Lord Krishna

ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତମ୍ ୩.୩୨

(Srimad Bhagavatam Canto 3, Chapter 32 — The Paths Open to the Householder in Odia)

Vyasa

Also known as atha yo grhamedhiyandharmanevavasangrhe

The Paths Open to the Householder. Śrīmad Bhāgavatam Canto 3, Chapter 32 — 43 verses in Sanskrit with transliteration in 9 scripts.

କପିଲ ଉଵାଚ
ଅଥ ଯୋ ଗୃହମେଧୀଯାନ୍ଧର୍ମାନେଵାଵସନ୍ଗୃହେ ।
କାମମର୍ଥଂ ଚ ଧର୍ମାନ୍ସ୍ଵାନ୍ଦୋଗ୍ଧି ଭୂଯଃ ପିପର୍ତି ତାନ୍ ॥ ୧ ॥
ସ ଚାପି ଭଗଵଦ୍ଧର୍ମାତ୍କାମମୂଢଃ ପରାଙ୍ମୁଖଃ ।
ଯଜତେ କ୍ରତୁଭିର୍ଦେଵାନ୍ପିତୃଂଶ୍ଚ ଶ୍ରଦ୍ଧଯାନ୍ଵିତଃ ॥ ୨ ॥
ତଚ୍ଛ୍ରଦ୍ଧଯାକ୍ରାନ୍ତମତିଃ ପିତୃଦେଵଵ୍ରତଃ ପୁମାନ୍ ।
ଗତ୍ଵା ଚାନ୍ଦ୍ରମସଂ ଲୋକଂ ସୋମପାଃ ପୁନରେଷ୍ଯତି ॥ ୩ ॥
ଯଦା ଚାହୀନ୍ଦ୍ରଶଯ୍ଯାଯାଂ ଶେତେଽନନ୍ତାସନୋ ହରିଃ ।
ତଦା ଲୋକା ଲଯଂ ଯାନ୍ତି ତ ଏତେ ଗୃହମେଧିନାମ୍ ॥ ୪ ॥
ଯେ ସ୍ଵଧର୍ମାନ୍ନ ଦୁହ୍ଯନ୍ତି ଧୀରାଃ କାମାର୍ଥହେତଵେ ।
ନିଃସଙ୍ଗା ନ୍ଯସ୍ତକର୍ମାଣଃ ପ୍ରଶାନ୍ତାଃ ଶୁଦ୍ଧଚେତସଃ ॥ ୫ ॥
ନିଵୃତ୍ତିଧର୍ମନିରତା ନିର୍ମମା ନିରହଙ୍କୃତାଃ ।
ସ୍ଵଧର୍ମାପ୍ତେନ ସତ୍ତ୍ଵେନ ପରିଶୁଦ୍ଧେନ ଚେତସା ॥ ୬ ॥
ସୂର୍ଯଦ୍ଵାରେଣ ତେ ଯାନ୍ତି ପୁରୁଷଂ ଵିଶ୍ଵତୋମୁଖମ୍ ।
ପରାଵରେଶଂ ପ୍ରକୃତିମସ୍ଯୋତ୍ପତ୍ତ୍ଯନ୍ତଭାଵନମ୍ ॥ ୭ ॥
ଦ୍ଵିପରାର୍ଧାଵସାନେ ଯଃ ପ୍ରଲଯୋ ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ତୁ ତେ ।
