ஸூத உவாச
ஜக்ரு'ஹே பௌருஷம் ரூபம் பகவாந்மஹதாதிபிஃ ।
ஸம்பூதம் ஷோடஶகலமாதௌ லோகஸிஸ்ரு'க்ஷயா ॥ ௧ ॥
ஜக்ரு'ஹே பௌருஷம் ரூபம் பகவாந்மஹதாதிபிஃ ।
ஸம்பூதம் ஷோடஶகலமாதௌ லோகஸிஸ்ரு'க்ஷயா ॥ ௧ ॥
யஸ்யாம்பஸி ஶயாநஸ்ய யோகநித்ராம் விதந்வதஃ ।
நாபிஹ்ரதாம்புஜாதாஸீத்ப்ரஹ்மா விஶ்வஸ்ரு'ஜாம் பதிஃ ॥ ௨ ॥
நாபிஹ்ரதாம்புஜாதாஸீத்ப்ரஹ்மா விஶ்வஸ்ரு'ஜாம் பதிஃ ॥ ௨ ॥
யஸ்யாவயவஸம்ஸ்தாநைஃ கல்பிதோ லோகவிஸ்தரஃ ।
தத்வை பகவதோ ரூபம் விஶுத்தம் ஸத்த்வமூர்ஜிதம் ॥ ௩ ॥
தத்வை பகவதோ ரூபம் விஶுத்தம் ஸத்த்வமூர்ஜிதம் ॥ ௩ ॥
பஶ்யந்த்யதோ ரூபமதப்ரசக்ஷுஷா
ஸஹஸ்ரபாதோருபுஜாநநாத்புதம் ।
ஸஹஸ்ரமூர்தஶ்ரவணாக்ஷிநாஸிகம்
ஸஹஸ்ரமௌல்யம்பரகுண்டலோல்லஸத் ॥ ௪ ॥
ஸஹஸ்ரபாதோருபுஜாநநாத்புதம் ।
ஸஹஸ்ரமூர்தஶ்ரவணாக்ஷிநாஸிகம்
ஸஹஸ்ரமௌல்யம்பரகுண்டலோல்லஸத் ॥ ௪ ॥
ஏதந்நாநாவதாராணாம் நிதாநம் பீஜமவ்யயம் ।
யஸ்யாம்ஶாம்ஶேந ஸ்ரு'ஜ்யந்தே தேவதிர்யங்நராதயஃ ॥ ௫ ॥
யஸ்யாம்ஶாம்ஶேந ஸ்ரு'ஜ்யந்தே தேவதிர்யங்நராதயஃ ॥ ௫ ॥
ஸ ஏவ ப்ரதமம் தேவஃ கௌமாரம் ஸர்கமாஶ்ரிதஃ ।
சசார துஶ்சரம் ப்ரஹ்மா ப்ரஹ்மசர்யமகண்டிதம் ॥ ௬ ॥
சசார துஶ்சரம் ப்ரஹ்மா ப்ரஹ்மசர்யமகண்டிதம் ॥ ௬ ॥
த்விதீயம் து பவாயாஸ்ய ரஸாதலகதாம் மஹீம் ।
உத்தரிஷ்யந்நுபாதத்த யஜ்ஞேஶஃ ஸௌகரம் வபுஃ ॥ ௭ ॥
உத்தரிஷ்யந்நுபாதத்த யஜ்ஞேஶஃ ஸௌகரம் வபுஃ ॥ ௭ ॥
த்ரு'தீயம்ரு'ஷிஸர்கம் வை தேவர்ஷித்வமுபேத்ய ஸஃ ।
தந்த்ரம் ஸாத்வதமாசஷ்ட நைஷ்கர்ம்யம் கர்மணாம் யதஃ ॥ ௮ ॥
தந்த்ரம் ஸாத்வதமாசஷ்ட நைஷ்கர்ம்யம் கர்மணாம் யதஃ ॥ ௮ ॥
துர்யே தர்மகலாஸர்கே நரநாராயணாவ்ரு'ஷீ ।
பூத்வாத்மோபஶமோபேதமகரோத்துஶ்சரம் தபஃ ॥ ௯ ॥
