ஶ்ரீமத்பாகவதம் ௧௦.௧௪

ஶ்ரீப்ரஹ்மோவாச
நௌமீட்ய தே'ப்ரவபுஷே தடிதம்பராய
குஞ்ஜாவதம்ஸபரிபிச்சலஸந்முகாய ।
வந்யஸ்ரஜே கவலவேத்ரவிஷாணவேணு-
லக்ஷ்மஶ்ரியே ம்ரு'துபதே பஶுபாங்கஜாய ॥ ௧ ॥

அஸ்யாபி தேவ வபுஷோ மதநுக்ரஹஸ்ய
ஸ்வேச்சாமயஸ்ய ந து பூதமயஸ்ய கோ'பி ।
நேஶே மஹி த்வவஸிதும் மநஸாந்தரேண
ஸாக்ஷாத்தவைவ கிமுதாத்மஸுகாநுபூதேஃ ॥ ௨ ॥

ஜ்ஞாநே ப்ரயாஸமுதபாஸ்ய நமந்த ஏவ
ஜீவந்தி ஸந்முகரிதாம் பவதீயவார்தாம் ।
ஸ்தாநே ஸ்திதாஃ ஶ்ருதிகதாம் தநுவாங்மநோபி-
ர்யே ப்ராயஶோ'ஜித ஜிதோ'ப்யஸி தைஸ்த்ரிலோக்யாம் ॥ ௩ ॥

ஶ்ரேயஃஸ்ரு'திம் பக்திமுதஸ்ய தே விபோ
க்லிஶ்யந்தி யே கேவலபோதலப்தயே ।
தேஷாமஸௌ க்லேஶல ஏவ ஶிஷ்யதே
நாந்யத் யதா ஸ்தூலதுஷாவகாதிநாம் ॥ ௪ ॥

புரேஹ பூமந் பஹவோ'பி யோகிந-
ஸ்த்வதர்பிதேஹா நிஜகர்மலப்தயா ।
விபுத்ய பக்த்யைவ கதோபநீதயா
ப்ரபேதிரே'ஞ்ஜோ'ச்யுத தே கதிம் பராம் ॥ ௫ ॥

ததாபி பூமந்மஹிமாகுணஸ்ய தே
விபோத்துமர்ஹத்யமலாந்தராத்மபிஃ ।
அவிக்ரியாத் ஸ்வாநுபவாதரூபதோ
ஹ்யநந்யபோத்யாத்மதயா ந சாந்யதா ॥ ௬ ॥

குணாத்மநஸ்தே'பி குணாந் விமாதும்
ஹிதாவதீர்ணஸ்ய க ஈஶிரே'ஸ்ய ।
காலேந யைர்வா விமிதாஃ ஸுகல்பை-
ர்பூபாம்ஶவஃ கே மிஹிகா த்யுபாஸஃ ॥ ௭ ॥

தத்தே'நுகம்பாம் ஸுஸமீக்ஷமாணோ
புஞ்ஜாந ஏவாத்மக்ரு'தம் விபாகம் ।
ஹ்ரு'த்வாக்வபுர்பிர்விததந்நமஸ்தே
ஜீவேத யோ முக்திபதே ஸ தாயபாக் ॥ ௮ ॥

பஶ்யேஶ மே'நார்யமநந்த ஆத்யே
பராத்மநி த்வய்யபி மாயிமாயிநி ।
மாயாம் விதத்யேக்ஷிதுமாத்மவைபவம்
ஹ்யஹம் கியாநைச்சமிவார்சிரக்நௌ ॥ ௯ ॥

அதஃ க்ஷமஸ்வாச்யுத மே ரஜோபுவோ
ஹ்யஜாநதஸ்த்வத்ப்ரு'தகீஶமாநிநஃ ।
அஜாவலேபாந்ததமோ'ந்தசக்ஷுஷ
ஏஷோ'நுகம்ப்யோ மயி நாதவாநிதி ॥ ௧௦ ॥

க்வாஹம் தமோமஹதஹம்கசராக்நிவார்பூ-
ஸம்வேஷ்டிதாண்டகடஸப்தவிதஸ்திகாயஃ ।
க்வேத்ரு'க்விதாவிகணிதாண்டபராணுசர்யா-
வாதாத்வரோமவிவரஸ்ய ச தே மஹித்வம் ॥ ௧௧ ॥

