Lord Vishnu

અધિક (પુરુષોત્તમ) માસ કથા અધ્યાય 29

(Purushottam Maas Katha Adhyay 29 in Gujarati)

Also known as Purushottam Maas Katha · Adhik Maas Katha · Adhik Maas Katha adhyay 29

Purushottam Maas Katha Adhyay 29. The Adhik Maas Katha, also called the Purushottam Maas Mahatmya — the mahatmya of the intercalary month that the lunar calendar adds roughly every third year. The month was scorned as malmas, the impure month, until Vishnu took it as his own and gave it his name; the katha is read through, one adhyay a day, for the length of the month.

#of 113
શ્રી ગણેશાય નમઃ ॥
ઓમ્ નમોજી અપરિમિતા ॥ આદિઅનાદી માયાતીતા ॥
ષડ્વિકાર ગુણરહિતા ॥ સર્વનિરંજના ॥ ૧ ॥
તૂં તંવ સકળચાળક હ્રદયસ્થા ॥ અપ્રમેય અદ્વૈત અવસ્થા ॥
ચરણીં તવ માઝા માથા ॥ અનાથનાથા દીનબંધો ॥ ૨ ॥
અનાથાંચા તૂ નાથ ॥ હેં તોં બ્રીદ ત્રિભુવનીં વિખ્યાત ॥
ઐસેં અસતાં ઘડે વિપરીત ॥ હેં તેં માત અનુપમ્ય દેવા ॥ ૩ ॥
સંસારીં આમુચી આપદા ॥ રોગેંવ્યાપ્ત સકળસંપદા ॥
કૌતુક પાહસી ગોવિંદા ॥ હેં તવ બ્રીદા વિલક્ષણ ॥ ૪ ॥
દુર્જનીં આમ્હાંતેં ગાંજાવેં ॥ નિરાપરાધેં છળાવેં ॥
હેં તંવ તુવાં અવલોકાવેં ॥ ઉચિત કેશવા ન શોભે ॥ ૫ ॥
અસો આમુચાચી ભોગ પાહીં ॥ તુજવરી બોલ ઠેવૂનિ કાઈ ॥
જૈસેં અસેલ માઝે દૈવીં ॥ તેચી પદવી સુખેં ભોગૂં ॥ ૬ ॥
ઐકા શ્રોતેહો સમસ્ત ॥ શ્રીકૃપાબળેં હા ગ્રંથ ॥
સંપૂર્ણ હોઊં આલા તેથ ॥ અસો અવગત ઇત્થંભૂત ॥ તરીં ફલશ્રુતી અવધારા ॥ ૭ ॥
નારાયણ ॥ શ્રૃણુસુંદરિવક્ષ્યામિ વ્રતાનમુત્તમં વ્રતં ॥
કથિતં ત્વદ્ધિતાર્થાય સર્વલોકોપકારકં ॥ ૧ ॥
યદા ભવેદ્વ્રતં પૂર્ણં તદોદ્યપનમાચરેત્ ॥
વિનોદ્યાપનયોગેન તસ્ય સર્વં વિનશ્યતિ ॥ ૨ ॥
લક્ષ્મીપ્રતી વદે નારાયણ ॥ જે હેં વ્રત આચરણ પૂર્ણ ॥
તરીં બરવેં કી જે ઉદ્યાપન ॥ ન ઘડે તરી નિર્ફળ જાણિજે ॥ ૮ ॥
