Brahman

ശ്രീ ബ്രഹ്മസൂത്രാണി

(Brahma Sutras in Malayalam)

Also known as sri brahmasutrani atha prathamo dhyayah om

The Brahma Sūtras of Bādarāyaṇa are the foundational text of Vedānta and one of its three prasthānas, alongside the Upaniṣads and the Bhagavad Gītā. In 555 aphorisms across four chapters they systematise the teaching of the Upaniṣads, opening with athāto brahma-jijñāsā — "now, therefore, the enquiry into Brahman" — and establishing Brahman as that from which the origin, sustenance and dissolution of this universe proceed. Each sūtra is composed with extreme brevity, a thread meant to be unfolded by commentary; the great ācāryas founded their schools on their readings of this text.

Reading depth
Lyrics
#of 555

Table of Contents

Deliberation on Brahman

ശ്രീ ബ്രഹ്മസൂത്രാണി॥ ॥ അഥ പ്രഥമോഽധ്യായഃ॥ ഓം അഥാതോ ബ്രഹ്മജിജ്ഞാസാ ഓം ॥ ൧.൧.൧॥

Origin etc., of the Universe

ഓം ജന്മാദ്യസ്യ യതഃ ഓം ॥ ൧.൧.൨॥

Scripture as Source of Knowledge of Brahman

ഓം ശാസ്ത്രയോനിത്വാത് ഓം ॥ ൧.൧.൩॥

Upanishads Reveal Brahman

ഓം തത്തുസമന്വയാത് ഓം ॥ ൧.൧.൪॥

The first Cause Possessed of Consciousness

ഓം ഈക്ഷതേര്നാശബ്ദമ് ഓം ॥ ൧.൧.൫॥
ഓം ഗൌണശ്ചേന്നാത്മശബ്ദാത് ഓം ॥ ൧.൧.൬॥
ഓം തന്നിഷ്ഠസ്യ മോക്ഷോപദേശാത് ഓം ॥ ൧.൧.൭॥
ഓം ഹേയത്വാവചനാച്ച ഓം ॥ ൧.൧.൮॥
ഓം സ്വാപ്യയാത് ഓം ॥ ൧.൧.൯॥
ഓം ഗതിസാമാന്യാത് ഓം ॥ ൧.൧.൧൦॥
ഓം ശ്രുതത്വാച്ച ഓം ॥ ൧.൧.൧൧॥

The Blissful One

ഓം ആനന്ദമയോഽഭ്യാസാത് ഓം ॥ ൧.൧.൧൨॥
ഓം വികാരശബ്ദാന്നേതിചേന്ന പ്രാചുര്യാത് ഓം ॥ ൧.൧.൧൩॥
ഓം തദ്ധേതുവ്യപദേശാച്ച ഓം ॥ ൧.൧.൧൪॥
ഓം മാന്ത്രവര്ണികമേവ ച ഗീയതേ ഓം ॥ ൧.൧.൧൫॥
ഓം നേതരോഽനുപപത്തേഃ ഓം ॥ ൧.൧.൧൬॥
ഓം ഭേദവ്യപദേശാച്ച ഓം ॥ ൧.൧.൧൭॥
ഓം കാമാച്ച നാനുമാനാപേക്ഷാ ഓം ॥ ൧.൧.൧൮॥
ഓം അസ്മിന്നസ്യ ച തദ്യോഗം ശാസ്തി ഓം ॥ ൧.൧.൧൯॥

The Being Inside

ഓം അന്തസ്തദ്ധര്മോപദേശാത് ഓം ॥ ൧.൧.൨൦॥
ഓം ഭേദവ്യപദേശാച്ചാന്യഃ ഓം ॥ ൧.൧.൨൧॥

Space

ഓം ആകാശസ്തല്ലിങ്ഗാത് ഓം ॥ ൧.൧.൨൨॥

Prana

ഓം അത ഏവ പ്രാണഃ ഓം ॥ ൧.൧.൨൩॥

Light

ഓം ജ്യോതിശ്ചരണാഭിധാനാത് ഓം ॥ ൧.൧.൨൪॥
ഓം ഛന്ദോഽഭിധാനാന്നേതിചേന്ന തഥാചേതോഽര്പണനിഗദാത്തഥാ ഹി ദര്ശനമ് ഓം ॥ ൧.൧.൨൫॥
ഓം ഭൂതാദിപാദവ്യപദേശോപപത്തേശ്ചൈവമ് ഓം ॥ ൧.൧.൨൬॥
ഓം ഉപദേശഭേദാന്നേതി ചേന്നോഭയസ്മിന്നപ്യവിരോധാത് ഓം ॥ ൧.൧.൨൭॥

Pratardana

ഓം പ്രാണസ്തഥാനുഗമാത് ഓം ॥ ൧.൧.൨൮॥
ഓം നവക്തുരാത്മോപദേശാദിതി ചേദധ്യാത്മസംബന്ധഭൂമാ ഹ്യസ്മിന് ഓം ॥ ൧.൧.൨൯॥
ഓം ശാസ്ത്രദൃഷ്ട്യാ തൂപദേശോ വാമദേവവത് ഓം ॥ ൧.൧.൩൦॥
ഓം ജീവമുഖ്യപ്രാണലിങ്ഗാന്നേതി ചേന്നോപാസത്രൈവിദ്യാദാശ്രിതത്വാദിഹ തദ്യോഗാത് ഓം ॥ ൧.൧.൩൧॥ പ്രഥമാധ്യായസ്യ പ്രഥമഃ പാദഃ സമാപ്തഃ

The Entity Known Everywhere

ഓം സര്വത്ര പ്രസിദ്ധോപദേശാത് ഓം ॥ ൧.൨.൧॥
ഓം വിവക്ഷിതഗുണോപപത്തേശ്ച ഓം ॥ ൧.൨.൨॥
ഓം അനുപപത്തേസ്തു ന ശാരീരഃ ഓം ॥ ൧.൨.൩॥
ഓം കര്മകര്തൃവ്യപദേശാച്ച ഓം ॥ ൧.൨.൪॥
ഓം ശബ്ദവിശേഷാത് ഓം ॥ ൧.൨.൫॥
ഓം സ്മൃതേശ്ച ഓം ॥ ൧.൨.൬॥
ഓം അര്ഭകൌകസ്ത്വാത് തദ്വ്യപദേശാച്ച നേതി ചേന്ന നിചായ്യത്വാദേവം വ്യോമവച്ച ഓം ॥ ൧.൨.൭॥
ഓം സംഭോഗപ്രാപ്തിരിതി ചേന്ന വൈശേഷ്യാത് ഓം ॥ ൧.൨.൮॥

The Eater

ഓം അത്താ ചരാചരഗ്രഹണാത് ഓം ॥ ൧.൨.൯॥
ഓം പ്രകരണാച്ച ഓം ॥ ൧.൨.൧൦॥

The Two in the Cavity of the Heart

ഓം ഗുഹാം പ്രവിഷ്ടാവാത്മാനൌ ഹി തദ്ദര്ശനാത് ഓം ॥ ൧.൨.൧൧॥
ഓം വിശേഷണാച്ച ഓം ॥ ൧.൨.൧൨॥

The Person in the Eye

ഓം അന്തര ഉപപത്തേഃ ഓം ॥ ൧.൨.൧൩॥
ഓം സ്ഥാനാദിവ്യപദേശാച്ച ഓം ॥ ൧.൨.൧൪॥
ഓം സുഖവിശിഷ്ടാഭിധാനാദേവ ച ഓം ॥ ൧.൨.൧൫॥
ഓം ശ്രുതോപനിഷത്കഗത്യഭിധാനാച്ച ഓം ॥ ൧.൨.൧൬॥
ഓം അനവസ്ഥിതേരസംഭവാച്ച നേതരഃ ഓം ॥ ൧.൨.൧൭॥

The Internal Ruler

ഓം അന്തര്യാമ്യധിദൈവാദിഷു തദ്ധര്മവ്യപദേശാത് ഓം ॥ ൧.൨.൧൮॥
ഓം ന ച സ്മാര്തം അതദ്ധര്മാഭിപാലാത് ഓം ॥ ൧.൨.൧൯॥
ഓം ശരീരശ്ചോഭയേഽപി ഹി ഭേദേനൈനമധീയതേ ഓം ॥ ൧.൨.൨൦॥

The One That is Unseen etc.

ഓം അദൃശ്യത്വാദിഗുണകോ ധര്മോക്തേഃ ഓം ॥ ൧.൨.൨൧॥
ഓം വിശേഷണഭേദവ്യപദേശാഭ്യാം നേതരൌ ഓം ॥ ൧.൨.൨൨॥
ഓം രൂപോപന്യാസാച്ച ഓം ॥ ൧.൨.൨൩॥

Vaisvanara

ഓം വൈശ്വാനരഃ സാധാരണശബ്ദവിശേഷാത് ഓം ॥ ൧.൨.൨൪॥
ഓം സ്മര്യമാണമനുമാനം സ്യാദിതി ഓം ॥ ൧.൨.൨൫॥
ഓം ശബ്ദാദിഭ്യോഽന്തഃ പ്രതിഷ്ഠാനാന്നേതി ചേന്ന തഥാ ദൃഷ്ട്യുപദേശാദസംഭവാത്പുരുഷവിധ്മപി ചൈനമധീയതേ ഓം ॥ ൧.൨.൨൬॥
ഓം അത ഏവ ന ദേവതാ ഭൂതം ച ഓം ॥ ൧.൨.൨൭॥
ഓം സാക്ഷാദപ്യവിരോധം ജൈമിനിഃ ഓം ॥ ൧.൨.൨൮॥
ഓം അഭിവ്യക്തേരിത്യാശ്മരഥ്യഃ ഓം ॥ ൧.൨.൨൯॥
ഓം അനുസ്മൃതേര്ബാദരിഃ ഓം ॥ ൧.൨.൩൦॥
ഓം സമ്പത്തേരിതി ജൈമിനിഃ തഥാ ഹി ദര്ശയതി ഓം ॥ ൧.൨.൩൧॥
ഓം ആമനന്തി ചൈനമസ്മിന് ഓം ॥ ൧.൨.൩൨॥ ഇതി ശ്രീമത്കൃഷ്ണദ്വൈപായനകൃത ബ്രഹ്മസൂത്രേഷു പ്രഥമാധ്യായസ്യ ദ്വിതീയഃ പാദഃ സമാപ്തഃ

The Abode of Heaven, Earth, etc.

