అర్జున ఉవాచః
సంన్యాసం కర్మణాం కృష్ణ పునర్యోగం చ శంససి ।
యత్ శ్రేయం ఏతయోరేకేం తత్ మే బ్రూహి సునిశ్చితమ్ ॥ ౧ ॥
సంన్యాసం కర్మణాం కృష్ణ పునర్యోగం చ శంససి ।
యత్ శ్రేయం ఏతయోరేకేం తత్ మే బ్రూహి సునిశ్చితమ్ ॥ ౧ ॥
మగ పార్థు శ్రీకృష్ణాతేం మ్హణే । హాం హో హేం కైసేం తుమచే బోలణేం ।
ఏక హోయ తరీ అంతఃకరణే । విచారూం యే ॥ ౧ ॥
ఏక హోయ తరీ అంతఃకరణే । విచారూం యే ॥ ౧ ॥
మాగాం సకళ కర్మాచా సంన్యాసు । తుమ్హీంచి నిరోపిలా హోతా బహువసు ।
తరీ కర్మయోగీం కేవీం అతిరసు । పోఖీతసాం పుఢతీ ॥ ౨ ॥
తరీ కర్మయోగీం కేవీం అతిరసు । పోఖీతసాం పుఢతీ ॥ ౨ ॥
ఐసేం ద్వ్యర్థ హేం బోలతాం । ఆమ్హాం నేణతయాంచియా చిత్తా ।
ఆపులియే చాడే అనంతా । ఉమజూ నోహే ॥ ౩ ॥
ఆపులియే చాడే అనంతా । ఉమజూ నోహే ॥ ౩ ॥
ఏకేం ఏకసారాతేం బోధిజే । తరీ ఏకనిష్ఠచి బోలిజే ।
హేం ఆణికీం కాయ సాంగిజే । తుమ్హాంప్రతి ॥ ౪ ॥
హేం ఆణికీం కాయ సాంగిజే । తుమ్హాంప్రతి ॥ ౪ ॥
తరీ యాచిలాగీం తుమతేం । మ్యాం రాఊళాసీ వినవిలే హోతే ।
జే హా పరమార్థు ధ్వనితేం । న బోలావా ॥ ౫ ॥
జే హా పరమార్థు ధ్వనితేం । న బోలావా ॥ ౫ ॥
పరీ మాగీల అసో దేవా । ఆతాం ప్రస్తుతీం ఉకలు దేఖావా ।
సాంగే దోహీంమాజి బరవా । మార్గు కవణ ॥ ౬ ॥
సాంగే దోహీంమాజి బరవా । మార్గు కవణ ॥ ౬ ॥
జో పరిణామీంచా నిర్వాళా । అచుంబితు యే ఫళా ।
ఆణి అనుష్ఠితా ప్రాంజళా । సావియాచి ॥ ౭ ॥
ఆణి అనుష్ఠితా ప్రాంజళా । సావియాచి ॥ ౭ ॥
జైసేం నిద్రేచే సుఖ న మోడే । ఆణి మార్గు తరీ బహుసాల సాండే ।
తైసేం సోకాసనాం సాంగడే । సోహపేం హోయ ॥ ౮ ॥
తైసేం సోకాసనాం సాంగడే । సోహపేం హోయ ॥ ౮ ॥
యేణేం అర్జునాచేని బోలే । దేవో మనీం రిఝలే ।
మగ హోఈల ఐకేం మ్హణితలే । సంతోషోనియాం ॥ ౯ ॥
మగ హోఈల ఐకేం మ్హణితలే । సంతోషోనియాం ॥ ౯ ॥
దేఖా కామధేను ఐసీ మాయే । సదైవా జయా హోయే ।
తో చంద్రుహి పరీ లాహే ఖేళావయా ॥ ౧౦ ॥
తో చంద్రుహి పరీ లాహే ఖేళావయా ॥ ౧౦ ॥
పాహేం పాం శంభూచీ ప్రసన్నతా । తయా ఉపమన్యూచియా ఆర్తా ।
కాయ క్షీరాబ్ధి దూధభాతా । దేఈజేచినా ॥ ౧౧ ॥
కాయ క్షీరాబ్ధి దూధభాతా । దేఈజేచినా ॥ ౧౧ ॥
తైసా ఔదార్యాచా కురుఠా । కృష్ణ ఆపు జాహలియా సుభటా ।
కాం సర్వ సుఖాంచా వసౌటా । తోచి నోహావా ॥ ౧౨ ॥
కాం సర్వ సుఖాంచా వసౌటా । తోచి నోహావా ॥ ౧౨ ॥
ఏథ చమత్కారు కాయసా । గోసావీ లక్ష్మీకాంతాఐసా ।
ఆతాం ఆపులియా సవేసా । మాగావా కీం ॥ ౧౩ ॥
ఆతాం ఆపులియా సవేసా । మాగావా కీం ॥ ౧౩ ॥
మ్హణోని అర్జునే మ్హణితలే । తేం హాంసోని యేరేం దిధలే ।
తేంచి సాంగేన బోలిలే । కాయ కృష్ణేం ॥ ౧౪ ॥
తేంచి సాంగేన బోలిలే । కాయ కృష్ణేం ॥ ౧౪ ॥
శ్రీ భగవానువాచః సంన్యాసం కర్మయోగశ్చ నిఃశ్రేయసకరావుభౌ ।
తయోస్తు కర్మసంన్యాసాత్ కర్మయోగో విశిష్యతే ॥ ౨ ॥
తయోస్తు కర్మసంన్యాసాత్ కర్మయోగో విశిష్యతే ॥ ౨ ॥
తో మ్హణే గా కుంతీసుతా । హే సంన్యాసయోగు విచారితాం ।
మోక్షకర తత్వతా । దోనీహి హోతీ ॥ ౧౫ ॥
మోక్షకర తత్వతా । దోనీహి హోతీ ॥ ౧౫ ॥
తరీ జాణాం నేణాం సకళాం । హా కర్మయోగు కీర ప్రాంజళా ।
జైసీ నావ స్త్రియాం బాళాం । తోయతరణీం ॥ ౧౬ ॥
జైసీ నావ స్త్రియాం బాళాం । తోయతరణీం ॥ ౧౬ ॥
తైసేం సారాసార పాహిజే । తరీ సోహపా హాచి దేఖిజే ।
యేణేం సంన్యాసఫళ లాహిజే । అనాయాసేం ॥ ౧౭ ॥
యేణేం సంన్యాసఫళ లాహిజే । అనాయాసేం ॥ ౧౭ ॥
ఆతాం యాచిలాగీం సాంగేన । తుజ సంన్యాసియాచే చిన్హ ।
మగ సహజేం హే అభిన్న । జాణసీ తూం ॥ ౧౮ ॥
మగ సహజేం హే అభిన్న । జాణసీ తూం ॥ ౧౮ ॥
జ్ఞేయః స నిత్యసంన్యాసీ యో న ద్వేష్టి న కాఙక్షతి ।
నిర్ద్వంద్వో హి మహాబాహో సుఖం బంధాత్ ప్రముచ్యతే ॥ ౩ ॥
నిర్ద్వంద్వో హి మహాబాహో సుఖం బంధాత్ ప్రముచ్యతే ॥ ౩ ॥
తరీ గేలియాచి సే న కరీ । న పవతాం చాడ న ధరీ ।
జో సునిశ్చళు అంతరీం । మేరు జైసా ॥ ౧౯ ॥
జో సునిశ్చళు అంతరీం । మేరు జైసా ॥ ౧౯ ॥
ఆణి మీ మాఝేం ఐసీ ఆఠవణ । విసరలే జయాచే అంతఃకరణ ।
పార్థా తో సంన్యాసీ జాణ । నిరంతర ॥ ౨౦ ॥
పార్థా తో సంన్యాసీ జాణ । నిరంతర ॥ ౨౦ ॥
జో మనేం ఐసా జాహలా । సంగీ తోచి సాండిలా ।
మ్హణోని సుఖేం సుఖ పావలా । అఖండిత ॥ ౨౧ ॥
మ్హణోని సుఖేం సుఖ పావలా । అఖండిత ॥ ౨౧ ॥
ఆతాం గృహాదిక ఆఘవేం । తేం కాంహీం నలగే త్యజావేం ।
జేం ఘేతేం జాహలేం స్వభావేం । నిఃసంగు మ్హణఊని ॥ ౨౨ ॥
జేం ఘేతేం జాహలేం స్వభావేం । నిఃసంగు మ్హణఊని ॥ ౨౨ ॥
దేఖేం అగ్ని విఝోని జాయే । మగ జే రాంఖోండీ కేవళు హోయే ।
తైం తే కాపుసేం గింవసూం యే । జియాపరీ ॥ ౨౩ ॥
