நாரத உவாச
தேவதேவ நமஸ்தே'ஸ்து பூதபாவந பூர்வஜ ।
தத் விஜாநீஹி யஜ்ஜ்ஞாநமாத்மதத்த்வநிதர்ஶநம் ॥ ௧ ॥
தேவதேவ நமஸ்தே'ஸ்து பூதபாவந பூர்வஜ ।
தத் விஜாநீஹி யஜ்ஜ்ஞாநமாத்மதத்த்வநிதர்ஶநம் ॥ ௧ ॥
யத்ரூபம் யததிஷ்டாநம் யதஃ ஸ்ரு'ஷ்டமிதம் ப்ரபோ ।
யத்ஸம்ஸ்தம் யத்பரம் யச்ச தத் தத்த்வம் வத தத்த்வதஃ ॥ ௨ ॥
யத்ஸம்ஸ்தம் யத்பரம் யச்ச தத் தத்த்வம் வத தத்த்வதஃ ॥ ௨ ॥
ஸர்வம் ஹ்யேதத் பவாந் வேத பூதபவ்யபவத்ப்ரபுஃ ।
கராமலகவத் விஶ்வம் விஜ்ஞாநாவஸிதம் தவ ॥ ௩ ॥
கராமலகவத் விஶ்வம் விஜ்ஞாநாவஸிதம் தவ ॥ ௩ ॥
யத்விஜ்ஞாநோ யதாதாரோ யத்பரஸ்த்வம் யதாத்மகஃ ।
ஏகஃ ஸ்ரு'ஜஸி பூதாநி பூதைரேவாத்மமாயயா ॥ ௪ ॥
ஏகஃ ஸ்ரு'ஜஸி பூதாநி பூதைரேவாத்மமாயயா ॥ ௪ ॥
ஆத்மந் பாவயஸே தாநீ ந பராபாவயந் ஸ்வயம் ।
ஆத்மஶக்திமவஷ்டப்ய ஊர்ணநாபிரிவாக்லமஃ ॥ ௫ ॥
ஆத்மஶக்திமவஷ்டப்ய ஊர்ணநாபிரிவாக்லமஃ ॥ ௫ ॥
நாஹம் வேத பரம் ஹ்யஸ்மிந்நாபரம் ந ஸமம் விபோ ।
நாமரூபகுணைர்பாவ்யம் ஸதஸத் கிஞ்சிதந்யதஃ ॥ ௬ ॥
நாமரூபகுணைர்பாவ்யம் ஸதஸத் கிஞ்சிதந்யதஃ ॥ ௬ ॥
ஸ பவாநசரத் கோரம் யத் தபஃ ஸுஸமாஹிதஃ ।
தேந கேதயஸே நஸ்த்வம் பராஶங்காம் ச யச்சஸி ॥ ௭ ॥
தேந கேதயஸே நஸ்த்வம் பராஶங்காம் ச யச்சஸி ॥ ௭ ॥
ஏதந்மே ப்ரு'ச்சதஃ ஸர்வம் ஸர்வஜ்ஞ ஸகலேஶ்வர ।
விஜாநீஹி யதைவேதமஹம் புத்யே'நுஶாஸிதஃ ॥ ௮ ॥
விஜாநீஹி யதைவேதமஹம் புத்யே'நுஶாஸிதஃ ॥ ௮ ॥
ப்ரஹ்மோவாச
ஸம்யக் காருணிகஸ்யேதம் வத்ஸ தே விசிகித்ஸிதம் ।
யதஹம் சோதிதஃ ஸௌம்ய பகவத்வீர்யதர்ஶநே ॥ ௯ ॥
ஸம்யக் காருணிகஸ்யேதம் வத்ஸ தே விசிகித்ஸிதம் ।
யதஹம் சோதிதஃ ஸௌம்ய பகவத்வீர்யதர்ஶநே ॥ ௯ ॥
நாந்ரு'தம் தவ தச்சாபி யதா மாம் ப்ரப்ரவீஷி போஃ ।
அவிஜ்ஞாய பரம் மத்த ஏதாவத்த்வம் யதோ ஹி மே ॥ ௧௦ ॥
அவிஜ்ஞாய பரம் மத்த ஏதாவத்த்வம் யதோ ஹி மே ॥ ௧௦ ॥
யேந ஸ்வரோசிஷா விஶ்வம் ரோசிதம் ரோசயாம்யஹம் ।
யதார்கோ'க்நிர்யதா ஸோமோ யதர்க்ஷக்ரஹதாரகாஃ ॥ ௧௧ ॥
