କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯା-ମ୍ପ୍ରଥମକାଣ୍ଡେ ଚତୁର୍ଥଃ ପ୍ରଶ୍ନଃ - ସୁତ୍ଯାଦିନେ କର୍ତଵ୍ଯା ଗ୍ରହାଃ
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହରିଃ ଓମ୍ ॥
ଆ ଦଦେ ଗ୍ରାଵା-ଽସ୍ଯଦ୍ଧ୍ଵରକୃ-ଦ୍ଦେଵେଭ୍ଯୋ ଗମ୍ଭୀରମିମ- ମଦ୍ଧ୍ଵର-ଙ୍କୃଦ୍ଧ୍ଯୁତ୍ତମେନ ପଵିନେନ୍ଦ୍ରାଯ ସୋମଗ୍ଂ ସୁଷୁତ-ମ୍ମଧୁମନ୍ତ-ମ୍ପଯସ୍ଵନ୍ତଂ-ଵୃଁଷ୍ଟିଵନିମିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଵୃତ୍ରଘ୍ନ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଵୃତ୍ରତୁର ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା-ଽଭିମାତିଘ୍ନ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା-ଽଽଦିତ୍ଯଵତ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଵିଶ୍ଵଦେଵ୍ଯାଵତେ ଶ୍ଵାତ୍ରା-ସ୍ସ୍ଥ ଵୃତ୍ରତୁରୋ ରାଧୋଗୂର୍ତା ଅମୃତସ୍ଯ ପତ୍ନୀସ୍ତା ଦେଵୀ-ର୍ଦେଵତ୍ରେମଂ-ଯଁଜ୍ଞ-ନ୍ଧତ୍ତୋପହୂତା-ସ୍ସୋମସ୍ଯ ପିବତୋପହୂତୋ ଯୁଷ୍ମାକଗ୍ଂ [ଯୁଷ୍ମାକମ୍, ସୋମଃ ପିବତୁ ଯତ୍ତେ] 1
ସୋମଃ ପିବତୁ ଯତ୍ତେ ସୋମ ଦିଵି ଜ୍ଯୋତିର୍ଯ-ତ୍ପୃଥିଵ୍ଯାଂ-ଯଁଦୁରାଵନ୍ତରିକ୍ଷେ ତେନାସ୍ମୈ ଯଜମାନାଯୋରୁ ରାଯା କୃଦ୍ଧ୍ଯଧି ଦାତ୍ରେ ଵୋଚୋ ଧିଷଣେ ଵୀଡୂ ସତୀ ଵୀଡଯେଥା-ମୂର୍ଜ-ନ୍ଦଧାଥାମୂର୍ଜ-ମ୍ମେ ଧତ୍ତ-ମ୍ମା ଵାଗ୍ଂ ହିଗ୍ଂସିଷ-ମ୍ମା ମା ହିଗ୍ଂସିଷ୍ଟ-ମ୍ପ୍ରାଗପାଗୁଦଗଧରାକ୍ତାସ୍ତ୍ଵା ଦିଶ ଆ ଧାଵନ୍ତ୍ଵମ୍ବ ନି ଷ୍ଵର । ଯତ୍ତେ ସୋମା-ଽଦାଭ୍ଯ-ନ୍ନାମ ଜାଗୃଵି ତସ୍ମୈ ତେ ସୋମ ସୋମାଯ ସ୍ଵାହା ॥ 2 ॥
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହରିଃ ଓମ୍ ॥
ଆ ଦଦେ ଗ୍ରାଵା-ଽସ୍ଯଦ୍ଧ୍ଵରକୃ-ଦ୍ଦେଵେଭ୍ଯୋ ଗମ୍ଭୀରମିମ- ମଦ୍ଧ୍ଵର-ଙ୍କୃଦ୍ଧ୍ଯୁତ୍ତମେନ ପଵିନେନ୍ଦ୍ରାଯ ସୋମଗ୍ଂ ସୁଷୁତ-ମ୍ମଧୁମନ୍ତ-ମ୍ପଯସ୍ଵନ୍ତଂ-ଵୃଁଷ୍ଟିଵନିମିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଵୃତ୍ରଘ୍ନ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଵୃତ୍ରତୁର ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା-ଽଭିମାତିଘ୍ନ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା-ଽଽଦିତ୍ଯଵତ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଵିଶ୍ଵଦେଵ୍ଯାଵତେ ଶ୍ଵାତ୍ରା-ସ୍ସ୍ଥ ଵୃତ୍ରତୁରୋ ରାଧୋଗୂର୍ତା ଅମୃତସ୍ଯ ପତ୍ନୀସ୍ତା ଦେଵୀ-ର୍ଦେଵତ୍ରେମଂ-ଯଁଜ୍ଞ-ନ୍ଧତ୍ତୋପହୂତା-ସ୍ସୋମସ୍ଯ ପିବତୋପହୂତୋ ଯୁଷ୍ମାକଗ୍ଂ [ଯୁଷ୍ମାକମ୍, ସୋମଃ ପିବତୁ ଯତ୍ତେ] 1
ସୋମଃ ପିବତୁ ଯତ୍ତେ ସୋମ ଦିଵି ଜ୍ଯୋତିର୍ଯ-ତ୍ପୃଥିଵ୍ଯାଂ-ଯଁଦୁରାଵନ୍ତରିକ୍ଷେ ତେନାସ୍ମୈ ଯଜମାନାଯୋରୁ ରାଯା କୃଦ୍ଧ୍ଯଧି ଦାତ୍ରେ ଵୋଚୋ ଧିଷଣେ ଵୀଡୂ ସତୀ ଵୀଡଯେଥା-ମୂର୍ଜ-ନ୍ଦଧାଥାମୂର୍ଜ-ମ୍ମେ ଧତ୍ତ-ମ୍ମା ଵାଗ୍ଂ ହିଗ୍ଂସିଷ-ମ୍ମା ମା ହିଗ୍ଂସିଷ୍ଟ-ମ୍ପ୍ରାଗପାଗୁଦଗଧରାକ୍ତାସ୍ତ୍ଵା ଦିଶ ଆ ଧାଵନ୍ତ୍ଵମ୍ବ ନି ଷ୍ଵର । ଯତ୍ତେ ସୋମା-ଽଦାଭ୍ଯ-ନ୍ନାମ ଜାଗୃଵି ତସ୍ମୈ ତେ ସୋମ ସୋମାଯ ସ୍ଵାହା ॥ 2 ॥
(ଯୁଷ୍ମାକଗ୍ଗ୍ - ସ୍ଵର ଯତ୍ତେ -ନଵ ଚ ) (ଅ. 1)
ଵାଚସ୍ପତଯେ ପଵସ୍ଵ ଵାଜିନ୍ ଵୃଷା ଵୃଷ୍ଣୋ ଅଗ୍ଂଶୁଭ୍ଯା-ଙ୍ଗଭସ୍ତିପୂତୋ ଦେଵୋ ଦେଵାନା-ମ୍ପଵିତ୍ରମସି ଯେଷା-ମ୍ଭାଗୋ-ଽସି ତେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ସ୍ଵାଙ୍କୃତୋ-ଽସି ମଧୁମତୀ-ର୍ନ ଇଷସ୍କୃଧି ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵେନ୍ଦ୍ରିଯେଭ୍ଯୋ ଦିଵ୍ଯେଭ୍ଯଃ ପାର୍ଥିଵେଭ୍ଯୋ ମନସ୍ତ୍ଵା ଽଷ୍ଟୂର୍ଵନ୍ତରିକ୍ଷ-ମନ୍ଵିହି ସ୍ଵାହା ତ୍ଵା ସୁଭଵ-ସ୍ସୂର୍ଯାଯ ଦେଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ମରୀଚିପେଭ୍ଯ ଏଷ ତେ ଯୋନିଃ ପ୍ରାଣାଯ ତ୍ଵା ॥ 3 ॥
ଵାଚସ୍ପତଯେ ପଵସ୍ଵ ଵାଜିନ୍ ଵୃଷା ଵୃଷ୍ଣୋ ଅଗ୍ଂଶୁଭ୍ଯା-ଙ୍ଗଭସ୍ତିପୂତୋ ଦେଵୋ ଦେଵାନା-ମ୍ପଵିତ୍ରମସି ଯେଷା-ମ୍ଭାଗୋ-ଽସି ତେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ସ୍ଵାଙ୍କୃତୋ-ଽସି ମଧୁମତୀ-ର୍ନ ଇଷସ୍କୃଧି ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵେନ୍ଦ୍ରିଯେଭ୍ଯୋ ଦିଵ୍ଯେଭ୍ଯଃ ପାର୍ଥିଵେଭ୍ଯୋ ମନସ୍ତ୍ଵା ଽଷ୍ଟୂର୍ଵନ୍ତରିକ୍ଷ-ମନ୍ଵିହି ସ୍ଵାହା ତ୍ଵା ସୁଭଵ-ସ୍ସୂର୍ଯାଯ ଦେଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ମରୀଚିପେଭ୍ଯ ଏଷ ତେ ଯୋନିଃ ପ୍ରାଣାଯ ତ୍ଵା ॥ 3 ॥
(ଵାଚଃ-ସପ୍ତଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 2)
ଉପଯାମଗୃହୀତୋ ଽସ୍ଯନ୍ତର୍ଯଚ୍ଛ ମଘଵ-ନ୍ପାହି ସୋମମୁରୁଷ୍ଯ ରାଯ-ସ୍ସମିଷୋ ଯଜସ୍ଵା-ଽନ୍ତସ୍ତେ ଦଧାମି ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଅନ୍ତରୁର୍ଵନ୍ତରିକ୍ଷଗ୍ଂ ସଜୋଷା ଦେଵୈରଵରୈଃ ପରୈଶ୍ଚା-ଽନ୍ତର୍ଯାମେ ମଘଵ-ନ୍ମାଦଯସ୍ଵ ସ୍ଵାଙ୍କୃତୋ-ଽସି ମଧୁମତୀର୍ନ ଇଷସ୍କୃଧି ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵେନ୍ଦ୍ରିଯେଭ୍ଯୋ ଦିଵ୍ଯେଭ୍ଯଃ ପାର୍ଥିଵେଭ୍ଯୋ ମନସ୍ତ୍ଵା-ଽଷ୍ଟୂର୍ଵନ୍ତରିକ୍ଷମନ୍ଵିହି ସ୍ଵାହା ତ୍ଵା ସୁଭଵ-ସ୍ସୂର୍ଯାଯ ଦେଵେଭ୍ଯ ସ୍ତ୍ଵା ମରୀଚିପେଭ୍ଯ ଏଷ ତେ ଯୋନିରପାନାଯ ତ୍ଵା ॥ 4 ॥
ଉପଯାମଗୃହୀତୋ ଽସ୍ଯନ୍ତର୍ଯଚ୍ଛ ମଘଵ-ନ୍ପାହି ସୋମମୁରୁଷ୍ଯ ରାଯ-ସ୍ସମିଷୋ ଯଜସ୍ଵା-ଽନ୍ତସ୍ତେ ଦଧାମି ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଅନ୍ତରୁର୍ଵନ୍ତରିକ୍ଷଗ୍ଂ ସଜୋଷା ଦେଵୈରଵରୈଃ ପରୈଶ୍ଚା-ଽନ୍ତର୍ଯାମେ ମଘଵ-ନ୍ମାଦଯସ୍ଵ ସ୍ଵାଙ୍କୃତୋ-ଽସି ମଧୁମତୀର୍ନ ଇଷସ୍କୃଧି ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵେନ୍ଦ୍ରିଯେଭ୍ଯୋ ଦିଵ୍ଯେଭ୍ଯଃ ପାର୍ଥିଵେଭ୍ଯୋ ମନସ୍ତ୍ଵା-ଽଷ୍ଟୂର୍ଵନ୍ତରିକ୍ଷମନ୍ଵିହି ସ୍ଵାହା ତ୍ଵା ସୁଭଵ-ସ୍ସୂର୍ଯାଯ ଦେଵେଭ୍ଯ ସ୍ତ୍ଵା ମରୀଚିପେଭ୍ଯ ଏଷ ତେ ଯୋନିରପାନାଯ ତ୍ଵା ॥ 4 ॥
(ଦେଵେଭ୍ଯଃ-ସପ୍ତ ଚ) (ଅ. 3)
ଆ ଵାଯୋ ଭୂଷ ଶୁଚିପା ଉପ ନ-ସ୍ସହସ୍ର-ନ୍ତେ ନିଯୁତୋ ଵିଶ୍ଵଵାର । ଉପୋ ତେ ଅନ୍ଧୋ ମଦ୍ଯମଯାମି ଯସ୍ଯ ଦେଵ ଦଧିଷେ ପୂର୍ଵପେଯମ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ଵାଯଵେ ତ୍ଵେନ୍ଦ୍ରଵାଯୂ ଇମେ ସୁତାଃ । ଉପ ପ୍ରଯୋଭିରା ଗତମିନ୍ଦଵୋ ଵାମୁଶନ୍ତି ହି ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରଵାଯୁଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନିଃ ସଜୋଷାଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା ॥ 5 ॥
ଆ ଵାଯୋ ଭୂଷ ଶୁଚିପା ଉପ ନ-ସ୍ସହସ୍ର-ନ୍ତେ ନିଯୁତୋ ଵିଶ୍ଵଵାର । ଉପୋ ତେ ଅନ୍ଧୋ ମଦ୍ଯମଯାମି ଯସ୍ଯ ଦେଵ ଦଧିଷେ ପୂର୍ଵପେଯମ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ଵାଯଵେ ତ୍ଵେନ୍ଦ୍ରଵାଯୂ ଇମେ ସୁତାଃ । ଉପ ପ୍ରଯୋଭିରା ଗତମିନ୍ଦଵୋ ଵାମୁଶନ୍ତି ହି ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରଵାଯୁଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନିଃ ସଜୋଷାଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା ॥ 5 ॥
(ଆ ଵାଯୋ- ତ୍ରିଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 4)
ଅଯଂ-ଵାଁ-ମ୍ମିତ୍ରାଵରୁଣା ସୁତ-ସ୍ସୋମ ଋତାଵୃଧା । ମମେଦିହ ଶ୍ରୁତଗ୍ଂ ହଵମ୍ । ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ମିତ୍ରାଵରୁଣାଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନିର୍-ଋତାଯୁଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା ॥ 6 ॥