ഓം ദ്യുഭ്വാദ്യായതനം സ്വശബ്ദാത് ഓം ॥ ൧.൩.൧॥
ഓം മുക്തോപസൃപ്യവ്യപദേശാത് ഓം ॥ ൧.൩.൨॥
ഓം നാനുമാനമതച്ഛബ്ദാത് ഓം ॥ ൧.൩.൩॥
ഓം പ്രാണഭൃച്ച ഓം ॥ ൧.൩.൪॥
ഓം ഭേദവ്യപദേശാത് ഓം ॥ ൧.൩.൫॥
ഓം പ്രകരണാത് ഓം ॥ ൧.൩.൬॥
ഓം സ്ഥിത്യദനാഭ്യാം ച ഓം ॥ ൧.൩.൭॥

Bhuman (Infinite, Plenitude)

ഓം ഭൂമാ സമ്പ്രസാദാദധ്യുപദേശാത് ഓം ॥ ൧.൩.൮॥
ഓം ധര്മോപപത്തേശ്ച ഓം ॥ ൧.൩.൯॥

Immutable

ഓം അക്ഷരമമ്ബരാന്തധൃതേഃ ഓം ॥ ൧.൩.൧൦॥
ഓം സാ ച പ്രശാസനാത് ഓം ॥ ൧.൩.൧൧॥
ഓം അന്യഭാവവ്യാവൃത്തേശ്ച ഓം ॥ ൧.൩.൧൨॥

The Object of Seeing

ഓം ഈക്ഷതികര്മവ്യപദേശാത് സഃ ഓം ॥ ൧.൩.൧൩॥

Dahara (The Small Space)

ഓം ദഹര ഉത്തരേഭ്യഃ ഓം ॥ ൧.൩.൧൪॥
ഓം ഗതിശബ്ദാഭ്യാം തഥാ ഹി ദൃഷ്ടം ലിങ്ഗം ച ഓം ॥ ൧.൩.൧൫॥
ഓം ധൃതേശ്ച മഹിമ്നോഽസ്യാസ്മിന്നുപലബ്ധേഃ ഓം ॥ ൧.൩.൧൬॥
ഓം പ്രസിദ്ധേശ്ച ഓം ॥ ൧.൩.൧൭॥
ഓം ഇതരപരാമര്ശാത് സ ഇതി ചേന്നാസമ്ഭവാത് ഓം ॥ ൧.൩.൧൮॥
ഓം ഉത്തരാച്ചേദാവിര്ഭൂതസ്വരൂപസ്തു ഓം ॥ ൧.൩.൧൯॥
ഓം അന്യാര്ഥശ്ച പരാമര്ശഃ ഓം ॥ ൧.൩.൨൦॥
ഓം അല്പശ്രുതേരിതി ചേത്തദുക്തമ് ഓം ॥ ൧.൩.൨൧॥

Acting in Accordance

ഓം അനുകൃതേസ്തസ്യ ച ഓം ॥ ൧.൩.൨൨॥
ഓം അപി സ്മര്യതേ ഓം ॥ ൧.൩.൨൩॥

The Measured One

ഓം ശബ്ദാദേവ പ്രമിതഃ ഓം ॥ ൧.൩.൨൪॥
ഓം ഹൃദ്യപേക്ഷയാ തു മനുഷ്യാധികാരത്വാത് ഓം ॥ ൧.൩.൨൫॥

The Devas also are entitled to the study of Vedas.

ഓം തദുപര്യപി ബാദരായണഃ സംഭവാത് ഓം ॥ ൧.൩.൨൬॥
ഓം വിരോധഃ കര്മണീതി ചേദനേകപ്രതിപത്തേര്ദര്ശനാത് ഓം ॥ ൧.൩.൨൭॥
ഓം ശബ്ദ ഇതിചേന്നാതഃ പ്രഭവാത്പ്രത്യക്ഷാനുമാനാഭ്യാമ് ഓം ॥ ൧.൩.൨൮॥
ഓം അത ഏവ ച നിത്യത്വമ് ഓം ॥ ൧.൩.൨൯॥
ഓം സമാനനാമരൂപത്വാച്ചാവൃത്താവപ്യവിരോധോ ദര്ശനാത്സ്മൃതേശ്ച ഓം ॥ ൧.൩.൩൦॥
ഓം മധ്വാദിഷ്വസംഭവാദനധികാരം ജൈമിനിഃ ഓം ॥ ൧.൩.൩൧॥
ഓം ജ്യോതിഷി ഭാവാച്ച ഓം ॥ ൧.൩.൩൨॥
ഓം ഭാവം തു ബാദരായണോഽസ്തി ഹി ഓം ॥ ൧.൩.൩൩॥

Topic 9: The right of the Sudras to the study of Vedas discussed

ഓം ശുഗസ്യ തദനാദരശ്രവണാത്തദാദ്രവണാത്സൂച്യതേ ഹി ഓം ॥ ൧.൩.൩൪॥
ഓം ക്ഷത്രിയത്വാഗതേശ്ചോത്തരത്ര ചൈത്രരഥേന ലിങ്ഗാത് ഓം ॥ ൧.൩.൩൫॥
ഓം സംസ്കാരപരാമര്ശാത്തദഭാവാഭിലാപാച്ച ഓം ॥ ൧.൩.൩൬॥
ഓം തദഭാവനിര്ധാരണേ ച പ്രവൃത്തേഃ ഓം ॥ ൧.൩.൩൭॥
ഓം ശ്രവണാധ്യയനാര്ഥപ്രതിഷേധാത് സ്മൃതേശ്ച ഓം ॥ ൧.൩.൩൮॥

Topic 10: The Prana in which everything trembles is Brahman

ഓം കമ്പനാത് ഓം ॥ ൧.൩.൩൯॥

Topic 11: The light is Brahman

ഓം ജ്യോതിര്ദര്ശനാത് ഓം ॥ ൧.൩.൪൦॥

Topic 12: The Akasa is Brahman

ഓം ആകാശോഽര്ഥാന്തരത്വാദിവ്യപദേശാത് ഓം ॥ ൧.൩.൪൧॥

Topic 13: The Self consisting of knowledge is Brahman

ഓം സുഷുപ്ത്യുത്ക്രാന്ത്യോര്ഭേദേന ഓം ॥ ൧.൩.൪൨॥
ഓം പത്യാദിശബ്ദേഭ്യഃ ഓം ॥ ൧.൩.൪൩॥ ഇതി ശ്രീമത്കൃഷ്ണദ്വൈപായനകൃത ബ്രഹ്മസൂത്രേഷു പ്രഥമാധ്യായസ്യ തൃതീയഃ പാദഃ സമാപ്തഃ

The Inferred Entity

ഓം ആനുമാനികമപ്യേകേഷാമിതി ചേന്ന ശരീരരൂപകവിന്യസ്തഗൃഹീതേര്ദര്ശയതി ച ഓം ॥ ൧.൪.൧॥
ഓം സൂക്ഷ്മം തു തദര്ഹത്വാത് ഓം ॥ ൧.൪.൨॥
ഓം തദധീനത്വാദര്ഥവത് ഓം ॥ ൧.൪.൩॥
ഓം ജ്ഞേയത്വാവചനാച്ച ഓം ॥ ൧.൪.൪॥
ഓം വദതീതി ചേന്ന പ്രാജ്ഞോ ഹി ഓം ॥ ൧.൪.൫॥
ഓം ത്രയാണാമേവ ചൈവമുപന്യാസഃ പ്രശ്നശ്ച ഓം ॥ ൧।൪।൬॥
ഓം മഹദ്വച്ച ഓം ॥ ൧।൪।൭॥

The Bowl

ഓം ചമസവദവിശേഷാത് ഓം ॥ ൧।൪।൮॥
ഓം ജ്യോതിരുപക്രമാത്തു തഥാ ഹ്യധീയത ഏകേ ഓം ॥ ൧।൪।൯॥
ഓം കല്പനോപദേശാച്ച മധ്വാദിവദവിരോധഃ ഓം ॥ ൧।൪।൧൦॥

Statement of Number

ഓം ന സങ്ഖ്യോപസങ്ഗ്രഹാദപി നാനാഭാവാദതിരേകാച്ച ഓം ॥ ൧।൪।൧൧॥
ഓം പ്രാണാദയോ വാക്യശേഷാത് ഓം ॥ ൧।൪।൧൨॥
ഓം ജ്യോതിഷൈകേഷാമസത്യന്നേ ഓം ॥ ൧।൪।൧൩॥

Causality

ഓം കാരണത്വേന ചാകാശാദിഷു യഥാവ്യപദിഷ്ടോക്തേഃ ഓം ॥ ൧।൪।൧൪॥
ഓം സമാകര്ഷാത് ഓം ॥ ൧।൪।൧൫॥

Balaki

ഓം ജഗദ്വാചിത്വാത് ഓം ॥ ൧।൪।൧൬॥
ഓം ജീവമുഖ്യപ്രാണലിങ്ഗാദിതി ചേത് തദ്വ്യാഖ്യാതമ് ഓം ॥ ൧।൪।൧൭॥
ഓം അന്യാര്ഥം തു ജൈമിനിഃ പ്രശ്നവ്യാഖ്യാനാഭ്യാമപി ചൈവമേകേ ഓം ॥ ൧।൪।൧൮॥

Correlation of Passages

ഓം വാക്യാന്വയാത് ഓം ॥ ൧।൪।൧൯॥
ഓം പ്രതിജ്ഞാസിദ്ധേര്ലിങ്ഗമാശ്മരഥ്യഃ ഓം ॥ ൧।൪।൨൦॥
ഓം ഉത്ക്രമിഷ്യത ഏവം ഭാവാദിത്യൌഡുലോമിഃ ഓം ॥ ൧।൪।൨൧॥
ഓം അവസ്ഥിതേരിതി കാശകൃത്സ്നഃ ഓം ॥ ൧।൪।൨൨॥

Brahman as Material Cause

ഓം പ്രകൃതിശ്ച പ്രതിജ്ഞാദൃഷ്ടാന്താനുപരോധാത് ഓം ॥ ൧।൪।൨൩॥
ഓം അഭിധ്യോപദേശാച്ച ഓം ॥ ൧।൪।൨൪॥
ഓം സാക്ഷാച്ചോഭയാമ്നാനാത് ഓം ॥ ൧।൪।൨൫॥
ഓം ആത്മകൃതേഃ പരിണാമാത് ഓം ॥ ൧।൪।൨൬॥
ഓം യോനിശ്ച ഹി ഗീയതേ ഓം ॥ ൧।൪।൨൭॥

Explanation of Everything

ഓം ഏതേന സര്വേവ്യാഖ്യാതാവ്യാഖ്യാതാഃ ഓം ॥ ൧।൪।൨൮॥ ഇതി ശ്രീമത്കൃഷ്ണദ്വൈപായനകൃത ബ്രഹ്മസൂത്രേഷു പ്രഥമാധ്യായസ്യ ചതുര്ഥഃ പാദഃ സമാപ്തഃ ॥ ഇതി പ്രഥമോഽധ്യായഃ॥

Conflict with Smriti

॥ അഥ ദ്വിതീയോഽധ്യായഃ॥ ഓം സ്മൃത്യനവകാശദോഷപ്രസങ്ഗ ഇതി ചേന്നാന്യസ്മൃത്യനവകാശദോഷപ്രസങ്ഗാത് ഓം ॥ ൨.൧.൧॥
ഓം ഇതരേഷാം ചാനുപലബ്ധേഃ ഓം ॥ ൨.൧.൨॥

