ശ്രീശുക ഉവാച
പൃശ്നിസ്തു പത്നീ സവിതുഃ സാവിത്രീം വ്യാഹൃതിം ത്രയീമ് ।
അഗ്നിഹോത്രം പശും സോമം ചാതുര്മാസ്യം മഹാമഖാന് ॥ ൧ ॥
പൃശ്നിസ്തു പത്നീ സവിതുഃ സാവിത്രീം വ്യാഹൃതിം ത്രയീമ് ।
അഗ്നിഹോത്രം പശും സോമം ചാതുര്മാസ്യം മഹാമഖാന് ॥ ൧ ॥
സിദ്ധിര്ഭഗസ്യ ഭാര്യാങ്ഗ മഹിമാനം വിഭും പ്രഭുമ് ।
ആശിഷം ച വരാരോഹാം കന്യാം പ്രാസൂത സുവ്രതാമ് ॥ ൨ ॥
ആശിഷം ച വരാരോഹാം കന്യാം പ്രാസൂത സുവ്രതാമ് ॥ ൨ ॥
ധാതുഃ കുഹൂഃ സിനീവാലീ രാകാ ചാനുമതിസ്തഥാ ।
സായം ദര്ശമഥ പ്രാതഃ പൂര്ണമാസമനുക്രമാത് ॥ ൩ ॥
സായം ദര്ശമഥ പ്രാതഃ പൂര്ണമാസമനുക്രമാത് ॥ ൩ ॥
അഗ്നീന് പുരീഷ്യാനാധത്ത ക്രിയായാം സമനന്തരഃ ।
ചര്ഷണീ വരുണസ്യാസീദ്യസ്യാം ജാതോ ഭൃഗുഃ പുനഃ ॥ ൪ ॥
ചര്ഷണീ വരുണസ്യാസീദ്യസ്യാം ജാതോ ഭൃഗുഃ പുനഃ ॥ ൪ ॥
വാല്മീകിശ്ച മഹായോഗീ വല്മീകാദഭവത്കില ।
അഗസ്ത്യശ്ച വസിഷ്ഠശ്ച മിത്രാവരുണയോഋര്ഷീ ॥ ൫ ॥
അഗസ്ത്യശ്ച വസിഷ്ഠശ്ച മിത്രാവരുണയോഋര്ഷീ ॥ ൫ ॥
രേതഃ സിഷിചതുഃ കുമ്ഭേ ഉര്വശ്യാഃ സന്നിധൌ ദ്രുതമ് ।
രേവത്യാം മിത്ര ഉത്സര്ഗമരിഷ്ടം പിപ്പലം വ്യധാത് ॥ ൬ ॥
രേവത്യാം മിത്ര ഉത്സര്ഗമരിഷ്ടം പിപ്പലം വ്യധാത് ॥ ൬ ॥
പൌലോമ്യാമിന്ദ്ര ആധത്ത ത്രീന് പുത്രാനിതി നഃ ശ്രുതമ് ।
ജയന്തമൃഷഭം താത തൃതീയം മീഢുഷം പ്രഭുഃ ॥ ൭ ॥
ജയന്തമൃഷഭം താത തൃതീയം മീഢുഷം പ്രഭുഃ ॥ ൭ ॥
ഉരുക്രമസ്യ ദേവസ്യ മായാവാമനരൂപിണഃ ।
കീര്തൌ പത്ന്യാം ബൃഹച്ഛ്ലോകസ്തസ്യാസന് സൌഭഗാദയഃ ॥ ൮ ॥
കീര്തൌ പത്ന്യാം ബൃഹച്ഛ്ലോകസ്തസ്യാസന് സൌഭഗാദയഃ ॥ ൮ ॥
തത്കര്മഗുണവീര്യാണി കാശ്യപസ്യ മഹാത്മനഃ ।
