Brahman

7.5 - ଗାଵୋ ଵା ଏତଥ୍ସତ୍ରମାସତ - କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତା ପାଠଃ

(Gavo Va Etatsatram Asata in Odia)

From Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita

This passage originates from the seventh Kanda and fifth Prashna of the Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita. It narrates an allegorical account of cows performing a sacrificial session, or Sattra, with the specific desire of growing horns. The text explores themes of ritual persistence, fulfillment of desire, and the unfolding of cosmic order. Recitation of this Vedic section is considered highly auspicious for scholars and practitioners seeking to understand the deep symbolism of ancient yajnas. It serves as a reminder of the efficacy of steady devotion and the inevitable manifestation of results through ritual discipline.

କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯାଂ ସପ୍ତମକାଣ୍ଡେ ପଞ୍ଚମଃ ପ୍ରଶ୍ନଃ - ସତ୍ରଵିଶେଷାଭିଧାନଂ
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହରିଃ ଓମ୍ ॥
ଗାଵୋ ଵା ଏତ-ଥ୍ସତ୍ର-ମାସତାଶୃଙ୍ଗା-ସ୍ସତୀ-ଶ୍ଶୃଙ୍ଗାଣି ନୋ ଜାଯନ୍ତା ଇତି କାମେନ ତାସା-ନ୍ଦଶମାସା ନିଷଣ୍ଣା ଆସନ୍ନଥ ଶୃଙ୍ଗାଣ୍ଯଜାଯନ୍ତ ତା ଉଦତିଷ୍ଠନ୍ନରାଥ୍ସ୍ମେତ୍ଯଥ ଯାସା-ନ୍ନାଜାଯନ୍ତ ତା-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସର-ମାପ୍ତ୍ଵୋଦତିଷ୍ଠ -ନ୍ନରାଥ୍ସ୍ମେତି ଯାସା-ଞ୍ଚାଜାଯନ୍ତ ଯାସା-ଞ୍ଚ ନ ତା ଉଭଯୀରୁ-ଦତିଷ୍ଠ-ନ୍ନରାଥ୍ସ୍ମେତି ଗୋସତ୍ରଂ-ଵୈଁ [ଗୋସତ୍ରଂ-ଵୈଁ, ସଂଵଁଥ୍ସରୋ ଯ] 1
ସଂଵଁଥ୍ସରୋ ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାଗ୍ଂସଃ ସଂଵଁଥ୍ସର-ମୁପଯନ୍ତ୍ଯୃଦ୍ଧ୍ନୁଵନ୍ତ୍ଯେଵ ତସ୍ମା-ତ୍ତୂପରା ଵାର୍ଷିକୌ ମାସୌ ପର୍ତ୍ଵା ଚରତି ସତ୍ରାଭିଜିତଗ୍ଗ୍ହ୍ଯସ୍ଯୈ ତସ୍ମା-ଥ୍ସଂଵଁଥ୍ସରସଦୋ ଯ-ତ୍କି-ଞ୍ଚ ଗୃହେ କ୍ରିଯତେ ତଦାପ୍ତ-ମଵରୁଦ୍ଧ-ମଭିଜିତ-ଙ୍କ୍ରିଯତେ ସମୁଦ୍ରଂ-ଵାଁ ଏତେ ପ୍ର ପ୍ଲଵନ୍ତେ ଯେ ସଂଵଁଥ୍ସରମୁପଯନ୍ତି ଯୋ ଵୈ ସମୁଦ୍ରସ୍ଯ ପାର-ନ୍ନ ପଶ୍ଯତି ନ ଵୈ ସ ତତ ଉଦେତି ସଂଵଁଥ୍ସରୋ [ଉଦେତି ସଂଵଁଥ୍ସରଃ, ଵୈ ସମୁଦ୍ର-] 2
ଵୈ ସମୁଦ୍ର-ସ୍ତସ୍ଯୈତ-ତ୍ପାରଂ-ଯଁଦତିରାତ୍ରୌ ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାଗ୍ଂସଃ ସଂଵଁଥ୍ସର-ମୁପଯନ୍ତ୍ଯନାର୍ତା ଏଵୋଦୃଚ-ଙ୍ଗଚ୍ଛନ୍ତୀଯଂ-ଵୈଁ ପୂର୍ଵୋ-ଽତିରାତ୍ରୋ ଽସାଵୁତ୍ତରୋ ମନଃ ପୂର୍ଵୋ ଵାଗୁତ୍ତରଃ ପ୍ରାଣଃ ପୂର୍ଵୋ-ଽପାନ ଉତ୍ତରଃ ପ୍ରରୋଧନ-ମ୍ପୂର୍ଵ ଉଦଯନମୁତ୍ତରୋ ଜ୍ଯୋତିଷ୍ଟୋମୋ ଵୈଶ୍ଵାନରୋ ଽତିରାତ୍ରୋ ଭଵତି ଜ୍ଯୋତିରେଵ ପୁରସ୍ତାଦ୍ଦଧତେ ସୁଵର୍ଗସ୍ଯ ଲୋକସ୍ଯା-ନୁଖ୍ଯାତ୍ଯୈ ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶଃ ପ୍ରାଯଣୀଯୋ ଭଵତି ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶତି-ରର୍ଧମାସା- [ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶତି-ରର୍ଧମାସାଃ, ସଂଵଁଥ୍ସରଃ] 3
-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସରଃ ପ୍ରଯନ୍ତ ଏଵ ସଂଵଁଥ୍ସରେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତି ତସ୍ଯ ତ୍ରୀଣି ଚ ଶତାନି ଷଷ୍ଟିଶ୍ଚ ସ୍ତୋତ୍ରୀଯାସ୍ତାଵତୀ-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସରସ୍ଯ ରାତ୍ରଯ ଉଭେ ଏଵ ସଂଵଁଥ୍ସରସ୍ଯ ରୂପେ ଆପ୍ନୁଵନ୍ତି ତେ ସଗ୍ଗ୍ସ୍ଥିତ୍ଯା ଅରିଷ୍ଟ୍ଯା ଉତ୍ତରୈରହୋଭିଶ୍ଚରନ୍ତି ଷଡହା ଭଵନ୍ତି ଷ-ଡ୍ଵା ଋତଵଃ ସଂଵଁଥ୍ସର ଋତୁଷ୍ଵେଵ ସଂଵଁଥ୍ସରେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତି ଗୌଶ୍ଚା-ଽଽଯୁଶ୍ଚ ମଦ୍ଧ୍ଯତ-ସ୍ସ୍ତୋମୌ ଭଵତ-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସରସ୍ଯୈଵ ତନ୍ମିଥୁନ-ମ୍ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ [ତନ୍ମିଥୁନ-ମ୍ମଦ୍ଧ୍ଯତଃ, ଦଧତି ପ୍ରଜନନାଯ] 4
ଦଧତି ପ୍ରଜନନାଯ ଜ୍ଯୋତିରଭିତୋ ଭଵତି ଵିମୋଚନମେଵ ତଚ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ସ୍ଯେଵ ତ-ଦ୍ଵିମୋକଂ-ଯଁନ୍ତ୍ଯଥୋ ଉଭଯତୋଜ୍ଯୋତିଷୈଵ ଷଡହେନ ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକଂ-ଯଁନ୍ତି ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନୋ ଵଦନ୍ତ୍ଯାସତେ କେନ ଯନ୍ତୀତି ଦେଵଯାନେନ ପଥେତି ବ୍ରୂଯାଚ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵଯାନଃ ପନ୍ଥା ଗାଯତ୍ରୀ ତ୍ରିଷ୍ଟୁବ୍-ଜଗତୀଜ୍ଯୋତିର୍ଵୈ ଗାଯତ୍ରୀ ଗୌସ୍ତ୍ରିଷ୍ଟୁଗାଯୁର୍ଜଗତୀ ଯଦେତେ ସ୍ତୋମା ଭଵନ୍ତି ଦେଵଯାନେନୈଵ [ ] 5
