ശ്രീശുക ഉവാച
അഥ കൃഷ്ണഃ പരിവൃതോ ജ്ഞാതിഭിര്മുദിതാത്മഭിഃ ।
അനുഗീയമാനോ ന്യവിശദ്വ്രജം ഗോകുലമണ്ഡിതമ് ॥ ൧ ॥
അഥ കൃഷ്ണഃ പരിവൃതോ ജ്ഞാതിഭിര്മുദിതാത്മഭിഃ ।
അനുഗീയമാനോ ന്യവിശദ്വ്രജം ഗോകുലമണ്ഡിതമ് ॥ ൧ ॥
വ്രജേ വിക്രീഡതോരേവം ഗോപാലച്ഛദ്മമായയാ ।
ഗ്രീഷ്മോ നാമര്തുരഭവന്നാതിപ്രേയാഞ്ഛരീരിണാമ് ॥ ൨ ॥
ഗ്രീഷ്മോ നാമര്തുരഭവന്നാതിപ്രേയാഞ്ഛരീരിണാമ് ॥ ൨ ॥
സ ച വൃന്ദാവനഗുണൈര്വസന്ത ഇവ ലക്ഷിതഃ ।
യത്രാസ്തേ ഭഗവാന് സാക്ഷാദ് രാമേണ സഹ കേശവഃ ॥ ൩ ॥
യത്രാസ്തേ ഭഗവാന് സാക്ഷാദ് രാമേണ സഹ കേശവഃ ॥ ൩ ॥
യത്ര നിര്ഝരനിര്ഹ്രാദനിവൃത്തസ്വനഝില്ലികമ് ।
ശശ്വത്തച്ഛീകരര്ജീഷദ്രുമമണ്ഡലമണ്ഡിതമ് ॥ ൪ ॥
ശശ്വത്തച്ഛീകരര്ജീഷദ്രുമമണ്ഡലമണ്ഡിതമ് ॥ ൪ ॥
സരിത്സരഃപ്രസ്രവണോര്മിവായുനാ
കഹ്ലാരകുഞ്ജോത്പലരേണുഹാരിണാ ।
ന വിദ്യതേ യത്ര വനൌകസാം ദവോ
നിദാഘവഹ്ന്യര്കഭവോഽതിശാദ്വലേ ॥ ൫ ॥
കഹ്ലാരകുഞ്ജോത്പലരേണുഹാരിണാ ।
ന വിദ്യതേ യത്ര വനൌകസാം ദവോ
നിദാഘവഹ്ന്യര്കഭവോഽതിശാദ്വലേ ॥ ൫ ॥
അഗാധതോയഹ്രദിനീതടോര്മിഭി-
ര്ദ്രവത്പുരീഷ്യാഃ പുലിനൈഃ സമന്തതഃ ।
ന യത്ര ചണ്ഡാംശുകരാ വിഷോല്ബണാ
ഭുവോ രസം ശാദ്വലിതം ച ഗൃഹ്ണതേ ॥ ൬ ॥
ര്ദ്രവത്പുരീഷ്യാഃ പുലിനൈഃ സമന്തതഃ ।
ന യത്ര ചണ്ഡാംശുകരാ വിഷോല്ബണാ
ഭുവോ രസം ശാദ്വലിതം ച ഗൃഹ്ണതേ ॥ ൬ ॥
വനം കുസുമിതം ശ്രീമന്നദച്ചിത്രമൃഗദ്വിജമ് ।
ഗായന്മയൂരഭ്രമരം കൂജത്കോകിലസാരസമ് ॥ ൭ ॥
ഗായന്മയൂരഭ്രമരം കൂജത്കോകിലസാരസമ് ॥ ൭ ॥
ക്രീഡിഷ്യമാണസ്തന് കൃഷ്ണോ ഭഗവാന് ബലസംയുതഃ ।