ଅଯଂ-ଵାଁ-ମ୍ମିତ୍ରାଵରୁଣା ସୁତ-ସ୍ସୋମ ଋତାଵୃଧା । ମମେଦିହ ଶ୍ରୁତଗ୍ଂ ହଵମ୍ । ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ମିତ୍ରାଵରୁଣାଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନିର୍-ଋତାଯୁଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା ॥ 6 ॥
(ଅଯଂ-ଵାଁଂ - ଁଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 5)
ଯା ଵା-ଙ୍କଶା ମଧୁମତ୍ଯଶ୍ଵିନା ସୂନୃତାଵତୀ । ତଯା ଯଜ୍ଞ-ମ୍ମିମିକ୍ଷତମ୍ । ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନିର୍ମାଦ୍ଧ୍ଵୀଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା ॥ 7 ॥
ଯା ଵା-ଙ୍କଶା ମଧୁମତ୍ଯଶ୍ଵିନା ସୂନୃତାଵତୀ । ତଯା ଯଜ୍ଞ-ମ୍ମିମିକ୍ଷତମ୍ । ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନିର୍ମାଦ୍ଧ୍ଵୀଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା ॥ 7 ॥
(ଯା ଵା- ମଷ୍ଟାଦଶ) (ଅ. 6)
ପ୍ରାତର୍ଯୁଜୌ ଵି ମୁଚ୍ଯେଥା-ମଶ୍ଵିନାଵେହ ଗଚ୍ଛତମ୍ । ଅସ୍ଯ ସୋମସ୍ଯ ପୀତଯେ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନିରଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା ॥ 8 ॥
ପ୍ରାତର୍ଯୁଜୌ ଵି ମୁଚ୍ଯେଥା-ମଶ୍ଵିନାଵେହ ଗଚ୍ଛତମ୍ । ଅସ୍ଯ ସୋମସ୍ଯ ପୀତଯେ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନିରଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା ॥ 8 ॥
(ପ୍ରାତର୍ଯୁଜାଵେ-କାନ୍ନଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 7)
ଅଯଂ-ଵେଁନଶ୍ଚୋଦଯ-ତ୍ପୃଶ୍ଞିଗର୍ଭା ଜ୍ଯୋତିର୍ଜରାଯୂ ରଜସୋ ଵିମାନେ । ଇମମପାଗ୍ଂ ସଙ୍ଗମେ ସୂର୍ଯସ୍ଯ ଶିଶୁ-ନ୍ନ ଵିପ୍ରା ମତିଭୀ ରିହନ୍ତି ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ଶଣ୍ଡାଯ ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନି-ର୍ଵୀରତା-ମ୍ପାହି ॥ 9 ॥
ଅଯଂ-ଵେଁନଶ୍ଚୋଦଯ-ତ୍ପୃଶ୍ଞିଗର୍ଭା ଜ୍ଯୋତିର୍ଜରାଯୂ ରଜସୋ ଵିମାନେ । ଇମମପାଗ୍ଂ ସଙ୍ଗମେ ସୂର୍ଯସ୍ଯ ଶିଶୁ-ନ୍ନ ଵିପ୍ରା ମତିଭୀ ରିହନ୍ତି ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ଶଣ୍ଡାଯ ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନି-ର୍ଵୀରତା-ମ୍ପାହି ॥ 9 ॥
(ଅଯଂ-ଵେଁନଃ- ପଞ୍ଚଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 8)
ତ-ମ୍ପ୍ରତ୍ନଥା ପୂର୍ଵଥା ଵିଶ୍ଵଥେମଥା ଜ୍ଯେଷ୍ଠତାତି-ମ୍ବର୍ହିଷଦଗ୍ଂ ସୁଵର୍ଵିଦ-ମ୍ପ୍ରତୀଚୀନଂ-ଵୃଁଜନ-ନ୍ଦୋହସେ ଗିରା-ଽଽଶୁ-ଞ୍ଜଯନ୍ତମନୁ ଯାସୁ ଵର୍ଧସେ । ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ମର୍କାଯ ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନିଃ ପ୍ରଜାଃ ପାହି ॥ 10 ॥
ତ-ମ୍ପ୍ରତ୍ନଥା ପୂର୍ଵଥା ଵିଶ୍ଵଥେମଥା ଜ୍ଯେଷ୍ଠତାତି-ମ୍ବର୍ହିଷଦଗ୍ଂ ସୁଵର୍ଵିଦ-ମ୍ପ୍ରତୀଚୀନଂ-ଵୃଁଜନ-ନ୍ଦୋହସେ ଗିରା-ଽଽଶୁ-ଞ୍ଜଯନ୍ତମନୁ ଯାସୁ ଵର୍ଧସେ । ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ମର୍କାଯ ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନିଃ ପ୍ରଜାଃ ପାହି ॥ 10 ॥
(ତ-ମ୍ପ୍ରତ୍ନଯା-ଷଟ୍ଵିଗ୍ଂଶତିଃ ) (ଅ. 9)
ଯେ ଦେଵା ଦିଵ୍ଯେକାଦଶ ସ୍ଥ ପୃଥିଵ୍ଯାମଦ୍ଧ୍ଯେକାଦଶ ସ୍ଥା-ଽଫ୍ସୁଷଦୋ ମହିନୈକାଦଶ ସ୍ଥ ତେ ଦେଵା ଯଜ୍ଞମିମ-ଞ୍ଜୁଷଦ୍ଧ୍ଵ-ମୁପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯାଗ୍ରଯଣୋ-ଽସି ସ୍ଵାଗ୍ରଯଣୋ ଜିନ୍ଵ ଯଜ୍ଞ-ଞ୍ଜିନ୍ଵ ଯଜ୍ଞପତିମଭି ସଵନା ପାହି ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ମ୍ପାତୁ ଵିଶ-ନ୍ତ୍ଵ-ମ୍ପାହୀନ୍ଦ୍ରିଯେଣୈଷ ତେ ଯୋନି-ର୍ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଦେଵେଭ୍ଯଃ ॥ 11 ॥
ଯେ ଦେଵା ଦିଵ୍ଯେକାଦଶ ସ୍ଥ ପୃଥିଵ୍ଯାମଦ୍ଧ୍ଯେକାଦଶ ସ୍ଥା-ଽଫ୍ସୁଷଦୋ ମହିନୈକାଦଶ ସ୍ଥ ତେ ଦେଵା ଯଜ୍ଞମିମ-ଞ୍ଜୁଷଦ୍ଧ୍ଵ-ମୁପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯାଗ୍ରଯଣୋ-ଽସି ସ୍ଵାଗ୍ରଯଣୋ ଜିନ୍ଵ ଯଜ୍ଞ-ଞ୍ଜିନ୍ଵ ଯଜ୍ଞପତିମଭି ସଵନା ପାହି ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ମ୍ପାତୁ ଵିଶ-ନ୍ତ୍ଵ-ମ୍ପାହୀନ୍ଦ୍ରିଯେଣୈଷ ତେ ଯୋନି-ର୍ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଦେଵେଭ୍ଯଃ ॥ 11 ॥
ଯେ ଦେଵା-ସ୍ତ୍ରିଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 10)
ତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍ତ୍ରଯଶ୍ଚ ଗଣିନୋ ରୁଜନ୍ତୋ ଦିଵଗ୍ଂ ରୁଦ୍ରାଃ ପୃଥିଵୀ-ଞ୍ଚ ସଚନ୍ତେ । ଏକାଦଶାସୋ ଅଫ୍ସୁଷଦଃ ସୁତଗ୍ଂ ସୋମ-ଞ୍ଜୁଷନ୍ତାଗ୍ଂ ସଵନାଯ ଵିଶ୍ଵେ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ -ଽସ୍ଯାଗ୍ରଯଣୋ-ଽସି ସ୍ଵାଗ୍ରଯଣୋ ଜିନ୍ଵ ଯଜ୍ଞ-ଞ୍ଜିନ୍ଵ ଯଜ୍ଞପତିମଭି ସଵନା ପାହି ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ମ୍ପାତୁ ଵିଶ-ନ୍ତ୍ଵ-ମ୍ପାହୀନ୍ଦ୍ରିଯେଣୈଷ ତେ ଯୋନି-ର୍ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଦେଵେଭ୍ଯଃ ॥ 12 ॥
ତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍ତ୍ରଯଶ୍ଚ ଗଣିନୋ ରୁଜନ୍ତୋ ଦିଵଗ୍ଂ ରୁଦ୍ରାଃ ପୃଥିଵୀ-ଞ୍ଚ ସଚନ୍ତେ । ଏକାଦଶାସୋ ଅଫ୍ସୁଷଦଃ ସୁତଗ୍ଂ ସୋମ-ଞ୍ଜୁଷନ୍ତାଗ୍ଂ ସଵନାଯ ଵିଶ୍ଵେ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ -ଽସ୍ଯାଗ୍ରଯଣୋ-ଽସି ସ୍ଵାଗ୍ରଯଣୋ ଜିନ୍ଵ ଯଜ୍ଞ-ଞ୍ଜିନ୍ଵ ଯଜ୍ଞପତିମଭି ସଵନା ପାହି ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ମ୍ପାତୁ ଵିଶ-ନ୍ତ୍ଵ-ମ୍ପାହୀନ୍ଦ୍ରିଯେଣୈଷ ତେ ଯୋନି-ର୍ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଦେଵେଭ୍ଯଃ ॥ 12 ॥
(ତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍ତ୍ରଯୋ-ଦ୍ଵିଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 11)
ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ବୃହଦ୍ଵତେ ଵଯସ୍ଵତ ଉକ୍ଥାଯୁଵେ ଯତ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ର ବୃହଦ୍ଵଯସ୍ତସ୍ମୈ ତ୍ଵା ଵିଷ୍ଣଵେ ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵୋକ୍ଥାଯୁଵେ ॥ 13 ॥
ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ବୃହଦ୍ଵତେ ଵଯସ୍ଵତ ଉକ୍ଥାଯୁଵେ ଯତ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ର ବୃହଦ୍ଵଯସ୍ତସ୍ମୈ ତ୍ଵା ଵିଷ୍ଣଵେ ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵୋକ୍ଥାଯୁଵେ ॥ 13 ॥
(ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ-ଦ୍ଵାଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 12)