ତ-ତ୍ପଥା ଯନ୍ତି ସମାନଗ୍ଂ ସାମ ଭଵତି ଦେଵଲୋକୋ ଵୈ ସାମ ଦେଵଲୋକାଦେଵ ନଯନ୍ତ୍ଯନ୍ଯାଅନ୍ଯା ଋଚୋ ଭଵନ୍ତି ମନୁଷ୍ଯଲୋକୋ ଵା ଋଚୋ ମନୁଷ୍ଯଲୋକାଦେଵାନ୍ଯମନ୍ଯ-ନ୍ଦେଵଲୋକମଭ୍ଯାରୋହନ୍ତୋ ଯନ୍ତ୍ଯଭିଵର୍ତୋ ବ୍ରହ୍ମସାମ-ମ୍ଭଵତି ସୁଵର୍ଗସ୍ଯ ଲୋକସ୍ଯାଭିଵୃତ୍ଯା ଅଭିଜି-ଦ୍ଭଵତି ସୁଵର୍ଗସ୍ଯ ଲୋକସ୍ଯାଭିଜିତ୍ଯୈ ଵିଶ୍ଵଜି-ଦ୍ଭଵତି ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜିତ୍ଯୈ ମାସିମାସି ପୃଷ୍ଠାନ୍ଯୁପ ଯନ୍ତି ମାସିମାସ୍ଯତିଗ୍ରାହ୍ଯା ଗୃହ୍ଯନ୍ତେ ମାସିମାସ୍ଯେଵ ଵୀର୍ଯ-ନ୍ଦଧତି ମାସା-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯା ଉପରିଷ୍ଟାନ୍ମାସା-ମ୍ପୃଷ୍ଠାନ୍ଯୁପ ଯନ୍ତି ତସ୍ମାଦୁପରିଷ୍ଟାଦୋଷଧଯଃ ଫଲ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣନ୍ତି ॥ 6 ॥
(ଗୋସତ୍ରଂ-ଵାଁ - ଏତି ସଂଵଁଥ୍ସରୋ - ଽର୍ଧମାସା - ମିଥୁନ-ମ୍ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ - ଦେଵଯାନେନୈଵ - ଵୀର୍ଯଂ - ତ୍ରଯୋଦଶ ଚ) (ଅ. 1)
ଗାଵୋ ଵା ଏତ-ଥ୍ସତ୍ରମାସତାଶୃଙ୍ଗା-ସ୍ସତୀ-ଶ୍ଶୃଙ୍ଗାଣି ସିଷାସନ୍ତୀସ୍ତାସା-ନ୍ଦଶ ମାସା ନିଷଣ୍ଣା ଆସନ୍ନଥ ଶୃଙ୍ଗାଣ୍ଯଜାଯନ୍ତ ତା ଅବ୍ରୁଵନ୍ନରାଥ୍ସ୍ମୋ-ତ୍ତିଷ୍ଠାମାଵ ତ-ଙ୍କାମମରୁଥ୍ସ୍ମହି ଯେନ କାମେନ ନ୍ଯଷଦାମେତି ତାସାମୁ ତ୍ଵା ଅବ୍ରୁଵନ୍ନର୍ଧାଵା ଯାଵତୀର୍ଵା-ଽଽସାମହା ଏଵେମୌଦ୍ଵାଦଶୌ ମାସୌ ସଂଵଁଥ୍ସରଗ୍ଂ ସମ୍ପାଦ୍ଯୋ-ତ୍ତିଷ୍ଠାମେତି ତାସା- [ତାସାମ୍, ଦ୍ଵାଦଶେ ମାସି] 7
-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶେ ମାସି ଶୃଙ୍ଗାଣି ପ୍ରାଵର୍ତନ୍ତ ଶ୍ରଦ୍ଧଯା ଵା-ଽଶ୍ରଦ୍ଧଯା ଵା ତା ଇମା ଯାସ୍ତୂପରା ଉଭଯ୍ଯୋ ଵାଵ ତା ଆର୍ଧ୍ନୁଵନ୍. ଯାଶ୍ଚ ଶୃଙ୍ଗାଣ୍ଯସନ୍ଵନ୍. ଯାଶ୍ଚୋର୍ଜମଵାରୁନ୍ଧତର୍ଧ୍ନୋତି ଦଶସୁ ମାସୂତ୍ତିଷ୍ଠନ୍ନୃଦ୍ଧ୍ନୋତି ଦ୍ଵାଦଶସୁ ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ପଦେନ ଖଲୁ ଵା ଏତେ ଯନ୍ତି ଵିନ୍ଦତି ଖଲୁ ଵୈ ପଦେନ ଯ-ନ୍ତଦ୍ଵା ଏତଦୃଦ୍ଧମଯନ-ନ୍ତସ୍ମା ଦେତ-ଦ୍ଗୋସନି ॥ 8 ॥
(ତିଷ୍ଠାମେତି ତାସାଂ - ତସ୍ମା-ଦ୍- ଦ୍ଵେ ଚ) (ଅ. 2)
ପ୍ରଥମେ ମାସି ପୃଷ୍ଠାନ୍ଯୁପ ଯନ୍ତି ମଦ୍ଧ୍ଯମ ଉପ ଯନ୍ତ୍ଯୁତ୍ତମ ଉପ ଯନ୍ତି ତଦାହୁର୍ଯାଂ-ଵୈଁ ତ୍ରିରେକସ୍ଯାହ୍ନ ଉପସୀଦନ୍ତି ଦହ୍ରଂ-ଵୈଁ ସା-ଽପରାଭ୍ଯା-ନ୍ଦୋହାଭ୍ଯା-ନ୍ଦୁହେ-ଽଥ କୁତ-ସ୍ସା ଧୋକ୍ଷ୍ଯତେ ଯା-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶ କୃତ୍ଵ ଉପସୀଦନ୍ତୀତି ସଂଵଁଥ୍ସରଗ୍ଂ ସମ୍ପାଦ୍ଯୋତ୍ତମେ ମାସି ସକୃ-ତ୍ପୃଷ୍ଠାନ୍ଯୁପେଯୁସ୍ତ-ଦ୍ଯଜମାନା ଯଜ୍ଞ-ମ୍ପଶୂନଵ ରୁନ୍ଧତେ ସମୁଦ୍ରଂ-ଵାଁ [ସମୁଦ୍ରଂ-ଵୈଁ, ଏତେ-ଽନଵାରମପାର-ମ୍ପ୍ର] 9
ଏତେ-ଽନଵାରମପାର-ମ୍ପ୍ର ପ୍ଲଵନ୍ତେ ଯେ ସଂଵଁଥ୍ସରମୁପଯନ୍ତି ଯ-ଦ୍ବୃହ-ଦ୍ରଥନ୍ତରେ ଅନ୍ଵର୍ଜେଯୁର୍ଯଥା ମଦ୍ଧ୍ଯେ ସମୁଦ୍ରସ୍ଯ ପ୍ଲଵମନ୍ଵର୍ଜେଯୁସ୍ତାଦୃ-କ୍ତଦନୁଥ୍ସର୍ଗ-ମ୍ବୃହ-ଦ୍ରଥନ୍ତରାଭ୍ଯାମିତ୍ଵା ପ୍ରତିଷ୍ଠା-ଙ୍ଗଚ୍ଛନ୍ତି ସର୍ଵେଭ୍ଯୋ ଵୈ କାମେଭ୍ଯ-ସ୍ସନ୍ଧିର୍ଦୁହେ ତ-ଦ୍ଯଜମାନା-ସ୍ସର୍ଵାନ୍ କାମାନଵ ରୁନ୍ଧତେ ॥ 10 ॥
(ସମୁଦ୍ରଂ-ଵୈଁ - ଚତୁସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 3)
ସମାନ୍ଯ ଋଚୋ ଭଵନ୍ତି ମନୁଷ୍ଯଲୋକୋ ଵା ଋଚୋ ମନୁଷ୍ଯଲୋକାଦେଵ ନ ଯନ୍ତ୍ଯନ୍ଯଦନ୍ଯ-ଥ୍ସାମ ଭଵତି ଦେଵଲୋକୋ ଵୈ ସାମ ଦେଵଲୋକାଦେଵାନ୍ଯମନ୍ଯ-ମ୍ମନୁଷ୍ଯଲୋକ-ମ୍ପ୍ରତ୍ଯଵରୋହନ୍ତୋ ଯନ୍ତି ଜଗତୀମଗ୍ର ଉପ ଯନ୍ତି ଜଗତୀଂ-ଵୈଁ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ପ୍ରତ୍ଯଵରୋହନ୍ତ୍ଯା-ଗ୍ରଯଣ-ଙ୍ଗ୍ରହା ବୃହ-ତ୍ପୃଷ୍ଠାନି ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଗ୍ଗ୍ସ୍ତୋମା-ସ୍ତସ୍ମା-ଜ୍ଜ୍ଯାଯାଗ୍ଂସ-ଙ୍କନୀଯା-ନ୍ପ୍ରତ୍ଯଵରୋହତି ଵୈଶ୍ଵକର୍ମଣୋ ଗୃହ୍ଯତେଵିଶ୍ଵାନ୍ଯେଵ ତେନ କର୍ମାଣି ଯଜମାନା ଅଵ ରୁନ୍ଧତ ଆଦିତ୍ଯୋ [ଆଦିତ୍ଯଃ, ଗୃହ୍ଯତ ଇଯଂ-ଵାଁ] 11
ଗୃହ୍ଯତ ଇଯଂ-ଵାଁ ଅଦିତିରସ୍ଯାମେଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତ୍ଯନ୍ଯୋ-ଽନ୍ଯୋ ଗୃହ୍ଯେତେ ମିଥୁନତ୍ଵାଯ ପ୍ରଜାତ୍ଯା ଅଵାନ୍ତରଂ-ଵୈଁ ଦଶରାତ୍ରେଣ ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରଜା ଅସୃଜତ ଯ-ଦ୍ଦଶରାତ୍ରୋ ଭଵତି ପ୍ରଜା ଏଵ ତ-ଦ୍ଯଜମାନା-ସ୍ସୃଜନ୍ତ ଏତାଗ୍ଂ ହ ଵା ଉଦଙ୍କ-ଶ୍ଶୌଲ୍ବାଯନ-ସ୍ସତ୍ରସ୍ଯର୍ଧିମୁଵାଚ ଯ-ଦ୍ଦଶରାତ୍ରୋଯ-ଦ୍ଦଶରାତ୍ରୋ ଭଵତି ସତ୍ରସ୍ଯର୍ଧ୍ଯା ଅଥୋ ଯଦେଵ ପୂର୍ଵେଷ୍ଵହସ୍ସୁ ଵିଲୋମ କ୍ରିଯତେ ତସ୍ଯୈଵୈ ( )-ଷା ଶାନ୍ତିଃ ॥ 12 ॥
