Mahavira (Agni)

4 - ప్రవర్గ్య మన్త్రాః - కృష్ణ యజుర్వేద తైత్తిరీయ ఆరణ్యక పాఠః - యుఞ్జతే మనః

(Pravargya Mantras in Telugu)

From Krishna Yajurveda, Taittiriya Aranyaka

The Pravargya Mantras originate from the fourth Prapathaka of the Taittiriya Aranyaka within the Krishna Yajurveda. These sacred verses are centered around the Pravargya ritual, an ancient Vedic fire sacrifice dedicated to Mahavira, a form of Agni symbolizing the cosmic light. Chanting these mantras is considered highly auspicious and purifying, intended to invoke divine speech, wisdom, and intellectual clarity. By venerating the Rishi-mantrakritas or the seers who revealed these vibrations, practitioners seek to align their internal consciousness with the Vedic cosmic order, fostering spiritual growth, mental focus, and the protection of one's sacred knowledge and articulation.

#of 94
కృష్ణ యజుర్వేదీయ తైత్తిరీయ ఆరణ్యకే చతుర్థః ప్రపాఠకః - ప్రవర్గ్య మన్త్రాః
ఓ-న్నమః పరమాత్మనే, శ్రీ మహాగణపతయే నమః,
శ్రీ గురుభ్యో నమః । హరిః ఓమ్ ॥
అనువాకం 1
నమో వాచే యా చోదితా యా చానుదితా తస్యై వాచే నమో నమో వాచే నమో వాచస్పతయే నమ ఋషిభ్యో మన్త్రకృద్భ్యో మన్త్రపతిభ్యో మా మామృషయో మన్త్రకృతో మన్త్రపతయః పరాదుర్మా-ఽహమృషీ-న్మన్త్రకృతో మన్త్రపతీ-న్పరాదాం-వైఁశ్వదేవీం-వాఁచముద్యాసగ్ం శివామదస్తా-ఞ్జుష్టా-న్దేవేభ్య-శ్శర్మ మే ద్యౌ-శ్శర్మ పృథివీ శర్మ విశ్వమిద-ఞ్జగత్ ।
శర్మ చన్ద్రశ్చ సూర్యశ్చ శర్మ బ్రహ్మప్రజాపతీ ॥
భూతం-వఁదిష్యే భువనం-వఁదిష్యే తేజో వదిష్యే యశో వదిష్యే తపో వదిష్యే బ్రహ్మ వదిష్యే సత్యం-వఁదిష్యే తస్మా అహమిద-ముపస్తరణ-ముపస్తృణ ఉపస్తరణ-మ్మే ప్రజాయై పశూనా-మ్భూయా-దుపస్తరణమహ-మ్ప్రజాయై పశూనా-మ్భూయాస-మ్ప్రాణాపానౌ మృత్యోర్మా పాత-మ్ప్రాణాపానౌ మా మా హాసిష్ట-మ్మధు మనిష్యే మధు జనిష్యే మధు వక్ష్యామి మధు వదిష్యామి మధుమతీ-న్దేవేభ్యో వాచముద్యాసగ్ం శుశ్రూషేణ్యా-మ్మనుష్యేభ్యస్త-మ్మా దేవా అవన్తు శోభాయై పితరో-ఽనుమదన్తు ॥
ఓం శాన్తి-శ్శాన్తి-శ్శాన్తిః ॥ 1 ॥
(అ. 1)
అనువాకం 2
యుఞ్జతే మన ఉత యుఞ్జతే ధియః । విప్రా విప్రస్య బృహతో విపశ్చితః । వి హోత్రా దధే వయునావిదేక ఇత్ । మహీ దేవస్య సవితుః పరిష్టుతిః ॥ దేవస్య త్వా సవితుః ప్రసవే । అశ్వినో-ర్బాహుభ్యామ్ ।
పూష్ణో హస్తాభ్యామాదదే ॥ అభ్రిరసి నారిరసి ।
అద్ధ్వరకృ-ద్దేవేభ్యః । ఉత్తిష్ఠ బ్రహ్మణస్పతే ॥ 2 ॥
దేవయన్తస్త్వేమహే । ఉప ప్రయన్తు మరుతః సుదానవః । ఇన్ద్ర ప్రాశూర్భవా సచా ॥ ప్రైతు బ్రహ్మణస్పతిః । ప్ర దేవ్యేతు సూనృతా ।
అచ్ఛా వీరన్నర్య-మ్పఙ్క్తిరాధసమ్ । దేవా యజ్ఞన్నయన్తు నః ॥ దేవీ ద్యావాపృథివీ అను మే మగ్ంసాథామ్ । ఋద్ధ్యాసమద్య । మఖస్య శిరః ॥ 3 ॥
మఖాయ త్వా । మఖస్య త్వా శీర్ష్ణే ॥ ఇయత్యగ్ర ఆసీః ।
ఋద్ధ్యాసమద్య । మఖస్య శిరః । మఖాయ త్వా । మఖస్య త్వా శీర్ష్ణే ॥ దేవీ-ర్వమ్రీరస్య భూతస్య ప్రథమజా ఋతావరీః ॥ ఋద్ధ్యాసమద్య । మఖస్య శిరః ॥ 4 ॥
మఖాయ త్వా । మఖస్య త్వా శీర్ష్ణే ॥ ఇన్ద్రస్యౌజో-ఽసి ।
ఋద్ధ్యాసమద్య । మఖస్య శిరః । మఖాయ త్వా । మఖస్య త్వా శీర్ష్ణే ॥ అగ్నిజా అసి ప్రజాపతే రేతః । ఋద్ధ్యాసమద్య । మఖస్య శిరః ॥ 5 ॥
మఖాయ త్వా । మఖస్య త్వా శీర్ష్ణే ॥ ఆయు-ర్ధేహి ప్రాణ-న్ధేహి । అపాన-న్ధేహి వ్యాన-న్ధేహి । చక్షు-ర్ధేహి శ్రోత్ర-న్ధేహి । మనో ధేహి వాచ-న్ధేహి । ఆత్మాన-న్ధేహి ప్రతిష్ఠా-న్ధేహి ।
మా-న్ధేహి మయి ధేహి ॥ మధు త్వా మధులా కరోతు ।
మఖస్య శిరో-ఽసి ॥ 6 ॥
యజ్ఞస్య పదే స్థః । గాయత్రేణ త్వా ఛన్దసా కరోమి । త్రైష్టుభేన త్వా ఛన్దసా కరోమి । జాగతేన త్వా ఛన్దసా కరోమి ॥ మఖస్య రాస్నా-ఽసి । అదితిస్తే బిలఙ్గృహ్ణాతు । పాఙ్క్తేన ఛన్దసా ।
సూర్యస్య హరసా శ్రాయ । మఖో-ఽసి ॥ 7 ॥
(పతే - శిర - ఋతావరీర్-ఋద్ధ్యాసమద్య మఖస్య శిరః - శిరః - శిరో-ఽసి - +నవ చ) (అ. 2)
(ఇయతి దేవీరిన్ద్రస్యౌజో-ఽస్యగ్నిజా అస్యాయుర్ధేహి ప్రాణ-మ్పఞ్చ)
అనువాకం 3
వృష్ణో అశ్వస్య నిష్పదసి । వరుణస్త్వా ధృతవ్రత ఆధూపయతు । మిత్రావరుణయోర్
ధ్రువేణ ధర్మణా ॥ అర్చిషే త్వా । శోచిషే త్వా ।
జ్యోతిషే త్వా । తపసే త్వా ॥ అభీమ-మ్మహినా దివమ్ ।
మిత్రో బభూవ సప్రథాః । ఉత శ్రవసా పృథివీమ్ ॥ 8 ॥
మిత్రస్య చర్షణీధృతః ।
శ్రవో దేవస్య సానసిమ్ । ద్యుమ్నఞ్చిత్రశ్రవస్తమమ్ ॥ సిద్ధ్యై త్వా । దేవస్త్వా సవితోద్వపతు ।
