ശ്രീശുക ഉവാച
ഏകദാ ദേവയാത്രായാം ഗോപാലാ ജാതകൌതുകാഃ ।
അനോഭിരനഡുദ്യുക്തൈഃ പ്രയയുസ്തേഽമ്ബികാവനമ് ॥ ൧ ॥
ഏകദാ ദേവയാത്രായാം ഗോപാലാ ജാതകൌതുകാഃ ।
അനോഭിരനഡുദ്യുക്തൈഃ പ്രയയുസ്തേഽമ്ബികാവനമ് ॥ ൧ ॥
തത്ര സ്നാത്വാ സരസ്വത്യാം ദേവം പശുപതിം വിഭുമ് ।
ആനര്ചുരര്ഹണൈര്ഭക്ത്യാ ദേവീം ച നൃപതേഽമ്ബികാമ് ॥ ൨ ॥
ആനര്ചുരര്ഹണൈര്ഭക്ത്യാ ദേവീം ച നൃപതേഽമ്ബികാമ് ॥ ൨ ॥
ഗാവോ ഹിരണ്യം വാസാംസി മധു മധ്വന്നമാദൃതാഃ ।
ബ്രാഹ്മണേഭ്യോ ദദുഃ സര്വേ ദേവോ നഃ പ്രീയതാമിതി ॥ ൩ ॥
ബ്രാഹ്മണേഭ്യോ ദദുഃ സര്വേ ദേവോ നഃ പ്രീയതാമിതി ॥ ൩ ॥
ഊഷുഃ സരസ്വതീതീരേ ജലം പ്രാശ്യ യതവ്രതാഃ ।
രജനീം താം മഹാഭാഗാ നന്ദസുനന്ദകാദയഃ ॥ ൪ ॥
രജനീം താം മഹാഭാഗാ നന്ദസുനന്ദകാദയഃ ॥ ൪ ॥
കശ്ചിന്മഹാനഹിസ്തസ്മിന് വിപിനേഽതിബുഭുക്ഷിതഃ ।
യദൃച്ഛയാഗതോ നന്ദം ശയാനമുരഗോഽഗ്രസീത് ॥ ൫ ॥
യദൃച്ഛയാഗതോ നന്ദം ശയാനമുരഗോഽഗ്രസീത് ॥ ൫ ॥
സ ചുക്രോശാഹിനാ ഗ്രസ്തഃ കൃഷ്ണ കൃഷ്ണ മഹാനയമ് ।
സര്പോ മാം ഗ്രസതേ താത പ്രപന്നം പരിമോചയ ॥ ൬ ॥
സര്പോ മാം ഗ്രസതേ താത പ്രപന്നം പരിമോചയ ॥ ൬ ॥
തസ്യ ചാക്രന്ദിതം ശ്രുത്വാ ഗോപാലാഃ സഹസോത്ഥിതാഃ ।
ഗ്രസ്തം ച ദൃഷ്ട്വാ വിഭ്രാന്താഃ സര്പം വിവ്യധുരുല്മുകൈഃ ॥ ൭ ॥
ഗ്രസ്തം ച ദൃഷ്ട്വാ വിഭ്രാന്താഃ സര്പം വിവ്യധുരുല്മുകൈഃ ॥ ൭ ॥
അലാതൈര്ദഹ്യമാനോഽപി നാമുഞ്ചത്തമുരങ്ഗമഃ ।
തമസ്പൃശത്പദാഭ്യേത്യ ഭഗവാന്സാത്വതാം പതിഃ ॥ ൮ ॥
തമസ്പൃശത്പദാഭ്യേത്യ ഭഗവാന്സാത്വതാം പതിഃ ॥ ൮ ॥
സ വൈ ഭഗവതഃ ശ്രീമത്പാദസ്പര്ശഹതാശുഭഃ ।
ഭേജേ സര്പവപുര്ഹിത്വാ രൂപം വിദ്യാധരാര്ചിതമ് ॥ ൯ ॥
ഭേജേ സര്പവപുര്ഹിത്വാ രൂപം വിദ്യാധരാര്ചിതമ് ॥ ൯ ॥
തമപൃച്ഛദ് ധൃഷീകേശഃ പ്രണതം സമവസ്ഥിതമ് ।
ദീപ്യമാനേന വപുഷാ പുരുഷം ഹേമമാലിനമ് ॥ ൧൦ ॥
ദീപ്യമാനേന വപുഷാ പുരുഷം ഹേമമാലിനമ് ॥ ൧൦ ॥
കോ ഭവാന് പരയാ ലക്ഷ്മ്യാ രോചതേഽദ്ഭുതദര്ശനഃ ।
കഥം ജുഗുപ്സിതാമേതാം ഗതിം വാ പ്രാപിതോഽവശഃ ॥ ൧൧ ॥
കഥം ജുഗുപ്സിതാമേതാം ഗതിം വാ പ്രാപിതോഽവശഃ ॥ ൧൧ ॥
സര്പ ഉവാച