Refutation of Yoga

ഓം ഏതേന യോഗഃ പ്രത്യുക്തഃ ഓം ॥ ൨.൧.൩॥

Difference in Nature

ഓം ന വിലക്ഷണത്വാദസ്യ തഥാത്വം ച ശബ്ദാത് ഓം ॥ ൨.൧.൪॥
ഓം അഭിമാനിവ്യപദേശസ്തു വിശേഷാനുഗതിഭ്യാമ് ഓം ॥ ൨।൧।൫॥
ഓം ദൃശ്യതേ തു ഓം ॥ ൨।൧।൬॥
ഓം അസദിതി ചേന്ന പ്രതിഷേധമാത്രത്വാത് ഓം ॥ ൨।൧।൭॥
ഓം അപീതൌ തദ്വത്പ്രസങ്ഗാദസമഞ്ജസമ് ഓം ॥ ൨।൧।൮॥
ഓം ന തു ദൃഷ്ടാന്തഭാവാത് ഓം ॥ ൨।൧।൯॥
ഓം സ്വപക്ഷദോഷാച്ച ഓം ॥ ൨।൧।൧൦॥
ഓം തര്കാപ്രതിഷ്ഠാനാദപി അന്യഥാനുമേയമിതി ചേദേവമപ്യനിര്മോക്ഷപ്രസങ്ഗഃ ഓം ॥ ൨।൧।൧൧॥

Non-acceptance by the Wise

ഓം ഏതേന ശിഷ്ടാപരിഗ്രഹാഽപി വ്യാഖ്യാതാഃ ഓം ॥ ൨।൧।൧൨॥

Brahman Becoming an Experiencer

ഓം ഭോക്ത്രാപത്തേരവിഭാഗശ്ചേത്സ്യാല്ലോകവത് ഓം ॥ ൨।൧।൧൩॥

Origin

ഓം തദനന്യത്വമാരമ്ഭണശബ്ദാദിഭ്യഃ ഓം ॥ ൨।൧।൧൪॥
ഓം ഭാവേ ചോപലബ്ധേഃ ഓം ॥ ൨।൧।൧൫॥
ഓം സത്ത്വാച്ചാവരസ്യ ഓം ॥ ൨।൧।൧൬॥
ഓം അസദ്വ്യപദേശാന്നേതി ചേന്ന ധര്മാന്തരേണ വാക്യശേഷാത് ഓം ॥ ൨।൧।൧൭॥
ഓം യുക്തേഃ ശബ്ദാന്തരാച്ച ഓം ॥ ൨।൧।൧൮॥
ഓം പടവച്ച ഓം ॥ ൨।൧।൧൯॥
ഓം യഥാ പ്രാണാദിഃ ഓം ॥ ൨।൧।൨൦॥

Non-performance of Good

ഓം ഇതരവ്യപദേശാദ്ധിതാകരണാദിദോഷപ്രസക്തിഃ ഓം ॥ ൨।൧।൨൧॥
ഓം അധികം തു ഭേദനിര്ദേശാത് ഓം ॥ ൨।൧।൨൨॥
ഓം അശ്മാദിവച്ച തദനുപപത്തിഃ ഓം ॥ ൨।൧।൨൩॥

Creation without Materials

ഓം ഉപസംഹാരദര്ശനാന്നേതി ചേന്ന ക്ഷീരവദ്ധി ഓം ॥ ൨।൧।൨൪॥
ഓം ദേവാദിവദപി ലോകേ ഓം ॥ ൨।൧।൨൫॥

Wholesale Transformation

ഓം കൃത്സ്നപ്രസക്തിര്നിരവയവത്വശബ്ദകോപോ വാ ഓം ॥ ൨।൧।൨൬॥
ഓം ശ്രുതേസ്തു ശബ്ദമൂലത്വാത് ഓം ॥ ൨।൧।൨൭॥
ഓം ആത്മനി ചൈവം വിചിത്രാശ്ച ഹി ഓം ॥ ൨।൧।൨൮॥
ഓം സ്വപക്ഷദോഷാച്ച ഓം ॥ ൨।൧।൨൯॥

Possession of All Powers

ഓം സര്വോപേതാ ച തദ്ദര്ശനാത് ഓം ॥ ൨।൧।൩൦॥
ഓം വികരണത്വാന്നേതിചേത്തദുക്തമ് ഓം ॥ ൨।൧।൩൧॥

Need of Motive

ഓം ന പ്രയോജനത്ത്വാത് ഓം ॥ ൨।൧।൩൨॥
ഓം ലോകവത്തു ലീലാകൈവല്യമ് ഓം ॥ ൨।൧।൩൩॥

Partiality and Cruelty

ഓം വൈഷ്യമ്യനൈര്ഘൃണ്യേ ന സാപേക്ഷത്വാത്തഥാ ഹി ദര്ശയതി ഓം ॥ ൨।൧।൩൪॥
ഓം കര്മാവിഭാഗാദിതി ചേന്നാനാദിത്വാത് ഓം ॥ ൨।൧।൩൫॥
ഓം ഉപപദ്യതേ ചാപ്യുപലഭ്യതേ ച ഓം ॥ ൨।൧।൩൬॥

Propriety of All the Characteristics

ഓം സര്വധര്മോപപത്തേശ്ച ഓം ॥ ൨।൧।൩൭॥ ഇതി ശ്രീമത്കൃഷ്ണദ്വൈപായനകൃത ബ്രഹ്മസൂത്രേഷു ദ്വിതീയാധ്യായസ്യ പ്രഥമഃ പാദഃ സമാപ്തഃ

Samkhya View Refuted (Impossibility of Design)

ഓം രചനാനുപപത്തേശ്ച നാനുമാനമ് ഓം ॥ ൨.൨.൧॥
ഓം പ്രവൃത്തേശ്ച ഓം ॥ ൨.൨.൨॥
ഓം പയോഽമ്ബുവച്ചേത്തത്രാപി ഓം ॥ ൨.൨.൩॥
ഓം വ്യതിരേകാനവസ്ഥിതേശ്ചാനപേക്ഷത്വാത് ഓം ॥ ൨.൨.൪॥
ഓം അന്യത്രാഭാവാച്ച ന തൃണാദിവത് ഓം ॥ ൨.൨.൫॥
ഓം അഭ്യുപഗമേഽപ്യര്ഥാഭാവാത് ഓം ॥ ൨.൨.൬॥
ഓം പുരുഷാശ്മവദിതിചേത്തഥാപി ഓം ॥ ൨.൨.൭॥
ഓം അങ്ഗിത്വാനുപപത്തേഃ ഓം ॥ ൨.൨.൮॥
ഓം അന്യഥാനുമിതൌ ച ജ്ഞശക്തിവിയോഗാത് ഓം ॥ ൨.൨.൯॥
ഓം വിപ്രതിഷേധാച്ചാസമഞ്ജസമ് ഓം ॥ ൨.൨.൧൦॥

Vaisesika Objection Refuted

ഓം മഹദ്ദീര്ഘവദ്ധാ ഹ്രസ്വപരിമണ്ഡലാഭ്യാമ് ഓം ॥ ൨.൨.൧൧॥

Atoms Not the Cause of Universe

ഓം ഉഭയഥാപി ന കര്മാതസ്തദഭാവഃ ഓം ॥ ൨.൨.൧൨॥
ഓം സമവായാഭ്യുപഗമാച്ച സാമ്യാദനവസ്ഥിതേഃ ഓം ॥ ൨.൨.൧൩॥
ഓം നിത്യമേവ ച ഭാവാത് ഓം ॥ ൨.൨.൧൪॥
ഓം രൂപാദിമത്ത്വാച്ച വിപര്യയോ ദര്ശനാത് ഓം ॥ ൨.൨.൧൫॥
ഓം ഉഭയഥാ ച ദോഷാത് ഓം ॥ ൨.൨.൧൬॥
ഓം അപരിഗ്രഹാച്ചാത്യന്തമനപേക്ഷാ ഓം ॥ ൨.൨.൧൭॥

Refutation of Buddhist Realists

ഓം സമുദായോഭയഹേതുകേഽപി തദപ്രാപ്തിഃ ഓം ॥ ൨.൨.൧൮॥
ഓം ഇതരേതരപ്രത്യയത്വാദിതി ചേന്നൌത്പത്തിമാത്രനിമിത്തത്വാത് ഓം ॥ ൨.൨.൧൯॥
ഓം ഉത്തരോത്പാദേ ച പൂര്വനിരോധാത് ഓം ॥ ൨.൨.൨൦॥
ഓം അസതി പ്രതിജ്ഞോപരോധോ യൌഗപദ്യമന്യഥാ ഓം ॥ ൨.൨.൨൧॥
ഓം പ്രതിസങ്ഖ്യാപ്രതിസങ്ഖ്യാനിരോധാപ്രാപ്തിഃ അവിച്ഛേദാത് ഓം ॥ ൨.൨.൨൨॥
ഓം ഉഭയഥാ ച ദോഷാത് ഓം ॥ ൨.൨.൨൩॥
ഓം ആകാശേ ചാവിശേഷാത് ഓം ॥ ൨.൨.൨൪॥
ഓം അനുസ്മൃതേശ്ച ഓം ॥ ൨.൨.൨൫॥
ഓം നാസതോഽദൃഷ്ടത്വാത് ഓം ॥ ൨.൨.൨൬॥
ഓം ഉദാസീനാനാമപി ചൈവം സിദ്ധിഃ ഓം ॥ ൨.൨.൨൭॥

Buddhist Idealism Refuted

ഓം നാഭാവ ഉപലബ്ധേഃ ഓം ॥ ൨.൨.൨൮॥
ഓം വൈധര്മ്യാച്ച ന സ്വപ്നാദിവത് ഓം ॥ ൨.൨.൨൯॥
ഓം ന ഭാവോഽനുപലബ്ധേഃ ഓം ॥ ൨.൨.൩൦॥
ഓം ക്ഷണികത്വാച്ച ഓം ॥ ൨.൨.൩൧॥
ഓം സര്വഥാനുപപത്തേശ്ച ഓം ॥ ൨.൨.൩൨॥

Jaina View Refuted

ഓം നൈകസ്മിന്നസമ്ഭവാത് ഓം ॥ ൨.൨.൩൩॥
ഓം ഏവം ചാത്മാകാര്ത്സ്ന്യമ് ഓം ॥ ൨.൨.൩൪॥
ഓം ന ച പര്യായാദപ്യവിരോധഃ വികാരാദിഭ്യഃ ഓം ॥ ൨.൨.൩൫॥
ഓം അന്ത്യാവസ്ഥിതേശ്ചോഭയനിത്യത്വാദവിശേഷത് ഓം ॥ ൨.൨.൩൬॥

God Is Not a Mere Superintendent

ഓം പത്യുരസാമഞ്ജസ്യാത് ഓം ॥ ൨.൨.൩൭॥
ഓം സംബന്ധാനുപപത്തേശ്ച ഓം ॥ ൨.൨.൩൮॥
ഓം അധിഷ്ഠാനാനുപപത്തേശ്ച ഓം ॥ ൨.൨.൩൯॥
ഓം കരണവച്ചേന്ന ഭോഗാദിഭ്യഃ ഓം ॥ ൨.൨.൪൦॥
ഓം അന്തവത്ത്വമസര്വജ്ഞതാ വാ ഓം ॥ ൨.൨.൪൧॥