తైం తే కాపుసేం గింవసూం యే । జియాపరీ ॥ ౨౩ ॥
తైసా అసతేని ఉపాధీ । నాకళిజే జో కర్మబంధీం ।
జయాచీచే బుద్ధీ । సంకల్పు నాహీం ॥ ౨౪ ॥
జయాచీచే బుద్ధీ । సంకల్పు నాహీం ॥ ౨౪ ॥
మ్హణోని కల్పనా జైం సాండే । తైంచి గా సంన్యాసు ఘడే ।
యా కారణే దోనీ సాంగడే । సంన్యాసయోగు ॥ ౨౫ ॥
యా కారణే దోనీ సాంగడే । సంన్యాసయోగు ॥ ౨౫ ॥
సాంఖ్యయోగౌ పృథక్ బాలాః ప్రవదన్తి న పండితాః ।
ఏకమప్యాస్థితః సమ్యగుభయోర్విన్దతే ఫలమ్ ॥ ౪ ॥
ఏకమప్యాస్థితః సమ్యగుభయోర్విన్దతే ఫలమ్ ॥ ౪ ॥
ఏఱ్హవీం తరీ పార్థా । జే మూర్ఖ హోతీ సర్వథా ।
తే సాంఖ్యకర్మసంస్థా । జాణతీ కేవీం ॥ ౨౬ ॥
తే సాంఖ్యకర్మసంస్థా । జాణతీ కేవీం ॥ ౨౬ ॥
సహజేం తే అజ్ఞాన । మ్హణోని మ్హణతీ హే భిన్న ।
ఏఱ్హవీ దీపాప్రతీ కాఈ అనాన । ప్రకాశు ఆహాతీ ॥ ౨౭ ॥
ఏఱ్హవీ దీపాప్రతీ కాఈ అనాన । ప్రకాశు ఆహాతీ ॥ ౨౭ ॥
పైం సమ్యక్ ఏకేం అనుభవేం । జిహీం దేఖిలేం తత్వ ఆఘవేం ।
తే దోన్హీతేంహీ ఐక్యభావేం । మానితీ గా ॥ ౨౮ ॥
తే దోన్హీతేంహీ ఐక్యభావేం । మానితీ గా ॥ ౨౮ ॥
యత్ సాంఖ్యైః ప్రాప్యతే స్థానం తత యోగైరపి గమ్యతే ।
ఏకం సాంఖ్యం చ యోగం చ యః పశ్యతి స పశ్యతి ॥ ౫ ॥
ఏకం సాంఖ్యం చ యోగం చ యః పశ్యతి స పశ్యతి ॥ ౫ ॥
ఆణి సాంఖ్యీం జేం పావిజే । తేంచి యోగీం గమిజే ।
మ్హణోని ఐక్యతా దోహీంతే సహజేం । ఇయాపరీ ॥ ౨౯ ॥
మ్హణోని ఐక్యతా దోహీంతే సహజేం । ఇయాపరీ ॥ ౨౯ ॥
దేఖేం ఆకాశా ఆణి అవకాశా । భేదు నాహీం జైసా ।
తైసే ఐక్య యోగసంన్యాసా । వోళఖే జో ॥ ౩౦ ॥
తైసే ఐక్య యోగసంన్యాసా । వోళఖే జో ॥ ౩౦ ॥
తయాసీచి జగీం పాహలేం । ఆపణపేం తేణేంచి దేఖిలేం ।
జయా సాంఖ్యయోగ జాణవలే । భేదేంవిణ ॥ ౩౧ ॥
జయా సాంఖ్యయోగ జాణవలే । భేదేంవిణ ॥ ౩౧ ॥
సంన్యాసస్తు మహాబాహో దుఃఖమాప్తుమయోగతః ।
యోగయుక్తో మునిర్బ్రహ్మ న చిరేణాధిచ్ఛతి ॥ ౬ ॥
యోగయుక్తో మునిర్బ్రహ్మ న చిరేణాధిచ్ఛతి ॥ ౬ ॥
జో యుక్తిపంథేం పార్థా । చఢే మోక్షపర్వతా ।
తో మహాసుఖాచా నిమథా । వహిలా పావే ॥ ౩౨ ॥
తో మహాసుఖాచా నిమథా । వహిలా పావే ॥ ౩౨ ॥
యేరా యోగస్థితి జయా సాండే । తో వాయాంచి గా హవ్యాసీం పడే ।
పరి ప్రాప్తి కహీం న ఘడే । సంన్యాసాచీ ॥ ౩౩ ॥
పరి ప్రాప్తి కహీం న ఘడే । సంన్యాసాచీ ॥ ౩౩ ॥
యోగయుక్తో విశుధ్దాత్మా విజితాత్మా జితేద్రియః ।
సర్వభూతాత్మభూతాత్మా కుర్వన్నపి న లిప్యతే ॥ ౭ ॥
సర్వభూతాత్మభూతాత్మా కుర్వన్నపి న లిప్యతే ॥ ౭ ॥
జేణేం భ్రాంతీపాసూని హిరతలేం । గురువాక్యేం మన ధుతలేం ।
మగ ఆత్మస్వరుపీం ఘాతలేం । హారౌనియాం ॥ ౩౪ ॥
మగ ఆత్మస్వరుపీం ఘాతలేం । హారౌనియాం ॥ ౩౪ ॥
జైసేం సముద్రీం లవణ న పడే । తవం వేగళే అల్ప ఆవడే ।
మగ హోయ సింధూచి ఏవఢేం । మిళే తేవ్హాం ॥ ౩౫ ॥
మగ హోయ సింధూచి ఏవఢేం । మిళే తేవ్హాం ॥ ౩౫ ॥
తైసేం సంకల్పోని కాఢిలేం । జయాచేం మనచి చైతన్య జాహలేం ।
తేణేం ఏకదేశియేం పరి వ్యాపిలేం । లోకత్రయ ॥ ౩౬ ॥
తేణేం ఏకదేశియేం పరి వ్యాపిలేం । లోకత్రయ ॥ ౩౬ ॥
ఆతాం కర్తా కర్మ కరావేం । హేం ఖుంటలేం తయా స్వభావేం ।
ఆణి కరీ జఱ్హీ ఆఘవేం । తఱ్హీ అకర్తా తో ॥ ౩౭ ॥
ఆణి కరీ జఱ్హీ ఆఘవేం । తఱ్హీ అకర్తా తో ॥ ౩౭ ॥
నైవ కించిత్ కరోమీతి యుక్తో మన్యేత తత్వచిత్ ।
పశ్చన్ శృణ్వన్ స్పృశన్ జిఘ్రన్నశ్నన్ గచ్ఛన్ స్వపన్ శ్వసన్ ॥ ౮ ॥
పశ్చన్ శృణ్వన్ స్పృశన్ జిఘ్రన్నశ్నన్ గచ్ఛన్ స్వపన్ శ్వసన్ ॥ ౮ ॥
ప్రలపన్ విసృజన్ గృణ్హన్నున్మిషన్ నిమిషన్నపి ।
ఇంద్రియాణీన్ద్రియార్థేషు వర్తన్త ఇతి ధారయన్ ॥ ౯ ॥
ఇంద్రియాణీన్ద్రియార్థేషు వర్తన్త ఇతి ధారయన్ ॥ ౯ ॥
జే పార్థా తయా దేహీం । మీ ఐసా ఆఠఊ నాహీం ।
తరీ కర్తృత్వ కైచేం కాఈ । ఉరే సాంగే ॥ ౩౮ ॥
తరీ కర్తృత్వ కైచేం కాఈ । ఉరే సాంగే ॥ ౩౮ ॥
ఐసేం తనుత్యాగేంవీణ । అమూర్తాచే గుణ ।
దిసతీ సంపూర్ణ । యోగయుక్తాం ॥ ౩౯ ॥
దిసతీ సంపూర్ణ । యోగయుక్తాం ॥ ౩౯ ॥
ఏఱ్హవీం ఆణికాంచియే పరీ । తోహీ ఏక శరీరీ ।
అశేషాహీ వ్యాపారీం । వర్తతు దిసే ॥ ౪౦ ॥
అశేషాహీ వ్యాపారీం । వర్తతు దిసే ॥ ౪౦ ॥
తోహీ నేత్రీం పాహే । శ్రవణీం ఐకతు ఆహే ।
పరి తేథీంచా సర్వథా నోహే । నవల దేఖేం ॥ ౪౧ ॥
పరి తేథీంచా సర్వథా నోహే । నవల దేఖేం ॥ ౪౧ ॥
స్పర్శాసి తరీ జాణే । పరిమళు సేవీ ఘ్రాణేం ।
అవసరోచిత బోలణేం । తయాహి ఆథీ ॥ ౪౨ ॥
అవసరోచిత బోలణేం । తయాహి ఆథీ ॥ ౪౨ ॥
ఆహారాతేం స్వీకారీ । త్యజావేం తేం పరిహరి ।
నిద్రేచియా అవసరీం । నిదిజే సుఖేం ॥ ౪౩ ॥
నిద్రేచియా అవసరీం । నిదిజే సుఖేం ॥ ౪౩ ॥
