Lord Krishna

ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତମ୍ ୧୧.୧୪

(Srimad Bhagavatam Canto 11, Chapter 14 — Devotion Above All Other Paths in Odia)

Vyasa

Also known as vadanti krsna sreyamsi bahuni brahmavadina

Devotion Above All Other Paths. Śrīmad Bhāgavatam Canto 11, Chapter 14 (Kṛṣṇa's Last Teaching to Uddhava), 46 verses in Sanskrit with transliteration in 9 scripts.

ଶ୍ରୀଉଦ୍ଧଵ ଉଵାଚ
ଵଦନ୍ତି କୃଷ୍ଣ ଶ୍ରେଯାଂସି ବହୂନି ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନଃ ।
ତେଷାଂ ଵିକଲ୍ପପ୍ରାଧାନ୍ଯମୁତାହୋ ଏକମୁଖ୍ଯତା ॥ ୧ ॥
ଭଵତୋଦାହୃତଃ ସ୍ଵାମିନ୍ ଭକ୍ତିଯୋଗୋଽନପେକ୍ଷିତଃ ।
ନିରସ୍ଯ ସର୍ଵତଃ ସଙ୍ଗଂ ଯେନ ତ୍ଵଯ୍ଯାଵିଶେନ୍ମନଃ ॥ ୨ ॥
ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ
କାଲେନ ନଷ୍ଟା ପ୍ରଲଯେ ଵାଣୀଯଂ ଵେଦସଂଜ୍ଞିତା ।
ମଯାଦୌ ବ୍ରହ୍ମଣେ ପ୍ରୋକ୍ତା ଧର୍ମୋ ଯସ୍ଯାଂ ମଦାତ୍ମକଃ ॥ ୩ ॥
ତେନ ପ୍ରୋକ୍ତା ସ୍ଵ ପୁତ୍ରାଯ ମନଵେ ପୂର୍ଵଜାଯ ସା ।
ତତୋ ଭୃଗ୍ଵାଦଯୋଽଗୃହ୍ଣନ୍ ସପ୍ତ ବ୍ରହ୍ମମହର୍ଷଯଃ ॥ ୪ ॥
ତେଭ୍ଯଃ ପିତୃଭ୍ଯସ୍ତତ୍ପୁତ୍ରା ଦେଵଦାନଵଗୁହ୍ଯକାଃ ।
ମନୁଷ୍ଯାଃ ସିଦ୍ଧଗନ୍ଧର୍ଵାଃ ସଵିଦ୍ଯାଧରଚାରଣାଃ ॥ ୫ ॥
କିନ୍ଦେଵାଃ କିନ୍ନରା ନାଗା ରକ୍ଷଃକିମ୍ପୁରୁଷାଦଯଃ ।
ବହ୍ଵଯସ୍ତେଷାଂ ପ୍ରକୃତଯୋ ରଜଃସତ୍ତ୍ଵତମୋଭୁଵଃ ॥ ୬ ॥