సుపాణి-స్స్వఙ్గురిః । సుబాహురుత శక్త్యా ॥ అపద్యమానః పృథివ్యామ్ । ఆశా దిశ ఆ పృణ । ఉత్తిష్ఠ బృహ-న్భవ ॥ 9 ॥
ఊర్ధ్వస్తిష్ఠ ధ్రువస్త్వమ్ ॥ సూర్యస్య త్వా చక్షుషా-ఽన్వీక్షే । ఋజవే త్వా । సాధవే త్వా । సుక్షిత్యై త్వా భూత్యై త్వా ॥
ఇదమహమముమాముష్యాయణం-విఁశా పశుభి-ర్బ్రహ్మవర్చసేన పర్యూహామి ।
గాయత్రేణ త్వా ఛన్దసా ఽఽచ్ఛృణద్మి । త్రైష్టుభేన త్వా ఛన్దసా ఽఽచ్ఛృణద్మి ।
జాగతేన త్వా ఛన్దసా ఽఽచ్ఛృణద్మి । ఛృణత్తు త్వా వాక్ । ఛృణత్తు త్వోర్క్ । ఛృణత్తు త్వా హవిః ।
ఛృన్ధి వాచమ్ । ఛృన్ధ్యూర్జమ్ । ఛృన్ధి హవిః ॥
దేవ పురశ్చర సఘ్యాసన్త్వా ॥ 10 ॥
(పృథివీమ్ - భవ - వా-ఖ్షట్చ) (అ. 3)
అనువాకం 4
బ్రహ్మ-న్ప్రవర్గ్యేణ ప్రచరిష్యామః ।
హోత-ర్ఘర్మమభిష్టుహి । అగ్నీద్రౌహిణౌ పురోడాశావధిశ్రయ । ప్రతిప్రస్థాతర్విహర ।
ప్రస్తోత-స్సామాని గాయ ॥ యజుర్యుక్తగ్ం సామభిరాక్తఖన్త్వా । విశ్వై-ర్దేవైరనుమత-మ్మరుద్భిః । దక్షిణాభిః ప్రతత-మ్పారయిష్ణుమ్ ।
స్తుభో వహన్తు సుమనస్యమానమ్ । స నో రుచన్ధేహ్యహృణీయమానః । భూర్భువస్సువః ।
ఓమిన్ద్రవన్తః ప్రచరత ॥ 11 ॥
(అహృణీయమానో ద్వే చ) (అ. 4)
అనువాకం 5
బ్రహ్మ-న్ప్రచరిష్యామః । హోత-ర్ఘర్మమభిష్టుహి ॥ యమాయ త్వా మఖాయ త్వా । సూర్యస్య హరసే త్వా ॥ ప్రాణాయ స్వాహా వ్యానాయ స్వాహా ఽపానాయ స్వాహా ।
చక్షుషే స్వాహా శ్రోత్రాయ స్వాహా । మనసే స్వాహా వాచే సరస్వత్యై స్వాహా । దక్షాయ స్వాహా క్రతవే స్వాహా । ఓజసే స్వాహా బలాయ స్వాహా ॥
దేవస్త్వా సవితా మద్ధ్వా-ఽనక్తు ॥ 12 ॥
పృథివీ-న్తపసస్త్రాయస్వ । అర్చిరసి శోచిరసి జ్యోతిరసి తపో-ఽసి । సగ్ంసీదస్వ మహాగ్ం అసి । శోచస్వ దేవవీతమః । వి ధూమమగ్నే అరుష-మ్మియేద్ధ్య । సృజ ప్రశస్త దర్శతమ్ ॥
అఞ్జన్తి య-మ్ప్రథయన్తో న విప్రాః । వపావన్తన్నాగ్నినా తపన్తః ।
పితుర్న పుత్ర ఉపసి ప్రేష్ఠః । ఆ ఘర్మో అగ్నిమృతయన్నసాదీత్ ॥ 13 ॥
అనాధృష్యా పురస్తాత్ । అగ్నేరాధిపత్యే ।
ఆయుర్మే దాః । పుత్రవతీ దక్షిణతః । ఇన్ద్రస్యాధిపత్యే । ప్రజా-మ్మే దాః । సుషదా పశ్చాత్ । దేవస్య సవితురాధిపత్యే । ప్రాణ-మ్మే దాః । ఆశ్రుతిరుత్తరతః ॥ 14 ॥
మిత్రావరుణయోరాధిపత్యే । శ్రోత్ర-మ్మే దాః । విధృతిరుపరిష్టాత్ । బృహస్పతేరాధిపత్యే ।
బ్రహ్మ మే దాః, క్షత్ర-మ్మే దాః । తేజో మే ధా వర్చో మే ధాః । యశో మే ధా స్తపో మే ధాః ।
మనో మే ధాః ॥ మనోరశ్వా-ఽసి భూరిపుత్రా ।
విశ్వాభ్యో మా నాష్ట్రాభ్యః పాహి ॥ 15 ॥
సూపసదా మే భూయా మా మా హిగ్ంసీః ॥ తపో ష్వగ్నే అన్తరాగ్ం అమిత్రాన్ ।
తపాశగ్ంసమరరుషః పరస్య । తపా వసో చికితానో అచిత్తాన్ । వి తే తిష్ఠన్తామజరా అయాసః ॥ చితః స్థ పరిచితః । స్వాహా మరుద్భిః పరిశ్రయస్వ । మా అసి । ప్రమా అసి । ప్రతిమా అసి ॥ 16 ॥
సమ్మా అసి । విమా అసి । ఉన్మా అసి । అన్తరిక్షస్యాన్తర్ధిరసి ॥
దివన్తపసస్త్రాయస్వ । ఆభి-ర్గీర్భి-ర్యదతో న ఊనమ్ ।
ఆప్యాయయ హరివో వర్ధమానః । యదా స్తోతృభ్యో మహి గోత్రా రుజాసి । భూయిష్ఠభాజో అధ తే స్యామ ॥ శుక్రన్తే అన్య-ద్యజతన్తే అన్యత్ ॥ 17 ॥
విషురూపే అహనీ ద్యౌరివాసి । విశ్వా హి మాయా అవసి స్వధావః । భద్రా తే పూషన్నిహ రాతిరస్తు ॥ అర్హ-న్బిభర్షి సాయకాని ధన్వ । అర్హన్నిష్కం-యఁజతం-విఁశ్వరూపమ్ । అర్హన్నిద-న్దయసే విశ్వ-మబ్భువమ్ । న వా ఓజీయో రుద్ర త్వదస్తి ॥ గాయత్రమసి । త్రైష్టుభమసి । జాగతమసి । మధు మధు మధు ॥ 18 ॥
(అన - క్త్వసాదీ - దుత్తరతః - పాహి - ప్రతిమా అసి - యజతన్తే అన్యజ్ - జాగతమస్యేక-ఞ్చ) (అ. 5)
అనువాకం 6
దశ ప్రాచీర్దశ భాసి దక్షిణా । దశ ప్రతీచీర్దశ భాస్యుదీచీః । దశోర్ధ్వా భాసి సుమనస్యమానః । స నో రుచన్ధేహ్యహృణీయమానః ॥
అగ్నిష్ట్వా వసుభిః పురస్తా-ద్రోచయతు గాయత్రేణ ఛన్దసా । స మా రుచితో రోచయ ॥ ఇన్ద్రస్త్వా రుద్రై-ర్దక్షిణతో రోచయతు త్రైష్టుభేన ఛన్దసా ।
స మా రుచితో రోచయ । వరుణస్త్వా-ఽఽదిత్యైః పశ్చా-ద్రోచయతు జాగతేన ఛన్దసా ।
స మా రుచితో రోచయ ॥ 19 ॥
ద్యుతానస్త్వా మారుతో మరుద్భిరుత్తరతో రోచయత్వానుష్టుభేన ఛన్దసా । స మా రుచితో రోచయ । బృహస్పతిస్త్వా విశ్వై-ర్దేవైరుపరిష్టా-ద్రోచయతు పాఙ్క్తేన ఛన్దసా । స మా రుచితో రోచయ ॥ రోచితస్త్వ-న్దేవ ఘర్మ దేవేష్వసి ।
రోచిషీయాహ-మ్మనుష్యేషు ॥
సమ్రాడ్ ఘర్మ రుచితస్త్వం ఏవేష్వాయుష్మాగ్స్తేజస్వీ బ్రహ్మవర్చస్యసి । రుచితో-ఽహ-మ్మనుష్యేష్వాయుష్మాగ్-స్తేజస్వీ బ్రహ్మవర్చసీ భూయాసమ్ ॥ రుగసి । రుచ-మ్మయి ధేహి ॥ 20 ॥