പശ്ചാദ്വക്ഷ്യാമഹേഽദിത്യാം യഥൈവാവതതാര ഹ ॥ ൯ ॥
പശ്ചാദ്വക്ഷ്യാമഹേഽദിത്യാം യഥൈവാവതതാര ഹ ॥ ൯ ॥
അഥ കശ്യപദായാദാന് ദൈതേയാന് കീര്തയാമി തേ ।
യത്ര ഭാഗവതഃ ശ്രീമാന് പ്രഹ്രാദോ ബലിരേവ ച ॥ ൧൦ ॥
യത്ര ഭാഗവതഃ ശ്രീമാന് പ്രഹ്രാദോ ബലിരേവ ച ॥ ൧൦ ॥
ദിതേര്ദ്വാവേവ ദായാദൌ ദൈത്യദാനവവന്ദിതൌ ।
ഹിരണ്യകശിപുര്നാമ ഹിരണ്യാക്ഷശ്ച കീര്തിതൌ ॥ ൧൧ ॥
ഹിരണ്യകശിപുര്നാമ ഹിരണ്യാക്ഷശ്ച കീര്തിതൌ ॥ ൧൧ ॥
ഹിരണ്യകശിപോര്ഭാര്യാ കയാധുര്നാമ ദാനവീ ।
ജമ്ഭസ്യ തനയാ സാ തു സുഷുവേ ചതുരഃ സുതാന് ॥ ൧൨ ॥
ജമ്ഭസ്യ തനയാ സാ തു സുഷുവേ ചതുരഃ സുതാന് ॥ ൧൨ ॥
സംഹ്രാദം പ്രാഗനുഹ്രാദം ഹ്രാദം പ്രഹ്രാദമേവ ച ।
തത്സ്വസാ സിംഹികാ നാമ രാഹും വിപ്രചിതോഽഗ്രഹീത് ॥ ൧൩ ॥
തത്സ്വസാ സിംഹികാ നാമ രാഹും വിപ്രചിതോഽഗ്രഹീത് ॥ ൧൩ ॥
ശിരോഽഹരദ്യസ്യ ഹരിശ്ചക്രേണ പിബതോഽമൃതമ് ।
സംഹ്രാദസ്യ കൃതിര്ഭാര്യാസൂത പഞ്ചജനം തതഃ ॥ ൧൪ ॥
സംഹ്രാദസ്യ കൃതിര്ഭാര്യാസൂത പഞ്ചജനം തതഃ ॥ ൧൪ ॥
ഹ്രാദസ്യ ധമനിര്ഭാര്യാസൂത വാതാപിമില്വലമ് ।
യോഽഗസ്ത്യായ ത്വതിഥയേ പേചേ വാതാപിമില്വലഃ ॥ ൧൫ ॥
യോഽഗസ്ത്യായ ത്വതിഥയേ പേചേ വാതാപിമില്വലഃ ॥ ൧൫ ॥
അനുഹ്രാദസ്യ സൂര്യായാം ബാഷ്കലോ മഹിഷസ്തഥാ ।
വിരോചനസ്തു പ്രാഹ്രാദിര്ദേവ്യാം തസ്യാഭവദ്ബലിഃ ॥ ൧൬ ॥
വിരോചനസ്തു പ്രാഹ്രാദിര്ദേവ്യാം തസ്യാഭവദ്ബലിഃ ॥ ൧൬ ॥
ബാണജ്യേഷ്ഠം പുത്രശതമശനായാം തതോഽഭവത് ।
തസ്യാനുഭാവം
സുശ്ലോക്യം പശ്ചാദേവാഭിധാസ്യതേ ॥ ൧൭ ॥
തസ്യാനുഭാവം
സുശ്ലോക്യം പശ്ചാദേവാഭിധാസ്യതേ ॥ ൧൭ ॥
ബാണ ആരാധ്യ ഗിരിശം ലേഭേ തദ്ഗണമുഖ്യതാമ് ।
