Lord Vishnu

6.2 - যদুভৌ ৱিমুচ্যাতিথ্যম্ - কৃষ্ণ যজুৰ্ৱেদ তৈত্তিৰীয সংহিতা পাঠঃ

(Yadubhau Vimuchyatithyam in Assamese)

From Taittiriya Samhita, Krishna Yajurveda

This text originates from the sixth Kanda, second Prashna of the Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita. It details the intricate ritualistic procedures for the Atithya Ishti, a sacrificial offering performed for guests during Vedic rites. The verses provide precise guidance on the handling of sacrificial animals and the maintenance of ritual continuity. Chanting these Vedic mantras is considered highly auspicious for scholars and practitioners of Veda, as it aligns the seeker with the cosmic order, removes impediments in spiritual duties, and ensures the seamless execution of sacred obligations, ultimately leading to divine grace and ritual purity.

কৃষ্ণ যজুৰ্ৱেদীয তৈত্তিৰীয সংহিতাযাং ষষ্ঠকাণ্ডে দ্ৱিতীযঃ প্ৰশ্নঃ - সোমমন্ত্ৰব্ৰাহ্মণনিৰূপণং
ও-ন্নমঃ পৰমাত্মনে, শ্ৰী মহাগণপতযে নমঃ,
শ্ৰী গুৰুভ্যো নমঃ । হৰিঃ ওম্ ॥
যদুভৌ ৱিমুচ্যা-ঽঽতিথ্য-ঙ্গৃহ্ণীযা-দ্যজ্ঞং-ৱিঁচ্ছিন্দ্যা-দ্যদুভাৱ-ৱিমুচ্য যথা-ঽনাগতাযা-ঽঽতিথ্য-ঙ্ক্ৰিযতে তাদৃগেৱ ত-দ্ৱিমুক্তো-ঽন্যো-ঽনড্ৱা-ন্ভৱত্য ৱিমুক্তো-ঽন্যো-ঽথা-ঽঽতিথ্য-ঙ্গৃহ্ণাতি যজ্ঞস্য সন্তত্যৈ পত্ন্যন্ৱাৰভতে পত্নী হি পাৰীণহ্যস্যেশে পত্নিযৈ ৱানুমত-ন্নিৰ্ৱপতি যদ্ৱৈ পত্নী যজ্ঞস্য কৰোতি মিথুন-ন্তদথো পত্নিযা এৱৈ- [পত্নিযা এৱ, এষ] 1
-ষ যজ্ঞস্যান্ৱাৰভোং ঽনৱচ্ছিত্ত্যৈ যাৱ-দ্ভিৰ্ৱৈ ৰাজা-ঽনুচৰৈৰাগচ্ছতি সৰ্ৱেভ্যো ৱৈ তেভ্য আতিথ্য-ঙ্ক্ৰিযতে ছন্দাগ্ংসি খলু ৱৈ সোমস্য ৰাজ্ঞো-ঽনুচৰাণ্যগ্নে-ৰাতিথ্যমসি ৱিষ্ণৱে ত্ৱেত্যাহ গাযত্ৰিযা এৱৈতেন কৰোতি সোমস্যা-ঽঽতিথ্যমসি ৱিষ্ণৱে ত্ৱেত্যাহ ত্ৰিষ্টুভ এৱৈতেন কৰোত্যতিথেৰাতিথ্যমসি ৱিষ্ণৱে ত্ৱেত্যাহ জগত্যা [জগত্যৈ, এৱৈতেন] 2
এৱৈতেন কৰোত্যগ্নযে ত্ৱা ৰাযস্পোষদাৱ্ন্নে ৱিষ্ণৱে ত্ৱেত্যাহানুষ্টুভ এৱৈতেন কৰোতি শ্যেনায ত্ৱা সোমভৃতে ৱিষ্ণৱে ত্ৱেত্যাহ গাযত্ৰিযা এৱৈতেন কৰোতি পঞ্চ কৃত্ৱো গৃহ্ণাতি পঞ্চাক্ষৰা পঙ্ক্তিঃ পাঙ্ক্তো যজ্ঞো যজ্ঞমেৱাৱ ৰুন্ধে ব্ৰহ্মৱাদিনো ৱদন্তি কস্মা-থ্সত্যা-দ্গাযত্ৰিযা উভযত আতিথ্যস্য ক্ৰিযত ইতি যদেৱা-ঽদ-স্সোমমা- [যদেৱা-ঽদ-স্সোমমা, আহৰ-ত্তস্মা-] 3
-ঽহৰ-ত্তস্মা-দ্গাযত্ৰিযা উভযত আতিথ্যস্য ক্ৰিযতে পুৰস্তাচ্চো পৰিষ্টাচ্চ শিৰো ৱা এত-দ্যজ্ঞস্য যদাতিথ্য-ন্নৱকপালঃ পুৰোডাশো ভৱতি তস্মান্নৱধা শিৰো ৱিষ্যূত-ন্নৱকপালঃ পুৰোডাশো ভৱতি তে ত্ৰযস্ত্ৰিকপালাস্ত্ৰিৱৃতা স্তোমেন সম্মিতাস্তেজস্ত্ৰিৱৃ-ত্তেজ এৱ যজ্ঞস্য শীৰ্ষ-ন্দধাতি নৱকপালঃ পুৰোডাশো ভৱতি তে ত্ৰযস্ত্ৰিকপালাস্ত্ৰিৱৃতা প্ৰাণেন সম্মিতাস্ত্ৰিৱৃদ্ৱৈ [ ] 4
প্ৰাণ-স্ত্ৰিৱৃতমেৱ প্ৰাণমভিপূৰ্ৱং-যঁজ্ঞস্য শীৰ্ষ-ন্দধাতি প্ৰজাপতেৰ্ৱা এতানি পক্ষ্মাণি যদশ্ৱৱালা ঐক্ষৱী তিৰশ্চী যদাশ্ৱৱালঃ প্ৰস্তৰো ভৱত্যৈক্ষৱী তিৰশ্চী প্ৰজাপতেৰেৱ তচ্চক্ষু-স্সম্ভৰতি দেৱা ৱৈ যা আহুতীৰজুহৱুস্তা অসুৰা নিষ্কাৱমাদ-ন্তে দেৱাঃ কাৰ্ষ্মৰ্যমপশ্যন্ কৰ্মণ্যো ৱৈ কৰ্মৈনেন কুৰ্ৱীতেতি তে কাৰ্ষ্মৰ্যমযা-ন্পৰিধী- [-ন্পৰিধীন্, অকুৰ্ৱত তৈৰ্ৱৈ] 5