അഹം വിദ്യാധരഃ കശ്ചിത്സുദര്ശന ഇതി ശ്രുതഃ ।
ശ്രിയാ സ്വരൂപസമ്പത്ത്യാ വിമാനേനാചരന് ദിശഃ ॥ ൧൨ ॥
അഹം വിദ്യാധരഃ കശ്ചിത്സുദര്ശന ഇതി ശ്രുതഃ ।
ശ്രിയാ സ്വരൂപസമ്പത്ത്യാ വിമാനേനാചരന് ദിശഃ ॥ ൧൨ ॥
ഋഷീന് വിരൂപാങ്ഗിരസഃ പ്രാഹസം രൂപദര്പിതഃ ।
തൈരിമാം പ്രാപിതോ യോനിം പ്രലബ്ധൈഃ സ്വേന പാപ്മനാ ॥ ൧൩ ॥
തൈരിമാം പ്രാപിതോ യോനിം പ്രലബ്ധൈഃ സ്വേന പാപ്മനാ ॥ ൧൩ ॥
ശാപോ മേഽനുഗ്രഹായൈവ കൃതസ്തൈഃ കരുണാത്മഭിഃ ।
യദഹം ലോകഗുരുണാ പദാ സ്പൃഷ്ടോ ഹതാശുഭഃ ॥ ൧൪ ॥
യദഹം ലോകഗുരുണാ പദാ സ്പൃഷ്ടോ ഹതാശുഭഃ ॥ ൧൪ ॥
തം ത്വാഹം ഭവഭീതാനാം പ്രപന്നാനാം ഭയാപഹമ് ।
ആപൃച്ഛേ ശാപനിര്മുക്തഃ പാദസ്പര്ശാദമീവഹന് ॥ ൧൫ ॥
ആപൃച്ഛേ ശാപനിര്മുക്തഃ പാദസ്പര്ശാദമീവഹന് ॥ ൧൫ ॥
പ്രപന്നോഽസ്മി മഹായോഗിന് മഹാപുരുഷ സത്പതേ ।
അനുജാനീഹി മാം ദേവ സര്വലോകേശ്വരേശ്വര ॥ ൧൬ ॥
അനുജാനീഹി മാം ദേവ സര്വലോകേശ്വരേശ്വര ॥ ൧൬ ॥
ബ്രഹ്മദണ്ഡാദ്വിമുക്തോഽഹം സദ്യസ്തേഽച്യുത ദര്ശനാത് ।
യന്നാമ ഗൃഹ്ണന്നഖിലാന് ശ്രോതൃനാത്മാനമേവ ച ।
സദ്യഃ പുനാതി കിം ഭൂയസ്തസ്യ സ്പൃഷ്ടഃ പദാ ഹി തേ ॥ ൧൭ ॥
യന്നാമ ഗൃഹ്ണന്നഖിലാന് ശ്രോതൃനാത്മാനമേവ ച ।
സദ്യഃ പുനാതി കിം ഭൂയസ്തസ്യ സ്പൃഷ്ടഃ പദാ ഹി തേ ॥ ൧൭ ॥
ഇത്യനുജ്ഞാപ്യ ദാശാര്ഹം പരിക്രമ്യാഭിവന്ദ്യ ച ।
സുദര്ശനോ ദിവം യാതഃ കൃച്ഛ്രാന്നന്ദശ്ച മോചിതഃ ॥ ൧൮ ॥
സുദര്ശനോ ദിവം യാതഃ കൃച്ഛ്രാന്നന്ദശ്ച മോചിതഃ ॥ ൧൮ ॥
നിശാമ്യ കൃഷ്ണസ്യ തദാത്മവൈഭവം
വ്രജൌകസോ വിസ്മിതചേതസസ്തതഃ ।
സമാപ്യ തസ്മിന് നിയമം പുനര്വ്രജം
നൃപായയുസ്തത് കഥയന്ത ആദൃതാഃ ॥ ൧൯ ॥
വ്രജൌകസോ വിസ്മിതചേതസസ്തതഃ ।
സമാപ്യ തസ്മിന് നിയമം പുനര്വ്രജം
നൃപായയുസ്തത് കഥയന്ത ആദൃതാഃ ॥ ൧൯ ॥
കദാചിദഥ ഗോവിന്ദോ രാമശ്ചാദ്ഭുതവിക്രമഃ ।
വിജഹ്രതുര്വനേ രാത്ര്യാം മധ്യഗൌ വ്രജയോഷിതാമ് ॥ ൨൦ ॥
വിജഹ്രതുര്വനേ രാത്ര്യാം മധ്യഗൌ വ്രജയോഷിതാമ് ॥ ൨൦ ॥
ഉപഗീയമാനൌ ലലിതം സ്ത്രീജനൈര്ബദ്ധസൌഹൃദൈഃ ।
സ്വലങ്കൃതാനുലിപ്താങ്ഗൌ സ്രഗ്വിനൌ വിരജോഽമ്ബരൌ ॥ ൨൧ ॥