(ଆଦିତ୍ଯ - ସ୍ତସ୍ଯୈଵ - ଦ୍ଵେ ଚ) (ଅ. 4)
ଯଦି ସୋମୌ ସଗ୍ଂସୁତୌ ସ୍ଯାତା-ମ୍ମହତି ରାତ୍ରିଯୈ ପ୍ରାତରନୁଵାକ-ମୁପାକୁର୍ଯା-ତ୍ପୂର୍ଵୋ ଵାଚ-ମ୍ପୂର୍ଵୋ ଦେଵତାଃ ପୂର୍ଵ-ଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୃଙ୍କ୍ତେ ଵୃଷଣ୍ଵତୀ-ମ୍ପ୍ରତିପଦ-ଙ୍କୁର୍ଯା-ତ୍ପ୍ରାତସ୍ସଵନାଦେଵୈଷାମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵୃଁଙ୍କ୍ତେ ଽଥୋ ଖଲ୍ଵାହୁସ୍ସଵନମୁଖେ-ସଵନମୁଖେ କାର୍ଯେତି ସଵନମୁଖା-ଥ୍ସଵନମୁଖା-ଦେଵୈଷାମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵୃଁଙ୍କ୍ତେ ସଂଵେଁଶାଯୋପଵେଶାଯ ଗାଯତ୍ରିଯାସ୍ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭୋ ଜଗତ୍ଯା ଅନୁଷ୍ଟୁଭଃ ପଙ୍କ୍ତ୍ଯା ଅଭିଭୂତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ସଂଵେଁଶ ଉପଵେଶ-ଶ୍ଛନ୍ଦୋଭି-ରେଵୈଷା- [ଉପଵେଶ-ଶ୍ଛନ୍ଦୋଭି-ରେଵୈଷାମ୍, ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି] 13
-ଞ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୃଙ୍କ୍ତେ ସଜନୀଯଗ୍ଂ ଶସ୍ଯଂ-ଵିଁହଵ୍ଯଗ୍ଂ ଶସ୍ଯମଗସ୍ତ୍ଯସ୍ଯ କଯାଶୁଭୀଯଗ୍ଂ ଶସ୍ଯମେତାଵଦ୍ଵା ଅସ୍ତି ଯାଵଦେତ-ଦ୍ଯାଵଦେଵାସ୍ତି ତଦେଷାଂ-ଵୃଁଙ୍କ୍ତେ ଯଦି ପ୍ରାତସ୍ସଵନେ କଲଶୋ ଦୀର୍ଯେତ ଵୈଷ୍ଣଵୀଷୁ ଶିପିଵିଷ୍ଟଵତୀଷୁ ସ୍ତୁଵୀରନ୍.ଯଦ୍ଵୈ ଯଜ୍ଞସ୍ଯା-ତିରିଚ୍ଯତେ ଵିଷ୍ଣୁ-ନ୍ତଚ୍ଛିପିଵିଷ୍ଟମଭ୍ଯତି ରିଚ୍ଯତେ ତଦ୍ଵିଷ୍ଣୁଃ ଶିପିଵିଷ୍ଟୋ-ଽତିରିକ୍ତ ଏଵାତିରିକ୍ତ-ନ୍ଦଧାତ୍ଯଥୋ ଅତିରିକ୍ତେନୈଵା-ତିରିକ୍ତମାପ୍ତ୍ଵା-ଽଵ ରୁନ୍ଧତେ ଯଦି ମଦ୍ଧ୍ଯନ୍ଦିନେ ଦୀର୍ଯେତ ଵଷଟ୍କାରନିଧନଗ୍ଂ ସାମ କୁର୍ଯୁର୍ଵଷଟ୍କାରୋ ଵୈ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପ୍ରତିଷ୍ଠାମେଵୈନ-ଦ୍ଗମଯନ୍ତି ଯଦି ତୃତୀଯସଵନ ଏତଦେଵ ॥ 14 ॥
(ଛନ୍ଦୋଭିରେଵୈଷା - ମଵୈ - କାନ୍ନଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 5)
ଷଡହୈ-ର୍ମାସାନ୍-ଥ୍ସମ୍ପାଦ୍ଯାହରୁ-ଥ୍ସୃଜନ୍ତି ଷଡହୈର୍ହି ମାସାନ୍-ଥ୍ସମ୍ପଶ୍ଯନ୍ତ୍ଯ-ର୍ଧମାସୈର୍ମାସାନ୍-ଥ୍ସମ୍ପାଦ୍ଯାହରୁ-ଥ୍ସୃଜନ୍ତ୍ଯ-ର୍ଧମାସୈର୍ହି ମାସାନ୍-ଥ୍ସମ୍ପଶ୍ଯନ୍ତ୍ଯମାଵାସ୍ଯଯା ମାସାନ୍-ଥ୍ସମ୍ପାଦ୍ଯାହରୁ-ଥ୍ସୃଜନ୍ତ୍ଯମାଵାସ୍ଯଯା ହି ମାସାନ୍-ଥ୍ସମ୍ପଶ୍ଯନ୍ତି ପୌର୍ଣମାସ୍ଯା ମାସାନ୍-ଥ୍ସମ୍ପାଦ୍ଯାହରୁ-ଥ୍ସୃଜନ୍ତି ପୌର୍ଣମାସ୍ଯା ହି ମାସାନ୍-ଥ୍ସମ୍ପଶ୍ଯନ୍ତି ଯୋ ଵୈ ପୂର୍ଣ ଆସିଞ୍ଚତି ପରା ସ ସିଞ୍ଚତି ଯଃ ପୂର୍ଣାଦୁଦଚତି [ ] 15
ପ୍ରାଣମସ୍ମିନ୍ଥ୍ସ ଦଧାତି ଯ-ତ୍ପୌର୍ଣମାସ୍ଯା ମାସାନ୍-ଥ୍ସମ୍ପାଦ୍ଯାହରୁ-ଥ୍ସୃଜନ୍ତି ସଂଵଁଥ୍ସରାଯୈଵ ତ-ତ୍ପ୍ରାଣ-ନ୍ଦଧତି ତଦନୁ ସତ୍ରିଣଃ ପ୍ରାଣନ୍ତି ଯଦହର୍ନୋ-ଥ୍ସୃଜେଯୁର୍ଯଥା ଦୃତିରୁପନଦ୍ଧୋ ଵିପତତ୍ଯେଵଗ୍ଂ ସଂଵଁଥ୍ସରୋ ଵି ପତେଦାର୍ତି-ମାର୍ଚ୍ଛେଯୁର୍ଯ-ତ୍ପୌର୍ଣମାସ୍ଯା ମାସାନ୍-ଥ୍ସମ୍ପାଦ୍ଯାହରୁ-ଥ୍ସୃଜନ୍ତି ସଂଵଁଥ୍ସରାଯୈଵ ତଦୁଦାନ-ନ୍ଦଧତି ତଦନୁ ସତ୍ରିଣ ଉ- [ସତ୍ରିଣ ଉତ୍, ଅନନ୍ତି ନା-ଽଽର୍ତି-ମାର୍ଚ୍ଛନ୍ତି] 16
-ଦନନ୍ତି ନା-ଽଽର୍ତି-ମାର୍ଚ୍ଛନ୍ତି ପୂର୍ଣମାସେ ଵୈ ଦେଵାନାଗ୍ଂ ସୁତୋ ଯ-ତ୍ପୌର୍ଣମାସ୍ଯା ମାସାନ୍-ଥ୍ସମ୍ପାଦ୍ଯାହରୁ-ଥ୍ସୃଜନ୍ତି ଦେଵାନାମେଵ ତ-ଦ୍ଯଜ୍ଞେନ ଯଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ରତ୍ଯଵରୋହନ୍ତି ଵି ଵା ଏତ-ଦ୍ଯଜ୍ଞ-ଞ୍ଛିନ୍ଦନ୍ତି ଯ-ଥ୍ଷଡହସତନ୍ତଗ୍ଂ ସନ୍ତମଥାହରୁ-ଥ୍ସୃଜନ୍ତି ପ୍ରାଜାପତ୍ଯ-ମ୍ପଶୁମା ଲଭନ୍ତେ ପ୍ରଜାପତି-ସ୍ସର୍ଵା ଦେଵତା ଦେଵତାଭିରେଵ ଯଜ୍ଞଗ୍ଂ ସ-ନ୍ତନ୍ଵନ୍ତି ଯନ୍ତି ଵା ଏତେ ସଵନାଦ୍ଯେ-ଽହ- [ସଵନାଦ୍ଯେ-ଽହଃ, ଉ-ଥ୍ସୃଜନ୍ତି] 17
-ରୁ-ଥ୍ସୃଜନ୍ତି ତୁରୀଯ-ଙ୍ଖଲୁ ଵା ଏତ-ଥ୍ସଵନଂ-ଯଁ-ଥ୍ସାନାଂଯ୍ଯଂ-ଯଁ-ଥ୍ସାନାଂଯ୍ଯ-ମ୍ଭଵତି ତେନୈଵ ସଵନାନ୍ନ ଯନ୍ତି ସମୁପହୂଯ ଭକ୍ଷଯନ୍ତ୍ଯେତଥ୍- ସୋମପୀଥା ହ୍ଯେତର୍ହି ଯଥାଯତନଂ-ଵାଁ ଏତେଷାଗ୍ଂ ସଵନଭାଜୋ ଦେଵତା ଗଚ୍ଛନ୍ତି ଯେ-ଽହରୁ-ଥ୍ସୃଜନ୍ତ୍ଯନୁସଵନ-ମ୍ପୁରୋଡାଶା-ନ୍ନିର୍ଵପନ୍ତି ଯଥାଯତନାଦେଵ ସଵନଭାଜୋ ଦେଵତା ଅଵ ରୁନ୍ଧତେ ଽଷ୍ଟାକପାଲା-ନ୍ପ୍ରାତସ୍ସଵନ ଏକାଦଶକପାଲା-ନ୍ମାଦ୍ଧ୍ଯନ୍ଦିନେ ସଵନେ ଦ୍ଵାଦଶକପାଲାଗ୍-ସ୍ତୃତୀଯସଵନେ ଛନ୍ଦାଗ୍ସ୍ଯେଵା-ଽଽପ୍ତ୍ଵା -ଽଵ ରୁନ୍ଧତେ ଵୈଶ୍ଵଦେଵ-ଞ୍ଚରୁ-ନ୍ତୃତୀଯସଵନେ ନିର୍ଵପନ୍ତି ଵୈଶ୍ଵଦେଵଂ-ଵୈଁ ତୃତୀଯସଵନ-ନ୍ତେନୈଵ ତୃତୀଯସଵନାନ୍ନ ଯନ୍ତି ॥ 18 ॥
(ଉଦଚ - ତ୍ଯୁ - ଦ୍ଯେ-ଽହ - ରାପ୍ତ୍ଵା - ପଞ୍ଚଦଶ ଚ) (ଅ. 6)
ଉଥ୍ସୃଜ୍ଯାଂ(3)ନୋଥ୍ସୃଜ୍ଯା(3)ମିତି ମୀମାଗ୍ଂସନ୍ତେ ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନ-ସ୍ତଦ୍ଵାହୁରୁ-ଥ୍ସୃଜ୍ଯମେଵେତ୍ଯ-ମାଵାସ୍ଯାଯା-ଞ୍ଚ ପୌର୍ଣମାସ୍ଯା-ଞ୍ଚୋ-ଥ୍ସୃଜ୍ଯମିତ୍ଯାହୁରେତେ ହି ଯଜ୍ଞଂ-ଵଁହତ ଇତି ତେ ତ୍ଵାଵ ନୋଥ୍ସୃଜ୍ଯେ ଇତ୍ଯାହୁର୍ଯେ ଅଵାନ୍ତରଂ-ଯଁଜ୍ଞ-ମ୍ଭେଜାତେ ଇତି ଯା ପ୍ରଥମା ଵ୍ଯଷ୍ଟକା ତସ୍ଯାମୁ-ଥ୍ସୃଜ୍ଯମିତ୍ଯାହୁରେଷ ଵୈ ମାସୋ ଵିଶର ଇତି ନା-ଽଽଦିଷ୍ଟ- [ନା-ଽଽଦିଷ୍ଟମ୍, ଉଥ୍ସୃଜେଯୁ-] 19