பூத்வாத்மோபஶமோபேதமகரோத்துஶ்சரம் தபஃ ॥ ௯ ॥
பஞ்சமஃ கபிலோ நாம ஸித்தேஶஃ காலவிப்லுதம் ।
ப்ரோவாசாஸுரயே ஸாங்க்யம் தத்த்வக்ராமவிநிர்ணயம் ॥ ௧௦ ॥
ப்ரோவாசாஸுரயே ஸாங்க்யம் தத்த்வக்ராமவிநிர்ணயம் ॥ ௧௦ ॥
ஷஷ்டமத்ரேரபத்யத்வம் வ்ரு'தஃ ப்ராப்தோ'நஸூயயா ।
ஆந்வீக்ஷிகீமலர்காய ப்ரஹ்லாதாதிப்ய ஊசிவாந் ॥ ௧௧ ॥
ஆந்வீக்ஷிகீமலர்காய ப்ரஹ்லாதாதிப்ய ஊசிவாந் ॥ ௧௧ ॥
ததஃ ஸப்தம ஆகூத்யாம் ருசேர்யஜ்ஞோ'ப்யஜாயத ।
ஸ யாமாத்யைஃ ஸுரகணைரபாத்ஸ்வாயம்புவாந்தரம் ॥ ௧௨ ॥
ஸ யாமாத்யைஃ ஸுரகணைரபாத்ஸ்வாயம்புவாந்தரம் ॥ ௧௨ ॥
அஷ்டமே மேருதேவ்யாம் து நாபேர்ஜாத உருக்ரமஃ ।
தர்ஶயந் வர்த்ம தீராணாம் ஸர்வாஶ்ரமநமஸ்க்ரு'தம் ॥ ௧௩ ॥
தர்ஶயந் வர்த்ம தீராணாம் ஸர்வாஶ்ரமநமஸ்க்ரு'தம் ॥ ௧௩ ॥
ரு'ஷிபிர்யாசிதோ பேஜே நவமம் பார்திவம் வபுஃ ।
துக்தேமாமோஷதீர்விப்ராஸ்தேநாயம் ஸ உஶத்தமஃ ॥ ௧௪ ॥
துக்தேமாமோஷதீர்விப்ராஸ்தேநாயம் ஸ உஶத்தமஃ ॥ ௧௪ ॥
ரூபம் ஸ ஜக்ரு'ஹே மாத்ஸ்யம் சாக்ஷுஷோததிஸம்ப்லவே ।
நாவ்யாரோப்ய மஹீமய்யாமபாத்வைவஸ்வதம் மநும் ॥ ௧௫ ॥
நாவ்யாரோப்ய மஹீமய்யாமபாத்வைவஸ்வதம் மநும் ॥ ௧௫ ॥
ஸுராஸுராணாமுததிம் மத்நதாம் மந்தராசலம் ।
தத்ரே கமடரூபேண ப்ரு'ஷ்ட ஏகாதஶே விபுஃ ॥ ௧௬ ॥
தத்ரே கமடரூபேண ப்ரு'ஷ்ட ஏகாதஶே விபுஃ ॥ ௧௬ ॥
தாந்வந்தரம் த்வாதஶமம் த்ரயோதஶமமேவ ச ।
அபாயயத்ஸுராநந்யாந்மோஹிந்யா மோஹயந் ஸ்த்ரியா ॥ ௧௭ ॥
அபாயயத்ஸுராநந்யாந்மோஹிந்யா மோஹயந் ஸ்த்ரியா ॥ ௧௭ ॥
சதுர்தஶம் நாரஸிம்ஹம் பிப்ரத்தைத்யேந்த்ரமூர்ஜிதம் ।
ததார கரஜைரூராவேரகாம் கடக்ரு'த்யதா ॥ ௧௮ ॥
ததார கரஜைரூராவேரகாம் கடக்ரு'த்யதா ॥ ௧௮ ॥
பஞ்சதஶம் வாமநகம் க்ரு'த்வாகாதத்வரம் பலேஃ ।