ତାଵଦଧ୍ଯାସତେ ଲୋକଂ ପରସ୍ଯ ପରଚିନ୍ତକାଃ ॥ ୮ ॥
କ୍ଷ୍ମାମ୍ଭୋଽନଲାନିଲଵିଯନ୍ମନଇନ୍ଦ୍ରିଯାର୍ଥ-
ଭୂତାଦିଭିଃ ପରିଵୃତଂ ପ୍ରତିସଞ୍ଜିହୀର୍ଷୁଃ ।
ଅଵ୍ଯାକୃତଂ ଵିଶତି ଯର୍ହି ଗୁଣତ୍ରଯାତ୍ମା
କାଲଂ ପରାଖ୍ଯମନୁଭୂଯ ପରଃ ସ୍ଵଯମ୍ଭୂଃ ॥ ୯ ॥
ଏଵଂ ପରେତ୍ଯ ଭଗଵନ୍ତମନୁପ୍ରଵିଷ୍ଟା
ଯେ ଯୋଗିନୋ ଜିତମରୁନ୍ମନସୋ ଵିରାଗାଃ ।
ତେନୈଵ ସାକମମୃତଂ ପୁରୁଷଂ ପୁରାଣଂ
ବ୍ରହ୍ମ ପ୍ରଧାନମୁପଯାନ୍ତ୍ଯଗତାଭିମାନାଃ ॥ ୧୦ ॥
ଅଥ ତଂ ସର୍ଵଭୂତାନାଂ ହୃତ୍ପଦ୍ମେଷୁ କୃତାଲଯମ୍ ।
ଶ୍ରୁତାନୁଭାଵଂ ଶରଣଂ ଵ୍ରଜ ଭାଵେନ ଭାମିନି ॥ ୧୧ ॥
ଆଦ୍ଯଃ ସ୍ଥିରଚରାଣାଂ ଯୋ ଵେଦଗର୍ଭଃ ସହର୍ଷିଭିଃ ।
ଯୋଗେଶ୍ଵରୈଃ କୁମାରାଦ୍ଯୈଃ ସିଦ୍ଧୈର୍ଯୋଗପ୍ରଵର୍ତକୈଃ ॥ ୧୨ ॥
ଭେଦଦୃଷ୍ଟଯାଭିମାନେନ ନିଃସଙ୍ଗେନାପି କର୍ମଣା ।
କର୍ତୃତ୍ଵାତ୍ସଗୁଣଂ ବ୍ରହ୍ମ ପୁରୁଷଂ ପୁରୁଷର୍ଷଭମ୍ ॥ ୧୩ ॥
ସ ସଂସୃତ୍ଯ ପୁନଃ କାଲେ କାଲେନେଶ୍ଵରମୂର୍ତିନା ।
ଜାତେ ଗୁଣଵ୍ଯତିକରେ ଯଥାପୂର୍ଵଂ ପ୍ରଜାଯତେ ॥ ୧୪ ॥
ଐଶ୍ଵର୍ଯଂ ପାରମେଷ୍ଠ୍ଯଂ ଚ ତେଽପି ଧର୍ମଵିନିର୍ମିତମ୍ ।
ନିଷେଵ୍ଯ ପୁନରାଯାନ୍ତି ଗୁଣଵ୍ଯତିକରେ ସତି ॥ ୧୫ ॥
ଯେ ତ୍ଵିହାସକ୍ତମନସଃ କର୍ମସୁ ଶ୍ରଦ୍ଧଯାନ୍ଵିତାଃ ।
କୁର୍ଵନ୍ତ୍ଯପ୍ରତିଷିଦ୍ଧାନି ନିତ୍ଯାନ୍ଯପି ଚ କୃତ୍ସ୍ନଶଃ ॥ ୧୬ ॥
ରଜସା କୁଣ୍ଠମନସଃ କାମାତ୍ମାନୋଽଜିତେନ୍ଦ୍ରିଯାଃ ।
ପିତୃନ୍ ଯଜନ୍ତ୍ଯନୁଦିନଂ ଗୃହେଷ୍ଵଭିରତାଶଯାଃ ॥ ୧୭ ॥
ତ୍ରୈଵର୍ଗିକାସ୍ତେ ପୁରୁଷା ଵିମୁଖା ହରିମେଧସଃ ।
କଥାଯାଂ କଥନୀଯୋରୁଵିକ୍ରମସ୍ଯ ମଧୁଦ୍ଵିଷଃ ॥ ୧୮ ॥
ନୂନଂ ଦୈଵେନ ଵିହତା ଯେ ଚାଚ୍ଯୁତକଥାସୁଧାମ୍ ।