ઉદ્યાપન કેલિયા સકળ ॥ લાભે તયાચેં પૂર્ણફળ ॥
જૈસેં બીજ પેરિતાં કૃષીવળ ॥ ફળ લાભે રાશીવર ॥ ૯ ॥
મગ લક્ષ્મી વદે હો જી સ્વામી ॥ કૈસે ઉદ્યાપન કીજે આમ્હી ॥
તે સકળ નિવેદાવેં તુમ્હી ॥ કૈસા વિધિ તે સમગ્ર ॥ ૧૦ ॥
ઐકૂન લક્ષ્મીચેં વચન ॥ બોલતા ઝાલા જનાર્દન ॥
મ્હણે ઐકાહો એકાગ્ર મન ॥ અત્યાદરેં સુંદરી ॥ ૧૧ ॥
તુવાં જેં જેં આમ્હા પ્રશ્નિલેં ॥ તેં તેં સર્વહી નિવેદિલેં ॥
પરમ ઉપકારણીયે ભલે ॥ બોલ ચાંગલે તુઝે હે ॥ ૧૨ ॥
સંપૂર્ણ માસવરી હેં વ્રત ॥ અથવા દ્વિરાત્રી ત્રિરાત્રી આચરત ॥
કિંવા એકે દિનીં અર્ચિલ તેં ॥ તરી ઉદ્યાપન નેમસ્ત કરાવેં ॥ ૧૩ ॥
આતાં ઉદ્યાપન તેં કૈસેં કીજે ॥ તેહી સાંગતોં ઐકિજે ॥
સંપૂર્ણ માસ ભરતાં જાણિજે ॥ ઉદ્યાપનવિધિયુક્ત ॥ ૧૪ ॥
પ્રાતઃ કાળી ઉઠોનિયાં ॥ સ્નાનવિધિ નિત્યનેમ કરૂનિયાં ॥
દેવદેવતાર્ચન સારૂનિયાં ॥ ઉપહરી હે ક્રિયા આચરિજે ॥ ૧૫ ॥
આણૂનિયાં કર્દળી સ્તંભ ॥ મંડપ ઉભવિજે સુપ્રભ ॥
ગુડિયાતોરણેં ઉભવી નભ ॥ આણિક નાનાવિધ વાદ્યે પૈં ॥ ૧૬ ॥
સ્થાપૂનિયાં સર્વતો ભદ્ર ॥ રંગમાળા ચિત્રવિચિત્ર ॥
ઘાલૂન કીજે યંત્ર વિચિત્ર ॥ અતિસુંદર મધ્યભાગી ॥ ૧૭ ॥
તયાવરી કલશ સ્થાપૂની ॥ સુવર્ણ પ્રતિમા કરૂની ॥
પુરુષોત્તમ દેવતા મ્હણૂની ॥ સ્થાપિજે તે સ્થાનીં આદરેં ॥ ૧૮ ॥
મગ યથાસાંગ ષોડશોપચારી ॥ પૂજા કીજે અતિ આદરીં ॥
ગંધાક્ષતા પુષ્પ સુવાસિત વરી ॥ પરિમળ ધૂસુરી અર્પાવે ॥ ૧૯ ॥
નાના નૈવેદ્ય પક્વાન્ન ॥ તાંબુલ દક્ષિણા નિરાંજન ॥
વસ્ત્રે અલંકાર અર્પૂન ॥ મંગળ આરતી પૈ કીજે ॥ ૨૦ ॥
મગ પાચારૂનિ બ્રાહ્મણ ॥ સહદંપત્યેં અસાવી જાણ ॥
તયા પૂજા કરૂન ॥ વસ્ત્રાલંકાર અર્પાવે ॥ ૨૧ ॥
ઐસે દંપત્ય ત્રયત્રીણિદ્શક ॥ અક્ષરે અસાવી તેહી દેખ ॥
તયાતેં વાયનાદી જે પ્રત્યેક ॥ નાના પ્રકારેંસીં જાણ પાં ॥ ૨૨ ॥
તોહી પ્રકાર સાંગતોં ઐક ॥ વંશપાત્ર સુપલેં પ્રત્યેક ॥
વસ્ત્રે તોરે ફણી કરંડક ॥ અસાવી દેખ ગરસોળી ॥ ૨૩ ॥