Bhagavata View Refuted

ഓം ഉത്പത്ത്യസമ്ഭവാത് ഓം ॥ ൨.൨.൪൨॥
ഓം ന ച കര്തുഃ കരണമ് ഓം ॥ ൨.൨.൪൩॥
ഓം വിജ്ഞാനാദിഭാവേ വാ തദപ്രതിഷേധഃ ഓം ॥ ൨.൨.൪൪॥
ഓം വിപ്രതിഷേധാച്ച ഓം ॥ ൨.൨.൪൫॥ ഇതി ശ്രീമത്കൃഷ്ണദ്വൈപായനകൃത ബ്രഹ്മസൂത്രേഷു ദ്വിതീയാധ്യായസ്യ ദ്വിതീയഃ പാദഃ സമാപ്തഃ

Origin of Space

ഓം ന വിയദശ്രുതേഃ ഓം ॥ ൨.൩.൧॥
ഓം അസ്തി തു ഓം ॥ ൨.൩.൨॥
ഓം ഗൌണ്യസമ്ഭവാത് ഓം ॥ ൨.൩.൩॥
ഓം ശബ്ദാച്ച ഓം ॥ ൨.൩.൪॥
ഓം സ്യാച്ചൈകസ്യ ബ്രഹ്മശബ്ദവത് ഓം ॥ ൨.൩.൫॥
ഓം പ്രതിജ്ഞാഹാനിരവ്യതിരേകാച്ഛബ്ദേഭ്യഃ ഓം ॥ ൨.൩.൬॥
ഓം യാവദ്വികാരം തു വിഭാഗോ ലോകവത് ഓം ॥ ൨.൩.൭॥

Origin of Air

ഓം ഏതേന മാതരിശ്വാ വ്യാഖ്യാതഃ ഓം ॥ ൨.൩.൮॥

Origin of Brahman Denied

ഓം അസമ്ഭവസ്തു സതോഽനുപപത്തേഃ ഓം ॥ ൨.൩.൯॥

Origin of Fire

ഓം തേജോഽതസ്തഥാ ഹ്യാഹ ഓം ॥ ൨.൩.൧൦॥

Origin of Water

ഓം ആപഃ ഓം ॥ ൨.൩.൧൧॥

Origin of Earth

ഓം പൃഥിവ്യധികാരരൂപശബ്ദാന്തരാദിഭ്യഃ ഓം ॥ ൨.൩.൧൨॥

Creation from God's Deliberation

ഓം തദഭിധ്യാനാദേവ തു തല്ലിങ്ഗാത് സഃ ഓം ॥ ൨.൩.൧൩॥

Reverse Order of Dissolution

ഓം വിപര്യയേണ തു ക്രമോഽത ഉപപദ്യതേ ച ഓം ॥ ൨.൩.൧൪॥

The Origin of Mind and Intellect

ഓം അന്തരാ വിജ്ഞാനമനസീ ക്രമേണ തല്ലിങ്ഗാദിതി ചേന്നാവിശേഷാത് ഓം ॥ ൨.൩.൧൫॥

Birth and Death

ഓം ചരാചരവ്യപാശ്രയസ്തു സ്യാത് തദ്വ്യപദേശോ ഭാക്തഃ തദ്ഭാവഭാവിത്വാത് ഓം ॥ ൨.൩.൧൬॥

Origin of the Soul

ഓം നാത്മാ അശ്രുതേര്നിത്യത്വാച്ച താഭ്യഃ ഓം ॥ ൨.൩.൧൭॥

Eternally Conscious Soul

ഓം ജ്ഞോഽത ഏവ ഓം ॥ ൨.൩.൧൮॥

Soul's Dimensions

ഓം യുക്തേശ്ച ഓം ॥ ൨.൩.൧൯॥
ഓം ഉത്ക്രാന്തിഗത്യാഗതീനാമ് ഓം ॥ ൨.൩.൨൦॥
ഓം സ്വാത്മനാ ചോത്തരയോഃ ഓം ॥ ൨.൩.൨൧॥
ഓം നാണുരതത് ശ്രുതേരിതി ചേന്ന ഇതരാധികാരാത് ഓം ॥ ൨.൩.൨൨॥
ഓം സ്വശബ്ദോന്മാനാഭ്യാം ച ഓം ॥ ൨.൩.൨൩॥
ഓം അവിരോധശ്ചന്ദനവത് ഓം ॥ ൨.൩.൨൪॥
ഓം അവസ്ഥിതിവൈശേഷ്യാദിതി ചേന്നാഭ്യുപഗമാദ്ധൃദ്ധി ഹി ഓം ॥ ൨.൩.൨൫॥
ഓം ഗുണാദ്വാഽഽലോകവത് ഓം ॥ ൨.൩.൨൬॥
ഓം വ്യതിരേകോ ഗന്ധവത് തഥാ ച ദര്ശയതി ഓം ॥ ൨.൩.൨൭॥
ഓം പൃഥഗുപദേശാത് ഓം ॥ ൨.൩.൨൮॥
ഓം തദ്ഗുണസാരത്വാത്തു തദ്വ്യപദേശഃ പ്രാജ്ഞവത് ഓം ॥ ൨.൩.൨൯॥
ഓം യാവദാത്മഭാവിത്വാച്ച ന ദോഷസ്തദ്ദര്ശനാത് ഓം ॥ ൨.൩.൩൦॥
ഓം പുംസ്ത്വാദിവത്ത്വസ്യ സതോഽഭിവ്യക്തിയോഗാത് ഓം ॥ ൨.൩.൩൧॥
ഓം നിത്യോപലബ്ധ്യനുപലബ്ധിപ്രസങ്ഗോഽന്യതരനിയമോ വാഽന്യഥാ ഓം ॥ ൨.൩.൩൨॥

Soul as Agent

ഓം കര്താ ശാസ്ത്രാര്ഥവത്ത്വാത് ഓം ॥ ൨.൩.൩൩॥
ഓം വിഹാരോപദേശാത് ഓം ॥ ൨.൩.൩൪॥
ഓം ഉപാദാനാത് ഓം ॥ ൨.൩.൩൫॥
ഓം വ്യപദേശാച്ച ക്രിയായാം ന ചേന്നിര്ദേശവിപര്യയഃ ഓം ॥ ൨.൩.൩൬॥
ഓം ഉപലബ്ധിവദനിയമഃ ഓം ॥ ൨.൩.൩൭॥
ഓം ശക്തിവിപര്യയാത് ഓം ॥ ൨.൩.൩൮॥
ഓം സമാധ്യഭാവാഛ ഓം ॥ ൨.൩.൩൯॥

The Soul under Two Conditions

ഓം യഥാ ച തക്ഷോഭയഥാ ഓം ॥ ൨.൩.൪൦॥

Soul's Agentship Derived from God

ഓം പരാത്തു തച്ഛ്രുതേഃ ഓം ॥ ൨.൩.൪൧॥
ഓം കൃതപ്രയത്നോപേക്ഷസ്തു വിഹിതപ്രതിഷിദ്ധാവൈയര്ഥ്യാദിഭ്യഃ ഓം ॥ ൨.൩.൪൨॥

Relation of Soul and God

ഓം അംശോ നാനാവ്യപദേശാദന്യഥാ ചാപി ദാശകിതവാദിത്വമധീയത ഏകേ ഓം ॥ ൨.൩.൪൩॥
ഓം മന്ത്രവര്ണാത് ഓം ॥ ൨.൩.൪൪॥
ഓം അപി സ്മര്യതേ ഓം ॥ ൨.൩.൪൫॥
ഓം പ്രകാശാദിവന്നൈവം പരഃ ഓം ॥ ൨.൩.൪൬॥
ഓം സ്മരന്തി ച ഓം ॥ ൨.൩.൪൭॥
ഓം അനുജ്ഞാപരിഹാരൌ ദേഹസമ്ബന്ധാജ്ജ്യോതിരാദിവത് ഓം ॥ ൨.൩.൪൮॥
ഓം അസന്തതേശ്ചാവ്യതികരഃ ഓം ॥ ൨.൩.൪൯॥
ഓം ആഭാസ ഏവ ച ഓം ॥ ൨.൩.൫൦॥
ഓം അദൃഷ്ടാനിയമാത് ഓം ॥ ൨.൩.൫൧॥
ഓം അഭിസന്ധ്യാദിഷ്വപി ചൈവമ് ഓം ॥ ൨.൩.൫൨॥
ഓം പ്രദേശാദിതി ചേന്നാന്തര്ഭാവാത് ഓം ॥ ൨.൩.൫൩॥ ഇതി ശ്രീമത്കൃഷ്ണദ്വൈപായനകൃത ബ്രഹ്മസൂത്രേഷു ദ്വിതീയാധ്യായസ്യ തൃതീയഃ പാദഃ സമാപ്തഃ

Origin of the pranas

ഓം തഥാ പ്രാണാഃ ഓം ॥ ൨.൪.൧॥
ഓം ഗൌണ്യസമ്ഭവാത് ഓം ॥ ൨.൪.൨॥
ഓം തത്പ്രാക്ശ്രുതേശ്ച ഓം ॥ ൨।൪।൩॥
ഓം തത്പൂര്വകത്വാദ്വാചഃ ഓം ॥ ൨।൪।൪॥

Number of Pranas

ഓം സപ്ത ഗതേര്വിശേഷിതത്വാച്ച ഓം ॥ ൨।൪।൫॥
ഓം ഹസ്താദയസ്തു സ്ഥിതേഽതോ നൈവമ് ഓം ॥ ൨।൪।൬॥

Atomic Pranas

ഓം അണവശ്ച ഓം ॥ ൨।൪।൭॥

Chief Prana: Its Creation

ഓം ശ്രേഷ്ഠശ്ച ഓം ॥ ൨।൪।൮॥

Nature of Prana

ഓം ന വായുക്രിയേ പൃഥഗുപദേശാത് ഓം ॥ ൨।൪।൯॥
ഓം ചക്ഷുരാദിവത്തു തത്സഹശിഷ്ട്യാദിഭ്യഃ ഓം ॥ ൨।൪।൧൦॥
ഓം അകരണത്വാച്ച ന ദോഷസ്തഥാ ഹി ദര്ശയതി ഓം ॥ ൨।൪।൧൧॥
ഓം പഞ്ചവൃത്തിര്മനോവദ്വ്യപദിശ്യതേ ഓം ॥ ൨।൪।൧൨॥

Prana Is Atomic

ഓം അണുശ്ച ഓം ॥ ൨।൪।൧൩॥

Presiding Deities

ഓം ജ്യോതിരാദ്യധിഷ്ഠാനം തു തദാമനനാത് ഓം ॥ ൨।൪।൧൪॥
ഓം പ്രാണവതാ ശബ്ദാത് ഓം ॥ ൨।൪।൧൫॥
ഓം തസ്യ ച നിതയത്വാത് ഓം ॥ ൨।൪।൧൬॥