ହିତ୍ଵା ଶୃଣ୍ଵନ୍ତ୍ଯସଦ୍ଗାଥାଃ ପୁରୀଷମିଵ ଵିଡ୍ଭୁଜଃ ॥ ୧୯ ॥
ଦକ୍ଷିଣେନ ପଥାର୍ଯମ୍ଣଃ ପିତୃଲୋକଂ ଵ୍ରଜନ୍ତି ତେ ।
ପ୍ରଜାମନୁ ପ୍ରଜାଯନ୍ତେ ଶ୍ମଶାନାନ୍ତକ୍ରିଯାକୃତଃ ॥ ୨୦ ॥
ତତସ୍ତେ କ୍ଷୀଣସୁକୃତାଃ ପୁନର୍ଲୋକମିମଂ ସତି ।
ପତନ୍ତି ଵିଵଶା ଦେଵୈଃ ସଦ୍ଯୋ ଵିଭ୍ରଂଶିତୋଦଯାଃ ॥ ୨୧ ॥
ତସ୍ମାତ୍ତ୍ଵଂ ସର୍ଵଭାଵେନ ଭଜସ୍ଵ ପରମେଷ୍ଠିନମ୍ ।
ତଦ୍ଗୁଣାଶ୍ରଯଯା ଭକ୍ତ୍ଯା ଭଜନୀଯପଦାମ୍ବୁଜମ୍ ॥ ୨୨ ॥
ଵାସୁଦେଵେ ଭଗଵତି ଭକ୍ତିଯୋଗଃ ପ୍ରଯୋଜିତଃ ।
ଜନଯତ୍ଯାଶୁ ଵୈରାଗ୍ଯଂ ଜ୍ଞାନଂ ଯଦ୍ବ୍ରହ୍ମଦର୍ଶନମ୍ ॥ ୨୩ ॥
ଯଦାସ୍ଯ ଚିତ୍ତମର୍ଥେଷୁ ସମେଷ୍ଵିନ୍ଦ୍ରିଯଵୃତ୍ତିଭିଃ ।
ନ ଵିଗୃହ୍ଣାତି ଵୈଷମ୍ଯଂ ପ୍ରିଯମପ୍ରିଯମିତ୍ଯୁତ ॥ ୨୪ ॥
ସ ତଦୈଵାତ୍ମନାତ୍ମାନଂ ନିଃସଙ୍ଗଂ ସମଦର୍ଶନମ୍ ।
ହେଯୋପାଦେଯରହିତମାରୂଢଂ ପଦମୀକ୍ଷତେ ॥ ୨୫ ॥
ଜ୍ଞାନମାତ୍ରଂ ପରଂ ବ୍ରହ୍ମ ପରମାତ୍ମେଶ୍ଵରଃ ପୁମାନ୍ ।
ଦୃଶ୍ଯାଦିଭିଃ ପୃଥଗ୍ଭାଵୈର୍ଭଗଵାନେକ ଈଯତେ ॥ ୨୬ ॥
ଏତାଵାନେଵ ଯୋଗେନ ସମଗ୍ରେଣେହ ଯୋଗିନଃ ।
ଯୁଜ୍ଯତେଽଭିମତୋ ହ୍ଯର୍ଥୋ ଯଦସଙ୍ଗସ୍ତୁ କୃତ୍ସ୍ନଶଃ ॥ ୨୭ ॥
ଜ୍ଞାନମେକଂ ପରାଚୀନୈରିନ୍ଦ୍ରିଯୈର୍ବ୍ରହ୍ମ ନିର୍ଗୁଣମ୍ ।
ଅଵଭାତ୍ଯର୍ଥରୂପେଣ ଭ୍ରାନ୍ତ୍ଯା ଶବ୍ଦାଦିଧର୍ମିଣା ॥ ୨୮ ॥
ଯଥା ମହାନହଂରୂପସ୍ତ୍ରିଵୃତ୍ପଞ୍ଚଵିଧଃ ସ୍ଵରାଟ୍ ।
ଏକାଦଶଵିଧସ୍ତସ୍ଯ ଵପୁରଣ୍ଡଂ ଜଗଦ୍ଯତଃ ॥ ୨୯ ॥
ଏତଦ୍ଵୈ ଶ୍ରଦ୍ଧଯା ଭକ୍ତ୍ଯା ଯୋଗାଭ୍ଯାସେନ ନିତ୍ଯଶଃ ।
ସମାହିତାତ୍ମା ନିଃସଙ୍ଗୋ ଵିରକ୍ତ୍ଯା ପରିପଶ୍ଯତି ॥ ୩୦ ॥
ଇତ୍ଯେତତ୍କଥିତଂ ଗୁର୍ଵି ଜ୍ଞାନଂ ତଦ୍ବ୍ରହ୍ମ-ଦର୍ଶନମ୍ ।
ଯେନାନୁବୁଦ୍ଧ୍ଯତେ ତତ୍ତ୍ଵଂ ପ୍ରକୃତେଃ ପୁରୁଷସ୍ଯ ଚ ॥ ୩୧ ॥