ઐસેં વાય વિસ્તારુની ॥ દંપત્યેં પૂજાવીં વસ્ત્રાલંકારેં કરૂની ॥
સુવાસીત પુષ્પમાળિકા દેઊનિ ॥ અર્પાવીં દાનીં વાયનેં ॥ ૨૪ ॥
મગ યથાસાંગ બ્રાહ્મન સંતર્પણ ॥ દંપત્યસહીત કરાવેં જાણ ॥
ષડ્રસ અન્ન નિર્મૂન ॥ દ્યાવેં ભોજન બ્રાહ્મણાતેં ॥ ૨૫ ॥
સંતુષ્ટ ઝાલિયા બ્રાહ્મણ ॥ મી સંતુષ્ટેં નારાયણ ॥
તે તંવ માઝેં મુખ જાણ ॥ મ્હણોન આધીં પૂજાવેં ॥ ૨૬ ॥
વસ્તુમાત્ર જિતુકી ॥ વિપ્રાતેં અર્પાલ તિતકી ॥
તે તો પાવે મજનિકી ॥ જાણ લતિકે શુભાનને ॥ ૨૭ ॥
ભોજન જાલિયાવરી ॥ બરવે અલંકાર ભૂસુરીં ॥
દેઊન દક્ષિણા સહપરિવારી ॥ આશીર્વચના તે ઘેઇજે ॥ ૨૮ ॥
આતાં જ્યાંણીં જો ધરિલા નેમ ॥ ત્યાચા ઐકેં અનુક્રમ ॥
પ્રાતઃસ્નાનેં કરિતી જે સપ્રેમ ॥ તેણેં ગંગાપૂજન કરાવેં ॥ ૨૯ ॥
વાયનદાન અર્પાવેં ગંગેસી ॥ ધેનુદાન દીજે બ્રાહ્મણાસીં ॥
સાલંકાર સવત્સેસી ॥ દોહન પાત્રેંસી અર્પાવેં ॥ ૩૦ ॥
જે પ્રતિદિની અર્પિતી કુંભદાન ॥ તયાનેં ઘાતુકુંભ આણૂન ॥
તયાચી પૂજા કરૂન ॥ દ્યાવેં દાન બ્રાહ્મણાતેં ॥ ૩૧ ॥
જે પ્રત્યહી કરિતી નક્ત ભોજન ॥ તયાતેં દીજે પોંવળીદાન ॥
તયાતે મુક્તી મી દેત પૂર્ણ ॥ અક્ષઈ ભુવન પ્રાપ્ત હોય ॥ ૩૨ ॥
આતાં જે મૌન્ય કરિતી ભોજનાતેં ॥ તયાનેં મૌક્તિક દીજે દાનાતેં ॥
વરી એક ઘંટા દેવાલયી બાંધોન તે ॥ કરિતાં પુણ્ય અગમ્ય ॥ ૩૩ ॥
પ્રત્યહીં અર્પિતાં દીપદાનતેં ॥ રૌપ્યપાત્રીં સુવર્ણ વાતિતેં ॥
આજ્યેંસી પ્રતિપાદ્ય યથાનિગુતેં ॥ પૂજોનીં વિપ્રાતેં અર્પિજે ॥ ૩૪ ॥
અથવા વિસ્તીર્ણ સમઈ ॥ ધાતૂચી અસાવી બરવી ॥
સઘૃતેસી પાજળોનિ પૂજાવી ॥ મગ અર્પાવી બ્રાહ્મણાતેં ॥ ૩૫ ॥
આતા માસવરી પુરાણ ॥ શ્રવણ કરિતાં સંપૂર્ણ ॥
અથવા પંચત્રય દિન ॥ ઘડે શ્રવણ શેવટીં ॥ ૩૬ ॥
જરી સંપૂર્ણ માસવરી જાણ ॥ જયા તેં ઘડલેં નાહી શ્રવણ ॥
તયાનેં શેવટીલ અધ્યાય ઐકતાં પૂર્ણ ॥ લાભે સંપૂર્ણ ફળ તયાતેં ॥ ૩૭ ॥
મગ વાચકાચી પૂજા બરવી ॥ યથા નિગુતી કરાવી ॥
વસ્ત્રાલંકારેં અર્પાવી ॥ દક્ષિણા દ્યાવી યથોચિત ॥ ૩૮ ॥