Prana and Pranas

ഓം ത ഇന്ദ്രിയാണി തദ്വ്യപദേശാദന്യത്ര ശ്രേഷ്ഠാത് ഓം ॥ ൨।൪।൧൭॥
ഓം ഭേദശ്രുതേഃ ഓം ॥ ൨।൪।൧൮॥
ഓം വൈലക്ഷണ്യാച്ച ഓം ॥ ൨।൪।൧൯॥

Creation of Gross Objects

ഓം സംജ്ഞാമൂര്തിക്ലൃപ്തിസ്തു ത്രിവൃത്കുര്വത ഉപദേശാത് ഓം ॥ ൨।൪।൨൦॥
ഓം മാംസാദി ഭൌമം യഥാശബ്ദമിതരയോശ്ച ഓം ॥ ൨।൪।൨൧॥
ഓം വൈശേഷ്യാത്തു തദ്വാദസ്തദ്വാദഃ ഓം ॥ ൨।൪।൨൨॥ ഇതി ശ്രീമത്കൃഷ്ണദ്വൈപായനകൃത ബ്രഹ്മസൂത്രേഷു ദ്വിതീയാധ്യായസ്യ ചതുര്ഥഃ പാദഃ സമാപ്തഃ ॥ ഇതി ദ്വിതീയോഽധ്യായഃ॥

Departure from the Body

॥ അഥ തൃതീയോഽധ്യായഃ॥ ഓം തദന്തരപ്രതിപത്തൌ രംഹതി സമ്പരിഷ്വക്തഃ പ്രശ്നനിരൂപണാഭ്യാമ് ഓം ॥ ൩.൧.൧॥
ഓം ത്ര്യാത്മകത്വാത്തു ഭൂയസ്ത്വാത് ഓം ॥ ൩.൧.൨॥
ഓം പ്രാണഗതേശ്ച ഓം ॥ ൩.൧.൩॥
ഓം അഗ്ന്യാദിഗതിശ്രുതേരിതി ചേന്ന ഭാക്തത്വാത് ഓം ॥ ൩.൧.൪॥
ഓം പ്രഥമേഽശ്രവണാദിതി ചേന്ന താ ഏവ ഹ്യുപപത്തേഃ ഓം ॥ ൩.൧.൫॥
ഓം അശ്രുതത്വാദിതി ചേന്നേഷ്ടാദികാരിണാം പ്രതീതേഃ ഓം ॥ ൩.൧.൬॥
ഓം ഭാക്തം വാഽനാത്മവിത്ത്വാത് തഥാ ഹി ദര്ശയതി ഓം ॥ ൩.൧.൭॥

Return of the Souls

ഓം കൃതാത്യയേഽനുശയവാന് ദൃഷ്ടസ്മൃതിഭ്യാമ് ഓം ॥ ൩.൧.൮॥
ഓം ചരണാദിതി ചേന്നോപലക്ഷണാര്ഥേതി കാര്ഷ്ണാജനിഃ ഓം ॥ ൩।൧।൯॥
ഓം ആനര്ഥക്യമിതി ചേന്ന തദപേക്ഷത്വാത് ഓം ॥ ൩।൧।൧൦॥
ഓം സുകൃതദുഷ്കൃതേ ഏവേതി തു ബാദരിഃ ഓം ॥ ൩।൧।൧൧॥

Fate of Evil-doers

ഓം അനിഷ്ടാദികാരിണാമപി ച ശ്രുതമ് ഓം ॥ ൩।൧।൧൨॥
ഓം സംയമനേ ത്വനുഭൂയേതരേഷാമാരോഹാവരോഹൌ തദ്ഗതിദര്ശനാത് ഓം ॥ ൩।൧।൧൩॥
ഓം സ്മരന്തി ച ഓം ॥ ൩।൧।൧൪॥
ഓം അപി സപ്ത ഓം ॥ ൩।൧।൧൫॥
ഓം തത്രാപി ച തദ്വ്യാപാരാദവിരോധഃ ഓം ॥ ൩।൧।൧൬॥
ഓം വിദ്യാകര്മണോരിതി തു പ്രകൃതത്വാത് ഓം ॥ ൩।൧।൧൭॥
ഓം ന തൃതീയേ തഥോപലബ്ധേഃ ഓം ॥ ൩।൧।൧൮॥
ഓം സ്മര്യതേഽപി ച ലോകേ ഓം ॥ ൩।൧।൧൯॥
ഓം ദര്ശനാച്ച ഓം ॥ ൩।൧।൨൦॥
ഓം തൃതീയേ ശബ്ദാവരോധഃ സംശോകജസ്യ ഓം ॥ ൩।൧।൨൧॥

Similarity with Space etc., during Descent

ഓം തത്സ്വാഭാവ്യാപത്തിരുപപത്തേഃ ഓം ॥ ൩।൧।൨൨॥

Intervening Period of Descent

ഓം നാതിചിരേണ വിശേഷാത് ഓം ॥ ൩।൧।൨൩॥

The Souls in Plants and Thereafter

ഓം അന്യാധിഷ്ഠിതേ പൂര്വവദഭിലാപാത് ഓം ॥ ൩।൧।൨൪॥
ഓം അശുദ്ധമിതി ചേന്ന ശബ്ദാത് ഓം ॥ ൩।൧।൨൫॥
ഓം രേതഃ സിഗ്യോഗോഽഥ ഓം ॥ ൩।൧।൨൬॥
ഓം യോനേഃ ശരീരമ് ഓം ॥ ൩।൧।൨൭॥ ഇതി ശ്രീമത്കൃഷ്ണദ്വൈപായനകൃത ബ്രഹ്മസൂത്രേഷു തൃതീയാധ്യായസ്യ പ്രഥമഃ പാദഃ സമാപ്തഃ

Topic -1: The Soul in the dream state

ഓം സന്ധ്യേ സൃഷ്ടിരാഹ ഹി ഓം ॥ ൩.൨.൧॥
ഓം നിര്മാതാരം ചൈകേ പുത്രാദയശ്ച ഓം ॥ ൩.൨.൨॥
ഓം മായാമാത്രം തു കാര്ത്സ്ന്യേനാനഭിവ്യക്തസ്വരൂപത്വാത് ഓം ॥ ൩.൨.൩॥
ഓം സൂചകശ്ച ഹി ശ്രുതേഃ ആചക്ഷതേ ച തദ്വിദഃ ഓം ॥ ൩.൨.൪॥
ഓം പരാഭിധ്യാനാത്തു തിരോഹിതം തതോ ഹ്യസ്യ ബന്ധവിപര്യയൌ ഓം ॥ ൩.൨.൫॥
ഓം ദേഹയോഗാദ്വാസോഽപി ഓം ॥ ൩.൨.൬॥

Topic -2: The Soul in dreamless sleep.

ഓം തദഭാവോ നാഡീഷു തച്ഛ്രുതേഃ ആത്മനി ച ഓം ॥ ൩.൨.൭॥
ഓം അതഃ പ്രബോധോഽസ്മാത് ഓം ॥ ൩.൨.൮॥

Topic -3: The same Soul returns from deep sleep

ഓം സ ഏവ തു കര്മാനുസ്മൃതിശബ്ദവിധിഭ്യഃ ഓം ॥ ൩.൨.൯॥

Topic -4: The nature of swoon

ഓം മുഗ്ധേഽര്ഥസമ്പത്തിര്പരിശേഷാത് ഓം ॥ ൩.൨.൧൦॥

Topic -5: The nature of Brahman

ഓം ന സ്ഥാനതോഽപി പരസ്യോഭയലിങ്ഗം സര്വത്ര ഹി ഓം ॥ ൩.൨.൧൧॥
ഓം ന ഭേദാദിതി ചേന്ന പ്രത്യേകമതദ്വചനാത് ഓം ॥ ൩.൨.൧൨॥
ഓം അപി ചൈവമേകേ ഓം ॥ ൩.൨.൧൩॥
ഓം അരൂപവദേവ ഹി തത്പ്രധാനത്വാത് ഓം ॥ ൩.൨.൧൪॥
ഓം പ്രകാശവച്ചാവൈയര്ഥ്യമ് ഓം ॥ ൩.൨.൧൫॥
ഓം ആഹ ച തന്മാത്രമ് ഓം ॥ ൩.൨.൧൬॥
ഓം ദര്ശയതി ചാഥോഽപി സ്മര്യതേ ഓം ॥ ൩.൨.൧൭॥
ഓം അത ഏവ ചോപമാ സൂര്യകാദിവത് ഓം ॥ ൩.൨.൧൮॥
ഓം അമ്ബുവദഗ്രഹണാത്തു ന തഥാത്വമ് ഓം ॥ ൩.൨.൧൯॥
ഓം വൃദ്ധിഹ്രാസഭാക്ത്വമന്തര്ഭാവാത് ഉഭയസാമഞ്ജസ്യാദേവമ് ഓം ॥ ൩.൨.൨൦॥
ഓം ദര്ശനാച്ച ഓം ॥ ൩.൨.൨൧॥

Topic -6: The Neti-neti text explained

ഓം പ്രകൃതൈതാവത്ത്വം ഹി പ്രതിഷേധതി തതോ ബ്രവീതി ച ഭൂയഃ ഓം ॥ ൩.൨.൨൨॥
ഓം തദവ്യക്തമാഹ ഹി ഓം ॥ ൩.൨.൨൩॥
ഓം അപി സംരാധനേ പ്രത്യക്ഷാനുമാനാഭ്യാമ് ഓം ॥ ൩.൨.൨൪॥
ഓം പ്രകാശവച്ചാവൈശേഷ്യം ഓം ॥ ൩.൨.൨൫॥
ഓം അതോഽനന്തേന തഥാ ഹി ലിങ്ഗമ് ഓം ॥ ൩.൨.൨൭॥
ഓം ഉഭയവ്യപദേശാത്തു അഹികുണ്ഡലവത് ഓം ॥ ൩.൨.൨൮॥
ഓം പ്രകാശാശ്രയവദ്വാ തേജസ്ത്വാത് ഓം ॥ ൩।൨।൨൮॥
ഓം പൂര്വവദ്വാ ഓം ॥ ൩।൨।൨൯॥
ഓം പ്രതിഷേധാച്ച ഓം ॥ ൩।൨।൩൦॥

Topic -7: Brahman is one without a second

ഓം പരമതസ്സേതൂന് മാനസംബന്ധ ഭേദവ്യപദേശേഭ്യഃ ഓം ॥ ൩।൨।൩൧॥
ഓം ദര്ശനാത് ഓം ॥ ൩।൨।൩൨॥
ഓം ബുദ്ധ്യര്ഥഃ പാദവത് ഓം ॥ ൩।൨।൩൩॥
ഓം സ്ഥാനവിശേഷാത്പ്രകാശാദിവത് ഓം ॥ ൩।൨।൩൪॥
ഓം ഉപപത്തേശ്ച ഓം ॥ ൩।൨।൩൫॥
ഓം തഥാഽന്യപ്രതിഷേധാത് ഓം ॥ ൩।൨।൩൬॥
ഓം അനേന സര്വഗതത്വമായാമയശബ്ദാദിഭ്യഃ ഓം ॥ ൩।൨।൩൭॥