ମୂର୍ଧାନ-ନ୍ଦିଵୋ ଅରତି-ମ୍ପୃଥିଵ୍ଯା ଵୈଶ୍ଵାନରମୃତାଯ ଜାତମଗ୍ନିମ୍ । କଵିଗ୍ଂ ସମ୍ରାଜ-ମତିଥି-ଞ୍ଜନାନାମାସନ୍ନା ପାତ୍ର-ଞ୍ଜନଯନ୍ତ ଦେଵାଃ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯଗ୍ନଯେ ତ୍ଵା ଵୈଶ୍ଵାନରାଯ ଧ୍ରୁଵୋ-ଽସି ଧ୍ରୁଵକ୍ଷିତି-ର୍ଧ୍ରୁଵାଣା-ନ୍ଧ୍ରୁଵତମୋ-ଽଚ୍ଯୁତାନା-ମଚ୍ଯୁତକ୍ଷିତ୍ତମ ଏଷ ତେ ଯୋନିରଗ୍ନଯେ ତ୍ଵା ଵୈଶ୍ଵାନରାଯ ॥ 14 ॥
ମୂର୍ଧାନ-ନ୍ଦିଵୋ ଅରତି-ମ୍ପୃଥିଵ୍ଯା ଵୈଶ୍ଵାନରମୃତାଯ ଜାତମଗ୍ନିମ୍ । କଵିଗ୍ଂ ସମ୍ରାଜ-ମତିଥି-ଞ୍ଜନାନାମାସନ୍ନା ପାତ୍ର-ଞ୍ଜନଯନ୍ତ ଦେଵାଃ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯଗ୍ନଯେ ତ୍ଵା ଵୈଶ୍ଵାନରାଯ ଧ୍ରୁଵୋ-ଽସି ଧ୍ରୁଵକ୍ଷିତି-ର୍ଧ୍ରୁଵାଣା-ନ୍ଧ୍ରୁଵତମୋ-ଽଚ୍ଯୁତାନା-ମଚ୍ଯୁତକ୍ଷିତ୍ତମ ଏଷ ତେ ଯୋନିରଗ୍ନଯେ ତ୍ଵା ଵୈଶ୍ଵାନରାଯ ॥ 14 ॥
(ମୂର୍ଧାନଂ-ପଞ୍ଚତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 13)
ମଧୁଶ୍ଚ ମାଧଵଶ୍ଚ ଶୁକ୍ରଶ୍ଚ ଶୁଚିଶ୍ଚ ନଭଶ୍ଚ ନଭସ୍ଯଶ୍ଚେଷଶ୍ଚୋର୍ଜଶ୍ଚ ସହଶ୍ଚ ସହସ୍ଯଶ୍ଚ ତପଶ୍ଚ ତପସ୍ଯଶ୍ଚୋ-ପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ସଗ୍ଂସର୍ପୋ- ଽସ୍ଯଗ୍ଂହସ୍ପତ୍ଯାଯ ତ୍ଵା ॥ 15 ॥
ମଧୁଶ୍ଚ ମାଧଵଶ୍ଚ ଶୁକ୍ରଶ୍ଚ ଶୁଚିଶ୍ଚ ନଭଶ୍ଚ ନଭସ୍ଯଶ୍ଚେଷଶ୍ଚୋର୍ଜଶ୍ଚ ସହଶ୍ଚ ସହସ୍ଯଶ୍ଚ ତପଶ୍ଚ ତପସ୍ଯଶ୍ଚୋ-ପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ସଗ୍ଂସର୍ପୋ- ଽସ୍ଯଗ୍ଂହସ୍ପତ୍ଯାଯ ତ୍ଵା ॥ 15 ॥
(ମଧୁଶ୍ଚ-ତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 14)
ଇନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ଆ ଗତଗ୍ଂ ସୁତ-ଙ୍ଗୀର୍ଭି-ର୍ନଭୋ ଵରେଣ୍ଯମ୍ । ଅସ୍ଯ ପାତ-ନ୍ଧିଯେଷିତା ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନିଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନିଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା ॥ 16 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ଆ ଗତଗ୍ଂ ସୁତ-ଙ୍ଗୀର୍ଭି-ର୍ନଭୋ ଵରେଣ୍ଯମ୍ । ଅସ୍ଯ ପାତ-ନ୍ଧିଯେଷିତା ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନିଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନିଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା ॥ 16 ॥
(ଇନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 15)
ଓମାସଶ୍ଚର୍ଷଣୀଧୃତୋ ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵାସ ଆ ଗତ । ଦାଶ୍ଵାଗ୍ଂସୋ ଦାଶୁଷଃ ସୁତମ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଦେଵେଭ୍ଯ ଏଷ ତେ ଯୋନି-ର୍ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଦେଵେଭ୍ଯଃ ॥ 17 ॥
ଓମାସଶ୍ଚର୍ଷଣୀଧୃତୋ ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵାସ ଆ ଗତ । ଦାଶ୍ଵାଗ୍ଂସୋ ଦାଶୁଷଃ ସୁତମ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଦେଵେଭ୍ଯ ଏଷ ତେ ଯୋନି-ର୍ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଦେଵେଭ୍ଯଃ ॥ 17 ॥
(ଓମାସୋ ଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 16)
ମରୁତ୍ଵନ୍ତଂ-ଵୃଁଷଭଂ-ଵାଁଵୃଧାନମକଵାରି-ନ୍ଦିଵ୍ଯଗ୍ଂ ଶାସମିନ୍ଦ୍ରମ୍ । ଵିଶ୍ଵାସାହମଵସେ ନୂତନାଯୋଗ୍ରଗ୍ଂ ସହୋଦାମିହ ତଗ୍ଂ ହୁଵେମ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ମରୁତ୍ଵତ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ମରୁତ୍ଵତେ ॥ 18 ॥
ମରୁତ୍ଵନ୍ତଂ-ଵୃଁଷଭଂ-ଵାଁଵୃଧାନମକଵାରି-ନ୍ଦିଵ୍ଯଗ୍ଂ ଶାସମିନ୍ଦ୍ରମ୍ । ଵିଶ୍ଵାସାହମଵସେ ନୂତନାଯୋଗ୍ରଗ୍ଂ ସହୋଦାମିହ ତଗ୍ଂ ହୁଵେମ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ମରୁତ୍ଵତ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ମରୁତ୍ଵତେ ॥ 18 ॥
(ମରୁତ୍ଵନ୍ତଗ୍ଂ-ଷଟ୍ଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 17)
ଇନ୍ଦ୍ର ମରୁତ୍ଵ ଇହ ପାହି ସୋମଂ-ଯଁଥା ଶାର୍ଯାତେ ଅପିବ-ସ୍ସୁତସ୍ଯ । ତଵ ପ୍ରଣୀତୀ ତଵ ଶୂର ଶର୍ମନ୍ନା-ଵିଵାସନ୍ତି କଵଯଃ ସୁଯଜ୍ଞାଃ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ମରୁତ୍ଵତ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ମରୁତ୍ଵତେ ॥ 19 ॥
ଇନ୍ଦ୍ର ମରୁତ୍ଵ ଇହ ପାହି ସୋମଂ-ଯଁଥା ଶାର୍ଯାତେ ଅପିବ-ସ୍ସୁତସ୍ଯ । ତଵ ପ୍ରଣୀତୀ ତଵ ଶୂର ଶର୍ମନ୍ନା-ଵିଵାସନ୍ତି କଵଯଃ ସୁଯଜ୍ଞାଃ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ମରୁତ୍ଵତ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ମରୁତ୍ଵତେ ॥ 19 ॥
(ଇନ୍ଦ୍ରୈକାନ୍ନ ତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 18)
ମରୁତ୍ଵାଗ୍ଂ ଇନ୍ଦ୍ର ଵୃଷଭୋ ରଣାଯ ପିବା ସୋମମନୁଷ୍ଵଧ-ମ୍ମଦାଯ । ଆ ସିଞ୍ଚସ୍ଵ ଜଠରେ ମଦ୍ଧ୍ଵ ଊର୍ମି-ନ୍ତ୍ଵଗ୍ଂ ରାଜା-ଽସି ପ୍ରଦିଵଃ ସୁତାନାମ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ମରୁତ୍ଵତ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ମରୁତ୍ଵତେ ॥ 20 ॥
ମରୁତ୍ଵାଗ୍ଂ ଇନ୍ଦ୍ର ଵୃଷଭୋ ରଣାଯ ପିବା ସୋମମନୁଷ୍ଵଧ-ମ୍ମଦାଯ । ଆ ସିଞ୍ଚସ୍ଵ ଜଠରେ ମଦ୍ଧ୍ଵ ଊର୍ମି-ନ୍ତ୍ଵଗ୍ଂ ରାଜା-ଽସି ପ୍ରଦିଵଃ ସୁତାନାମ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ମରୁତ୍ଵତ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ମରୁତ୍ଵତେ ॥ 20 ॥
(ମରୁତ୍ଵାନେକାନ୍ନତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 19)
ମହାଗ୍ଂ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଯ ଓଜସା ପର୍ଜନ୍ଯୋ ଵୃଷ୍ଟିମାଗ୍ଂ ଇଵ । ସ୍ତୋମୈର୍ଵଥ୍ସସ୍ଯ ଵାଵୃଧେ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ମହେନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନି-ର୍ମହେନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ॥ 21 ॥
ମହାଗ୍ଂ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଯ ଓଜସା ପର୍ଜନ୍ଯୋ ଵୃଷ୍ଟିମାଗ୍ଂ ଇଵ । ସ୍ତୋମୈର୍ଵଥ୍ସସ୍ଯ ଵାଵୃଧେ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ମହେନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନି-ର୍ମହେନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ॥ 21 ॥
(ମହାନେକାନ୍ନଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 20)
ମହାଗ୍ଂ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନୃଵଦା ଚର୍ଷଣିପ୍ରା ଉତ ଦ୍ଵିବର୍ହା ଅମିନ-ସ୍ସହୋଭିଃ । ଅସ୍ମଦ୍ରିଯଗ୍ଵାଵୃଧେ ଵୀର୍ଯାଯୋରୁଃ ପୃଥୁ-ସ୍ସୁକୃତଃ କର୍ତୃଭିର୍ଭୂତ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ମହେନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନି-ର୍ମହେନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ॥ 22 ॥
ମହାଗ୍ଂ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନୃଵଦା ଚର୍ଷଣିପ୍ରା ଉତ ଦ୍ଵିବର୍ହା ଅମିନ-ସ୍ସହୋଭିଃ । ଅସ୍ମଦ୍ରିଯଗ୍ଵାଵୃଧେ ଵୀର୍ଯାଯୋରୁଃ ପୃଥୁ-ସ୍ସୁକୃତଃ କର୍ତୃଭିର୍ଭୂତ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ମହେନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵୈଷ ତେ ଯୋନି-ର୍ମହେନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ॥ 22 ॥
