Lord Krishna

ଜ୍ଞାନେଶ୍ଵରୀ ଅଧ୍ଯାଯ 4

(Dnyaneshwari Adhyay 4 in Odia)

Sant Dnyaneshwar

Also known as Dnyaneshwari · Jnaneshwari · Jnaneshwari adhyay 4

Dnyaneshwari Adhyay 4. The Dnyaneshwari — Sant Dnyaneshwar's commentary on the Bhagavad Gita, composed at Nevasa in 1290 when he was in his teens. Its proper name is Bhavarthadipika, and it is the work that made Marathi a language of scripture: the Gita's Sanskrit opened out into ovis of extraordinary beauty, image piled on image, for listeners who knew no Sanskrit at all.

#of 268
ଆଜି ଶ୍ରଵଣେଂଦ୍ରିଯା ପିକଲେଂ । ଜେ ଯେଣେଂ ଗୀତାନିଧାନ ଦେଖିଲେଂ ।
ଆତା ସ୍ଵପ୍ନଚି ହେଂ ତୁକଲେଂ । ସାଚାସରିସେଂ ॥ ୧ ॥
ଆଧୀ ଵିଵେକାଚୀ ଗୋଠୀ । ଵରୀ ପ୍ରତିପାଦୀ କୃଷ୍ଣ ଜଗଜେଠୀ ।
ଆଣି ଭକ୍ତରାଜୁ କିରୀଟୀ । ପରିସତ ଅସେ ॥ ୨ ॥
ଜୈସା ପଂଚମାଲାପୁ ସୁଗଂଧୁ । କୀଂ ପରିମଳ ଆଣି ସୁସ୍ଵାଦୁ ।
ତଂ ଭଲା ଜାହଲା ଵିନୋଦୁ । କଥେଚା ଇଯେ ॥ ୩ ॥
କୈସୀ ଆଗଳିକ ଦୈଵାଚୀ । ଜେ ଗଂଗା ଵୋଳଲୀ ଅମୃତାଚୀ ।
ହୋ କାଂ ଜପତପେଂ ଶ୍ରୋତଯାଂଚୀ । ଫଳା ଆଲୀ ॥ ୪ ॥
ଆତାଂ ଇଂଦ୍ରିଯଜାତ ଆଘଵେଂ । ତିହୀଂ ଶ୍ରଵଣାଚେ ଘର ରିଘାଵେଂ ।
ମଗ ସଂଵାଦସୁଖ ଭୋଗାଵେଂ । ଗୀତାଖ୍ଯ ହେଂ ॥ ୫ ॥
ହା ଅତିସୋ ଅତିପ୍ରସଂଗେ । ସାଂଡୂନି କଥାଚି ତେ ସାଂଗେ ।
ଜେ କୃଷ୍ଣାର୍ଜୁନ ଦୋଘେ । ବୋଲତ ହୋତେ ॥ ୬ ॥
ତେ ଵେଳୀ ସଂଜଯୋଂ ରାଯାତେଂ ମ୍ହଣେ । ଅର୍ଜୁନ ଅଧିଷ୍ଠିଲା ଦୈଵଗୁଣେଂ ।
ଜେ ଅତିପ୍ରୀତୀ ନାରାଯଣେଂ । ବୋଲିଜତୁ ଅସେ ॥ ୭ ॥
ଜେଂ ନ ସଂଗେଚି ପିତଯା ଵସୁଦେଵାସୀ । ଜେଂ ନ ସଂଗେ ମାତେ ଦେଵକୀସୀ ।
ଜେଂ ନ ସଂଗେଚି ବଳିଭଦ୍ରାସୀ । ତେଂ ଗୁହ୍ଯ ଅର୍ଜୁନେଂସୀ ବୋଲତ ॥ ୮ ॥
ଦେଵୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀଯେଵଢୀ ଜଵଳୀକ । ତେହୀ ନ ଦେଖେ ଯା ପ୍ରେମାଚେ ସୁଖ ।
ଆଣି କୃଷ୍ଣସ୍ନେହାଚେଂ ପିକ । ଯାଂତେଚି ଆଥୀ ॥ ୯ ॥
ସନକାଦିକାଂଚ୍ଯା ଆଶା । ଵାଢିନଲ୍ଯା ହୋତ୍ଯା କୀର ବହୁଵସା ।
ପରୀ ତ୍ଯାହୀ ଯେଣେଂ ମାନେ ଯଶା । ଯେତୀଚିନା ॥ ୧୦ ॥
ଯା ଜଗଦୀଶ୍ଵରାଚେଂ ପ୍ରେମ । ଏଥ ଦିସତସେ ନିରୁପମ ।
କୈସେଂ ପାର୍ଥେଂ ଯେଣେଂ ସର୍ଵୋତ୍ତମ । ପୁଣ୍ଯ କେଲେଂ ॥ ୧୧ ॥
ହୋ କାଂ ଜଯାଚିଯା ପ୍ରୀତୀ । ଅମୂର୍ତ ହା ଆଲା ଵ୍ଯକ୍ତୀ ।
ମଜ ଏକଵଂକୀ ଯାଚୀ ସ୍ଥିତୀ । ଆଵଡତୁ ଅସେ ॥ ୧୨ ॥
ଏର୍ହଵୀଂ ହା ଯୋଗିଯା ନାଡଳେ । ଵେଦାର୍ଥାସୀ ନାକଳେ ।
ଜେଥ ଧ୍ଯାନାଚେହୀ ଡୋଳେ । ପାଵତୀନା ॥ ୧୩ ॥
ତେଂ ହା ନିଜସ୍ଵରୂପ । ଅନାଦି ନିଷ୍କଂପ ।
ପରୀ ଯେଣେ ମାନେଂ ସକୃପ । ଜାହଲା ଅସେ ॥ ୧୪ ॥
ହା ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯପଟାଚି ଘଡୀ । ଆକାରାଚୀ ପୈଲଥଡୀ ।
କୈସା ଯାଚିଯେ ଆଵଡୀ । ଆଵରଲା ଅସେ ॥ ୧୫ ॥
ଶ୍ରୀଭଗନାନୁଵାଚଃ ଇମଂ ଵିଵସ୍ଵତେ ଯୋଗଂ ପ୍ରୋକ୍ତଵାନହମଵ୍ଯଯମ୍ ।
ଵିଵସ୍ଵାନ୍ ମନଵେ ପ୍ରାହ ମନୁରିକ୍ଷ୍ଵାକଵେଽବ୍ରଵୀତ୍ ॥ ୧ ॥
ମଗ ଦେଵ ମ୍ହଣେ ଅଗା ପଂଡୁସୁତା । ହାଚି ଯୋଗୁ ଆମ୍ହୀଂ ଵିଵସ୍ଵତା ।
କଥିଲା ପରୀ ତେ ଵାର୍ତା । ବହୁଵାଂ ଦିଵସାଂଚୀ ॥ ୧୬ ॥
ମଗ ତେଣେଂ ଵିଵସ୍ଵତେଂ ରଵୀ । ହେ ଯୋଗସ୍ଥିତି ଆଘଵୀ ।
ନିରୂପିଲୀ ବରଵୀ । ମନୂପ୍ରତୀ ॥ ୧୭ ॥
ମନୂନେଂ ଆପଣ ଅନୁଷ୍ଠିଲୀ । ମଗ ଇକ୍ଷ୍ଵାକୁଵା ଉପଦେଶିଲୀ ।
ଐସୀ ପରଂପରା ଵିସ୍ତାରିଲୀ । ଆଦ୍ଯ ହେ ଗା ॥ ୧୮ ॥
ଏଵଂ ପରଂପରାପ୍ରାପ୍ତମିମଂ ରାଜର୍ଷଯୋ ଵିଦୁଃ ।
ସ କାଲେନେହ ମହତା ଯୋଗୋ ନଷ୍ଟଃ ପରଂତପ ॥ ୨ ॥
ମଗ ଆଣିକହୀ ଯା ଯୋଗାତେ । ରାଜର୍ଷି ଜାହଲେ ଜାଣତେ ।
ପରୀ ତେଥୋନି ଆତାଂ ସାଂପ୍ରତେଂ । ନେଣିଜେ କୋଣୀ ॥ ୧୯ ॥
ଜେ ପ୍ରାଣିଯାଂ କାମୀ ଭରୂ । ଦେହାଚିଵରୀ ଆଦରୁ ।
ମ୍ହଣୋନି ପଡଲା ଵିସରୁ । ଆତ୍ମବୋଧାଚା ॥ ୨୦ ॥
ଅଵ୍ହାଂଟଲିଯା ଆସ୍ଥାବୁଦ୍ଧି । ଵିଷଯସୁଖଚି ପରମାଵଧି ।
ଜୀଵୁ ତୈସା ଉପାଧି । ଆଵଡେ ଲୋକାଂ ॥ ୨୧ ॥
ଏର୍ହଵୀଂ ତରୀ ଖଵଣେଯାଂଚ୍ଯା ଗାଂଵୀଂ । ପାଟାଊଵେଂ କାଯ କରାଵୀଂ ।
ସାଂଗେ ଜାତ୍ଯଂଧା ରଵୀ । କାଯ ଆଥୀ ॥ ୨୨ ॥
କାଂ ବହିରଯାଂଚାଂ ଆସ୍ଥାନୀଂ । କଵଣେ ଗୀତାତେଂ ମାନୀ ।
କୀଂ କୋଲ୍ହେଯା ଚାଂଦଣୀଂ । ଆଵଡୀ ଉପଜେ ॥ ୨୩ ॥
ପୈଂ ଚଂଦ୍ରୋଦଯା ଆରୌତେଂ । ଜଯାଂଚେ ଡୋଳେ ଫୁଟତୀ ଅସତେ ।
ତେ କାଊଳେ କେଵୀଂ ଚଂଦ୍ରାତେଂ । ଓଳଖତୀ ॥ ୨୪ ॥
ତୈସେ ଵୈରାଗ୍ଯାଚୀ ଶିଂଵ ନ ଦେଖତୀ । ଜେ ଵିଵେକାଚୀ ଭାଷା ନେଣତୀ ।
ତେ ମୂର୍ଖ କେଂଵୀଂ ପାଵତୀ । ମଜ ଈଶ୍ଵରାତେ ॥ ୨୫ ॥
କୈସା ନେଣୋଂ ମୋହୋ ଵାଢୀନଲା । ତେଣେଂ ବହୁତେକ କାଳୁ ଵ୍ଯର୍ଥ ଗେଲା ।
ମ୍ହଣୋନି ଯୋଗୁ ହା ଲୋପଲା । ଲୋକୀଂ ଇଯେ ॥ ୨୬ ॥