பதத்ரயம் யாசமாநஃ ப்ரத்யாதித்ஸுஸ்த்ரிபிஷ்டபம் ॥ ௧௯ ॥
பதத்ரயம் யாசமாநஃ ப்ரத்யாதித்ஸுஸ்த்ரிபிஷ்டபம் ॥ ௧௯ ॥
அவதாரே ஷோடஶமே பஶ்யந் ப்ரஹ்மத்ருஹோ ந்ரு'பாந் ।
த்ரிஃஸப்தக்ரு'த்வஃ குபிதோ நிஃக்ஷத்ராமகரோந்மஹீம் ॥ ௨௦ ॥
த்ரிஃஸப்தக்ரு'த்வஃ குபிதோ நிஃக்ஷத்ராமகரோந்மஹீம் ॥ ௨௦ ॥
ததஃ ஸப்ததஶே ஜாதஃ ஸத்யவத்யாம் பராஶராத் ।
சக்ரே வேததரோஃ ஶாகா த்ரு'ஷ்ட்வா பும்ஸோ'ல்பமேதஸஃ ॥ ௨௧ ॥
சக்ரே வேததரோஃ ஶாகா த்ரு'ஷ்ட்வா பும்ஸோ'ல்பமேதஸஃ ॥ ௨௧ ॥
நரதேவத்வமாபந்நஃ ஸுரகார்யசிகீர்ஷயா ।
ஸமுத்ரநிக்ரஹாதீநி சக்ரே வீர்யாண்யதஃ பரம் ॥ ௨௨ ॥
ஸமுத்ரநிக்ரஹாதீநி சக்ரே வீர்யாண்யதஃ பரம் ॥ ௨௨ ॥
ஏகோநவிம்ஶே விம்ஶதிமே வ்ரு'ஷ்ணிஷு ப்ராப்ய ஜந்மநீ ।
ராமக்ரு'ஷ்ணாவிதி புவோ பகவாநஹரத்பரம் ॥ ௨௩ ॥
ராமக்ரு'ஷ்ணாவிதி புவோ பகவாநஹரத்பரம் ॥ ௨௩ ॥
ததஃ கலௌ ஸம்ப்ரவ்ரு'த்தே ஸம்மோஹாய ஸுரத்விஷாம் ।
புத்தோ நாம்நாஞ்ஜநஸுதஃ கீகடேஷு பவிஷ்யதி ॥ ௨௪ ॥
புத்தோ நாம்நாஞ்ஜநஸுதஃ கீகடேஷு பவிஷ்யதி ॥ ௨௪ ॥
அதாஸௌ யுகஸந்த்யாயாம் தஸ்யுப்ராயேஷு ராஜஸு ।
ஜநிதா விஷ்ணுயஶஸோ நாம்நா கல்கிர்ஜகத்பதிஃ ॥ ௨௫ ॥
ஜநிதா விஷ்ணுயஶஸோ நாம்நா கல்கிர்ஜகத்பதிஃ ॥ ௨௫ ॥
அவதாரா ஹ்யஸங்க்யேயா ஹரேஃ ஸத்த்வநிதேர்த்விஜாஃ ।
யதாவிதாஸிநஃ குல்யாஃ ஸரஸஃ ஸ்யுஃ ஸஹஸ்ரஶஃ ॥ ௨௬ ॥
யதாவிதாஸிநஃ குல்யாஃ ஸரஸஃ ஸ்யுஃ ஸஹஸ்ரஶஃ ॥ ௨௬ ॥
ரு'ஷயோ மநவோ தேவா மநுபுத்ரா மஹௌஜஸஃ ।
கலாஃ ஸர்வே ஹரேரேவ ஸப்ரஜாபதயஃ ஸ்ம்ரு'தாஃ ॥ ௨௭ ॥
கலாஃ ஸர்வே ஹரேரேவ ஸப்ரஜாபதயஃ ஸ்ம்ரு'தாஃ ॥ ௨௭ ॥
ஏதே சாம்ஶகலாஃ பும்ஸஃ க்ரு'ஷ்ணஸ்து பகவாந் ஸ்வயம் ।
இந்த்ராரிவ்யாகுலம் லோகம் ம்ரு'டயந்தி யுகே யுகே ॥ ௨௮ ॥
இந்த்ராரிவ்யாகுலம் லோகம் ம்ரு'டயந்தி யுகே யுகே ॥ ௨௮ ॥