ఆపులేని ఇచ్ఛావశేం । తోహీ గా చాలతు దిసే ।
పైం సకళ కర్మ ఐసేం । రహాటే కీర ॥ ౪౪ ॥
పైం సకళ కర్మ ఐసేం । రహాటే కీర ॥ ౪౪ ॥
హేం సాంగోం కాఈ ఏకైక । దేఖేం శ్వాసోచ్ఛాసాదిక ।
ఆణి నిమిషోన్నిమిష । ఆదికరుని ॥ ౪౫ ॥
ఆణి నిమిషోన్నిమిష । ఆదికరుని ॥ ౪౫ ॥
పార్థా తయాచే ఠాయీం । హేం ఆఘవేంచి ఆథి పాహీం ।
పరి తో కర్తా నవ్హే కాంహీ । ప్రతీతిబళేం ॥ ౪౬ ॥
పరి తో కర్తా నవ్హే కాంహీ । ప్రతీతిబళేం ॥ ౪౬ ॥
జైం భ్రాంతీ సేజే సుతలా । తైం స్వప్నసుఖేం భుతలా ।
మగ తో జ్ఞానోదయీ చేఇలా । మ్హణోనియాం ॥ ౪౭ ॥
మగ తో జ్ఞానోదయీ చేఇలా । మ్హణోనియాం ॥ ౪౭ ॥
బ్రహ్మణ్యాధాయ కర్మాణి సంగ త్యక్త్వా కరోతి యః ।
లిప్యతే న స పాపేన పద్మపత్రమివామ్భ్సా ॥ ౧౦ ॥
లిప్యతే న స పాపేన పద్మపత్రమివామ్భ్సా ॥ ౧౦ ॥
ఆతాం అధిష్ఠానసంగతీ । అశేషాహీ ఇంద్రియవృత్తీ ।
ఆపులాలియా అర్థీం । వర్తత ఆహాతీ ॥ ౪౮ ॥
ఆపులాలియా అర్థీం । వర్తత ఆహాతీ ॥ ౪౮ ॥
దీపాచేని ప్రకాశేం । గృహీంచే వ్యాపార జైసే ।
దేహీం కర్మజాత తైసే । యోగయుక్తా ॥ ౪౯ ॥
దేహీం కర్మజాత తైసే । యోగయుక్తా ॥ ౪౯ ॥
తో కర్మేం కరీ సకళేం । పరీ కర్మబంధా నాకళే ।
జైసేం న సిపేం జళీం జళేం । పద్మపత్ర ॥ ౫౦ ॥
జైసేం న సిపేం జళీం జళేం । పద్మపత్ర ॥ ౫౦ ॥
కాయేన మనసా బుద్ధ్యా కేవలైరిన్ద్రియైరపి ।
యోగినః కర్మ కుర్వన్తి సంగం త్యక్త్త్వాత్మశుద్ధయే ॥ ౧౧॥
యోగినః కర్మ కుర్వన్తి సంగం త్యక్త్త్వాత్మశుద్ధయే ॥ ౧౧॥
దేఖే బుధ్దీచీ భాష నేణిజే । మనాచా అంకుర నుదైజే ।
ఐసా వ్యాపారు తో బోలిజే । శారీరు గా ॥ ౫౧ ॥
ఐసా వ్యాపారు తో బోలిజే । శారీరు గా ॥ ౫౧ ॥
హేంచ మరాఠే పరియేశీం । తరీ బాళకాచీ చేష్టా జైశీ ।
యోగియే కర్మే కరితీ తైశీం । కేవళా తనూ ॥ ౫౨ ॥
యోగియే కర్మే కరితీ తైశీం । కేవళా తనూ ॥ ౫౨ ॥
మగ పాంచభౌతిక సంచలేం । జేవ్హాం శరీర అసే నిదేలేం ।
తేథ మనచి రాహాటేం ఏకలేం । స్వప్నీం జేవీం ॥ ౫౩ ॥
తేథ మనచి రాహాటేం ఏకలేం । స్వప్నీం జేవీం ॥ ౫౩ ॥
నవల ఐకేం ధనుర్ధరా । కైసా వాసనేచా సంసారా ।
దేహా హోఊం నేదీ ఉజగరా । పరి సుఖదుఃఖేం భోగీ ॥ ౫౪ ॥
దేహా హోఊం నేదీ ఉజగరా । పరి సుఖదుఃఖేం భోగీ ॥ ౫౪ ॥
ఇంద్రియాంచాం గాంవీం నేణిజే । ఐసా వ్యాపారు జో నిపజే ।
తో కేవళు గా మ్హణిజే । మానసాచా ॥ ౫౫ ॥
తో కేవళు గా మ్హణిజే । మానసాచా ॥ ౫౫ ॥
యోగియే తోహీ కరితీ । పరి కర్మేం తేణేం న బంధిజతీ ।
జే సాండిలీ ఆహే సంగతీ । అంహభావాచీ ॥ ౫౬ ॥
జే సాండిలీ ఆహే సంగతీ । అంహభావాచీ ॥ ౫౬ ॥
ఆతాం జాహాలియా భ్రమహత । జైసేం పిశాచాచేం చిత్త ।
మగ ఇంద్రియాంచే చేష్టిత । వికళు దిసే ॥ ౫౭ ॥
మగ ఇంద్రియాంచే చేష్టిత । వికళు దిసే ॥ ౫౭ ॥
స్వరూప తరీ దేఖే । ఆళవిలేం ఆఇకే ।
శబ్దు బోలే ముఖేం । పరి జ్ఞాన నాహీ ॥౫౮ ॥
శబ్దు బోలే ముఖేం । పరి జ్ఞాన నాహీ ॥౫౮ ॥
హేం అసో కాజేంవిణ । జేం జేం కాహీ కారణ ।
తేం కేవళ కర్మ జాణ । ఇంద్రియాంచే ॥ ౫౯ ॥
తేం కేవళ కర్మ జాణ । ఇంద్రియాంచే ॥ ౫౯ ॥
మగ సర్వత్ర జేం జాణతేం । తే బుద్ధీచేం కర్మ నిరూతేం ।
వోళఖ అర్జునాతేం । మ్హణే హరి ॥ ౬౦ ॥
వోళఖ అర్జునాతేం । మ్హణే హరి ॥ ౬౦ ॥
తే బుద్ధీ ధురే కరునీ । కర్మ కరితీ చిత్త దేఊనీ ।
పరి తే నైష్కమ్యాపాసునీ । ముక్త దిసతీ ॥ ౬౧ ॥
పరి తే నైష్కమ్యాపాసునీ । ముక్త దిసతీ ॥ ౬౧ ॥
జేం బుద్ధీచియే ఠావూని దేహీ । తయాం అంహకారాచీ సేచి నాహీం ।
మ్హణోని కర్మ కరితాం పాహీ । చోఖాళలే ॥ ౬౨ ॥
మ్హణోని కర్మ కరితాం పాహీ । చోఖాళలే ॥ ౬౨ ॥
అగా కరితేనవీణ కర్మ । తేంచి తేం నైష్కర్మ్య ।
హేం జాణతీ సువర్మ । గురుగమ్య జేం ॥ ౬౩ ॥
హేం జాణతీ సువర్మ । గురుగమ్య జేం ॥ ౬౩ ॥
ఆతాం శాంతరసాచేం భరితేం । సాండీత ఆహే పాత్రాతేం ।
జేం బోలణేం బోలాపరౌతేం । బోలవలేం ॥ ౬౪ ॥
జేం బోలణేం బోలాపరౌతేం । బోలవలేం ॥ ౬౪ ॥
ఏథ ఇంద్రియాంచా పాంగు । జయా ఫిటలా ఆహే చాంగు ।
తయాసీచి ఆథీ లాగు । పరిసావయా ॥ ౬౫ ॥
తయాసీచి ఆథీ లాగు । పరిసావయా ॥ ౬౫ ॥
హా అసో అతిప్రసంగు । న సండీ పాం కథాలాగు ।
హోఈల శ్లోకసంగతి భంగు । మ్హణోనియాం ॥ ౬౬ ॥
హోఈల శ్లోకసంగతి భంగు । మ్హణోనియాం ॥ ౬౬ ॥
జేం మనా ఆకళితాం కువాడేం । ఘాఘుసితాం బుద్ధీ నాతుడే ।
తేం దైవాచేని సురవాడేం । సాంగవలేం తుజ ॥ ౬౭ ॥
తేం దైవాచేని సురవాడేం । సాంగవలేం తుజ ॥ ౬౭ ॥
జేం శబ్దాతీత స్వభావేం । తేం బోలీంచి జరీ ఫావే ।
తరీ ఆణికేం కాయ కరావేం । సాంగే కథా ॥ ౬౮ ॥
తరీ ఆణికేం కాయ కరావేం । సాంగే కథా ॥ ౬౮ ॥
హా ఆర్తివిశేషు శ్రోతయాంచా । జాణోని దాస నివృతీచా ।