உத்க்ஷேபணம் கர்பகதஸ்ய பாதயோஃ
கிம் கல்பதே மாதுரதோக்ஷஜாகஸே ।
கிமஸ்திநாஸ்திவ்யபதேஶபூஷிதம்
தவாஸ்தி குக்ஷேஃ கியதப்யநந்தஃ ॥ ௧௨ ॥

ஜகத் த்ரயாந்தோததிஸம்ப்லவோதே
நாராயணஸ்யோதரநாபிநாலாத் ।
விநிர்கதோ'ஜஸ்த்விதி வாங்ந வை ம்ரு'ஷா
கிந்த்வீஶ்வர த்வந்ந விநிர்கதோ'ஸ்மி ॥ ௧௩ ॥

நாராயணஸ்த்வம் ந ஹி ஸர்வதேஹிநா-
மாத்மாஸ்யதீஶாகிலலோகஸாக்ஷீ ।
நாராயணோ'ங்கம் நரபூஜலாயநா-
த்தச்சாபி ஸத்யம் ந தவைவ மாயா ॥ ௧௪ ॥

தச்சேஜ்ஜலஸ்தம் தவ ஸஜ்ஜகத்வபுஃ
கிம் மே ந த்ரு'ஷ்டம் பகவம்ஸ்ததைவ ।
கிம் வா ஸுத்ரு'ஷ்டம் ஹ்ரு'தி மே ததைவ
கிம் நோ ஸபத்யேவ புநர்வ்யதர்ஶி ॥ ௧௫ ॥

அத்ரைவ மாயாதமநாவதாரே
ஹ்யஸ்ய ப்ரபஞ்சஸ்ய பஹிஃ ஸ்புடஸ்ய ।
க்ரு'த்ஸ்நஸ்ய சாந்தர்ஜடரே ஜநந்யா
மாயாத்வமேவ ப்ரகடீக்ரு'தம் தே ॥ ௧௬ ॥

யஸ்ய குக்ஷாவிதம் ஸர்வம் ஸாத்மம் பாதி யதா ததா ।
தத்த்வய்யபீஹ தத் ஸர்வம் கிமிதம் மாயயா விநா ॥ ௧௭ ॥

அத்யைவ த்வத்ரு'தே'ஸ்ய கிம் மம ந தே மாயாத்வமாதர்ஶித-
மேகோ'ஸி ப்ரதமம் ததோ வ்ரஜஸுஹ்ரு'த்வத்ஸாஃ ஸமஸ்தா அபி ।
தாவந்தோ'ஸி சதுர்புஜாஸ்ததகிலைஃ ஸாகம் மயோபாஸிதா-
ஸ்தாவந்த்யேவ ஜகந்த்யபூஸ்ததமிதம் ப்ரஹ்மாத்வயம் ஶிஷ்யதே ॥ ௧௮ ॥

அஜாநதாம் த்வத்பதவீமநாத்ம-
ந்யாத்மாத்மநா பாஸி விதத்ய மாயாம் ।
ஸ்ரு'ஷ்டாவிவாஹம் ஜகதோ விதாந
இவ த்வமேஷோ'ந்த இவ த்ரிநேத்ரஃ ॥ ௧௯ ॥

ஸுரேஷ்வ்ரு'ஷிஷ்வீஶ ததைவ ந்ரு'ஷ்வபி
திர்யக்ஷு யாதஃஸ்வபி தே'ஜநஸ்ய ।
ஜந்மாஸதாம் துர்மதநிக்ரஹாய
ப்ரபோ விதாதஃ ஸதநுக்ரஹாய ச ॥ ௨௦ ॥

கோ வேத்தி பூமந் பகவந் பராத்மந்
யோகேஶ்வரோதீர்பவதஸ்த்ரிலோக்யாம் ।
க்வ வா கதம் வா கதி வா கதேதி
விஸ்தாரயந்க்ரீடஸி யோகமாயாம் ॥ ௨௧ ॥

தஸ்மாதிதம் ஜகதஶேஷமஸத்ஸ்வரூபம்
ஸ்வப்நாபமஸ்ததிஷணம் புருதுஃகதுஃகம் ।
த்வய்யேவ நித்யஸுகபோததநாவநந்தே
மாயாத உத்யதபி யத் ஸதிவாவபாதி ॥ ௨௨ ॥