Topic -8: The Lord is the giver of the fruits of actions

ഓം ഫലമത ഉപപത്തേഃ ഓം ॥ ൩।൨।൩൮॥
ഓം ശ്രുതത്വാച്ച ഓം ॥ ൩।൨।൩൯॥
ഓം ധര്മം ജൈമിനിഃ അത ഏവ ഓം ॥ ൩।൨।൪൦॥
ഓം പൂര്വം തു ബാദരായണോ ഹേതുവ്യപദേശാത് ഓം ॥ ൩।൨।൪൧॥ ഇതി ശ്രീമത്കൃഷ്ണദ്വൈപായനകൃത ബ്രഹ്മസൂത്രേഷു തൃതീയാധ്യായസ്യ ദ്വിതീയഃ പാദഃ സമാപ്തഃ

Sameness of Vidyas

ഓം സര്വവേദാന്തപ്രത്യയം ചോദനാദ്യവിശേഷാത് ഓം ॥ ൩.൩.൧॥
ഓം ഭേദാന്നേതി ചേദേകസ്യാമപി ഓം ॥ ൩.൩.൨॥
ഓം സ്വാധ്യായസ്യ തഥാത്വേന ഹി സമാചാരേഽധികാരാച്ച ഓം ॥ ൩.൩.൩॥
ഓം ദര്ശയതി ച ഓം ॥ ൩।൩।൪॥

Combination of Traits

ഓം ഉപസംഹാരോഽര്ഥാഭേദാദ്വിധിശേഷവത്സമാനേ ച ഓം ॥ ൩।൩।൫॥

Difference of Meditations

ഓം അന്യഥാത്വം ച ശബ്ദാദിതി ചേന്നാവിശേഷാത് ഓം ॥ ൩।൩।൬॥
ഓം ന വാ പ്രകരണഭേദാത്പരോവരീയസ്ത്വാദിവത് ഓം ॥ ൩।൩।൭॥
ഓം സംജ്ഞാതശ്ചേത്തദുക്തമസ്തി തു തദപി ഓം ॥ ൩।൩।൮॥

Specifications of Om

ഓം വ്യാപ്തേശ്ച സമഞ്ജസമ് ഓം ॥ ൩।൩।൯॥

Sameness of the Meditation on Prana

ഓം സര്വാഭേദാദന്യത്രേമേ ഓം ॥ ൩।൩।൧൦॥

Combination and Non-combination of Attributes of Brahman

ഓം ആനന്ദാദയഃ പ്രധാനസ്യ ഓം ॥ ൩।൩।൧൧॥
ഓം പ്രിയശിരസ്ത്വാദ്യപ്രാപ്തിരുപചയാപചയൌ ഹി ഭേദേ ഓം ॥ ൩।൩।൧൨॥
ഓം ഇതരേ ത്വര്ഥസാമാന്യാത് ഓം ॥ ൩।൩।൧൩॥

Purusha as the Highest in Katha

ഓം ആധ്യാനായ പ്രയോജനാഭാവാത് ഓം ॥ ൩।൩।൧൪॥
ഓം ആത്മശബ്ദാച്ച ഓം ॥ ൩।൩।൧൫॥

The Supreme Self in Aitareya

ഓം ആത്മഗൃഹീതിരിതരവദുത്തരാത് ഓം ॥ ൩।൩।൧൬॥
ഓം അന്വയാദിതി ചേത്സ്യാദവധാരണാത് ഓം ॥ ൩।൩।൧൭॥

Acamana and Meditation on Prana

ഓം കാര്യാഖ്യാനാദപൂര്വമ് ഓം ॥ ൩।൩।൧൮॥

Same Meditation in the Same Branch

ഓം സമാന ഏവഞ്ചാഭേദാത് ഓം ॥ ൩।൩।൧൯॥

No Combination in Meditation on Satya-Brahman

ഓം സംബന്ധാദേവമന്യത്രാപി ഓം ॥ ൩।൩।൨൦॥
ഓം ന വാ വിശേഷാത് ഓം ॥ ൩।൩।൨൧॥
ഓം ദര്ശയതി ച ഓം ॥ ൩।൩।൨൨॥

Attributes of Brahman in Ranayaniya not to be combined elsewhere

ഓം സമ്ഭൃതിദ്യുവ്യാപ്ത്യപി ചാതഃ ഓം ॥ ൩।൩।൨൩॥

Purusha-Vidya in Chandogya and Taittiriya

ഓം പുരുഷവിദ്യായാമിവ ചേതരേഷാമനാമ്നാനാത് ഓം ॥ ൩।൩।൨൪॥

Non-combination of Disparate Traits

ഓം വേധാദ്യര്ഥഭേദാത് ഓം ॥ ൩।൩।൨൫॥

Rejection and Reception of Merit

ഓം ഹാനൌ തൂപായനശബ്ദശേഷാത് കുശാച്ഛന്ദസ്സ്തുത്യുപഗാനവത് തദുക്തമ് ഓം ॥ ൩।൩।൨൬॥

Discarding Virtue and Vice at Death

ഓം സാമ്പരായേ തര്തവ്യാഭാവാത് തഥാ ഹ്യന്യേ ഓം ॥ ൩।൩।൨൭॥
ഓം ഛന്ദത ഉഭയാവിരോധാത് ഓം ॥ ൩।൩।൨൮॥

Paths of Those Who Know Or Do Not Know the

ഓം ഗതേരര്ഥവത്ത്വമുഭയഥാഽന്യഥാ ഹി വിരോധഃ ഓം ॥ ൩।൩।൨൯॥
ഓം ഉപപന്നസ്തല്ലക്ഷണാര്ഥോപലബ്ധേഃ ലോകവത് ഓം ॥ ൩।൩।൩൦॥

The Path of Gods Is for All Worshippers of

ഓം അനിയമഃ സര്വേഷാമവിരോധശ്ശബ്ദാനുമാനാഭ്യാമ് ഓം ॥ ൩।൩।൩൧॥

People with a Mission

ഓം യാവദധികാരമവസ്ഥിതിരാധികാരികാണാമ് ഓം ॥ ൩।൩।൩൨॥

Conception of the Immutable

ഓം അക്ഷരധിയാം ത്വവിരോധഃ സാമാന്യ തദ്ഭാവാ ഭ്യാമൌപസദവത് തദുക്തമ് ഓം ॥ ൩।൩।൩൩॥

Same Conception in Mundaka and Katha

ഓം ഇയദാമനനാത് ഓം ॥ ൩।൩।൩൪॥

The Inmost Self in Brihadaranyaka

ഓം അന്തരാ ഭൂതഗ്രാമവദിതി ചേത് തദുക്തമ് ഓം ॥ ൩।൩।൩൫॥
ഓം അന്യഥാ ഭേദാനുപപത്തിരിതിചേന്നോപദേശവത് ഓം ॥ ൩।൩।൩൬॥

Reciprocity of Conceptions

ഓം വ്യതിഹാരോ വിശിംഷന്തി ഹീതരവ്രത് ഓം ॥ ൩।൩।൩൭॥

Satya-Brahman in Brihadaranyaka

ഓം സൈവ ഹി സത്യാദയഃ ഓം ॥ ൩।൩।൩൮॥

Combination of Traits in Brihadaranyaka and Chandogya

ഓം കാമാദിതരത്ര തത്ര ച ആയതനാദിഭ്യഃ ഓം ॥ ൩।൩।൩൯॥

Agnihotra to Prana

ഓം ആദാരാദലോപഃ ഓം ॥ ൩।൩।൪൦॥
ഓം ഉപസ്ഥിതേസ്തദ്വചനാത് ഓം ॥ ൩।൩।൪൧॥

Meditations Connected with Rites Are Not Obligatory

ഓം തന്നിര്ധാരണാര്ഥനിയമസ്തദ്ദൃഷ്ടേര്പൃഥഗ്ധ്യപ്രതിബന്ധഃ ഫലമ് ഓം ॥ ൩।൩।൪൨॥

Meditations on Prana and Vayu

ഓം പ്രദാനവദേവ ഹി തദുക്തമ് ഓം ॥ ൩।൩।൪൩॥

Fires in Agni-Rahasya Not Parts of Sacrifice

ഓം ലിങ്ഗഭൂയസ്ത്വാത്തദ്ധി ബലീയസ്തദപി ഓം ॥ ൩।൩।൪൪॥
ഓം പൂര്വവികല്പഃ പ്രകരണാത്സ്യാത്ക്രിയാമാനസവത് ഓം ॥ ൩।൩।൪൫॥
ഓം അതിദേശാച്ച ഓം ॥ ൩।൩।൪൬॥
ഓം വിദ്യൈവ തു നിര്ധാരണാത് ഓം ॥ ൩।൩।൪൭॥
ഓം ദര്ശനാച്ച ഓം ॥ ൩।൩।൪൮॥
ഓം ശ്രുത്യാദിബലീയസ്ത്വാച്ച ന ബാധഃ ഓം ॥ ൩।൩।൪൯॥
ഓം അനുബന്ധദിഭ്യഹ് പ്രജ്നന്തരപ്രിഥക്ത്വവത് ദ്രിസ്ഹ്തസ്ഛ തദുക്തമ് ॥ ൩।൩।൫൦॥
ഓം ന സാമാന്യാദപ്യ് ഉപലബ്ധേര്മൃത്യു വന്നഹി ലോകാപത്തിഃ ഓം ॥ ൩।൩।൫൧॥
ഓം പരേണ ച ശബ്ദസ്യ താദ്വിധ്യം ഭൂയസ് ത്വാത്ത്വനുബന്ധഃ ഓം ॥ ൩।൩।൫൨॥

The Self Distinct from Body

ഓം ഏക ആത്മനഃ ശരീരേ ഭാവാത് ഓം ॥ ൩।൩।൫൩॥
ഓം വ്യതിരേകസ്തദ് ഭാവഭാവിത്വാന്ന തൂപലബ്ധിവത് ഓം ॥ ൩।൩।൫൪॥

Meditations Connected with Accessories of Rites

ഓം അങ്ഗാവബദ്ധാസ്തു ന ശാഖാസു ഹി പ്രതിവേദമ് ഓം ॥ ൩।൩।൫൫॥
ഓം മന്ത്രാദിവദ്വാഽവിരോധഃ ഓം ॥ ൩।൩।൫൬॥