ସ ଏଵାଯଂ ମଯା ତେଽଦ୍ଯ ଯୋଗଃ ପ୍ରୋକ୍ତଃ ପୁରାତନଃ ।
ଭକ୍ତୋଽସି ମେ ସଖା ଚେତି ରହସ୍ଯଂ ହ୍ଯେତଦୁତ୍ତମମ୍ ॥ ୩ ॥
ତୋଚି ହା ଆଜି ଆତାଂ । ତୁଜପ୍ରତୀ କୁଂତୀସୁତା ।
ସାଂଗିତଲା ଆମ୍ହୀଂ ତତ୍ଵତା । ଭ୍ରାଂତି ନ କରୀଂ ॥ ୨୭ ॥
ହେଂ ଜୀଵୀଂଚେ ନିଜ ଗୁଜ । ପରୀ କେଵୀଂ ରାଖୋଂ ତୁଜ ।
ଜେ ପଢିଯେସୀ ତୂଂ ମଜ । ମ୍ହଣଊନିଯାଂ ॥ ୨୮ ॥
ତୂଂ ପ୍ରେମାଚା ପୁତଳା । ଭକ୍ତୀଚା ଜିଵ୍ହାଳା ।
ମୈତ୍ରିଯେଚୀ ଚିତ୍କଳା । ଧନୁର୍ଧରା ॥ ୨୯ ॥
ତୂଂ ଅନୁସଂଗାଚା ଠାଵୋ । ଆତାଂ ତୁଜ କାଯ ଵଂଚୂଂ ଜାଵୋଂ ।
ଜରୀ ସଂଗ୍ରାମାରୂଢ ଆହୋଂ । ଜାହଲୋଂ ଆମ୍ହୀ ॥ ୩୦ ॥
ତରୀ ନାଵେକ ହେଂ ସହାଵେଂ । ଗାଜାବଜ୍ଯହୀ ନ ଧରାଵେଂ ।
ପରୀ ତୁଝେଂ ଅଜ୍ଞାନତ୍ଵ ହରାଵେଂ । ଲାଗେ ଆଧୀଂ ॥ ୩୧ ॥
ଅର୍ଜୁନ ଉଵାଚ: ଅପରଂ ଭଵତୋ ଜନ୍ମଂ ପରଂ ଜନ୍ମ ଵିଵସ୍ଵତଃ ।
କଥମେତଦ୍ ଵିଜାନୀଯାଂ ତ୍ଵମାଦୌ ପ୍ରୋକ୍ତଵାନିତି ॥ ୪ ॥
ତଂଵ ଅର୍ଜୁନ ମ୍ହଣେ ହରୀ । ମାଯ ଆପୁଲେଯାଚା ସ୍ନେହୋ କରୀ ।
ଏଥ ଵିସ୍ମୋ କାଯ ଅଵଧାରୀଂ । କୃପାନିଧୀ ॥ ୩୨ ॥
ତୂଂ ସଂସାରଶ୍ରାଂତାଂଚୀ ସାଊଲୀ । ଅନାଥ ଜୀଵାଂଚୀ ମାଊଲୀ ।
ଆମୁତେଂ କୀର ପ୍ରସଵଲୀ । ତୁଝୀଚ କୃପା ॥ ୩୩ ॥
ଦେଵା ପାଂଗୁଳ ଏକାଦେଂ ଵିଈଜେ । ତରୀ ଜନ୍ମୋନି ଜୋଜାରୂ ସାହିଜେ ।
ହେଂ ବୋଲୋଂ କାଯ ତୁଝେଂ । ତୁଜଚି ପୁଢାଂ ॥ ୩୪ ॥
ଆତାଂ ପୁସେନ ଜେଂ ମୀ କାଂହୀ । ତେଥ ନିକେଂ ଚିତ୍ତ ଦେଈଂ ।
ତେଵୀଂଚି ଦେଵେଂ କୋପାଵେଂ ନା କାଂହୀ । ବୋଲା ଏକା ॥ ୩୫ ॥
ତରୀ ମାଗୀଲ ଜେ ଵାର୍ତା । ତୁଵାଂ ସାଂଗିତଲୀ ହୋତୀ ଅନଂତା ।
ତେ ନାଵେକ ମଜ ଚିତ୍ତା । ମାନେଚିନା ॥ ୩୬ ॥
ଜେ ତୋ ଵିଵସ୍ଵତୁ ମ୍ହଣଜେ କାଯୀ । ଐସେଂ ହେଂ ଵଡିଲାଂ ଠାଊଵେଂ ନାହୀଂ ।
ତରୀ ତୁଵାଂଚି କେଵୀଂ ପାହୀଂ । ଉପଦେଶିଲା ॥ ୩୭ ॥
ତୋ ତରୀ ଆଇକିଜେ ବହୁତାଂ କାଳାଂଚା । ଆଣି ତୂଂ ତଂଵ କୃଷ୍ଣ ସାଂପେଚା ।
ମ୍ହଣୋନି ଗା ଇଯେ ମାତୁଚା । ଵିସଂଵାଦୁ ॥ ୩୮ ॥
ତେଵୀଂଚି ଦେଵା ଚରିତ୍ର ତୁଝେଂ । ଆପଣ କାଂହୀ କାଯ ଜାଣିଜେ ।
ହେଂ ଲଟିକେ କେଵୀଂ ମ୍ହଣିଜେ । ଏକିହେଳାଂ ॥ ୩୯ ॥
ପରୀ ହେଚି ମାତୁ ଆଘଵୀ । ମୀ ପରିଯେସେଂ ତୈଶୀ ସାଂଗାଵୀ ।
ଜେ ତୁଵାଂଚି ତଯା ରଵୀଂ କେଵୀଂ । ଉପଦେଶୁ କେଲା ॥ ୪୦ ॥
ଶ୍ରୀ ଭଗଵାନୁଵାଚଃ ବହୂନି ମେ ଵ୍ଯତୀତାନି ଜନ୍ମାନି ତଵ ଚାର୍ଜୁନ ।
ତାନ୍ଯହଂ ଵେଦ ସର୍ଵାଣି ନ ତ୍ଵଂ ଵେତ୍ଥ ପରଂତପ ॥ ୫ ॥
ତଂଵ କୃଷ୍ଣ ମ୍ହଣେ ପଂଡୁସୁତା । ତୋ ଵିଵସ୍ଵତୁ ଜୈଂ ହୋତା ।
ତୈଂ ଆମ୍ହୀ ନସୋଂ ଐସୀ ଚିତ୍ତା । ଭ୍ରାଂତି ଜରୀ ତୁଜ ॥ ୪୧ ॥
ତରୀ ତୂଂ ଗା ହେଂ ନେଣସୀ । ପୈଂ ଜନ୍ମେଂ ଆମ୍ହାଂ ତୁମ୍ହାଂସୀ ।
ବହୁତେଂ ଗେଲୀଂ ପରୀ ତିଯେଂ ନ ସ୍ମରସୀ । ଆପଲୀ ତୂଂ ॥ ୪୨ ॥
ମୀ ଜେଣେଂ ଜେଣେଂ ଅଵସରେଂ । ଜେଂ ଜେଂ ହୋଊନି ଅଵତରେଂ ।
ତେ ସମସ୍ତହୀ ସ୍ମରେଂ । ଧନୁର୍ଧରା ॥ ୪୩ ॥
ଅଜୋଽପି ସନ୍ନଵ୍ଯଯାତ୍ମା ଭୂତାମାମିଶ୍ଵରୋଽପି ସନ୍ ।
ପ୍ରକୃତିଂ ସ୍ଵାମଧିଷ୍ଠାଯ ସଂଭଵାମ୍ଯାତ୍ମମାଯଯା ॥ ୬ ॥
ମ୍ହଣୋନି ଆଘଵେଂ । ମଜ ମାଗୀଲ ଆଠଵେଂ ।
ମୀ ଅଜୁହୀ ପରି ସଂଭଵେ । ପ୍ରକୃତିସଂଗେ ॥ ୪୪ ॥
ମାଝେଂ ଅଵ୍ଯଯତ୍ଵ ତରୀ ନ ନସେ । ପରୀ ହୋଣେଂ ଜାଣେଂ ଏକ ଦିସେ ।
ତେ ପ୍ରତିବିଂବେ ମାଯାଵଶେଂ । ମାଝାଂଚି ଠାଯୀଂ ॥ ୪୫ ॥
ମାଝୀ ସ୍ଵତଂତ୍ରତା ତରୀ ନ ମୋଡେ । ପରୀ କର୍ମାଧୀନୁ ଐସା ଆଵଡେ ।
ତେଂହୀ ଭ୍ରାଂତିବୁଦ୍ଧି ତରୀ ଘଡେ । ଏର୍ହଵୀଂ ନାହୀଂ ॥ ୪୬ ॥
କୀଂ ଏକଚି ଦିସେ ଦୁସରେଂ । ତେଂ ଦର୍ପଣାଚେନି ଆଧାରେଂ ।
ଏର୍ହଵୀଂ କାଯ ଵସ୍ତୁଵିଚାରେଂ । ଦୁଜେଂ ଆହେ ॥ ୪୭ ॥
ତୈସା ଅମୂର୍ତଚି ମୀ କିରୀଟୀ । ପରୀ ପ୍ରକୃତି ଜୈଂ ଅଧିଷ୍ଠୀଂ ।
ତୈଂ ସାକାରପଣେ ନଟେଂ ନଟୀଂ । କାର୍ଯାଲାଗୀଂ ॥ ୪୮ ॥
ଯଦା ଯଦା ହି ଧର୍ମସ୍ଯ ଗ୍ଲାନିର୍ଭଵତି ଭାରତ ।
ଅଭ୍ଯୁତ୍ଥାନମଧର୍ମସ୍ଯ ତଦାତ୍ମାନଂ ସୃଜାମ୍ଯହମ୍ ॥ ୭ ॥
ତେ ଵେଳୀ ଆପୁଲ୍ଯାଚେନି କୈଵାରେଂ । ମୀ ସାକାରୁ ହୋଊନି ଅଵତରେଂ ।
ମଗ ଅଜ୍ଞାନାଚେଂ ଆଂଧାରେଂ । ଗିଳୂନି ଘାଲୀଂ ॥ ୪୯ ॥
ଅଧର୍ମାଚି ଅଵଧୀ ତୋଡୀଂ । ଦୋଷାଂଚୀଂ ଲିହିଲୀଂ ଫାଡୀଂ ।
ସଜ୍ଜନାଂକରଵୀ ଗୁଢୀ । ସୁଖାଚୀ ଉଭଵୀଂ ॥ ୫୦ ॥
ପରିତ୍ରାଣାଯ ସାଧୂନାଂ ଵିନାଶାଯ ଚ ଦୁଷ୍କୃତାମ୍ ।
ଧର୍ମସଂସ୍ଥାପନାର୍ଥାଯ ସଂଭଵାମି ଯୁଗେ ଯୁଗେ ॥ ୮ ॥
ତେ ଵେଳୀ ଆପୁଲ୍ଯାଚେନି କୈଵାରେଂ । ମୀ ସାକାରୁ ହୋଊନି ଅଵତରେଂ ।
ମଗ ଅଜ୍ଞାନାଚେଂ ଆଂଧାରେଂ । ଗିଳୂନି ଘାଲୀଂ ॥ ୫୧ ॥
ଅଧର୍ମାଚି ଅଵଧୀ ତୋଡୀଂ । ଦୋଷାଂଚୀଂ ଲିହିଲୀଂ ଫାଡୀଂ ।
ସଜ୍ଜନାଂକରଵୀ ଗୁଢୀ । ସୁଖାଚୀ ଉଭଵୀଂ ॥ ୫୨ ॥
ଦୈତ୍ଯାଂଚୀଂ କୁଳେଂ ନାଶୀଂ । ସାଧୂଂଚା ମାନୂ ଗିଂଵଶୀଂ ।
ଧର୍ମାସୀ ନୀତୀଶୀ । ଶେଂଜ ଭରୀ ॥ ୫୩ ॥
ମୀ ଅଵିଵେକାଚୀ କାଜଳୀ । ଫେଡୂନୀ ଵିଵେକଦୀପ ଉଜଳୀଂ ।
ତୈଂ ଯୋଗିଯାଂ ପାହେ ଦିଵାଳୀ । ନିରଂତର ॥ ୫୪ ॥
ସ୍ଵସୁଖେ ଵିଶ୍ଵ କୋଂଦେ । ଧର୍ମଚି ଜଗୀଂ ନାଂଦେ ।
ଭକ୍ତାଂ ନିଘତୀ ଦୋଂଦେଂ । ସାତ୍ଵିକାଚୀଂ ॥ ୫୫ ॥