വേണും വിരണയന് ഗോപൈര്ഗോധനൈഃ സംവൃതോഽവിശത് ॥ ൮ ॥
വേണും വിരണയന് ഗോപൈര്ഗോധനൈഃ സംവൃതോഽവിശത് ॥ ൮ ॥
പ്രവാലബര്ഹസ്തബകസ്രഗ്ധാതുകൃതഭൂഷണാഃ ।
രാമകൃഷ്ണാദയോ ഗോപാ നനൃതുര്യുയുധുര്ജഗുഃ ॥ ൯ ॥
രാമകൃഷ്ണാദയോ ഗോപാ നനൃതുര്യുയുധുര്ജഗുഃ ॥ ൯ ॥
കൃഷ്ണസ്യ നൃത്യതഃ കേചിജ്ജഗുഃ കേചിദവാദയന് ।
വേണുപാണിതലൈഃ ശൃങ്ഗൈഃ പ്രശശംസുരഥാപരേ ॥ ൧൦ ॥
വേണുപാണിതലൈഃ ശൃങ്ഗൈഃ പ്രശശംസുരഥാപരേ ॥ ൧൦ ॥
ഗോപജാതിപ്രതിച്ഛന്നാ ദേവാ ഗോപാലരൂപിണൌ ।
ഈഡിരേ കൃഷ്ണരാമൌ ച നടാ ഇവ നടം നൃപ ॥ ൧൧ ॥
ഈഡിരേ കൃഷ്ണരാമൌ ച നടാ ഇവ നടം നൃപ ॥ ൧൧ ॥
ഭ്രമണൈര്ലങ്ഘനൈഃ ക്ഷേപൈരാസ്ഫോടനവികര്ഷണൈഃ ।
ചിക്രീഡതുര്നിയുദ്ധേന കാകപക്ഷധരൌ ക്വചിത് ॥ ൧൨ ॥
ചിക്രീഡതുര്നിയുദ്ധേന കാകപക്ഷധരൌ ക്വചിത് ॥ ൧൨ ॥
ക്വചിന്നൃത്യത്സു ചാന്യേഷു ഗായകൌ വാദകൌ സ്വയമ് ।
ശശംസതുര്മഹാരാജ സാധു സാധ്വിതി വാദിനൌ ॥ ൧൩ ॥
ശശംസതുര്മഹാരാജ സാധു സാധ്വിതി വാദിനൌ ॥ ൧൩ ॥
ക്വചിദ്ബില്വൈഃ ക്വചിത്കുമ്ഭൈഃ ക്വചാമലകമുഷ്ടിഭിഃ ।
അസ്പൃശ്യനേത്രബന്ധാദ്യൈഃ ക്വചിന്മൃഗഖഗേഹയാ ॥ ൧൪ ॥
അസ്പൃശ്യനേത്രബന്ധാദ്യൈഃ ക്വചിന്മൃഗഖഗേഹയാ ॥ ൧൪ ॥
ക്വചിച്ച ദര്ദുരപ്ലാവൈര്വിവിധൈരുപഹാസകൈഃ ।
കദാചിത് സ്യന്ദോലികയാ കര്ഹിചിന്നൃപചേഷ്ടയാ ॥ ൧൫ ॥
കദാചിത് സ്യന്ദോലികയാ കര്ഹിചിന്നൃപചേഷ്ടയാ ॥ ൧൫ ॥
ഏവം തൌ ലോകസിദ്ധാഭിഃ ക്രീഡാഭിശ്ചേരതുര്വനേ ।
നദ്യദ്രിദ്രോണികുഞ്ജേഷു കാനനേഷു സരഃസു ച ॥ ൧൬ ॥
നദ്യദ്രിദ്രോണികുഞ്ജേഷു കാനനേഷു സരഃസു ച ॥ ൧൬ ॥
പശൂംശ്ചാരയതോര്ഗോപൈസ്തദ്വനേ രാമകൃഷ്ണയോഃ ।
ഗോപരൂപീ പ്രലമ്ബോഽഗാദസുരസ്തജ്ജിഹീര്ഷയാ ॥ ൧൭ ॥