-নকুৰ্ৱত তৈৰ্ৱৈ তে ৰক্ষাগ্স্যপাঘ্নত য-ত্কাৰ্ষ্মৰ্যমযাঃ পৰিধযো ভৱন্তি ৰক্ষসামপহত্যৈ সগ্গ্ স্পৰ্শযতি ৰক্ষসামনন্ৱ-ৱচাৰায ন পুৰস্তা-ত্পৰি দধাত্যাদিত্যো হ্যেৱোদ্য-ন্পুৰস্তা-দ্ৰক্ষাগ্স্যপহন্ত্যূৰ্ধ্ৱে সমিধাৱা দধাত্যুপৰিষ্টাদেৱ ৰক্ষাগ্স্যপ হন্তি যজুষা-ঽন্যা-ন্তূষ্ণীমন্যা-ম্মিথুনত্ৱায দ্ৱে আ দধাতি দ্ৱিপা-দ্যজমানঃ প্ৰতিষ্ঠিত্যৈ ব্ৰহ্মৱাদিনো ৱদ- [ৱদন্তি, অগ্নিশ্চ ৱা] 6
-ন্ত্যগ্নিশ্চ ৱা এতৌ সোমশ্চ কথা সোমাযা-ঽঽতিথ্য-ঙ্ক্ৰিযতে নাগ্নয ইতি যদগ্নাৱগ্নি-ম্মথিত্ৱা প্ৰহৰতি তেনৈৱাগ্নয আতিথ্য-ঙ্ক্ৰিযতে ঽথো খল্ৱাহুৰগ্নি-স্সৰ্ৱা দেৱতা ইতি যদ্ধৱিৰাসাদ্যাগ্নি-ম্মন্থতি হৱ্যাযৈৱা-ঽঽসন্নায সৰ্ৱা দেৱতা জনযতি ॥ 7 ॥
(পত্নিযা এৱ - জগত্যা - আ - ত্ৰিৱৃদ্ৱৈ - পৰিধীন্ - ৱদন্ত্যে - কচত্ৱাৰিগ্ংশচ্চ) (অ. 1)
দেৱাসুৰা-স্সংযঁত্তা আস-ন্তে দেৱা মিথো ৱিপ্ৰিযা আস-ন্তে-ঽ(1)ন্যো-ঽন্যস্মৈ জ্যৈষ্ঠ্যাযাতিষ্ঠমানাঃ পঞ্চধা ৱ্যক্ৰামন্নগ্নিৰ্ৱসুভি-স্সোমো ৰুদ্ৰৈৰিন্দ্ৰো মৰুদ্ভি-ৰ্ৱৰুণ আদিত্যৈ-ৰ্বৃহস্পতি-ৰ্ৱিশ্ৱৈৰ্দেৱৈস্তে ঽমন্যন্তাসুৰেভ্যো ৱা ইদ-ম্ভ্ৰাতৃৱ্যেভ্যো ৰদ্ধ্যামো যন্মিথো ৱিপ্ৰিযা-স্স্মো যা ন ইমাঃ প্ৰিযাস্তনুৱস্তা-স্সমৱদ্যামহৈ তাভ্য-স্স নিৰ্-ঋচ্ছাদ্যো [নিৰ্-ঋচ্ছাদ্যঃ, নঃ প্ৰথমো(1)-ঽন্যো] 8
নঃ প্ৰথমো(1)-ঽন্যো-ঽন্যস্মৈ দ্ৰুহ্যাদিতি তস্মাদ্য-স্সতানূনপ্ত্ৰিণা-ম্প্ৰথমো দ্ৰুহ্যতি স আৰ্তিমাৰ্চ্ছতি য-ত্তানূনপ্ত্ৰগ্ং সমৱদ্যতি ভ্ৰাতৃৱ্যাভিভূত্যৈ ভৱত্যাত্মনা পৰা-ঽস্য ভ্ৰাতৃৱ্যো ভৱতি পঞ্চ কৃত্ৱো-ঽৱদ্যতি পঞ্চধা হি তে ত-থ্সমৱাদ্যন্তাথো পঞ্চাক্ষৰা পঙ্ক্তিঃ পাঙ্ক্তো যজ্ঞো যজ্ঞমেৱাৱ ৰুন্ধ আপতযে ত্ৱা গৃহ্ণামীত্যাহ প্ৰাণো ৱা [প্ৰাণো ৱৈ, আপতিঃ] 9
আপতিঃ প্ৰাণমেৱ প্ৰীণাতি পৰিপতয ইত্যাহ মনো ৱৈ পৰিপতিৰ্মন এৱ প্ৰীণাতি তনূনপ্ত্ৰ ইত্যাহ তনুৱো হি তে তা-স্সমৱাদ্যন্ত শাক্ৱৰাযেত্যাহ শক্ত্যৈ হি তে তা-স্সমৱাদ্যন্ত শক্ম-ন্নোজিষ্ঠাযেত্যাহৌজিষ্ঠগ্ং হি তে ত দাত্মনঃ সমৱাদ্যন্তা--নাধৃষ্ট-মস্যনাধৃষ্য-মিত্যাহা-ঽনাধৃষ্টগ্গ্ হ্যেতদনাধৃষ্য-ন্দেৱানা-মোজ [দেৱানা-মোজঃ, ইত্যাহ] 10
ইত্যাহ দেৱানাগ্ হ্যেতদোজো-ঽভিশস্তিপা অনভিশস্তেন্যমিত্যাহা-ভিশস্তিপা হ্যেতদ -নভিশস্তেন্যমনু মে দীক্ষা-ন্দীক্ষাপতি-ৰ্মন্যতামিত্যাহ যথাযজুৰেৱৈত-দ্ঘৃতং-ৱৈঁ দেৱা ৱজ্ৰ-ঙ্কৃত্ৱা সোমমঘ্ন-ন্নন্তিকমিৱ খলু ৱা অস্যৈতচ্চৰন্তি য-ত্তানূনপ্ত্ৰেণ প্ৰচৰন্ত্যগ্ং শুৰগ্ং শুস্তে দেৱ সোমা-ঽঽ প্যাযতা-মিত্যাহ য- [-মিত্যাহ যত্, এৱাস্যা-] 11
-দেৱাস্যা-পুৱাযতে যন্মীযতে-তদেৱাস্যৈতেনা-ঽঽ প্যাযযত্যা তুভ্যমিন্দ্ৰঃ প্যাযতামা ত্ৱমিন্দ্ৰায প্যাযস্ৱেত্যা-হোভাৱেৱেন্দ্ৰ-ঞ্চ সোম-ঞ্চা-ঽঽপ্যাযযত্যা প্যাযয সখীন্-থ্সন্যা মেধযেত্যাহৰ্ত্ৱিজো ৱা অস্য সখাযস্তা-নেৱা-ঽঽপ্যাযযতি স্ৱস্তি তে দেৱ সোম সুত্যামশীযে- [সুত্যামশীয, ইত্যাহা ঽঽশিষ-] 12
-ত্যাহা ঽঽশিষ-মেৱৈতামা শাস্তে প্ৰ ৱা এতে-ঽস্মা-ল্লোকাচ্চ্যৱন্তে যে সোমমা-প্যাযযন্ত্য-ন্তৰিক্ষদেৱত্যো হি সোম আপ্যাযিত এষ্টা ৰাযঃ প্ৰেষে ভগাযেত্যাহ দ্যাৱাপৃথিৱীভ্যামেৱ নমস্কৃত্যাস্মিন্ ঁলোকে প্ৰতি তিষ্ঠন্তি দেৱাসুৰা-স্সংযঁত্তা আস-ন্তে দেৱা বিভ্যতো-ঽগ্নি-ম্প্ৰাৱিশ-ন্তস্মাদাহুৰগ্নি-স্সৰ্ৱা দেৱতা ইতি তে- [দেৱতা ইতি তে, অগ্নিমেৱ] 13
-ঽগ্নিমেৱ ৱৰূথ-ঙ্কৃত্ৱা ঽসুৰানভ্যভৱ-ন্নগ্নিমিৱ খলু ৱা এষ প্ৰৱিশতি যো-ঽৱান্তৰদীক্ষামুপৈতি ভ্ৰাতৃৱ্যাভিভূত্যৈ ভৱত্যাত্মনা পৰা-ঽস্য ভ্ৰাতৃৱ্যো ভৱত্যাত্মানমেৱ দীক্ষযা পাতি প্ৰজামৱান্তৰদীক্ষযা সন্তৰা-ম্মেখলাগ্ং সমাযচ্ছতে প্ৰজা হ্যাত্মনো-ঽন্তৰতৰা তপ্তৱ্ৰতো ভৱতি মদন্তীভিৰ্মাৰ্জযতে নিৰ্হ্যগ্নি-শ্শীতেন ৱাযতি সমিদ্ধ্যৈ যা তে অগ্নে ৰুদ্ৰিযা তনূৰিত্যাহ স্ৱযৈৱৈন-দ্দেৱতযা ৱ্ৰতযতি সযোনিত্ৱায শান্ত্যৈ ॥ 14 ॥