మయి రుక్ ॥ దశ పురస్తా-ద్రోచసే । దశ దక్షిణా । దశ ప్రత్యమ్మ్ । దశోదఙ్ఙ్ । దశోర్ధ్వో భాసి సుమనస్యమానః । స నః సమ్రాడిషమూర్జ-న్ధేహి । వాజీ వాజినే పవస్వ । రోచితో ఘర్మో రుచీయ ॥ 21 ॥
(రోచయ - ధేహి - +నవ చ) (అ. 6)
అనువాకం 7
అపశ్యఙ్గోపామనిపద్యమానమ్ । ఆ చ పరా చ పథిభిశ్చరన్తమ్ । స సద్ధ్రీచీ-స్స విషూచీర్వసానః । ఆ వరీవర్తి భువనేష్వన్తః ॥ అత్ర ప్రావీః । మధు మాద్ధ్వీభ్యా-మ్మధు మాధూచీభ్యామ్ । అను వా-న్దేవవీతయే ॥ సమగ్నిరగ్నినా గత । స-న్దేవేన సవిత్రా । సగ్ం సూర్యేణ రోచతే ॥ 22 ॥
స్వాహా సమగ్నిస్తపసా గత । స-న్దేవేన సవిత్రా ।
సగ్ం సూర్యేణారోచిష్ట ॥ ధర్తా దివో విభాసి రజసః । పృథివ్యా ధర్తా । ఉరోరన్తరిక్షస్య ధర్తా । ధర్తా దేవో దేవానామ్ । అమర్త్యస్తపోజాః ॥ హృదే త్వా మనసే త్వా । దివే త్వా సూర్యాయ త్వా ॥ 23 ॥
ఊర్ధ్వమిమ-మద్ధ్వరఙ్కృధి । దివి దేవేషు హోత్రా యచ్ఛ ॥ విశ్వాసా-మ్భువా-మ్పతే । విశ్వస్య భువనస్పతే । విశ్వస్య మనసస్పతే । విశ్వస్య వచసస్పతే । విశ్వస్య తపసస్పతే । విశ్వస్య బ్రహ్మణస్పతే । దేవశ్రూస్త్వన్దేవ ఘర్మ దేవా-న్పాహి ॥ తపోజాం-వాఁచమస్మే నియచ్ఛ దేవాయువమ్ ॥ 24 ॥
గర్భో దేవానామ్ ॥ పితా మతీనామ్ ॥
పతిః ప్రజానామ్ ॥ మతిః కవీనామ్ ॥
సన్దేవో దేవేన సవిత్రా-ఽయతిష్ట । సగ్ం సూర్యేణారుక్త ॥ ఆయుర్దాస్త్వమస్మభ్య-ఙ్ఘర్మ వర్చోదా అసి ॥ పితా నో-ఽసి పితా నో బోధ ॥ ఆయుర్ధాస్తనూధాః పయోధాః ।
వర్చోదా వరివోదా ద్రవిణోదాః ॥ 25 ॥
అన్తరిక్షప్ర ఉరోర్వరీయాన్ । అశీమహి త్వా మా మా హిగ్ంసీః ॥ త్వమగ్నే గృహపతి-ర్విశామసి । విశ్వాసా-మ్మానుషీణామ్ । శత-మ్పూర్భిర్యవిష్ఠ పాహ్యగ్ంహసః । సమేద్ధారగ్ం శతగ్ం హిమాః ।
త-న్ద్రావిణగ్ం హార్దివానమ్ । ఇహైవ రాతయః సన్తు ॥ త్వష్టీమతీ తే సపేయ । సురేతా రేతో దధానా ।
వీరం-విఁదేయ తవ సన్దృశి ।
మా-ఽహగ్ం రాయస్పోషేణ వి యోషమ్ ॥ 26 ॥
(రోచతే-సూర్యయ త్వా - దేవాయువం - ద్రవిణోదా - దధానా ద్వే చ) (అ. 7)
అనువాకం 8
దేవస్య త్వా సవితుః ప్రసవే । అశ్వినో-ర్బాహుభ్యామ్ ।
పూష్ణో హస్తాభ్యామా దదే ॥ అదిత్యై రాస్నా-ఽసి । ఇడ ఏహి । అదిత ఏహి । సరస్వత్యేహి । అసావేహి ।
అసావేహి । అసావేహి ॥ 27 ॥
అదిత్యా ఉష్ణీషమసి । వాయురస్యైడః । పూషా త్వోపావసృజతు । అశ్విభ్యా-మ్ప్ర దాపయ । యస్తే స్తనః శశయో యో మయోభూః । యేన విశ్వా పుష్యసి వార్యాణి । యో రత్నధా వసువిద్య-స్సుదత్రః ।
సరస్వతి తమిహ ధాతవే-ఽకః ॥ ఉస్ర ఘర్మగ్ం శిగ్ంష । ఉస్ర ఘర్మ-మ్పాహి ॥ 28 ॥
ఘర్మాయ శిగ్ంష । బృహస్పతిస్త్వోపసీదతు । దానవ-స్స్థ పేరవః । విష్వగ్వృతో లోహితేన । అశ్విభ్యా-మ్పిన్వస్వ । సరస్వత్యై పిన్వస్వ ।
పూష్ణే పిన్వస్వ । బృహస్పతయే పిన్వస్వ । ఇన్ద్రాయ పిన్వస్వ । ఇన్ద్రాయ పిన్వస్వ ॥ 29 ॥
గాయత్రో-ఽసి । త్రైష్టుభో-ఽసి । జాగతమసి । సహోర్జో భాగేనోప మేహి । ఇన్ద్రాశ్వినా మధున-స్సారఘస్య । ఘర్మ-మ్పాత వసవో యజతా వట్ । స్వాహా త్వా సూర్యస్య రశ్మయే వృష్టివనయే జుహోమి । మధు హవిరసి । సూర్యస్య తపస్తప । ద్యావాపృథివీభ్యా-న్త్వా పరిగృహ్ణామి ॥ 30 ॥
అన్తరిక్షేణ త్వోపయచ్ఛామి । దేవానా-న్త్వా పితృణామనుమతో భర్తుగ్ం శకేయమ్ । తేజో-ఽసి ।
తేజో-ఽనుప్రేహి । దివిస్పృమ్మా మా హిగ్ంసీః ।
అన్తరిక్షస్పృమ్మా మా హిగ్ంసీః । పృథివిస్పృమ్మా మా హిగ్ంసీః ।
సువరసి సువర్మే యచ్ఛ ।
దివం-యఁచ్ఛ దివో మా పాహి ॥ 31 ॥
(ఏహి - పాహి - పిన్వస్వ - గృహ్ణామి - +నవ చ) (అ. 8)
అనువాకం 9
సముద్రాయ త్వా వాతాయ స్వాహా । సలిలాయ త్వా వాతాయ స్వాహా । అనాధృష్యాయ త్వా వాతాయ స్వాహా । అప్రతిధృష్యాయ త్వా వాతాయ స్వాహా ।
అవస్యవే త్వా వాతాయ స్వాహా । దువస్వతే త్వా వాతాయ స్వాహా । శిమిద్వతే త్వా వాతాయ స్వాహా । అగ్నయే త్వా వసుమతే స్వాహా ।
సోమాయ త్వా రుద్రవతే స్వాహా ।
వరుణాయ త్వా-ఽఽదిత్యవతే స్వాహా ॥ 32 ॥
బృహస్పతయే త్వా విశ్వదేవ్యావతే స్వాహా ।
సవిత్రే త్వర్భుమతే విభుమతే ప్రభుమతే వాజవతే స్వాహా । యమాయ త్వా-ఽఙ్గిరస్వతే పితృమతే స్వాహా ॥ విశ్వా ఆశా దక్షిణసత్ । విశ్వా-న్దేవానయాడిహ । స్వాహాకృతస్య ఘర్మస్య । మధోః పిబతమశ్వినా ।
స్వాహా-ఽగ్నయే యజ్ఞియాయ । శం-యఁజుర్భిః ॥
అశ్వినా ఘర్మ-మ్పాతగ్ం హార్దివానమ్ ॥ 33 ॥
అహ-ర్దివాభి-రూతిభిః । అను వా-న్ద్యావాపృథివీ మగ్ంసాతామ్ । స్వాహేన్ద్రాయ ॥ స్వాహేన్ద్రావట్ । ఘర్మమపాతమశ్వినా హార్దివానమ్ ।
అహ-ర్దివాభిరూతిభిః । అను వా-న్ద్యావాపృథివీ అమగ్ంసాతామ్ । త-మ్ప్రావ్యం-యఁథా వట్ । నమో దివే । నమః పృథివ్యై ॥ 34 ॥