మ్హణే సంవాదు దోఘాంచా । పరిసోని పరిసా ॥ ౬౯ ॥
మ్హణే సంవాదు దోఘాంచా । పరిసోని పరిసా ॥ ౬౯ ॥
మగ కృష్ణ మ్హణే పార్థాతేం । ఆతాం ప్రాప్తాచేం చిన్హ పురతేం ।
సాంగేన తుజ నిరుతేం । చిత్త దేఈ ॥ ౭౦ ॥
సాంగేన తుజ నిరుతేం । చిత్త దేఈ ॥ ౭౦ ॥
యుక్తః కర్మఫలం త్యక్త్వా శాన్తిమాప్నోప్తి నైష్ఠీకీమ్ ।
అయుక్తః కామకారేణ ఫలే సక్తో నివధ్యతే ॥ ౧౨ ॥
అయుక్తః కామకారేణ ఫలే సక్తో నివధ్యతే ॥ ౧౨ ॥
తరీ ఆత్మయోగేం ఆథిలా । జో కర్మఫళాశీం విటలా ।
తో ఘర రిఘోని వరిలా । శాంతి జగీం ॥ ౭౧ ॥
తో ఘర రిఘోని వరిలా । శాంతి జగీం ॥ ౭౧ ॥
యేరు కర్మబధేం కిరీటీ । అభిలాషాచియా గాంఠీం ।
కళాసలా ఖుంటీ । ఫళభోగాచాం ॥ ౭౨ ॥
కళాసలా ఖుంటీ । ఫళభోగాచాం ॥ ౭౨ ॥
సర్వ కర్మాణి మనసా సంన్యస్యాస్తే సుఖం వశీ ।
నవద్వారే పురే దేహీ నైవ కుర్వన్ న కారయన్ ॥ ౧౩ ॥
నవద్వారే పురే దేహీ నైవ కుర్వన్ న కారయన్ ॥ ౧౩ ॥
జైసా ఫళాచియా హాంవే । తైసేం కర్మ కరి ఆఘవేం ।
మగ న కీజేచి యేణేం భావేం । ఉపేక్షీ జో ॥ ౭౩ ॥
మగ న కీజేచి యేణేం భావేం । ఉపేక్షీ జో ॥ ౭౩ ॥
తో జయాకడే వాస పాహే । తేఉతీ సుఖాచీ సృష్టీ హోయే ।
తో మ్హణే తేథ రాహే । మహాబోధు ॥ ౭౪ ॥
తో మ్హణే తేథ రాహే । మహాబోధు ॥ ౭౪ ॥
నవద్వారేం దేహీం । తో అసతుచి పరి నాహీం ।
కరితుచి న కరీ కాంహీ । ఫలత్యాగీ ॥ ౭౫ ॥
కరితుచి న కరీ కాంహీ । ఫలత్యాగీ ॥ ౭౫ ॥
న కర్తృత్వత్వం న కర్మాణి లోకస్య సృజతి ప్రభుః ।
న కర్మఫలసంయోగం స్వభావస్తు ప్రవర్తతే ॥ ౧౪ ॥
న కర్మఫలసంయోగం స్వభావస్తు ప్రవర్తతే ॥ ౧౪ ॥
జైసా కాం సర్వేశ్వరు । పాహిజే తంవ నిర్వ్యాపారు ।
పరి తోచి రచీ విస్తారు । త్రిభువనాచా ॥ ౭౬ ॥
పరి తోచి రచీ విస్తారు । త్రిభువనాచా ॥ ౭౬ ॥
ఆణి కర్తా ఐసేం మ్హణిపే । తరీ కవణేం కర్మీం న శింపేం ।
జే హాతోపావో న లింపే । ఉదాసవృతీచా ॥ ౭౭ ॥
జే హాతోపావో న లింపే । ఉదాసవృతీచా ॥ ౭౭ ॥
యోగనిద్రా తరీ న మోడే । అకర్తేపణా సళు న పడే ।
పరి మహాభూతాంచే దళవాడేం । ఉభారీ భలే ॥ ౭౮ ॥
పరి మహాభూతాంచే దళవాడేం । ఉభారీ భలే ॥ ౭౮ ॥
జగాచా జీవీం ఆహే । పరి కవణాచా కహీం నోహే ।
జగచి హేం హోయ జాయే । తో శుద్ధీహి నేంణే ॥ ౭౯ ॥
జగచి హేం హోయ జాయే । తో శుద్ధీహి నేంణే ॥ ౭౯ ॥
నాదత్తే కస్యచిత్ పాపం న చైవ సకృతం విభుః ।
అజ్ఞానేనావృతం జ్ఞాన తేన ముహ్యన్తి జన్తవః ॥ ౧౫ ॥
అజ్ఞానేనావృతం జ్ఞాన తేన ముహ్యన్తి జన్తవః ॥ ౧౫ ॥
పాపపుణ్యేం అశేషేం । పాసీంచి అసతు న దేఖేం ।
ఆణి సాక్షీహీ హోఊం న ఠకే । యేరీ గోఠీ కాయసీ ॥ ౮౦ ॥
ఆణి సాక్షీహీ హోఊం న ఠకే । యేరీ గోఠీ కాయసీ ॥ ౮౦ ॥
పై మూర్తీచేని మేళేం । తో మూర్తచి హోఊని ఖేళే ।
పరి అమూర్తపణ న మైళే । దాదులయాచేం ॥ ౮౧ ॥
పరి అమూర్తపణ న మైళే । దాదులయాచేం ॥ ౮౧ ॥
తో సృజీ పాళీ సంహారీ । ఐసే బోలతీ జే చరాచరీం ।
తే అజ్ఞాన గా అవధారీం । పండుకుమరా ॥ ౮౨ ॥
తే అజ్ఞాన గా అవధారీం । పండుకుమరా ॥ ౮౨ ॥
జ్ఞానేన న తు తదజ్ఞానం యేషాం నాశితమాత్మనః ।
తేషామాదిత్యవత్ జ్ఞాన ప్రకాశయతి తత్పరమ్ ॥ ౧౬ ॥
తేషామాదిత్యవత్ జ్ఞాన ప్రకాశయతి తత్పరమ్ ॥ ౧౬ ॥
తేం అజ్ఞాన జైం సమూళ తుటే । తైం భ్రాంతీచేం మసైరేం ఫిటే ।
మగ అకర్తృత్వ ప్రగటే । ఈశ్వరాచేం ॥ ౮౩ ॥
మగ అకర్తృత్వ ప్రగటే । ఈశ్వరాచేం ॥ ౮౩ ॥
ఏథ ఈశ్వరు ఏకు అకర్తా । ఐసే మానలే జరీ చిత్తా ।
తరీ తోచి మీ హేం స్వభావతా । ఆదీచి ఆహే ॥ ౮౪ ॥
తరీ తోచి మీ హేం స్వభావతా । ఆదీచి ఆహే ॥ ౮౪ ॥
ఐసేని వివేకేం ఉదో చిత్తీం । తయాసీ భేదు కైంచా త్రిజగతీం ।
దేఖేం ఆపులియా ప్రతీతి । జగచి ముక్త ॥ ౮౫ ॥
దేఖేం ఆపులియా ప్రతీతి । జగచి ముక్త ॥ ౮౫ ॥
జైశీ పూర్వదిశేచ్యా రాఉళీం । ఉదయాచి సూర్యే దివాళీ ।
కీ యేరీహీ దిశాం తియేచి కాళీ । కాళిమా నాహీ ॥ ౮౬ ॥
కీ యేరీహీ దిశాం తియేచి కాళీ । కాళిమా నాహీ ॥ ౮౬ ॥
తద్ బుద్ధయస్తదాత్మానస్తన్నిష్ఠాస్తత్పరాయణాః ।
గచ్ఛన్త్యపునరావృత్తి జ్ఞాననిర్ధూతకల్మషాః ॥ ౧౭ ॥
గచ్ఛన్త్యపునరావృత్తి జ్ఞాననిర్ధూతకల్మషాః ॥ ౧౭ ॥
బుద్ధినిశ్చయేం ఆత్మజ్ఞాన । బ్రహ్మరుప భావీ ఆపణా ఆపణ ।
బ్రహ్మనిష్ఠా రాఖే పూర్ణ । తత్పరాయణ అహర్నిశీం ॥ ౮౭ ॥
బ్రహ్మనిష్ఠా రాఖే పూర్ణ । తత్పరాయణ అహర్నిశీం ॥ ౮౭ ॥
ఐసేం వ్యాపక జ్ఞాన భలేం । జయాంచియా హృదయాతే గింవసిత ఆలేం ।
తయాంచీ సమతా దృష్టి బోలేం । విశేషూం కాఈ ॥ ౮౮ ॥
తయాంచీ సమతా దృష్టి బోలేం । విశేషూం కాఈ ॥ ౮౮ ॥
ఏక ఆపణపేంచి పాం జైసేం । తే దేఖతీం విశ్వ తైసే ।