(যো - ৱা - ওজ - আহ য - দশীযে - তি তে - ঽগ্ন - একাদশ চ) (অ. 2)
তেষামসুৰাণা-ন্তিস্ৰঃ পুৰ আস-ন্নযস্ম-য্যৱমা-ঽথ ৰজতা-ঽথ হৰিণী তা দেৱা জেতু-ন্নাশক্নুৱ-ন্তা উপসদৈৱাজিগীষ-ন্তস্মাদাহুৰ্যশ্চৈৱং-ৱেঁদ যশ্চ নোপসদা ৱৈ মহাপুৰ-ঞ্জযন্তীতি ত ইষুগ্ং সমস্কুৰ্ৱতা- গ্নিমনীকগ্ং সোমগ্ং শল্যং-ৱিঁষ্ণু-ন্তেজন-ন্তে-ঽব্ৰুৱন্ ক ইমামসিষ্যতীতি [ ] 15
ৰুদ্ৰ ইত্যব্ৰুৱ-ন্ৰুদ্ৰো ৱৈ ক্ৰূৰ-স্সো-ঽস্যত্ৱিতি সো-ঽব্ৰৱী-দ্ৱৰং-ৱৃঁণা অহমেৱ পশূনা-মধিপতিৰসানীতি তস্মা-দ্ৰুদ্ৰঃ পশূনা-মধিপতিস্তাগ্ং ৰুদ্ৰো-ঽৱাসৃজ-থ্স তিস্ৰঃ পুৰো ভিত্ত্ৱৈভ্যো লোকেভ্যো- ঽসুৰা-ন্প্ৰাণুদত যদুপসদ উপসদ্যন্তে ভ্ৰাতৃৱ্যপৰাণুত্যৈ নান্যামাহুতি-ম্পুৰস্তা-জ্জুহুযা-দ্যদন্যামাহুতি-ম্পুৰস্তা-জ্জুহুযা- [-জ্জুহুযাত্, অন্যন্মুখ-ঙ্কুৰ্যা-] 16
-দন্যন্মুখ-ঙ্কুৰ্যা-থ্স্ৰুৱেণা-ঽঘাৰমা ঘাৰযতি যজ্ঞস্য প্ৰজ্ঞাত্যৈ পৰাংঅতিক্ৰম্য জুহোতি পৰাচ এৱৈভ্যো লোকেভ্যো যজমানো ভ্ৰাতৃৱ্যা-ন্প্ৰ ণুদতে পুনৰত্যাক্ৰম্যোপসদ-ঞ্জুহোতি প্ৰণুদ্যৈৱৈভ্যো লোকেভ্যো ভ্ৰাতৃৱ্যাঞ্জিত্ৱা ভ্ৰাতৃৱ্যলোক-মভ্যাৰোহতি দেৱা ৱৈ যাঃ প্ৰাতৰুপসদ উপাসীদ-ন্নহ্নস্তাভিৰসুৰা-ন্প্ৰাণুদন্ত যা-স্সাযগ্ং ৰাত্ৰিযৈ তাভিৰ্য-থ্সায-ম্প্ৰাত-ৰুপসদ- [-ৰুপসদঃ, উপসদ্যন্তে] 17
উপসদ্যন্তে ঽহোৰাত্ৰাভ্যামেৱ ত-দ্যজমানো ভ্ৰাতৃৱ্যা-ন্প্ৰ ণুদতে যাঃ প্ৰাতৰ্যাজ্যা-স্স্যুস্তা-স্সায-ম্পুৰো-ঽনুৱাক্যাঃ কুৰ্যাদযাতযামত্ৱায তিস্ৰ উপসদ উপৈতি ত্ৰয ইমে লোকা ইমানেৱ লোকা-ন্প্ৰীণাতি ষট্-থ্স-ম্পদ্যন্তে ষড্ৱা ঋতৱ ঋতূনেৱ প্ৰীণাতি দ্ৱাদশাহীনে সোম উপৈতি দ্ৱাদশ মাসা-স্সংৱঁথ্সৰ-স্সৱন্থ্সৰমেৱ প্ৰীণাতি চতুৰ্ৱিগ্ংশতি-স্স- [চতুৰ্ৱিগ্ংশতি-স্সম্, পদ্যন্তে চতুৰ্ৱিগ্ংশতি-] 18
-ম্পদ্যন্তে চতুৰ্ৱিগ্ংশতি-ৰৰ্ধমাসা অৰ্ধমাসানেৱ প্ৰীণাত্যাৰাগ্ৰা-মৱান্তৰদীক্ষা-মুপেযাদ্যঃ কামযেতা-ঽস্মি-ন্মে লোকে-ঽৰ্ধুকগ্গ্ স্যাদিত্যেকমগ্ৰে-ঽথ দ্ৱাৱথ ত্ৰীনথ চতুৰ এষা ৱা আৰাগ্ৰা ঽৱান্তৰদীক্ষা ঽস্মিন্নেৱাস্মৈ লোকে-ঽৰ্ধুক-ম্ভৱতি পৰোৱৰীযসী-মৱান্তৰদীক্ষা-মুপেযাদ্যঃ কামযেতামুষ্মি-ন্মে লোকে-ঽৰ্ধুকগ্গ্ স্যাদিতি চতুৰো-ঽগ্ৰে ঽথ ত্ৰীনথ দ্ৱাৱথৈকমেষা ৱৈ পৰোৱৰীযস্য-ৱান্তৰদীক্ষা ঽমুষ্মিন্নেৱাস্মৈ লোকে-ঽৰ্ধুক-ম্ভৱতি ॥ 19 ॥
(অসিষ্যতীতি - জুহুযাথ্ - সায-ম্প্ৰাতৰুপসদ - শ্চতুৰ্ৱিগ্ংশতি-স্সং - চতুৰো-ঽগ্ৰে - ষোডশ চ) (অ. 3)
সুৱৰ্গং-ৱাঁ এতে লোকং-যঁন্তি য উপসদ উপযন্তি তেষাং-যঁ উন্নযতে হীযত এৱ স নোদনেষীতি সূন্নীযমিৱ যো ৱৈ স্ৱাৰ্থেতাং-যঁতাগ্ শ্ৰান্তো হীযত উত স নিষ্ট্যায সহ ৱসতি তস্মা-থ্সকৃদুন্নীয নাপৰমুন্নযেত দদ্ধ্নোন্নযেতৈতদ্ৱৈ পশূনাগ্ং ৰূপগ্ং ৰূপেণৈৱ পশূনৱ ৰুন্ধে [ ] 20
যজ্ঞো দেৱেভ্যো নিলাযত ৱিষ্ণূ ৰূপ-ঙ্কৃত্ৱা স পৃথিৱী-ম্প্ৰাৱিশ-ত্ত-ন্দেৱা হস্তান্-থ্সগ্ং ৰভ্যৈচ্ছ-ন্তমিন্দ্ৰ উপৰ্যুপৰ্যত্যক্ৰাম-থ্সো-ঽব্ৰৱী-ত্কো মা-ঽযমুপৰ্যুপৰ্যত্যক্ৰমী-দিত্যহ-ন্দুৰ্গে হন্তেত্যথ কস্ত্ৱমিত্যহ-ন্দুৰ্গাদাহৰ্তেতি সো-ঽব্ৰৱী-দ্দুৰ্গে ৱৈ হন্তা-ঽৱোচথা ৱৰাহো-ঽযং-ৱাঁমমোষ- [-ঁৱামমোষঃ, সপ্তানা] 21
-স্সপ্তানা-ঙ্গিৰীণা-ম্পৰস্তাদ্ৱিত্তং-ৱেঁদ্যমসুৰাণা-ম্বিভৰ্তি ত-ঞ্জহি যদি দুৰ্গে হন্তা-ঽসীতি স দৰ্ভপুঞ্জীলমু-দ্ৱৃহ্য সপ্ত গিৰী-ন্ভিত্ত্ৱা তমহন্-থ্সো-ঽব্ৰৱী-দ্দুৰ্গাদ্ৱা আহৰ্তাৱোচথা এতমা হৰেতি তমেভ্যো যজ্ঞ এৱ যজ্ঞমা-ঽহৰদ্য-ত্তদ্ৱিত্তং-ৱেঁদ্যমসুৰাণা-মৱিন্দন্ত তদেকং-ৱেঁদ্যৈ ৱেদিত্ৱ-মসুৰাণাং- [-মসুৰাণাম্, ৱা ইযমগ্ৰ] 22