(ମହା-ନ୍ନୃଵଥ୍ - ଷଡ୍ଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 21)
କଦା ଚନ ସ୍ତରୀରସି ନେନ୍ଦ୍ର ସଶ୍ଚସି ଦାଶୁଷେ । ଉପୋପେନ୍ନୁ ମଘଵ-ନ୍ଭୂଯ ଇନ୍ନୁ ତେ ଦାନ-ନ୍ଦେଵସ୍ଯ ପୃଚ୍ଯତେ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯା-ଦିତ୍ଯେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ॥ କଦା ଚନ ପ୍ର ଯୁଚ୍ଛସ୍ଯୁଭେ ନି ପାସି ଜନ୍ମନୀ । ତୁରୀଯାଦିତ୍ଯ ସଵନ-ନ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମା ତସ୍ଥାଵମୃତ-ନ୍ଦିଵି ॥ ଯଜ୍ଞୋ ଦେଵାନା-ମ୍ପ୍ରତ୍ଯେତି ସୁମ୍ନମାଦିତ୍ଯାସୋ ଭଵତା ମୃଡଯନ୍ତଃ । ଆ ଵୋ ଽର୍ଵାଚୀ ସୁମତି-ର୍ଵଵୃତ୍ଯାଦଗ୍ଂହୋ-ଶ୍ଚିଦ୍ଯା ଵରିଵୋଵିତ୍ତରା-ଽସତ୍ ॥ ଵିଵସ୍ଵ ଆଦିତ୍ଯୈଷ ତେ ସୋମପୀଥସ୍ତେନ ମନ୍ଦସ୍ଵ ତେନ ତୃପ୍ଯ ତୃପ୍ଯାସ୍ମ ତେ ଵଯ-ନ୍ତର୍ପଯିତାରୋ ଯା ଦିଵ୍ଯା ଵୃଷ୍ଟିସ୍ତଯା ତ୍ଵା ଶ୍ରୀଣାମି ॥ 23 ॥
କଦା ଚନ ସ୍ତରୀରସି ନେନ୍ଦ୍ର ସଶ୍ଚସି ଦାଶୁଷେ । ଉପୋପେନ୍ନୁ ମଘଵ-ନ୍ଭୂଯ ଇନ୍ନୁ ତେ ଦାନ-ନ୍ଦେଵସ୍ଯ ପୃଚ୍ଯତେ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯା-ଦିତ୍ଯେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ॥ କଦା ଚନ ପ୍ର ଯୁଚ୍ଛସ୍ଯୁଭେ ନି ପାସି ଜନ୍ମନୀ । ତୁରୀଯାଦିତ୍ଯ ସଵନ-ନ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମା ତସ୍ଥାଵମୃତ-ନ୍ଦିଵି ॥ ଯଜ୍ଞୋ ଦେଵାନା-ମ୍ପ୍ରତ୍ଯେତି ସୁମ୍ନମାଦିତ୍ଯାସୋ ଭଵତା ମୃଡଯନ୍ତଃ । ଆ ଵୋ ଽର୍ଵାଚୀ ସୁମତି-ର୍ଵଵୃତ୍ଯାଦଗ୍ଂହୋ-ଶ୍ଚିଦ୍ଯା ଵରିଵୋଵିତ୍ତରା-ଽସତ୍ ॥ ଵିଵସ୍ଵ ଆଦିତ୍ଯୈଷ ତେ ସୋମପୀଥସ୍ତେନ ମନ୍ଦସ୍ଵ ତେନ ତୃପ୍ଯ ତୃପ୍ଯାସ୍ମ ତେ ଵଯ-ନ୍ତର୍ପଯିତାରୋ ଯା ଦିଵ୍ଯା ଵୃଷ୍ଟିସ୍ତଯା ତ୍ଵା ଶ୍ରୀଣାମି ॥ 23 ॥
(ଵଃ- ସପ୍ତଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 22)
ଵାମମଦ୍ଯ ସଵିତର୍ଵାମମୁ ଶ୍ଵୋ ଦିଵେଦିଵେ ଵାମମସ୍ମଭ୍ଯଗ୍ଂ ସାଵୀଃ ॥ ଵାମସ୍ଯ ହି କ୍ଷଯସ୍ଯ ଦେଵ ଭୂରେରଯା ଧିଯା ଵାମଭାଜଃ ସ୍ଯାମ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ଦେଵାଯ ତ୍ଵା ସଵିତ୍ରେ ॥ 24 ॥
ଵାମମଦ୍ଯ ସଵିତର୍ଵାମମୁ ଶ୍ଵୋ ଦିଵେଦିଵେ ଵାମମସ୍ମଭ୍ଯଗ୍ଂ ସାଵୀଃ ॥ ଵାମସ୍ଯ ହି କ୍ଷଯସ୍ଯ ଦେଵ ଭୂରେରଯା ଧିଯା ଵାମଭାଜଃ ସ୍ଯାମ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ଦେଵାଯ ତ୍ଵା ସଵିତ୍ରେ ॥ 24 ॥
(ଵାମଂ-ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 23)
ଅଦବ୍ଧେଭି-ସ୍ସଵିତଃ ପାଯୁଭିଷ୍ଟ୍ଵଗ୍ଂ ଶିଵେଭିରଦ୍ଯ ପରିପାହି ନୋ ଗଯମ୍ । ହିରଣ୍ଯଜିହ୍ଵ-ସ୍ସୁଵିତାଯ ନଵ୍ଯସେ ରକ୍ଷା ମାକିର୍ନୋ ଅଘଶଗ୍ଂସ ଈଶତ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ଦେଵାଯ ତ୍ଵା ସଵିତ୍ରେ ॥ 25 ॥
ଅଦବ୍ଧେଭି-ସ୍ସଵିତଃ ପାଯୁଭିଷ୍ଟ୍ଵଗ୍ଂ ଶିଵେଭିରଦ୍ଯ ପରିପାହି ନୋ ଗଯମ୍ । ହିରଣ୍ଯଜିହ୍ଵ-ସ୍ସୁଵିତାଯ ନଵ୍ଯସେ ରକ୍ଷା ମାକିର୍ନୋ ଅଘଶଗ୍ଂସ ଈଶତ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ଦେଵାଯ ତ୍ଵା ସଵିତ୍ରେ ॥ 25 ॥
(ଅଦବ୍ଧେଭି-ସ୍ତ୍ରିଯୋଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 24)
ହିରଣ୍ଯପାଣିମୂତଯେ ସଵିତାରମୁପ ହ୍ଵଯେ । ସ ଚେତ୍ତା ଦେଵତା ପଦମ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ଦେଵାଯ ତ୍ଵା ସଵିତ୍ରେ ॥ 26 ॥
ହିରଣ୍ଯପାଣିମୂତଯେ ସଵିତାରମୁପ ହ୍ଵଯେ । ସ ଚେତ୍ତା ଦେଵତା ପଦମ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ଦେଵାଯ ତ୍ଵା ସଵିତ୍ରେ ॥ 26 ॥
(ହିରଣ୍ଯପାଣିଂ-ଚତୁର୍ଦଶ) (ଅ. 25)
ସୁଶର୍ମା-ଽସି ସୁପ୍ରତିଷ୍ଠାନୋ ବୃହଦୁକ୍ଷେ ନମ ଏଷ ତେ ଯୋନି-ର୍ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଦେଵେଭ୍ଯଃ ॥ 27 ॥
ସୁଶର୍ମା-ଽସି ସୁପ୍ରତିଷ୍ଠାନୋ ବୃହଦୁକ୍ଷେ ନମ ଏଷ ତେ ଯୋନି-ର୍ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଦେଵେଭ୍ଯଃ ॥ 27 ॥
(ସୁଶର୍ମା-ଦ୍ଵାଦଶ) (ଅ. 26)
ବୃହସ୍ପତିସୁତସ୍ଯ ତ ଇନ୍ଦୋ ଇନ୍ଦ୍ରିଯାଵତଃ ପତ୍ନୀଵନ୍ତ-ଙ୍ଗ୍ରହ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାମ୍ଯଗ୍ନା(3)ଇ ପତ୍ନୀଵା(3) ସ୍ସଜୂର୍ଦେଵେନ ତ୍ଵଷ୍ଟ୍ରା ସୋମ-ମ୍ପିବ ସ୍ଵାହା ॥ 28 ॥
ବୃହସ୍ପତିସୁତସ୍ଯ ତ ଇନ୍ଦୋ ଇନ୍ଦ୍ରିଯାଵତଃ ପତ୍ନୀଵନ୍ତ-ଙ୍ଗ୍ରହ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାମ୍ଯଗ୍ନା(3)ଇ ପତ୍ନୀଵା(3) ସ୍ସଜୂର୍ଦେଵେନ ତ୍ଵଷ୍ଟ୍ରା ସୋମ-ମ୍ପିବ ସ୍ଵାହା ॥ 28 ॥
(ବୃହସ୍ପତିସୁତସ୍ଯ-ପଞ୍ଚଦଶ) (ଅ. 27)
ହରିରସି ହାରିଯୋଜନୋ ହର୍ଯୋ-ସ୍ସ୍ଥାତା ଵଜ୍ରସ୍ଯ ଭର୍ତା ପୃଶ୍ଞେଃ ପ୍ରେତା ତସ୍ଯ ତେ ଦେଵ ସୋମେଷ୍ଟଯଜୁଷ-ସ୍ସ୍ତୁତସ୍ତୋମସ୍ଯ ଶସ୍ତୋକ୍ଥସ୍ଯ ହରିଵନ୍ତ-ଙ୍ଗ୍ରହ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାମି ହରୀ-ସ୍ସ୍ଥ ହର୍ଯୋର୍ଧାନା-ସ୍ସହସୋମା ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ସ୍ଵାହା ॥ 29 ॥
ହରିରସି ହାରିଯୋଜନୋ ହର୍ଯୋ-ସ୍ସ୍ଥାତା ଵଜ୍ରସ୍ଯ ଭର୍ତା ପୃଶ୍ଞେଃ ପ୍ରେତା ତସ୍ଯ ତେ ଦେଵ ସୋମେଷ୍ଟଯଜୁଷ-ସ୍ସ୍ତୁତସ୍ତୋମସ୍ଯ ଶସ୍ତୋକ୍ଥସ୍ଯ ହରିଵନ୍ତ-ଙ୍ଗ୍ରହ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାମି ହରୀ-ସ୍ସ୍ଥ ହର୍ଯୋର୍ଧାନା-ସ୍ସହସୋମା ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ସ୍ଵାହା ॥ 29 ॥
(ହରିରସି-ଷଡ୍ଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 28)
ଅଗ୍ନ ଆଯୂଗ୍ଂଷି ପଵସ ଆ ସୁଵୋର୍ଜମିଷ-ଞ୍ଚ ନଃ । ଆରେ ବାଧସ୍ଵ ଦୁଚ୍ଛୁନାମ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯଗ୍ନଯେ ତ୍ଵା ତେଜସ୍ଵତ ଏଷ ତେ ଯୋନିରଗ୍ନଯେ ତ୍ଵା ତେଜସ୍ଵତେ ॥ 30 ॥
ଅଗ୍ନ ଆଯୂଗ୍ଂଷି ପଵସ ଆ ସୁଵୋର୍ଜମିଷ-ଞ୍ଚ ନଃ । ଆରେ ବାଧସ୍ଵ ଦୁଚ୍ଛୁନାମ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯଗ୍ନଯେ ତ୍ଵା ତେଜସ୍ଵତ ଏଷ ତେ ଯୋନିରଗ୍ନଯେ ତ୍ଵା ତେଜସ୍ଵତେ ॥ 30 ॥
(ଅଗ୍ନ ଆଯୂଗ୍ଂଷି-ତ୍ରଯୋଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 29)
ଉତ୍ତିଷ୍ଠନ୍ନୋଜସା ସହ ପୀତ୍ଵା ଶିପ୍ରେ ଅଵେପଯଃ । ସୋମମିନ୍ଦ୍ର ଚମୂ ସୁତମ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵୌଜସ୍ଵତ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵୌଜସ୍ଵତେ ॥ 31 ॥
ଉତ୍ତିଷ୍ଠନ୍ନୋଜସା ସହ ପୀତ୍ଵା ଶିପ୍ରେ ଅଵେପଯଃ । ସୋମମିନ୍ଦ୍ର ଚମୂ ସୁତମ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵୌଜସ୍ଵତ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵୌଜସ୍ଵତେ ॥ 31 ॥
(ଉତ୍ତିଷ୍ଠନ୍ନେକଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 30)
ତରଣି-ର୍ଵିଶ୍ଵଦର୍ଶତୋ ଜ୍ଯୋତିଷ୍କୃଦସି ସୂର୍ଯ । ଵିଶ୍ଵମା ଭାସି ରୋଚନମ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ସୂର୍ଯାଯ ତ୍ଵା ଭ୍ରାଜସ୍ଵତ ଏଷ ତେ ଯୋନି-ସ୍ସୂର୍ଯାଯ ତ୍ଵା ଭ୍ରାଜସ୍ଵତେ ॥ 32 ॥