దివి ధా ఇమం-యఁజ్ఞమ్ । యజ్ఞమిమ-న్దివి ధాః । దివఙ్గచ్ఛ । అన్తరిక్షఙ్గచ్ఛ । పృథివీఙ్గచ్ఛ । పఞ్చ ప్రదిశో గచ్ఛ । దేవా-న్ఘర్మపా-న్గచ్ఛ । పితౄ-న్ఘర్మపా-న్గచ్ఛ ॥ 35 ॥
(ఆదిత్యవతే స్వాహా-హార్దివానమ్-పృథివ్యా-+అష్టౌ చ) (అ. 9)
అనువాకం 10
ఇషే పీపిహి । ఊర్జే పీపిహి । బ్రహ్మణే పీపిహి । క్షత్రాయ పీపిహి । అద్భ్యః పీపిహి । ఓషధీభ్యః పీపిహి । వనస్పతిభ్యః పీపిహి । ద్యావాపృథివీభ్యా-మ్పీపిహి । సుభూతాయ పీపిహి । బ్రహ్మవర్చసాయ పీపిహి ॥ 36 ॥
యజమానాయ పీపిహి । మహ్యఞ్జ్యైష్ఠ్యాయ పీపిహి ॥ త్విష్యై త్వా । ద్యుమ్నాయ త్వా । ఇన్ద్రియాయ త్వా భూత్యై త్వా । ధర్మా-ఽసి సుధర్మా మే న్యస్మే । బ్రహ్మాణి ధారయ । క్షత్రాణి ధారయ । విశన్ధారయ ।
నేత్త్వా వాతః స్కన్దయాత్ ॥ 37 ॥
అముష్య త్వా ప్రాణే సాదయామి । అమునా సహ నిరర్థఙ్గచ్ఛ । యో-ఽస్మా-న్ద్వేష్టి ।
యఞ్చ వయ-న్ద్విష్మః ॥ పూష్ణే శరసే స్వాహా ।
గ్రావభ్య-స్స్వాహా । ప్రతిరేభ్య-స్స్వాహా । ద్యావాపృథివీభ్యాగ్ స్వాహా ।
పితృభ్యో ఘర్మపేభ్య-స్స్వాహా ॥
రుద్రాయ రుద్రహోత్రే స్వాహా ॥ 38 ॥
అహ-ర్జ్యోతిః కేతునా జుషతామ్ । సుజ్యోతి-ర్జ్యోతిషాగ్ స్వాహా । రాత్రిర్జ్యోతిః కేతునా జుషతామ్ । సుజ్యోతి-ర్జ్యోతిషాగ్ స్వాహా । అపీపరో మా-ఽహ్నో రాత్రియై మా పాహి । ఏషా తే అగ్నే సమిత్ । తయా సమిద్ధ్యస్వ । ఆయుర్మే దాః । వర్చసా మా-ఽఞ్జీః । అపీపరో మా రాత్రియా అహ్నో మా పాహి ॥ 39 ॥
ఏషా తే అగ్నే సమిత్ । తయా సమిద్ధ్యస్వ । ఆయుర్మే దాః । వర్చసా మా-ఽఞ్జీః । అగ్ని-ర్జ్యోతి-ర్జ్యోతిరగ్ని-స్స్వాహా ।
సూర్యో జ్యోతి-ర్జ్యోతి-స్సూర్య-స్స్వాహా । భూ-స్స్వాహా । హుతగ్ం హవిః । మధు హవిః । ఇన్ద్రతమే-ఽగ్నౌ ॥ 40 ॥
పితా నో-ఽసి మా మా హిగ్ంసీః । అశ్యామ తే దేవఘర్మ ।
మధుమతో వాజవతః పితుమతః । అఙ్గిరస్వత-స్స్వధావినః । అశీమహి త్వా మా మా హిగ్ంసీః ॥ స్వాహా త్వా సూర్యస్య రశ్మిభ్యః । స్వాహా త్వా నక్షత్రేభ్యః ॥ 41 ॥
(బ్రహ్మవర్చసాయ పీపిహి - స్కన్దయా-ద్- రుద్రాయ రుద్రహోత్రే స్వాహా - ఽహ్నో మా పాహ్ - యగ్నౌ - +సప్త చ) (అ. 10)
అనువాకం 11
ఘర్మ యా తే దివి శుక్ । యా గాయత్రే ఛన్దసి । యా బ్రాహ్మణే । యా హవిర్ధానే । తాన్త ఏతేనావయజే స్వాహా ॥ ఘర్మ యా తే-ఽన్తరిక్షే శుక్ ।
యా త్రైష్టుభే ఛన్దసి । యా రాజన్యే । యా-ఽఽగ్నీద్ధ్రే ।
తాన్త ఏతేనావయజే స్వాహా ॥ 42 ॥
ఘర్మ యా తే పృథివ్యాగ్ం శుక్ । యా జాగతే ఛన్దసి । యా వైశ్యే । యా సదసి । తాన్త ఏతేనావయజే స్వాహా ॥ అగ్నిశ్చ హవ్యవాహనో భవతా-న్దాశుషే మయః ॥ అన్విదనుమతే త్వ-మ్మన్యాసై శఞ్చనః కృధి । క్రత్వే దక్షాయ నో హిను ప్రణ ఆయూగ్ంషి తారిషః ॥ దివస్త్వా పరస్పాయాః । అన్తరిక్షస్య తనువః పాహి । పృథివ్యాస్త్వా ధర్మణా ॥ 43 ॥
వయమనుక్రామామ సువితాయ నవ్యసే ॥ బ్రహ్మణస్త్వా పరస్పాయాః । క్షత్రస్య తనువః పాహి । విశస్త్వా ధర్మణా । వయమనుక్రామామ సువితాయ నవ్యసే ॥ ప్రాణస్య త్వా పరస్పాయై । చక్షుషస్తనువః పాహి । శ్రోత్రస్య త్వా ధర్మణా । వయమనుక్రామామ సువితాయ నవ్యసే ॥ వల్గురసి శం-యుఁధాయాః ॥ 44 ॥
శిశు-ర్జనధాయాః ॥ శఞ్చ వక్షి పరి చ వక్షి ।
చతుః స్రక్తిర్నాభిర్-ఋతస్య । సదో విశ్వాయు-శ్శర్మ సప్రథాః । అప ద్వేషో అప హ్వరః । అన్యద్వ్రతస్య సశ్చిమ । ఘర్మైత-త్తే-ఽన్నమేత-త్పురీషమ్ । తేన వర్ధస్వ చా చ ప్యాయస్వ । వర్ధిషీమహి చ వయమ్ । ఆ చ ప్యాసిషీమహి ॥ 45 ॥
రన్తి-ర్నామాసి దివ్యో గన్ధర్వః । తస్య తే పద్వద్ధవిర్ధానమ్ । అగ్నిరద్ధ్యక్షాః । రుద్రో-ఽధిపతిః ॥ సమహమాయుషా । స-మ్ప్రాణేన ।
సం-వఁర్చసా । స-మ్పయసా । సఙ్గౌపత్యేన । సగ్ం రాయస్పోషేణ ॥ 46 ॥
వ్యసౌ । యో-ఽస్మా-న్ద్వేష్టి । యఞ్చ వయ-న్ద్విష్మః ॥
అచిక్రదద్వృషా హరిః । మహా-న్మిత్రో న దర్శతః । సగ్ం సూర్యేణ రోచతే ॥ చిదసి సముద్రయోనిః । ఇన్దు-ర్దక్షః శ్యేన ఋతావా । హిరణ్యపక్ష-శ్శకునో భురణ్యుః । మహాన్-థ్సధస్థే ధ్రువ ఆనిషత్తః ॥ 47 ॥
నమస్తే అస్తు మా మా హిగ్ంసీః ॥ విశ్వావసుగ్ం సోమ గన్ధర్వమ్ । ఆపో దదృశుషీః । తదృతేనా వ్యాయన్న్ । తదన్వవైత్ । ఇన్ద్రో రారహాణ ఆసామ్ । పరి సూర్యస్య పరిధీగ్ం రపశ్యత్ ॥ విశ్వావసురభి తన్నో గృణాతు । దివ్యో గన్ధర్వో రజసో విమానః ।
యద్వా ఘా సత్యముత యన్న విద్మ ॥ 48 ॥
ధియో హిన్వానో ధియ ఇన్నో అవ్యాత్ ॥ సస్నిమవిన్దచ్చరణే నదీనామ్ ।
అపావృణో-ద్దురో అశ్మవ్రజానామ్ । ప్రాసా-న్గన్ధర్వో అమృతాని వోచత్ । ఇన్ద్రో దక్ష-మ్పరిజానాదహీనమ్ ॥ ఏతత్త్వ-న్దేవ ఘర్మ దేవో దేవానుపాగాః ।
ఇదమహ-మ్మనుష్యో మనుష్యాన్ । సోమపీథాను మేహి । సహ ప్రజయా సహ రాయస్పోషేణ ॥