-ঁৱা ইযমগ্ৰ আসী-দ্যাৱদাসীনঃ পৰাপশ্যতি তাৱ-দ্দেৱানা-ন্তে দেৱা অব্ৰুৱন্নস্ত্ৱেৱ নো-ঽস্যামপীতি কিযদ্ৱো দাস্যাম ইতি যাৱদিযগ্ং সলাৱৃকী ত্ৰিঃ পৰিক্ৰামতি তাৱন্নো দত্তেতি স ইন্দ্ৰঃ সলাৱৃকী ৰূপ-ঙ্কৃত্ৱেমা-ন্ত্ৰি-স্সৰ্ৱতঃ পৰ্যক্ৰাম-ত্তদিমামৱিন্দন্ত যদিমামৱিন্দন্ত ত-দ্ৱেদ্যৈ ৱেদিত্ৱগ্ং [ৱেদিত্ৱম্, সা ৱা ইযগ্ং] 23
সা ৱা ইযগ্ং সৰ্ৱৈৱ ৱেদিৰিযতি শক্ষ্যামীতি ত্ৱা অৱমায যজন্তে ত্ৰিগ্ংশ-ত্পদানি পশ্চা-ত্তিৰশ্চী ভৱতি ষট্ত্ৰিগ্ংশ-ত্প্ৰাচী চতুৰ্ৱিগ্ংশতিঃ পুৰস্তা-ত্তিৰশ্চী দশদশ সম্পদ্যন্তে দশাক্ষৰা ৱিৰাডন্নং-ৱিঁৰা-ড্ৱিৰাজৈৱান্নাদ্যমৱ ৰুন্ধ উদ্ধন্তি যদেৱাস্যা অমেদ্ধ্য-ন্তদপ হন্ত্যুদ্ধন্তি তস্মাদোষধযঃ পৰা ভৱন্তি বৰ্হি-স্স্তৃণাতি তস্মাদোষধযঃ পুনৰা ভৱন্ত্যুত্তৰ-ম্বৰ্হিষ উত্তৰবৰ্হি-স্স্তৃণাতি প্ৰজা ৱৈ বৰ্হিৰ্যজমান উত্তৰ বৰ্হি ৰ্যজমান-মেৱা-যজমানাদুত্তৰ-ঙ্কৰোতি তস্মা-দ্যজমানো ঽযজমানাদুত্তৰঃ ॥ 24 ॥
(ৰুন্ধে - ৱামমোষো - ৱেদিত্ৱমসুৰাণাং - ঁৱেদিত্ৱং - ভৱন্তি - পঞ্চৱিগ্ংশতিশ্চ) (অ. 4)
যদ্ৱা অনীশানো ভাৰমাদত্তে ৱি ৱৈ স লিশতে য-দ্দ্ৱাদশ সাহ্নস্যোপসদ-স্স্যুস্ৰো-ঽহীনস্য যজ্ঞস্য ৱিলোম ক্ৰিযেত তিস্ৰ এৱ সাহ্নস্যোপসদো দ্ৱাদশাহীনস্য যজ্ঞস্য সৱীৰ্যত্ৱাযাথো সলোম ক্ৰিযতে ৱথ্সস্যৈক-স্স্তনো ভাগী হি সো-ঽথৈকগ্গ্ স্তনং-ৱ্ৰঁতমুপৈত্যথ দ্ৱাৱথ ত্ৰীনথ চতুৰ এতদ্ৱৈ [ ] 25
ক্ষুৰপৱি নাম ৱ্ৰতং-যেঁন প্ৰ জাতা-ন্ভ্ৰাতৃৱ্যা-ন্নুদতে প্ৰতি জনিষ্যমাণানথো কনীযসৈৱ ভূয উপৈতি চতুৰো-ঽগ্ৰে স্তনান্ ৱ্ৰতমুপৈত্যথ ত্ৰীনথ দ্ৱাৱথৈকমেতদ্ৱৈ সুজঘন-ন্নাম ৱ্ৰত-ন্তপস্যগ্ং সুৱৰ্গ্যমথো প্ৰৈৱ জাযতে প্ৰজযা পশুভিৰ্যৱাগূ ৰাজন্যস্য ৱ্ৰত-ঙ্ক্ৰূৰেৱ ৱৈ যৱাগূঃ ক্ৰূৰ ইৱ [ক্ৰূৰ ইৱ, ৰাজন্যো ৱজ্ৰস্য] 26
ৰাজন্যো ৱজ্ৰস্য ৰূপগ্ং সমৃদ্ধ্যা আমিক্ষা ৱৈশ্যস্য পাকযজ্ঞস্য ৰূপ-ম্পুষ্ট্যৈ পযো ব্ৰাহ্মণস্য তেজো ৱৈ ব্ৰাহ্মণস্তেজঃ পযস্তেজসৈৱ তেজঃ পয আত্ম-ন্ধত্তে ঽথো পযসা ৱৈ গৰ্ভা ৱৰ্ধন্তে গৰ্ভ ইৱ খলু ৱা এষ য-দ্দীক্ষিতো যদস্য পযো ৱ্ৰত-ম্ভৱত্যাত্মানমেৱ ত-দ্ৱৰ্ধযতি ত্ৰিৱ্ৰতো ৱৈ মনুৰাসী-দ্দ্ৱিৱ্ৰতা অসুৰা একৱ্ৰতা [একৱ্ৰতাঃ, দেৱাঃ প্ৰাতৰ্মদ্ধ্যন্দিনে] 27
দেৱাঃ প্ৰাতৰ্মদ্ধ্যন্দিনে সায-ন্ত-ন্মনোৰ্ৱ্ৰতমাসী-ত্পাকযজ্ঞস্য ৰূপ-ম্পুষ্ট্যৈ প্ৰাতশ্চ সায-ঞ্চাসুৰাণা-ন্নিৰ্মদ্ধ্য-ঙ্ক্ষুধো ৰূপ-ন্ততস্তে পৰা-ঽভৱ-ন্মদ্ধ্যন্দিনে মদ্ধ্যৰাত্ৰে দেৱানা-ন্ততস্তে-ঽভৱন্-থ্সুৱৰ্গং-লোঁকমাযন্. যদস্য মদ্ধ্যন্দিনে মদ্ধ্যৰাত্ৰে ৱ্ৰত-ম্ভৱতি মদ্ধ্যতো ৱা অন্নেন ভুঞ্জতে মদ্ধ্যত এৱ তদূৰ্জ-ন্ধত্তে ভ্ৰাতৃৱ্যাভিভূত্যৈ ভৱত্যাত্মনা [ভৱত্যাত্মনা, পৰা-ঽস্য ভ্ৰাতৃৱ্যো] 28
পৰা-ঽস্য ভ্ৰাতৃৱ্যো ভৱতি গৰ্ভো ৱা এষ য-দ্দীক্ষিতো যোনি ৰ্দীক্ষিতৱিমিতং-যঁ-দ্দীক্ষিতো দীক্ষিতৱিমিতা-ত্প্ৰৱসে-দ্যথা যোনেৰ্গৰ্ভ-স্স্কন্দতি তাদৃগেৱ তন্ন প্ৰৱস্তৱ্যমাত্মনো গোপীথাযৈষ ৱৈ ৱ্যাঘ্ৰঃ কুলগোপো যদগ্নিস্তস্মা-দ্য-দ্দীক্ষিতঃ প্ৰৱসে-থ্স এনমীশ্ৱৰো-ঽনূত্থায হন্তোৰ্ন প্ৰৱস্তৱ্যমাত্মনো গুপ্ত্যৈ দক্ষিণত-শ্শয এতদ্ৱৈ যজমানস্যা ঽঽযতনগ্গ্স্ৱ এৱা-ঽঽযতনে শযে ঽগ্নিমভ্যাৱৃত্য শযে দেৱতা এৱ যজ্ঞমভ্যাৱৃত্য শযে ॥ 29 ॥
(এতদ্ৱৈ-ক্ৰূৰ ইৱৈ-কৱ্ৰতা-আত্মনা-যজমানস্য-ত্ৰযোদশ চ) (অ. 5)