ତୈଂ ପାପାଚା ଅଚଳୁ ଫିଟେ । ପୁଣ୍ଯାଚୀ ପହାଟ ଫୁଟେ ।
ଜୈଂ ମୂର୍ତି ମାଝୀ ପ୍ରଗଟେ । ପଂଡୁକୁମରା ॥ ୫୬ ॥
ଐସେଯା କାଜାଲାଗୀ । ଅଵତରେଂ ମୀ ଯୁଗୀଂ ଯୁଗୀଂ ।
ପରି ହେଂଚି ଵୋଳଖେ ଜୋ ଜଗୀଂ । ତୋ ଵିଵେକିଯା ॥ ୫୭ ॥
ଜନ୍ମ କର୍ମ ଚ ନେ ଦିଵ୍ଯମେଵଂ ଯୋ ଵେତ୍ତି ତତ୍ଵତଃ ।
ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଦେହଂ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ନୈତି ମାମେତି ସୋଽର୍ଜୁନ ॥ ୯ ॥
ମାଝେ ଅଜତ୍ଵେଂ ଜନ୍ମଣେଂ । ଅକ୍ରିଯତାଚି କର୍ମ କରଣେଂ ।
ହେଂ ଅଵିକାର ଜୋ ଜାଣେ । ତୋ ପରମମୁକ୍ତ ॥ ୫୮ ॥
ତୋ ଚାଲିଲା ସଂଗେ ନ ଚଳେ । ଦେହୀଂଚା ଦେହା ନାକଳେ ।
ମଗ ପଂଚତ୍ଵୀଂ ତଂଵ ମିଳେ । ମାଝାଂଚି ରୂପୀଂ ॥ ୫୯ ॥
ଵୀତରାଗଭଯକ୍ରୋଧା ମନ୍ମଯା ମାମୁପାଶ୍ରିତାଃ ।
ବହଵୋ ଜ୍ଞାନତପସା ପୂତା ମଦ୍ଭାଵମାଗତାଃ ॥ ୧୦ ॥
ଏର୍ହଵୀଂ ପରାପର ନ ଶୋଚିତୀ । ଜେ କାମନାଶୂନ୍ଯ ହୋତୀ ।
ଵାଟା କେଵେଳୀଂ ନ ଵଚତୀ । କ୍ରୋଧାଚିଯା ॥ ୬୦ ॥
ଜେ ସଦା ମିଯାଂଚି ଆଥିଲେ । ମାଝିଯା ସେଵା ଜିଯାଲେ ।
କାଂ ଆତ୍ମବୋଧେ ତୋଷଲେ । ଵୀତରାଗ ଜେ ॥ ୬୧ ॥
ଜେ ତପୋତେଜାଚିଯା ରାଶୀ । କାଂ ଏକାଯତନ ଜ୍ଞାନାସୀ ।
ଜେ ପଵିତ୍ରତା ତୀର୍ଥାଂସୀ । ତୀର୍ଥରୂପ ॥ ୬୨ ॥
ତେ ମଦ୍ଭାଵା ସହଜେଂ ଆଲେ । ମୀ ତେଚି ତେ ହୋଊନି ଠେଲେ ।
ଜେ ମଜ ତଯାଂ ଉରଲେ । ପଦର ନାହୀଂ ॥ ୬୩ ॥
ସାଂଗେ ପିତଳେଚୀ ଗଂଧିକାଳିକ । ଜେ ଫିଟଲୀ ହୋଯ ନିଃଶେଖ ।
ତୈଂ ସୁଵର୍ଣ କାଈ ଆଣିକ । ଜୋଡୂଂ ଜାଈଜେ ॥ ୬୪ ॥
ତୈସେ ଯମନିଯମୀଂ କଡସଲେ । ତେ ତପୋଜ୍ଞାନୀଂ ଚୋଖଳଲେ ।
ମୀ ତେଚି ତେ ଜାହଲେ । ଏଥ ସଂଶଯୋ କାଯସା ॥ ୬୫ ॥
ଯେ ଯଥା ମାଂ ପ୍ରପଦ୍ଯନ୍ତେ ତାଂସ୍ତଥୈଵ ଭଜାମ୍ଯହମ୍ ।
ମମ ଵର୍ତ୍ମାନୁଵର୍ତନ୍ତେ ମନୁଷ୍ଯାଃ ପାର୍ଥ ସର୍ଵଶଃ ॥ ୧୧ ॥
ଏର୍ହଵୀଂ ତରୀ ପାହୀଂ । ଜେ ଜୈସେ ମାଝାଂ ଠାଈଂ ।
ଭଜତୀ ତଯା ମୀହୀ । ତୈସାଚି ଭଜେ ॥ ୬୬ ॥
ଦେଖେଂ ମନୁଷ୍ଯଜାତ ସକଳ । ହେଂ ସ୍ଵଭାଵତା ଭଜନସୀଳ ।
ଜାହଲେଂ ଅସେ କେଵଳ । ମାଝାଂ ଠାଯୀଂ ॥ ୬୭ ॥
ପରୀ ଜ୍ଞାନେଂଵୀଣ ନାଶିଲେ । ଜେ ବୁଦ୍ଧିଭେଦାସି ଆଲେ ।
ତେଣେଂଚି ଯା କଲ୍ପିଲେଂ । ଅନେକତ୍ଵ ॥ ୬୮ ॥
ମ୍ହଣଊନି ଅଭେଦୀଂ ଭେଦୁ ଦେଖତୀ । ଯଯା ଅନାମ୍ଯା ନାମେଂ ଠେଵିତୀ ॥
ଦେଵୀ ଦେଵୋ ମ୍ହଣତୀ । ଅଚର୍ଚାତେଂ ॥ ୬୯ ॥
ଜେଂ ସର୍ଵତ୍ର ସଦା ସମ । ତେଥେ ଵିଭାଗ ଅଧମୋତ୍ତମ ।
ମତିଵଶେଂ ସଂଭ୍ରମ । ଵିଵଂଚିତୀ ॥ ୭୦ ॥
କାଙକ୍ଷନ୍ତଃ କର୍ମଣାଂ ସିଦ୍ଧିଂ ଯଜନ୍ତ ଇହ ଦେଵତାଃ ।
କ୍ଷିପ୍ରଂ ହି ମାନୁଷେ ଲୋକେ ସିଦ୍ଧିର୍ଭଵତି କର୍ମଜା ॥ ୧୨ ॥
ମଗ ନାନାହେତୁପ୍ରକାରେଂ । ଯଥୋଚିତେଂ ଉପଚାରେଂ ।
ମାନିଲୀଂ ଦେଵତାଂତରେଂ । ଉପାସିତୀ ॥ ୭୧ ॥
ତେଥ ଜେଂ ଜେଂ ଅପେକ୍ଷିତ । ତେଂ ତୈସେଂଚି ପାଵତି ସମସ୍ତ ।
ପରୀ ତେ କର୍ମଫଳ ନିଶ୍ଚିତ । ଵୋଳଖ ତୂଂ ॥ ୭୨ ॥
ଵାଚୂଂନି ଦେତେଂ ଘେତେଂ ଆଣିକ । ନିଭ୍ରାଂତ ନାହୀ ସମ୍ଯକ ।
ଏଥ କର୍ମଚି ଫଳସୂଚକ । ମନୁଷ୍ଯଲୋକୀଂ ॥ ୭୩ ॥
ଜୈସେଂ କ୍ଷେତ୍ରୀଂ ଜେଂ ପେରିଜେ । ତେଂଵାଂଚୂନି ଆନ ନ ନିପଜେ ।
କାଂ ପାହିଜେ ତେଂଚି ଦେଖିଜେ । ଦର୍ପଣାଧାରେଂ ॥ ୭୪ ॥
ନା ତରୀ କଡେଯାତଳଵଟୀଂ । ଜୈସା ଆପୁଲାଚି ବୋଲୁ କିରୀଟୀ ।
ପଡିସାଦୁ ହୋଊନି ଉଠୀ । ନିମିତ୍ତଯୋଗେଂ ॥ ୭୫ ॥
ତୈସା ସମସ୍ତାଂ ଯାଂ ଭଜନାଂ । ମୀ ସାକ୍ଷିଭୂତୁ ପୈଂ ଅର୍ଜୁନା ।
ଏଥ ପ୍ରତିଫଳେ ଭାଵନା । ଆପୁଲାଲୀ ॥ ୭୬ ॥
ଚାତୁର୍ଵର୍ଣ୍ଯଂ ମଯା ସୃଷ୍ଟଂ ଗୁଣକର୍ମଵିଭାଗଶଃ ।
ତସ୍ଯ କର୍ତାରମପି ମାଂ ଵିଧ୍ଯକର୍ତାରମଵ୍ଯମ୍ ॥ ୧୩ ॥
ଆତାଂ ଯାଚିପରୀ ଜାଣ । ଚାର୍ହୀ ଆହେତୀ ହେ ଵର୍ଣ ।
ସୃଜିଲେ ମ୍ଯାଂ ଗୁଣ – । କର୍ମଭାଗେଂ ॥ ୭୭ ॥
ଜେ ପ୍ରକୃତୀଚେନି ଆଧାରେଂ । ଗୁଣାଚେନି ଵ୍ଯଭିଚାରେଂ ।
କର୍ମେଂ ତଦନୁସାରେଂ । ଵିଵଂଚିଲୀ ॥ ୭୮ ॥
ଏଥ ଏକଚି ହେ ଧନୁଷ୍ଯପାଣୀ । ପରୀଂ ଜାହଲେ ଗା ଚହୂଂ ଵର୍ଣୀଂ ।
ଐସୀ ଗୁଣକର୍ମୀଂ କଡସଣୀ । କେଲୀ ସହଜେଂ ॥ ୭୯ ॥
ମ୍ହଣୋନି ଆଈକେଂ ପାର୍ଥା । ହେ ଵର୍ଣଭେଦସଂସ୍ଥା ।
ମୀ କର୍ତା ନଵ୍ହେ ସର୍ଵଥା । ଯାଚିଲାଗୀଂ ॥ ୮୦ ॥
ନ ମାଂ କର୍ମାଣି ଲିମ୍ପନ୍ତି ନ ମେ କର୍ମଫଲେ ସ୍ପୃହା ।
ଇତି ମାଂ ଯୋଽଭିଜାନାତି କର୍ମଭିର୍ନ ସ ବଧ୍ଯତେ ॥ ୧୪ ॥
ହେଂ ମଜଚିସ୍ତଵ ଜାହଲେଂ । ପରୀ ମ୍ଯାଂ ନାହୀଂ କେଲେଂ ।
ଐସେ ଜେଣେ ଜାଣିତଲେଂ । ତୋ ସୁଟଲା ଗା ॥ ୮୧ ॥
ଏଵଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା କୃତଂ କର୍ମ ପୂର୍ଵେରପି ମୁମୁକ୍ଷୁଭିଃ ।
କୁରୁ କର୍ମେଵ ତସ୍ମାତ୍ ତ୍ଵଂ ପୂର୍ଵୈଃ ପୂର୍ଵତରଂ କୃତମ୍ ॥ ୧୫ ॥
ମାଗୀଲ ମୁମୁକ୍ଷୁ ଜେ ହୋତେ । ତିହୀଂ ଐଶିଯାଚି ଜାଣୋନି ମାତେଂ ।
କର୍ମେ କେଲୀଂ ସମସ୍ତେଂ । ଧର୍ନୁଧରା ॥ ୮୨ ॥
ପରୀ ତେଂ ବୀଜେଂ ଜୈସୀଂ ଦଗ୍ଧଲୀଂ । ନୁଗଵତୀଚି ପେରଲୀଂ ।
ତୈଶୀଂ କର୍ମେଂଚି ପରି ତଯାଂ ଜାହଲୀ । ମୋକ୍ଷହେତୁ ॥ ୮୩ ॥