సుమిత్రా న ఆప ఓషధయ-స్సన్తు ॥ 49 ॥
దుర్మిత్రాస్తస్మై భూయాసుః । యో-ఽస్మా-న్ద్వేష్టి ।
యఞ్చ వయ-న్ద్విష్మః ॥ ఉద్వయ-న్తమసస్పరి పశ్యన్తో జ్యోతిరుత్తరమ్ । దేవ-న్దేవత్రా సూర్యమగన్మ జ్యోతిరుత్తమమ్ ॥ ఉదు త్య-ఞ్జాతవేదస-న్దేవం-వఁహన్తి కేతవః । దృశే విశ్వాయ సూర్యమ్ । చిత్ర-న్దేవానా-ముదగాదనీక-ఞ్చక్షు ర్మిత్రస్య వరుణస్యా-ఽగ్నేః ॥ ఇమమూ షు త్యమస్మభ్యగ్ం సనిమ్ । గాయత్రన్నవీయాగ్ంసమ్ ।
అగ్నే దేవేషు ప్రవోచః ॥ 50 ॥
(యా-ఽఽగ్నీద్ధ్రే తాన్తా ఏతేనావయజే స్వాహా - ధర్మణా - శం-యుఁధాయాః - ప్యాసిషీమహి-పోషేణ-నిషత్తో-విద్మ-సన్-+త్వష్టౌ చ) (అ. 11)
అనువాకం 12
మహీనా-మ్పయో-ఽసి విహిత-న్దేవత్రా ।
జ్యోతిర్భా అసి వనస్పతీనామోషధీనాగ్ం రసః ।
వాజిన-న్త్వా వాజినో-ఽవ నయామః ।
ఊర్ధ్వ-మ్మనః సువర్గమ్ ॥ 51 ॥
(అ. 12)
అనువాకం 13
అస్కా-న్ద్యౌః పృథివీమ్ । అస్కానృషభో యువా గాః ।
స్కన్నేమా విశ్వా భువనా । స్కన్నో యజ్ఞః ప్రజనయతు ॥ అస్కానజని ప్రాజని । ఆ స్కన్నాజ్జాయతే వృషా ।
స్కన్నా-త్ప్రజనిషీమహి ॥ 52 ॥
(అ. 13)
అనువాకం 14
యా పురస్తా-ద్విద్యుదాపతత్ । తాన్త ఏతేనావ యజే స్వాహా । యా దక్షిణతః । యా పశ్చాత్ । యోత్తరతః । యోపరిష్టా-ద్విద్యుదాపతత్ । తాన్త ఏతేనావ యజే స్వాహా ॥ 53 ॥
(అ. 14)
అనువాకం 15
ప్రాణాయ స్వాహా వ్యానాయ స్వాహా ఽపానాయ స్వాహా ।
చక్షుషే స్వాహా శ్రోత్రాయ స్వాహా ।
మనసే స్వాహా వాచే సరస్వత్యై స్వాహా ॥ 54 ॥
(అ. 15)
అనువాకం 16
పూష్ణే స్వాహా పూష్ణే శరసే స్వాహా ।
పూష్ణే ప్రపత్థ్యాయ స్వాహా పూష్ణే నరన్ధిషాయ స్వాహా । పూష్ణే-ఽఙ్ఘృణయే స్వాహా పూష్ణే నరుణాయ స్వాహా ।
పూష్ణే సాకేతాయ స్వాహా ॥ 55 ॥
(అ. 16)
అనువాకం 17
ఉదస్య శుష్మా-ద్భానుర్నార్త బిభర్తి । భార-మ్పృథివీ న భూమ । ప్ర శుక్రైతు దేవీ మనీషా । అస్మ-థ్సుతష్టో రథో న వాజీ । అర్చన్త ఏకే మహి సామ మన్వత । తేన సూర్యమధారయన్న్ ।
తేన సూర్యమరోచయన్న్ । ఘర్మ-శ్శిరస్తదయమగ్నిః ।
పురీషమసి సమ్ప్రియ-మ్ప్రజయా పశుభిర్భువత్ । ప్రజాపతిస్త్వా సాదయతు । తయా దేవతయా ఽఙ్గిరస్వ-ద్ధ్రువా సీద ॥ 56 ॥
(అ. 17)
అనువాకం 18
యాస్తే అగ్న ఆర్ద్రా యోనయో యాః కులాయినీః ।
యే తే అగ్న ఇన్దవో యా ఉ నాభయః । యాస్తే అగ్నే తనువ ఊర్జో నామ । తాభిస్త్వముభయీభి-స్సంవిఁదానః । ప్రజాభిరగ్నే ద్రవిణేహ సీద ।
ప్రజాపతిస్త్వా సాదయతు । తయా దేవతయా-ఽఙ్గిరస్వ-ద్ధ్రువా సీద ॥ 57 ॥
(అ. 18)
అనువాకం 19
అగ్నిరసి వైశ్వానరో-ఽసి । సంవఁథ్సరో-ఽసి పరివథ్సరో-ఽసి । ఇదావథ్సరో-ఽసీదువథ్సరో-ఽసి । ఇద్వథ్సరో-ఽసి వథ్సరో-ఽసి । తస్య తే వసన్త-శ్శిరః । గ్రీష్మో దక్షిణః పక్షః । వర్షాః పుచ్ఛమ్ ।
శరదుత్తరః పక్షః । హేమన్తో మద్ధ్యమ్ । పూర్వపక్షాశ్చితయః । అపరపక్షాః పురీషమ్ । అహోరాత్రాణీష్టకాః । తస్య తే మాసాశ్చార్ధమాసాశ్చ కల్పన్తామ్ ।
ఋతవస్తే కల్పన్తామ్ । సంవఁథ్సరస్తే కల్పతామ్ ।
అహోరాత్రాణి తే కల్పన్తామ్ । ఏతి ప్రేతి వీతి సమిత్యుదితి ।
ప్రజాపతిస్త్వా సాదయతు । తయా దేవతయా-ఽఙ్గిరస్వ-ద్ధ్రువా సీద ॥ 58 ॥
(చితయో నవ చ) (అ. 19)
అనువాకం 20
భూర్భువస్సువః । ఊర్ధ్వ ఊ షుణ ఊతయే । ఊర్ధ్వో నః పాహ్యగ్ంహసః ॥
విధున్దద్రాణగ్ం సమనే బహూనామ్ । యువానగ్ం సన్త-మ్పలితో జగార । దేవస్య పశ్య కావ్య-మ్మహిత్వా-ఽద్యా మమార । స హ్య-స్సమాన ॥
యదృతే చిదభిశ్రిషః । పురా జర్తృభ్య ఆతృదః ।
సన్ధాతా సన్ధి-మ్మఘవా పురోవసుః ॥ 59 ॥
నిష్కర్తా విహ్రుత-మ్పునః ॥ పునరూర్జా ని వర్తస్వ పునరగ్న ఇషా-ఽఽయుషా । పునర్నః పాహి విశ్వతః ॥ సహ రయ్యా ని వర్తస్వాగ్నే పిన్వస్వ ధారయా । విశ్వఫ్స్నియా విశ్వతస్పరి ॥ మా నో ఘర్మ వ్యథితో వివ్యథో నః । మా నః పరమధరమ్మా రజో-ఽనైః । మోష్వస్మాగ్ స్తమస్యన్తరా ధాః । మా రుద్రియాసో అభిగుర్వృధానః ॥ మా నః క్రతుభిర్-హీడితేభిరస్మాన్ । ద్విషా సునీతే మా పరాదాః ।
మా నో రుద్రో నిర్-ఋతిర్మా నో అస్తా ।
మా ద్యావాపృథివీ హీడిషాతామ్ ॥ 60 ॥
ఉప నో మిత్రావరుణావిహావతమ్ । అన్వాదీద్ధ్యాథామిహ నః సఖాయా । ఆదిత్యానా-మ్ప్రసితిర్హేతిః । ఉగ్రా శతాపాష్ఠా ఘ విషా పరిణో వృణక్తు ॥
ఇమ-మ్మే వరుణ శ్రుధీ హవమద్యా చ మృడయ । త్వామవస్యురా చకే ॥ తత్త్వా యామి బ్రహ్మణా వన్దమాన-స్తదా శాస్తే యజమానో హవిర్భిః । అహేడమానో వరుణేహ బోద్ధ్యురుశగ్ంస మా న ఆయుః ప్రమోషీః ॥ త్వ-న్నో అగ్నే వరుణస్య విద్వా-న్దేవస్య హేడో-ఽవ యాసి సీష్ఠాః । యజిష్ఠో వహ్ని తమ-శ్శోశుచానో విశ్వా ద్వేషాగ్ంసి ప్రముముగ్ధ్యస్మత్ ॥