-ମୁଥ୍ସୃଜେଯୁ-ର୍ଯଦାଦିଷ୍ଟ-ମୁଥ୍ସୃଜେଯୁର୍ଯାଦୃଶେ ପୁନଃ ପର୍ଯାପ୍ଲାଵେ ମଦ୍ଧ୍ଯେ ଷଡହସ୍ଯ ସମ୍ପଦ୍ଯେତ ଷଡହୈର୍ମାସାନ୍-ଥ୍ସମ୍ପାଦ୍ଯ ଯ-ଥ୍ସପ୍ତମ- ମହସ୍ତସ୍ମିନ୍ନୁ-ଥ୍ସୃଜେଯୁ-ସ୍ତଦଗ୍ନଯେ ଵସୁମତେ ପୁରୋଡାଶମଷ୍ଟାକପାଲ-ନ୍ନିର୍ଵପେଯୁରୈନ୍ଦ୍ର-ନ୍ଦଧୀନ୍ଦ୍ରାଯ ମରୁତ୍ଵତେ ପୁରୋଡାଶମେକାଦଶକପାଲଂ-ଵୈଁଶ୍ଵଦେଵ-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶକପାଲମଗ୍ନେର୍ଵୈ ଵସୁମତଃ ପ୍ରାତସ୍ସଵନଂ-ଯଁଦଗ୍ନଯେ ଵସୁମତେ ପୁରୋଡାଶମଷ୍ଟାକପାଲ-ନ୍ନିର୍ଵପନ୍ତି ଦେଵତାମେଵ ତ-ଦ୍ଭାଗିନୀ-ଙ୍କୁର୍ଵନ୍ତି [-ଙ୍କୁର୍ଵନ୍ତି, ସଵନ] 20
ସଵନ-ମଷ୍ଟାଭିରୁପ ଯନ୍ତି ଯଦୈନ୍ଦ୍ର-ନ୍ଦଧି ଭଵତୀନ୍ଦ୍ରମେଵ ତ-ଦ୍ଭାଗଧେଯାନ୍ନ ଚ୍ଯାଵଯନ୍ତୀନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଵୈ ମରୁତ୍ଵତୋ ମାଦ୍ଧ୍ଯନ୍ଦିନଗ୍ଂ ସଵନଂ-ଯଁଦିନ୍ଦ୍ରାଯ ମରୁତ୍ଵତେ ପୁରୋଡାଶମେକାଦଶକପାଲ-ନ୍ନିର୍ଵପନ୍ତି ଦେଵତାମେଵ ତ-ଦ୍ଭାଗିନୀ-ଙ୍କୁର୍ଵନ୍ତି ସଵନମେକାଦଶଭିରୁପ ଯନ୍ତି ଵିଶ୍ଵେଷାଂ-ଵୈଁ ଦେଵାନାମୃଭୁମତା-ନ୍ତୃତୀଯସଵନଂଯଁ-ଦ୍ଵୈଶ୍ଵଦେଵ-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶକପାଲ-ନ୍ନିର୍ଵପନ୍ତି ଦେଵତା ଏଵ ତ-ଦ୍ଭାଗିନୀଃ କୁର୍ଵନ୍ତି ସଵନ-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶଭି- [ସଵନ-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶଭିଃ, ଉପ ଯନ୍ତି] 21
-ରୁପ ଯନ୍ତି ପ୍ରାଜାପତ୍ଯ-ମ୍ପଶୁମା ଲଭନ୍ତେ ଯଜ୍ଞୋ ଵୈ ପ୍ରଜାପତି-ର୍ଯଜ୍ଞସ୍ଯା-ନନୁସର୍ଗାଯାଭିଵର୍ତ ଇତ-ଷ୍ଷଣ୍ମାସୋ ବ୍ରହ୍ମସାମ-ମ୍ଭଵତି ବ୍ରହ୍ମ ଵା ଅଭିଵର୍ତୋ ବ୍ରହ୍ମଣୈଵ ତ-ଥ୍ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ମଭିଵର୍ତଯନ୍ତୋ ଯନ୍ତି ପ୍ରତିକୂଲମିଵ ହୀତ-ସ୍ସୁଵର୍ଗୋ ଲୋକ ଇନ୍ଦ୍ର କ୍ରତୁ-ନ୍ନ ଆ ଭର ପିତା ପୁତ୍ରେଭ୍ଯୋ ଯଥା । ଶିକ୍ଷା ନୋ ଅସ୍ମି-ନ୍ପୁରୁହୂତ ଯାମନି ଜୀଵା ଜ୍ଯୋତି-ରଶୀମହୀତ୍ଯ-ମୁତ ଆଯତାଗ୍ଂ ଷଣ୍ମାସୋ ବ୍ରହ୍ମସାମ-ମ୍ଭଵତ୍ଯଯଂ-ଵୈଁ ଲୋକୋ ଜ୍ଯୋତିଃ ପ୍ରଜା ଜ୍ଯୋତିରିମମେଵ ତଲ୍ଲୋକ-ମ୍ପଶ୍ଯନ୍ତୋ-ଽଭିଵଦନ୍ତ ଆ ଯନ୍ତି ॥ 22 ॥
(ନା-ଽଽଦିଷ୍ଟଂ - କୁର୍ଵନ୍ତି - ଦ୍ଵାଦଶଭି - ରିତି- ଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 7)
ଦେଵାନାଂ-ଵାଁ ଅନ୍ତ-ଞ୍ଜଗ୍ମୁଷାମିନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯ-ମପାକ୍ରାମ-ତ୍ତ-ତ୍କ୍ରୋଶେନାଵାରୁନ୍ଧତ ତ-ତ୍କ୍ରୋଶସ୍ଯ କ୍ରୋଶତ୍ଵଂ-ଯଁ-ତ୍କ୍ରୋଶେନ ଚାତ୍ଵାଲସ୍ଯାନ୍ତେ ସ୍ତୁଵନ୍ତି ଯଜ୍ଞସ୍ଯୈଵାନ୍ତ-ଙ୍ଗତ୍ଵେନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵୀଁର୍ଯମଵ ରୁନ୍ଧତେ ସତ୍ରସ୍ଯର୍ଧ୍ଯା ଽଽହଵନୀଯସ୍ଯାନ୍ତେ ସ୍ତୁଵନ୍ତ୍ଯଗ୍ନି-ମେଵୋପ-ଦ୍ରଷ୍ଟାର-ଙ୍କୃତ୍ଵର୍ଧିମୁପ ଯନ୍ତି ପ୍ରଜାପତେର୍ହୃଦଯେନ ହଵିର୍ଧାନେ-ଽନ୍ତ-ସ୍ସ୍ତୁଵନ୍ତି ପ୍ରେମାଣମେଵାସ୍ଯ ଗଚ୍ଛନ୍ତି ଶ୍ଲୋକେନ ପୁରସ୍ତା-ଥ୍ସଦସ- [ପୁରସ୍ତା-ଥ୍ସଦସଃ, ସ୍ତୁଵନ୍ତ୍ଯନୁଶ୍ଲୋକେନ] 23
-ସ୍ସ୍ତୁଵନ୍ତ୍ଯନୁଶ୍ଲୋକେନ ପଶ୍ଚା-ଦ୍ଯଜ୍ଞସ୍ଯୈଵାନ୍ତ-ଙ୍ଗତ୍ଵା ଶ୍ଲୋକଭାଜୋ ଭଵନ୍ତି ନଵଭି-ରଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯୁରୁ-ଦ୍ଗାଯତି ନଵ ଵୈ ପୁରୁଷେ ପ୍ରାଣାଃ ପ୍ରାଣାନେଵ ଯଜମାନେଷୁ ଦଧାତି ସର୍ଵା ଐନ୍ଦ୍ରିଯୋ ଭଵନ୍ତି ପ୍ରାଣେଷ୍ଵେଵେନ୍ଦ୍ରିଯ-ନ୍ଦଧ-ତ୍ଯପ୍ରତିହୃତାଭିରୁ-ଦ୍ଗାଯତି ତସ୍ମା-ତ୍ପୁରୁଷ-ସ୍ସର୍ଵାଣ୍ଯନ୍ଯାନି ଶୀର୍ଷ୍ଣୋ-ଽଙ୍ଗାନି ପ୍ରତ୍ଯଚତି ଶିର ଏଵ ନ ପଞ୍ଚଦଶଗ୍ଂରଥନ୍ତର-ମ୍ଭଵତୀନ୍ଦ୍ରିଯମେଵାଵ ରୁନ୍ଧତେ ସପ୍ତଦଶ- [ସପ୍ତଦଶମ୍, ବୃହ-ଦନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯା] 24
-ମ୍ବୃହ-ଦନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯା-ଽଵରୁଦ୍ଧ୍ଯା ଅଥୋ ପ୍ରୈଵ ତେନ ଜାଯନ୍ତ ଏକଵିଗ୍ଂଶ-ମ୍ଭଦ୍ର-ନ୍ଦ୍ଵିପଦାସୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ପତ୍ନଯ ଉପ ଗାଯନ୍ତି ମିଥୁନତ୍ଵାଯ ପ୍ରଜାତ୍ଯୈ ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରଜା ଅସୃଜତ ସୋ-ଽକାମଯତା-ଽଽସାମହଗ୍ଂ ରାଜ୍ଯ-ମ୍ପରୀଯାମିତି ତାସାଗ୍ଂ ରାଜନେନୈଵ ରାଜ୍ଯ-ମ୍ପର୍ଯୈ-ତ୍ତ-ଦ୍ରାଜନସ୍ଯ ରାଜନତ୍ଵଂ-ଯଁ-ଦ୍ରାଜନ-ମ୍ଭଵତି ପ୍ରଜାନାମେଵ ତ-ଦ୍ଯଜମାନା ରାଜ୍ଯ-ମ୍ପରି ଯନ୍ତି ପଞ୍ଚଵିଗ୍ଂଶ-ମ୍ଭଵତି ପ୍ରଜାପତେ- [ପ୍ରଜାପତେଃ, ଆପ୍ତ୍ଯୈ ପଞ୍ଚଭି-ସ୍ତିଷ୍ଠନ୍ତ-ସ୍ସ୍ତୁଵନ୍ତି] 25