ଏଥ ଆଣିକହୀ ଏକ ଅର୍ଜୁନା । ହେ କର୍ମାକର୍ମଵିଵଂଚନା ।
ଆପୁଲିଯେ ଚାଡେ ସଜ୍ଞାନା । ଯୋଗ୍ଯ ନୋହେ ॥ ୮୪ ॥
କିଂ କର୍ମ କିମକର୍ମେତି କଵଯୋଽପ୍ଯତ୍ର ମୋହିତାଃ ।
ତତ୍ ତେ କର୍ମ ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଯଜ୍ଜ୍ଞାତ୍ଵା ମୋକ୍ଷ୍ଯସେଽଶୁଭାତ୍ ॥ ୧୬ ॥
ମର୍ମ ମ୍ହଣିଜେ ତେଂ କଵଣ । ଅଥଵା ଅକର୍ମା କାଯ ଲକ୍ଷଣ ।
ଐସେଂ ଵିଚାରିତାଂ ଵିଚକ୍ଷଣ । ଗୁଂଫୋନି ଠେଲେ ॥ ୮୫ ॥
ଜୈସେଂ କା କୁଡେଂ ନାଣେଂ । ଖର୍ଯାଚେନି ସାରଖେପଣେଂ ।
ଡୋଳ୍ଯାଂଚେହି ଦେଖଣେଂ । ସଂଶଯୀ ଘାଲୀ ॥ ୮୬ ॥
ତୈସେ ନୈଷ୍କର୍ମ୍ଯତେଚେନି ଭ୍ରମେଂ । ଗିଂଵସିଜତ ଆହାତି କର୍ମେଂ ।
ଜେ ଦୁଜୀ ସୃଷ୍ଟି ମନୋଧର୍ମେଂ । କରୂଂ ଶକତୀ ॥ ୮୭ ॥
ଵାଚୂନି ମୂର୍ଖାଚୀ ଗୋଠୀ କାଯସୀ । ଏଥ ମୋହଲେ ଗା କ୍ରାଂତଦର୍ଶୀ ।
ମ୍ହଣୋନି ଆତାଂ ତେଚି ପରିଯେସୀଂ । ସାଂଗେନ ତୁଜ ॥ ୮୮ ॥
କର୍ମଣୋ ହ୍ଯପି ବୋଦ୍ଧଵ୍ଯଂ ବୋଦ୍ଧଵ୍ଯଂ ଚ ଵିକର୍ମଣଃ ।
ଅକର୍ମଣଶ୍ଚ ବୋଦ୍ଧଵ୍ଯଂ ଗହନା କର୍ମଣୋ ଗତିଃ ॥ ୧୭ ॥
ତରୀ କର୍ମ ମ୍ହଣଜେ ସ୍ଵଭାଵେଂ । ଜେଥ ଵିଶ୍ଵାକାରୁ ସଂଭଵେ ।
ତେ ସମ୍ଯକ ଆଧୀଂ ଜାଣାଵେଂ । ଲାଗେ ଏଥ ॥ ୮୯ ॥
ମଗ ଵର୍ଣାଶ୍ରମାସି ଉଚିତ । ଜେ ଵିଶେଷ କର୍ମ ଵିହିତ ।
ତେଂହୀ ଵୋଳଖାଵେଂ ନିଶ୍ଚିତ । ଉପଯୋଗେଂସୀଂ ॥ ୯୦ ॥
ପାଠୀଂ ଜେଂ ନିଷିଦ୍ଧ ମ୍ହଣିପେ । ତେଂହୀ ବୁଝାଵେଂ ସ୍ଵରୂପେଂ ।
ଯେତୁଲେନି ଯେଥ କାଂହୀ ନ ଗୁଂଫେ । ଆପୈସେଂଚି ॥ ୯୧ ॥
ଏର୍ହଵୀଂ ଜଗ ହେଂ କର୍ମାଧୀନ । ଐସୀ ଯାଚୀ ଵ୍ଯାପ୍ତୀ ଗହନ ।
ପରି ତେଂ ଅସୋ ଆଇକେଂ ଚିନ୍ହ । ପ୍ରାପ୍ତାଚେଂ ଗା ॥ ୯୨ ॥
କର୍ମଣ୍ଯ କର୍ମ ଯଃ ପଶ୍ଯେଦକର୍ମଣି ଚ କର୍ମ ଯଃ ।
ସ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ମନୁଷ୍ଯେଷୁ ସ ଯୁକ୍ତଃ କୃତ୍ସ୍ନକର୍ମକୃତ୍ ॥ ୧୮ ॥
ଜୋ ସକଳକର୍ମୀଂ ଵର୍ତତାଂ । ଦେଖେ ଆପୁଲୀ ନୈଷ୍କର୍ମ୍ଯତା ।
କର୍ମସଂଗେ ନିରାଶତା । ଫଳାଚିଯା ॥ ୯୩ ॥
ଆଣି କର୍ତଵ୍ଯତେଲାଗୀଂ । ଜଯା ଦୁସରେଂ ନାହୀଂ ଜଗୀଂ ।
ଐସିଯା ନୈଷ୍କର୍ମତା ତରୀ ଚାଂଗୀ । ବୋଧଲା ଅସେ ॥ ୯୪ ॥
ପରି କ୍ରିଯାକଲାପୁ ଆଘଵା । ଆଚରତୁ ଦିସେ ବରଵା ।
ତରୀ ତୋ ଇହୀଂ ଚିନ୍ହୀଂ ଜାଣାଵା । ଜ୍ଞାନିଯା ଗା ॥ ୯୫ ॥
ଜୈସା କାଂ ଜଳାପାଶୀଂ ଉଭା ଠାକେ । ତୋ ଜରୀ ଆପଣପେଂ ଜଳାମାଜିଂ ଦେଖେ ।
ତରୀ ତୋ ନିଭ୍ରାଂତ ଵୋଳଖେ । ମ୍ହଣେ ମୀ ଵେଗଳା ଆହେ ॥ ୯୬ ॥
ଅଥଵା ନାଵେ ହନ ଜୋ ରିଗେ । ତୋ ଥଡିଯେଚେ ରୁଖ ଜାତାଂ ଦେଖେ ଵେଗେଂ ।
ତେଚି ସାଚୋକାରେଂ ଜୋଂ ପାହୋଂ ଲାଗେ । ତଂଵ ରୁଖ ମ୍ହଣେ ଅଚଳ ॥ ୯୭ ॥
ତୈସେ ସର୍ଵ କର୍ମୀଂ ଅସଣେଂ । ତେଂ ଫୁଡେଂ ମାନୂନି ଵାଯାଣେଂ ।
ମଗ ଆପଣପେଂ ଜୋ ଜାଣେ । ନୈଷ୍କର୍ମ୍ଯୁ ଐସା ॥ ୯୮ ॥
ଆଣି ଉଦୋଅସ୍ତାଚେନି ପ୍ରମାଣେଂ । ଜୈସେ ନ ଚଲତାଂ ସୂର୍ଯାଚେଂ ଚାଲଣେଂ ।
ତୈସେଂ ନୈଷ୍କର୍ମ୍ଯତ୍ଵ ଜାଣେ । କର୍ମୀଚି ଅସତାଂ ॥ ୯୯ ॥
ତୋ ମନୁଷ୍ଯାସାରିଖା ତରୀ ଆଵଡେ । ପରୀ ମନୁଷ୍ଯତ୍ଵ ତଯା ନ ଘଡେ ।
ଜୈସେଂ ଜଳୀଂ ଜଳାମାଜୀଂ ନ ବୁଡେ । ଭାନୁବିଂବ ॥ ୧୦୦ ॥
ତେଣେଂ ନ ପାହତାଂ ଵିଶ୍ଵ ଦେଖିଲେଂ । ନ କରିତାଂ ସର୍ଵ କେଲେ ।
ନ ଭୋଗିତାଂ ଭୋଗିଲେଂ । ଭୋଗ୍ଯଜାତ ॥ ୧୦୧ ॥
ଏକେଚି ଠାଯୀଂ ବୈସଲା । ପରି ସର୍ଵତ୍ର ତୋଚି ଗେଲା ।
ହେଂ ଅସୋ ଵିଶ୍ଵ ଜାହଲା । ଆଂଗେଂଚି ତୋ ॥ ୧୦୨ ॥
ଯସ୍ଯ ସର୍ଵେ ସମାରମ୍ଭାଃ କାମସଂକଲ୍ପଵର୍ଜିତାଃ ।
ଜ୍ଞାନାଗ୍ନିଦଗ୍ଧକର୍ମାଣଂ ତମାହୁଃ ପଂଡିତଂ ବୁଧାଃ ॥ ୧୯ ॥
ଜଯା ପୁରୁଷାଚାଂ ଠାଯୀଂ । କର୍ମାଚା ତରୀ ଖେଦୁ ନାହୀଂ ।
ପରୀ ଫଳାପେକ୍ଷା କହୀଂ । ସଂଚରେନା ॥ ୧୦୩ ॥
ଆଣି ହେଂ କର୍ମ ମୀ କରୀନ । ଅଥଵା ଆଦରିଲେ ସିଦ୍ଧୀ ନେଈନ ।
ଯେଣେଂ ସଂକଲ୍ପେଂହୀ ଜଯାଚେଂ ମନ । ଵିଟାଳେନା ॥ ୧୦୪ ॥
ଜ୍ଞାନାଗ୍ନିଚେନି ମୁଖେଂ । ଜେଣେଂ ଜାଳିଲୀ କର୍ମେଂ ଅଶେଖେଂ ।
ତୋ ବ୍ରହ୍ମଚି ମନୁଷ୍ଯଵେଖେଂ । ଵୋଳଖ ତୂଂ ॥ ୧୦୫ ॥
ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା କର୍ମଫଲାସଂଗଂ ନିତ୍ଯତୃପ୍ତୋ ନିରାଶ୍ରଯଃ ।
କର୍ମଣ୍ଯଭିପ୍ରଵୃତ୍ତୋଽପି ନୈଵ କିଂଚିତ୍ କରୋତି ସଃ ॥ ୨୦ ॥
ଜୋ ଶରୀରୀଂ ଉଦାସୁ । ଫଳଭୋଗୀଂ ନିରାସୁ ।
ନିତ୍ଯତା ଉଲ୍ହାସୁ । ହୋଊନି ଅସେ ॥ ୧୦୬ ॥
ଜୋ ସଂତୋଷାଚାଂ ଗାଭାରାଂ । ଆତ୍ମବୋଧାଚିଯା ଵୋଗରା ।
ପୁରେ ନ ମ୍ହଣେଚି ଧନୁର୍ଧରା । ଆରୋଗିତାଂ ॥ ୧୦୭ ॥
ନିରାଶୀର୍ଯତଚିତ୍ତାତ୍ମା ତ୍ଯକ୍ତସର୍ଵପରିଗ୍ରହଃ ।
ଶାରୀରଂ କେଵଲଂ କର୍ମ କୁର୍ଵନ୍ନାପ୍ନୋତି କିଲ୍ବିଶମ୍ ॥ ୨୧ ॥
ଯଦୃଚ୍ଛା ଲାଭ ସଂତୁଷ୍ଟୋ ଦ୍ଵଂଦ୍ଵାତୀତୋ ଵିମତ୍ସରଃ ।
ସମ ସିଦ୍ଧାଵସିଦ୍ଧୌଚ କୃତ୍ଵାଽପି ନ ନିବଧ୍ଯତେ ॥ ୨୨ ॥
କୈସା ଅଧିକାଧିକ ଆଵଡୀ । ଘେତ ମହାସୁଖାଚୀ ଗୋଡୀ ।
ସାଂଡୋନିଯାଂ ଆଶା କୁରୋଂଡୀ । ଅହଂଭାଵେସୀଂ ॥ ୧୦୮ ॥
ମ୍ହଣୋନି ଅଵସରେଂ ଜେଂ ଜେଂ ପାଵେ । ତେଣେଚି ତୋ ସୁଖାଵେ ।
