॥ ତୃତୀଯମୁଣ୍ଡକେ ଦ୍ଵିତୀଯଃ ଖଣ୍ଡଃ ॥
ସ ଵେଦୈତ-ତ୍ପରମ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ ଧାମ
ଯତ୍ର ଵିଶ୍ଵ-ନ୍ନିହିତ-ମ୍ଭାତି ଶୁଭ୍ରମ୍ ।
ଉପାସତେ ପୁରୁଷଂ-ଯେଁ ହ୍ଯକାମାସ୍ତେ
ଶୁକ୍ରମେତଦତିଵର୍ତନ୍ତି ଧୀରାଃ ॥ 1॥
ସ ଵେଦୈତ-ତ୍ପରମ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ ଧାମ
ଯତ୍ର ଵିଶ୍ଵ-ନ୍ନିହିତ-ମ୍ଭାତି ଶୁଭ୍ରମ୍ ।
ଉପାସତେ ପୁରୁଷଂ-ଯେଁ ହ୍ଯକାମାସ୍ତେ
ଶୁକ୍ରମେତଦତିଵର୍ତନ୍ତି ଧୀରାଃ ॥ 1॥
କାମାନ୍ ଯଃ କାମଯତେ ମନ୍ଯମାନଃ
ସ କାମଭିର୍ଜାଯତେ ତତ୍ର ତତ୍ର ।
ପର୍ଯାପ୍ତକାମସ୍ଯ କୃତାତ୍ମନସ୍ତୁ
ଇହୈଵ ସର୍ଵେ ପ୍ରଵିଲୀଯନ୍ତି କାମାଃ ॥ 2॥
ସ କାମଭିର୍ଜାଯତେ ତତ୍ର ତତ୍ର ।
ପର୍ଯାପ୍ତକାମସ୍ଯ କୃତାତ୍ମନସ୍ତୁ
ଇହୈଵ ସର୍ଵେ ପ୍ରଵିଲୀଯନ୍ତି କାମାଃ ॥ 2॥
ନାଯମାତ୍ମା ପ୍ରଵଚନେନ ଲଭ୍ଯୋ
ନ ମେଧଯା ନ ବହୁନା ଶ୍ରୁତେନ ।
ଯମେଵୈଷ ଵୃଣୁତେ ତେନ ଲଭ୍ଯ-
ସ୍ତସ୍ଯୈଷ ଆତ୍ମା ଵିଵୃଣୁତେ ତନୂଂ ସ୍ଵାମ୍ ॥ 3॥
ନ ମେଧଯା ନ ବହୁନା ଶ୍ରୁତେନ ।
ଯମେଵୈଷ ଵୃଣୁତେ ତେନ ଲଭ୍ଯ-
ସ୍ତସ୍ଯୈଷ ଆତ୍ମା ଵିଵୃଣୁତେ ତନୂଂ ସ୍ଵାମ୍ ॥ 3॥
ନାଯମାତ୍ମା ବଲହୀନେନ ଲଭ୍ଯୋ
ନ ଚ ପ୍ରମାଦା-ତ୍ତପସୋ ଵାପ୍ଯଲିଙ୍ଗାତ୍ ।
ଏତୈରୁପାଯୈର୍ଯତତେ ଯସ୍ତୁ ଵିଦ୍ଵାଂ-
ସ୍ତସ୍ଯୈଷ ଆତ୍ମା ଵିଶତେ ବ୍ରହ୍ମଧାମ ॥ 4॥
ନ ଚ ପ୍ରମାଦା-ତ୍ତପସୋ ଵାପ୍ଯଲିଙ୍ଗାତ୍ ।
ଏତୈରୁପାଯୈର୍ଯତତେ ଯସ୍ତୁ ଵିଦ୍ଵାଂ-
ସ୍ତସ୍ଯୈଷ ଆତ୍ମା ଵିଶତେ ବ୍ରହ୍ମଧାମ ॥ 4॥
ସମ୍ପ୍ରାପ୍ଯୈନମୃଷଯୋ ଜ୍ଞାନତୃପ୍ତାଃ
କୃତାତ୍ମାନୋ ଵୀତରାଗାଃ ପ୍ରଶାନ୍ତାଃ ।