পুৰোহৱিষি দেৱযজনে যাজযেদ্য-ঙ্কামযেতোপৈনমুত্তৰো যজ্ঞো নমেদভি সুৱৰ্গং-লোঁক-ঞ্জযেদিত্যেতদ্ৱৈ পুৰোহৱিৰ্দেৱযজনং-যঁস্য হোতা প্ৰাতৰনুৱাক -মনুব্ৰুৱ-ন্নগ্নিমপ আদিত্যমভি ৱিপশ্যত্যুপৈনমুত্তৰো যজ্ঞো নমত্যভি সুৱৰ্গং-লোঁক-ঞ্জযত্যাপ্তে দেৱযজনে যাজযে--দ্ভ্ৰাতৃৱ্যৱন্ত-ম্পন্থাং-ৱাঁ-ঽধিস্পৰ্শযে-ত্কৰ্তং-ৱাঁ যাৱন্নানসে যাতৱৈ [ ] 30
ন ৰথাযৈতদ্ৱা আপ্ত-ন্দেৱযজনমাপ্নোত্যেৱ ভ্ৰাতৃৱ্য-ন্নৈন-ম্ভ্ৰাতৃৱ্য আপ্নোত্যেকোন্নতে দেৱযজনে যাজযে-ত্পশুকাম-মেকোন্নতাদ্ৱৈ দেৱযজনাদঙ্গিৰসঃ পশূনসৃজন্তান্তৰা সদোহৱিৰ্ধানে উন্নতগ্গ্ স্যাদেতদ্ৱা একোন্নত-ন্দেৱযজন-ম্পশুমানেৱ ভৱতি ত্ৰ্যুন্নতে দেৱযজনে যাজযে-থ্সুৱৰ্গকাম-ন্ত্ৰ্যুন্নতাদ্ৱৈ দেৱযজনাদঙ্গিৰস-স্সুৱৰ্গং-লোঁকমায-ন্নন্তৰা ঽঽহৱনীয-ঞ্চ হৱিৰ্ধান-ঞ্চো- [হৱিৰ্ধান-ঞ্চ, উন্নতগ্গ্ স্যাদন্তৰা] 31
-ন্নতগ্গ্ স্যাদন্তৰা হৱিৰ্ধান-ঞ্চ সদশ্চান্তৰা সদশ্চ গাৰ্হপত্য-ঞ্চৈতদ্ৱৈ ত্ৰ্যুন্নত-ন্দেৱযজনগ্ং সুৱৰ্গমেৱ লোকমেতি প্ৰতিষ্ঠিতে দেৱযজনে যাজযে-ত্প্ৰতিষ্ঠাকামমেতদ্ৱৈ প্ৰতিষ্ঠিত-ন্দেৱযজনং-যঁ-থ্সৰ্ৱতঃ সম-ম্প্ৰত্যেৱ তিষ্ঠতি যত্ৰান্যা অন্যা ওষধযো ৱ্যতিষক্তা-স্স্যুস্ত-দ্যাজযে-ত্পশুকামমেতদ্ৱৈ পশূনাগ্ং ৰূপগ্ং ৰূপেণৈৱাস্মৈ পশূ- [পশূন্, অৱ ৰুন্ধে] 32
-নৱ ৰুন্ধে পশুমানেৱ ভৱতি নিৰ্-ঋতিগৃহীতে দেৱযজনে যাজযেদ্য-ঙ্কামযেত নিৰ্-ঋত্যাস্য যজ্ঞ-ঙ্গ্ৰাহযেযমিত্যেতদ্ৱৈ নিৰ্-ঋতিগৃহীত-ন্দেৱযজনং-যঁ-থ্সদৃশ্যৈ সত্যা ঋক্ষ-ন্নিৰ্-ঋত্যৈৱাস্য যজ্ঞ-ঙ্গ্ৰাহযতি ৱ্যাৱৃত্তে দেৱযজনে যাজযে-দ্ৱ্যাৱৃত্কামং-যঁ-ম্পাত্ৰে ৱা তল্পে ৱা মীমাগ্ংসেৰ-ন্প্ৰাচীনমাহৱনীযা-ত্প্ৰৱণগ্গ্ স্যা-ত্প্ৰতীচীন-ঙ্গাৰ্হপত্যাদেতদ্ৱৈ ৱ্যাৱৃত্ত-ন্দেৱযজনং-ৱিঁ পাপ্মনা ভ্ৰাতৃৱ্যেণা- ঽঽৱৰ্ততে নৈন-ম্পাত্ৰে ন তল্পে মীমাগ্ং সন্তে কাৰ্যে দেৱযজনে যাজযে-দ্ভূতিকাম-ঙ্কাযা ৱৈ পুৰুষো ভৱত্যেৱ ॥ 33 ॥
(যাতৱৈ - হৱিৰ্ধান-ঞ্চ - পশূন্ - পাপ্মনা - ঽষ্টাদশ চ) (অ. 6)
তেভ্য উত্তৰৱেদি-স্সিগ্ংহী ৰূপ-ঙ্কৃত্ৱোভযা-নন্তৰা-ঽপক্ৰম্যাতিষ্ঠ-ত্তে দেৱা অমন্যন্ত যতৰান্. ৱা ইযমুপাৱৰ্থ্স্যতি ত ইদ-ম্ভৱিষ্যন্তীতি তামুপামন্ত্ৰযন্ত সা-ঽব্ৰৱী-দ্ৱৰং-ৱৃঁণৈ সৰ্ৱা-ন্মযা কামান্ ৱ্যশ্ঞৱথ পূৰ্ৱা-ন্তু মা-ঽগ্নেৰাহুতিৰশ্ঞৱতা ইতি তস্মাদুত্তৰৱেদি-ম্পূৰ্ৱামগ্নে- ৰ্ৱ্যাঘাৰযন্তি ৱাৰেৱৃতগ্গ্ হ্যস্যৈ শম্যযা পৰি মিমীতে [মিমীতে, মাত্ৰৈৱা-ঽস্যৈ] 34
মাত্ৰৈৱা-ঽস্যৈ সাথো যুক্তেনৈৱ যুক্তমৱ ৰুন্ধে ৱিত্তাযনী মে-ঽসীত্যাহ ৱিত্তা হ্যেনানাৱ-ত্তিক্তাযনী মে-ঽসীত্যাহ তিক্তান্. হ্যেনানাৱদৱতান্মা নাথিতমিত্যাহ নাথিতান্. হ্যেনানাৱদৱতান্মা ৱ্যথিতমিত্যাহ ৱ্যথিতান্. হ্যেনানাৱ-দ্ৱিদে-ৰগ্নি-ৰ্নভো নামা- [-ৰ্নভো নামা, অগ্নে অঙ্গিৰ ইতি] 35
-ঽগ্নে অঙ্গিৰ ইতি ত্ৰিৰ্হৰতি য এৱৈষু লোকেষ্ৱগ্নয-স্তানেৱাৱ ৰুন্ধে তূষ্ণী-ঞ্চতুৰ্থগ্ং হৰত্যনি-ৰুক্তমেৱাৱ ৰুন্ধে সিগ্ংহীৰসি মহিষীৰসীত্যাহ সিগ্ংহীৰ্হ্যেষা ৰূপ-ঙ্কৃত্ৱোভযা-নন্তৰা ঽপক্ৰম্যাতিষ্ঠদুৰু প্ৰথস্ৱোৰু তে যজ্ঞপতিঃ প্ৰথতামিত্যাহ যজমানমেৱ প্ৰজযা পশুভিঃ প্ৰথযতি ধ্ৰুৱা- [ধ্ৰুৱা, অসীতি সগ্ং হন্তি] 36
-ঽসীতি সগ্ং হন্তি ধৃত্যৈ দেৱেভ্যঃ শুন্ধস্ৱ দেৱেভ্যঃ শুম্ভস্ৱেত্যৱ চোক্ষতি প্ৰ চ কিৰতি শুদ্ধ্যা ইন্দ্ৰঘোষস্ত্ৱা ৱসুভিঃ পুৰস্তা-ত্পাত্ৱিত্যাহ দিগ্ভ্য এৱৈনা-ম্প্ৰোক্ষতি দেৱাগ্শ্চেদু-ত্তৰৱেদিৰুপাৱৱৰ্তীহৈৱ ৱি জযামহা ইত্যসুৰা ৱজ্ৰমুদ্যত্য দেৱানভ্যাযন্ত তানিন্দ্ৰঘোষো ৱসুভিঃ পুৰস্তাদপা- [পুৰস্তাদপা, অনুদত মনোজৱাঃ] 37