ଜଯା ଆପୁଲେ ଆଣି ପରାଵେଂ । ଦୋନ୍ହୀ ନାହୀଂ ॥ ୧୦୯ ॥
ତୋ ଦିଠୀ ଜେଂ ପାହେ । ତେ ଆପଣଚି ହୋଊନି ଜାଯେ ।
ଆଇକେଂ ତେଂ ଆହେ । ତୋଚି ଜାହାଲା ॥ ୧୧୦ ॥
ଚରଣୀଂ ହନ ଚାଲେ । ମୁଖେଂ ଜେଂ ଜେଂ ବୋଲେ ।
ଐସେଂ ଚେଷ୍ଟାଜାତ ତେତୁଲେଂ । ଆପଣଚି ଜୋ ॥ ୧୧୧ ॥
ହେଂ ଅସୋ ଵିଶ୍ଵ ପାହୀଂ । ଜଯାସି ଆପଣପେଵାଂଚୂନି ନାହୀଂ ।
ଆତା କଵଣ ତେଂ କର୍ମ କାଯୀ । ବାଧୀ ତଯାତେଂ ॥ ୧୧୨ ॥
ହା ମତ୍ସରୁ ଜେଥ ଉପଜେ । ତେତୁଲେ ନୁରେଚି ଜଯା ଦୁଜେଂ ।
ତୋ ନିର୍ମତ୍ସରୁ କାଇ ମ୍ହଣିଜେ । ବୋଲଵରୀ ॥ ୧୧୩ ॥
ମ୍ହଣୋନି ସର୍ଵାଂପରୀ ମୁକ୍ତୁ । ତୋ ସକର୍ମୁଚି ତୋ କର୍ମରହିତୁ ।
ସଗୁଣ ପରି ଗୁଣାତୀତୁ । ଏଥ ଭ୍ରାଂତି ନାହୀଂ ॥ ୧୧୪ ॥
ଗତସଂଗସ୍ଯ ମୁକ୍ତସ୍ଯ ଜ୍ଞାନାଵସ୍ଥିତ୍ଚେତସଃ ।
ଯଜ୍ଞାଯାଚରତଃ କର୍ମ ସମଗ୍ରଂ ପ୍ରଵିଲୀଯତେ ॥ ୨୩ ॥
ତୋ ଦେହସଂଗେ ତରୀ ଅସେ । ପରୀ ଚୈତନ୍ଯାସାରିଖା ଦିସେ ।
ପାହତାଂ ପରବ୍ରହ୍ମାଚେନି କସେଂ । ଚୋଖାଳୁ ଭଲା ॥ ୧୧୫ ॥
ଐସାହୀ ପରୀ କୌତୁକେଂ । ଜରୀ କର୍ମେ କରୀ ଯଜ୍ଞାଦିକେଂ ।
ତରୀ ତିଯେଂ ଲଯା ଜାତୀ ଅଶେଖେଂ । ତଯାଚାଂଚି ଠାଯୀଂ ॥ ୧୧୬ ॥
ଅକାଳୀଂଚୀ ଅଭ୍ରେଂ ଜୈସୀ । ଉର୍ମୀଵିଣ ଆକାଶୀଂ ।
ହାରପତୀ ଆପୈଶୀଂ । ଉଦଯଲୀଂ ସାଂତୀ ॥ ୧୧୭ ॥
ତୈଶୀଂ ଵିଧୀଵିଧାନ ଵିହିତେଂ ଜରୀ ଆଚରେ ତୋ ସମସ୍ତେଂ ।
ତରୀ ତିଯେଂ ଐକ୍ଯଭାଵେଂ ଐକ୍ଯାତେଂ । ପାଵତୀଚି ଗା ॥ ୧୧୮ ॥
ବ୍ରହ୍ମାର୍ପଣଂ ବ୍ରହ୍ମହଵିର୍ ବ୍ରହ୍ମାଗ୍ନୌ ବ୍ରହ୍ମଣା ହୁତମ୍ ।
ବ୍ରହ୍ମୈଵ ତେନ ଗନ୍ତଵ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମକର୍ମସ୍ମାଧିନା ॥ ୨୪ ॥
ଜେଂ ହେଂ ହଵନ ମୀ ହୋତା । କାଂ ଇଯେ ଯଜ୍ଞୀଂ ହା ଭୋକ୍ତା ।
ଐସୀଯା ବୁଦ୍ଧୀସି ନାହୀ ଭଂଗତା । ମ୍ହଣଊନିଯାଂ ॥ ୧୧୯ ॥
ଜେ ଇଷ୍ଟଯଜ୍ଞ ଯଜାଵେ । ତେଂ ହଵିର୍ମଂତ୍ରାଦି ଆଘଵେଂ ।
ତୋ ଦେଖତସେ ଅଵିନାଶଭାଵେଂ । ଆତ୍ମବୁଦ୍ଧି ॥ ୧୨୦ ॥
ମ୍ହଣଊନି ବ୍ରହ୍ମ ତେଂଚି କର୍ମ । ଐସେଂ ବୋଧା ଆଲେ ଜଯା ସମ ।
ତଯା କର୍ତଵ୍ଯ ତେଂ ନୈଷ୍କର୍ମ୍ଯ । ଧନୁର୍ଧରା ॥ ୧୨୧ ॥
ଆତାଂ ଅଵିଵେକକୁମାରତ୍ଵା ମୁକଲେ । ଜଯାଂ ଵିରକ୍ତୀଚେ ପାଣିଗ୍ରହଣ ଜାହଲେଂ ।
ମଗ ଉପାସନ ଜିହୀଂ ଆଣିଲେଂ । ଯୋଗାଗ୍ନୀଚେଂ ॥ ୧୨୨ ॥
ଦୈଵମେଵାପରେ ଯଜ୍ଞଂ ଯୋଗିନଃ ପର୍ଯୁପାସତେ ।
ବ୍ରହ୍ମାଗ୍ନାଵପରେ ଯଜ୍ଞଂ ଯଜ୍ଞେନୈଵୋପଜୁହ୍ଵତି ॥ ୨୫ ॥
ଜେ ଯଜନଶୀଲ ଅହର୍ନିଶୀଂ । ଜିହୀଂ ଅଵିଦ୍ଯା ହଵିଲୀ ମନେଂସୀ ।
ଗୁରୁଵାକ୍ଯହୁତାଶୀଂ । ହଵନ କେଲେଂ ॥ ୧୨୩ ॥
ତିହୀଂ ଯୋଗାଗ୍ନିକୀଂ ଯଜିଜେ । ତୋ ଦୈଵଯଜ୍ଞୁ ମ୍ହଣିଜେ ।
ଜେଣେ ଆତ୍ମସୁଖ କାମିଜେ । ପଂଡୁକୁମରା ॥ ୧୨୪ ॥
ଦୈଵାସ୍ତଵ ଦେହାଚେ ପାଳଣ । ଐସା ନିଶ୍ଚଯୋ ପରିପୂର୍ଣ ।
ଜୋ ଚିଂତୀନା ଦେହଭରଣ । ତୋ ମହାଯୋଗୀ ଜାଣ ଦୈଵଯୋଗେଂ ॥ ୧୨୫ ॥
ଆତାଂ ଅଵଧାରୀଂ ସାଂଗେନ ଆଣିକ । ଜେ ବ୍ରହ୍ମାଗ୍ନୀ ସାଗ୍ନିକ ।
ତଯାଂତେ ଯଜ୍ଞେଂଚି ଯଜ୍ଞୁ ଦେଖ । ଉପାସିଜେ ॥ ୧୨୬ ॥
ଶ୍ରୋତ୍ରାଦୀନୀଂଦ୍ରିଯାଣ୍ଯନ୍ଯେ ସଂଯମାଗ୍ନିଷୁ ଜୁହ୍ଵତି ।
ଶବ୍ଦାଦୀନ୍ ଵିଷଯାନନ୍ଯ । ଇଂଦ୍ରିଯାଗ୍ନିଷୁ ଜୁହ୍ଵତି ॥ ୨୬ ॥
ଏଥ ସଂଯମାଗ୍ନିହୋତ୍ରୀ । ଜେ ଯୁକ୍ତିତ୍ରଯାଂଚ୍ଯାଂ ମଂତ୍ରୀଂ ।
ଯଜନ କରିତୀ ପଵିତ୍ରୀଂ । ଇଂଦ୍ରିଯଦ୍ରଵ୍ଯୀଂ ॥ ୧୨୭ ॥
ଏକାଂ ଵୈରାଗ୍ଯରଵି ଵିଵଳେ । ତଂଵ ସଂଯତୀ ଵିହାର କେଲେ ।
ତେଥ ଅପାଵୃତ୍ତ ଜାହଲେ । ଇଂଦ୍ରିଯାନଳ ॥ ୧୨୮ ॥
ତିହୀଂ ଵିରକ୍ତୀଚୀ ଜ୍ଵାଳା ଘେତଲୀ । ତଂଵ ଵିକାରାଂଚୀ ଇଂଧନେ ପଳିପଲୀଂ ।
ତେଥ ଆଶାଧୂମେଂ ସାଂଡିଲୀଂ । ପାଂଚହୀ କୁଂଡେଂ ॥ ୧୨୯ ॥
ମଗ ଵାକ୍ଯଵିଧୀଚିଯା ନିରଵଡୀ । ଵିଷଯଆହୁତି ଉଦଂଡୀ ।
ହଵନ କେଲେଂ କୁଂଡୀ । ଇଂଦ୍ରିଯାଗ୍ନୀଚାଂ ॥ ୧୩୦ ॥
ସର୍ଵାଣୀନ୍ଦ୍ରିଯକର୍ମାଣି ପ୍ରାଣକର୍ମାଣି ଚାପରେ ।
ଆତ୍ମସଂଯମଯୋଗାଗ୍ନୌ ଜୁହ୍ଵତି ଜ୍ଞାନଦୀପିତେ ॥ ୨୭ ॥
ଏକୀଂ ଯଯାପରୀ ପାର୍ଥା । ଦୋଷୁ କ୍ଷାଳିଲେ ସର୍ଵଥା ।
ଆଣିକୀଂ ହୃଦଯାରଣୀଂ ମଂଥା । ଵିଵେକୁ କେଲା ॥ ୧୩୧ ॥
ତୋ ଉପଶମେଂ ନିହଟିଲା । ଧୈର୍ଯେଂ ଵରୀ ଦାଟିଲା ।
ଗୁରୁଵାକ୍ଯେଂ କାଢିଲା । ବଳକଟପଣେଂ ॥ ୧୩୨ ॥
ଐସେ ସମରସେଂ ମଂଥନ କେଲେଂ । ତେଥ ଝଡକରୀ କାଜା ଆଲେଂ ।
ଜେ ଉଜ୍ଜୀଵନ ଜହାଲେଂ । ଜ୍ଞାନାଗ୍ନୀଚେଂ ॥ ୧୩୩ ॥
ପହିଲା ଋଦ୍ଧିସିଦ୍ଧୀଚା ସଂଭ୍ରମୁ । ତୋ ନିଵର୍ତୋନି ଗେଲା ଧୂମୁ ।
ମଗ ପ୍ରଗଟଲା ସୂକ୍ଷ୍ମୁ । ଵିସ୍ଫୁଲିଂଗୁ ॥ ୧୩୪ ॥
ମନ ତଯାଚେ ମୋକଳେଂ । ତେଚି ପେଟଵଣ ଘାତଲେଂ ।
ଜେଂ ଯମଦମୀଂ ହଳୁଵାରଲେଂ । ଆଇତେଂ ହୋତେଂ ॥ ୧୩୫ ॥
ତେଣେଂ ସାଦୁକପଣେଂ ଜ୍ଵାଳା ସମୃଦ୍ଧା । ମଗ ଵାସନାଂତରାଚିଯା ସମିଧା ।
ସ୍ନେହେଂସୀ ନାନାଵିଧା । ଜାଳିଲିଯା ॥ ୧୩୬ ॥
ତେଥ ସୋହଂମଂତ୍ରେଂ ଦୀକ୍ଷିତୀଂ । ଇଂଦ୍ରିଯକର୍ମାଂଚିଯା ଆହୁତୀ ।
ତିଯେ ଜ୍ଞାନାନଳୀଂ ପ୍ରଦୀପ୍ତୀଂ । ଦିଧଲିଯା ॥ ୧୩୭ ॥
ପାଠୀଂ ପ୍ରାଣକ୍ରିଚେନି ସ୍ରୁଵେନିଶୀଂ । ପୂର୍ଣାହୁତୀ ପଡଲୀ ହୁତାଶୀଂ ।