யதார்கோ'க்நிர்யதா ஸோமோ யதர்க்ஷக்ரஹதாரகாஃ ॥ ௧௧ ॥
தஸ்மை நமோ பகவதே வாஸுதேவாய தீமஹி ।
யந்மாயயா துர்ஜயயா மாம் வதந்தி ஜகத்குரும் ॥ ௧௨ ॥
யந்மாயயா துர்ஜயயா மாம் வதந்தி ஜகத்குரும் ॥ ௧௨ ॥
விலஜ்ஜமாநயா யஸ்ய ஸ்தாதுமீக்ஷாபதே'முயா ।
விமோஹிதா விகத்தந்தே மமாஹமிதி துர்தியஃ ॥ ௧௩ ॥
விமோஹிதா விகத்தந்தே மமாஹமிதி துர்தியஃ ॥ ௧௩ ॥
த்ரவ்யம் கர்ம ச காலஶ்ச ஸ்வபாவோ ஜீவ ஏவ ச ।
வாஸுதேவாத்பரோ ப்ரஹ்மந்ந ச சாந்யோ'ர்தோ'ஸ்தி தத்த்வதஃ ॥ ௧௪ ॥
வாஸுதேவாத்பரோ ப்ரஹ்மந்ந ச சாந்யோ'ர்தோ'ஸ்தி தத்த்வதஃ ॥ ௧௪ ॥
நாராயணபரா வேதா தேவா நாராயணாங்கஜாஃ ।
நாராயணபரா லோகா நாராயணபரா மகாஃ ॥ ௧௫ ॥
நாராயணபரா லோகா நாராயணபரா மகாஃ ॥ ௧௫ ॥
நாராயணபரோ யோகோ நாராயணபரம் தபஃ ।
நாராயணபரம் ஜ்ஞாநம் நாராயணபரா கதிஃ ॥ ௧௬ ॥
நாராயணபரம் ஜ்ஞாநம் நாராயணபரா கதிஃ ॥ ௧௬ ॥
தஸ்யாபி த்ரஷ்டுரீஶஸ்ய கூடஸ்தஸ்யாகிலாத்மநஃ ।
ஸ்ரு'ஜ்யம் ஸ்ரு'ஜாமி ஸ்ரு'ஷ்டோ'ஹமீக்ஷயைவாபிசோதிதஃ ॥ ௧௭ ॥
ஸ்ரு'ஜ்யம் ஸ்ரு'ஜாமி ஸ்ரு'ஷ்டோ'ஹமீக்ஷயைவாபிசோதிதஃ ॥ ௧௭ ॥
ஸத்த்வம் ரஜஸ்தம இதி நிர்குணஸ்ய குணாஸ்த்ரயஃ ।
ஸ்திதிஸர்கநிரோதேஷு க்ரு'ஹீதா மாயயா விபோஃ ॥ ௧௮ ॥
ஸ்திதிஸர்கநிரோதேஷு க்ரு'ஹீதா மாயயா விபோஃ ॥ ௧௮ ॥
கார்யகாரணகர்த்ரு'த்வே த்ரவ்யஜ்ஞாநக்ரியாஶ்ரயாஃ ।
பத்நந்தி நித்யதா முக்தம் மாயிநம் புருஷம் குணாஃ ॥ ௧௯ ॥
பத்நந்தி நித்யதா முக்தம் மாயிநம் புருஷம் குணாஃ ॥ ௧௯ ॥
ஸ ஏஷ பகவால்லிம்ங்கைஸ்த்ரிபிரேதைரதோக்ஷஜஃ ।
ஸ்வலக்ஷிதகதிர்ப்ரஹ்மந் ஸர்வேஷாம் மம சேஶ்வரஃ ॥ ௨௦ ॥
ஸ்வலக்ஷிதகதிர்ப்ரஹ்மந் ஸர்வேஷாம் மம சேஶ்வரஃ ॥ ௨௦ ॥
காலம் கர்ம ஸ்வபாவம் ச மாயேஶோ மாயயா ஸ்வயா ।
ஆத்மந் யத்ரு'ச்சயா ப்ராப்தம் விபுபூஷுருபாததே ॥ ௨௧ ॥
ஆத்மந் யத்ரு'ச்சயா ப்ராப்தம் விபுபூஷுருபாததே ॥ ௨௧ ॥
காலாத் குணவ்யதிகரஃ பரிணாமஃ ஸ்வபாவதஃ ।
கர்மணோ ஜந்ம மஹதஃ புருஷாதிஷ்டிதாதபூத் ॥ ௨௨ ॥