ତରଣି-ର୍ଵିଶ୍ଵଦର୍ଶତୋ ଜ୍ଯୋତିଷ୍କୃଦସି ସୂର୍ଯ । ଵିଶ୍ଵମା ଭାସି ରୋଚନମ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ସୂର୍ଯାଯ ତ୍ଵା ଭ୍ରାଜସ୍ଵତ ଏଷ ତେ ଯୋନି-ସ୍ସୂର୍ଯାଯ ତ୍ଵା ଭ୍ରାଜସ୍ଵତେ ॥ 32 ॥
(ତରଣି-ର୍ଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 31)
ଆ ପ୍ଯାଯସ୍ଵ ମଦିନ୍ତମ ସୋମ ଵିଶ୍ଵାଭି-ରୂତିଭିଃ । ଭଵା ନ-ସ୍ସପ୍ରଥସ୍ତମଃ ॥ 33 ॥
ଆ ପ୍ଯାଯସ୍ଵ ମଦିନ୍ତମ ସୋମ ଵିଶ୍ଵାଭି-ରୂତିଭିଃ । ଭଵା ନ-ସ୍ସପ୍ରଥସ୍ତମଃ ॥ 33 ॥
(ଆ ପ୍ଯାଯସ୍ଵ-ନଵ) (ଅ. 32)
ଈଯୁଷ୍ଟେ ଯେ ପୂର୍ଵତରାମପଶ୍ଯନ୍ ଵ୍ଯୁଚ୍ଛନ୍ତୀମୁଷସ-ମ୍ମର୍ତ୍ଯାସଃ । ଅସ୍ମାଭିରୂ ନୁ ପ୍ରତିଚକ୍ଷ୍ଯା-ଽଭୂଦୋ ତେ ଯନ୍ତି ଯେ ଅପରୀଷୁ ପଶ୍ଯାନ୍ ॥ 34 ॥
ଈଯୁଷ୍ଟେ ଯେ ପୂର୍ଵତରାମପଶ୍ଯନ୍ ଵ୍ଯୁଚ୍ଛନ୍ତୀମୁଷସ-ମ୍ମର୍ତ୍ଯାସଃ । ଅସ୍ମାଭିରୂ ନୁ ପ୍ରତିଚକ୍ଷ୍ଯା-ଽଭୂଦୋ ତେ ଯନ୍ତି ଯେ ଅପରୀଷୁ ପଶ୍ଯାନ୍ ॥ 34 ॥
(ଈଯୁ-ରେକାନ୍ନଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 33)
ଜ୍ଯୋତିଷ୍ମତୀ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ଜ୍ଯୋତିଷ୍କୃତ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ଜ୍ଯୋତିର୍ଵିଦ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ଭାସ୍ଵତୀ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ଜ୍ଵଲନ୍ତୀ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ମଲ୍ମଲାଭଵନ୍ତୀ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ଦୀପ୍ଯମାନା-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ରୋଚମାନା-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମ୍ଯଜସ୍ରା-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ବୃହଜ୍ଜ୍ଯୋତିଷ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ବୋଧଯନ୍ତୀ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ଜାଗ୍ରତୀ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ॥ 35 ॥
ଜ୍ଯୋତିଷ୍ମତୀ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ଜ୍ଯୋତିଷ୍କୃତ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ଜ୍ଯୋତିର୍ଵିଦ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ଭାସ୍ଵତୀ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ଜ୍ଵଲନ୍ତୀ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ମଲ୍ମଲାଭଵନ୍ତୀ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ଦୀପ୍ଯମାନା-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ରୋଚମାନା-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମ୍ଯଜସ୍ରା-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ବୃହଜ୍ଜ୍ଯୋତିଷ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ବୋଧଯନ୍ତୀ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ଜାଗ୍ରତୀ-ନ୍ତ୍ଵା ସାଦଯାମି ॥ 35 ॥
(ଜ୍ଯୋତିଷ୍ମତୀଗ୍ଂ-ଷଟ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 34)
ପ୍ରଯାସାଯ ସ୍ଵାହା ଽଽଯାସାଯ ସ୍ଵାହା ଵିଯାସାଯ ସ୍ଵାହା ସଂଯାଁସାଯ ସ୍ଵାହୋଦ୍ଯାସାଯ ସ୍ଵାହା-ଽଵଯାସାଯ ସ୍ଵାହା ଶୁଚେ ସ୍ଵାହା ଶୋକାଯ ସ୍ଵାହା ତପ୍ଯତ୍ଵୈ ସ୍ଵାହା ତପତେ ସ୍ଵାହା ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଯୈ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 36 ॥
ପ୍ରଯାସାଯ ସ୍ଵାହା ଽଽଯାସାଯ ସ୍ଵାହା ଵିଯାସାଯ ସ୍ଵାହା ସଂଯାଁସାଯ ସ୍ଵାହୋଦ୍ଯାସାଯ ସ୍ଵାହା-ଽଵଯାସାଯ ସ୍ଵାହା ଶୁଚେ ସ୍ଵାହା ଶୋକାଯ ସ୍ଵାହା ତପ୍ଯତ୍ଵୈ ସ୍ଵାହା ତପତେ ସ୍ଵାହା ବ୍ରହ୍ମହତ୍ଯାଯୈ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 36 ॥
(ପ୍ରଯାସାଯ-ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶତିଃ ) (ଅ. 35)
ଚିତ୍ତଗ୍ଂ ସନ୍ତାନେନ ଭଵଂ-ଯଁକ୍ନା ରୁଦ୍ର-ନ୍ତନିମ୍ନା ପଶୁପତିଗ୍ଗ୍ ସ୍ଥୂଲହୃଦଯେନାଗ୍ନିଗ୍ଂ ହୃଦଯେନ ରୁଦ୍ରଂ-ଲୋଁହିତେନ ଶର୍ଵ-ମ୍ମତସ୍ନାଭ୍ଯା-ମ୍ମହାଦେଵ-ମନ୍ତଃପାର୍ଶ୍ଵେନୌଷିଷ୍ଠହନଗ୍ଂ ଶିଙ୍ଗୀନିକୋଶ୍ଯାଭ୍ଯାମ୍ ॥ 37 ॥
ଚିତ୍ତଗ୍ଂ ସନ୍ତାନେନ ଭଵଂ-ଯଁକ୍ନା ରୁଦ୍ର-ନ୍ତନିମ୍ନା ପଶୁପତିଗ୍ଗ୍ ସ୍ଥୂଲହୃଦଯେନାଗ୍ନିଗ୍ଂ ହୃଦଯେନ ରୁଦ୍ରଂ-ଲୋଁହିତେନ ଶର୍ଵ-ମ୍ମତସ୍ନାଭ୍ଯା-ମ୍ମହାଦେଵ-ମନ୍ତଃପାର୍ଶ୍ଵେନୌଷିଷ୍ଠହନଗ୍ଂ ଶିଙ୍ଗୀନିକୋଶ୍ଯାଭ୍ଯାମ୍ ॥ 37 ॥
(ଚିତ୍ତ-ମଷ୍ଟାଦଶ) (ଅ. 36)
ଆ ତିଷ୍ଠ ଵୃତ୍ରହ-ନ୍ରଥଂ-ଯୁଁକ୍ତା ତେ ବ୍ରହ୍ମଣା ହରୀ । ଅର୍ଵାଚୀନଗ୍ଂ ସୁ ତେ ମନୋ ଗ୍ରାଵା କୃଣୋତୁ ଵଗ୍ନୁନା ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନେ ॥ 38 ॥
ଆ ତିଷ୍ଠ ଵୃତ୍ରହ-ନ୍ରଥଂ-ଯୁଁକ୍ତା ତେ ବ୍ରହ୍ମଣା ହରୀ । ଅର୍ଵାଚୀନଗ୍ଂ ସୁ ତେ ମନୋ ଗ୍ରାଵା କୃଣୋତୁ ଵଗ୍ନୁନା ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନେ ॥ 38 ॥
(ଆ ତିଷ୍ଟ-ଷଟ୍ଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 37)
ଇନ୍ଦ୍ରମିଦ୍ଧରୀ ଵହତୋ-ଽପ୍ରତିଧୃଷ୍ଟଶଵସ-ମୃଷୀଣା-ଞ୍ଚ ସ୍ତୁତୀରୁପ ଯଜ୍ଞ-ଞ୍ଚ ମାନୁଷାଣାମ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନେ ॥ 39 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରମିଦ୍ଧରୀ ଵହତୋ-ଽପ୍ରତିଧୃଷ୍ଟଶଵସ-ମୃଷୀଣା-ଞ୍ଚ ସ୍ତୁତୀରୁପ ଯଜ୍ଞ-ଞ୍ଚ ମାନୁଷାଣାମ୍ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନେ ॥ 39 ॥
(ଇନ୍ଦ୍ରମିତ୍-ତ୍ରଯୋଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 38)
ଅସାଵି ସୋମ ଇନ୍ଦ୍ର ତେ ଶଵିଷ୍ଠ ଧୃଷ୍ଣଵା ଗହି । ଆ ତ୍ଵା ପୃଣକ୍ତ୍ଵିନ୍ଦ୍ରିଯଗ୍ଂ ରଜ-ସ୍ସୂର୍ଯ-ନ୍ନ ରଶ୍ମିଭିଃ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନେ ॥ 40 ॥
ଅସାଵି ସୋମ ଇନ୍ଦ୍ର ତେ ଶଵିଷ୍ଠ ଧୃଷ୍ଣଵା ଗହି । ଆ ତ୍ଵା ପୃଣକ୍ତ୍ଵିନ୍ଦ୍ରିଯଗ୍ଂ ରଜ-ସ୍ସୂର୍ଯ-ନ୍ନ ରଶ୍ମିଭିଃ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନେ ॥ 40 ॥
(ଅସାଵି-ସପ୍ତଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 39)
ସର୍ଵସ୍ଯ ପ୍ରତିଶୀଵରୀ ଭୂମିସ୍ତ୍ଵୋପସ୍ଥ ଆ-ଽଧିତ । ସ୍ଯୋନା-ଽସ୍ମୈ ସୁଷଦା ଭଵ ଯଚ୍ଛା-ଽସ୍ମୈ ଶର୍ମ ସପ୍ରଥାଃ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନେ ॥ 41 ॥
ସର୍ଵସ୍ଯ ପ୍ରତିଶୀଵରୀ ଭୂମିସ୍ତ୍ଵୋପସ୍ଥ ଆ-ଽଧିତ । ସ୍ଯୋନା-ଽସ୍ମୈ ସୁଷଦା ଭଵ ଯଚ୍ଛା-ଽସ୍ମୈ ଶର୍ମ ସପ୍ରଥାଃ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନେ ॥ 41 ॥
(ସର୍ଵସ୍ଯ ଷଡ୍ଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 40)
ମହାଗ୍ଂ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵଜ୍ରବାହୁ-ଷ୍ଷୋଡଶୀ ଶର୍ମ ଯଚ୍ଛତୁ । ସ୍ଵସ୍ତି ନୋ ମଘଵା କରୋତୁ ହନ୍ତୁ ପାପ୍ମାନଂ-ଯୋଁ-ଽସ୍ମା-ନ୍ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନେ ॥ 42 ॥
ମହାଗ୍ଂ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵଜ୍ରବାହୁ-ଷ୍ଷୋଡଶୀ ଶର୍ମ ଯଚ୍ଛତୁ । ସ୍ଵସ୍ତି ନୋ ମଘଵା କରୋତୁ ହନ୍ତୁ ପାପ୍ମାନଂ-ଯୋଁ-ଽସ୍ମା-ନ୍ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନେ ॥ 42 ॥