ତେଥ ଅଵଭୃତ ସମରସୀଂ । ସହଜେଂ ଜାହଲେଂ ॥ ୧୩୮ ॥
ମଗ ଆତ୍ମବୋଧୀଂଚେ ସୁଖ । ଜେ ସଂଯମାଗ୍ନୀଚେଂ ହୁତଶେଷ ।
ତୋଚି ପୁରୋଡାଶୁ ଦେଖ । ଘେତଲା ତିହୀଂ ॥ ୧୩୯ ॥
ଏକ ଐଶିଯା ଇହୀଂ ଯଜନୀଂ । ମୁକ୍ତ ତେ ଜାହଲେ ତ୍ରିଭୁଵନୀଂ ।
ଯା ଯଜ୍ଞକ୍ରିଯା ତରୀ ଆନାନୀ । ପରି ପ୍ରାପ୍ଯ ତେଂ ଏକ ॥ ୧୪୦ ॥
ଦ୍ରଵ୍ଯଯଜ୍ଞାସ୍ତପୋଯଜ୍ଞା ଯୋଗଯଜ୍ଞାସ୍ତଥାପରେ ।
ସ୍ଵାଧ୍ଯାଯଜ୍ଞାନଯଜ୍ଞାଶ୍ଚ ଯତଯଃ ସଂଶିତଵ୍ରତାଃ ॥ ୨୮ ॥
ଏକ ଦ୍ରଵ୍ଯଯଜ୍ଞୁ ମ୍ହଣିପତୀ । ଏକ ତପସାମଗ୍ରିଯା ନିପଜତୀ ।
ଏକ ଯୋଗଯାଗୁହୀ ଆହାତୀ । ଜେ ସାଂଗିତଲେ ॥ ୧୪୧ ॥
ଏକୀଂ ଶବ୍ଦୀଂ ଶବ୍ଦୁ ଯଜିଜେ । ତୋ ଵାଗ୍ଯଜ୍ଞୁ ମ୍ହଣିଜେ ।
ଜ୍ଞାନେ ଜ୍ଞେଯ ଗମିଜେ । ତୋ ଜ୍ଞାନଯଜ୍ଞୁ ॥ ୧୪୨ ॥
ହେଂ ଅର୍ଜୁନା ସକଳ କୁଵାଡେଂ । ଜେ ଅନୁଷ୍ଠିତାଂ ଅତିସାଂକଡେ ।
ପରୀ ଜିତେଂଦ୍ରିଯାସୀଚି ଘଡେ । ଯୋଗ୍ଯତାଵଶେଂ ॥ ୧୪୩ ॥
ତେ ପ୍ରଵୀଣ ତେଥ ଭଲେ । ଆଣି ଯୋଗସମୃଦ୍ଧୀ ଆଥିଲେ ।
ମ୍ହଣୋନି ଆପଣପାଂ ତିହୀଂ କେଲେ । ଆତ୍ମହଵନ ॥ ୧୪୪ ॥
ଅପାନେ ଜୁହ୍ଵତି ପ୍ରାଣଂ ପ୍ରାଣେଽପାଽନଂ ତଥାପରେ ।
ପ୍ରାଣାପାନଗତି ରୁଦ୍ଧ୍ଵା ପ୍ରାଣାଯାମପରାଯଣାଃ ॥ ୨୯ ॥
ମଗ ଅପାଗ୍ନୀଚାଂ ମୁଖୀ । ପ୍ରାଣଦ୍ରଵ୍ଯେଂ ଦେଖୀ ।
ହଵନ କେଲେଂ ଏକୀଂ । ଅଭ୍ଯାସଯୋଗେଂ ॥ ୧୪୫ ॥
ଏକୁ ଅପାନୁ ପ୍ରାଣୀଂ ଅର୍ପିତୀ । ଏକ ଦୋହୀଂତେଂହୀ ନିରୁଂଧିତୀ ।
ତେ ପ୍ରାଣାଯାମୀ ମ୍ହଣିପତୀ । ପଂଡୁକୁମରା ॥ ୧୪୬ ॥
ଅପରେ ନିଯତାହାରାଃ ପ୍ରାଣାନ୍ ପ୍ରାଣେଷୁ ଜୁହ୍ଵତି ।
ସର୍ଵେପ୍ଯେତେ ଯଜ୍ଞଵିଦୋ ଯଜ୍ଞକ୍ଷପିତକଲ୍ମଷାଃ ॥ ୩୦ ॥
ଏକ ଵଜ୍ରଯୋଗକ୍ରମେଂ । ସର୍ଵାହାରସଂଯମେଂ ।
ପ୍ରାଣୀଂ ପ୍ରାଣୁ ସଂଭ୍ରମେଂ । ହଵନ କରିତୀ ॥ ୧୪୭ ॥
ଐସେ ମୋକ୍ଷକାମ ସକଳ । ସମସ୍ତ ହେ ଯଜନଶୀଳ ।
ଜିହୀଂ ଯଜ୍ଞଦ୍ଵାରା ମନୋମଳ । କ୍ଷାଳଣ କେଲେ ॥ ୧୪୮ ॥
ଜଯା ଅଵିଦ୍ଯାଜାତ ଜାଳିତାଂ । ଜେ ଉରଲେଂ ନିଜସ୍ଵଭାଵତା ।
ଜେଥ ଅଗ୍ନି ଆଣି ହୋତା । ଉରେଚିନା ॥ ୧୪୯ ॥
ଜେଥ ଯଜିତଯାଚା କାମୁ ପୁରେ । ଯଜ୍ଞୀଂଚେଂ ଵିଧାନ ସରେ ।
ମାଗୁତେ ଜେଥୂନି ଵୋସରେ । କ୍ରିଯାଜାତ ॥ ୧୫୦ ॥
ଵିଚାର ଜେଥ ନ ରିଗେ । ହେତୁ ଜେଥ ନ ନିଗେ ।
ଜେଂ ଦ୍ଵୈତଦୋଷସଂଗେଂ । ସିଂପେଚିନା ॥ ୧୫୧ ॥
ଯଜ୍ଞଶିଷ୍ଟାମୃତଭୁଜୋ ଯାନ୍ତି ବ୍ରହ୍ମ ସନାତନମ୍ ।
ନାଯଂ ଲୋକୋଽସ୍ତ୍ଯଯଜ୍ଞସ୍ଯ କୁତୋଽନ୍ଯଃ କୁରୁସତ୍ତମ ॥ ୩୧ ॥
ଐସେଂ ଅନାଦିସିଦ୍ଧ ଚୋଖଟ । ଜେଂ ଜ୍ଞାନ ଯଜ୍ଞାଵଶିଷ୍ଟ ।
ତେଂ ସେଵିତୀ ବ୍ରହ୍ମନିଷ୍ଠ । ବ୍ରହ୍ମାହଂମଂତ୍ରେ ॥ ୧୫୨ ॥
ଐସେ ଶେଷାମୃତେ ଧାଲେ । କୀଂ ଅମର୍ତ୍ଯଭାଵା ଆଲେ ।
ମ୍ହଣୋନି ବ୍ରହ୍ମ ତେ ଜହାଲେ । ଅନାଯାସେ ॥ ୧୫୩ ॥
ଯେରାଂ ଵିରକ୍ତି ମାଳ ନ ଘାଲୀଚି । ଜଯାଂ ସଂଯମାଗ୍ନୀଚୀ ସେଵା ନ ଘଡେଚି ।
ଜେଂ ଯୋଗଯାଗୁ ନ କରିତୀଚି । ଜନ୍ମଲେ ସାଂତେ ॥ ୧୫୪ ॥
ଜଯାଂ ଐହିକ ଧଡ ନାହୀଂ । ତଯାଂଚେଂ ପରତ୍ର ପୁସସୀ କାଈ ।
ମ୍ହଣୋନି ସାଂଗୋଂ କାଂ ଵାଂଈ । ପଂଡୁକୁମରା ॥ ୧୫୫ ॥
ଏଵଂ ବହୁଵିଧା ଯଜ୍ଞା ଵିତତା ବ୍ରହ୍ମଣୋ ମୁଖେ ।
କର୍ମଜାନ୍ ଵିଦ୍ଧି ତାନ୍ ସର୍ଵାନେଵଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ଵିମୋକ୍ଷସେ ॥ ୩୨ ॥
ଐସେ ବହୁତୀଂ ପରୀଂ ଅନେଗ । ଜେ ସାଂଗିତଲେ ତୁଜ କାଂ ଯାଗ ।
ତେ ଵିସ୍ତାରୁନି ଵେଦେଂଚି ଚାଂଗ । ମ୍ହଣିତଲେ ଆହାତୀ ॥ ୧୫୬ ॥
ପରି ତେଣେଂ ଵିସ୍ତାରେଂ କାଯ କରାଵେଂ । ହେଂଚି କର୍ମସିଦ୍ଧ ଜାଣାଵେଂ ।
ଯେତୁଲେନି କର୍ମବଂଧୁ ସ୍ଵଭାଵେଂ । ପାଵେଲ ନା ॥ ୧୫୭ ॥
ଶ୍ରେଯାନ୍ ଦ୍ରଵ୍ଯମଯାଦ୍ ଯଜ୍ଞାନ୍ ଜ୍ଞାନଯଜ୍ଞଃ ପରଂତପ ।
ସର୍ଵଂ କର୍ମାଖିଲଂ ପାର୍ଥ ଜ୍ଞାନେ ପରିସମାପ୍ଯତେ ॥ ୩୩ ॥
ଅର୍ଜୁନା ଵେଦୁ ଜଯାଂଚେ ମୂଳ । ଜେ କ୍ରିଯାଵିଶେଷେଂ ସ୍ଥୂଳ ।
ଜଯାଂ ନଵ୍ହାଳିଯେଚେ ଫଳ । ସ୍ଵର୍ଗସୁଖ ॥ ୧୫୮ ॥
ତେ ଦ୍ରଵ୍ଯାଦିଯାଗୁ କୀର ହୋତୀ । ପରୀ ଜ୍ଞାନଯଜ୍ଞାଚୀ ସରୀ ନ ପଵତୀ ।
ଜୈଶୀ ତାରାତେଜସଂପତ୍ତୀ । ଦିନକରାପାଶୀଂ ॥ ୧୫୯ ॥
ଦେଖେଂ ପରମାତ୍ମସୁଖନିଧାନ । ସାଧାଵଯା ଯୋଗୀଜନ ।
ଜେଂ ନ ଵିସଂବିତୀ ଅଂଜନ । ଉନ୍ମେଷନେତ୍ରୀଂ ॥ ୧୬୦ ॥
ଜେଂ ଧାଂଵତଯା କର୍ମାଚୀ ଲାଣୀ । ନୈଷ୍କର୍ମ୍ଯବୋଧାଚୀ ଖାଣୀ ।
ଜେଂ ଭୁକେଲିଯା ଧଣୀ । ସାଧନାଚୀ ॥ ୧୬୧ ॥
ଜେଥ ପ୍ରଵୃତ୍ତି ପାଂଗୁଳ ଜାହଲୀ । ତର୍କାଚୀ ଦିଠୀ ଗେଲୀ ।
ଜେଣେଂ ଇଂଦ୍ରିଯେ ଵିସରଲୀଂ । ଇଂଦ୍ରିଯସଂଗୁ ॥ ୧୬୨ ॥
ମନାଚେ ମନପଣ ଗେଲେଂ । ଜେଥ ବୋଲାଚେ ବୋଲପଣ ଠେଲେଂ ।
ଜଯାମାଜି ସାଂପଡଲେଂ । ଜ୍ଞେଯ ଦିସେଂ ॥ ୧୬୩ ॥
ଜେଥ ଵୈରାଗ୍ଯାଚା ପାଂଗୁ ଫିଟେ । ଵିଵେକାଚାହୀ ସୋସୁ ତୁଟେ ।
ଜେଥ ନ ପାହତା ସହଜ ଭେଟେ । ଆପଣପେଂ ॥ ୧୬୪ ॥
ତଦ୍ ଵିଦ୍ଧି ପ୍ରଣିପାତେନ ପରିପ୍ରଶ୍ନେନ ସେଵଯା ।
ଉପଦେକ୍ଷ୍ଯନ୍ତି ତେ ଜ୍ଞାନଂ ଜ୍ଞାନିନସ୍ତତ୍ଵଦର୍ଶିନଃ ॥ ୩୪ ॥
ତେଂ ଜ୍ଞାନ ପୈଂ ଗା ବରଵେଂ । ଜରୀ ମନୀଂ ଆଥି ଆଣାଵେଂ ।
ତରୀ ସଂତାଂ ଯାଂ ଭଜାଵେଂ । ସର୍ଵସ୍ଵେଂଶୀଂ ॥ ୧୬୫ ॥