-ରାପ୍ତ୍ଯୈ ପଞ୍ଚଭି-ସ୍ତିଷ୍ଠନ୍ତ-ସ୍ସ୍ତୁଵନ୍ତି ଦେଵଲୋକମେଵାଭି ଜଯନ୍ତି ପଞ୍ଚଭିରାସୀନା ମନୁଷ୍ଯଲୋକମେଵାଭି ଜଯନ୍ତି ଦଶ ସମ୍ପଦ୍ଯନ୍ତେ ଦଶାକ୍ଷରା ଵିରାଡନ୍ନଂ-ଵିଁରା-ଡ୍ଵିରାଜୈଵା-ନ୍ନାଦ୍ଯମଵ ରୁନ୍ଧତେ ପଞ୍ଚଧା ଵିନିଷଦ୍ଯ ସ୍ତୁଵନ୍ତି ପଞ୍ଚ ଦିଶୋ ଦିକ୍ଷ୍ଵେଵ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠନ୍ତ୍ଯେକୈକଯା-ଽସ୍ତୁତଯା ସମାଯନ୍ତି ଦିଗ୍ଭ୍ଯ ଏଵାନ୍ନାଦ୍ଯଗ୍ଂ ସ-ମ୍ଭରନ୍ତି ତାଭି-ରୁଦ୍ଗାତୋ-ଦ୍ଗାଯତି ଦିଗ୍ଭ୍ଯ ଏଵା-ଽନ୍ନାଦ୍ଯଗ୍ଂ [ଏଵା-ଽନ୍ନାଦ୍ଯମ୍, ସମ୍ଭୃତ୍ଯ ତେଜ] 26
ସମ୍ଭୃତ୍ଯ ତେଜ ଆତ୍ମ-ନ୍ଦଧତେ ତସ୍ମାଦେକଃ ପ୍ରାଣ-ସ୍ସର୍ଵାଣ୍ଯଙ୍ଗାନ୍ଯଵତ୍ଯଥୋ ଯଥା ସୁପର୍ଣ ଉତ୍ପତିଷ୍ଯଞ୍ଛିର ଉତ୍ତମ-ଙ୍କୁରୁତ ଏଵମେଵ ତ-ଦ୍ଯଜମାନାଃ ପ୍ରଜାନାମୁତ୍ତମା ଭଵନ୍ତ୍ଯାସନ୍ଦୀ-ମୁଦ୍ଗାତା ଽଽରୋହତି ସାମ୍ରାଜ୍ଯମେଵ ଗଚ୍ଛନ୍ତି ପ୍ଲେଙ୍ଖଗ୍ଂ ହୋତା ନାକସ୍ଯୈଵ ପୃଷ୍ଠଗ୍ଂ ରୋହନ୍ତି କୂର୍ଚାଵଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯୁ-ର୍ବ୍ରଦ୍ଧ୍ନସ୍ଯୈଵ ଵିଷ୍ଟପ-ଙ୍ଗଚ୍ଛନ୍ତ୍ଯେତାଵନ୍ତୋ ଵୈ ଦେଵଲୋକାସ୍ତେଷ୍ଵେଵ ଯଥାପୂର୍ଵ-ମ୍ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତ୍ଯଥୋ ଆକ୍ରମଣମେଵ ତ-ଥ୍ସେତୁଂ-ଯଁଜମାନାଃ କୁର୍ଵତେ ସୁଵର୍ଗସ୍ଯ ଲୋକସ୍ଯ ସମଷ୍ଟ୍ଯୈ ॥ 27 ॥
(ସଦସଃ-ସପ୍ତଦଶଂ-ପ୍ରଜାପତେ-ର୍ଗାଯତି ଦିଗ୍ଭ୍ଯ ଏଵାନ୍ନାଦ୍ଯଂ-ପ୍ରତ୍ଯେ-କାଦଶ ଚ) (ଅ. 8)
ଅର୍କ୍ଯେଣ ଵୈ ସହସ୍ରଶଃ ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରଜା ଅସୃଜତ ତାଭ୍ଯ ଇଲାଦେନ୍ନେରାଂ-ଲୂଁତାମଵାରୁନ୍ଧ ଯଦର୍କ୍ଯ-ମ୍ଭଵତି ପ୍ରଜା ଏଵ ତ-ଦ୍ଯଜମାନା-ସ୍ସୃଜନ୍ତ ଇଲାଦ-ମ୍ଭଵତି ପ୍ରଜାଭ୍ଯ ଏଵ ସୃଷ୍ଟାଭ୍ଯ ଇରାଂ-ଲୂଁତାମଵ ରୁନ୍ଧତେ ତସ୍ମାଦ୍ଯାଗ୍ଂ ସମାଗ୍ଂ ସତ୍ରଗ୍ଂ ସମୃଦ୍ଧ-ଙ୍କ୍ଷୋଧୁକାସ୍ତାଗ୍ଂ ସମା-ମ୍ପ୍ରଜା ଇଷଗ୍ଗ୍ ହ୍ଯାସାମୂର୍ଜମାଦଦତେ ଯାଗ୍ଂ ସମାଂ-ଵ୍ଯୃଁଦ୍ଧ-ମକ୍ଷୋଧୁକାସ୍ତାଗ୍ଂ ସମା-ମ୍ପ୍ରଜା [ସମା-ମ୍ପ୍ରଜାଃ, ନ ହ୍ଯାସାମିଷ] 28
ନ ହ୍ଯାସାମିଷ-ମୂର୍ଜ-ମାଦଦତ ଉତ୍କ୍ରୋଦ-ଙ୍କୁର୍ଵତେ ଯଥା ବନ୍ଧା-ନ୍ମୁମୁଚାନା ଉତ୍କ୍ରୋଦ-ଙ୍କୁର୍ଵତ ଏଵମେଵ ତ-ଦ୍ଯଜମାନା ଦେଵବନ୍ଧା-ନ୍ମୁମୁଚାନା ଉତ୍କ୍ରୋଦ-ଙ୍କୁର୍ଵତ ଇଷମୂର୍ଜମାତ୍ମ-ନ୍ଦଧାନା ଵାଣ-ଶ୍ଶତତନ୍ତୁର୍ଭଵତି ଶତାଯୁଃ ପୁରୁଷ-ଶ୍ଶତେନ୍ଦ୍ରିଯ ଆଯୁଷ୍ଯେଵେନ୍ଦ୍ରିଯେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତ୍ଯାଜି-ନ୍ଧାଵନ୍ତ୍ଯନଭିଜିତସ୍ଯା-ଭିଜିତ୍ଯୈ ଦୁନ୍ଦୁଭୀନ୍-ଥ୍ସମାଘ୍ନନ୍ତି ପରମା ଵା ଏଷା ଵାଗ୍ଯା ଦୁନ୍ଦୁଭୌ ପରମାମେଵ [ ] 29
ଵାଚମଵ ରୁନ୍ଧତେ ଭୂମିଦୁନ୍ଦୁଭିମା ଘ୍ନନ୍ତି ଯୈଵେମାଂ-ଵାଁ-କ୍ପ୍ରଵିଷ୍ଟା ତାମେଵାଵ ରୁନ୍ଧତେ ଽଥୋ ଇମାମେଵ ଜଯନ୍ତି ସର୍ଵା ଵାଚୋ ଵଦନ୍ତି ସର୍ଵାସାଂ-ଵାଁଚାମଵରୁଦ୍ଧ୍ଯା ଆର୍ଦ୍ରେଚର୍ମନ୍ ଵ୍ଯାଯଚ୍ଛେତେ ଇନ୍ଦ୍ରିଯସ୍ଯା ଵରୁଦ୍ଧ୍ଯା ଆ-ଽନ୍ଯଃ କ୍ରୋଶତି ପ୍ରାନ୍ଯ-ଶ୍ଶଗ୍ଂସତି ଯ ଆକ୍ରୋଶତି ପୁନାତ୍ଯେଵୈନାନ୍ଥ୍ସ ଯଃ ପ୍ରଶଗ୍ଂସତି ପୂତେଷ୍ଵେଵା-ଽନ୍ନାଦ୍ଯ-ନ୍ଦଧାତ୍ଯୃଷିକୃତ-ଞ୍ଚ [-ନ୍ଦଧାତ୍ଯୃଷିକୃତ-ଞ୍ଚ, ଵା ଏତେ] 30
ଵା ଏତେ ଦେଵକୃତ-ଞ୍ଚ ପୂର୍ଵୈର୍ମାସୈରଵ ରୁନ୍ଧତେ ଯ-ଦ୍ଭୂତେଚ୍ଛଦାଗ୍ଂ ସାମାନି ଭଵନ୍ତ୍ଯୁଭଯସ୍ଯାଵରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ ଯନ୍ତି ଵା ଏତେ ମିଥୁନାଦ୍ଯେ ସଂଵଁଥ୍ସର-ମୁପଯନ୍ତ୍ଯନ୍ତର୍ଵେଦି ମିଥୁନୌ ସ-ମ୍ଭଵତସ୍ତେନୈଵ ମିଥୁନାନ୍ନ ଯନ୍ତି ॥ 31 ॥
(ଵ୍ଯୃଦ୍ଧମକ୍ଷୋଧୁକାସ୍ତାଗ୍ଂ ସମା-ମ୍ପ୍ରଜାଃ - ପରମାମେଵ - ଚ - ତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 9)
ଚର୍ମାଵ ଭିନ୍ଦନ୍ତି ପାପ୍ମାନମେଵୈଷାମଵ ଭିନ୍ଦନ୍ତି ମା-ଽପ ରାଥ୍ସୀର୍ମା-ଽତି ଵ୍ଯାଥ୍ସୀରିତ୍ଯାହ ସମ୍ପ୍ରତ୍ଯେଵୈଷା-ମ୍ପାପ୍ମାନମଵ ଭିନ୍ଦନ୍ତ୍ଯୁଦକୁମ୍ଭାନଧିନିଧାଯ ଦାସ୍ଯୋ ମାର୍ଜାଲୀଯ-ମ୍ପରି ନୃତ୍ଯନ୍ତି ପଦୋ ନିଘ୍ନତୀରିଦମ୍ମଧୁ-ଙ୍ଗାଯନ୍ତ୍ଯୋ ମଧୁ ଵୈ ଦେଵାନା-ମ୍ପରମ-ମନ୍ନାଦ୍ଯ-ମ୍ପରମମେଵା-ନ୍ନାଦ୍ଯମଵ ରୁନ୍ଧତେ ପଦୋ ନି ଘ୍ନନ୍ତି ମହୀଯାମେଵୈଷୁ ଦଧତି ॥ 32 ॥
(ଚର୍ମୈ - କାନ୍ନପଞ୍ଚାଶତ୍) (ଅ. 10)
ପୃଥିଵ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଽନ୍ତରିକ୍ଷାଯ ସ୍ଵାହା ଦିଵେ ସ୍ଵାହା ସମ୍ପ୍ଲୋଷ୍ଯତେ ସ୍ଵାହା ସପ୍ଲଂଵଁମାନାଯ ସ୍ଵାହା ସମ୍ପ୍ଲୁତାଯ ସ୍ଵାହା ମେଘାଯିଷ୍ଯତେ ସ୍ଵାହା ମେଘାଯତେ ସ୍ଵାହା ମେଘିତାଯ ସ୍ଵାହା ମେଘାଯ ସ୍ଵାହା ନୀହାରାଯ ସ୍ଵାହା ନିହାକାଯୈ ସ୍ଵାହା ପ୍ରାସଚାଯ ସ୍ଵାହା ପ୍ରଚଲାକାଯୈ ସ୍ଵାହା ଵିଦ୍ଯୋତିଷ୍ଯତେ ସ୍ଵାହା ଵିଦ୍ଯୋତମାନାଯ ସ୍ଵାହା ସଂଵିଁଦ୍ଯୋତମାନାଯ ସ୍ଵାହା ସ୍ତନଯିଷ୍ଯତେ ସ୍ଵାହା ସ୍ତନଯତେ ସ୍ଵାହୋ -ଗ୍ରଗ୍ଗ୍ ସ୍ତନଯତେ ସ୍ଵାହା ଵର୍ଷିଷ୍ଯତେ ସ୍ଵାହା ଵର୍ଷତେ ସ୍ଵାହା ଽଭିଵର୍ଷତେ ସ୍ଵାହା ପରିଵର୍ଷତେ ସ୍ଵାହା ସଂଵଁର୍ଷତେ [ସଂଵଁର୍ଷତେ, ସ୍ଵାହା ଽନୁଵର୍ଷତେ ସ୍ଵାହା] 33