ତେ ସର୍ଵଗଂ ସର୍ଵତଃ ପ୍ରାପ୍ଯ ଧୀରା
ଯୁକ୍ତାତ୍ମାନ-ସ୍ସର୍ଵମେଵାଵିଶନ୍ତି ॥ 5॥
କୃତାତ୍ମାନୋ ଵୀତରାଗାଃ ପ୍ରଶାନ୍ତାଃ ।
ତେ ସର୍ଵଗଂ ସର୍ଵତଃ ପ୍ରାପ୍ଯ ଧୀରା
ଯୁକ୍ତାତ୍ମାନ-ସ୍ସର୍ଵମେଵାଵିଶନ୍ତି ॥ 5॥
ଵେଦାନ୍ତଵିଜ୍ଞାନସୁନିଶ୍ଚିତାର୍ଥାଃ
ସନ୍ନ୍ଯାସଯୋଗାଦ୍ ଯତଯ-ଶ୍ଶୁଦ୍ଧସତ୍ତ୍ଵାଃ ।
ତେ ବ୍ରହ୍ମଲୋକେଷୁ ପରାନ୍ତକାଲେ
ପରାମୃତାଃ ପରିମୁଚ୍ଯନ୍ତି ସର୍ଵେ ॥ 6॥
ସନ୍ନ୍ଯାସଯୋଗାଦ୍ ଯତଯ-ଶ୍ଶୁଦ୍ଧସତ୍ତ୍ଵାଃ ।
ତେ ବ୍ରହ୍ମଲୋକେଷୁ ପରାନ୍ତକାଲେ
ପରାମୃତାଃ ପରିମୁଚ୍ଯନ୍ତି ସର୍ଵେ ॥ 6॥
ଗତାଃ କଲାଃ ପଞ୍ଚଦଶ ପ୍ରତିଷ୍ଠା
ଦେଵାଶ୍ଚ ସର୍ଵେ ପ୍ରତିଦେଵତାସୁ ।
କର୍ମାଣି ଵିଜ୍ଞାନମଯଶ୍ଚ ଆତ୍ମା
ପରେ-ଽଵ୍ଯଯେ ସର୍ଵେ ଏକୀଭଵନ୍ତି ॥ 7॥
ଦେଵାଶ୍ଚ ସର୍ଵେ ପ୍ରତିଦେଵତାସୁ ।
କର୍ମାଣି ଵିଜ୍ଞାନମଯଶ୍ଚ ଆତ୍ମା
ପରେ-ଽଵ୍ଯଯେ ସର୍ଵେ ଏକୀଭଵନ୍ତି ॥ 7॥
ଯଥା ନଦ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଯନ୍ଦମାନା-ସ୍ସମୁଦ୍ରେ-ଽ
ସ୍ତ-ଙ୍ଗଚ୍ଛନ୍ତି ନାମରୂପେ ଵିହାଯ ।
ତଥା ଵିଦ୍ଵା-ନ୍ନାମରୂପାଦ୍ଵିମୁକ୍ତଃ
ପରାତ୍ପର-ମ୍ପୁରୁଷମୁପୈତି ଦିଵ୍ଯମ୍ ॥ 8॥
ସ୍ତ-ଙ୍ଗଚ୍ଛନ୍ତି ନାମରୂପେ ଵିହାଯ ।
ତଥା ଵିଦ୍ଵା-ନ୍ନାମରୂପାଦ୍ଵିମୁକ୍ତଃ
ପରାତ୍ପର-ମ୍ପୁରୁଷମୁପୈତି ଦିଵ୍ଯମ୍ ॥ 8॥
ସ ଯୋ ହ ଵୈ ତ-ତ୍ପରମ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ ଵେଦ
ବ୍ରହ୍ମୈଵ ଭଵତି ନାସ୍ଯାବ୍ରହ୍ମଵିତ୍କୁଲେ ଭଵତି ।
ତରତି ଶୋକ-ନ୍ତରତି ପାପ୍ମାନ-ଙ୍ଗୁହାଗ୍ରନ୍ଥିଭ୍ଯୋ
ଵିମୁକ୍ତୋ-ଽମୃତୋ ଭଵତି ॥ 9॥