യത്പാര്ശ്വേ
ഭഗവാനാസ്തേ ഹ്യദ്യാപി പുരപാലകഃ ॥ ൧൮ ॥
യത്പാര്ശ്വേ
ഭഗവാനാസ്തേ ഹ്യദ്യാപി പുരപാലകഃ ॥ ൧൮ ॥
മരുതശ്ച ദിതേഃ
പുത്രാശ്ചത്വാരിംശന്നവാധികാഃ ।
ത ആസന്നപ്രജാഃ സര്വേ നീതാ ഇന്ദ്രേണ
സാത്മതാമ് ॥ ൧൯ ॥
പുത്രാശ്ചത്വാരിംശന്നവാധികാഃ ।
ത ആസന്നപ്രജാഃ സര്വേ നീതാ ഇന്ദ്രേണ
സാത്മതാമ് ॥ ൧൯ ॥
ശ്രീരാജോവാച
കഥം ത ആസുരം ഭാവമപോഹ്യൌത്പത്തികം ഗുരോ ।
ഇന്ദ്രേണ പ്രാപിതാഃ സാത്മ്യം കിം തത്സാധു കൃതം ഹി തൈഃ ॥ ൨൦ ॥
കഥം ത ആസുരം ഭാവമപോഹ്യൌത്പത്തികം ഗുരോ ।
ഇന്ദ്രേണ പ്രാപിതാഃ സാത്മ്യം കിം തത്സാധു കൃതം ഹി തൈഃ ॥ ൨൦ ॥
ഇമേ ശ്രദ്ദധതേ ബ്രഹ്മന്നൃഷയോ ഹി മയാ സഹ ।
പരിജ്ഞാനായ ഭഗവംസ്തന്നോ വ്യാഖ്യാതുമര്ഹസി ॥ ൨൧ ॥
പരിജ്ഞാനായ ഭഗവംസ്തന്നോ വ്യാഖ്യാതുമര്ഹസി ॥ ൨൧ ॥
ശ്രീസൂത ഉവാച
തദ്വിഷ്ണുരാതസ്യ സ ബാദരായണി-
ര്വചോ നിശമ്യാദൃതമല്പമര്ഥവത് ।
സഭാജയന് സന്നിഭൃതേന ചേതസാ
ജഗാദ സത്രായണ സര്വദര്ശനഃ ॥ ൨൨ ॥
തദ്വിഷ്ണുരാതസ്യ സ ബാദരായണി-
ര്വചോ നിശമ്യാദൃതമല്പമര്ഥവത് ।
സഭാജയന് സന്നിഭൃതേന ചേതസാ
ജഗാദ സത്രായണ സര്വദര്ശനഃ ॥ ൨൨ ॥
ശ്രീശുക ഉവാച
ഹതപുത്രാ ദിതിഃ ശക്രപാര്ഷ്ണിഗ്രാഹേണ വിഷ്ണുനാ ।
മന്യുനാ ശോകദീപ്തേന ജ്വലന്തീ പര്യചിന്തയത് ॥ ൨൩ ॥
ഹതപുത്രാ ദിതിഃ ശക്രപാര്ഷ്ണിഗ്രാഹേണ വിഷ്ണുനാ ।
മന്യുനാ ശോകദീപ്തേന ജ്വലന്തീ പര്യചിന്തയത് ॥ ൨൩ ॥
കദാ നു ഭ്രാതൃഹന്താരമിന്ദ്രിയാരാമമുല്ബണമ് ।
അക്ലിന്നഹൃദയം പാപം ഘാതയിത്വാ ശയേ സുഖമ് ॥ ൨൪ ॥
അക്ലിന്നഹൃദയം പാപം ഘാതയിത്വാ ശയേ സുഖമ് ॥ ൨൪ ॥
കൃമിവിഡ്ഭസ്മസംജ്ഞാസീദ്യസ്യേശാഭിഹിതസ്യ ച ।