ସ୍ଵାହା ଽନୁଵର୍ଷତେ ସ୍ଵାହା ଶୀକାଯିଷ୍ଯତେ ସ୍ଵାହା ଶୀକାଯତେ ସ୍ଵାହା ଶୀକିତାଯ ସ୍ଵାହାପ୍ରୋଷିଷ୍ଯତେ ସ୍ଵାହା ପ୍ରୁଷ୍ଣତେ ସ୍ଵାହା ପରିପ୍ରୁଷ୍ଣତେ ସ୍ଵାହୋ-ଦ୍ଗ୍ରହୀଷ୍ଯତେ ସ୍ଵାହୋ ଦ୍ଗୃହ୍ଣତେ ସ୍ଵାହୋ-ଦ୍ଗୃହୀତାଯ ସ୍ଵାହା ଵିପ୍ଲୋଷ୍ଯତେ ସ୍ଵାହା ଵିପ୍ଲଵମାନାଯ ସ୍ଵାହା ଵିପ୍ଲୁତାଯ ସ୍ଵାହା ଽଽତଫ୍ସ୍ଯତେ ସ୍ଵାହା ଽଽତପତେ ସ୍ଵାହୋ-ଗ୍ରମାତପତେ ସ୍ଵାହ -ର୍ଗ୍ଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଯଜୁର୍ଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସାମଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଽଙ୍ଗିରୋଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଵେଦେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଗାଥାଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ନାରାଶଗ୍ଂସୀଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ରୈଭୀଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 34 ॥
(ସଂଵଁର୍ଷତେ - ରୈଭୀଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା - ଦ୍ଵେ ଚ) (ଅ. 11)
ଦତ୍ଵତେ ସ୍ଵାହା ଽଦନ୍ତକାଯ ସ୍ଵାହା ପ୍ରାଣିନେ ସ୍ଵାହା ଽପ୍ରାଣାଯ ସ୍ଵାହା ମୁଖଵତେ ସ୍ଵାହା-ଽମୁଖାଯ ସ୍ଵାହା ନାସିକଵତେ ସ୍ଵାହା ଽନାସିକାଯ ସ୍ଵାହା ଽକ୍ଷଣ୍ଵତେ ସ୍ଵାହା-ଽନକ୍ଷିକାଯ ସ୍ଵାହା କର୍ଣିନେ ସ୍ଵାହା ଽକର୍ଣକାଯ ସ୍ଵାହା ଶୀର୍ଷଣ୍ଵତେ ସ୍ଵାହା-ଽଶୀର୍ଷକାଯ ସ୍ଵାହା ପଦ୍ଵତେ ସ୍ଵାହା ଽପାଦକାଯ ସ୍ଵାହା ପ୍ରାଣତେ ସ୍ଵାହା ଽପ୍ରାଣତେ ସ୍ଵାହା ଵଦତେ ସ୍ଵାହା ଽଵଦତେ ସ୍ଵାହା ପଶ୍ଯତେ ସ୍ଵାହା ଽପଶ୍ଯତେ ସ୍ଵାହା ଶୃଣ୍ଵତେ ସ୍ଵାହା ଽଶୃଣ୍ଵତେ ସ୍ଵାହା ମନସ୍ଵିନେ ସ୍ଵାହା- [ମନସ୍ଵିନେ ସ୍ଵାହା, ଅମନସେ ସ୍ଵାହା] 35
-ଽମନସେ ସ୍ଵାହା ରେତସ୍ଵିନେ ସ୍ଵାହା ଽରେତସ୍କାଯ ସ୍ଵାହା ପ୍ରଜାଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ପ୍ରଜନନାଯ ସ୍ଵାହା ଲୋମଵତେ ସ୍ଵାହା ଽଲୋମକାଯ ସ୍ଵାହା ତ୍ଵଚେ ସ୍ଵାହା ଽତ୍ଵକ୍କାଯ ସ୍ଵାହା ଚର୍ମଣ୍ଵତେ ସ୍ଵାହା ଽଚର୍ମକାଯ ସ୍ଵାହା ଲୋହିତଵତେ ସ୍ଵାହା-ଽଲୋହିତାଯ ସ୍ଵାହା ମାଗ୍ଂସନ୍ଵତେ ସ୍ଵାହା ଽମାଗ୍ଂସକାଯ ସ୍ଵାହା ସ୍ନାଵଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଽସ୍ନାଵକାଯ ସ୍ଵାହା ସ୍ଥନ୍ଵତେ ସ୍ଵାହା-ଽନସ୍ଥିକାଯ ସ୍ଵାହା ମଜ୍ଜନ୍ଵତେ ସ୍ଵାହା ଽମଜ୍ଜକାଯ ସ୍ଵାହା ଽଙ୍ଗିନେ ସ୍ଵାହା-ଽନଙ୍ଗାଯ ସ୍ଵାହା ଽଽତ୍ମନେ ସ୍ଵାହା ଽନାତ୍ମନେ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 36 ॥
(ମନସ୍ଵିନେ ସ୍ଵାହା - ଽନାତ୍ମନେ ସ୍ଵାହା - ଦ୍ଵେ ଚ) (ଅ. 12)
କସ୍ତ୍ଵା ଯୁନକ୍ତି ସ ତ୍ଵା ଯୁନକ୍ତୁ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା ଯୁନକ୍ତ୍ଵସ୍ଯ ଯଜ୍ଞସ୍ଯର୍ଧ୍ଯୈ ମହ୍ଯଗ୍ଂ ସନ୍ନତ୍ଯା ଅମୁଷ୍ମୈ କାମାଯା-ଽଽଯୁଷେ ତ୍ଵା ପ୍ରାଣାଯ ତ୍ଵା ଽପାନାଯ ତ୍ଵା ଵ୍ଯାନାଯ ତ୍ଵା ଵ୍ଯୁଷ୍ଟ୍ଯୈ ତ୍ଵା ରଯ୍ଯୈ ତ୍ଵା ରାଧସେ ତ୍ଵା ଘୋଷାଯ ତ୍ଵା ପୋଷାଯ ତ୍ଵା ଽଽରାଦ୍ଘୋଷାଯ ତ୍ଵା ପ୍ରଚ୍ଯୁତ୍ଯୈ ତ୍ଵା ॥ 37 ॥
(କସ୍ତ୍ଵା - ଽଷ୍ଟାତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 13)
ଅଗ୍ନଯେ ଗାଯତ୍ରାଯ ତ୍ରିଵୃତେ ରାଥନ୍ତରାଯ ଵାସନ୍ତାଯା-ଷ୍ଟାକପାଲ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭାଯ ପଞ୍ଚଦଶାଯ ବାର୍ହତାଯ ଗ୍ରୈଷ୍ମାଯୈକାଦଶକପାଲୋ ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯୋ ଦେଵେଭ୍ଯୋ ଜାଗତେଭ୍ଯ-ସ୍ସପ୍ତଦଶେଭ୍ଯୋ ଵୈରୂପେଭ୍ଯୋ ଵାର୍ଷିକେଭ୍ଯୋ ଦ୍ଵାଦଶକପାଲୋ ମିତ୍ରାଵରୁଣାଭ୍ଯା-ମାନୁଷ୍ଟୁଭାଭ୍ଯା-ମେକଵିଗ୍ଂଶାଭ୍ଯାଂ-ଵୈଁରାଜାଭ୍ଯାଗ୍ଂ ଶାରଦାଭ୍ଯା-ମ୍ପଯସ୍ଯା ବୃହସ୍ପତଯେ ପାଙ୍କ୍ତାଯ ତ୍ରିଣଵାଯ ଶାକ୍ଵରାଯ ହୈମନ୍ତିକାଯ ଚରୁ-ସ୍ସଵିତ୍ର ଆତିଚ୍ଛନ୍ଦସାଯ ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶାଯ ରୈଵତାଯ ଶୈଶିରାଯ ଦ୍ଵାଦଶକପାଲୋ ଽଦିତ୍ଯୈ ଵିଷ୍ଣୁପତ୍ନ୍ଯୈ ଚରୁରଗ୍ନଯେ ଵୈଶ୍ଵାନରାଯ ଦ୍ଵାଦଶକପାଲୋ ଽନୁମତ୍ଯୈ ଚରୁଃ କାଯ ଏକକପାଲଃ ॥ 38 ॥
(ଅଗ୍ନଯେ-ଽଦିତ୍ଯା ଅନୁମତ୍ଯୈ - ସପ୍ତଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 14)
ଯୋ ଵା ଅଗ୍ନାଵଗ୍ନିଃ ପ୍ରହ୍ରିଯତେ ଯଶ୍ଚ ସୋମୋ ରାଜା ତଯୋରେଷ ଆତିଥ୍ଯଂ-ଯଁଦଗ୍ନୀଷୋମୀଯୋ-ଽଥୈଷ ରୁଦ୍ରୋ ଯଶ୍ଚୀଯତେ ଯ-ଥ୍ସଞ୍ଚିତେ-ଽଗ୍ନାଵେତାନି ହଵୀଗ୍ଂଷି ନ ନିର୍ଵପେଦେଷ ଏଵ ରୁଦ୍ରୋ-ଽଶାନ୍ତ ଉପୋତ୍ଥାଯ ପ୍ରଜା-ମ୍ପଶୂନ୍ ଯଜମାନସ୍ଯାଭି ମନ୍ଯେତ ଯ-ଥ୍ସଞ୍ଚିତେ-ଽଗ୍ନାଵେତାନି ହଵୀଗ୍ଂଷି ନିର୍ଵପତି ଭାଗଧେଯେନୈଵୈନଗ୍ଂ ଶମଯତି ନାସ୍ଯ ରୁଦ୍ରୋ-ଽଶାନ୍ତ [ରୁଦ୍ରୋ-ଽଶାନ୍ତଃ, ଉପୋତ୍ଥାଯ] 39