హేం బోలణేం కాయసేం । నవలు ఏథ ॥ ౮౯ ॥
హేం బోలణేం కాయసేం । నవలు ఏథ ॥ ౮౯ ॥
పరీ దైవ జైసేం కవతికేం । కహీంచి దైన్య న దేఖే ।
కాం వివేకు హా నోళఖే । భ్రాంతీతేం జేవీం ॥ ౯౦ ॥
కాం వివేకు హా నోళఖే । భ్రాంతీతేం జేవీం ॥ ౯౦ ॥
నాతరీ అంధకారాచీ వానీ । జైసా సూర్యో న దేఖే స్వప్నీం ।
అమృత నాయకే కానీ । మృత్యుకథా ॥ ౯౧ ॥
అమృత నాయకే కానీ । మృత్యుకథా ॥ ౯౧ ॥
హేం అసో సంతాపు కైసా । చంద్రు న స్మరే జైసా ।
భూతీం భేదు నేణతీ తైసా । జ్ఞానియే తే ॥ ౯౨ ॥
భూతీం భేదు నేణతీ తైసా । జ్ఞానియే తే ॥ ౯౨ ॥
విద్యావినయసంపన్నే బ్రాహ్మణే గవి హస్తిని ।
శుని చైవ శ్వపాకే చ పణ్డితాః సమదర్శినః ॥ ౧౮ ॥
శుని చైవ శ్వపాకే చ పణ్డితాః సమదర్శినః ॥ ౧౮ ॥
మగ హా మశకు హా గజు । కీం హా శ్వపచు హా ద్విపు ।
పైల ఇతరు హా ఆత్మజు । హేం ఉరేల కేం ॥ ౯౩ ॥
పైల ఇతరు హా ఆత్మజు । హేం ఉరేల కేం ॥ ౯౩ ॥
నా తరీ హే ధేను హేం శ్వాన । ఏక గురు ఏక హీన ।
హేం అసో కైచేం స్వప్న । జాగతయా ॥ ౯౪ ॥
హేం అసో కైచేం స్వప్న । జాగతయా ॥ ౯౪ ॥
ఏథ భేదు తరీ కీం దేఖా । జరి అంహభావా ఉరలా హోఆవా ।
తో ఆధీంచి నాహీం ఆఘవా । ఆతాం విషము కాఈ ॥ ౯౫ ॥
తో ఆధీంచి నాహీం ఆఘవా । ఆతాం విషము కాఈ ॥ ౯౫ ॥
ఇహైవ తైర్జితః సర్గో యేషాం సామ్యే స్థితం మనః ।
నిర్దోషం హి సమం బ్రహ్మ తస్మాద్ బ్రహ్మణి తే స్థితాః ॥ ౧౯ ॥
నిర్దోషం హి సమం బ్రహ్మ తస్మాద్ బ్రహ్మణి తే స్థితాః ॥ ౧౯ ॥
మ్హణోని సర్వత్ర సదా సమ । తేం ఆపణచి అద్వయ బ్రహ్మ ।
హేం సంపూర్ణ జాణేం వర్మ । సమదృష్టీచేం ॥ ౯౬ ॥
హేం సంపూర్ణ జాణేం వర్మ । సమదృష్టీచేం ॥ ౯౬ ॥
జిహీం విషయసంగు న సాండితా । ఇంద్రియాంతేం న దండితాం ।
పరి భోగిలీ నిసంగతా । కామేంవిణ ॥ ౯౭ ॥
పరి భోగిలీ నిసంగతా । కామేంవిణ ॥ ౯౭ ॥
జిహీం లోకాంచేని ఆధారేం । లౌకికేంచి వ్యాపారేం ।
పరి సాండిలే నిదసురేం । లౌకికు హేం ॥ ౯౮ ॥
పరి సాండిలే నిదసురేం । లౌకికు హేం ॥ ౯౮ ॥
జైసా జనామాజీ ఖేచరు । అసతుచి జనా నోహే గోచరు ।
తైసా శరీరీం పరి సంసారు । నోళఖేం తయాంతేం ॥ ౯౯ ॥
తైసా శరీరీం పరి సంసారు । నోళఖేం తయాంతేం ॥ ౯౯ ॥
హేం అసో పవనాచేని మేళేం । జైసేం జళీంచి జళ లోళే ।
తేం ఆణికేం మ్హణతీ వేగళేం । కల్లోళ హే ॥ ౧౦౦ ॥
తేం ఆణికేం మ్హణతీ వేగళేం । కల్లోళ హే ॥ ౧౦౦ ॥
తైసేం నామ రుప తయాచేం । ఏఱ్హవీం బ్రహ్మచి తో సాచేం ।
మన సామ్యా ఆలేం జయాచేం । సర్వత్ర గా ॥ ౧౦౧ ॥
మన సామ్యా ఆలేం జయాచేం । సర్వత్ర గా ॥ ౧౦౧ ॥
ఐసేని సమదృష్టీ జో హోయే । తయా పురుషా లక్షణహీ ఆహే ।
అర్జునా సంక్షేపే సాంగేన పాహేం । అచ్యుత మ్హణే ॥ ౧౦౨ ॥
అర్జునా సంక్షేపే సాంగేన పాహేం । అచ్యుత మ్హణే ॥ ౧౦౨ ॥
న ప్రహృష్యేత్ ప్రియం ప్రాప్య నోద్విజేత్ ప్రాప్య్ చాప్రియమ్ ।
స్థిరబుధ్దిరసంమూఢో బ్రహ్మవిద్ బ్రహ్మణి స్థితః ॥ ౨౦ ॥
స్థిరబుధ్దిరసంమూఢో బ్రహ్మవిద్ బ్రహ్మణి స్థితః ॥ ౨౦ ॥
తరీ మృగజళాచేని పూరేం । జైసేం న లోటిజే కాం గిరివరేం ।
తైసా శుభాశుభీం న వికరే । పాతలాం జో ॥ ౧౦౩ ॥
తైసా శుభాశుభీం న వికరే । పాతలాం జో ॥ ౧౦౩ ॥
తోచి తో నిరుతా । సమదృష్టీ తత్వతా ।
హరి మ్హణే పండుసుతా । తోచి బ్రహ్మ ॥ ౧౦౪ ॥
హరి మ్హణే పండుసుతా । తోచి బ్రహ్మ ॥ ౧౦౪ ॥
బ్రాహ్యస్పర్శేష్వసక్తాత్మా విన్దత్యాత్మని యత్ సుఖమ్ ।
స బ్రహ్మయోగయుక్తాత్మా సుఖమక్షయమశ్నుతే ॥ ౨౧ ॥
స బ్రహ్మయోగయుక్తాత్మా సుఖమక్షయమశ్నుతే ॥ ౨౧ ॥
జో ఆపణపే సాండుని కహీం । ఇంద్రియగ్రామావరీ యేణేంచి నాహీం ।
తో విషయ న సేవీ హేం కాఈ । విచిత్ర యేథ ॥ ౧౦౫ ॥
తో విషయ న సేవీ హేం కాఈ । విచిత్ర యేథ ॥ ౧౦౫ ॥
సహజేం స్వసుఖాచేని అపారేం । సురవాడే అంతరేం ।
రచిలా మ్హణఊని బాహిరేం । పాఉల న ఘలీ ॥ ౧౦౬ ॥
రచిలా మ్హణఊని బాహిరేం । పాఉల న ఘలీ ॥ ౧౦౬ ॥
సాంగే కుముదదళాచేని తాటేం । జో జేవిలా చంద్రకిరణేం చోఖటే ।
తో చకోరు కాఈ వాళువంటే । చుంబితు ఆహే ॥ ౧౦౭ ॥
తో చకోరు కాఈ వాళువంటే । చుంబితు ఆహే ॥ ౧౦౭ ॥
తైసేం ఆత్మసుఖ ఉపాఇలేం । జయాసి ఆపణపేచిం ఫావలేం ।
తయా విషయో సహజే సాండవలే । మ్హణో కాఈ ॥ ౧౦౮॥
తయా విషయో సహజే సాండవలే । మ్హణో కాఈ ॥ ౧౦౮॥
ఏఱ్హవీం తరీ కౌతుకేం । విచారుని పాహేం పాం నికేం ।
యా విషయాంచేని సుఖే । ఝకవితీ కవణ ॥ ౧౦౯ ॥
యా విషయాంచేని సుఖే । ఝకవితీ కవణ ॥ ౧౦౯ ॥
యే హి సంస్పర్శజా భోగా దుఃఖయోనయ ఏవ తే ।
ఆద్యన్తవన్తః కౌన్తేయ న తేషు రమతే బుధః ॥ ౨౨ ॥
ఆద్యన్తవన్తః కౌన్తేయ న తేషు రమతే బుధః ॥ ౨౨ ॥