ଜେ ଜ୍ଞାନାଚା କୁରୁଠା । ତେଥ ସେଵା ହା ଦାରଵଂଟା ।
ତୂ ସ୍ଵାଧୀନ କରୀ ସୁଭଟା । ଵୋଳଗୋନୀ ॥ ୧୬୬ ॥
ତରୀ ତନୁମନୁଜୀଵେଂ । ଚରଣାସୀ ଲାଗାଵେଂ ।
ଆଣି ଅଗର୍ଵତା କରାଵେଂ । ଦାସ୍ଯ ସକଳ ॥ ୧୬୭ ॥
ମଗ ଅପେକ୍ଷିତ ଜେଂ ଆପୁଲେଂ । ତେଂହୀ ସାଂଗତୀ ପୁସିଲେଂ ।
ଜେଣେ ଅଂତଃକରଣ ବୋଧଲେଂ । ସଂକଲ୍ପା ନ ଯେ ॥ ୧୬୮ ॥
ଯଜ୍ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ନ ପୁନର୍ମୋହମେଵଂ ଯାସ୍ଯସି ପାଂଡଵ ।
ଯେନ ଭୂତାନ୍ଯଶେଷେଣ ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯସ୍ଯାତ୍ମନ୍ଯଥୋ ମଯି ॥ ୩୫ ॥
ଜଯାଚେନି ଵାକ୍ଯଉଜିଵଡେଂ । ଜାହଲେଂ ଚିତ୍ତ ନିଧଡେଂ ।
ବ୍ରହ୍ମାଚେନି ପାଡେ । ନିଃଶଂକୁ ହୋଯ ॥ ୧୬୯ ॥
ତେ ଵେଳୀଂ ଆପଣପେଯା ସହିତେଂ । ଇଯେ ଅଶେଷେଂହୀ ଭୂତେଂ ।
ମାଝାଂ ସ୍ଵରୂପୀଂ ଅଖଂଡିତେଂ । ଦେଖସୀ ତୂଂ ॥ ୧୭୦ ॥
ଐସେଂ ଜ୍ଞାନପ୍ରକାଶେଂ ପାହେଲ । ତୈଂ ମୋହାଂଧକାରୂ ଜାଈଲ ।
ଜୈଂ ଗୁରୁକୃପା ହୋଈଲ । ପାର୍ଥା ଗା ॥ ୧୭୧ ॥
ଅପି ଚେଦସୀ ପାପେଭ୍ଯଃ ସର୍ଵେଭ୍ଯଃ ପାପକୃତ୍ତମଃ ।
ସର୍ଵ ଜ୍ଞାନପ୍ଲଵେନୈଵ ଵୃଜିନଂ ସଂତରିଷ୍ଯସି ॥ ୩୬ ॥
ଜରୀ କଲ୍ମଷାଂଚା ଆଗରୁ । ତୂଂ ଭ୍ରାଂତୀଚା ସାଗରୁ ।
ଵ୍ଯାମୋହାଚା ଡୋଂଗରୁ । ହୋଊନି ଅସସୀ ॥ ୧୭୨ ॥
ତର୍ହୀ ଜ୍ଞାନଶକ୍ତୀଚେନି ପାଡେଂ । ହେଂ ଆଘଵେଂଚୀ ଗା ଥୋକଡେଂ ।
ଐସେ ସାମର୍ଥ୍ଯ ଅସେ ଚୋଖଡେଂ । ଜ୍ଞାନୀ ଇଯେ ॥ ୧୭୩ ॥
ଦେଖେଂ ଵିଶ୍ଵଭ୍ରମାଐସା । ଜୋ ଅମୂର୍ତାଚା କଵଡସା ।
ତୋ ଜଯାଚିଯା ପ୍ରକାଶା । ପୁରେଚିନା ॥ ୧୭୪ ॥
ତଯା କାଯସେଂ ହେଂ ମନୋମଳ । ହେଂ ବୋଲତାଂଚି ଅତି କିଡାଳ ।
ନାହୀଂ ଯେଣେଂ ପାଡେଂ ହେ ଢିସାଳ । ଦୁଜେଂ ଜଗୀଂ ॥ ୧୭୫ ॥
ଯଥୈଧାଂସି ସମିଦ୍ଧୋଽଗ୍ନିର୍ଭସ୍ମସାତ୍ କୁରୁତେଽର୍ଜୁନ ।
ଜ୍ଞାନାଗ୍ନିଃ ସର୍ଵକର୍ମାଣି ଭସ୍ମସାତ୍ କୁରୁତେ ତଥା ॥ ୩୭ ॥
ସାଂଗେ ଭୁଵନତ୍ରଯାଚୀ କାଜଳୀ । ଜେ ଗଗନାମାଜି ଉଧଵଲୀ ।
ତିଯେ ପ୍ରଳଯୀଂଚେ ଵାହୁଟଳୀ । କାଯ ଅଭ୍ର ପୁରେ ॥ ୧୭୬ ॥
କୀଂ ପଵନାଚେନି କୋଂପେଂ । ପାଣିଯେଂଚି ଜୋ ପଳିପେଂ ।
ତୋ ପ୍ରଳଯାନଳୁ ଦଡପେ । ତୃଣେଂ କାଷ୍ଠେ କାଇ ॥ ୧୭୭ ॥
ନ ହି ଜ୍ଞାନେନ ସଦୃଶଂ ପଵିତ୍ରମିହ ଵିଦ୍ଯତେ ।
ତତ୍ ସ୍ଵଯଂ ଯୋଗସଂସିଦ୍ଧଃ କାଲେନାତ୍ମନି ଵିନ୍ଦତି ॥ ୩୮ ॥
ମ୍ହଣୋନି ଅସେ ହେଂ ନ ଘଡେ । ତେଂ ଵିଚାରିତାଂଚି ଅସଂଗଡେ ।
ପୁଢତୀ ଜ୍ଞାନାଚେନି ପାଡେଂ । ପଵିତ୍ର ନ ଦିସେ ॥ ୧୭୮ ॥
ଏଥ ଜ୍ଞାନ ହେଂ ଉତ୍ତମ ହୋଯେ । ଆଣିକହୀ ଏକ ତୈସେଂ କେ ଆହେ ।
ଜୈସେଂ ଚୈତନ୍ଯ କାଂ ନୋହେ । ଦୁସରେ ଗା ॥ ୧୭୯ ॥
ଯା ମହାତେଜାଚେନି କସେଂ । ଜରୀ ଚୋଖାଳୁ ପ୍ରତିବିଂବ ଦିସେ ।
କାଂ ଗିଂଵସିଲେଂ ଗିଂଵସେ । ଆକାଶ ହେଂ ॥ ୧୮୦ ॥
ନା ତରୀ ପୃଥ୍ଵୀଚେନି ପାଡେଂ । କାଂଟାଳେଂ ଜରୀ ଜୋଡେ ।
ତରୀ ଉପମା ଜ୍ଞାନୀ ଘଡେ । ପଂଡୁକୁମରା ॥ ୧୮୧ ॥
ମ୍ହଣୂନୀ ବହୁତୀଂ ପରୀଂ ପାହତାଂ । ପୁଢତପୁଢତୀ ନିର୍ଧାରିତା ।
ହେ ଜ୍ଞାନାଚୀ ପଵିତ୍ରତା । ଜ୍ଞାନୀଂଚି ଆଥି ॥ ୧୮୨ ॥
ଜରୀ ଅମୃତାଚି ଚଵୀ ନିଵଡିଜେ । ତରୀ ଅମୃତାସାରଖୀ ମ୍ହଣିଜେ ।
ତୈସେଂ ଜ୍ଞାନ ହେଂ ଉପମିଜେ । ଜ୍ଞାନେସୀଂଚି ॥ ୧୮୩ ॥
ଆତାଂ ଯାଵରି ଜେ ବୋଲଣେ । ତେ ଵାଯାଂ ଵେଳୁ ଫେଡଣେଂ ।
ତଂଵ ସାଂଚଚି ଜୀ ହେ ପାର୍ଥୁ ମ୍ହଣେ । ଜେଂ ବୋଲତ ଅସାଂ ॥ ୧୮୪ ॥
ପରି ତେଂଚି ଜ୍ଞାନ କେଵୀଂ ଜାଣାଵେଂ । ଐସେଂ ଅର୍ଜୁନେଂ ଜଂଵ ପୁସାଵେଂ
ତଂଵ ତେଂ ମନୋଗତ ଦେଵେଂ । ଜାଣିତଲେଂ ॥ ୧୮୫ ॥
ମଗ ମ୍ହଣତସେ କିରୀଟୀ । ଆତାଂ ଚିତ୍ତ ଦେଯୀଂ ଗୋଠୀ ।
ସାଂଗେନ ଜ୍ଞାନାଚିଯେ ଭେଟୀ । ଉପାଯ ତୁଜ ॥ ୧୮୬ ॥
ଶ୍ରଦ୍ଧାଵାନ୍ ଲଭତେ ଜ୍ଞାନଂ ତତ୍ପରଃ ସଂଯତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ ।
ଜ୍ଞାନଂ ଲବ୍ଧ୍ଵା ପରାଂ ଶାନ୍ତିମଚିରେଣାଧିଗଚ୍ଛତି ॥ ୩୯ ॥
ତରୀ ଆତ୍ମସୁଖାଚିଯା ଗୋଡିଯା । ଵିଟେ ଜୋ କାଂ ସକଳ ଵିଷଯାଂ ।
ଜଯାଂ ଠାଯୀଂ ଇଂଦ୍ରିଯାଂ । ମାନୁ ନାହୀ ॥ ୧୮୭ ॥
ଜୋ ମନାଚି ଚାଡ ନ ସାଂଗେ । ଜୋ ପ୍ରକୃତୀଚେ କେଲେଂ ନେଘେ ।
ଜୋ ଶ୍ରଦ୍ଧେଚେନି ସଂଭୋଗେଂ । ସୁଖିଯା ଜାହଲା ॥ ୧୮୮ ॥
ତଯାତେଂଚି ଗିଂଵସିତ । ହେଂହେଂ ଜ୍ଞାନ ପାଂଵେ ନିଶ୍ଚିତ ।
ଜଯାମାଜି ଅଚୁଂବିତ । ଶାଂତି ଅସେ ॥ ୧୮୯ ॥
ତେଂ ହୃଦଯୀଂ ପ୍ରତିଷ୍ଠେ । ଆଣି ଶାଂତୀଚା ଅଂକୁର ଫୁଟେ ।
ମଗ ଵିସ୍ତାର ବହୁ ପ୍ରକଟେ । ଆତ୍ମବୋଧାଚା ॥ ୧୯୦ ॥
ମଗ ଜେଊତି ଵାସ ପାହିଜେ । ତେଊତି ଶାଂତୀଚି ଦେଖିଜେ ।
ତେଥ ଅପାରା ପାରୁ ନେଣିଜେ । ନିର୍ଧାରିତାଂ ॥ ୧୯୧ ॥
ଐସା ହା ଉତ୍ତରୋତ୍ତରୁ । ଜ୍ଞାନବୀଜାଚା ଵିସ୍ତାରୁ ।
ସାଂଗତା ଅସେ ଅପାରୁ । ପରି ଅସୋ ଆତାଂ ॥ ୧୯୨ ॥
ଅଜ୍ଞାଶ୍ଚାଶ୍ରଦ୍ଦଧାନଶ୍ଚ ସଂଶଯାତ୍ମା ଵିନଶ୍ଯତି ।
ମାଯଂ ଲୋକୋଽସ୍ତି ନ ପରୋ ନ ସୁଖଂ ସଂଶଯାତ୍ମନଃ ॥ ୪0॥
ଐକେଂ ଜଯା ପ୍ରାଣିଯାଚାଂ ଠାଯୀଂ । ଇଯା ଜ୍ଞାନାଚୀ ଆଵଡୀ ନାହୀଂ ।