ଉପୋତ୍ଥାଯ ପ୍ରଜା-ମ୍ପଶୂନଭି ମନ୍ଯତେ ଦଶ ହଵୀଗ୍ଂଷି ଭଵନ୍ତି ନଵ ଵୈ ପୁରୁଷେ ପ୍ରାଣା ନାଭିର୍ଦଶମୀ ପ୍ରାଣାନେଵ ଯଜମାନେ ଦଧାତ୍ଯଥୋ ଦଶାକ୍ଷରା ଵିରାଡନ୍ନଂ-ଵିଁରା-ଡ୍ଵିରାଜ୍ଯେଵାନ୍ନାଦ୍ଯେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତ୍ଯୃତୁଭିର୍ଵା ଏଷ ଛନ୍ଦୋଭି-ସ୍ସ୍ତୋମୈଃ ପୃଷ୍ଠୈଶ୍ଚେତଵ୍ଯ ଇତ୍ଯାହୁର୍ଯଦେତାନି ହଵୀଗ୍ଂଷି ନିର୍ଵପତ୍ଯୃତୁଭିରେଵୈନ-ଞ୍ଛନ୍ଦୋଭି-ସ୍ସ୍ତୋମୈଃ ପୃଷ୍ଠୈଶ୍ଚିନୁତେ ଦିଶଃ ସୁଷୁଵାଣେନା - [ ] 40
-ଭିଜିତ୍ଯା ଇତ୍ଯାହୁର୍ଯଦେତାନି ହଵୀଗ୍ଂଷି ନିର୍ଵପତି ଦିଶାମଭିଜିତ୍ଯା ଏତଯା ଵା ଇନ୍ଦ୍ର-ନ୍ଦେଵା ଅଯାଜଯ-ନ୍ତସ୍ମାଦିନ୍ଦ୍ରସଵ ଏତଯା ମନୁ-ମ୍ମନୁଷ୍ଯାସ୍ତସ୍ମା-ନ୍ମନୁସଵୋ ଯଥେନ୍ଦ୍ରୋ ଦେଵାନାଂ-ଯଁଥା ମନୁର୍ମନୁଷ୍ଯାଣାମେଵ-ମ୍ଭଵତି ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାନେତଯେଷ୍ଟ୍ଯା ଯଜତେ ଦିଗ୍ଵତୀଃ ପୁରୋ-ଽନୁଵାକ୍ଯା ଭଵନ୍ତି ସର୍ଵାସା-ନ୍ଦିଶାମଭିଜିତ୍ଯୈ ॥ 41 ॥
(ଅଶାନ୍ତଃ - ସୁଷୁଵାଣେନୈ - କଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 15)
ଯଃ ପ୍ରାଣତୋ ନିମିଷତୋ ମହିତ୍ଵୈକ ଇଦ୍ରାଜା ଜଗତୋ ବଭୂଵ । ଯ ଈଶେ ଅସ୍ଯ ଦ୍ଵିପଦଶ୍ଚତୁଷ୍ପଦଃ କସ୍ମୈ ଦେଵାଯ ହଵିଷା ଵିଧେମ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ପ୍ରଜାପତଯେ ତ୍ଵା ଜୁଷ୍ଟ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାମି ତସ୍ଯ ତେ ଦ୍ଯୌର୍ମହିମା ନକ୍ଷତ୍ରାଣି ରୂପମାଦିତ୍ଯସ୍ତେ ତେଜସ୍ତସ୍ମୈ ତ୍ଵା ମହିମ୍ନେ ପ୍ରଜାପତଯେ ସ୍ଵାହା ॥ 42 ॥
(ଯଃ ପ୍ରାଣତୋ ଦ୍ଯୌରାଦିତ୍ଯୋ - ଽଷ୍ଟାତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍ ) (ଅ. 16)
ଯ ଆତ୍ମଦା ବଲଦା ଯସ୍ଯ ଵିଶ୍ଵ ଉପାସତେ ପ୍ରଶିଷଂ-ଯଁସ୍ଯ ଦେଵାଃ । ଯସ୍ଯ ଛାଯା-ଽମୃତଂ-ଯଁସ୍ଯ ମୃତ୍ଯୁଃ କସ୍ମୈ ଦେଵାଯ ହଵିଷା ଵିଧେମ ॥ ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସି ପ୍ରଜାପତଯେ ତ୍ଵା ଜୁଷ୍ଟ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାମି ତସ୍ଯ ତେ ପୃଥିଵୀ ମହିମୌଷଧଯୋ ଵନସ୍ପତଯୋ ରୂପମଗ୍ନିସ୍ତେ ତେଜସ୍ତସ୍ମୈ ତ୍ଵା ମହିମ୍ନେ ପ୍ରଜାପତଯେ ସ୍ଵାହା ॥ 43 ॥
(ଯ ଆତ୍ମଦାଃ ପୃଥିଵ୍ଯଗ୍ନି-ରେକାନ୍ନଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 17)
ଆ ବ୍ରହ୍ମ-ନ୍ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସୀ ଜାଯତାମା ଽସ୍ମି-ନ୍ରାଷ୍ଟ୍ରେ ରାଜନ୍ଯ ଇଷଵ୍ଯଃ ଶୂରୋ ମହାରଥୋ ଜାଯତା-ନ୍ଦୋଗ୍ଧ୍ରୀଧେନୁର୍ଵୋଢା ଽନଡ୍ଵାନାଶୁ-ସ୍ସପ୍ତିଃ ପୁରନ୍ଧିର୍ଯୋଷା ଜିଷ୍ଣୂ ରଥେଷ୍ଠା-ସ୍ସଭେଯୋ ଯୁଵା ଽଽସ୍ଯ ଯଜମାନସ୍ଯ ଵୀରୋ ଜାଯତା-ନ୍ନିକାମେନିକାମେ ନଃ ପର୍ଜନ୍ଯୋ ଵର୍ଷତୁ ଫଲିନ୍ଯୋ ନ ଓଷଧଯଃ ପଚ୍ଯନ୍ତାଂ-ଯୋଁଗକ୍ଷେମୋନଃ କଲ୍ପତାମ୍ ॥ 44 ॥
(ଆ ବ୍ରହ୍ମ - ନ୍ନେକଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତ୍ )(ଆ18)
ଆ-ଽକ୍ରାନ୍ ଵାଜୀ ପୃଥିଵୀମଗ୍ନିଂ-ଯୁଁଜମକୃତ ଵାଜ୍ଯର୍ଵା ଽଽକ୍ରାନ୍ ଵାଜ୍ଯନ୍ତରିକ୍ଷଂ-ଵାଁଯୁଂ-ଯୁଁଜମକୃତ ଵାଜ୍ଯର୍ଵା ଦ୍ଯାଂ-ଵାଁଜ୍ଯା-ଽକ୍ରଗ୍ଗ୍ସ୍ତ ସୂର୍ଯଂ-ଯୁଁଜମକୃତ ଵାଜ୍ଯର୍ଵା ଽଗ୍ନିସ୍ତେ ଵାଜିନ୍ ଯୁଙ୍ଙନୁ ତ୍ଵା ଽଽ ରଭେ ସ୍ଵସ୍ତି ମା ସ-ମ୍ପାରଯ ଵାଯୁସ୍ତେ ଵାଜିନ୍ ଯୁଙ୍ଙନୁ ତ୍ଵା ଽଽ ରଭେ ସ୍ଵସ୍ତି ମା ସ- [ସ୍ଵସ୍ତି ମା ସମ୍, ପାରଯା ଽଽଦିତ୍ଯସ୍ତେ] 45
-ମ୍ପାରଯା ଽଽଦିତ୍ଯସ୍ତେ ଵାଜିନ୍ ଯୁଙ୍ଙନୁ ତ୍ଵା ଽଽ ରଭେ ସ୍ଵସ୍ତି ମା ସ-ମ୍ପାରଯ ପ୍ରାଣଧୃଗସି ପ୍ରାଣ-ମ୍ମେ ଦୃଗ୍ଂହ ଵ୍ଯାନଧୃଗସି ଵ୍ଯାନ-ମ୍ମେ ଦୃଗ୍ଂହା ଽପାନଧୃଗସ୍ଯପାନ-ମ୍ମ ଦୃଗ୍ଂହ ଚକ୍ଷୁରସି ଚକ୍ଷୁର୍ମଯି ଧେହି ଶ୍ରୋତ୍ରମସି ଶ୍ରୋତ୍ର-ମ୍ମଯି ଧେହ୍ଯାଯୁରସ୍ଯାଯୁର୍ମଯି ଧେହି ॥ 46 ॥
(ଵାଯୁସ୍ତେ ଵାଜିନ୍ ଯୁଙ୍ଙନୁ ତ୍ଵା ଽଽ ରଭେ ସ୍ଵସ୍ତି ମା ସଂ - ତ୍ରିଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 19)
ଜଜ୍ଞି ବୀଜଂ-ଵଁର୍ଷ୍ଟା ପର୍ଜନ୍ଯଃ ପକ୍ତା ସସ୍ଯଗ୍ଂ ସୁପିପ୍ପଲା ଓଷଧଯ-ସ୍ସ୍ଵଧିଚରଣେଯଗ୍ଂ ସୂପସଦନୋ-ଽଗ୍ନି-ସ୍ସ୍ଵଦ୍ଧ୍ଯକ୍ଷମନ୍ତରିକ୍ଷଗ୍ଂସୁପାଵଃ ପଵମାନ-ସ୍ସୂପସ୍ଥାନା ଦ୍ଯୌ-ଶ୍ଶିଵମସୌ ତପନ୍ ଯଥାପୂର୍ଵମହୋରାତ୍ରେ ପଞ୍ଚଦଶିନୋ ଽର୍ଧମାସା-ସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶିନୋ ମାସାଃ କୢପ୍ତା ଋତଵଃ ଶାନ୍ତ-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସରଃ ॥ 47 ॥
(ଜଜ୍ଞି ବୀଜ - ମେକତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 20)
ଆଗ୍ନେଯୋ-ଽଷ୍ଟାକପାଲ-ସ୍ସୌମ୍ଯଶ୍ଚରୁ-ସ୍ସାଵିତ୍ରୋ-ଽଷ୍ଟାକପାଲଃ ପୌଷ୍ଣଶ୍ଚରୂ ରୌଦ୍ରଶ୍ଚରୁରଗ୍ନଯେ ଵୈଶ୍ଵାନରାଯ ଦ୍ଵାଦଶକପାଲୋ ମୃଗାଖରେ ଯଦି ନା-ଽଽଗଚ୍ଛେ-ଦଗ୍ନଯେ-ଽଗ୍ଂହୋମୁଚେ-ଽଷ୍ଟାକପାଲ-ସ୍ସୌର୍ଯ-ମ୍ପଯୋ ଵାଯଵ୍ଯ ଆଜ୍ଯଭାଗଃ ॥ 48 ॥
(ଆଗ୍ନେଯ - ଶ୍ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 21)