ଯାଭିର୍ଭୂତାନି ଭିଦ୍ଯନ୍ତେ ଭୂତାନାଂ ପତଯସ୍ତଥା ।
ଯଥାପ୍ରକୃତି ସର୍ଵେଷାଂ ଚିତ୍ରା ଵାଚଃ ସ୍ରଵନ୍ତି ହି ॥ ୭ ॥
ଏଵଂ ପ୍ରକୃତିଵୈଚିତ୍ର୍ଯାଦ୍ ଭିଦ୍ଯନ୍ତେ ମତଯୋ ନୃଣାମ୍ ।
ପାରମ୍ପର୍ଯେଣ କେଷାଞ୍ଚିତ୍ ପାଷଣ୍ଡମତଯୋଽପରେ ॥ ୮ ॥
ମନ୍ମାଯାମୋହିତଧିଯଃ ପୁରୁଷାଃ ପୁରୁଷର୍ଷଭ ।
ଶ୍ରେଯୋ ଵଦନ୍ତ୍ଯନେକାନ୍ତଂ ଯଥାକର୍ମ ଯଥାରୁଚି ॥ ୯ ॥
ଧର୍ମମେକେ ଯଶଶ୍ଚାନ୍ଯେ କାମଂ ସତ୍ଯଂ ଦମଂ ଶମମ୍ ।
ଅନ୍ଯେ ଵଦନ୍ତି ସ୍ଵାର୍ଥଂ ଵା ଐଶ୍ଵର୍ଯଂ ତ୍ଯାଗଭୋଜନମ୍ ।
କେଚିଦ୍ ଯଜ୍ଞଂ ତପୋ ଦାନଂ ଵ୍ରତାନି ନିଯମାନ୍ ଯମାନ୍ ॥ ୧୦ ॥
ଆଦ୍ଯନ୍ତଵନ୍ତ ଏଵୈଷାଂ ଲୋକାଃ କର୍ମଵିନିର୍ମିତାଃ ।
ଦୁଃଖୋଦର୍କାସ୍ତମୋନିଷ୍ଠାଃ କ୍ଷୁଦ୍ରା ମନ୍ଦାଃ ଶୁଚାର୍ପିତାଃ ॥ ୧୧ ॥
ମଯ୍ଯର୍ପିତାତ୍ମନଃ ସଭ୍ଯ ନିରପେକ୍ଷସ୍ଯ ସର୍ଵତଃ ।
ମଯାତ୍ମନା ସୁଖଂ ଯତ୍ତତ୍ କୁତଃ ସ୍ଯାଦ୍ ଵିଷଯାତ୍ମନାମ୍ ॥ ୧୨ ॥
ଅକିଞ୍ଚନସ୍ଯ ଦାନ୍ତସ୍ଯ ଶାନ୍ତସ୍ଯ ସମଚେତସଃ ।
ମଯା ସନ୍ତୁଷ୍ଟମନସଃ ସର୍ଵାଃ ସୁଖମଯା ଦିଶଃ ॥ ୧୩ ॥
ନ ପାରମେଷ୍ଠ୍ଯଂ ନ ମହେନ୍ଦ୍ରଧିଷ୍ଣ୍ଯଂ
ନ ସାର୍ଵଭୌମଂ ନ ରସାଧିପତ୍ଯମ୍ ।
ନ ଯୋଗସିଦ୍ଧୀରପୁନର୍ଭଵଂ ଵା
ମଯ୍ଯର୍ପିତାତ୍ମେଚ୍ଛତି ମଦ୍ଵିନାନ୍ଯତ୍ ॥ ୧୪ ॥
ନ ତଥା ମେ ପ୍ରିଯତମ ଆତ୍ମଯୋନିର୍ନ ଶଙ୍କରଃ ।
ନ ଚ ସଙ୍କର୍ଷଣୋ ନ ଶ୍ରୀର୍ନୈଵାତ୍ମା ଚ ଯଥା ଭଵାନ୍ ॥ ୧୫ ॥
ନିରପେକ୍ଷଂ ମୁନିଂ ଶାନ୍ତଂ ନିର୍ଵୈରଂ ସମଦର୍ଶନମ୍ ।
ଅନୁଵ୍ରଜାମ୍ଯହଂ ନିତ୍ଯଂ ପୂଯେଯେତ୍ଯଙ୍ଘ୍ରିରେଣୁଭିଃ ॥ ୧୬ ॥
ନିଷ୍କିଞ୍ଚନା ମଯ୍ଯନୁରକ୍ତଚେତସଃ