స త్వన్నో అన్గే-ఽవమో భవోతీ నేదిష్ఠో అస్యా ఉషసో వ్యుష్టౌ । అవ యక్ష్వ నో వరుణగ్ం రరాణో వీహి మృడీకగ్ం సుహవో న ఏధి ॥ త్వమగ్నే అయా-ఽసి । అయా సన్మనసా హితః । అయా సనఃఅవ్యమూహిషే । అయా నో ధేహి భేషజమ్ । ఇష్టో అగ్నిరాహుతః । స్వాహాకృతః పిపర్తు నః । స్వగా దేవేభ్య ఇద-న్నమః ॥
ఉద్వయ-న్తమసస్పరి పశ్యన్తో జ్యోతిరుత్తరమ్ । దేవ-న్దేవత్రా సూర్యమగన్మ జ్యోతిరుత్తమమ్ ॥ ఉదు త్య-ఞ్జాతవేదస-న్దేవం-వఁహన్తి కేతవః । దృశే విశ్వాయ సూర్యమ్ । చిత్ర-న్దేవానా-ముదగాదనీక-ఞ్చక్షు ర్మిత్రస్య వరుణస్యా-ఽగ్నేః ॥
వయః సుపర్ణా ఉపసేదురిన్ద్రమ్ । ప్రియమేధా ఋషయో నాధమానాః । అప ధ్వాన్తమూర్ణుహి పూర్ధి చక్షుః । ముముగ్ధ్యస్మా-న్నిధయేవ బద్ధాన్ ॥ 61 ॥
(పురోవసుర్హీడిషాతాగ్ం సుపర్ణాః) (అ. 20)
అనువాకం 21
భూర్భువస్సువః । మయి త్యదిన్ద్రియ-మ్మహత్ । మయి దక్షో మయి క్రతుః । మయి ధాయి సువీర్యమ్ । త్రిశుగ్ఘర్మో విభాతు మే । ఆకూత్యా మనసా సహ ।
విరాజా జ్యోతిషా సహ । యజ్ఞేన పయసా సహ । బ్రహ్మణా తేజసా సహ । క్షత్రేణ యశసా సహ । సత్యేన తపసా సహ । తస్య దోహమశీమహి ।
తస్య సుమ్నమశీమహి । తస్య భక్షమశీమహి ।
తస్య త ఇన్ద్రేణ పీతస్య మధుమతః ।
ఉపహూతస్యోపహూతో భక్షయామి ॥ 62 ॥
(యశసా సహ షట్చ) (అ. 21)
అనువాకం 22
యాస్తే అగ్నే ఘోరాస్తనువః । క్షుచ్చ తృష్ణా చ । అస్నుక్చానాహుతిశ్చ । అశనయా చ పిపాసా చ । సేదిశ్చామతిశ్చ । ఏతాస్తే అగ్నే ఘోరాస్తనువః ।
తాభిరముఙ్గచ్ఛ । యో-ఽస్మా-న్ద్వేష్టి ।
యఞ్చ వయ-న్ద్విష్మః ॥ 63 ॥
(అ. 22)
అనువాకం 23
స్నిక్చ స్నీహితిశ్చ స్నిహితిశ్చ । ఉష్ణా చ శీతా చ ।
ఉగ్రా చ భీమా చ । సదామ్నీ సేదిరనిరా । ఏతాస్తే అగ్నే ఘోరాస్తనువః । తాభిరముఙ్గచ్ఛ । యో-ఽస్మా-న్ద్వేష్టి । యఞ్చ వయ-న్ద్విష్మః ॥ 64 ॥
(అ. 23)
అనువాకం 24
ధునిశ్చ ధ్వాన్తశ్చ ధ్వనశ్చ ధ్వనయగ్గ్శ్చ ।
నిలిమ్పశ్చ విలిమ్పశ్చ విక్షిపః ॥ 65 ॥
(అ. 24)
అనువాకం 25
ఉగ్రశ్చ ధునిశ్చ ధ్వాన్తశ్చ ధ్వనశ్చ ధ్వనయగ్గ్శ్చ । సహసహ్వాగ్శ్చ సహమానశ్చ సహస్వాగ్శ్చ సహీయాగ్శ్చ ।
ఏత్య ప్రేత్య విక్షిపః ॥ 66 ॥
(అ. 25)
అనువాకం 26
అహోరాత్రే త్వోదీరయతామ్ । అర్ధమాసాస్త్వోదీ-ఞ్జయన్తు । మాసాస్త్వా శ్రపయన్తు । ఋతవస్త్వా పచన్తు ।
సంవఁథ్సరస్త్వా హన్త్వసౌ ॥ 67 ॥
(అ. 26)
అనువాకం 27
ఖట్ ఫ-డ్జహి । ఛిన్ధీ భిన్ధీ హన్ధీ కట్ ।
ఇతి వాచః క్రూరాణి ॥ 68 ॥
(అ. 27)
అనువాకం 28
విగా ఇన్ద్ర విచరన్-థ్స్పాశయస్వ । స్వపన్తమిన్ద్ర పశుమన్తమిచ్ఛ । వజ్రేణాము-మ్బోధయ దుర్విదత్రమ్ । స్వపతో-ఽస్య ప్రహర భోజనేభ్యః ॥
అగ్నే అగ్నినా సంవఁదస్వ । మృత్యో మృత్యునా సంవఁదస్వ । నమస్తే అస్తు భగవః ॥ సకృత్తే అగ్నే నమః । ద్విస్తే నమః । త్రిస్తే నమః । చతుస్తే నమః । పఞ్చకృత్వస్తే నమః ।
దశకృత్వస్తే నమః । శతకృత్వస్తే నమః । ఆసహస్రకృత్వస్తే నమః । అపరిమితకృత్వస్తే నమః । నమస్తే అస్తు మా మా హిగ్ంసీః ॥ 69 ॥
(త్రిస్తే నమః సప్త చ) (అ. 28)
అనువాకం 29
అసృ-న్ముఖో రుధిరేణావ్యక్తః । యమస్య దూత-శ్శ్వపా-ద్విధావసి । గృద్ధ్రః సుపర్ణః కుణపన్నిషేవసే ।
యమస్య దూతః ప్రహితో భవస్య చోభయోః ॥ 70 ॥
(అ. 29)
అనువాకం 30
యదేత-ద్వృకసో భూత్వా । వాగ్ దేవ్యభిరాయసి । ద్విషన్త-మ్మే-ఽభిరాయ । త-మ్మృత్యో మృత్యవే నయ । స ఆర్త్యా-ఽఽర్తిమార్చ్ఛతు ॥ 71 ॥
(అ. 30)
అనువాకం 31
యదీషితో యది వా స్వకామీ । భయేడకో వదతి వాచమేతామ్ । తామిన్ద్రాగ్నీ బ్రహ్మణా సంవిఁదానౌ ।
శివామస్మభ్య-ఙ్కృణుతఙ్గృహేషు ॥ 72 ॥
(అ. 31)
అనువాకం 32
దీర్ఘముఖి దుర్హణు । మా స్మ దక్షిణతో వదః ।
యది దక్షిణతో వదా-ద్ద్విషన్త-మ్మే-ఽవ బాధాసై ॥ 73 ॥
(అ. 32)
అనువాకం 33
ఇత్థాదులూక ఆపప్తత్ । హిరణ్యాక్షో అయోముఖః ।
రక్షసాన్దూత ఆగతః । తమితో నాశయాగ్నే ॥ 74 ॥
(అ. 33)
అనువాకం 34
యదేత-ద్భూతాన్యన్వావిశ్య । దైవీం-వాఁచం-వఁదసి । ద్విషతో నః పరావద । తా-న్మృత్యో మృత్యవే నయ । త ఆర్త్యా-ఽఽర్తిమార్చ్ఛన్తు ।
అగ్నినా-ఽగ్ని-స్సంవఁదతామ్ ॥ 75 ॥
(అ. 34)
అనువాకం 35
ప్రసార్య సక్థ్యౌ పతసి । సవ్యమక్షి నిపేపి చ ।
మేహ కస్యచనామమత్ ॥ 76 ॥
(అ. 35)
అనువాకం 36
అత్రిణా త్వా క్రిమే హన్మి । కణ్వేన జమదగ్నినా ।
విశ్వావసో-ర్బ్రహ్మణా హతః । క్రిమీణాగ్ం రాజా ।
అప్యేషాగ్ స్థపతిర్హతః । అథో మాతా-ఽథో పితా ।
అథో స్థూరా అథో క్షుద్రాః । అథో కృష్ణా అథో శ్వేతాః । అథో ఆశాతికా హతాః ।
శ్వేతాభిః సహ సర్వే హతాః ॥ 77 ॥
(అ. 36)
అనువాకం 37
ఆహరావద్య । శృతస్య హవిషో యథా । త-థ్సత్యమ్ ।
యదముం-యఁమస్య జమ్భయోః । ఆదధామి తథా హి తత్ । ఖణ్ఫణ్మ్రసి ॥ 78 ॥