(ମହାନ୍-ଷଡ୍ଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 41)
ସଜୋଷା ଇନ୍ଦ୍ର ସଗଣୋ ମରୁଦ୍ଭି-ସ୍ସୋମ-ମ୍ପିବ ଵୃତ୍ରହଞ୍ଛୂର ଵିଦ୍ଵାନ୍ । ଜହି ଶତ୍ରୂଗ୍ଂ ରପ ମୃଧୋ ନୁଦସ୍ଵା-ଽଥାଭଯ-ଙ୍କୃଣୁହି ଵିଶ୍ଵତୋ ନଃ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନେ ॥ 43 ॥
ସଜୋଷା ଇନ୍ଦ୍ର ସଗଣୋ ମରୁଦ୍ଭି-ସ୍ସୋମ-ମ୍ପିବ ଵୃତ୍ରହଞ୍ଛୂର ଵିଦ୍ଵାନ୍ । ଜହି ଶତ୍ରୂଗ୍ଂ ରପ ମୃଧୋ ନୁଦସ୍ଵା-ଽଥାଭଯ-ଙ୍କୃଣୁହି ଵିଶ୍ଵତୋ ନଃ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନ ଏଷ ତେ ଯୋନିରିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନେ ॥ 43 ॥
(ସଜୋଷାଃ-ତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 42)
ଉଦୁ ତ୍ଯ-ଞ୍ଜାତଵେଦସ-ନ୍ଦେଵଂ-ଵଁହନ୍ତି କେତଵଃ । ଦୃଶେ ଵିଶ୍ଵାଯ ସୂର୍ଯମ୍ ॥ ଚିତ୍ର-ନ୍ଦେଵାନା-ମୁଦଗାଦନୀକ-ଞ୍ଚକ୍ଷୁ-ର୍ମିତ୍ରସ୍ଯ ଵରୁଣସ୍ଯା-ଽଗ୍ନେଃ । ଆ-ଽପ୍ରା ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଅନ୍ତରିକ୍ଷଗ୍ଂ ସୂର୍ଯ ଆତ୍ମା ଜଗତସ୍ତସ୍ଥୁଷଶ୍ଚ ॥ ଅଗ୍ନେ ନଯ ସୁପଥା ରାଯେ ଅସ୍ମାନ୍. ଵିଶ୍ଵାନି ଦେଵ ଵଯୁନାନି ଵିଦ୍ଵାନ୍ । ଯୁଯୋଦ୍ଧ୍ଯସ୍ମ-ଜ୍ଜୁହୁରାଣ ମେନୋ ଭୂଯିଷ୍ଠା-ନ୍ତେ ନମଉକ୍ତିଂ-ଵିଁଧେମ ॥ ଦିଵ-ଙ୍ଗଚ୍ଛ ସୁଵଃ ପତ ରୂପେଣ [ରୂପେଣ, ଵୋ ରୂପମଭ୍ଯୈମି ଵଯସା ଵଯଃ ।] ॥ 44 ॥
ଉଦୁ ତ୍ଯ-ଞ୍ଜାତଵେଦସ-ନ୍ଦେଵଂ-ଵଁହନ୍ତି କେତଵଃ । ଦୃଶେ ଵିଶ୍ଵାଯ ସୂର୍ଯମ୍ ॥ ଚିତ୍ର-ନ୍ଦେଵାନା-ମୁଦଗାଦନୀକ-ଞ୍ଚକ୍ଷୁ-ର୍ମିତ୍ରସ୍ଯ ଵରୁଣସ୍ଯା-ଽଗ୍ନେଃ । ଆ-ଽପ୍ରା ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଅନ୍ତରିକ୍ଷଗ୍ଂ ସୂର୍ଯ ଆତ୍ମା ଜଗତସ୍ତସ୍ଥୁଷଶ୍ଚ ॥ ଅଗ୍ନେ ନଯ ସୁପଥା ରାଯେ ଅସ୍ମାନ୍. ଵିଶ୍ଵାନି ଦେଵ ଵଯୁନାନି ଵିଦ୍ଵାନ୍ । ଯୁଯୋଦ୍ଧ୍ଯସ୍ମ-ଜ୍ଜୁହୁରାଣ ମେନୋ ଭୂଯିଷ୍ଠା-ନ୍ତେ ନମଉକ୍ତିଂ-ଵିଁଧେମ ॥ ଦିଵ-ଙ୍ଗଚ୍ଛ ସୁଵଃ ପତ ରୂପେଣ [ରୂପେଣ, ଵୋ ରୂପମଭ୍ଯୈମି ଵଯସା ଵଯଃ ।] ॥ 44 ॥
ଵୋ ରୂପମଭ୍ଯୈମି ଵଯସା ଵଯଃ । ତୁଥୋ ଵୋ ଵିଶ୍ଵଵେଦା ଵି ଭଜତୁ ଵର୍ଷିଷ୍ଠେ ଅଧି ନାକେ ॥ ଏତତ୍ତେ ଅଗ୍ନେ ରାଧ ଐତି ସୋମଚ୍ଯୁତ-ନ୍ତନ୍ମିତ୍ରସ୍ଯ ପଥା ନଯର୍ତସ୍ଯ ପଥା ପ୍ରେତ ଚନ୍ଦ୍ରଦକ୍ଷିଣା ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ପଥା ସୁଵିତା ନଯନ୍ତୀ-ର୍ବ୍ରାହ୍ମଣମଦ୍ଯ ରାଦ୍ଧ୍ଯାସମୃଷିମାର୍ଷେଯ-ମ୍ପିତୃମନ୍ତ-ମ୍ପୈତୃମତ୍ଯଗ୍ଂ ସୁଧାତୁଦକ୍ଷିଣଂ-ଵିଁ ସୁଵଃ ପଶ୍ଯ ଵ୍ଯନ୍ତରିକ୍ଷଂ-ଯଁତସ୍ଵ ସଦସ୍ଯୈ ରସ୍ମଦ୍ଦାତ୍ରା ଦେଵତ୍ରା ଗଚ୍ଛତ ମଧୁମତୀଃ ପ୍ରଦାତାରମା ଵିଶତା-ଽନଵହାଯା-ଽସ୍ମା-ନ୍ଦେଵଯାନେନ ପଥେତ ସୁକୃତାଂ-ଲୋଁକେ ସୀଦତ ତନ୍ନଃ ସଗ୍ଗ୍ସ୍କୃତମ୍ ॥ 45 ॥
(ରୂପେଣ-ସଦସ୍ଯୈ-ରଷ୍ଟାଦଶ ଚ) (ଅ. 43)
ଧାତା ରାତି-ସ୍ସଵିତେଦ-ଞ୍ଜୁଷନ୍ତା-ମ୍ପ୍ରଜାପତି-ର୍ନିଧିପତିର୍ନୋ ଅଗ୍ନିଃ । ତ୍ଵଷ୍ଟା ଵିଷ୍ଣୁଃ ପ୍ରଜଯା ସଗ୍ଂରରାଣୋ ଯଜମାନାଯ ଦ୍ରଵିଣ-ନ୍ଦଧାତୁ ॥ ସମିନ୍ଦ୍ର ଣୋ ମନସା ନେଷି ଗୋଭି-ସ୍ସଗ୍ଂ ସୂରିଭିର୍ମଘଵନ୍-ଥ୍ସଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵସ୍ତ୍ଯା । ସ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମଣା ଦେଵକୃତଂ-ଯଁଦସ୍ତି ସ-ନ୍ଦେଵାନାଗ୍ଂ ସୁମତ୍ଯା ଯଜ୍ଞିଯାନାମ୍ ॥ ସଂ-ଵଁର୍ଚସା ପଯସା ସ-ନ୍ତନୂଭି-ରଗନ୍ମହି ମନସା ସଗ୍ଂ ଶିଵେନ ॥ ତ୍ଵଷ୍ଟା ନୋ ଅତ୍ର ଵରିଵଃ କୃଣୋ- [ଵରିଵଃ କୃଣୋତୁ, ଅନୁ ମାର୍ଷ୍ଟୁ] 46
ତ୍ଵନୁ ମାର୍ଷ୍ଟୁ ତନୁଵୋ ଯଦ୍ଵିଲିଷ୍ଟମ୍ ॥ ଯଦଦ୍ଯ ତ୍ଵା ପ୍ରଯତି ଯଜ୍ଞେ ଅସ୍ମିନ୍ନଗ୍ନେ ହୋତାରମଵୃଣୀମହୀହ । ଋଧଗଯାଡୃଧଗୁତା-ଽଶମିଷ୍ଠାଃ ପ୍ରଜାନନ୍. ଯଜ୍ଞମୁପ ଯାହି ଵିଦ୍ଵାନ୍ ॥ ସ୍ଵଗା ଵୋ ଦେଵା-ସ୍ସଦନମକର୍ମ ଯ ଆଜଗ୍ମ ସଵନେଦ-ଞ୍ଜୁଷାଣାଃ । ଜକ୍ଷିଵାଗ୍ଂସଃ ପପିଵାଗ୍ଂସଶ୍ଚ ଵିଶ୍ଵେ-ଽସ୍ମେ ଧତ୍ତ ଵସଵୋ ଵସୂନି ॥ ଯାନା-ଽଵହ ଉଶତୋ ଦେଵ ଦେଵା-ନ୍ତା- [ଦେଵା-ନ୍ତାନ୍, ପ୍ରେରଯ ସ୍ଵେ ଅଗ୍ନେ ସଧସ୍ଥେ ।] 47
ନ୍ପ୍ରେରଯ ସ୍ଵେ ଅଗ୍ନେ ସଧସ୍ଥେ । ଵହମାନା ଭରମାଣା ହଵୀଗ୍ଂଷି ଵସୁ-ଙ୍ଘର୍ମ-ନ୍ଦିଵମା ତିଷ୍ଠତାନୁ । ଯଜ୍ଞ ଯଜ୍ଞ-ଙ୍ଗଚ୍ଛ ଯଜ୍ଞପତି-ଙ୍ଗଚ୍ଛ ସ୍ଵାଂ-ଯୋଁନି-ଙ୍ଗଚ୍ଛ ସ୍ଵାହୈଷ ତେ ଯଜ୍ଞୋ ଯଜ୍ଞପତେ ସହସୂକ୍ତଵାକ-ସ୍ସୁଵୀର-ସ୍ସ୍ଵାହା ଦେଵା ଗାତୁଵିଦୋ ଗାତୁଂ-ଵିଁତ୍ତ୍ଵା ଗାତୁମିତ ମନସସ୍ପତ ଇମ-ନ୍ନୋ ଦେଵ ଦେଵେଷୁ ଯଜ୍ଞଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵାହା ଵାଚି ସ୍ଵାହା ଵାତେ ଧାଃ ॥ 48 ॥
ଧାତା ରାତି-ସ୍ସଵିତେଦ-ଞ୍ଜୁଷନ୍ତା-ମ୍ପ୍ରଜାପତି-ର୍ନିଧିପତିର୍ନୋ ଅଗ୍ନିଃ । ତ୍ଵଷ୍ଟା ଵିଷ୍ଣୁଃ ପ୍ରଜଯା ସଗ୍ଂରରାଣୋ ଯଜମାନାଯ ଦ୍ରଵିଣ-ନ୍ଦଧାତୁ ॥ ସମିନ୍ଦ୍ର ଣୋ ମନସା ନେଷି ଗୋଭି-ସ୍ସଗ୍ଂ ସୂରିଭିର୍ମଘଵନ୍-ଥ୍ସଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵସ୍ତ୍ଯା । ସ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମଣା ଦେଵକୃତଂ-ଯଁଦସ୍ତି ସ-ନ୍ଦେଵାନାଗ୍ଂ ସୁମତ୍ଯା ଯଜ୍ଞିଯାନାମ୍ ॥ ସଂ-ଵଁର୍ଚସା ପଯସା ସ-ନ୍ତନୂଭି-ରଗନ୍ମହି ମନସା ସଗ୍ଂ ଶିଵେନ ॥ ତ୍ଵଷ୍ଟା ନୋ ଅତ୍ର ଵରିଵଃ କୃଣୋ- [ଵରିଵଃ କୃଣୋତୁ, ଅନୁ ମାର୍ଷ୍ଟୁ] 46
ତ୍ଵନୁ ମାର୍ଷ୍ଟୁ ତନୁଵୋ ଯଦ୍ଵିଲିଷ୍ଟମ୍ ॥ ଯଦଦ୍ଯ ତ୍ଵା ପ୍ରଯତି ଯଜ୍ଞେ ଅସ୍ମିନ୍ନଗ୍ନେ ହୋତାରମଵୃଣୀମହୀହ । ଋଧଗଯାଡୃଧଗୁତା-ଽଶମିଷ୍ଠାଃ ପ୍ରଜାନନ୍. ଯଜ୍ଞମୁପ ଯାହି ଵିଦ୍ଵାନ୍ ॥ ସ୍ଵଗା ଵୋ ଦେଵା-ସ୍ସଦନମକର୍ମ ଯ ଆଜଗ୍ମ ସଵନେଦ-ଞ୍ଜୁଷାଣାଃ । ଜକ୍ଷିଵାଗ୍ଂସଃ ପପିଵାଗ୍ଂସଶ୍ଚ ଵିଶ୍ଵେ-ଽସ୍ମେ ଧତ୍ତ ଵସଵୋ ଵସୂନି ॥ ଯାନା-ଽଵହ ଉଶତୋ ଦେଵ ଦେଵା-ନ୍ତା- [ଦେଵା-ନ୍ତାନ୍, ପ୍ରେରଯ ସ୍ଵେ ଅଗ୍ନେ ସଧସ୍ଥେ ।] 47
ନ୍ପ୍ରେରଯ ସ୍ଵେ ଅଗ୍ନେ ସଧସ୍ଥେ । ଵହମାନା ଭରମାଣା ହଵୀଗ୍ଂଷି ଵସୁ-ଙ୍ଘର୍ମ-ନ୍ଦିଵମା ତିଷ୍ଠତାନୁ । ଯଜ୍ଞ ଯଜ୍ଞ-ଙ୍ଗଚ୍ଛ ଯଜ୍ଞପତି-ଙ୍ଗଚ୍ଛ ସ୍ଵାଂ-ଯୋଁନି-ଙ୍ଗଚ୍ଛ ସ୍ଵାହୈଷ ତେ ଯଜ୍ଞୋ ଯଜ୍ଞପତେ ସହସୂକ୍ତଵାକ-ସ୍ସୁଵୀର-ସ୍ସ୍ଵାହା ଦେଵା ଗାତୁଵିଦୋ ଗାତୁଂ-ଵିଁତ୍ତ୍ଵା ଗାତୁମିତ ମନସସ୍ପତ ଇମ-ନ୍ନୋ ଦେଵ ଦେଵେଷୁ ଯଜ୍ଞଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵାହା ଵାଚି ସ୍ଵାହା ଵାତେ ଧାଃ ॥ 48 ॥
(କୃଣୋତୁ-ତାନ-ଷ୍ଟାଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ ) (ଅ. 44)
ଉରୁଗ୍ଂ ହି ରାଜା ଵରୁଣଶ୍ଚକାର ସୂର୍ଯାଯ ପନ୍ଥା-ମନ୍ଵେତଵା ଉ । ଅପଦେ ପାଦା ପ୍ରତିଧାତଵେ-ଽକରୁତା-ଽପଵକ୍ତା ହୃଦଯାଵିଧଶ୍ଚିତ୍ ॥ ଶତ-ନ୍ତେ ରାଜ-ନ୍ଭିଷଜଃ ସହସ୍ରମୁର୍ଵୀ ଗମ୍ଭୀରା ସୁମତିଷ୍ଟେ ଅସ୍ତୁ । ବାଧସ୍ଵ ଦ୍ଵେଷୋ ନିର୍-ଋତି-ମ୍ପରାଚୈଃ କୃତ-ଞ୍ଚିଦେନଃ ପ୍ର ମୁମୁଗ୍ଦ୍ଧ୍ଯସ୍ମତ୍ ॥ ଅଭିଷ୍ଠିତୋ ଵରୁଣସ୍ଯ ପାଶୋ-ଽଗ୍ନେରନୀକମପ ଆ ଵିଵେଶ । ଅପାନ୍ନପା-ତ୍ପ୍ରତିରକ୍ଷନ୍ନସୁର୍ଯ-ନ୍ଦମେଦମେ [ ] 49
ସମିଧଂ-ଯଁକ୍ଷ୍ଯଗ୍ନେ ॥ ପ୍ରତି ତେ ଜିହ୍ଵା ଘୃତମୁଚ୍ଚରଣ୍ଯେ-ଥ୍ସମୁଦ୍ରେ ତେ ହୃଦଯମଫ୍ସ୍ଵନ୍ତଃ । ସ-ନ୍ତ୍ଵା ଵିଶନ୍ତ୍ଵୋଷଧୀ-ରୁତା-ଽଽପୋ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ତ୍ଵା ଯଜ୍ଞପତେ ହଵିର୍ଭିଃ ॥ ସୂକ୍ତଵାକେ ନମୋଵାକେ ଵିଧେମା-ଽଵଭୃଥ ନିଚଙ୍କୁଣ ନିଚେରୁରସି ନିଚଙ୍କୁଣା-ଽଵ ଦେଵୈ-ର୍ଦେଵକୃତମେନୋ-ଽଯାଡଵ ମର୍ତ୍ଯୈ-ର୍ମର୍ତ୍ଯକୃତମୁରୋରା ନୋ ଦେଵ ରିଷସ୍ପାହି ସୁମିତ୍ରା ନ ଆପ ଓଷଧଯ- [ଓଷଧଯଃ, ସନ୍ତୁ ଦୁର୍ମିତ୍ରାସ୍ତସ୍ମୈ] 50