ଶାନ୍ତା ମହାନ୍ତୋଽଖିଲଜୀଵଵତ୍ସଲାଃ ।
କାମୈରନାଲବ୍ଧଧିଯୋ ଜୁଷନ୍ତି ତେ
ଯନ୍ନୈରପେକ୍ଷ୍ଯଂ ନ ଵିଦୁଃ ସୁଖଂ ମମ ॥ ୧୭ ॥
ବାଧ୍ଯମାନୋଽପି ମଦ୍ଭକ୍ତୋ ଵିଷଯୈରଜିତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ ।
ପ୍ରାଯଃ ପ୍ରଗଲ୍ଭଯା ଭକ୍ତ୍ଯା ଵିଷଯୈର୍ନାଭିଭୂଯତେ ॥ ୧୮ ॥
ଯଥାଗ୍ନିଃ ସୁସମୃଦ୍ଧାର୍ଚିଃ କରୋତ୍ଯେଧାଂସି ଭସ୍ମସାତ୍ ।
ତଥା ମଦ୍ଵିଷଯା ଭକ୍ତିରୁଦ୍ଧଵୈନାଂସି କୃତ୍ସ୍ନଶଃ ॥ ୧୯ ॥
ନ ସାଧଯତି ମାଂ ଯୋଗୋ ନ ସାଙ୍ଖ୍ଯଂ ଧର୍ମ ଉଦ୍ଧଵ ।
ନ ସ୍ଵାଧ୍ଯାଯସ୍ତପସ୍ତ୍ଯାଗୋ ଯଥା ଭକ୍ତିର୍ମମୋର୍ଜିତା ॥ ୨୦ ॥
ଭକ୍ତ୍ଯାହମେକଯା ଗ୍ରାହ୍ଯଃ ଶ୍ରଦ୍ଧଯାତ୍ମା ପ୍ରିଯଃ ସତାମ୍ ।
ଭକ୍ତିଃ ପୁନାତି ମନ୍ନିଷ୍ଠା ଶ୍ଵପାକାନପି ସମ୍ଭଵାତ୍ ॥ ୨୧ ॥
ଧର୍ମଃ ସତ୍ଯଦଯୋପେତୋ ଵିଦ୍ଯା ଵା ତପସାନ୍ଵିତା ।
ମଦ୍ଭକ୍ତ୍ଯାପେତମାତ୍ମାନଂ ନ ସମ୍ଯକ୍ ପ୍ରପୁନାତି ହି ॥ ୨୨ ॥
କଥଂ ଵିନା ରୋମହର୍ଷଂ ଦ୍ରଵତା ଚେତସା ଵିନା ।
ଵିନାନନ୍ଦାଶ୍ରୁକଲଯା ଶୁଧ୍ଯେଦ୍ ଭକ୍ତ୍ଯା ଵିନାଶଯଃ ॥ ୨୩ ॥
ଵାଗ୍ ଗଦ୍ଗଦା ଦ୍ରଵତେ ଯସ୍ଯ ଚିତ୍ତଂ
ରୁଦତ୍ଯଭୀକ୍ଷ୍ଣଂ ହସତି କ୍ଵଚିଚ୍ଚ ।
ଵିଲଜ୍ଜ ଉଦ୍ଗାଯତି ନୃତ୍ଯତେ ଚ
ମଦ୍ଭକ୍ତିଯୁକ୍ତୋ ଭୁଵନଂ ପୁନାତି ॥ ୨୪ ॥
ଯଥାଗ୍ନିନା ହେମ ମଲଂ ଜହାତି
ଧ୍ମାତଂ ପୁନଃ ସ୍ଵଂ ଭଜତେ ଚ ରୂପମ୍ ।
ଆତ୍ମା ଚ କର୍ମାନୁଶଯଂ ଵିଧୂଯ
ମଦ୍ଭକ୍ତିଯୋଗେନ ଭଜତ୍ଯଥୋ ମାମ୍ ॥ ୨୫ ॥
ଯଥା ଯଥାତ୍ମା ପରିମୃଜ୍ଯତେଽସୌ
ମତ୍ପୁଣ୍ଯଗାଥାଶ୍ରଵଣାଭିଧାନୈଃ ।
ତଥା ତଥା ପଶ୍ଯତି ଵସ୍ତୁ ସୂକ୍ଷ୍ମଂ