ஏகஸ்த்வமாத்மா புருஷஃ புராணஃ
ஸத்யஃ ஸ்வயம்ஜ்யோதிரநந்த ஆத்யஃ ।
நித்யோ'க்ஷரோ'ஜஸ்ரஸுகோ நிரஞ்ஜநஃ
பூர்ணாத்வயோ முக்த உபாதிதோ'ம்ரு'தஃ ॥ ௨௩ ॥

ஏவம்விதம் த்வாம் ஸகலாத்மநாமபி
ஸ்வாத்மாநமாத்மாத்மதயா விசக்ஷதே ।
குர்வர்கலப்தோபநிஷத்ஸுசக்ஷுஷா
யே தே தரந்தீவ பவாந்ரு'தாம்புதிம் ॥ ௨௪ ॥

ஆத்மாநமேவாத்மதயாவிஜாநதாம்
தேநைவ ஜாதம் நிகிலம் ப்ரபஞ்சிதம் ।
ஜ்ஞாநேந பூயோ'பி ச தத் ப்ரலீயதே
ரஜ்ஜ்வாமஹேர்போகபவாபவௌ யதா ॥ ௨௫ ॥

அஜ்ஞாநஸம்ஜ்ஞௌ பவபந்தமோக்ஷௌ
த்வௌ நாம நாந்யௌ ஸ்த ரு'தஜ்ஞபாவாத் ।
அஜஸ்ரசித்யாத்மநி கேவலே பரே
விசார்யமாணே தரணாவிவாஹநீ ॥ ௨௬ ॥

த்வாமாத்மாநம் பரம் மத்வா பரமாத்மாநமேவ ச ।
ஆத்மா புநர்பஹிர்ம்ரு'க்ய அஹோ'ஜ்ஞஜநதாஜ்ஞதா ॥ ௨௭ ॥

அந்தர்பவே'நந்த பவந்தமேவ
ஹ்யதத்த்யஜந்தோ ம்ரு'கயந்தி ஸந்தஃ ।
அஸந்தமப்யந்த்யஹிமந்தரேண
ஸந்தம் குணம் தம் கிமு யந்தி ஸந்தஃ ॥ ௨௮ ॥

அதாபி தே தேவ பதாம்புஜத்வய-
ப்ரஸாதலேஶாநுக்ரு'ஹீத ஏவ ஹி ।
ஜாநாதி தத்த்வம் பகவந் மஹிம்நோ
ந சாந்ய ஏகோ'பி சிரம் விசிந்வந் ॥ ௨௯ ॥

ததஸ்து மே நாத ஸ பூரிபாகோ
பவே'த்ர வாந்யத்ர து வா திரஶ்சாம் ।
யேநாஹமேகோ'பி பவஜ்ஜநாநாம்
பூத்வா நிஷேவே தவ பாதபல்லவம் ॥ ௩௦ ॥

அஹோ'திதந்யா வ்ரஜகோரமண்யஃ
ஸ்தந்யாம்ரு'தம் பீதமதீவ தே முதா ।
யாஸாம் விபோ வத்ஸதராத்மஜாத்மநா
யத்த்ரு'ப்தயே'த்யாபி ந சாலமத்வராஃ ॥ ௩௧ ॥

அஹோ பாக்யமஹோ பாக்யம் நந்தகோபவ்ரஜௌகஸாம் ।
யந்மித்ரம் பரமாநந்தம் பூர்ணம் ப்ரஹ்ம ஸநாதநம் ॥ ௩௨ ॥

ஏஷாம் து பாக்யமஹிமாச்யுத தாவதாஸ்தா-
மேகாதஶைவ ஹி வயம் பத பூரிபாகாஃ ।
ஏதத்த்ரு'ஷீகசஷகைரஸக்ரு'த் பிபாமஃ
ஶர்வாதயோ'ங்க்ய்ருதஜமத்வம்ரு'தாஸவம் தே ॥ ௩௩ ॥

தத் பூரிபாக்யமிஹ ஜந்ம கிமப்யடவ்யாம்
யத் கோகுலே'பி கதமாங்க்ரிரஜோ'பிஷேகம் ।
யஜ்ஜீவிதம் து நிகிலம் பகவாந் முகுந்த-
ஸ்த்வத்யாபி யத்பதரஜஃ ஶ்ருதிம்ரு'க்யமேவ ॥ ௩௪ ॥