ତଯାଚେଂ ଜିଯାଲେଂ ମ୍ହଣୋଂ କାଈ । ଵରୀ ମରଣ ଚାଂଗ ॥ ୧୯୩ ॥
ଶୂନ୍ଯ ଜୈସେଂ ଗୃହ । କାଂ ଚୈତନ୍ଯେଂଵୀଣ ଦେହ ।
ତୈସେଂ ଜୀଵିତ ତେଂ ସଂମୋହ । ଜ୍ଞାନହୀନା ॥ ୧୯୪ ॥
ଅଥଵା ଜ୍ଞାନ କୀର ଆପୁ ନୋହେ । ପରୀ ତେ ଚାଡ ଏକୀ ଜରୀ ଵାହେ ।
ତରୀ ତେଥ ଜିଵ୍ହାଳା କାଂହୀ ଆହେ । ପ୍ରାପ୍ତୀଚା ପୈଂ ॥ ୧୯୫ ॥
ଵାଂଚୂନି ଜ୍ଞାନାଚୀ ଗୋଠୀ କାଯସୀ । ପରୀ ତେ ଆସ୍ଥାହୀ ନ ଧରୀ ମାନସୀଂ ।
ତରୀ ତୋ ସଂଶଯରୂପ ହୁତାଶୀଂ । ପଡିଲା ଜାଣ ॥ ୧୯୬ ॥
ଜେ ଅମୃତହୀ ପରି ନାଵଡେ । ଐସେଂ ସାଵିଯାଚି ଆରୋଚକୁ ଜୈଂ ପଡେ ।
ତୈଂ ମରଣ ଆଲେ ଆଲେଂ ଅସେ ଫୁଡେଂ । ଜାଣୋଂ ଯେ କୀଂ ॥ ୧୯୭ ॥
ତୈସା ଵିଷଯସୁଖେଂ ରଂଜେ । ଜୋ ଜ୍ଞାନେଂସୀଂଚି ମାଜେ ।
ତୋ ସଂଶଯେ ଅଂଗୀକାରିଜେ । ଏଥ ଭ୍ରାଂତି ନାହୀଂ ॥ ୧୯୮ ॥
ମଗ ସଂଶଯୀ ଜରୀ ପଡଲା । ତରୀ ନିଭ୍ରାଂତ ଜରୀ ନାସଲା ।
ତି ଐହିକପରତ୍ରା ମୁକଲା । ସୁଖାସୀ ଗା ॥ ୧୯୯ ॥
ଜଯା କାଳଜ୍ଵରୁ ଆଂଗୀ ବାଣେ । ତୋ ଶୀତୋଷ୍ଣେଂ ଜୈଶୀଂ ନେଣେ ।
ଆଗୀ ଆଣି ଚାଂଦିଣେଂ । ସରିସେଂଚି ମାନୀ ॥ ୨୦୦ ॥
ତୈସେ ସାଚ ଆଣି ଲଟିକେଂ । ଵିରୁଦ୍ଧ ଆଣି ନିକେଂ ।
ସଂଶଯୀ ତୋ ନୋଳଖେ । ହିତାହିତ ॥ ୨୦୧ ॥
ହା ରାତ୍ରିଦିଵସୁ ପାହୀଂ ଜୈସା । ଜାତ୍ଯଂଧା ଠାଉଵା ନାହୀଂ ।
ତୈସେ ସଂଶଯୀଂ ଅସତାଂ କାହୀଂ । ମନା ନ ଯେ ॥ ୨୦୨ ॥
ମ୍ହଣଊନି ସଂଶଯାହୁନି ଥୋର । ଆଣିକ ନାହୀ ପାପ ଘୋର ।
ହା ଵିନାଶାଚୀ ଵାଗୁର । ପ୍ରାଣିଯାସୀ ॥ ୨୦୩ ॥
ଯେଣେଂ କାରଣେ ତୁଵା ତ୍ଯଜାଵା । ଆଧୀ ହାଚି ଏକୁ ଜିଣାଵା ।
ଜୋ ଜ୍ଞାନାଚିଯା ଅଭାଵା- । ମାଜୀ ଅସେ ॥ ୨୦୪ ॥
ଜୈଂ ଅଜ୍ଞାନାଚେ ଗଡଦ ପଡେ । ତୈଂ ହା ବହୁଵସ ମନୀଂ ଵାଢେ ।
ମ୍ହଣୋନି ସର୍ଵଥା ମାଗୁ ମୋଡେ । ଵିଶ୍ଵାସାଚା ॥ ୨୦୫ ॥
ହୃଦଯୀ ହାଚି ନ ସମାଯେ । ବୁଦ୍ଧୀଂତେ ଗିଂଵସୂନି ଠାଯେ ।
ତେଥ ସଂଶଯାତ୍ମକ ହୋଯେ । ଲୋକତ୍ରଯ ॥ ୨୦୬ ॥
ଯୋଗସଂନ୍ଯସ୍ତକର୍ମାଣି ଜ୍ଞାନସଂଛିନ୍ନସଂଶଯମ୍ ।
ଆତ୍ମଵଂତଂ ନ କର୍ମାଣି ନିବଧ୍ନନ୍ତି ଧନଂଜଯଃ ॥ ୪୧ ॥
ଐସେ ଜରୀ ଥୋରାଵେ । ତରୀ ଉପାଯେଂ ଏକେଂ ଆଂଗଵେ ।
ଜରୀ ହାତୀ ହୋଯ ବରଵେଂ । ଜ୍ଞାନଖଡ୍ଗ ॥ ୨୦୭ ॥
ତରୀ ତେଣେଂ ଜ୍ଞାନଶସ୍ତ୍ରେଂ ତିଖଟେଂ । ନିଖଳୁ ହା ନିଵଟେ ।
ମଗ ନିଃଶେଷ ଖତା ଫିଟେ । ମାନସୀଂଚା ॥ ୨୦୮ ॥
ତସ୍ମାଦଜ୍ଞାନସଂଭୂତଂ ହୃତ୍ସ୍ଥଂ ଜ୍ଞାନାସିନାତ୍ମନଃ ।
ଛିତ୍ଵୈନଂ ସଂଶଯଂ ଯୋଗମାତିଷ୍ଠୋତ୍ତିଷ୍ଠ ଭାରତ ॥ ୪୨ ॥
ଯାକାରଣେ ପାର୍ଥା । ଉଠୀଂ ଵେଗୀଂ ଵରୌତା ।
ନାଶୁ କରୋନି ହୃଦଯସ୍ଥା । ସଂଶଯାସୀ ॥ ୨୦୯ ॥
ଐସେ ସର୍ଵଜ୍ଞାନାଚା ବାପୁ । ଜୋ କୃଷ୍ଣ ଜ୍ଞାନଦୀପୁ ।
ତୋ ମ୍ହଣତସେ ସକୃପୁ । ଐକେଂ ରାଯା ॥ ୨୧୦ ॥
ତଂଵ ଯା ପୂର୍ଵାପର ବୋଲାଚା । ଵିଚାରୁନି କୁମରୁ ପଂଡୂଚା ।
କୈସା ପ୍ରଶ୍ନୁ ହନ ଅଵସରୀଂଚା । କରିତା ହୋଈଲ ॥ ୨୧୧ ॥
ତେ କଥେଚୀ ସଂଗତି । ଭାଵାଚୀ ସଂପତ୍ତି ।
ରସାଚି ଉନ୍ନତି । ମ୍ହଣିପେଲ ପୁଢାଂ ॥ ୨୧୨ ॥
ଜଯାଚିଯା ବରଵେପଣୀଂ । କୀଜେ ଆଠାଂ ରସାଂଚୀ ଓଵାଳଣୀ ।
ସଜ୍ଜନାଚିଯେ ଆଯଣୀ । ଵିସାଂଵା ଜଗୀ ॥ ୨୧୩ ॥
ତୋ ଶାଂତୁଚି ଅଭିନଵେଲ । ତେ ପରିଯେସା ମର଼୍ହାଠେ ବୋଲ ।
ଜେ ସମୁଦ୍ରାହୂନି ଖୋଲ । ଅର୍ଥଭରିତ ॥ ୨୧୪ ॥
ଜୈସେଂ ବିଂବ ତରୀ ବଚକେଂ ଏଵଢେଂ । ପରି ପ୍ରକାଶା ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯ ଥୋକଡେଂ ।
ଶବ୍ଦାଚୀ ଵ୍ଯାପ୍ତୀ ତେଣେଂ ପାଡେଂ । ଅନୁଭଵାଵୀ ॥ ୨୧୫ ॥
ନା ତରୀ କାମିତଯାଚିଯା ଇଚ୍ଛା । ଫଳେ କଲ୍ପଵୃକ୍ଷୁ ଜୈସା ।
ବୋଲ ଵ୍ଯାପକୁ ହୋଯ ତୈସା । ତରୀ ଅଵଧାନ ଦ୍ଯାଵେ ॥୨୧୬ ॥
ହେଂ ଅସୋ କାଯ ମ୍ହଣାଵେଂ । ସର୍ଵଜ୍ଞୁ ଜାଣତୀଂ ସ୍ଵଭାଵେଂ ।
ତରୀ ନିକେଂ ଚିତ୍ତ ଦ୍ଯାଵେଂ । ହେଂ ଵିନଂତୀ ମାଝୀ ॥ ୨୧୭ ॥
ଜେଥ ସାହିତ୍ଯ ଆଣି ଶାଂତି । ହେ ରେଖା ଦିସେ ବୋଲତୀ ।
ଜୈସୀ ଲାଵଣ୍ଯଗୁଣକୁଳଵତୀ । ଆଣି ପତିଵ୍ରତା ॥୨୧୮ ॥
ଆଧୀଂଚି ସାଖର ଆଵଡେ । ଆଣି ତେଚି ଜରୀ ଓଖଦୀଂ ଜୋଡେ ।
ତରୀ ସେଵାଵୀ ନା କାଂ କୋଡେଂ । ନାଵାନାଵା ॥ ୨୧୯ ॥
ସହଜେ ମଲଯାନିଳୁ ମଂଦ ସୁଗଂଧୁ । ତଯା ଅମୃତାଚା ହୋଯ ସ୍ଵାଦୁ ।
ଆଣି ତେଥେଂଚି ଜୋଡେ ନାଦୁ । ଜରୀ ଦୈଵଗତ୍ଯା ॥ ୨୨୦ ॥
ତରୀ ସ୍ପର୍ଶେଂ ସର୍ଵାଂଗ ନିଵଵୀ । ସ୍ଵାଦେଂ ଜିଵ୍ହେତେଂ ନାଚଵୀ ।
ତେଵୀଚି କାନାକରଵୀଂ । ମ୍ହଣଵୀ ବାପୁ ମାଝା ॥ ୨୨୧ ॥
ତୈସେ କଥେଚେଂ ଇଯେ ଐକଣେଂ । ଏକ ଶ୍ରଵଣାସି ହୋଯ ପାରଣେଂ ।
ମଗ ସଂସାରଦୁଃଖ ମୂଳଵଣେଂ । ଵିକୃତୀଵିଣେଂ ॥ ୨୨୨ ॥
ଜରୀ ମଂତ୍ରେଚି ଵୈରୀ ମରେ । ତରୀ ଵାଯାଂଚି କାଂ ବାଂଧାଵୀଂ କଟାରେଂ ।
ରୋଗ ଜାଯେ ଦୁଧେଂ ସାଖରେ । ତରୀ ନିଂବ କାଂ ପିଯାଵା ॥ ୨୨୩ ॥
ତୈସା ମନାଚା ମାରୁ ନ କରିତାଂ । ଆଣି ଇଂଦ୍ରିଯାଂ ଦୁଃଖ ନ ଦେତାଂ ।
ଏଥ ମୋକ୍ଷୁ ଅସେ ଆଯତା । ଶ୍ରଵଣାଚିମାଜୀ ॥ ୨୨୪ ॥
ମ୍ହଣୋନି ଆଥିଲିଯା ଆରାଣୁକା । ଗୀତାର୍ଥୁ ହା ନିକା ।
ଜ୍ଞାନଦେଵୋ ମ୍ହଣେ ଆଇକା । ନିଵୃତ୍ତୀଦାସୁ ॥ ୨୨୫ ॥

Explore More