ସ୍ସନ୍ତୁ ଦୁର୍ମିତ୍ରାସ୍ତସ୍ମୈ ଭୂଯାସୁ-ର୍ଯୋ-ଽସ୍ମା-ନ୍ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ଯ-ଞ୍ଚ ଵଯ-ନ୍ଦ୍ଵିଷ୍ମୋ ଦେଵୀରାପ ଏଷ ଵୋ ଗର୍ଭସ୍ତଂ-ଵଁ-ସ୍ସୁପ୍ରୀତଗ୍ଂ ସୁଭୃତ-ମକର୍ମ ଦେଵେଷୁ ନ-ସ୍ସୁକୃତୋ ବ୍ରୂତା-ତ୍ପ୍ରତିଯୁତୋ ଵରୁଣସ୍ଯ ପାଶଃ ପ୍ରତ୍ଯସ୍ତୋ ଵରୁଣସ୍ଯ ପାଶ ଏଧୋ-ଽସ୍ଯେଧିଷୀମହି ସମିଦସି ତେଜୋ-ଽସି ତେଜୋ ମଯି ଧେହ୍ଯପୋ ଅନ୍ଵଚାରିଷଗ୍ଂ ରସେନ ସମସୃକ୍ଷ୍ମହି । ପଯସ୍ଵାଗ୍ଂ ଅଗ୍ନ ଆ ଽଗମ-ନ୍ତ-ମ୍ମା ସଗ୍ଂ ସୃଜ ଵର୍ଚସା ॥ 51 ॥
ଉରୁଗ୍ଂ ହି ରାଜା ଵରୁଣଶ୍ଚକାର ସୂର୍ଯାଯ ପନ୍ଥା-ମନ୍ଵେତଵା ଉ । ଅପଦେ ପାଦା ପ୍ରତିଧାତଵେ-ଽକରୁତା-ଽପଵକ୍ତା ହୃଦଯାଵିଧଶ୍ଚିତ୍ ॥ ଶତ-ନ୍ତେ ରାଜ-ନ୍ଭିଷଜଃ ସହସ୍ରମୁର୍ଵୀ ଗମ୍ଭୀରା ସୁମତିଷ୍ଟେ ଅସ୍ତୁ । ବାଧସ୍ଵ ଦ୍ଵେଷୋ ନିର୍-ଋତି-ମ୍ପରାଚୈଃ କୃତ-ଞ୍ଚିଦେନଃ ପ୍ର ମୁମୁଗ୍ଦ୍ଧ୍ଯସ୍ମତ୍ ॥ ଅଭିଷ୍ଠିତୋ ଵରୁଣସ୍ଯ ପାଶୋ-ଽଗ୍ନେରନୀକମପ ଆ ଵିଵେଶ । ଅପାନ୍ନପା-ତ୍ପ୍ରତିରକ୍ଷନ୍ନସୁର୍ଯ-ନ୍ଦମେଦମେ [ ] 49
ସମିଧଂ-ଯଁକ୍ଷ୍ଯଗ୍ନେ ॥ ପ୍ରତି ତେ ଜିହ୍ଵା ଘୃତମୁଚ୍ଚରଣ୍ଯେ-ଥ୍ସମୁଦ୍ରେ ତେ ହୃଦଯମଫ୍ସ୍ଵନ୍ତଃ । ସ-ନ୍ତ୍ଵା ଵିଶନ୍ତ୍ଵୋଷଧୀ-ରୁତା-ଽଽପୋ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ତ୍ଵା ଯଜ୍ଞପତେ ହଵିର୍ଭିଃ ॥ ସୂକ୍ତଵାକେ ନମୋଵାକେ ଵିଧେମା-ଽଵଭୃଥ ନିଚଙ୍କୁଣ ନିଚେରୁରସି ନିଚଙ୍କୁଣା-ଽଵ ଦେଵୈ-ର୍ଦେଵକୃତମେନୋ-ଽଯାଡଵ ମର୍ତ୍ଯୈ-ର୍ମର୍ତ୍ଯକୃତମୁରୋରା ନୋ ଦେଵ ରିଷସ୍ପାହି ସୁମିତ୍ରା ନ ଆପ ଓଷଧଯ- [ଓଷଧଯଃ, ସନ୍ତୁ ଦୁର୍ମିତ୍ରାସ୍ତସ୍ମୈ] 50
ସ୍ସନ୍ତୁ ଦୁର୍ମିତ୍ରାସ୍ତସ୍ମୈ ଭୂଯାସୁ-ର୍ଯୋ-ଽସ୍ମା-ନ୍ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ଯ-ଞ୍ଚ ଵଯ-ନ୍ଦ୍ଵିଷ୍ମୋ ଦେଵୀରାପ ଏଷ ଵୋ ଗର୍ଭସ୍ତଂ-ଵଁ-ସ୍ସୁପ୍ରୀତଗ୍ଂ ସୁଭୃତ-ମକର୍ମ ଦେଵେଷୁ ନ-ସ୍ସୁକୃତୋ ବ୍ରୂତା-ତ୍ପ୍ରତିଯୁତୋ ଵରୁଣସ୍ଯ ପାଶଃ ପ୍ରତ୍ଯସ୍ତୋ ଵରୁଣସ୍ଯ ପାଶ ଏଧୋ-ଽସ୍ଯେଧିଷୀମହି ସମିଦସି ତେଜୋ-ଽସି ତେଜୋ ମଯି ଧେହ୍ଯପୋ ଅନ୍ଵଚାରିଷଗ୍ଂ ରସେନ ସମସୃକ୍ଷ୍ମହି । ପଯସ୍ଵାଗ୍ଂ ଅଗ୍ନ ଆ ଽଗମ-ନ୍ତ-ମ୍ମା ସଗ୍ଂ ସୃଜ ଵର୍ଚସା ॥ 51 ॥
(ଦମେଦମ-ଓଷଧଯ- ଆ-ଷଟ୍ଚ) (ଅ. 45)
ଯସ୍ତ୍ଵା ହୃଦା କୀରିଣା ମନ୍ଯମାନୋ ଽମର୍ତ୍ଯ-ମ୍ମର୍ତ୍ଯୋ ଜୋହଵୀମି । ଜାତଵେଦୋ ଯଶୋ ଅସ୍ମାସୁ ଧେହି ପ୍ରଜାଭିରଗ୍ନେ ଅମୃତତ୍ଵମଶ୍ଯାମ୍ ॥ ଯସ୍ମୈ ତ୍ଵଗ୍ଂ ସୁକୃତେ ଜାତଵେଦ ଉ ଲୋକମଗ୍ନେ କୃଣଵଃ ସ୍ଯୋନମ୍ । ଅଶ୍ଵିନଗ୍ଂ ସ ପୁତ୍ରିଣଂ-ଵୀଁରଵନ୍ତ-ଙ୍ଗୋମନ୍ତଗ୍ଂ ରଯି-ନ୍ନଶତେ ସ୍ଵସ୍ତି ॥ ତ୍ଵେ ସୁ ପୁତ୍ର ଶଵସୋ-ଽଵୃତ୍ରନ୍ କାମକାତଯଃ । ନ ତ୍ଵାମିନ୍ଦ୍ରାତି ରିଚ୍ଯତେ ॥ ଉକ୍ଥୌକ୍ଥେ ସୋମ ଇନ୍ଦ୍ର-ମ୍ମମାଦ ନୀଥେନୀଥେ ମଘଵାନଗ୍ଂ [ମଘଵାନଗ୍ଂ, ସୁତାସଃ ।] 52
ସୁତାସଃ । ଯଦୀଗ୍ଂ ସବାଧଃ ପିତର-ନ୍ନ ପୁତ୍ରା-ସ୍ସମାନଦକ୍ଷା ଅଵସେ ହଵନ୍ତେ ॥ ଅଗ୍ନେ ରସେନ ତେଜସା ଜାତଵେଦୋ ଵି ରୋଚସେ । ରକ୍ଷୋହା-ଽମୀଵଚାତନଃ ॥ ଅପୋ ଅନ୍ଵଚାରିଷଗ୍ଂ ରସେନ ସମସୃକ୍ଷ୍ମହି । ପଯସ୍ଵାଗ୍ଂ ଅଗ୍ନ ଆ-ଽଗମ-ନ୍ତ-ମ୍ମା ସଗ୍ଂ ସୃଜ ଵର୍ଚସା ॥ଵସୁ-ର୍ଵସୁପତିର୍ ହିକମସ୍ଯଗ୍ନେ ଵିଭାଵସୁଃ । ସ୍ଯାମ ତେ ସୁମତାଵପି ॥ ତ୍ଵାମଗ୍ନେ ଵସୁପତିଂ-ଵଁସୂନାମଭି ପ୍ର ମନ୍ଦେ [ପ୍ର ମନ୍ଦେ, ଅଦ୍ଧ୍ଵରେଷୁ ରାଜନ୍ନ୍ ।] 53
ଅଦ୍ଧ୍ଵରେଷୁ ରାଜନ୍ନ୍ । ତ୍ଵଯା ଵାଜଂ-ଵାଁଜଯନ୍ତୋ ଜଯେମା-ଽଭିଷ୍ଯାମ ପୃଥ୍ସୁତୀ-ର୍ମର୍ତ୍ଯାନାମ୍ । ତ୍ଵାମଗ୍ନେ ଵାଜସାତମଂ-ଵିଁପ୍ରା ଵର୍ଧନ୍ତି ସୁଷ୍ଟୁତମ୍ । ସ ନୋ ରାସ୍ଵ ସୁଵୀର୍ଯମ୍ ॥ ଅଯ-ନ୍ନୋ ଅଗ୍ନିର୍ଵରିଵଃ କୃଣୋତ୍ଵଯ-ମ୍ମୃଧଃ ପୁର ଏତୁ ପ୍ରଭିନ୍ଦନ୍ନ୍ ॥ ଅଯଗ୍ଂ ଶତ୍ରୂଞ୍ଜଯତୁ ଜର୍ହୃଷାଣୋ-ଽଯଂ-ଵାଁଜ-ଞ୍ଜଯତୁ ଵାଜସାତୌ ॥ ଅଗ୍ନିନା-ଽଗ୍ନି-ସ୍ସମିଦ୍ଧ୍ଯତେ କଵି-ର୍ଗୃହପତି-ର୍ଯୁଵା । ହଵ୍ଯଵାଡ୍-ଜୁହ୍ଵାସ୍ଯଃ ॥ ତ୍ଵଗ୍ଗ୍ ହ୍ଯଗ୍ନେ ଅଗ୍ନିନା ଵିପ୍ରୋ ଵିପ୍ରେଣ ସନ୍ଥ୍ସତା । ସଖା ସଖ୍ଯା ସମିଦ୍ଧ୍ଯସେ ॥ ଉଦଗ୍ନେ ଶୁଚଯସ୍ତଵ, ଵି ଜ୍ଯୋତିଷା ॥ 54 ॥
(ମଘଵାନଂ-ମନ୍ଦେ-ହ୍ଯଗ୍ନେ-ଚତୁର୍ଦଶ ଚ) (ଅ. 46)
(ଆ ଦଦେ-ଵାଚସ୍ପତଯ-ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯା ଵାଯୋ -ଅଯଂ-ଵାଁଂ - ଁଯା ଵାଂ-ପ୍ରାତର୍ଯୁଜା-ଵଯନ୍-ତଂ -ଁଯେ ଦେଵା-ସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶ-ଦୁପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି-ମୂର୍ଧାନଂ-ମଧୁଶ୍ଚେ-ନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ; ଓମାସୋ-ମରୁତ୍ଵନ୍ତ-ମିନ୍ଦ୍ର ମରୁତ୍ଵୋ-ମରୁତ୍ଵାନ୍- ମହା-ନ୍ମହାନ୍ନୁଵତ୍-କଦା-ଵାମ-ମଦବ୍ଧେଭିର୍ ହିରଣ୍ଯପାଣିଗ୍ଂ-ସୁଶର୍ମା-ବୃହସ୍ପତି ସୁତସ୍ଯ - ହରିରସ୍ଯ-ଗ୍ନ-ଉତ୍ତିଷ୍ଠନ୍-ତରଣି- ରାପ୍ଯାଯସ୍ଵେ-ଯୁଷ୍ଟେ ଯେ-ଜ୍ଯୋତିଷ୍ମତୀଂ-ପ୍ରଯାସାଯ-ଚିତ୍ତ-ମାତିଷ୍ଠେ-ନ୍ଦ୍ର-ମସାଵି-ସର୍ଵସ୍ଯ-ମହାନ୍-ଥ୍ସଜୋଷା-ଉଦୁତ୍ଯଂ-ଧାତୋ-ରୁଗ୍ଂ ହି-ଯ-ସ୍ତ୍ଵା ଷଟ୍ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତ୍ ।)
(ଵାଚ ପ୍ରାଣାଯ ତ୍ଵା । ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯପାନାଯ ତ୍ଵା । ଆ ଵାଯୋ ଵାଯଵେ ସଜୋଷାଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା । ଅଯମୃତାଯୁଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା । ଯା ଵାମଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ମ୍ମାଦ୍ଧ୍ଵୀଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା । ପ୍ରାତର୍ଯୁଜାଵଶ୍ଵିଭ୍ଯାମଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା । ଅଯଗ୍ଂ ଶଣ୍ଡାଯ ଵୀରତା-ମ୍ପାହି । ତ-ମ୍ମର୍କାଯ ପ୍ରଜାଃ ପାହି । ଯେ ଦେଵା ସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଦାଗ୍ରଯଣୋ-ଽସି ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଦେଵେଭ୍ଯଃ । ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵୋକ୍ଥାଯୁଵେ । ମୂର୍ଧାନମଗ୍ନଯେ ତ୍ଵା ଵୈଶ୍ଵାନରାଯ । ମଧୁଶ୍ଚ ସଗ୍ଂ ସର୍ପୋ-ଽସି । ଇନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ଇନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନିଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା । ଓମାସୋ ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଦେଵେଭ୍ଯଃ । ମରୁତ୍ଵ-ନ୍ତନ୍ତ୍ରୀଣୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ମରୁତ୍ଵତେ । ମହାନ୍ଦ୍ଵେ ମହେନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା । କଦା ଚନା-ଽଽଦିତ୍ଯେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା । କଦା ଚନ ସ୍ତରୀ-ର୍ଵିଵସ୍ଵ ଆଦିତ୍ଯ । ଇନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ଶୁଚିରପଃ । ଵାମନ୍ତ୍ରୀଣୀ ଦେଵାଯ ତ୍ଵା ସଵିତ୍ରେ । ସୁଶର୍ମା-ଽସି ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଦେଵେଭ୍ଯଃ । ବୃହସ୍ପତି-ସୁତସ୍ଯ ତ୍ଵଷ୍ଟ୍ରା ସୋମ-ମ୍ପିବ ସ୍ଵାହା । ହରିରସି ସହସୋମା ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ସ୍ଵାହା । ଅଗ୍ନ ଆଯୂଗ୍ଷ୍ଯଗ୍ନଯେ ତ୍ଵା ତେଜସ୍ଵତେ । ଉତ୍ତିଷ୍ଠନ୍ନିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵୌଜସ୍ଵତେ । ତରଣି-ସ୍ସୂର୍ଯାଯ ତ୍ଵା ଭ୍ରାଜସ୍ଵତେ । ଆ ତିଷ୍ଠାଦ୍ଯାଷ୍ଷଟିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନେ । ଉଦୁ ତ୍ଯ-ଞ୍ଚିତ୍ରମ୍ । ଅଗ୍ନେ ନଯ ଦିଵ-ଙ୍ଗଚ୍ଛ । ଉରୂମାଯୁଷ୍ଟେ ଯଦ୍ଦେଵା ମୁମୁଗ୍ଧି । ଅଗ୍ନାଵିଷ୍ଣୂ ସୁକ୍ରତୂ ମୁମୁକ୍ତମ୍ । ପରା ଵୈ ପଙ୍କ୍ତ୍ଯଃ । ଦେଵା ଵୈ ଯେ ଦେଵାଃ ପଙ୍କ୍ତ୍ଯୋ । ପରା ଵୈ ସ ଵାଚମ୍ । ଭୂମିର୍ଵ୍ଯତୃଷ୍ଯନ୍ନ୍ । ପ୍ରଜାପତି-ର୍ଵ୍ଯକ୍ଷୁଦ୍ଧ୍ଯନ୍ନ୍ । ଭୂମିରାଦିଯା ଵୈ । ଅଗ୍ନିହୋତ୍ରମାଦିତ୍ଯୋ ଵୈ । ଭୂମି-ର୍ଲେକ-ସ୍ସଲେକ-ସ୍ସୁଲେକଃ । ଵିଷ୍ଣୋରୁଦୁତ୍ତମମ୍ । ଅନ୍ନପତେ ପୁନସ୍ଵା-ଽଽଦିତ୍ଯାଃ । ଉରୁଗ୍ଂ ସଗ୍ଂ ସୃଜ ଵର୍ଚସା । ଯସ୍ତ୍ଵା ସୁଷ୍ଟୁତମ୍ । ତ୍ଵମଗ୍ନେ ଯୁକ୍ଷ୍ଵା ହି ସୁଷ୍ଟିତିମ୍ । ତ୍ଵମଗ୍ନେ ଵିଚର୍ଷଣେ । ଯତ୍ଵା ଵି ରୋଚସେ ।)