વ્યાસસ્વરૂપી તયાતેં જાણૂન ॥ આદરેં કીજે હો પૂજન ॥
વ્યાસરૂપી નારાયણ ॥ તેં પૂજન મજ પાવેં ॥ ૩૯ ॥
જેં જેં કાંહીં અર્પિત વાચક ॥ તેં તેં મજ પ્રીત્યર્થ દેખા ॥
મગ મી તયા ભાવિકા ॥ સ્વપદી દેખા સ્થાપીત ॥ ૪૦ ॥
નારા૦ ॥ વાચકઃ પૂજિતઃ શ્રુત્વાયૈર્વસ્ત્રાદિભિરાદરાત્ ॥
મલમાસાધિદેવોહં તેષાંતુષ્ટોનસંશયઃ ॥ ૩ ॥
ઐસેં જે કરિતી વાચકાચેં પૂજન ॥ તયાવરિ સંતુષ્ટે મી નારાયણ ॥
વ્યાધીપીડારોગ તયા લાગૂન ॥ ન બાધી જાણ તયા લાગીં ॥ ૪૧ ॥
આધીવ્યાધી જરામૃત્યુ ॥ ન બાધી તયા આઘાત ॥
તયા કુળી વૈધવ્યાચી માત ॥ બોલૂચ નયે સર્વથા ॥ ૪૨ ॥
સ્ત્રિયાંતેં સૌભાગ્યવર્ધન ॥ ઇચ્છિલા ભ્રતાર પાવે પૂર્ણ ॥
પોટી હોય પુત્રસંતાન ॥ અતિસુલક્ષણ પૂર્ણયુષી ॥ ૪૩ ॥
દરિદ્રી હોય ભાગ્યવંત ॥ ઋણાર્થિયાચેં ઋણમુક્ત ॥
ધનાર્થિયાતેં ધનપ્રાપ્ત ॥ પુત્રાર્થિયાતેં પુત્ર હોઈ ॥ ૪૪ ॥
એવં સંપૂર્ણ વ્રત આચરતા ॥ તયાચે પૂર્ણ કરિતાં મનોરથા ॥
ઇચ્છિલેં ફલ દે સમર્થા ॥ સ્વયેં અનંત મી તયાતેં ॥ ૪૫ ॥
ઐસેં લક્ષ્મીપ્રતી કથન ॥ સ્વયેં વદલા નારાયણ ॥
તેંચી તુમ્હા શ્રોતિયાં લાગૂન ॥ કેલેં નિવેદન સર્વહી ॥ ૪૬ ॥
યાલાગીં ભાવાર્થ ધરૂની ॥ વ્રત આચરાવેં સજ્જનીં ॥
આચરતાં ન સોડી હો ભામિની ॥ મધ્યંતરી વ્રતાતેં ॥ ૪૭ ॥
વ્રત સંપૂર્ણ ન હોતાં ॥ મધ્યેંચ ન સોડીજે તત્વતાં ॥
હીન આયુષ્યીં ક્ષીણતા ॥ પ્રાપ્ત હોય જાણિજે ॥ ૪૮ ॥
વ્રત સંપુર્ણ એકમાસ ॥ અથવા આચરાવેં પાંચ દિવસ ॥
અથવા આચરતાં તીન દિવસ ॥ અથવા દિવસ એક પૈં ॥ ૪૯ ॥
પરિ સંપૂર્ણ લાભે ફળસિદ્ધિ ॥ આણિ કેલિ પાહિજે યથાવિધી ॥
ઉદ્યાપનેં નાનાવિધિ ॥ કરિતાં સિદ્ધિ લાભેલ ॥ ૫૦ ॥
તે સંસારી ન ભોગિતી આપદા ॥ પ્રાપ્ત હોય સકળ સંપદા ॥
સ્ત્રિયાંતેં વૈધવ્યાચી બાધા ॥ ઝગટેના કાલત્રયીં ॥ ૫૧ ॥
ઇતિ શ્રીમલમાહાત્મ્યગ્રંથ ॥ પદ્યપુરાણીંચે સંમત ॥
મનોહરસુત વિરચિત ॥ એકોનત્રિંશત્તમોઽધ્યાય ગોડ હા ॥ ૨૯ ॥
ઓવ્યા ૫૧ ॥ શ્લોક ૩ ॥
॥ ઇતિ એકોનત્રિંશત્તમોઽધ્યાયઃ ॥

Explore More