ஏஷாம் கோஷநிவாஸிநாமுத பவாந் கிம் தேவ ராதேதி ந-
ஶ்சேதோ விஶ்வபலாத் பலம் த்வதபரம் குத்ராப்யயந் முஹ்யதி ।
ஸத்வேஷாதிவ பூதநாபி ஸகுலா த்வாமேவ தேவாபிதா
யத்தாமார்தஸுஹ்ரு'த்ப்ரியாத்மதநயப்ராணாஶயாஸ்த்வத்க்ரு'தே ॥ ௩௫ ॥

தாவத் ராகாதயஃ ஸ்தேநாஸ்தாவத் காராக்ரு'ஹம் க்ரு'ஹம் ।
தாவந்மோஹோ'ங்க்ரிநிகடோ யாவத் க்ரு'ஷ்ண ந தே ஜநாஃ ॥ ௩௬ ॥

ப்ரபஞ்சம் நிஷ்ப்ரபஞ்சோ'பி விடம்பயஸி பூதலே ।
ப்ரபந்நஜநதாநந்தஸந்தோஹம் ப்ரதிதும் ப்ரபோ ॥ ௩௭ ॥

ஜாநந்த ஏவ ஜாநந்து கிம் பஹூக்த்யா ந மே ப்ரபோ ।
மநஸோ வபுஷோ வாசோ வைபவம் தவ கோசரஃ ॥ ௩௮ ॥

அநுஜாநீஹி மாம் க்ரு'ஷ்ண ஸர்வம் த்வம் வேத்ஸி ஸர்வத்ரு'க் ।
த்வமேவ ஜகதாம் நாதோ ஜகதேதத்தவார்பிதம் ॥ ௩௯ ॥

ஶ்ரீக்ரு'ஷ்ண வ்ரு'ஷ்ணிகுலபுஷ்கரஜோஷதாயிந்
க்ஷ்மாநிர்ஜரத்விஜபஶூததிவ்ரு'த்திகாரிந் ।
உத்தர்மஶார்வரஹர க்ஷிதிராக்ஷஸத்ரு-
காகல்பமார்கமர்ஹந் பகவந்நமஸ்தே ॥ ௪௦ ॥

ஶ்ரீஶுக உவாச
இத்யபிஷ்டூய பூமாநம் த்ரிஃ பரிக்ரம்ய பாதயோஃ ।
நத்வாபீஷ்டம் ஜகத்தாதா ஸ்வதாம ப்ரத்யபத்யத ॥ ௪௧ ॥

ததோ'நுஜ்ஞாப்ய பகவாந் ஸ்வபுவம் ப்ராகவஸ்திதாந் ।
வத்ஸாந் புலிநமாநிந்யே யதாபூர்வஸகம் ஸ்வகம் ॥ ௪௨ ॥

ஏகஸ்மிந்நபி யாதே'ப்தே ப்ராணேஶம் சாந்தராத்மநஃ ।
க்ரு'ஷ்ணமாயாஹதா ராஜந் க்ஷணார்தம் மேநிரே'ர்பகாஃ ॥ ௪௩ ॥

கிம் கிம் ந விஸ்மரந்தீஹ மாயாமோஹிதசேதஸஃ ।
யந்மோஹிதம் ஜகத் ஸர்வமபீக்ஷ்ணம் விஸ்ம்ரு'தாத்மகம் ॥ ௪௪ ॥

ஊசுஶ்ச ஸுஹ்ரு'தஃ க்ரு'ஷ்ணம் ஸ்வாகதம் தே'திரம்ஹஸா ।
நைகோ'ப்யபோஜி கவல ஏஹீதஃ ஸாது புஜ்யதாம் ॥ ௪௫ ॥

ததோ ஹஸந் ஹ்ரு'ஷீகேஶோ'ப்யவஹ்ரு'த்ய ஸஹார்பகைஃ ।
தர்ஶயம்ஶ்சர்மாஜகரம் ந்யவர்தத வநாத் வ்ரஜம் ॥ ௪௬ ॥

பர்ஹப்ரஸூநவநதாதுவிசித்ரிதாங்கஃ
ப்ரோத்தாமவேணுதலஶ்ரு'ங்கரவோத்ஸவாட்யஃ ।
வத்ஸாந் க்ரு'ணந்நநுககீதபவித்ரகீர்தி-
ர்கோபீத்ரு'குத்ஸவத்ரு'ஶிஃ ப்ரவிவேஶ கோஷ்டம் ॥ ௪௭ ॥