(ଆ ଦଦେ-ଯେ ଦେଵା-ମହା-ନୁତ୍ତିଷ୍ଠନ୍-ଥ୍ସର୍ଵସ୍ଯ-ସନ୍ତୁ ଦୁର୍ମିତ୍ରା-ଶ୍ଚତୁଷ୍ପଞ୍ଚାଶତ୍ ।)
(ଆ ଦଦେ, ଵି ଜ୍ଯୋତିଷା)
॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯା-ମ୍ପ୍ରଥମକାଣ୍ଡେ ଚତୁର୍ଥଃ ପ୍ରଶ୍ନ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥
ଯସ୍ତ୍ଵା ହୃଦା କୀରିଣା ମନ୍ଯମାନୋ ଽମର୍ତ୍ଯ-ମ୍ମର୍ତ୍ଯୋ ଜୋହଵୀମି । ଜାତଵେଦୋ ଯଶୋ ଅସ୍ମାସୁ ଧେହି ପ୍ରଜାଭିରଗ୍ନେ ଅମୃତତ୍ଵମଶ୍ଯାମ୍ ॥ ଯସ୍ମୈ ତ୍ଵଗ୍ଂ ସୁକୃତେ ଜାତଵେଦ ଉ ଲୋକମଗ୍ନେ କୃଣଵଃ ସ୍ଯୋନମ୍ । ଅଶ୍ଵିନଗ୍ଂ ସ ପୁତ୍ରିଣଂ-ଵୀଁରଵନ୍ତ-ଙ୍ଗୋମନ୍ତଗ୍ଂ ରଯି-ନ୍ନଶତେ ସ୍ଵସ୍ତି ॥ ତ୍ଵେ ସୁ ପୁତ୍ର ଶଵସୋ-ଽଵୃତ୍ରନ୍ କାମକାତଯଃ । ନ ତ୍ଵାମିନ୍ଦ୍ରାତି ରିଚ୍ଯତେ ॥ ଉକ୍ଥୌକ୍ଥେ ସୋମ ଇନ୍ଦ୍ର-ମ୍ମମାଦ ନୀଥେନୀଥେ ମଘଵାନଗ୍ଂ [ମଘଵାନଗ୍ଂ, ସୁତାସଃ ।] 52
ସୁତାସଃ । ଯଦୀଗ୍ଂ ସବାଧଃ ପିତର-ନ୍ନ ପୁତ୍ରା-ସ୍ସମାନଦକ୍ଷା ଅଵସେ ହଵନ୍ତେ ॥ ଅଗ୍ନେ ରସେନ ତେଜସା ଜାତଵେଦୋ ଵି ରୋଚସେ । ରକ୍ଷୋହା-ଽମୀଵଚାତନଃ ॥ ଅପୋ ଅନ୍ଵଚାରିଷଗ୍ଂ ରସେନ ସମସୃକ୍ଷ୍ମହି । ପଯସ୍ଵାଗ୍ଂ ଅଗ୍ନ ଆ-ଽଗମ-ନ୍ତ-ମ୍ମା ସଗ୍ଂ ସୃଜ ଵର୍ଚସା ॥ଵସୁ-ର୍ଵସୁପତିର୍ ହିକମସ୍ଯଗ୍ନେ ଵିଭାଵସୁଃ । ସ୍ଯାମ ତେ ସୁମତାଵପି ॥ ତ୍ଵାମଗ୍ନେ ଵସୁପତିଂ-ଵଁସୂନାମଭି ପ୍ର ମନ୍ଦେ [ପ୍ର ମନ୍ଦେ, ଅଦ୍ଧ୍ଵରେଷୁ ରାଜନ୍ନ୍ ।] 53
ଅଦ୍ଧ୍ଵରେଷୁ ରାଜନ୍ନ୍ । ତ୍ଵଯା ଵାଜଂ-ଵାଁଜଯନ୍ତୋ ଜଯେମା-ଽଭିଷ୍ଯାମ ପୃଥ୍ସୁତୀ-ର୍ମର୍ତ୍ଯାନାମ୍ । ତ୍ଵାମଗ୍ନେ ଵାଜସାତମଂ-ଵିଁପ୍ରା ଵର୍ଧନ୍ତି ସୁଷ୍ଟୁତମ୍ । ସ ନୋ ରାସ୍ଵ ସୁଵୀର୍ଯମ୍ ॥ ଅଯ-ନ୍ନୋ ଅଗ୍ନିର୍ଵରିଵଃ କୃଣୋତ୍ଵଯ-ମ୍ମୃଧଃ ପୁର ଏତୁ ପ୍ରଭିନ୍ଦନ୍ନ୍ ॥ ଅଯଗ୍ଂ ଶତ୍ରୂଞ୍ଜଯତୁ ଜର୍ହୃଷାଣୋ-ଽଯଂ-ଵାଁଜ-ଞ୍ଜଯତୁ ଵାଜସାତୌ ॥ ଅଗ୍ନିନା-ଽଗ୍ନି-ସ୍ସମିଦ୍ଧ୍ଯତେ କଵି-ର୍ଗୃହପତି-ର୍ଯୁଵା । ହଵ୍ଯଵାଡ୍-ଜୁହ୍ଵାସ୍ଯଃ ॥ ତ୍ଵଗ୍ଗ୍ ହ୍ଯଗ୍ନେ ଅଗ୍ନିନା ଵିପ୍ରୋ ଵିପ୍ରେଣ ସନ୍ଥ୍ସତା । ସଖା ସଖ୍ଯା ସମିଦ୍ଧ୍ଯସେ ॥ ଉଦଗ୍ନେ ଶୁଚଯସ୍ତଵ, ଵି ଜ୍ଯୋତିଷା ॥ 54 ॥
(ମଘଵାନଂ-ମନ୍ଦେ-ହ୍ଯଗ୍ନେ-ଚତୁର୍ଦଶ ଚ) (ଅ. 46)
(ଆ ଦଦେ-ଵାଚସ୍ପତଯ-ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯା ଵାଯୋ -ଅଯଂ-ଵାଁଂ - ଁଯା ଵାଂ-ପ୍ରାତର୍ଯୁଜା-ଵଯନ୍-ତଂ -ଁଯେ ଦେଵା-ସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶ-ଦୁପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି-ମୂର୍ଧାନଂ-ମଧୁଶ୍ଚେ-ନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ; ଓମାସୋ-ମରୁତ୍ଵନ୍ତ-ମିନ୍ଦ୍ର ମରୁତ୍ଵୋ-ମରୁତ୍ଵାନ୍- ମହା-ନ୍ମହାନ୍ନୁଵତ୍-କଦା-ଵାମ-ମଦବ୍ଧେଭିର୍ ହିରଣ୍ଯପାଣିଗ୍ଂ-ସୁଶର୍ମା-ବୃହସ୍ପତି ସୁତସ୍ଯ - ହରିରସ୍ଯ-ଗ୍ନ-ଉତ୍ତିଷ୍ଠନ୍-ତରଣି- ରାପ୍ଯାଯସ୍ଵେ-ଯୁଷ୍ଟେ ଯେ-ଜ୍ଯୋତିଷ୍ମତୀଂ-ପ୍ରଯାସାଯ-ଚିତ୍ତ-ମାତିଷ୍ଠେ-ନ୍ଦ୍ର-ମସାଵି-ସର୍ଵସ୍ଯ-ମହାନ୍-ଥ୍ସଜୋଷା-ଉଦୁତ୍ଯଂ-ଧାତୋ-ରୁଗ୍ଂ ହି-ଯ-ସ୍ତ୍ଵା ଷଟ୍ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତ୍ ।)
(ଵାଚ ପ୍ରାଣାଯ ତ୍ଵା । ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯପାନାଯ ତ୍ଵା । ଆ ଵାଯୋ ଵାଯଵେ ସଜୋଷାଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା । ଅଯମୃତାଯୁଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା । ଯା ଵାମଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ମ୍ମାଦ୍ଧ୍ଵୀଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା । ପ୍ରାତର୍ଯୁଜାଵଶ୍ଵିଭ୍ଯାମଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା । ଅଯଗ୍ଂ ଶଣ୍ଡାଯ ଵୀରତା-ମ୍ପାହି । ତ-ମ୍ମର୍କାଯ ପ୍ରଜାଃ ପାହି । ଯେ ଦେଵା ସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଦାଗ୍ରଯଣୋ-ଽସି ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଦେଵେଭ୍ଯଃ । ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵୋକ୍ଥାଯୁଵେ । ମୂର୍ଧାନମଗ୍ନଯେ ତ୍ଵା ଵୈଶ୍ଵାନରାଯ । ମଧୁଶ୍ଚ ସଗ୍ଂ ସର୍ପୋ-ଽସି । ଇନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ଇନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନିଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା । ଓମାସୋ ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଦେଵେଭ୍ଯଃ । ମରୁତ୍ଵ-ନ୍ତନ୍ତ୍ରୀଣୀନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ମରୁତ୍ଵତେ । ମହାନ୍ଦ୍ଵେ ମହେନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା । କଦା ଚନା-ଽଽଦିତ୍ଯେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା । କଦା ଚନ ସ୍ତରୀ-ର୍ଵିଵସ୍ଵ ଆଦିତ୍ଯ । ଇନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ଶୁଚିରପଃ । ଵାମନ୍ତ୍ରୀଣୀ ଦେଵାଯ ତ୍ଵା ସଵିତ୍ରେ । ସୁଶର୍ମା-ଽସି ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଦେଵେଭ୍ଯଃ । ବୃହସ୍ପତି-ସୁତସ୍ଯ ତ୍ଵଷ୍ଟ୍ରା ସୋମ-ମ୍ପିବ ସ୍ଵାହା । ହରିରସି ସହସୋମା ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ସ୍ଵାହା । ଅଗ୍ନ ଆଯୂଗ୍ଷ୍ଯଗ୍ନଯେ ତ୍ଵା ତେଜସ୍ଵତେ । ଉତ୍ତିଷ୍ଠନ୍ନିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵୌଜସ୍ଵତେ । ତରଣି-ସ୍ସୂର୍ଯାଯ ତ୍ଵା ଭ୍ରାଜସ୍ଵତେ । ଆ ତିଷ୍ଠାଦ୍ଯାଷ୍ଷଟିନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵା ଷୋଡଶିନେ । ଉଦୁ ତ୍ଯ-ଞ୍ଚିତ୍ରମ୍ । ଅଗ୍ନେ ନଯ ଦିଵ-ଙ୍ଗଚ୍ଛ । ଉରୂମାଯୁଷ୍ଟେ ଯଦ୍ଦେଵା ମୁମୁଗ୍ଧି । ଅଗ୍ନାଵିଷ୍ଣୂ ସୁକ୍ରତୂ ମୁମୁକ୍ତମ୍ । ପରା ଵୈ ପଙ୍କ୍ତ୍ଯଃ । ଦେଵା ଵୈ ଯେ ଦେଵାଃ ପଙ୍କ୍ତ୍ଯୋ । ପରା ଵୈ ସ ଵାଚମ୍ । ଭୂମିର୍ଵ୍ଯତୃଷ୍ଯନ୍ନ୍ । ପ୍ରଜାପତି-ର୍ଵ୍ଯକ୍ଷୁଦ୍ଧ୍ଯନ୍ନ୍ । ଭୂମିରାଦିଯା ଵୈ । ଅଗ୍ନିହୋତ୍ରମାଦିତ୍ଯୋ ଵୈ । ଭୂମି-ର୍ଲେକ-ସ୍ସଲେକ-ସ୍ସୁଲେକଃ । ଵିଷ୍ଣୋରୁଦୁତ୍ତମମ୍ । ଅନ୍ନପତେ ପୁନସ୍ଵା-ଽଽଦିତ୍ଯାଃ । ଉରୁଗ୍ଂ ସଗ୍ଂ ସୃଜ ଵର୍ଚସା । ଯସ୍ତ୍ଵା ସୁଷ୍ଟୁତମ୍ । ତ୍ଵମଗ୍ନେ ଯୁକ୍ଷ୍ଵା ହି ସୁଷ୍ଟିତିମ୍ । ତ୍ଵମଗ୍ନେ ଵିଚର୍ଷଣେ । ଯତ୍ଵା ଵି ରୋଚସେ ।)
(ଆ ଦଦେ-ଯେ ଦେଵା-ମହା-ନୁତ୍ତିଷ୍ଠନ୍-ଥ୍ସର୍ଵସ୍ଯ-ସନ୍ତୁ ଦୁର୍ମିତ୍ରା-ଶ୍ଚତୁଷ୍ପଞ୍ଚାଶତ୍ ।)
(ଆ ଦଦେ, ଵି ଜ୍ଯୋତିଷା)
॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯା-ମ୍ପ୍ରଥମକାଣ୍ଡେ ଚତୁର୍ଥଃ ପ୍ରଶ୍ନ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