(అ. 37)
అనువాకం 38
బ్రహ్మణా త్వా శపామి । బ్రహ్మణస్త్వా శపథేన శపామి । ఘోరేణ త్వా భృగూణాఞ్చక్షుషా ప్రేక్షే । రౌద్రేణ త్వాఙ్గిరసా-మ్మనసా ధ్యాయామి ।
అఘస్య త్వా ధారయా విద్ధ్యామి ।
అధరో మ-త్పద్యస్వాసౌ ॥ 79 ॥
(అ. 38)
అనువాకం 39
ఉత్తుద శిమిజావరి । తల్పేజే తల్ప ఉత్తుద । గిరీగ్ం రను ప్రవేశయ । మరీచీరుప సన్నుద ।
యావదితః పురస్తాదుదయాతి సూర్యః ।
తావదితో-ఽమున్నాశయ । యో-ఽస్మా-న్ద్వేష్టి ।
యఞ్చ వయ-న్ద్విష్మః ॥ 80 ॥
(అ. 39)
అనువాకం 40
భూర్భువస్సువో భూర్భువస్సువో భూర్భువస్సువః ।
భువో-ఽద్ధాయి భువో-ఽద్ధాయి భువో-ఽద్ధాయి ।
నృమ్ణాయి నృమ్ణ-న్నృమ్ణాయి నృమ్ణ-న్నృమ్ణాయి నృమ్ణమ్ । నిధా య్యో-ఽవాయి నిధా య్యో-ఽవాయి నిధా య్యో-ఽవాయి । ఏ అస్మే అస్మే । సువర్న జ్యోతీః ॥ 81 ॥
(అ. 40)
అనువాకం 41
పృథివీ సమిత్ । తామగ్ని-స్సమిన్ధే । సా-ఽగ్నిగ్ం సమిన్ధే । తామహగ్ం సమిన్ధే । సా మా సమిద్ధా । ఆయుషా తేజసా । వర్చసా శ్రియా । యశసా బ్రహ్మవర్చసేన । అన్నాద్యేన సమిన్తాగ్ స్వాహా ॥
అన్తరిక్షగ్ం సమిత్ ॥ 82 ॥
తాం-వాఁయు-స్సమిన్ధే । సా వాయుగ్ం సమిన్ధే । తామహగ్ం సమిన్ధే । సా మా సమిద్ధా । ఆయుషా తేజసా । వర్చసా శ్రియా । యశసా బ్రహ్మవర్చసేన । అన్నాద్యేన సమిన్తాగ్ స్వాహా ।
ద్యౌ-స్సమిత్ । తామాదిత్య-స్సమిన్ధే ॥ 83 ॥
సా-ఽఽదిత్యగ్ం సమిన్ధే । తామహగ్ం సమిన్ధే । సా మా సమిద్ధా । ఆయుషా తేజసా । వర్చసా శ్రియా । యశసా బ్రహ్మవర్చసేన । అన్నాద్యేన సమిన్తాగ్ స్వాహా ॥ ప్రాజాపత్యా మే సమిదసి సపత్నక్షయణీ ।
భ్రాతృవ్యహా మే-ఽసి స్వాహా ॥ అగ్నే వ్రతపతే వ్రతఞ్చరిష్యామి ॥ 84 ॥
తచ్ఛకేయ-న్తన్మే రాద్ధ్యతామ్ । వాయో వ్రతపత ఆదిత్య వ్రతపతే । వ్రతానాం-వ్రఁతపతే వ్రతఞ్చరిష్యామి । తచ్ఛకేయ-న్తన్మే రాద్ధ్యతామ్ ॥ ద్యౌ-స్సమిత్ । తామాదిత్య-స్సమిన్ధే । సా-ఽఽదిత్యగ్ం సమిన్ధే ।
తామహగ్ం సమిన్ధే । సా మా సమిద్ధా । ఆయుషా తేజసా ॥ 85 ॥
వర్చసా శ్రియా । యశసా బ్రహ్మవర్చసేన । అన్నాద్యేన సమిన్తాగ్ స్వాహా ।
అన్తరిక్షగ్ం సమిత్ । తాం-వాఁయు-స్సమిన్ధే । సా వాయుగ్ం సమిన్ధే । తామహగ్ం సమిన్ధే । సా మా సమిద్ధా । ఆయుషా తేజసా । వర్చసా శ్రియా ॥ 86 ॥
యశసా బ్రహ్మవర్చసేన । అన్నాద్యేన సమిన్తాగ్ స్వాహా । పృథివీ సమిత్ । తామగ్ని-స్సమిన్ధే । సా-ఽగ్నిగ్ం సమిన్ధే । తామహగ్ం సమిన్ధే ।
సా మా సమిద్ధా । ఆయుషా తేజసా । వర్చసా శ్రియా ।
యశసా బ్రహ్మవర్చసేన ॥ 87 ॥
అన్నాద్యేన సమిన్తాగ్ స్వాహా । ప్రాజాపత్యా మే సమిదసి సపత్నక్షయణీ । భ్రాతృవ్యహా మే-ఽసి స్వాహా । ఆదిత్య వ్రతపతే వ్రతమచారిషమ్ ।
తదశక-న్తన్మే-ఽరాధి । వాయో వ్రతపతే-ఽగ్నే వ్రతపతే । వ్రతానాం-వ్రఁతపతే వ్రతమచారిషమ్ । తదశక-న్తన్మే-ఽరాధి ॥ 88 ॥
(సమిథ్ - సమిన్ధే - వ్రతఞ్చరిష్యా - మ్యాయుషా తేజసా - వర్చసా శ్రియా - యశసా బ్రహ్మవర్చసేనా - +ష్టౌ చ) (అ. 41)
అనువాకం 42
శన్నో వాతః పవతా-మ్మాతరిశ్వా శన్నస్తపతు సూర్యః । అహాని శ-మ్భవన్తు న-శ్శగ్ం రాత్రిః ప్రతిధీయతామ్ ॥ శముషా నో వ్యుచ్ఛతు శమాదిత్య ఉదేతు నః । శివా న-శ్శన్తమా భవ సుమృడీకా సరస్వతి । మా తే వ్యోమ సన్దృశి ॥
ఇడాయై వాస్త్వసి వాస్తుమ-ద్వాస్తుమన్తో భూయాస్మ మా వాస్తో-శ్ఛిథ్స్మహ్య వాస్తు-స్స భూయా-ద్యో-ఽస్మా-న్ద్వేష్టి యఞ్చ వయ-న్ద్విష్మః ॥
ప్రతిష్ఠా-ఽసి ప్రతిష్ఠావన్తో భూయాస్మ మా ప్రతిష్ఠాయా- శ్ఛిథ్స్మహ్య ప్రతిష్ఠః
స భూయా-ద్యో-ఽస్మా-న్ద్వేష్టి యఞ్చ వయ-న్ద్విష్మః ॥ ఆ వాత వాహి భేషజమ్ ఁవి వాత వాహి యద్రపః ।
త్వగ్ం హి విశ్వభేషజో దేవానా-న్దూత ఈయసే ॥
ద్వావిమౌ వాతౌ వాత ఆ సిన్ధారా పరావతః ॥ 89 ॥
దక్ష-మ్మే అన్య ఆవాతు పరా-ఽన్యో వాతు య-ద్రపః ॥
యదదో వాత తే గృహే-ఽమృతస్య నిధిర్హితః ।
తతో నో దేహి జీవసే తతో నో ధేహి భేషజమ్ ॥
తతో నో మహ ఆవహ వాత ఆవాతు భేషజమ్ ।
శమ్భూ-ర్మయోభూర్నో హృదే ప్ర ణ ఆయూగ్ంషి తారిషత్ ॥ ఇన్ద్రస్య గృహో-ఽసి త-న్త్వా ప్రపద్యే సగుస్సాశ్వః । సహ యన్మే అస్తి తేన ॥
భూః ప్రపద్యే భువః ప్రపద్యే సువః ప్రపద్యే భూర్భువస్సువః ప్రపద్యే వాయుమ్
ప్రపద్యే-ఽనార్తా-న్దేవతా-మ్ప్రపద్యే ఽశ్మానమాఖణ-మ్ప్రపద్యే ప్రజాపతేర్
బ్రహ్మకోశ-మ్బ్రహ్మ ప్రపద్య ఓ-మ్ప్రపద్యే ॥
అన్తరిక్ష-మ్మ ఉర్వన్తర-మ్బృహదగ్నయః పర్వతాశ్చ యయా వాతః స్వస్త్యా స్వస్తిమాన్తయా స్వస్త్యా స్వస్తి మానసాని ॥
ప్రాణాపానౌ మృత్యోర్మా పాత-మ్ప్రాణాపానౌ మా మా హాసిష్ట-మ్మయి మేధా-మ్మయి ప్రజా-మ్మయ్యగ్ని స్తేజో దధాతు మయి మేధా-మ్మయి ప్రజా-మ్మయీన్ద్ర ఇన్ద్రియ-న్దధాతు మయి మేధా-మ్మయి ప్రజా-మ్మయి సూర్యో