-নুদত মনোজৱাঃ পিতৃভি ৰ্দক্ষিণতঃ প্ৰচেতা ৰুদ্ৰৈঃ পশ্চা-দ্ৱিশ্ৱকৰ্মা-ঽঽদিত্যৈৰুত্তৰতো যদেৱমুত্তৰৱেদি-ম্প্ৰোক্ষতি দিগ্ভ্য এৱ ত-দ্যজমানো ভ্ৰাতৃৱ্যা-ন্প্ৰ ণুদত ইন্দ্ৰো যতীন্-থ্সালাৱৃকেভ্যঃ প্ৰাযচ্ছ-ত্তা-ন্দক্ষিণত উত্তৰৱেদ্যা আদন্ য-ত্প্ৰোক্ষণীনা-মুচ্ছিষ্যেত ত-দ্দক্ষিণত উত্তৰৱেদ্যৈ নি নযে-দ্যদেৱ তত্ৰ ক্ৰূৰ-ন্ত-ত্তেন শমযতি য-ন্দ্ৱিষ্যা-ত্ত-ন্ধ্যাযেচ্ছুচৈ ৱৈনমৰ্পযতি ॥ 38 ॥
(মিমীতে - নাম - ধ্ৰুৱা - ঽপ - শুচা - ত্ৰীণি চ) ( আ7)
সোত্তৰৱেদিৰব্ৰৱী-থ্সৰ্ৱা-ন্মযা কামান্ ৱ্যশ্ঞৱথেতি তে দেৱা অকামযন্তাসুৰা-ন্ভ্ৰাতৃৱ্যানভি ভৱেমেতি তে-ঽজুহৱু-স্সিগ্ংহীৰসি সপত্নসাহী স্ৱাহেতি তে-ঽসুৰা-ন্ভ্ৰাতৃৱ্যা-নভ্যভৱ-ন্তে-ঽসুৰা-ন্ভ্ৰাতৃৱ্যা-নভিভূযাকামযন্ত প্ৰজাং-ৱিঁন্দেমহীতি তে-ঽজুহৱু-স্সিগ্ংহীৰসি সুপ্ৰজাৱনি-স্স্ৱাহেতি তে প্ৰজামৱিন্দন্ত তে প্ৰজাং-ৱিঁত্ত্ৱা- [প্ৰজাং-ৱিঁত্ত্ৱা,অকামযন্ত পশূন্. ] 39
-ঽকামযন্ত পশূন্. ৱিন্দেমহীতি তে-ঽজুহৱু-স্সিগ্ংহীৰসি ৰাযস্পোষৱনি-স্স্ৱাহেতি তে পশূনৱিন্দন্ত তে পশূন্. ৱিত্ত্ৱা-ঽকামযন্ত প্ৰতিষ্ঠাং-ৱিঁন্দেমহীতি তে-ঽজুহৱু-স্সিগ্ংহী-ৰস্যাদিত্যৱনি-স্স্ৱাহেতি ত ইমা-ম্প্ৰতিষ্ঠামৱিন্দন্ত ত ইমা-ম্প্ৰতিষ্ঠাং-ৱিঁত্ত্ৱা-ঽকামযন্ত দেৱতা আশিষ উপেযামেতি তে-ঽজুহৱু-স্সিগ্ংহীৰস্যা ৱহ দেৱা-ন্দেৱযতে [ ] 40
যজমানায স্ৱাহেতি তে দেৱতা আশিষ উপায-ন্পঞ্চ কৃত্ৱো ৱ্যাঘাৰযতি পঞ্চাক্ষৰা পঙ্ক্তিঃ পাঙ্ক্তো যজ্ঞো যজ্ঞমেৱাৱ ৰুন্ধে ঽক্ষ্ণযা ৱ্যাঘাৰযতি তস্মাদক্ষ্ণযা পশৱো-ঽঙ্গানি প্ৰহৰন্তি প্ৰতিষ্ঠিত্যৈ ভূতেভ্যস্ত্ৱেতি স্ৰুচমুদ্গৃহ্ণাতি য এৱ দেৱা ভূতাস্তেষা-ন্ত-দ্ভাগধেয-ন্তানেৱ তেন প্ৰীণাতি পৌতুদ্ৰৱা-ন্পৰিধী-ন্পৰি দধাত্যেষাং- [দধাত্যেষাম্, লোকানাং-ৱিঁধৃত্যা] 41
-ঁলোকানাং-ৱিঁধৃত্যা অগ্নেস্ত্ৰযো জ্যাযাগ্ংসো ভ্ৰাতৰ আস-ন্তে দেৱেভ্যো হৱ্যং-ৱঁহন্তঃ প্ৰামীযন্ত সো-ঽগ্নিৰবিভেদিত্থং-ৱাঁৱ স্য আৰ্তিমা-ঽৰিষ্যতীতি স নিলাযত স যাং-ৱঁনস্পতিষ্ৱৱসত্তা-ম্পূতুদ্ৰৌ যামোষধীষু তাগ্ং সুগন্ধিতেজনে যা-ম্পশুষু তা-ম্পেত্ৱস্যান্তৰা শৃঙ্গে ত-ন্দেৱতাঃ প্ৰৈষমৈচ্ছ-ন্তমন্ৱৱিন্দ-ন্ত-মব্ৰুৱ- [-মব্ৰুৱন্ন্, উপ ন আ] 42
-ন্নুপ ন আ ৱৰ্তস্ৱ হৱ্য-ন্নো ৱহেতি সো-ঽব্ৰৱী-দ্ৱৰং-ৱৃঁণৈ যদেৱ গৃহীতস্যাহুতস্য বহিঃপৰিধি স্কন্দা-ত্তন্মে ভ্ৰাতৃণা-ম্ভাগধেয-মসদিতি তস্মা-দ্য-দ্গৃহীতস্যা-ঽহুতস্য বহিঃপৰিধি স্কন্দতি তেষা-ন্ত-দ্ভাগধেয-ন্তানেৱ তেন প্ৰীণাতি সো-ঽমন্যতা-ঽস্থন্ৱন্তো মে পূৰ্ৱে ভ্ৰাতৰঃ প্ৰামেষতা-ঽস্থানি শাতযা ইতি স যা- [স যানি, ] 43
-ন্যস্থান্যশাতযত ত-ত্পূতুদ্ৰ্ৱ-ভৱ-দ্যন্মাগ্ং সমুপমৃত-ন্ত-দ্গুল্গুলু যদেতান্-থ্সভাংৰান্-থ্স-ম্ভৰত্যগ্নিমেৱ ত-থ্সম্ভৰত্যগ্নেঃ পুৰীষ-মসীত্যাহা-ঽগ্নেৰ্হ্যেত-ত্পুৰীষং-যঁ-থ্সম্ভাৰা অথো খল্ৱাহুৰেতে ৱাৱৈন-ন্তে ভ্ৰাতৰঃ পৰি শেৰে য-ত্পৌতুদ্ৰৱাঃ পৰিধয ইতি ॥ 44 ॥
(ৱিত্ত্ৱা - দেৱযত - এষা - মব্ৰুৱন্ - যানি - চতুশ্চত্ৱাৰিগ্ংশচ্চ) (অ. 8)
বদ্ধমৱ স্যতি ৱৰুণপাশাদেৱৈনে মুঞ্চতি প্ৰণেনেক্তি মেদ্ধ্যে এৱৈনে কৰোতি সাৱিত্ৰিযৰ্চা হুত্ৱা হৱিৰ্ধানে প্ৰ ৱৰ্তযতি সৱিতৃপ্ৰসূত এৱৈনে প্ৰ ৱৰ্তযতি ৱৰুণো ৱা এষ দুৰ্ৱাগুভযতো বদ্ধো যদক্ষ-স্স যদু-থ্সৰ্জে-দ্যজমানস্য গৃহা-নভ্যুথ্সৰ্জে-থ্সুৱাগ্দেৱ দুৰ্যাগ্ং আ ৱদেত্যাহ গৃহা ৱৈ দুৰ্যা-শ্শান্ত্যৈ প- [দুৰ্যা-শ্শান্ত্যৈ পত্নী, উপানক্তি] 45