அத்யாநேந மஹாவ்யாலோ யஶோதாநந்தஸூநுநா ।
ஹதோ'விதா வயம் சாஸ்மாதிதி பாலா வ்ரஜே ஜகுஃ ॥ ௪௮ ॥

ஶ்ரீராஜோவாச
ப்ரஹ்மந் பரோத்பவே க்ரு'ஷ்ணே இயாந் ப்ரேமா கதம் பவேத் ।
யோ'பூதபூர்வஸ்தோகேஷு ஸ்வோத்பவேஷ்வபி கத்யதாம் ॥ ௪௯ ॥

ஶ்ரீஶுக உவாச
ஸர்வேஷாமபி பூதாநாம் ந்ரு'ப ஸ்வாத்மைவ வல்லபஃ ।
இதரே'பத்யவித்தாத்யாஸ்தத்வல்லபதயைவ ஹி ॥ ௫௦ ॥

தத் ராஜேந்த்ர யதா ஸ்நேஹஃ ஸ்வஸ்வகாத்மநி தேஹிநாம் ।
ந ததா மமதாலம்பிபுத்ரவித்தக்ரு'ஹாதிஷு ॥ ௫௧ ॥

தேஹாத்மவாதிநாம் பும்ஸாமபி ராஜந்யஸத்தம ।
யதா தேஹஃ ப்ரியதமஸ்ததா ந ஹ்யநு யே ச தம் ॥ ௫௨ ॥

தேஹோ'பி மமதாபாக் சேத்தர்ஹ்யஸௌ நாத்மவத் ப்ரியஃ ।
யஜ்ஜீர்யத்யபி தேஹே'ஸ்மிந் ஜீவிதாஶா பலீயஸீ ॥ ௫௩ ॥

தஸ்மாத் ப்ரியதமஃ ஸ்வாத்மா ஸர்வேஷாமபி தேஹிநாம் ।
ததர்தமேவ ஸகலம் ஜகதேதச்சராசரம் ॥ ௫௪ ॥

க்ரு'ஷ்ணமேநமவேஹி த்வமாத்மாநமகிலாத்மநாம் ।
ஜகத்திதாய ஸோ'ப்யத்ர தேஹீவாபாதி மாயயா ॥ ௫௫ ॥

வஸ்துதோ ஜாநதாமத்ர க்ரு'ஷ்ணம் ஸ்தாஸ்நு சரிஷ்ணு ச ।
பகவத்ரூபமகிலம் நாந்யத் வஸ்த்விஹ கிஞ்சந ॥ ௫௬ ॥

ஸர்வேஷாமபி வஸ்தூநாம் பாவார்தோ பவதி ஸ்திதஃ ।
தஸ்யாபி பகவாந் க்ரு'ஷ்ணஃ கிமதத் வஸ்து ரூப்யதாம் ॥ ௫௭ ॥

ஸமாஶ்ரிதா யே பதபல்லவப்லவம்
மஹத்பதம் புண்யயஶோ முராரேஃ ।
பவாம்புதிர்வத்ஸபதம் பரம் பதம்
பதம் பதம் யத் விபதாம் ந தேஷாம் ॥ ௫௮ ॥

ஏதத்தே ஸர்வமாக்யாதம் யத் ப்ரு'ஷ்டோ'ஹமிஹ த்வயா ।
தத் கௌமாரே ஹரிக்ரு'தம் பௌகண்டே பரிகீர்திதம் ॥ ௫௯ ॥

ஏதத் ஸுஹ்ரு'த்பிஶ்சரிதம் முராரே-
ரகார்தநம் ஶாத்வலஜேமநம் ச ।
வ்யக்தேதரத் ரூபமஜோர்வபிஷ்டவம்
ஶ்ரு'ண்வந் க்ரு'ணந்நேதி நரோ'கிலார்தாந் ॥ ௬௦ ॥

ஏவம் விஹாரைஃ கௌமாரைஃ கௌமாரம் ஜஹதுர்வ்ரஜே ।
நிலாயநைஃ ஸேதுபந்தைர்மர்கடோத்ப்லவநாதிபிஃ ॥ ௬௧ ॥