ଜ୍ଞାନଯୋଗଶ୍ଚ ମନ୍ନିଷ୍ଠୋ ନୈର୍ଗୁଣ୍ଯୋ ଭକ୍ତିଲକ୍ଷଣଃ ।
ଦ୍ଵଯୋରପ୍ଯେକ ଏଵାର୍ଥୋ ଭଗଵଚ୍ଛବ୍ଦଲକ୍ଷଣଃ ॥ ୩୨ ॥
ଯଥେନ୍ଦ୍ରିଯୈଃ ପୃଥଗ୍ଦ୍ଵାରୈରର୍ଥୋ ବହୁଗୁଣାଶ୍ରଯଃ ।
ଏକୋ ନାନେଯତେ ତଦ୍ଵଦ୍ଭଗଵାନ୍ଶାସ୍ତ୍ରଵର୍ତ୍ମଭିଃ ॥ ୩୩ ॥
କ୍ରିଯଯା କ୍ରତୁଭିର୍ଦାନୈସ୍ତପଃସ୍ଵାଧ୍ଯାଯମର୍ଶନୈଃ ।
ଆତ୍ମେନ୍ଦ୍ରିଯଜଯେନାପି ସଂନ୍ଯାସେନ ଚ କର୍ମଣାମ୍ ॥ ୩୪ ॥
ଯୋଗେନ ଵିଵିଧାଙ୍ଗେନ ଭକ୍ତିଯୋଗେନ ଚୈଵ ହି ।
ଧର୍ମେଣୋଭଯଚିହ୍ନେନ ଯଃ ପ୍ରଵୃତ୍ତିନିଵୃତ୍ତିମାନ୍ ॥ ୩୫ ॥
ଆତ୍ମତତ୍ତ୍ଵାଵବୋଧେନ ଵୈରାଗ୍ଯେଣ ଦୃଢେନ ଚ ।
ଈଯତେ ଭଗଵାନେଭିଃ ସଗୁଣୋ ନିର୍ଗୁଣଃ ସ୍ଵଦୃକ୍ ॥ ୩୬ ॥
ପ୍ରାଵୋଚଂ ଭକ୍ତିଯୋଗସ୍ଯ ସ୍ଵରୂପଂ ତେ ଚତୁର୍ଵିଧମ୍ ।
କାଲସ୍ଯ ଚାଵ୍ଯକ୍ତଗତେର୍ଯୋଽନ୍ତର୍ଧାଵତି ଜନ୍ତୁଷୁ ॥ ୩୭ ॥
ଜୀଵସ୍ଯ ସଂସୃତୀର୍ବହ୍ଵୀରଵିଦ୍ଯାକର୍ମନିର୍ମିତାଃ ।
ଯାସ୍ଵଙ୍ଗ ପ୍ରଵିଶନ୍ନାତ୍ମା ନ ଵେଦ ଗତିମାତ୍ମନଃ ॥ ୩୮ ॥
ନୈତତ୍ଖଲାଯୋପଦିଶେନ୍ନାଵିନୀତାଯ କର୍ହିଚିତ୍ ।
ନ ସ୍ତବ୍ଧାଯ ନ ଭିନ୍ନାଯ ନୈଵ ଧର୍ମଧ୍ଵଜାଯ ଚ ॥ ୩୯ ॥
ନ ଲୋଲୁପାଯୋପଦିଶେନ୍ନ ଗୃହାରୂଢଚେତସେ ।
ନାଭକ୍ତାଯ ଚ ମେ ଜାତୁ ନ ମଦ୍ଭକ୍ତଦ୍ଵିଷାମପି ॥ ୪୦ ॥
ଶ୍ରଦ୍ଦଧାନାଯ ଭକ୍ତାଯ ଵିନୀତାଯାନସୂଯଵେ ।
ଭୂତେଷୁ କୃତମୈତ୍ରାଯ ଶୁଶ୍ରୂଷାଭିରତାଯ ଚ ॥ ୪୧ ॥
ବହିର୍ଜାତଵିରାଗାଯ ଶାନ୍ତଚିତ୍ତାଯ ଦୀଯତାମ୍ ।
ନିର୍ମତ୍ସରାଯ ଶୁଚଯେ ଯସ୍ଯାହଂ ପ୍ରେଯସାଂ ପ୍ରିଯଃ ॥ ୪୨ ॥
ଯ ଇଦଂ ଶୃଣୁଯାଦମ୍ବ ଶ୍ରଦ୍ଧଯା ପୁରୁଷଃ ସକୃତ୍ ।
ଯୋ ଵାଭିଧତ୍ତେ ମଚ୍ଚିତ୍ତଃ ସ ହ୍ଯେତି ପଦଵୀଂ ଚ ମେ ॥ ୪୩ ॥

Explore More