జిహీం ఆపణపేం నాహీం దేఖిలేం । తేచి ఇహీం ఇంద్రియార్థీం రంజలే ।
జైసేం రంకు కా ఆళుకైలేం । తుషాతేం సేవీ ॥ ౧౧౦ ॥
జైసేం రంకు కా ఆళుకైలేం । తుషాతేం సేవీ ॥ ౧౧౦ ॥
నాతరీ మృగేం తృషాపీడితేం । సంభ్రమేం విసరోని జళాంతే ।
మగ తోయబుద్ధీ బరడీతేం । ఠాకూని యేతీ ॥ ౧౧౧ ॥
మగ తోయబుద్ధీ బరడీతేం । ఠాకూని యేతీ ॥ ౧౧౧ ॥
తైసేం ఆపణపేం నాహీం దిఠే । జయాతేం స్వసుఖాచే సదా ఖరాంటే ।
తయాసీచి విషయ హే గోమటే । ఆవడతీ ॥ ౧౧౨ ॥
తయాసీచి విషయ హే గోమటే । ఆవడతీ ॥ ౧౧౨ ॥
ఏఱ్హవీం విషయీం కాఇ సుఖ ఆహే । హే బోలణేంచి సారిఖేం నోహే ।
తరీ విద్యుత్స్ఫురణేం కాం న పాహే । జగామాజీం ॥ ౧౧౩ ॥
తరీ విద్యుత్స్ఫురణేం కాం న పాహే । జగామాజీం ॥ ౧౧౩ ॥
సాంగేం వాతవర్షఆతపు ధరే । ఐసే అభ్రఛాయాచి జరీ సరే ।
తరీ త్రిమాళికేం ధవళారేం । కరావీం కాం ॥ ౧౧౪ ॥
తరీ త్రిమాళికేం ధవళారేం । కరావీం కాం ॥ ౧౧౪ ॥
మ్హణోని విషయసుఖ జేం బోలిజే । తేం నేణతాం గా వాయాం జల్పిజే ।
జైసేం మహూర కాం మ్హణిజే । విషకందాతేం ॥ ౧౧౫ ॥
జైసేం మహూర కాం మ్హణిజే । విషకందాతేం ॥ ౧౧౫ ॥
నాతరీ భౌమా నామ మంగళు । రోహిణీతేం మ్హణతీ జళు ।
తైసా సుఖప్రవాదు బరళు । విషయికు హా ॥ ౧౧౬ ॥
తైసా సుఖప్రవాదు బరళు । విషయికు హా ॥ ౧౧౬ ॥
హే అసో ఆఘవీ బోలీ । సాంగ పా సర్పఫణీచీ సాఉలీ ।
తే శీతల హోఈల కేతులీ । మూషకాసీ ॥ ౧౧౭ ॥
తే శీతల హోఈల కేతులీ । మూషకాసీ ॥ ౧౧౭ ॥
జైసా ఆమిషకవళు పాండవా । మీను న సేవీ తంవచి బరవా ।
తైసా విషయసంగు ఆఘవా । నిభ్రాంత జాణేం ॥ ౧౧౮ ॥
తైసా విషయసంగు ఆఘవా । నిభ్రాంత జాణేం ॥ ౧౧౮ ॥
హే విరక్తాంచియే దిఠీ । జైం న్యాహాళిజే కిరీటీ ।
తైం పాండురోగాచియే పుష్టి- ।సారిఖేం దిసే ॥ ౧౧౯ ॥
తైం పాండురోగాచియే పుష్టి- ।సారిఖేం దిసే ॥ ౧౧౯ ॥
మ్హణోని విషయభోగీ జేం సుఖ । తేం సాద్యంతచి జాణ దుఃఖ ।
పరి కాయ కీజే మూర్ఖ । న సేవితాం న సరే ॥ ౧౨౦ ॥
పరి కాయ కీజే మూర్ఖ । న సేవితాం న సరే ॥ ౧౨౦ ॥
తేం అంతర నేణతీ బాపుడే । మ్హణోని అగత్య సేవణేం ఘడే ।
సాంగే పూయపంకీచే కిడే । కాయ చిళసీ ఘేతీ ॥ ౧౨౧ ॥
సాంగే పూయపంకీచే కిడే । కాయ చిళసీ ఘేతీ ॥ ౧౨౧ ॥
తయాం దుఃఖియాం దుఃఖచి జివ్హార । తే విషయకర్దమీంచే దర్దుర ।
తే భోగజళీంచే జలచర । సాండితీ కేవీ ॥ ౧౨౨ ।।
ఆణి దుఃఖయోని జియా ఆహాతీ । తియా నిరర్థకా తరీ నవ్హతీ ।
జరీ విషయాంవరీ విరక్తీ । ధరితీ జీవ ॥ ౧౨౩ ॥
తే భోగజళీంచే జలచర । సాండితీ కేవీ ॥ ౧౨౨ ।।
ఆణి దుఃఖయోని జియా ఆహాతీ । తియా నిరర్థకా తరీ నవ్హతీ ।
జరీ విషయాంవరీ విరక్తీ । ధరితీ జీవ ॥ ౧౨౩ ॥
నాతరీ గర్భవాసాది సంకట । కాం జన్మమరణీంచే కష్ట ।
హే విసాంవేవీణ వాట । వాహావీ కవణేం ॥ ౧౨౪ ॥
హే విసాంవేవీణ వాట । వాహావీ కవణేం ॥ ౧౨౪ ॥
జరీ విషయీం విషయో సాండిజేల । తరీ మహాదోషీ కేం వసిజేల ।
ఆణి సంసారు హా శబ్దు నవ్హేల । లటికా జగీం ॥ ౧౨౫ ॥
ఆణి సంసారు హా శబ్దు నవ్హేల । లటికా జగీం ॥ ౧౨౫ ॥
మ్హణోని అవిద్యాజాత నాథిలేం । తేం తిహీంచి సాచ దావిలేం ।
జిహీం సుఖబుద్ధీ ఘేతలేం । విషయదుఃఖ ॥ ౧౨౬ ॥
జిహీం సుఖబుద్ధీ ఘేతలేం । విషయదుఃఖ ॥ ౧౨౬ ॥
యా కారణేం గా సుభటా । హా విచారితాం విషయ వోఖటా ।
తూం ఝణేం కహీం యా వాటా । విసరోని జాశీ ॥ ౧౨౭ ॥
తూం ఝణేం కహీం యా వాటా । విసరోని జాశీ ॥ ౧౨౭ ॥
పై యాతేం విరక్త పురుష । త్యజితీ కాం జైసేం విష ।
నిరాశా తయాం దుఃఖ । దావిలేం నావడే ॥ ౧౨౮ ॥
నిరాశా తయాం దుఃఖ । దావిలేం నావడే ॥ ౧౨౮ ॥
శక్నోతీహైవ యః సోఢుం ప్రాక్ శరీరవిమోక్షణాత్ ।
కామక్రోధోద్భవం వేగం స యుక్తః సుఖీ నరః ॥ ౨౩ ॥
కామక్రోధోద్భవం వేగం స యుక్తః సుఖీ నరః ॥ ౨౩ ॥
జ్ఞానియాంచ్యా హన ఠాయీం । యాచీ మాతుహీ కీర నాహీం ।
దేహీం దేహభావో జిహీం । స్వవశ కేలే ॥ ౧౨౯ ॥
దేహీం దేహభావో జిహీం । స్వవశ కేలే ॥ ౧౨౯ ॥
జయాంతేం బాహ్యాచీ భాష । నేణిజేచి నిఃశేష ।
అంతరీం సుఖ । ఏక ఆథీ ॥ ౧౩౦ ॥
అంతరీం సుఖ । ఏక ఆథీ ॥ ౧౩౦ ॥
పరి తేం వేగళేపణేం భోగిజే । జైసే పక్షియే ఫళ చుంబిజే ।
తైసేం నవ్హే తేథ విసరిజే । భోగితేపణహీ ॥ ౧౩౧ ॥
తైసేం నవ్హే తేథ విసరిజే । భోగితేపణహీ ॥ ౧౩౧ ॥
భోగీం అవస్థా ఏక ఉఠీ । తే అంహకారాచా అచళు లోటీ ।
మగ సుఖేంసి ఆంఠీ । గాఢేపణేం ॥ ౧౩౨ ॥
మగ సుఖేంసి ఆంఠీ । గాఢేపణేం ॥ ౧౩౨ ॥
తియే ఆలింగనమేళీం । హోయ ఆపేంఆప కవళీ ।
తేథ జళ జైసేం జళీ । వేగళేం న దిసే ॥ ౧౩౩ ॥
తేథ జళ జైసేం జళీ । వేగళేం న దిసే ॥ ౧౩౩ ॥
కాం ఆకాశీం వాయు హారపే । తేథ దోన్హీ హే భాష లోపే ।
తైసే సుఖచి ఉరే స్వరుపేం । సురతీం తియే ॥ ౧౩౪ ॥