സ്വലങ്കൃതാനുലിപ്താങ്ഗൌ സ്രഗ്വിനൌ വിരജോഽമ്ബരൌ ॥ ൨൧ ॥
നിശാമുഖം മാനയന്താവുദിതോഡുപതാരകമ് ।
മല്ലികാഗന്ധമത്താലി ജുഷ്ടം കുമുദവായുനാ ॥ ൨൨ ॥
മല്ലികാഗന്ധമത്താലി ജുഷ്ടം കുമുദവായുനാ ॥ ൨൨ ॥
ജഗതുഃ സര്വഭൂതാനാം മനഃശ്രവണമങ്ഗലമ് ।
തൌ കല്പയന്തൌ യുഗത്സ്വരമണ്ഡലമൂര്ച്ഛിതമ് ॥ ൨൩ ॥
തൌ കല്പയന്തൌ യുഗത്സ്വരമണ്ഡലമൂര്ച്ഛിതമ് ॥ ൨൩ ॥
ഗോപ്യസ്തദ്ഗീതമാകര്ണ്യ മൂര്ച്ഛിതാ നാവിദന്നൃപ ।
സ്രംസദ്ദുകൂലമാത്മാനം സ്രസ്തകേശസ്രജം തതഃ ॥ ൨൪ ॥
സ്രംസദ്ദുകൂലമാത്മാനം സ്രസ്തകേശസ്രജം തതഃ ॥ ൨൪ ॥
ഏവം വിക്രീഡതോഃ സ്വൈരം ഗായതോഃ സമ്പ്രമത്തവത് ।
ശങ്ഖചൂഡ ഇതി ഖ്യാതോ ധനദാനുചരോഽഭ്യഗാത് ॥ ൨൫ ॥
ശങ്ഖചൂഡ ഇതി ഖ്യാതോ ധനദാനുചരോഽഭ്യഗാത് ॥ ൨൫ ॥
തയോര്നിരീക്ഷതോ രാജംസ്തന്നാഥം പ്രമദാജനമ് ।
ക്രോശന്തം കാലയാമാസ ദിശ്യുദീച്യാമശങ്കിതഃ ॥ ൨൬ ॥
ക്രോശന്തം കാലയാമാസ ദിശ്യുദീച്യാമശങ്കിതഃ ॥ ൨൬ ॥
ക്രോശന്തം കൃഷ്ണ രാമേതി വിലോക്യ സ്വപരിഗ്രഹമ് ।
യഥാ ഗാ ദസ്യുനാ ഗ്രസ്താ ഭ്രാതരാവന്വധാവതാമ് ॥ ൨൭ ॥
യഥാ ഗാ ദസ്യുനാ ഗ്രസ്താ ഭ്രാതരാവന്വധാവതാമ് ॥ ൨൭ ॥
മാ ഭൈഷ്ടേത്യഭയാരാവൌ ശാലഹസ്തൌ തരസ്വിനൌ ।
ആസേദതുസ്തം തരസാ ത്വരിതം ഗുഹ്യകാധമമ് ॥ ൨൮ ॥
ആസേദതുസ്തം തരസാ ത്വരിതം ഗുഹ്യകാധമമ് ॥ ൨൮ ॥
സ വീക്ഷ്യ താവനുപ്രാപ്തൌ കാലമൃത്യൂ ഇവോദ്വിജന് ।
വിഷൃജ്യ സ്ത്രീജനം മൂഢഃ പ്രാദ്രവജ്ജീവിതേച്ഛയാ ॥ ൨൯ ॥
വിഷൃജ്യ സ്ത്രീജനം മൂഢഃ പ്രാദ്രവജ്ജീവിതേച്ഛയാ ॥ ൨൯ ॥
തമന്വധാവദ് ഗോവിന്ദോ യത്ര യത്ര സ ധാവതി ।
ജിഹീര്ഷുസ്തച്ഛിരോരത്നം തസ്ഥൌ രക്ഷന് സ്ത്രിയോ ബലഃ ॥ ൩൦ ॥
ജിഹീര്ഷുസ്തച്ഛിരോരത്നം തസ്ഥൌ രക്ഷന് സ്ത്രിയോ ബലഃ ॥ ൩൦ ॥
അവിദൂര ഇവാഭ്യേത്യ ശിരസ്തസ്യ ദുരാത്മനഃ ।
ജഹാര മുഷ്ടിനൈവാങ്ഗ സഹചൂഡമണിം വിഭുഃ ॥ ൩൧ ॥
ജഹാര മുഷ്ടിനൈവാങ്ഗ സഹചൂഡമണിം വിഭുഃ ॥ ൩൧ ॥
ശങ്ഖചൂഡം നിഹത്യൈവം മണിമാദായ ഭാസ്വരമ് ।
അഗ്രജായാദദാത്പ്രീത്യാ പശ്യന്തീനാം ച യോഷിതാമ് ॥ ൩൨ ॥
അഗ്രജായാദദാത്പ്രീത്യാ പശ്യന്തീനാം ച യോഷിതാമ് ॥ ൩൨ ॥