கர்மணோ ஜந்ம மஹதஃ புருஷாதிஷ்டிதாதபூத் ॥ ௨௨ ॥
மஹதஸ்து விகுர்வாணாத்ரஜஃஸத்த்வோபப்ரு'ம்ஹிதாத் ।
தமஃப்ரதாநஸ்த்வபவத் த்ரவ்யஜ்ஞாநக்ரியாத்மகஃ ॥ ௨௩ ॥
தமஃப்ரதாநஸ்த்வபவத் த்ரவ்யஜ்ஞாநக்ரியாத்மகஃ ॥ ௨௩ ॥
ஸோ'ஹங்கார இதி ப்ரோக்தோ விகுர்வந் ஸமபூத்த்ரிதா ।
வைகாரிகஸ்தைஜஸஶ்ச தாமஸஶ்சேதி யத்பிதா ।
த்ரவ்யஶக்திஃ க்ரியாஶக்திர்ஜ்ஞாநஶக்திரிதி ப்ரபோ ॥ ௨௪ ॥
வைகாரிகஸ்தைஜஸஶ்ச தாமஸஶ்சேதி யத்பிதா ।
த்ரவ்யஶக்திஃ க்ரியாஶக்திர்ஜ்ஞாநஶக்திரிதி ப்ரபோ ॥ ௨௪ ॥
தாமஸாதபி பூதாதேர்விகுர்வாணாதபூந்நபஃ ।
தஸ்ய மாத்ரா குணஃ ஶப்தோ லிங்கம் யத் த்ரஷ்ட்ரு'த்ரு'ஶ்யயோஃ ॥ ௨௫ ॥
தஸ்ய மாத்ரா குணஃ ஶப்தோ லிங்கம் யத் த்ரஷ்ட்ரு'த்ரு'ஶ்யயோஃ ॥ ௨௫ ॥
நபஸோ'த விகுர்வாணாதபூத் ஸ்பர்ஶகுணோ'நிலஃ ।
பராந்வயாச்சப்தவாம்ஶ்ச ப்ராண ஓஜஃ ஸஹோ பலம் ॥ ௨௬ ॥
பராந்வயாச்சப்தவாம்ஶ்ச ப்ராண ஓஜஃ ஸஹோ பலம் ॥ ௨௬ ॥
வாயோரபி விகுர்வாணாத் காலகர்மஸ்வபாவதஃ ।
உதபத்யத தேஜோ வை ரூபவத் ஸ்பர்ஶஶப்தவத் ॥ ௨௭ ॥
உதபத்யத தேஜோ வை ரூபவத் ஸ்பர்ஶஶப்தவத் ॥ ௨௭ ॥
தேஜஸஸ்து விகுர்வாணாதாஸீதம்போ ரஸாத்மகம் ।
ரூபவத் ஸ்பர்ஶவச்சாம்போ கோஷவச்ச பராந்வயாத் ॥ ௨௮ ॥
ரூபவத் ஸ்பர்ஶவச்சாம்போ கோஷவச்ச பராந்வயாத் ॥ ௨௮ ॥
விஶேஷஸ்து விகுர்வாணாதம்பஸோ கந்தவாநபூத் ।
பராந்வயாத் ரஸஸ்பர்ஶஶப்தரூபகுணாந்விதஃ ॥ ௨௯ ॥
பராந்வயாத் ரஸஸ்பர்ஶஶப்தரூபகுணாந்விதஃ ॥ ௨௯ ॥
வைகாரிகாந்மநோ ஜஜ்ஞே தேவா வைகாரிகா தஶ ।
திக்வாதார்கப்ரசேதோ'ஶ்விவஹ்நீந்த்ரோபேந்த்ரமித்ரகாஃ ॥ ௩௦ ॥
திக்வாதார்கப்ரசேதோ'ஶ்விவஹ்நீந்த்ரோபேந்த்ரமித்ரகாஃ ॥ ௩௦ ॥
தைஜஸாத் து விகுர்வாணாதிந்த்ரியாணி தஶாபவந் ।
ஜ்ஞாநஶக்திஃ க்ரியாஶக்திர்புத்திஃ ப்ராணஶ்ச தைஜஸௌ ।
ஶ்ரோத்ரம் த்வக்க்ராணத்ரு'க்ஜிஹ்வா வாகதோர்மேட்ராங்க்ரிபாயவஃ ॥ ௩௧ ॥
ஜ்ஞாநஶக்திஃ க்ரியாஶக்திர்புத்திஃ ப்ராணஶ்ச தைஜஸௌ ।
ஶ்ரோத்ரம் த்வக்க்ராணத்ரு'க்ஜிஹ்வா வாகதோர்மேட்ராங்க்ரிபாயவஃ ॥ ௩௧ ॥