తైసే సుఖచి ఉరే స్వరుపేం । సురతీం తియే ॥ ౧౩౪ ॥
ఐసీ ద్వైతాచీ భాష జాయ । మగ మ్హణోం జరీ ఏకచి హోయ ।
తరీ తేథ సాక్షీ కవణు ఆహే । జాణతేం జే ॥ ౧౩౫ ॥
తరీ తేథ సాక్షీ కవణు ఆహే । జాణతేం జే ॥ ౧౩౫ ॥
యోఽన్తఃసుఖోఽన్తరారామస్తథాన్తర్జ్యోతిరేవ యః ।
స యోగీ బ్రహ్మనిర్వాణం బ్రహ్మభూతోఽధిగచ్ఛతి ॥ ౨౪ ॥
స యోగీ బ్రహ్మనిర్వాణం బ్రహ్మభూతోఽధిగచ్ఛతి ॥ ౨౪ ॥
లభన్తే బ్రహ్మనిర్వాణమృషయః క్షీణకల్మషాః ।
ఛిన్నద్వైధా యతాత్మానః సర్వభూతహితే రతాః ॥ ౨౫ ॥
ఛిన్నద్వైధా యతాత్మానః సర్వభూతహితే రతాః ॥ ౨౫ ॥
మ్హణోని అసో హేం ఆఘవేం । ఏథ న బోలణేం కాయ బోలావేం ।
తే ఖుణాచి పావేల స్వభావేం । ఆత్మారామ ॥ ౧౩౬ ॥
తే ఖుణాచి పావేల స్వభావేం । ఆత్మారామ ॥ ౧౩౬ ॥
జే ఐసేని సుఖేం మాతలే । ఆపణపాంచి ఆపణ గుంతలే ।
తే మీ జాణే నిఖళ వోతలే । సామ్యరసాచే ॥ ౧౩౭ ॥
తే మీ జాణే నిఖళ వోతలే । సామ్యరసాచే ॥ ౧౩౭ ॥
తే ఆనందాచే అనుకార । సుఖాచే అంకుర ।
కీం మహాబోధేం విహార । కేలే జైసే ॥ ౧౩౮ ॥
కీం మహాబోధేం విహార । కేలే జైసే ॥ ౧౩౮ ॥
తే వివేకాచేం గాంవ । కీ పరబ్రహ్మీచే స్వభావ ।
నాతరీ అళంకారలే అవయవ । బ్రహ్మవిద్యేచే ॥ ౧౩౯ ॥
నాతరీ అళంకారలే అవయవ । బ్రహ్మవిద్యేచే ॥ ౧౩౯ ॥
తే సత్త్వాచే సాత్త్విక । కీ చైతన్యాచే ఆంగిక ।
హేం బహు అసో ఏకైక । వానిసీ కాఈ ॥ ౧౪౦ ॥
హేం బహు అసో ఏకైక । వానిసీ కాఈ ॥ ౧౪౦ ॥
తూం సంతస్తవనీ రతసీ । తరీ కథేచీ సే న కరిసీ ।
కీం నిరాళీ బోల దేఖసీ । సనాగర ॥ ౧౪౧ ॥
కీం నిరాళీ బోల దేఖసీ । సనాగర ॥ ౧౪౧ ॥
పరి తో రసాతిశయో ముకుళీం । మగ గ్రంథార్థదీపు ఉజళీం ।
కరీ సాధుహృదయరాఉళీం । మంగళ ఉఖా ॥ ౧౪౨ ॥
కరీ సాధుహృదయరాఉళీం । మంగళ ఉఖా ॥ ౧౪౨ ॥
ఐసా శ్రీగురుచా ఉవాయిలా । నివృత్తిదాసాసీ పాతలా ।
మగ తో మ్హణే కృష్ణ బోలిలా । తేంచి ఆఇకా ॥ ౧౪౩ ॥
మగ తో మ్హణే కృష్ణ బోలిలా । తేంచి ఆఇకా ॥ ౧౪౩ ॥
అర్జునా అంనత సుఖాచ్యా డోహీం । ఏకసరా తళుచి ఘేతలా జిహీం ।
మగ స్థిరాఊనీ తేహీ । తేంచి జాహలే ॥ ౧౪౪ ॥
మగ స్థిరాఊనీ తేహీ । తేంచి జాహలే ॥ ౧౪౪ ॥
అథవా ఆత్మప్రకాశేం చోఖేం । జో ఆపణపేంచి విశ్వ దేఖే ।
తో దేహేంచి పరబ్రహ్మ సుఖేం । మానూం యేఈల ॥ ౧౪౫ ॥
తో దేహేంచి పరబ్రహ్మ సుఖేం । మానూం యేఈల ॥ ౧౪౫ ॥
జేం సాచోకారేం పరమ । నా తేం అక్షర నిఃసీమ ।
జియే గాంవీంచే నిష్కామ । అధికారియే ॥ ౧౪౬ ॥
జియే గాంవీంచే నిష్కామ । అధికారియే ॥ ౧౪౬ ॥
జే మహర్షీం వాఢలే । విరక్తాం భాగా ఫిటలేం ।
జే నిఃసంశయా పికలేం । నిరంతర ॥ ౧౪౭ ॥
జే నిఃసంశయా పికలేం । నిరంతర ॥ ౧౪౭ ॥
కామక్రోధవియుక్తానాం యతీనాం యతచేతసామ్ ।
అభితో బ్రహ్మనిర్వాణం వర్తతే విదితాత్మనామ్ ॥ ౨౬ ॥
అభితో బ్రహ్మనిర్వాణం వర్తతే విదితాత్మనామ్ ॥ ౨౬ ॥
జిహీం విషయాంపాసోని హిరతలేం । చిత్త ఆపులేం ఆపణ జింతిలే ।
తే నిశ్చిత జేథ సుతలే । చేతీచినా ॥ ౧౪౮ ॥
తే నిశ్చిత జేథ సుతలే । చేతీచినా ॥ ౧౪౮ ॥
తేం పరబ్రహ్మ నిర్వాణ । జేం ఆత్మవిదాంచేం కారణ ।
తేచి తే పురుష జాణ । పండుకుమరా ॥ ౧౪౯ ॥
తేచి తే పురుష జాణ । పండుకుమరా ॥ ౧౪౯ ॥
తే ఐసే కైసేని జాహలే । జే దేహీంచి బ్రహ్మత్వా ఆలే ।
హేం హీ పుససీ తరీ భలేం । సంక్షేపే సాంగో ॥ ౧౫౦ ॥
హేం హీ పుససీ తరీ భలేం । సంక్షేపే సాంగో ॥ ౧౫౦ ॥
స్పర్శాన్ కృత్వా బహిర్బాహ్యాంశ్చక్షుశ్చైవాన్తరే భ్రవోః ।
ప్రాణాపానౌ సమౌ కృత్వా నాసాభ్యన్తరచారిణౌ ॥ ౨౭ ॥
ప్రాణాపానౌ సమౌ కృత్వా నాసాభ్యన్తరచారిణౌ ॥ ౨౭ ॥
తరీ వైరాగ్యచేని ఆధారేం । జిహీం విషయ దవడుని బాహిరేం ।
శరీరీం ఏకందరేం । కేలేం మన ॥ ౧౫౧ ॥
శరీరీం ఏకందరేం । కేలేం మన ॥ ౧౫౧ ॥
సహజేం తిహీం సంధీ భేటీ । జేథ భ్రుపల్లవాం పడే గాంఠీ ।
తేథ పాఠమోరీ దిఠీ । పారుఖోనియాం ॥ ౧౫౨ ॥
తేథ పాఠమోరీ దిఠీ । పారుఖోనియాం ॥ ౧౫౨ ॥
సాండూని దక్షిణ వామ । ప్రాణాపానసమ ।
చిత్తేంసీం వ్యోమ- । గామియే కరితీ ॥ ౧౫౩ ॥
చిత్తేంసీం వ్యోమ- । గామియే కరితీ ॥ ౧౫౩ ॥
యతేద్నియమనోబుద్ధిర్మునిర్మోక్షపరాయణః ।
విగతేచ్ఛాభయక్రోధో యః సదా ముక్త ఏవ సః ॥ ౨౮ ॥
విగతేచ్ఛాభయక్రోధో యః సదా ముక్త ఏవ సః ॥ ౨౮ ॥
తేథ జైసీం రథ్యోదకేం సకళేం । ఘేఊని గంగా సముద్రీ మిళే ।
మగ ఏకైక వేగళేం । నివడు నయే ॥ ౧౫౪ ॥
మగ ఏకైక వేగళేం । నివడు నయే ॥ ౧౫౪ ॥
తైసీ వాసనాంతరాచీ వివంచనా । మగ ఆపైసీ పారుఖే అర్జునా ।
జే వేళీ గగనీం లయో మనా । పవనేం కీజే ॥ ౧౫౫ ॥
జే వేళీ గగనీం లయో మనా । పవనేం కీజే ॥ ౧౫౫ ॥
జేథ హేం సంసారచిత్ర ఉమటే । తో మనోరుపు పటు ఫాటే ।