-ত্ন্যুপানক্তি পত্নী হি সৰ্ৱস্য মিত্ৰ-ম্মিত্ৰত্ৱায যদ্ৱৈ পত্নী যজ্ঞস্য কৰোতি মিথুন-ন্তদথো পত্নিযা এৱৈষ যজ্ঞস্যা-ন্ৱাৰভোং-ঽনৱচ্ছিত্ত্যৈ ৱৰ্ত্মনা ৱা অন্ৱিত্য যজ্ঞগ্ং ৰক্ষাগ্ংসি জিঘাগ্ংসন্তি ৱৈষ্ণৱীভ্যামৃগ্ভ্যাং-ৱঁৰ্ত্মনো ৰ্জুহোতি যজ্ঞো ৱৈ ৱিষ্ণুৰ্যজ্ঞাদেৱ ৰক্ষাগ্স্যপ হন্তি যদদ্ধ্ৱৰ্যু-ৰনগ্না-ৱাহুতি-ঞ্জুহুযা-দন্ধো-ঽদ্ধ্ৱৰ্যু-স্স্যা-দ্ৰক্ষাগ্ংসি যজ্ঞগ্ং হন্যুৰ্- [যজ্ঞগ্ং হন্যুঃ, হিৰণ্য-মুপাস্য] 46
-হিৰণ্য-মুপাস্য জুহোত্যগ্নিৱত্যেৱ জুহোতি নান্ধো-ঽদ্ধ্ৱৰ্যুৰ্ভৱতি ন যজ্ঞগ্ং ৰক্ষাগ্ংসি ঘ্নন্তি প্ৰাচী প্ৰেতমদ্ধ্ৱৰ-ঙ্কল্পযন্তী ইত্যাহ সুৱৰ্গমেৱৈনে লোক-ঙ্গমযত্যত্ৰ ৰমেথাং-ৱঁৰ্ষ্ম-ন্পৃথিৱ্যা ইত্যাহ ৱৰ্ষ্ম হ্যেত-ত্পৃথিৱ্যা য-দ্দেৱযজনগ্ং শিৰো ৱা এত-দ্যজ্ঞস্য যদ্ধৱিৰ্ধান-ন্দিৱো ৱা ৱিষ্ণৱুত ৱা পৃথিৱ্যা [পৃথিৱ্যাঃ, ইত্যাশীৰ্পদযৰ্চা] 47
ইত্যাশীৰ্পদযৰ্চা দক্ষিণস্য হৱিৰ্ধানস্য মেথী-ন্নি হন্তি শীৰ্ষত এৱ যজ্ঞস্য যজমান আশিষো-ঽৱ ৰুন্ধে দণ্ডো ৱা ঔপৰস্তৃতীযস্য হৱিৰ্ধানস্য ৱষট্কাৰে-ণাক্ষ-মচ্ছিন-দ্যত্-তৃতীয-ঞ্ছদিৰ্-হৱিৰ্ধানযো-ৰুদাহ্ৰিযতে তৃতীযস্য হৱিৰ্ধানস্যাৱৰুদ্ধ্যৈ শিৰো ৱা এত-দ্যজ্ঞস্য যদ্ধৱিৰ্ধানং-ৱিঁষ্ণো ৰৰাটমসি ৱিষ্ণোঃ পৃষ্ঠমসীত্যাহ তস্মাদেতাৱদ্ধা শিৰো ৱিষ্যূতং-ৱিঁষ্ণো-স্স্যূৰসি ৱিষ্ণোদ্ধ্ৰুৱমসীত্যাহ ৱৈষ্ণৱগ্ং হি দেৱতযা হৱিৰ্ধানং-যঁ-ম্প্ৰথম-ঙ্গ্ৰন্থি-ঙ্গ্ৰথ্নীযাদ্য-ত্ত-ন্ন ৱিস্ৰগ্ং সযেদমেহেনাদ্ধ্ৱৰ্যুঃ প্ৰমীযেত তস্মা-থ্স ৱিস্ৰস্যঃ ॥ 48 ॥
(পত্নী -হন্যু-ৰ্ৱা পৃথিৱ্যা-ৱিষ্যূতং-ৱিঁষ্ণোঃ-ষড্ৱিগ্ংশতিশ্চ) (অ. 9)
দেৱস্য ত্ৱা সৱিতুঃ প্ৰসৱ ইত্যভ্ৰিমা দত্তে প্ৰসূত্যা অশ্ৱিনো ৰ্বাহুভ্যামিত্যাহাশ্ৱিনৌ হি দেৱানামদ্ধ্ৱৰ্যূ আস্তা-ম্পূষ্ণো হস্তাভ্যামিত্যাহ যত্যৈ ৱজ্ৰ ইৱ ৱা এষা যদভ্ৰিৰভ্ৰিৰসি নাৰিৰসীত্যাহ শান্ত্যৈ কাণ্ডে কাণ্ডে ৱৈ ক্ৰিযমাণে যজ্ঞগ্ং ৰক্ষাগ্ংসি জিঘাগ্ংসন্তি পৰিলিখিতগ্ং ৰক্ষঃ পৰিলিখিতা অৰাতয ইত্যাহ ৰক্ষসা-মপহত্যা [ৰক্ষসা-মপহত্যৈ, ইদমহগ্ং] 49
ইদমহগ্ং ৰক্ষসো গ্ৰীৱা অপি কৃন্তামি যো-ঽস্মা-ন্দ্ৱেষ্টি য-ঞ্চ ৱয-ন্দ্ৱিষ্ম ইত্যাহ দ্ৱৌ ৱাৱ পুৰুষৌ য-ঞ্চৈৱ দ্ৱেষ্টি যশ্চৈন-ন্দ্ৱেষ্টি তযো-ৰেৱা-ঽনন্তৰায-ঙ্গ্ৰীৱাঃ কৃন্ততি দিৱে ত্ৱা-ঽন্তৰিক্ষায ত্ৱা পৃথিৱ্যৈ ত্ৱেত্যাহৈভ্য এৱৈনাং-লোঁকেভ্যঃ প্ৰোক্ষতি পৰস্তা-দৰ্ৱাচী-ম্প্ৰোক্ষতি তস্মা- [তস্মাত্, পৰস্তা-] 50
-ত্পৰস্তা-দৰ্ৱাচী-ম্মনুষ্যা ঊৰ্জমুপ জীৱন্তি ক্ৰূৰমিৱ ৱা এত-ত্কৰোতি য-ত্খনত্যপো-ঽৱ নযতি শান্ত্যৈ যৱমতীৰৱ নযত্যূৰ্গ্ৱৈ যৱ ঊৰ্গুদুবংৰ ঊৰ্জৈৱোৰ্জগ্ং সমৰ্ধযতি যজমানেন সম্মিতৌদুবংৰী ভৱতি যাৱানেৱ যজমানস্তাৱতী-মেৱাস্মি-ন্নূৰ্জ-ন্দধাতি পিতৃণাগ্ং সদনমসীতি বৰ্হিৰৱ স্তৃণাতি পিতৃদেৱত্যা(1)গ্গ্- [পিতৃদেৱত্যাম্, হ্যেত-দ্যন্নিখাতং-] 51
-হ্যেত-দ্যন্নিখাতং-যঁ-দ্বৰ্হি-ৰনৱস্তীৰ্য মিনুযা-ত্পিতৃদেৱত্যা নিখাতা স্যা-দ্বৰ্হি-ৰৱস্তীৰ্য মিনোত্যস্যা-মেৱৈনা-ম্মিনোত্যথো স্ৱাৰুহ-মেৱৈনা-ঙ্কৰোত্যু-দ্দিৱগ্গ্ স্তভানা-ঽঽন্তৰিক্ষ-ম্পৃণেত্যাহৈষাং-লোঁকানাং-ৱিঁধৃত্যৈ দ্যুতানস্ত্ৱা মাৰুতো মিনোত্ৱিত্যাহ দ্যুতানো হ স্ম ৱৈ মাৰুতো দেৱানা-মৌদুবংৰী-ম্মিনোতি তেনৈৱৈ- [তেনৈৱ, এনা-ম্মিনোতি ব্ৰহ্মৱনি-ন্ত্ৱা] 52
-না-ম্মিনোতি ব্ৰহ্মৱনি-ন্ত্ৱা ক্ষত্ৰৱনিমিত্যাহ যথাযজুৰেৱৈত-দ্ঘৃতেন দ্যাৱাপৃথিৱী আ পৃণেথামিত্যৌদুবংৰ্যা-ঞ্জুহোতি দ্যাৱাপৃথিৱী এৱ ৰসেনানক্ত্যা-ন্তমন্ৱ-ৱস্ৰাৱযত্যান্তমেৱ যজমান-ন্তেজসা-নক্ত্যৈন্দ্ৰমসীতি ছদিৰধি নি দধাত্যৈন্দ্ৰগ্ং হি দেৱতযা সদো ৱিশ্ৱজনস্য ছাযেত্যাহ ৱিশ্ৱজনস্য হ্যেষা ছাযা য-থ্সদো নৱছদি [নৱছদি, তেজস্কামস্য] 53