ഗോപരൂപീ പ്രലമ്ബോഽഗാദസുരസ്തജ്ജിഹീര്ഷയാ ॥ ൧൭ ॥
തം വിദ്വാനപി ദാശാര്ഹോ ഭഗവാന് സര്വദര്ശനഃ ।
അന്വമോദത തത്സഖ്യം വധം തസ്യ വിചിന്തയന് ॥ ൧൮ ॥
അന്വമോദത തത്സഖ്യം വധം തസ്യ വിചിന്തയന് ॥ ൧൮ ॥
തത്രോപാഹൂയ ഗോപാലാന് കൃഷ്ണഃ പ്രാഹ വിഹാരവിത് ।
ഹേ ഗോപാ വിഹരിഷ്യാമോ ദ്വന്ദ്വീഭൂയ യഥായഥമ് ॥ ൧൯ ॥
ഹേ ഗോപാ വിഹരിഷ്യാമോ ദ്വന്ദ്വീഭൂയ യഥായഥമ് ॥ ൧൯ ॥
തത്ര ചക്രുഃ പരിവൃഢൌ ഗോപാ രാമജനാര്ദനൌ ।
കൃഷ്ണസങ്ഘട്ടിനഃ കേചിദാസന് രാമസ്യ ചാപരേ ॥ ൨൦ ॥
കൃഷ്ണസങ്ഘട്ടിനഃ കേചിദാസന് രാമസ്യ ചാപരേ ॥ ൨൦ ॥
ആചേരുര്വിവിധാഃ ക്രീഡാ വാഹ്യവാഹകലക്ഷണാഃ ।
യത്രാരോഹന്തി ജേതാരോ വഹന്തി ച പരാജിതാഃ ॥ ൨൧ ॥
യത്രാരോഹന്തി ജേതാരോ വഹന്തി ച പരാജിതാഃ ॥ ൨൧ ॥
വഹന്തോ വാഹ്യമാനാശ്ച ചാരയന്തശ്ച ഗോധനമ് ।
ഭാണ്ഡീരകം നാമ വടം ജഗ്മുഃ കൃഷ്ണപുരോഗമാഃ ॥ ൨൨ ॥
ഭാണ്ഡീരകം നാമ വടം ജഗ്മുഃ കൃഷ്ണപുരോഗമാഃ ॥ ൨൨ ॥
രാമസങ്ഘട്ടിനോ യര്ഹി ശ്രീദാമവൃഷഭാദയഃ ।
ക്രീഡായാം ജയിനസ്താംസ്താനൂഹുഃ കൃഷ്ണാദയോ നൃപ ॥ ൨൩ ॥
ക്രീഡായാം ജയിനസ്താംസ്താനൂഹുഃ കൃഷ്ണാദയോ നൃപ ॥ ൨൩ ॥
ഉവാഹ കൃഷ്ണോ ഭഗവാന് ശ്രീദാമാനം പരാജിതഃ ।
വൃഷഭം ഭദ്രസേനസ്തു പ്രലമ്ബോ രോഹിണീസുതമ് ॥ ൨൪ ॥
വൃഷഭം ഭദ്രസേനസ്തു പ്രലമ്ബോ രോഹിണീസുതമ് ॥ ൨൪ ॥
അവിഷഹ്യം മന്യമാനഃ കൃഷ്ണം ദാനവപുങ്ഗവഃ ।
വഹന് ദ്രുതതരം പ്രാഗാദവരോഹണതഃ പരമ് ॥ ൨൫ ॥
വഹന് ദ്രുതതരം പ്രാഗാദവരോഹണതഃ പരമ് ॥ ൨൫ ॥
തമുദ്വഹന് ധരണിധരേന്ദ്രഗൌരവം
മഹാസുരോ വിഗതരയോ നിജം വപുഃ ।
സ ആസ്ഥിതഃ പുരടപരിച്ഛദോ ബഭൌ