ଚକ୍ଷୁର୍ଯଥୈଵାଞ୍ଜନସମ୍ପ୍ରଯୁକ୍ତମ୍ ॥ ୨୬ ॥
ଵିଷଯାନ୍ ଧ୍ଯାଯତଶ୍ଚିତ୍ତଂ ଵିଷଯେଷୁ ଵିଷଜ୍ଜତେ ।
ମାମନୁସ୍ମରତଶ୍ଚିତ୍ତଂ ମଯ୍ଯେଵ ପ୍ରଵିଲୀଯତେ ॥ ୨୭ ॥
ତସ୍ମାଦସଦଭିଧ୍ଯାନଂ ଯଥା ସ୍ଵପ୍ନମନୋରଥମ୍ ।
ହିତ୍ଵା ମଯି ସମାଧତ୍ସ୍ଵ ମନୋ ମଦ୍ଭାଵଭାଵିତମ୍ ॥ ୨୮ ॥
ସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ସ୍ତ୍ରୀସଙ୍ଗିନାଂ ସଙ୍ଗଂ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଦୂରତ ଆତ୍ମଵାନ୍ ।
କ୍ଷେମେ ଵିଵିକ୍ତ ଆସୀନଶ୍ଚିନ୍ତଯେନ୍ମାମତନ୍ଦ୍ରିତଃ ॥ ୨୯ ॥
ନ ତଥାସ୍ଯ ଭଵେତ୍ କ୍ଲେଶୋ ବନ୍ଧଶ୍ଚାନ୍ଯପ୍ରସଙ୍ଗତଃ ।
ଯୋଷିତ୍ସଙ୍ଗାଦ୍ ଯଥା ପୁଂସୋ ଯଥା ତତ୍ସଙ୍ଗିସଙ୍ଗତଃ ॥ ୩୦ ॥
ଶ୍ରୀଉଦ୍ଧଵ ଉଵାଚ
ଯଥା ତ୍ଵାମରଵିନ୍ଦାକ୍ଷ ଯାଦୃଶଂ ଵା ଯଦାତ୍ମକମ୍ ।
ଧ୍ଯାଯେନ୍ମୁମୁକ୍ଷୁରେତନ୍ମେ ଧ୍ଯାନଂ ତ୍ଵଂ ଵକ୍ତୁମର୍ହସି ॥ ୩୧ ॥
ଶ୍ରୀଭଗଵାନୁଵାଚ
ସମ ଆସନ ଆସୀନଃ ସମକାଯୋ ଯଥାସୁଖମ୍ ।
ହସ୍ତାଵୁତ୍ସଙ୍ଗ ଆଧାଯ ସ୍ଵନାସାଗ୍ରକୃତେକ୍ଷଣଃ ॥ ୩୨ ॥
ପ୍ରାଣସ୍ଯ ଶୋଧଯେନ୍ମାର୍ଗଂ ପୂରକୁମ୍ଭକରେଚକୈଃ ।
ଵିପର୍ଯଯେଣାପି ଶନୈରଭ୍ଯସେନ୍ନିର୍ଜିତେନ୍ଦ୍ରିଯଃ ॥ ୩୩ ॥
ହୃଦ୍ଯଵିଚ୍ଛିନ୍ନମୋଙ୍କାରଂ ଘଣ୍ଟାନାଦଂ ବିସୋର୍ଣଵତ୍ ।
ପ୍ରାଣେନୋଦୀର୍ଯ ତତ୍ରାଥ ପୁନଃ ସଂଵେଶଯେତ୍ ସ୍ଵରମ୍ ॥ ୩୪ ॥
ଏଵଂ ପ୍ରଣଵସଂଯୁକ୍ତଂ ପ୍ରାଣମେଵ ସମଭ୍ଯସେତ୍ ।
ଦଶକୃତ୍ଵସ୍ତ୍ରିଷଵଣଂ ମାସାଦର୍ଵାଗ୍ ଜିତାନିଲଃ ॥ ୩୫ ॥
ହୃତ୍ପୁଣ୍ଡରୀକମନ୍ତଃସ୍ଥମୂର୍ଧ୍ଵନାଲମଧୋମୁଖମ୍ ।
ଧ୍ଯାତ୍ଵୋର୍ଧ୍ଵମୁଖମୁନ୍ନିଦ୍ରମଷ୍ଟପତ୍ରଂ ସକର୍ଣିକମ୍ ।