তেজস্কামস্য মিনুযা-ত্ত্ৰিৱৃতা স্তোমেন সম্মিত-ন্তেজস্ত্ৰিৱৃ-ত্তেজস্ৱ্যেৱ ভৱ-ত্যেকাদশ-ছদীন্দ্ৰিযকাম-স্যৈকাদশাক্ষৰা ত্ৰিষ্টুগিন্দ্ৰিয-ন্ত্ৰিষ্টুগিন্দ্ৰিযাৱ্যেৱ ভৱতি পঞ্চদশছদি ভ্ৰাতৃৱ্যৱতঃ পঞ্চদশো ৱজ্ৰো ভ্ৰাতৃৱ্যাভিভূত্যৈ সপ্তদশছদি প্ৰজাকামস্য সপ্তদশঃ প্ৰজাপতিঃ প্ৰজাপতেৰাপ্ত্যা একৱিগ্ংশতিছদি প্ৰতিষ্ঠাকাম-স্যৈকৱিগ্ংশ-স্স্তোমানা-ম্প্ৰতিষ্ঠা প্ৰতিষ্ঠিত্যা উদৰং-ৱৈঁ সদ ঊৰ্গুদুবংৰো মদ্ধ্যত ঔদুবংৰী-ম্মিনোতি মদ্ধ্যত এৱ প্ৰজানামূৰ্জ-ন্দধাতি তস্মা- [তস্মাত্, মদ্ধ্যত ঊৰ্জা] 54
-ন্মদ্ধ্যত ঊৰ্জা ভুঞ্জতে যজমানলোকে ৱৈ দক্ষিণানি ছদীগ্ংষি ভ্ৰাতৃৱ্যলোক উত্তৰাণি দক্ষিণান্যুত্তৰাণি কৰোতি যজমান-মেৱা-যজমানাদুত্তৰ-ঙ্কৰোতি তস্মা-দ্যজমানো-ঽযজমানাদুত্তৰো ঽন্তৰ্ৱৰ্তান্ কৰোতি ৱ্যাৱৃত্ত্যৈ তস্মাদৰণ্য-ম্প্ৰজা উপ জীৱন্তি পৰি ত্ৱা গিৰ্ৱণো গিৰ ইত্যাহ যথাযজুৰেৱৈতদিন্দ্ৰস্য স্যূৰসীন্দ্ৰস্য ধ্ৰুৱমসীত্যাহৈন্দ্ৰগ্ং হি দেৱতযা সদো য-ম্প্ৰথম-ঙ্গ্ৰন্থি-ঙ্গ্ৰথ্নীযাদ্য-ত্ত-ন্ন ৱিস্ৰগ্ং সযেদমেহেনাদ্ধ্ৱৰ্যুঃ প্ৰমীযেত তস্মা-থ্স ৱিস্ৰস্যঃ ॥ 55 ॥
(অপহত্যৈ - তস্মাত্ - পিতৃদেৱত্যং - তেনৈৱ - নৱছদি - তস্মাথ্ - সদঃ - পঞ্চদশ চ) (অ. 10)
শিৰো ৱা এত-দ্যজ্ঞস্য যদ্ধৱিৰ্ধান-ম্প্ৰাণা উপৰৱা হৱিৰ্ধানে খাযন্তে তস্মা-চ্ছীৰ্ষ-ন্প্ৰাণা অধস্তা-ত্খাযন্তে তস্মা-দধস্তা-চ্ছীৰ্ষ্ণঃ প্ৰাণা ৰক্ষোহণো ৱলগহনো ৱৈষ্ণৱা-ন্খনামীত্যাহ ৱৈষ্ণৱা হি দেৱতযোপৰৱা অসুৰা ৱৈ নিৰ্যন্তো দেৱানা-ম্প্ৰাণেষু ৱলগা-ন্ন্যখন-ন্তা-ন্বাহুমাত্ৰে-ঽন্ৱৱিন্দ-ন্তস্মা-দ্বাহুমাত্ৰাঃ খাযন্ত ইদমহ-ন্তং-ৱঁলগ-মুদ্ৱপামি [ ] 56
য-ন্নঃ সমানো যমসমানো নিচখানেত্যাহ দ্ৱৌ ৱাৱ পুৰুষৌ যশ্চৈৱ সমানো যশ্চাসমানো যমেৱাস্মৈ তৌ ৱলগ-ন্নিখনতস্ত-মেৱোদ্ৱপতি সন্তৃণত্তি তস্মা-থ্সন্তৃণ্ণা অন্তৰতঃ প্ৰাণা ন স-ম্ভিনত্তি তস্মা-দসভিন্ন্নাঃ প্ৰাণা অপো-ঽৱ নযতি তস্মা-দাৰ্দ্ৰা অন্তৰতঃ প্ৰাণা যৱমতী-ৰৱ নয- [-ৰৱ নযতি, ঊৰ্গ্ৱৈ] 57
-ত্যূৰ্গ্ৱৈ যৱঃ প্ৰাণা উপৰৱাঃ প্ৰাণেষ্ৱেৱোৰ্জ-ন্দধাতি বৰ্হিৰৱ স্তৃণাতি তস্মাল্লোমশা অন্তৰতঃ প্ৰাণা আজ্যেন ৱ্যাঘাৰযতি তেজো ৱা আজ্য-ম্প্ৰাণা উপৰৱাঃ প্ৰাণেষ্ৱেৱ তেজো দধাতি হনূ ৱা এতে যজ্ঞস্য যদধিষৱণে ন স-ন্তৃণত্ত্য সতৃংণ্ণে হি হনূ অথো খলু দীৰ্ঘসোমে সতৃন্দ্যে ধৃত্যৈ শিৰো ৱা এত-দ্যজ্ঞস্য যদ্ধৱিৰ্ধান- [যদ্ধৱিৰ্ধানম্, প্ৰাণা উপৰৱা হনূ] 58
-ম্প্ৰাণা উপৰৱা হনূ অধিষৱণে জিহ্ৱা চৰ্ম গ্ৰাৱাণো দন্তা মুখমাহৱনীযো নাসিকো-ত্তৰৱেদি-ৰুদৰগ্ং সদো যদা খলু ৱৈ জিহ্ৱযা দথ্স্ৱধি খাদত্যথ মুখ-ঙ্গচ্ছতি যদা মুখ-ঙ্গচ্ছত্যথোদৰ-ঙ্গচ্ছতি তস্মাদ্ধৱিৰ্ধানে চৰ্মন্নধি গ্ৰাৱভিৰভিষুত্যা-ঽঽহৱনীযে হুত্ৱা প্ৰত্যঞ্চঃ পৰেত্য সদসি ভক্ষযন্তি যো ৱৈ ৱিৰাজো যজ্ঞমুখে দোহং-ৱেঁদ দুহ এৱৈ নামিযং-ৱৈঁ ৱিৰা-ট্তস্যৈ ত্ৱক্চৰ্মোধো-ঽধিষৱণে স্তনা উপৰৱা গ্ৰাৱাণো ৱথ্সা ঋত্ৱিজো দুহন্তি সোমঃ পযো য এৱং-ৱেঁদ দুহ এৱৈনাম্ ॥ 59 ॥
(ৱপামি-যৱমতীৰৱ নযতি-হৱিৰ্ধান-মেৱ-ত্ৰযোৱিগ্ংশতিশ্চ) (অ. 11)
(যদুভৌ - দেৱাসুৰাঃ মিথ - স্তেষাগ্ং - সুৱৰ্গং - ঁযদ্ৱা অনীশানঃ - পুৰোহৱিষি - তেভ্যঃ - সোত্তৰৱেদি - ৰ্বদ্ধন্ - দেৱস্যা-ঽভ্ৰিং-ৱঁজ্ৰঃ - শিৰো ৱা - একাদশ )
(যদুভা - ৱিত্যাহ দেৱানাং - ঁযজ্ঞো দেৱেভ্যো - ন ৰথায - যজমানায - পৰস্তাদৰ্ৱাচী - ন্নৱ পঞ্চাশত্)
(যদুভৌ, দুহ এৱৈনাম্)
॥ হৰিঃ ওম্ ॥
॥ কৃষ্ণ যজুৰ্ৱেদীয তৈত্তিৰীয সংহিতাযাং ষষ্ঠকাণ্ডে দ্ৱিতীযঃ প্ৰশ্ন-স্সমাপ্তঃ ॥

Explore More