ஜந்ம குஹ்யம் பகவதோ ய ஏதத்ப்ரயதோ நரஃ ।
ஸாயம் ப்ராதர்க்ரு'ணந் பக்த்யா துஃகக்ராமாத்விமுச்யதே ॥ ௨௯ ॥
ஸாயம் ப்ராதர்க்ரு'ணந் பக்த்யா துஃகக்ராமாத்விமுச்யதே ॥ ௨௯ ॥
ஏதத்ரூபம் பகவதோ ஹ்யரூபஸ்ய சிதாத்மநஃ ।
மாயாகுணைர்விரசிதம் மஹதாதிபிராத்மநி ॥ ௩௦ ॥
மாயாகுணைர்விரசிதம் மஹதாதிபிராத்மநி ॥ ௩௦ ॥
யதா நபஸி மேகௌகோ ரேணுர்வா பார்திவோ'நிலே ।
ஏவம் த்ரஷ்டரி த்ரு'ஶ்யத்வமாரோபிதமபுத்திபிஃ ॥ ௩௧ ॥
ஏவம் த்ரஷ்டரி த்ரு'ஶ்யத்வமாரோபிதமபுத்திபிஃ ॥ ௩௧ ॥
அதஃ பரம் யதவ்யக்தமவ்யூடகுணப்ரு'ம்ஹிதம் ।
அத்ரு'ஷ்டாஶ்ருதவஸ்துத்வாத்ஸ ஜீவோ யத்புநர்பவஃ ॥ ௩௨ ॥
அத்ரு'ஷ்டாஶ்ருதவஸ்துத்வாத்ஸ ஜீவோ யத்புநர்பவஃ ॥ ௩௨ ॥
யத்ரேமே ஸதஸத்ரூபே ப்ரதிஷித்தே ஸ்வஸம்விதா ।
அவித்யயாத்மநி க்ரு'தே இதி தத்ப்ரஹ்மதர்ஶநம் ॥ ௩௩ ॥
அவித்யயாத்மநி க்ரு'தே இதி தத்ப்ரஹ்மதர்ஶநம் ॥ ௩௩ ॥
யத்யேஷோபரதா தேவீ மாயா வைஶாரதீ மதிஃ ।
ஸம்பந்ந ஏவேதி விதுர்மஹிம்நி ஸ்வே மஹீயதே ॥ ௩௪ ॥
ஸம்பந்ந ஏவேதி விதுர்மஹிம்நி ஸ்வே மஹீயதே ॥ ௩௪ ॥
ஏவம் ஜந்மாநி கர்மாணி ஹ்யகர்துரஜநஸ்ய ச ।
வர்ணயந்தி ஸ்ம கவயோ வேதகுஹ்யாநி ஹ்ரு'த்பதேஃ ॥ ௩௫ ॥
வர்ணயந்தி ஸ்ம கவயோ வேதகுஹ்யாநி ஹ்ரு'த்பதேஃ ॥ ௩௫ ॥
ஸ வா இதம் விஶ்வமமோகலீலஃ
ஸ்ரு'ஜத்யவத்யத்தி ந ஸஜ்ஜதே'ஸ்மிந் ।
பூதேஷு சாந்தர்ஹித ஆத்மதந்த்ரஃ
ஷாட்வர்கிகம் ஜிக்ரதி ஷட்குணேஶஃ ॥ ௩௬ ॥
ஸ்ரு'ஜத்யவத்யத்தி ந ஸஜ்ஜதே'ஸ்மிந் ।
பூதேஷு சாந்தர்ஹித ஆத்மதந்த்ரஃ
ஷாட்வர்கிகம் ஜிக்ரதி ஷட்குணேஶஃ ॥ ௩௬ ॥
ந சாஸ்ய கஶ்சிந்நிபுணேந தாது-
ரவைதி ஜந்துஃ குமநீஷ ஊதீஃ ।
நாமாநி ரூபாணி மநோவசோபிஃ
ஸந்தந்வதோ நடசர்யாமிவாஜ்ஞஃ ॥ ௩௭ ॥