யதைதே'ஸங்கதா பாவா பூதேந்த்ரியமநோகுணாஃ ।
யதாயதநநிர்மாணே ந ஶேகுர்ப்ரஹ்மவித்தம ॥ ௩௨ ॥
யதாயதநநிர்மாணே ந ஶேகுர்ப்ரஹ்மவித்தம ॥ ௩௨ ॥
ததா ஸம்ஹ்ரு'த்ய சாந்யோந்யம் பகவச்சக்திசோதிதாஃ ।
ஸதஸத்த்வமுபாதாய சோபயம் ஸஸ்ரு'ஜுர்ஹ்யதஃ ॥ ௩௩ ॥
ஸதஸத்த்வமுபாதாய சோபயம் ஸஸ்ரு'ஜுர்ஹ்யதஃ ॥ ௩௩ ॥
வர்ஷபூகஸஹஸ்ராந்தே ததண்டமுதகேஶயம் ।
காலகர்மஸ்வபாவஸ்தோ ஜீவோ'ஜீவமஜீவயத் ॥ ௩௪ ॥
காலகர்மஸ்வபாவஸ்தோ ஜீவோ'ஜீவமஜீவயத் ॥ ௩௪ ॥
ஸ ஏவ புருஷஸ்தஸ்மாதண்டம் நிர்பித்ய நிர்கதஃ ।
ஸஹஸ்ரோர்வங்க்ரிபாஹ்வக்ஷஃ ஸஹஸ்ராநநஶீர்ஷவாந் ॥ ௩௫ ॥
ஸஹஸ்ரோர்வங்க்ரிபாஹ்வக்ஷஃ ஸஹஸ்ராநநஶீர்ஷவாந் ॥ ௩௫ ॥
யஸ்யேஹாவயவைர்லோகாந் கல்பயந்தி மநீஷிணஃ ।
கட்யாதிபிரதஃ ஸப்த ஸப்தோர்த்வம் ஜகநாதிபிஃ ॥ ௩௬ ॥
கட்யாதிபிரதஃ ஸப்த ஸப்தோர்த்வம் ஜகநாதிபிஃ ॥ ௩௬ ॥
புருஷஸ்ய முகம் ப்ரஹ்ம க்ஷத்ரமேதஸ்ய பாஹவஃ ।
ஊர்வோர்வைஶ்யோ பகவதஃ பத்ப்யாம் ஶூத்ரோ வ்யஜாயத ॥ ௩௭ ॥
ஊர்வோர்வைஶ்யோ பகவதஃ பத்ப்யாம் ஶூத்ரோ வ்யஜாயத ॥ ௩௭ ॥
பூர்லோகஃ கல்பிதஃ பத்ப்யாம் புவர்லோகோ'ஸ்ய நாபிதஃ ।
ஹ்ரு'தா ஸ்வர்லோக உரஸா மஹர்லோகோ மஹாத்மநஃ ॥ ௩௮ ॥
ஹ்ரு'தா ஸ்வர்லோக உரஸா மஹர்லோகோ மஹாத்மநஃ ॥ ௩௮ ॥
க்ரீவாயாம் ஜநலோகோ'ஸ்ய தபோலோகஃ ஸ்தநத்வயாத் ।
மூர்தபிஃ ஸத்யலோகஸ்து ப்ரஹ்மலோகஃ ஸநாதநஃ ॥ ௩௯ ॥
மூர்தபிஃ ஸத்யலோகஸ்து ப்ரஹ்மலோகஃ ஸநாதநஃ ॥ ௩௯ ॥
தத்கட்யாம் சாதலம் க்ல்ரு'ப்தமூருப்யாம் விதலம் விபோஃ ।
ஜாநுப்யாம் ஸுதலம் ஶுத்தம் ஜங்காப்யாம் து தலாதலம் ॥ ௪௦ ॥
ஜாநுப்யாம் ஸுதலம் ஶுத்தம் ஜங்காப்யாம் து தலாதலம் ॥ ௪௦ ॥
மஹாதலம் து குல்பாப்யாம் ப்ரபதாப்யாம் ரஸாதலம் ।
பாதாலம் பாததலத இதி லோகமயஃ புமாந் ॥ ௪௧ ॥
பாதாலம் பாததலத இதி லோகமயஃ புமாந் ॥ ௪௧ ॥
பூர்லோகஃ கல்பிதஃ பத்ப்யாம் புவர்லோகோ'ஸ்ய நாபிதஃ ।
ஸ்வர்லோகஃ கல்பிதோ மூர்த்நா இதி வா லோககல்பநா ॥ ௪௨ ॥
ஸ்வர்லோகஃ கல்பிதோ மூர்த்நா இதி வா லோககல்பநா ॥ ௪௨ ॥