തഡിദ്ദ്യുമാനുഡുപതിവാഡിവാമ്ബുദഃ ॥ ൨൬ ॥
മഹാസുരോ വിഗതരയോ നിജം വപുഃ ।
സ ആസ്ഥിതഃ പുരടപരിച്ഛദോ ബഭൌ
തഡിദ്ദ്യുമാനുഡുപതിവാഡിവാമ്ബുദഃ ॥ ൨൬ ॥
നിരീക്ഷ്യ തദ്വപുരലമമ്ബരേ ചരത്
പ്രദീപ്തദൃഗ് ഭ്രുകുടിതടോഗ്രദംഷ്ട്രകമ് ।
ജ്വലച്ഛിഖം കടകകിരീടകുണ്ഡല-
ത്വിഷാദ്ഭുതം ഹലധര ഈഷദത്രസത് ॥ ൨൭ ॥
പ്രദീപ്തദൃഗ് ഭ്രുകുടിതടോഗ്രദംഷ്ട്രകമ് ।
ജ്വലച്ഛിഖം കടകകിരീടകുണ്ഡല-
ത്വിഷാദ്ഭുതം ഹലധര ഈഷദത്രസത് ॥ ൨൭ ॥
അഥാഗതസ്മൃതിരഭയോ രിപും ബലോ
വിഹായസാര്ഥമിവ ഹരന്തമാത്മനഃ ।
രുഷാഹനച്ഛിരസി ദൃഢേന മുഷ്ടിനാ
സുരാധിപോ ഗിരിമിവ വജ്രരംഹസാ ॥ ൨൮ ॥
വിഹായസാര്ഥമിവ ഹരന്തമാത്മനഃ ।
രുഷാഹനച്ഛിരസി ദൃഢേന മുഷ്ടിനാ
സുരാധിപോ ഗിരിമിവ വജ്രരംഹസാ ॥ ൨൮ ॥
സ ആഹതഃ സപദി വിശീര്ണമസ്തകോ
മുഖാദ് വമന് രുധിരമപസ്മൃതോഽസുരഃ ।
മഹാരവം വ്യസുരപതത് സമീരയന്
ഗിരിര്യഥാ മഘവത ആയുധാഹതഃ ॥ ൨൯ ॥
മുഖാദ് വമന് രുധിരമപസ്മൃതോഽസുരഃ ।
മഹാരവം വ്യസുരപതത് സമീരയന്
ഗിരിര്യഥാ മഘവത ആയുധാഹതഃ ॥ ൨൯ ॥
ദൃഷ്ട്വാ പ്രലമ്ബം നിഹതം ബലേന ബലശാലിനാ ।
ഗോപാഃ സുവിസ്മിതാ ആസന്സാധു സാധ്വിതി വാദിനഃ ॥ ൩൦ ॥
ഗോപാഃ സുവിസ്മിതാ ആസന്സാധു സാധ്വിതി വാദിനഃ ॥ ൩൦ ॥
ആശിഷോഽഭിഗൃണന്തസ്തം പ്രശശംസുസ്തദര്ഹണമ് ।
പ്രേത്യാഗതമിവാലിങ്ഗ്യ പ്രേമവിഹ്വലചേതസഃ ॥ ൩൧ ॥
പ്രേത്യാഗതമിവാലിങ്ഗ്യ പ്രേമവിഹ്വലചേതസഃ ॥ ൩൧ ॥
പാപേ പ്രലമ്ബേ നിഹതേ ദേവാഃ പരമനിര്വൃതാഃ ।
അഭ്യവര്ഷന് ബലം മാല്യൈഃ ശശംസുഃ സാധു സാധ്വിതി ॥ ൩൨ ॥
അഭ്യവര്ഷന് ബലം മാല്യൈഃ ശശംസുഃ സാധു സാധ്വിതി ॥ ൩൨ ॥