ரவைதி ஜந்துஃ குமநீஷ ஊதீஃ ।
நாமாநி ரூபாணி மநோவசோபிஃ
ஸந்தந்வதோ நடசர்யாமிவாஜ்ஞஃ ॥ ௩௭ ॥
ஸ வேத தாதுஃ பதவீம் பரஸ்ய
துரந்தவீர்யஸ்ய ரதாங்கபாணேஃ ।
யோ'மாயயா ஸந்ததயாநுவ்ரு'த்த்யா
பஜேத தத்பாதஸரோஜகந்தம் ॥ ௩௮ ॥
துரந்தவீர்யஸ்ய ரதாங்கபாணேஃ ।
யோ'மாயயா ஸந்ததயாநுவ்ரு'த்த்யா
பஜேத தத்பாதஸரோஜகந்தம் ॥ ௩௮ ॥
அதேஹ தந்யா பகவந்த இத்தம்
யத்வாஸுதேவே'கிலலோகநாதே ।
குர்வந்தி ஸர்வாத்மகமாத்மபாவம்
ந யத்ர பூயஃ பரிவர்த உக்ரஃ ॥ ௩௯ ॥
யத்வாஸுதேவே'கிலலோகநாதே ।
குர்வந்தி ஸர்வாத்மகமாத்மபாவம்
ந யத்ர பூயஃ பரிவர்த உக்ரஃ ॥ ௩௯ ॥
இதம் பாகவதம் நாம புராணம் ப்ரஹ்மஸம்மிதம் ।
உத்தமஶ்லோகசரிதம் சகார பகவாந்ரு'ஷிஃ ।
நிஃஶ்ரேயஸாய லோகஸ்ய தந்யம் ஸ்வஸ்த்யயநம் மஹத் ॥ ௪௦ ॥
உத்தமஶ்லோகசரிதம் சகார பகவாந்ரு'ஷிஃ ।
நிஃஶ்ரேயஸாய லோகஸ்ய தந்யம் ஸ்வஸ்த்யயநம் மஹத் ॥ ௪௦ ॥
ததிதம் க்ராஹயாமாஸ ஸுதமாத்மவதாம் வரம் ।
ஸர்வவேதேதிஹாஸாநாம் ஸாரம் ஸாரம் ஸமுத்த்ரு'தம் ॥ ௪௧ ॥
ஸர்வவேதேதிஹாஸாநாம் ஸாரம் ஸாரம் ஸமுத்த்ரு'தம் ॥ ௪௧ ॥
ஸ து ஸம்ஶ்ராவயாமாஸ மஹாராஜம் பரீக்ஷிதம் ।
ப்ராயோபவிஷ்டம் கங்காயாம் பரீதம் பரமர்ஷிபிஃ ॥ ௪௨ ॥
ப்ராயோபவிஷ்டம் கங்காயாம் பரீதம் பரமர்ஷிபிஃ ॥ ௪௨ ॥
க்ரு'ஷ்ணே ஸ்வதாமோபகதே தர்மஜ்ஞாநாதிபிஃ ஸஹ ।
கலௌ நஷ்டத்ரு'ஶாமேஷ புராணார்கோ'துநோதிதஃ ॥ ௪௩ ॥
கலௌ நஷ்டத்ரு'ஶாமேஷ புராணார்கோ'துநோதிதஃ ॥ ௪௩ ॥
தத்ர கீர்தயதோ விப்ரா விப்ரர்ஷேர்பூரிதேஜஸஃ ।
அஹம் சாத்யகமம் தத்ர நிவிஷ்டஸ்ததநுக்ரஹாத் ।
ஸோ'ஹம் வஃ ஶ்ராவயிஷ்யாமி யதாதீதம் யதாமதி ॥ ௪௪ ॥
அஹம் சாத்யகமம் தத்ர நிவிஷ்டஸ்ததநுக்ரஹாத் ।
ஸோ'ஹம் வஃ ஶ்ராவயிஷ்யாமி யதாதீதம் யதாமதி ॥ ௪௪ ॥