భ్రాజో దధాతు ॥ 90 ॥
ద్యుభిరక్తుభిః పరిపాత-మస్మానరిష్టేభి-రశ్వినా సౌభగేభిః । తన్నో మిత్రో వరుణో మామహన్తా మదితి-స్సిన్ధుః పృథివీ ఉత ద్యౌః ॥
కయా నశ్చిత్ర ఆభువదూతీ సదావృధ-స్సఖా । కయా శచిష్ఠయా వృతా ॥ కస్త్వా సత్యో మదానా-మ్మగ్ంహిష్ఠో మథ్సదన్ధసః ।
దృఢా చిదారుజే వసు ॥ అభీ షు ణ-స్సఖీనామవితా జరితౄణామ్ । శత-మ్భవాస్యూతిభిః ॥
వయః సుపర్ణా ఉపసేదురిన్ద్ర-మ్ప్రియమేధా ఋషయో నాధమానాః ।
అప ధ్వాన్తమూర్ణుహి పూర్ధి చక్షు-ర్ముముగ్ధ్యస్మా-న్నిధయేవ బద్ధాన్ ॥ 91 ॥
శన్నో దేవీరభిష్టయ ఆపో భవన్తు పీతయే । శం-యోఁరభిస్రవన్తు నః ॥ ఈశానా వార్యాణా-ఙ్క్షయన్తీశ్చర్షణీనామ్ । అపో యాచామి భేషజమ్ ॥
సుమిత్రా న ఆప ఓషధయ-స్సన్తు దుర్మిత్రాస్తస్మై భూయాసు-ర్యో-ఽస్మాన్-ద్వేష్టి యఞ్చ వయ-న్ద్విష్మః ॥
ఆపో హి ష్ఠా మయోభువస్తా న ఊర్జే దధాతన । మహే రణాయ చక్షసే ॥ యో వః శివతమో రసస్తస్య భాజయతేహ నః । ఉశతీరివ మాతరః ॥
తస్మా అర-ఙ్గమామ వో యస్య క్షయాయ జిన్వథ ॥ 92 ॥
ఆపో జనయథా చ నః ॥
పృథివీ శాన్తా సా-ఽగ్నినా శాన్తా సా మే శాన్తా శుచగ్ం శమయతు ॥ అన్తరిక్షగ్ం శాన్త-న్త-ద్వాయునా శాన్త-న్తన్మే శాన్తగ్ం శుచగ్ం శమయతు ।
ద్యౌ-శ్శాన్తా సా-ఽఽదిత్యేన శాన్తా సా మే శాన్తా శుచగ్ం శమయతు ॥ పృథివీ శాన్తిరన్తరిక్షగ్ం శాన్తి-ర్ద్యౌ-శ్శాన్తి-ర్దిశ-శ్శాన్తి రవాన్తరదిశా-శ్శాన్తి రగ్ని-శ్శాన్తి-ర్వాయు-శ్శాన్తి రాదిత్య-శ్శాన్తి
శ్చన్ద్రమా-శ్శాన్తి-ర్నక్షత్రాణి శాన్తి రాప-శ్శాన్తి రోషధయ-శ్శాన్తి-ర్వనస్పతయ-శ్శాన్తి-ర్గౌ-శ్శాన్తి రజా శాన్తి రశ్వ-శ్శాన్తిః పురుష-శ్శాన్తి-ర్బ్రహ్మ శాన్తి-ర్బ్రాహ్మణ-శ్శాన్తి-శ్శాన్తిరేవ శాన్తి-శ్శాన్తిర్మే అస్తు శాన్తిః ॥
తయా-ఽహగ్ం శాన్త్యా సర్వశాన్త్యా మహ్య-న్ద్విపదే చతుష్పదే చ శాన్తి-ఙ్కరోమి శాన్తిర్మే అస్తు శాన్తిః ॥
ఏహ శ్రీశ్చ హ్రీశ్చ ధృతిశ్చ తపో మేధా ప్రతిష్ఠా శ్రద్ధా సత్య-న్ధర్మశ్చైతాని మోత్తిష్ఠన్త-మనూత్తిష్ఠన్తు మా మాగ్ శ్రీశ్చ హ్రీశ్చ ధృతిశ్చ తపో మేధా ప్రతిష్ఠా శ్రద్ధా సత్య-న్ధర్మశ్చైతాని మా మా హాసిషుః ॥
ఉదాయుషా స్వాయుషోదోషధీనాగ్ం రసేనో-త్పర్జన్యస్య శుష్మేణోదస్థా-మమృతాగ్ం అను ॥ తచ్చక్షు-ర్దేవహిత-మ్పురస్తా చ్ఛుక్రముచ్చరత్ ।
పశ్యేమ శరదః శత-ఞ్జీవేమ శరదః శత-న్నన్దామ శరదః శత-మ్మోదామ శరదః శత-మ్భవామ శరదః శతగ్ం శృణవామ శరదః శత-మ్ప్రబ్రవామ శరదః శత మజీతా-స్స్యామ శరదః శత-ఞ్జ్యోక్చ సూర్య-న్దృశే ॥ 93 ॥
య ఉదగా-న్మహతో-ఽర్ణవా-ద్విభ్రాజమాన-స్సరిరస్య మద్ధ్యాథ్స మా వృషభో లోహితాక్ష-స్సూర్యో విపశ్చి-న్మనసా పునాతు ॥ బ్రహ్మణ-శ్శ్చోతన్యసి బ్రహ్మణ ఆణీ స్థో బ్రహ్మణ ఆవపనమసి ధారితేయ-మ్పృథివీ బ్రహ్మణా మహీ ధారితమేనేన మహదన్తరిక్ష-న్దివ-న్దాధార పృథివీగ్ం సదేవాం-యఁదహం-వేఁద తదహ-న్ధారయాణి మా మద్వేదో-ఽధి విస్రసత్ ॥ మేధామనీషే మా-ఽఽవిశతాగ్ం సమీచీ భూతస్య భవ్యస్యావరుద్ధ్యై సర్వమాయురయాణి
సర్వమాయురయాణి ॥ ఆభి-ర్గీర్భి-ర్యదతో న ఊనమాప్యాయయ హరివో వర్ధమానః ।
యదా స్తోతృభ్యో మహి గోత్రా రుజాసి భూయిష్ఠభాజో అధ తే స్యామ ॥ బ్రహ్మ ప్రావాదిష్మ తన్నో మా హాసీత్ ॥ ఓం శాన్తి-శ్శాన్తి-శ్శాన్తిః ॥ 94 ॥
(పరావతో-దధాతు-బద్ధాన్-జిన్వథ-దృశే-+సప్త చ) (అ. 42)
(నమో - యుఞ్జతే - వృష్ణో అశ్వస్య - బ్రహ్మ-న్ప్రవర్గ్యేణ - బ్రహ్మ-న్ప్రచరిష్యామో - దశ ప్రాచీ - రపశ్యఙ్గోపామ్ - దేవస్య - సముద్రా - యేషే పీపిహి - ఘర్మ యా తే - మహీనా-ఞ్చత్వా - ర్యస్కాన్. - యా పురస్తా-థ్సప్త సప్త - ప్రాణాయ త్రీణి - పూష్ణే చత్వా-ర్యు - దస్యైకాదశ - యాస్తే సప్తా - గ్ని-ర్ధ్రువసీః దైకాన్న విగ్ంశతి--ర్ భూరూర్ధ్వ స్త్రిగ్ంశత-ద్- భూ-ర్మయి షోడశ - యాస్తే ఘోరా నవ - స్నిక్చాష్టౌ - ధునిశ్చ ద్వే - ఉగ్రశ్చ త్రీణ్య - హోరాత్రే పఞ్చ - ఖ-ట్త్రీణి - విగా-స్సప్తదశా - సృ-న్ముఖ-శ్చత్వారి - యదేత-ద్వృకసః పఞ్చ - యదీషిత శ్చత్వారి - దీర్ఘముఖి త్రీణీ - త్థా చ్చత్వారి - యదేత-ద్భూతాని షట్ - ప్రసార్య త్రీణ్య - త్రిణా దశా- హరావద్య - బ్రహ్మణా షట్-థ్షడ్ - ఉత్తుదాష్టౌ - భూ-ష్షట్ - పృథివ్యష్ట షష్టిః - శన్నః సప్తపఞ్చాశ-ద్ద్విచత్వారిగ్ంశత్ )
(నమో వాచే - బ్రహ్మ-న్ప్రవర్గ్యేణ - మయి రు - గన్తరిక్షేణ - పితా నో-ఽసి - మహీనా - ముప నో - యదేత-ద్- భూ--ర్ ద్యూభి శ్చతు-ర్నవతిః)
॥ హరిః ఓమ్ ॥
॥ కృష్ణ యజుర్వేదీయ తైత్తిరీయ ఆరణ్యకే చతుర్థః ప్రపాఠక-స్సమాప్తః ॥

Explore More