జైసేం సరోవర ఆటే । మగ ప్రతిమా నాహీం ॥ ౧౫౬ ॥
జైసేం సరోవర ఆటే । మగ ప్రతిమా నాహీం ॥ ౧౫౬ ॥
తైసేం మనపణ ముదల జాయే । మగ అంహభావాదిక కేం ఆహే ।
మ్హణోని శరీరేంచి బ్రహ్మ హోయే । అనుభవీ తో ॥ ౧౫౭ ॥
మ్హణోని శరీరేంచి బ్రహ్మ హోయే । అనుభవీ తో ॥ ౧౫౭ ॥
భోక్తారం యజ్ఞతపసాం సర్వలోకమహేశ్వరమ్ ।
సుహృద సర్వభూతానాం జ్ఞాత్వా మాం శాన్తిమృచ్ఛతి ॥ ౨౯ ॥
సుహృద సర్వభూతానాం జ్ఞాత్వా మాం శాన్తిమృచ్ఛతి ॥ ౨౯ ॥
ఆమ్హీ మాగాం హన సాంగితలేం । జే దేహీంచి బ్రహ్మత్వ పావలే ।
తే యేణేం మార్గే ఆలే । మ్హణఊనియా ॥ ౧౫౮ ॥
తే యేణేం మార్గే ఆలే । మ్హణఊనియా ॥ ౧౫౮ ॥
ఆణి యమనియమాంచే డోంగర । అభ్యాసాచే సాగర ।
క్రమోని హే పార । పాతలే తే ॥ ౧౫౯ ॥
క్రమోని హే పార । పాతలే తే ॥ ౧౫౯ ॥
తిహీం ఆపణపేం కరుని నిర్లేప । ప్రంపచాచేం ఘేతలేం మాప ।
మగ సాచాచేంచి రుప । హోఊని ఠేలే ॥ ౧౬౦ ॥
మగ సాచాచేంచి రుప । హోఊని ఠేలే ॥ ౧౬౦ ॥
ఐసా యోగయుక్తీచా ఉద్దేశు । జేథ బోలిలా హృషీకేశు ।
తేథ అర్జును సుదంశు । మ్హణోని చమత్కారలా ॥ ౧౬౧ ॥
తేథ అర్జును సుదంశు । మ్హణోని చమత్కారలా ॥ ౧౬౧ ॥
తేం దేఖిలియా కృష్ణేం జాణితలేం । మగ హాంసోని పార్థాతేం మ్హణితలేం ।
తేం కాఈ పాం చిత్త ఉవాఇలేం । ఇయే బోలీం తుఝే ॥ ౧౬౨ ॥
తేం కాఈ పాం చిత్త ఉవాఇలేం । ఇయే బోలీం తుఝే ॥ ౧౬౨ ॥
తంవ అర్జున మ్హణే దేవో । పరచిత్తలక్షణాంచా రావో ।
భలా జాణితలా జీ భావో । మానసు మాఝా ॥ ౧౬౩ ॥
భలా జాణితలా జీ భావో । మానసు మాఝా ॥ ౧౬౩ ॥
మ్యాం జేం కాహీం వివరుని పుసావేం । తే ఆధీంచి కళలే దేవేం ।
తరీ బోలిలేం తేంచి సాంగావేం । వివళ కరుని ॥ ౧౬౪ ॥
తరీ బోలిలేం తేంచి సాంగావేం । వివళ కరుని ॥ ౧౬౪ ॥
ఏఱ్హవీం తరీ అవధారా । జో దావిలా తుమ్హీం అనుసారా ।
తో పవ్హణ్యాహూని పాయఉతారా । సోహపా జైసా ॥ ౧౬౫ ॥
తో పవ్హణ్యాహూని పాయఉతారా । సోహపా జైసా ॥ ౧౬౫ ॥
తైసా సాంఖ్యాహూని ప్రాంజళా । తరీ ఆమ్హాంసారిఖియాం అభోళాం ।
ఏథ ఆహాతి కాంహీ పరి కాళా । తో సాహోం యే వర ॥ ౧౬౬ ॥
ఏథ ఆహాతి కాంహీ పరి కాళా । తో సాహోం యే వర ॥ ౧౬౬ ॥
మ్హణోని ఏక వేళ దేవా । తోచి పడతాళా ఘేయావా ।
విస్తరేల తరీ సాంగావా । సాద్యంతుచి ॥ ౧౬౭ ॥
విస్తరేల తరీ సాంగావా । సాద్యంతుచి ॥ ౧౬౭ ॥
తంవ కృష్ణ మ్హణతీ హో కాం । తుజ హా మార్గ గమలా నికా ।
తరీ కాయ జాహలేం ఐంకిజో కాం । సుఖేం బోలోం ॥ ౧౬౮ ॥
తరీ కాయ జాహలేం ఐంకిజో కాం । సుఖేం బోలోం ॥ ౧౬౮ ॥
అర్జునా తు పరిససీ । పరిసోని అనుష్ఠిసీ ।
తరీ ఆమ్హాంసీచి వానీ కాయసీ । సాంగావయాచీ ॥ ౧౬౯ ॥
తరీ ఆమ్హాంసీచి వానీ కాయసీ । సాంగావయాచీ ॥ ౧౬౯ ॥
ఆధీంచ చిత్త మాయేచేం । వరీ మిష జాహలేం పఢియంతాచే ।
ఆతాం తేం అద్భుతపణ స్నేహాచేం । కవణ జాణే ॥ ౧౭౦ ॥
ఆతాం తేం అద్భుతపణ స్నేహాచేం । కవణ జాణే ॥ ౧౭౦ ॥
తే మ్హణోం కారుణ్యరసాచీ వృష్టి । కీం నవయా స్నేహాచీ సృష్టి ।
హేం అసే నేణిజే దృష్టీ । హరీచీ వానూం ॥ ౧౭౧ ॥
హేం అసే నేణిజే దృష్టీ । హరీచీ వానూం ॥ ౧౭౧ ॥
జే అమృతాచీ వోతలీ । కీం ప్రేమచి పిఊన మాతలీ ।
మ్హణోని అర్జునమోహేం గుంతలీ । నిఘోం నేణే ॥ ౧౭౨ ॥
మ్హణోని అర్జునమోహేం గుంతలీ । నిఘోం నేణే ॥ ౧౭౨ ॥
హేం బహు జేం జేం జల్పిజేల । తేథేం కథేసి ఫాంకు హోఈల ।
పరి స్నేహ రుపా నయేల । బోలవరీ ॥ ౧౭౩ ॥
పరి స్నేహ రుపా నయేల । బోలవరీ ॥ ౧౭౩ ॥
మ్హణోని విసురా కాయ యేణేం । తో ఈశ్వరు ఆకళావా కవణేం ।
జో ఆపులేం మాన నేణే । ఆపణచి ॥ ౧౭౪ ॥
జో ఆపులేం మాన నేణే । ఆపణచి ॥ ౧౭౪ ॥
తరీ మాగీలా ధ్వనీఆంతు । మజ గమలా సావియాచి మోహితు ।
జే బలాత్కారేం అసే మ్హణతు । పరిస బాపా ॥ ౧౭౫ ॥
జే బలాత్కారేం అసే మ్హణతు । పరిస బాపా ॥ ౧౭౫ ॥
అర్జునా జేణేం భేదేం । తుఝేం కాం చిత్త బోధే ।
తైసేం తైసేం వినోదేం । నిరుపిజేల ॥ ౧౭౬ ॥
తైసేం తైసేం వినోదేం । నిరుపిజేల ॥ ౧౭౬ ॥
తో కాఇసయా నామ యోగు । తయాచా కవణ ఉపేగు ।
అథవా అధికారప్రసంగు । కవణా యేథ ॥ ౧౭౭ ॥
అథవా అధికారప్రసంగు । కవణా యేథ ॥ ౧౭౭ ॥
ఐసేం జేం జేం కాంహీ । ఉక్త అసే ఇయే ఠాఈ ।
తేం ఆఘవేంచి పాహీం । సాంగేన ఆతాం ॥ ౧౭౮ ॥
తేం ఆఘవేంచి పాహీం । సాంగేన ఆతాం ॥ ౧౭౮ ॥
తూం చిత్త దేఊని అవధారీం । ఐసేం మ్హణోని శ్రీహరీ ।
బోలిజేల తే పుఢారీ । కథా ఆహే ॥ ౧౭౯ ॥
బోలిజేల తే పుఢారీ । కథా ఆహే ॥ ౧౭౯ ॥
శ్రీకృష్ణ అర్జునాసీ సంగు । న సాండోని సాంగేల యోగు ।
తో వ్యక్త కరు ప్రసంగు । మ్హణే నివృత్తిదాసు ॥ ౧౮౦ ॥
తో వ్యక్త కరు ప్రసంగు । మ్హణే నివృత్తిదాసు ॥ ౧౮౦ ॥