ଅଗ୍ନଯେ-ଽଗ୍ଂହୋମୁଚେ-ଽଷ୍ଟାକପାଲ ଇନ୍ଦ୍ରାଯା-ଽଗ୍ଂହୋମୁଚ ଏକାଦଶକପାଲୋ ମିତ୍ରାଵରୁଣାଭ୍ଯା-ମାଗୋମୁଗ୍ଭ୍ଯା-ମ୍ପଯସ୍ଯା ଵାଯୋସାଵିତ୍ର ଆଗୋମୁଗ୍ଭ୍ଯା-ଞ୍ଚରୁରଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ମାଗୋମୁଗ୍ଭ୍ଯା-ନ୍ଧାନା ମରୁଦ୍ଭ୍ଯ ଏନୋମୁଗ୍ଭ୍ଯଃ ସପ୍ତକପାଲୋ ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯୋ ଦେଵେଭ୍ଯ ଏନୋମୁଗ୍ଭ୍ଯୋ ଦ୍ଵାଦଶକପାଲୋ ଽନୁମତ୍ଯୈ ଚରୁରଗ୍ନଯେ ଵୈଶ୍ଵାନରାଯ ଦ୍ଵାଦଶକପାଲୋ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀଭ୍ଯା-ମଗ୍ଂହୋମୁଗ୍ଭ୍ଯା-ନ୍ଦ୍ଵିକପାଲଃ ॥ 49 ॥
(ଅଗ୍ନଯେ-ଽଗ୍ଂହୋମୁଚେ - ତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 22)
ଅଗ୍ନଯେ ସମନମ-ତ୍ପୃଥିଵ୍ଯୈ ସମନମଦ୍ଯଥା-ଽଗ୍ନିଃ ପୃଥିଵ୍ଯା ସମନମଦେଵ-ମ୍ମହ୍ଯ-ମ୍ଭଦ୍ରା-ସ୍ସନ୍ନତଯ-ସ୍ସ-ନ୍ନମନ୍ତୁ ଵାଯଵେ ସମନମଦନ୍ତରିକ୍ଷାଯ ସମନମଦ୍ଯଥା ଵାଯୁରନ୍ତରିକ୍ଷେଣ ସୂର୍ଯାଯ ସମନମଦ୍ଦିଵେ ସମନମଦ୍ଯଥା ସୂର୍ଯୋ ଦିଵା ଚନ୍ଦ୍ରମସେ ସମନମନ୍ନକ୍ଷତ୍ରେଭ୍ଯ-ସ୍ସମନମଦ୍ଯଥା ଚନ୍ଦ୍ରମା ନକ୍ଷତ୍ରୈର୍ଵରୁଣାଯ ସମନମଦଦ୍ଭ୍ଯ-ସ୍ସମନମ-ଦ୍ଯଥା [-ସ୍ସମନମ-ଦ୍ଯଥା, ଵରୁଣୋ-ଽଦ୍ଭି-ସ୍ସାମ୍ନେ] 50
ଵରୁଣୋ-ଽଦ୍ଭି-ସ୍ସାମ୍ନେ ସମନମଦୃଚେ ସମନମଦ୍ଯଥା ସାମର୍ଚା ବ୍ରହ୍ମଣେ ସମନମ-ତ୍କ୍ଷତ୍ରାଯ ସମନମଦ୍ଯଥା ବ୍ରହ୍ମ କ୍ଷତ୍ରେଣ ରାଜ୍ଞେ ସମନମ-ଦ୍ଵିଶେ ସମନମଦ୍ଯଥା ରାଜା ଵିଶା ରଥାଯ-ସ୍ସମନମଦଶ୍ଵେଭ୍ଯ-ସ୍ସମନମଦ୍ଯଥା ରଥୋ-ଽଶ୍ଵୈଃ ପ୍ରଜାପତଯେ ସମନମ-ଦ୍ଭୂତେଭ୍ଯ-ସ୍ସମନମଦ୍ଯଥା ପ୍ରଜାପତିର୍ଭୂତୈ-ସ୍ସମନମଦେଵ-ମ୍ମହ୍ଯ-ମ୍ଭଦ୍ରା-ସ୍ସନ୍ନତଯ-ସ୍ସ-ନ୍ନମନ୍ତୁ ॥ 51 ॥
(ଅଦ୍ଭ୍ଯ-ସ୍ସମନମଦ୍ଯଥା-ମହ୍ଯଂ-ଚତ୍ଵାରି ଚ) (ଅ. 23)
ଯେ ତେ ପନ୍ଥାନ-ସ୍ସଵିତଃ ପୂର୍ଵ୍ଯାସୋ-ଽରେଣଵୋ ଵିତତା ଅନ୍ତରିକ୍ଷେ । ତେଭିର୍ନୋ ଅଦ୍ଯ ପଥିଭିଃ ସୁଗେଭୀ ରକ୍ଷା ଚ ନୋ ଅଧି ଚ ଦେଵ ବ୍ରୂହି ॥ ନମୋ-ଽଗ୍ନଯେ ପୃଥିଵିକ୍ଷିତେ ଲୋକସ୍ପୃତେ ଲୋକମସ୍ମୈ ଯଜମାନାଯ ଦେହି ନମୋ ଵାଯଵେ-ଽନ୍ତରିକ୍ଷକ୍ଷିତେ ଲୋକସ୍ପୃତେ ଲୋକମସ୍ମୈ ଯଜମାନାଯ ଦେହି ନମ-ସ୍ସୂର୍ଯାଯ ଦିଵିକ୍ଷିତେ ଲୋକସ୍ପୃତେ ଲୋକମସ୍ମୈ ଯଜମାନାଯ ଦେହି ॥ 52 ॥
(ଯେ ତେ - ଚତୁଶ୍ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 24)
ଯୋ ଵା ଅଶ୍ଵସ୍ଯ ମେଦ୍ଧ୍ଯସ୍ଯ ଶିରୋ ଵେଦ ଶୀର୍ଷଣ୍ଵା-ନ୍ମେଦ୍ଧ୍ଯୋ ଭଵତ୍ଯୁଷା ଵା ଅଶ୍ଵସ୍ଯ ମେଦ୍ଧ୍ଯସ୍ଯ ଶିର-ସ୍ସୂର୍ଯଶ୍ଚକ୍ଷୁର୍ଵାତଃ ପ୍ରାଣଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରମା-ଶ୍ଶ୍ରୋତ୍ର-ନ୍ଦିଶଃ ପାଦା ଅଵାନ୍ତରଦିଶାଃ ପର୍ଶଵୋ-ଽହୋରାତ୍ରେ ନିମେଷୋ-ଽର୍ଧମାସାଃ ପର୍ଵାଣି ମାସା-ସ୍ସଧାନ୍ନାନ୍ଯୃତଵୋ-ଽଙ୍ଗାନି ସଂଵଁଥ୍ସର ଆତ୍ମା ରଶ୍ମଯଃ କେଶା ନକ୍ଷତ୍ରାଣି ରୂପ-ନ୍ତାରକା ଅସ୍ଥାନି ନଭୋ ମାଗ୍ଂସାନ୍ଯୋଷଧଯୋ ଲୋମାନି ଵନସ୍ପତଯୋ ଵାଲା ଅଗ୍ନିର୍ମୁଖଂ-ଵୈଁଶ୍ଵାନରୋ ଵ୍ଯାତ୍ତଗ୍ଂ [ଵ୍ଯାତ୍ତମ୍, ସମୁଦ୍ର ଉଦରମନ୍ତରିକ୍ଷ-] 53
ସମୁଦ୍ର ଉଦରମନ୍ତରିକ୍ଷ-ମ୍ପାଯୁ-ର୍ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଆଣ୍ଡୌ ଗ୍ରାଵା ଶେପ-ସ୍ସୋମୋ ରେତୋ ଯଜ୍ଜଞ୍ଜଭ୍ଯତେ ତଦ୍ଵି ଦ୍ଯୋତତେ ଯଦ୍ଵିଧୂନୁତେ ତ-ଥ୍ସ୍ତନଯତି ଯନ୍ମେହତି ତଦ୍ଵର୍ଷତି ଵାଗେଵାସ୍ଯ ଵାଗହର୍ଵା ଅଶ୍ଵସ୍ଯ ଜାଯମାନସ୍ଯ ମହିମା ପୁରସ୍ତାଜ୍ଜାଯତେ ରାତ୍ରିରେନ-ମ୍ମହିମା ପଶ୍ଚାଦନୁ ଜାଯତ ଏତୌ ଵୈ ମହିମାନା-ଵଶ୍ଵମଭିତ-ସ୍ସ-ମ୍ବଭୂଵତୁର୍ହଯୋ ଦେଵାନଵହ ଦର୍ଵା-ଽସୁରାନ୍ ଵାଜୀ ଗନ୍ଧର୍ଵା-ନଶ୍ଵୋ ମନୁଷ୍ଯାନ୍-ଥ୍ସମୁଦ୍ରୋ ଵା ଅଶ୍ଵସ୍ଯ ଯୋନିଃ ସମୁଦ୍ରୋ ବନ୍ଧୁଃ ॥ 54 ॥
(ଵ୍ଯାତ୍ତ - ମଵହ-ଦ୍- ଦ୍ଵାଦଶ ଚ ) (ଅ. 25)
(ଗାଵୋ - ଗାଵ-ସ୍ସିଷାସନ୍ତୀଃ- ପ୍ରଥମେ ମାସି - ସମାନ୍ଯୋ - ଯଦି ସୋମୌ- ଷଡହୈ - ରୁ-ଥ୍ସୃଜ୍ଯା(3)ନ୍ - ଦେଵାନା - ମର୍କ୍ଯେଣ - ଚର୍ମା-ଽଵ - ପୃଥିଵ୍ଯୈ - ଦତ୍ଵତେ - କସ୍ତ୍ଵା - ଽଗ୍ନଯେ - ଯୋ ଵୈ - ଯଃ ପ୍ରାଣତୋ - ଯ ଆତ୍ମଦା - ଆ ବ୍ରହ୍ମ - ନ୍ନା-ଽକ୍ରାନ୍ - ଜଜ୍ଞି ବୀଜ - ମାଗ୍ନେଯୋ-ଽଷ୍ଟାକପାଲୋ - ଽଗ୍ନଯେ-ଽଗ୍ଂହୋମୁଚେ-ଽଷ୍ଟାକପାଲୋ - ଽଗ୍ନଯେସମନମ--ଦ୍ଯେ ତେ ପନ୍ଥାନୋ - ଯୋ ଵା ଅଶ୍ଵସ୍ଯମେଦ୍ଧ୍ଯସ୍ଯ ଶିରଃ - ପଞ୍ଚଵିଗ୍ଂଶତିଃ)
(ଗାଵଃ - ସମାନ୍ଯଃ - ସଵନମଷ୍ଟାଭି - ର୍ଵା ଏତେ ଦେଵକୃତଞ୍ଚା - ଽଭିଜିତ୍ଯା ଇତ୍ଯାହୁ -ର୍ଵରୁଣୋ-ଽଦ୍ଭି-ସ୍ସାମ୍ନେ - ଚତୁଷ୍ ପଞ୍ଚାସତ୍)
(ଗାଵୋ, ଯୋନି ସ୍ସମୁଦ୍ରୋ ବନ୍ଧୁଃ)
(ପ୍ରଜନନଗ୍ଂ - ସାଦ୍ଯାଃ - ପ୍ରଜଵଂ - ବୃହସ୍ପତି - ର୍ଗାଵଃ - ପଞ୍ଚ) (7)
(ଇଷେ, ଵାଯଵ୍ଯ, ମ୍ପ୍ରଜାପତି, ର୍ଯୁଞ୍ଜାନା, ସ୍ସାଵିତ୍ରାଣି, ପ୍ରାଚୀନଵଗ୍ଂଶ, ମ୍ପ୍ରଜନନଗ୍ଂ, ସପ୍ତ) (7)
॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯାଂ ସପ୍ତମକାଣ୍ଡେ ପଞ୍ଚମଃ ପ୍ରଶ୍ନ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥
॥ ଇତି ତୈତ୍ତିରୀଯସଂହିତା ସମାପ୍ତା ॥

Explore More