କର୍ଣିକାଯାଂ ନ୍ଯସେତ୍ ସୂର୍ଯସୋମାଗ୍ନୀନୁତ୍ତରୋତ୍ତରମ୍ ॥ ୩୬ ॥
ଵହ୍ନିମଧ୍ଯେ ସ୍ମରେଦ୍ ରୂପଂ ମମୈତଦ୍ ଧ୍ଯାନମଙ୍ଗଲମ୍ ।
ସମଂ ପ୍ରଶାନ୍ତଂ ସୁମୁଖଂ ଦୀର୍ଘଚାରୁଚତୁର୍ଭୁଜମ୍ ॥ ୩୭ ॥
ସୁଚାରୁସୁନ୍ଦରଗ୍ରୀଵଂ ସୁକପୋଲଂ ଶୁଚିସ୍ମିତମ୍ ।
ସମାନକର୍ଣଵିନ୍ଯସ୍ତସ୍ଫୁରନ୍ମକରକୁଣ୍ଡଲମ୍ ॥ ୩୮ ॥
ହେମାମ୍ବରଂ ଘନଶ୍ଯାମଂ ଶ୍ରୀଵତ୍ସଶ୍ରୀନିକେତନମ୍ ।
ଶଙ୍ଖଚକ୍ରଗଦାପଦ୍ମଵନମାଲାଵିଭୂଷିତମ୍ ॥ ୩୯ ॥
ନୂପୁରୈର୍ଵିଲସତ୍ପାଦଂ କୌସ୍ତୁଭପ୍ରଭଯା ଯୁତମ୍ ।
ଦ୍ଯୁମତ୍କିରୀଟକଟକକଟିସୂତ୍ରାଙ୍ଗଦାଯୁତମ୍ ॥ ୪୦ ॥
ସର୍ଵାଙ୍ଗସୁନ୍ଦରଂ ହୃଦ୍ଯଂ ପ୍ରସାଦସୁମୁଖେକ୍ଷଣମ୍ ।
ସୁକୁମାରମଭିଧ୍ଯାଯେତ୍ ସର୍ଵାଙ୍ଗେଷୁ ମନୋ ଦଧତ୍ ॥ ୪୧ ॥
ଇନ୍ଦ୍ରିଯାଣୀନ୍ଦ୍ରିଯାର୍ଥେଭ୍ଯୋ ମନସାକୃଷ୍ଯ ତନ୍ମନଃ ।
ବୁଦ୍ଧ୍ଯା ସାରଥିନା ଧୀରଃ ପ୍ରଣଯେନ୍ମଯି ସର୍ଵତଃ ॥ ୪୨ ॥
ତତ୍ ସର୍ଵଵ୍ଯାପକଂ ଚିତ୍ତମାକୃଷ୍ଯୈକତ୍ର ଧାରଯେତ୍ ।
ନାନ୍ଯାନି ଚିନ୍ତଯେଦ୍ ଭୂଯଃ ସୁସ୍ମିତଂ ଭାଵଯେନ୍ମୁଖମ୍ ॥ ୪୩ ॥
ତତ୍ର ଲବ୍ଧପଦଂ ଚିତ୍ତମାକୃଷ୍ଯ ଵ୍ଯୋମ୍ନି ଧାରଯେତ୍ ।
ତଚ୍ଚ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ମଦାରୋହୋ ନ କିଞ୍ଚିଦପି ଚିନ୍ତଯେତ୍ ॥ ୪୪ ॥
ଏଵଂ ସମାହିତମତିର୍ମାମେଵାତ୍ମାନମାତ୍ମନି ।
ଵିଚଷ୍ଟେ ମଯି ସର୍ଵାତ୍ମନ୍ ଜ୍ଯୋତିର୍ଜ୍ଯୋତିଷି ସଂଯୁତମ୍ ॥ ୪୫ ॥
ଧ୍ଯାନେନେତ୍ଥଂ ସୁତୀଵ୍ରେଣ ଯୁଞ୍ଜତୋ ଯୋଗିନୋ ମନଃ ।
ସଂଯାସ୍ଯତ୍ଯାଶୁ ନିର୍ଵାଣଂ ଦ୍ରଵ୍ଯ ଜ୍ଞାନକ୍ରିଯାଭ୍ରମଃ ॥ ୪୬ ॥

Explore More