Meditation on Vaisvanara as a Whole

ഓം ഭൂമ്നഃ ക്രതുവജ്ജ്യായസ്ത്വം തഥാ ച ദര്ശയതി ഓം ॥ ൩।൩।൫൭॥

When Meditations Differ

ഓം നാനാശബ്ദാദിഭേദാത് ഓം ॥ ൩।൩।൫൮॥

Alternative Meditations

ഓം വികല്പോ വിശിഷ്ടഫലത്വാത് ഓം ॥ ൩।൩।൫൯॥

Meditations Yielding Worldly Results

ഓം കാമ്യാസ്തു യഥാകാമം സമുച്ചീയേരന്ന വാ പൂര്വഹേത്വഭാവാത് ഓം ॥ ൩।൩।൬൦॥

Meditations Based on Subsidiaries

ഓം അങ്ഗേഷു യഥാശ്രയഭാവഃ ഓം ॥ ൩।൩।൬൧॥
ഓം ശിഷ്ടേശ്ച ഓം ॥ ൩।൩।൬൨॥
ഓം സമാഹാരാത് ഓം ॥ ൩।൩।൬൩॥
ഓം ഗുണസാധാരണ്യശ്രുതേശ്ച ഓം ॥ ൩।൩।൬൪॥
ഓം ന വാ തത്സഹഭാവശ്രുതേഃ ഓം ॥ ൩।൩।൬൫॥
ഓം ദര്ശനാച്ച ഓം ॥ ൩।൩।൬൬॥ ഇതി ശ്രീമത്കൃഷ്ണദ്വൈപായനകൃത ബ്രഹ്മസൂത്രേഷു തൃതീയാധ്യായസ്യ തൃതീയഃ പാദഃ സമാപ്തഃ

Knowledge not a Subsidiary of Rites

ഓം പുരുഷാര്ഥോഽതഃ ശബ്ദാദിതി ബാദരായണഃ ഓം ॥ ൩.൪.൧॥
ഓം ശേഷത്വാത്പുരുഷാര്ഥവാദോ യഥാഽന്യേഷ്വിതി ജൈമിനിഃ ഓം ॥ ൩.൪.൨॥
ഓം ആചാരദര്ശനാത് ഓം ॥ ൩.൪.൩॥
ഓം തച്ഛ്രുതേഃ ഓം ॥ ൩.൪.൪॥
ഓം സമന്വാരമ്ഭണാത് ഓം ॥ ൩.൪.൫॥
ഓം തദ്വതോ വിധാനാത് ഓം ॥ ൩.൪.൬॥
ഓം നിയമാച്ച ഓം ॥ ൩.൪.൭॥
ഓം അധികോപദേശാത്തു ബാദരായണസ്യൈവം തദ്ദര്ശനാത് ഓം ॥ ൩.൪.൮॥
ഓം തുല്യം തു ദര്ശനമ് ഓം ॥ ൩.൪.൯॥
ഓം അസാര്വത്രികീ ഓം ॥ ൩.൪.൧൦॥
ഓം വിഭാഗഃ ശതവത് ഓം ॥ ൩.൪.൧൧॥
ഓം അധ്യയനമാത്രവതഃ ഓം ॥ ൩.൪.൧൨॥
ഓം നാവിശേഷാത് ഓം ॥ ൩.൪.൧൩॥
ഓം സ്തുതയേഽനുമതിര്വാ ഓം ॥ ൩.൪.൧൪॥
ഓം കാമകാരേണ ചൈകേ ഓം ॥ ൩.൪.൧൫॥
ഓം ഉപമര്ദം ച ഓം ॥ ൩.൪.൧൬॥
ഓം ഊര്ധ്വരേതസ്സു ച ശബ്ദേ ഹി ഓം ॥ ൩.൪.൧൭॥

Sannyasa Prescribed by Scriptures

ഓം പരാമര്ശം ജൈമിനിരചോദനാ ചാപവദിതി ഹി ഓം ॥ ൩.൪.൧൮॥
ഓം അനുഷ്ഠേയം ബാദരായണഃ സാമ്യശ്രുതേഃ ഓം ॥ ൩.൪.൧൯॥
ഓം വിധിര്വാ ധാരണവത് ഓം ॥ ൩.൪.൨൦॥

Injunctions for Meditation Not Eulogistic

ഓം സ്തുതിമാത്രമുപാദാനാദിതി ചേന്നാപൂര്വത്വാത് ഓം ॥ ൩.൪.൨൧॥
ഓം ഭാവശബ്ദാച്ച ഓം ॥ ൩.൪.൨൨॥

Upanishadic Stories

ഓം പാരിപ്ലവാര്ഥാ ഇതി ചേന്ന വിശേഷിതത്വാത് ഓം ॥ ൩.൪.൨൩॥
ഓം തഥാ ചൈകവാക്യോപബന്ധാത് ഓം ॥ ൩.൪.൨൪॥

Sannyasins Free from Rituals

ഓം അത ഏവ ചാഗ്നീന്ധനാദ്യനപേക്ഷാ ഓം ॥ ൩.൪.൨൫॥

Rituals etc., Needed for Knowledge

ഓം സര്വാപേക്ഷാ ച യജ്ഞാദിശ്രുതേഃ അശ്വവത് ഓം ॥ ൩.൪.൨൬॥
ഓം ശമദമാദ്യുപേതഃ സ്യാത്തഥാഽപി തു തദ്വിധേസ്തദങ്ഗതയാ തേഷാമവശ്യാനുഷ്ഠേയത്വാത് ഓം ॥ ൩.൪.൨൭॥

Restrictions about Food

ഓം സര്വാന്നാനുമതിശ്ച പ്രാണാത്യയേ തദ്ദര്ശനാത് ഓം ॥ ൩.൪.൨൮॥
ഓം അബാധാച്ച ഓം ॥ ൩.൪.൨൯॥
ഓം അപി സ്മര്യതേ ഓം ॥ ൩.൪.൩൦॥
ഓം ശബ്ദശ്ചാതോഽകാമചാരേ ഓം ॥ ൩.൪.൩൧॥

Duties of Orders of Life should be Fulfilled

ഓം വിഹിതത്വാച്ചാശ്രമകര്മാപി ഓം ॥ ൩.൪.൩൨॥
ഓം സഹകാരിത്വേന ച ഓം ॥ ൩.൪.൩൩॥
ഓം സര്വഥാപി തു ത ഏവോഭയലിങ്ഗാത് ഓം ॥ ൩.൪.൩൪॥
ഓം അനഭിഭവം ച ദര്ശയതി ഓം ॥ ൩.൪.൩൫॥

Knowledge for People outside Orders

ഓം അന്തരാ ചാപി തു തദ്ദൃഷ്ടേഃ ഓം ॥ ൩.൪.൩൬॥
ഓം അപി സ്മര്യതേ ഓം ॥ ൩.൪.൩൭॥
ഓം വിശേഷണാനുഗ്രഹം ച ഓം ॥ ൩.൪.൩൮॥
ഓം അതസ്ത്വിതരജ്ജ്യായോ ലിങ്ഗാച്ച ഓം ॥ ൩.൪.൩൯॥

Defection from Monasticism

ഓം തദ്ഭൂതസ്യ തു നതദ്ഭാവോ ജൈമിനേരപി നിയമാതദ്രൂപാഽഭാവേഭ്യഃ ഓം ॥ ൩.൪.൪൦॥

Expiation for Transgression of Celibacy

ഓം ന ചാധികാരികമപി പതനാനുമാനാത്തദയോഗാത് ഓം ॥ ൩.൪.൪൧॥
ഓം ഉപപൂര്വമപീത്യേകേ ഭാവശമനവത്തദുക്തമ് ഓം ॥ ൩.൪.൪൨॥

They are to be Excommunicated

ഓം ബഹിസ്തൂഭയഥാപി സ്മൃതേരാചാരാച്ച ഓം ॥ ൩.൪.൪൩॥

Meditations Connected with Rites

ഓം സ്വാമിനഃ ശ്രുതേരിത്യാത്രേയഃ ഓം ॥ ൩.൪.൪൪॥
ഓം ആര്ത്വിജ്യമിത്യൌഡുലോമിഃ തസ്മൈ ഹി പരിക്രിയതേ ഓം ॥ ൩.൪.൪൫॥
ശ്രുതേശ്ച ॥ ൩.൪.൪൬॥

Injunction about Meditativeness

ഓം സഹകാര്യന്തരവിധിഃ പക്ഷേണ തൃതീയം തദ്വതോ വിദ്യാദിവത് ഓം ॥ ൩.൪.൪൭॥
ഓം കൃത്സ്നഭാവാത്തു ഗൃഹിണോപസംഹാരഃ ഓം ॥ ൩.൪.൪൮॥
ഓം മൌനവദിതരേഷാമപ്യുപദേശാത് ഓം ॥ ൩.൪.൪൯॥

The Childlike State

ഓം അനാവിഷ്കുര്വന്നന്വയാത് ഓം ॥ ൩.൪.൫൦॥

Time of Fruition of Knowledge

ഓം ഐഹികമപ്രസ്തുതപ്രതിബന്ധേ തദ്ദര്ശനാത് ഓം ॥ ൩.൪.൫൧॥

Liberation is Uniform Everywhere

ഓം ഏവം മുക്തിഫലാനിയ മസ്തദവസ്ഥാ വധൃതേസ്തദവസ്ഥാ വധൃതേഃ ഓം ॥ ൩।൪।൫൨॥ ഇതി ശ്രീമത്കൃഷ്ണദ്വൈപായനകൃത ബ്രഹ്മസൂത്രേഷു തൃതീയാധ്യായസ്യ ചതുര്ഥഃ പാദഃ സമാപ്തഃ ॥ ഇതി തൃതീയോഽധ്യായഃ॥

Repetition of Meditations etc.

॥ അഥ ചതുര്ഥോഽധ്യായഃ॥ ഓം ആവൃത്തിഃ അസകൃദുപദേശാത് ഓം ॥ ൪.൧.൧॥
ഓം ലിങ്ഗാച്ച ഓം ॥ ൪.൧.൨॥

Identity of the Self with Brahman

ഓം ആത്മേതി തൂപഗച്ഛന്തി ഗ്രാഹയന്തി ച ഓം ॥ ൪.൧.൩॥

No Self-identity with Symbols

ഓം ന പ്രതീകേ ന ഹി സഃ ഓം ॥ ൪.൧.൪॥

Superimposition of the Higher on the Lower

ഓം ബ്രഹ്മദൃഷ്ടിരുത്കര്ഷാത് ഓം ॥ ൪.൧.൫॥

Subordinate parts of Rites As the Sun etc.

ഓം ആദിത്യാദിമതയശ്ചാങ്ഗ ഉപപത്തേഃ ഓം ॥ ൪.൧.൬॥

Meditation in a Sitting Posture

ഓം ആസീനസ്സമ്ഭവാത് ഓം ॥ ൪.൧.൭॥
ഓം ധ്യാനാച്ച ഓം ॥ ൪.൧.൮॥
ഓം അചലത്വം ചാപേക്ഷ്യ ഓം ॥ ൪.൧.൯॥
ഓം സ്മരന്തി ച ഓം ॥ ൪.൧.൧൦॥

No Restriction of Place

ഓം യത്രൈകാഗ്രതാ തത്രാവിശേഷാത് ഓം ॥ ൪.൧.൧൧॥

Meditation till Death

ഓം ആ പ്രായണാത്തത്രാപി ഹി ദൃഷ്ടമ് ഓം ॥ ൪.൧.൧൨॥

Knowledge Destroys all Results of Actions

ഓം തദധിഗമ ഉത്തരപൂര്വാഘയോരശ്ലേഷവിനാശൌ തദ്വ്യപദേശാത് ഓം ॥ ൪.൧.൧൩॥

No Remnant of Virtue Even

ഓം ഇതരസ്യാപ്യേവമസംശ്ലേഷഃ പാതേ തു ഓം ॥ ൪.൧.൧൪॥

Past Accumulated Results are Destroyed

ഓം അനാരബ്ധകാര്യേ ഏവ തു പൂര്വേ തദവധേഃ ഓം ॥ ൪.൧.൧൫॥

Agnihotra etc.