ବ୍ରହ୍ମୈଵ ଭଵତି ନାସ୍ଯାବ୍ରହ୍ମଵିତ୍କୁଲେ ଭଵତି ।
ତରତି ଶୋକ-ନ୍ତରତି ପାପ୍ମାନ-ଙ୍ଗୁହାଗ୍ରନ୍ଥିଭ୍ଯୋ
ଵିମୁକ୍ତୋ-ଽମୃତୋ ଭଵତି ॥ 9॥
ତଦେତଦୃଚା-ଽଭ୍ଯୁକ୍ତମ୍ ।
କ୍ରିଯାଵନ୍ତ-ଶ୍ଶ୍ରୋତ୍ରିଯା ବ୍ରହ୍ମନିଷ୍ଠାଃ
ସ୍ଵଯ-ଞ୍ଜୁହ୍ଵତ ଏକର୍ଷିଂ ଶ୍ରଦ୍ଧଯନ୍ତଃ ।
ତେଷାମେଵୈତା-ମ୍ବ୍ରହ୍ମଵିଦ୍ଯାଂ-ଵଁଦେତ
ଶିରୋଵ୍ରତଂ-ଵିଁଧିଵଦ୍ ଯୈସ୍ତୁ ଚୀର୍ଣମ୍ ॥ 10॥
କ୍ରିଯାଵନ୍ତ-ଶ୍ଶ୍ରୋତ୍ରିଯା ବ୍ରହ୍ମନିଷ୍ଠାଃ
ସ୍ଵଯ-ଞ୍ଜୁହ୍ଵତ ଏକର୍ଷିଂ ଶ୍ରଦ୍ଧଯନ୍ତଃ ।
ତେଷାମେଵୈତା-ମ୍ବ୍ରହ୍ମଵିଦ୍ଯାଂ-ଵଁଦେତ
ଶିରୋଵ୍ରତଂ-ଵିଁଧିଵଦ୍ ଯୈସ୍ତୁ ଚୀର୍ଣମ୍ ॥ 10॥
ତଦେତ-ଥ୍ସତ୍ଯମୃଷିରଙ୍ଗିରାଃ
ପୁରୋଵାଚ ନୈତଦଚୀର୍ଣଵ୍ରତୋ-ଽଧୀତେ ।
ନମଃ ପରମଋଷିଭ୍ଯୋ ନମଃ ପରମଋଷିଭ୍ଯଃ ॥ 11॥
ପୁରୋଵାଚ ନୈତଦଚୀର୍ଣଵ୍ରତୋ-ଽଧୀତେ ।
ନମଃ ପରମଋଷିଭ୍ଯୋ ନମଃ ପରମଋଷିଭ୍ଯଃ ॥ 11॥
॥ ଇତି ମୁଣ୍ଡକୋପନିଷଦି ତୃତୀଯମୁଣ୍ଡକେ ଦ୍ଵିତୀଯଃ ଖଣ୍ଡଃ ॥
॥ ଇତ୍ଯଥର୍ଵଵେଦୀଯ ମୁଣ୍ଡକୋପନିଷତ୍ସମାପ୍ତା ॥
ଓ-ମ୍ଭ॒ଦ୍ର-ଙ୍କର୍ଣେ॑ଭି-ଶ୍ଶୃଣୁ॒ଯାମ॑ ଦେଵାଃ । ଭ॒ଦ୍ର-ମ୍ପ॑ଶ୍ଯେମା॒କ୍ଷଭି॒-ର୍ଯଜ॑ତ୍ରାଃ । ସ୍ଥି॒ରୈରଙ୍ଗୈ᳚ସ୍ତୁଷ୍ଟୁ॒ଵାଗ୍ଂ ସ॑ସ୍ତ॒ନୂଭିଃ॑ । ଵ୍ଯଶେ॑ମ ଦେ॒ଵହି॑ତଂ॒-ଯଁଦାଯୁଃ॑ । ସ୍ଵ॒ସ୍ତି ନ॒ ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଵୃ॒ଦ୍ଧଶ୍ର॑ଵାଃ । ସ୍ଵ॒ସ୍ତି ନଃ॑ ପୂ॒ଷା ଵି॒ଶ୍ଵଵେ॑ଦାଃ । ସ୍ଵ॒ସ୍ତି ନ॒ସ୍ତାର୍କ୍ଷ୍ଯୋ॒ ଅରି॑ଷ୍ଟନେମିଃ । ସ୍ଵ॒ସ୍ତି ନୋ॒ ବୃହ॒ସ୍ପତି॑-ର୍ଦଧାତୁ ॥
ଓଁ ଶାନ୍ତି॒-ଶ୍ଶାନ୍ତି॒-ଶ୍ଶାନ୍ତିଃ॑ ॥
॥ ଓଁ ଶାନ୍ତି-ଶ୍ଶାନ୍ତି-ଶ୍ଶାନ୍ତିଃ ॥