ഓം അഗ്നിഹോത്രാദി തു തത്കാര്യായൈവ തദ്ദര്ശനാത് ഓം ॥ ൪.൧.൧൬॥
ഓം അതോഽന്യദപീത്യേകേഷാമുഭയോഃ ഓം ॥ ൪.൧.൧൭॥

Rites Unaccompanied by Meditation

ഓം യദേവ വിദ്യയേതി ഹി ഓം ॥ ൪.൧.൧൮॥

Experience of the Active Merit and Demerit

ഓം ഭാഗേന ത്വിതരേ ക്ഷപയിത്വാ സമ്പത്സ്യതേ ഓം ॥ ൪.൧.൧൯॥ ഇതി ശ്രീമത്കൃഷ്ണദ്വൈപായനകൃത ബ്രഹ്മസൂത്രേഷു ചതുര്ഥാധ്യായസ്യ പ്രഥമഃ പാദഃ സമാപ്തഃ

Mind Merges in Prana

ഓം വാങ്ഗ്മനസി ദര്ശനാച്ഛബ്ദാച്ച ഓം ॥ ൪.൨.൧॥
ഓം അത ഏവ ച സര്വാണ്യനു ഓം ॥ ൪.൨.൨॥

Prana Merges into the soul

ഓം തന്മനഃ പ്രാണ ഉത്തരാത് ഓം ॥ ൪.൨.൩॥
ഓം സോഽധ്യക്ഷേ തദുപഗമാദിഭ്യഃ ഓം ॥ ൪.൨.൪॥
ഓം ഭൂതേഷു തച്ഛ്രുതേഃ ഓം ॥ ൪.൨.൫॥
ഓം നൈകസ്മിന് ദര്ശയതോ ഹി ഓം ॥ ൪.൨.൬॥

Departure of the Enlightened and the Unenlightened

ഓം സമാനാ ചാസൃത്യുപക്രമാദമൃതത്വം ചാനുപോഷ്യ ഓം ॥ ൪.൨.൭॥

Relative Merger of Fire etc.

ഓം തദപീതേഃ സംസാരവ്യപദേശാത് ഓം ॥ ൪.൨.൮॥
ഓം സൂക്ഷ്മം പ്രമാണതശ്ച തഥോപലബ്ധേഃ ഓം ॥ ൪.൨.൯॥
ഓം നോപമര്ദേനാതഃ ഓം ॥ ൪.൨.൧൦॥
ഓം അസ്യൈവ ചോപപത്തേരൂഷ്മാ ഓം ॥ ൪.൨.൧൧॥

No Departure for a Knower of Brahman

ഓം പ്രതിഷേധാദിതി ചേന്ന ശാരീരാത് ഓം ॥ ൪.൨.൧൨॥
ഓം സ്പഷ്ടോ ഹ്യേകേഷാമ് ഓം ॥ ൪.൨.൧൩॥
ഓം സ്മര്യതേ ച ഓം ॥ ൪.൨.൧൪॥

the Organs of the Knower Merge in Brahman

ഓം താനി പരേ തഥാ ഹ്യാഹ ഓം ॥ ൪.൨.൧൫॥

Absolute Absorption of the Constituents

ഓം അവിഭാഗോ വചനാത് ഓം ॥ ൪.൨.൧൬॥

Departure of one who knows the Qualified Brahman

ഓം തദോകോഽഗ്രജ്വലനം തത്പ്രകാശിതദ്വാരോ വിദ്യാസാമര്ഥ്യാത്തച്ഛേഷഗത്യനുസ്മൃതിയോഗാച്ച ഹാര്ദാനുഗൃഹീതാഃ ശതാധികയാ ഓം ॥ ൪.൨.൧൭॥

The Soul follows the Rays of the Sun

ഓം രശ്മ്യനുസാരീ ഓം ॥ ൪.൨.൧൮॥
ഓം നിശി ന ഇതി ചേത്, ന, സമ്ബന്ധസ്യ യാവദ്ദേഹഭാവിത്വാദ്, ദര്ശയതി ച ഓം ॥ ൪.൨.൧൯॥

Soul's Journey during the Sun's Southern Course

ഓം അതശ്ചായനേഽപി ദക്ഷിണേ ഓം ॥ ൪।൨।൨൦॥
ഓം യോഗിനഃ പ്രതി സ്മര്യതേ സ്മാര്തേ ചൈതേ ഓം ॥ ൪।൨।൨൧॥ ഇതി ശ്രീമത്കൃഷ്ണദ്വൈപായനകൃത ബ്രഹ്മസൂത്രേഷു ചതുര്ഥാധ്യായസ്യ ദ്വിതീയഃ പാദഃ സമാപ്തഃ

Only One Path to the World of Brahman

ഓം അര്ചിരാദിനാ തത്പ്രഥിതേഃ ഓം ॥ ൪.൩.൧॥

The Departing Soul Reaches Air after Year

ഓം വായുശബ്ദാദവിശേഷവിശേഷാഭ്യാമ് ഓം ॥ ൪.൩.൨॥

The Soul proceeds from Lightning to Varuna

ഓം തടിതോഽധി വരുണഃ സംബന്ധാത് ഓം ॥ ൪.൩.൩॥

Guiding Deities

ഓം ആതിവാഹികസ്തല്ലിങ്ഗാത് ഓം ॥ ൪.൩.൪॥
ഓം ഉഭയവ്യാമോഹാത്തത്സിദ്ധേഃ ഓം ॥ ൪.൩.൫॥
ഓം വൈദ്യുതേനൈവ തതസ്തച്ഛ്രുതേഃ ഓം ॥ ൪.൩.൬॥

The Path Leads to the Conditioned Brahman

ഓം കാര്യം ബാദരിരസ്യ ഗത്യുപപത്തേഃ ഓം ॥ ൪.൩.൭॥
ഓം വിശേഷിതത്വാച്ച ഓം ॥ ൪.൩.൮॥
ഓം സാമീപ്യാത്തു തദ്വ്യപദേശഃ ഓം ॥ ൪.൩.൯॥
ഓം കാര്യാത്യയേ തദധ്യക്ഷേണ സഹാതഃ പരമഭിധാനാത് ഓം ॥ ൪.൩.൧൦॥
ഓം സ്മൃതേശ്ച ഓം ॥ ൪.൩.൧൧॥
ഓം പരം ജൈമിനിര്മുഖ്യത്വാത് ഓം ॥ ൪.൩.൧൨॥
ഓം ദര്ശനാച്ച ഓം ॥ ൪.൩.൧൩॥
ഓം ന ച കാര്യേ പ്രതിപത്ത്യഭിസന്ധിഃ ഓം ॥ ൪.൩.൧൪॥

Worship with and without Symbols

ഓം അപ്രതീകാലമ്ബനാന്നയതീതി ബാദരായണരുഭയഥാ ച ദോഷാത് തത്ക്രതുശ്ച ഓം ॥ ൪.൩.൧൫॥
ഓം വിശേഷം ച ദര്ശയതി ഓം ॥ ൪.൩.൧൬॥ ഇതി ശ്രീമത്കൃഷ്ണദ്വൈപായനകൃത ബ്രഹ്മസൂത്രേഷു ചതുര്ഥാധ്യായസ്യ തൃതീയഃ പാദഃ സമാപ്തഃ

Nature of Freedom

ഓം സമ്പദ്യാവിഹായ സ്വേനശബ്ദാത് ഓം ॥ ൪.൪.൧॥
ഓം മുക്തഃ പ്രതിജ്ഞാനാത് ഓം ॥ ൪.൪.൨॥
ഓം ആത്മാ പ്രകരണാത് ഓം ॥ ൪.൪.൩॥

Liberated Soul Inseparable from Brahman

ഓം അവിഭാഗേന ദൃഷ്ടത്വാത് ഓം ॥ ൪.൪.൪॥

Characteristics of the Liberated Soul

ഓം ബ്രാഹ്മേണ ജൈമിനിരുപന്യാസാദിഭ്യഃ ഓം ॥ ൪.൪.൫॥
ഓം ചിതിമാത്രേണ തദാത്മകത്വാദിത്യൌഡുലോമിഃ ഓം ॥ ൪.൪.൬॥
ഓം ഏവമപ്യുപന്യാസാത്പൂര്വഭാവാദവിരോധം ബാദരായണഃ ഓം ॥ ൪.൪.൭॥

Fulfilment of Desire through Will

ഓം സങ്കല്പാദേവ ച തച്ഛ്രുതേഃ ഓം ॥ ൪.൪.൮॥
ഓം അത ഏവ ചാനന്യാധിപതിഃ ഓം ॥ ൪.൪.൯॥

Body after Reaching Brahma-loka

ഓം അഭാവം ബാദരിരാഹ ഹ്യേവമ് ഓം ॥ ൪.൪.൧൦॥
ഓം ഭാവം ജൈമിനിര്വികല്പാമ്നാനാത് ഓം ॥ ൪.൪.൧൧॥
ഓം ദ്വാദശാഹവദുഭയവിധം ബാദരായണോഽതഃ ഓം ॥ ൪.൪.൧൨॥
ഓം തന്വഭാവേ സന്ധ്യവദുപപത്തേഃ ഓം ॥ ൪.൪.൧൩॥
ഓം ഭാവേ ജാഗ്രദ്വത് ഓം ॥ ൪.൪.൧൪॥

Entry into many Bodies

ഓം പ്രദീപവദാവേശഃ തഥാ ഹി ദര്ശയതി ഓം ॥ ൪.൪.൧൫॥
ഓം സ്വാപ്യയസമ്പത്ത്യോരന്യതരാപേക്ഷമാവിഷ്കൃതം ഹി ഓം ॥ ൪.൪.൧൬॥

Acquisition of Divine Powers

ഓം ജഗദ്വ്യാപാരവര്ജമ് ഓം ॥ ൪.൪.൧൭॥
ഓം പ്രത്യക്ഷോപദേശാദിതി ചേന്നാധികാരിക മണ്ഡലസ്ഥോക്തേഃ ഓം ॥ ൪।൪।൧൮॥
ഓം വികാരാവര്തി ച തഥാ ഹി ദര്ശയതി ഓം ॥ ൪।൪।൧൯॥
ഓം സ്ഥിതിമാഹ ദര്ശയതശ്ചൈവം പ്രത്യക്ഷാനുമാനേ ഓം ॥ ൪।൪।൨൦॥
ഓം ഭോഗമാത്രസാമ്യലിങ്ഗാച്ച ഓം ॥ ൪।൪।൨൧॥
ഓം അനാവൃത്തിഃ ശബ്ദാദനാവൃത്തിഃ ശബ്ദാത് ഓം ॥ ൪।൪।൨൨॥

Explore More