ഭൂതധ്രുക് തത്കൃതേ സ്വാര്ഥം കിം വേദ നിരയോ യതഃ ॥ ൨൫ ॥
ഭൂതധ്രുക് തത്കൃതേ സ്വാര്ഥം കിം വേദ നിരയോ യതഃ ॥ ൨൫ ॥
ആശാസാനസ്യ തസ്യേദം ധ്രുവമുന്നദ്ധചേതസഃ ।
മദശോഷക ഇന്ദ്രസ്യ ഭൂയാദ്യേന സുതോ ഹി മേ ॥ ൨൬ ॥
മദശോഷക ഇന്ദ്രസ്യ ഭൂയാദ്യേന സുതോ ഹി മേ ॥ ൨൬ ॥
ഇതി ഭാവേന സാ ഭര്തുരാചചാരാസകൃത്പ്രിയമ് ।
ശുശ്രൂഷയാനുരാഗേണ പ്രശ്രയേണ ദമേന ച ॥ ൨൭ ॥
ശുശ്രൂഷയാനുരാഗേണ പ്രശ്രയേണ ദമേന ച ॥ ൨൭ ॥
ഭക്ത്യാ പരമയാ രാജന് മനോജ്ഞൈര്വല്ഗുഭാഷിതൈഃ ।
മനോ ജഗ്രാഹ ഭാവജ്ഞാ സസ്മിതാപാങ്ഗവീക്ഷണൈഃ ॥ ൨൮ ॥
മനോ ജഗ്രാഹ ഭാവജ്ഞാ സസ്മിതാപാങ്ഗവീക്ഷണൈഃ ॥ ൨൮ ॥
ഏവം സ്ത്രിയാ ജഡീഭൂതോ വിദ്വാനപി മനോജ്ഞയാ ।
ബാഢമിത്യാഹ വിവശോ ന തച്ചിത്രം ഹി യോഷിതി ॥ ൨൯ ॥
ബാഢമിത്യാഹ വിവശോ ന തച്ചിത്രം ഹി യോഷിതി ॥ ൨൯ ॥
വിലോക്യൈകാന്തഭൂതാനി ഭൂതാന്യാദൌ പ്രജാപതിഃ ।
സ്ത്രിയം ചക്രേ സ്വദേഹാര്ധം യയാ പുംസാം മതിര്ഹൃതാ ॥ ൩൦ ॥
സ്ത്രിയം ചക്രേ സ്വദേഹാര്ധം യയാ പുംസാം മതിര്ഹൃതാ ॥ ൩൦ ॥
ഏവം ശുശ്രൂഷിതസ്താത ഭഗവാന് കശ്യപഃ സ്ത്രിയാ ।
പ്രഹസ്യ പരമപ്രീതോ ദിതിമാഹാഭിനന്ദ്യ ച ॥ ൩൧ ॥
പ്രഹസ്യ പരമപ്രീതോ ദിതിമാഹാഭിനന്ദ്യ ച ॥ ൩൧ ॥
ശ്രീകശ്യപ ഉവാച
വരം വരയ വാമോരു പ്രീതസ്തേഽഹമനിന്ദിതേ ।
സ്ത്രിയാ ഭര്തരി സുപ്രീതേ കഃ കാമ ഇഹ ചാഗമഃ ॥ ൩൨ ॥
വരം വരയ വാമോരു പ്രീതസ്തേഽഹമനിന്ദിതേ ।
സ്ത്രിയാ ഭര്തരി സുപ്രീതേ കഃ കാമ ഇഹ ചാഗമഃ ॥ ൩൨ ॥
പതിരേവ ഹി നാരീണാം ദൈവതം പരമം സ്മൃതമ് ।
മാനസഃ സര്വഭൂതാനാം വാസുദേവഃ ശ്രിയഃ പതിഃ ॥ ൩൩ ॥
മാനസഃ സര്വഭൂതാനാം വാസുദേവഃ ശ്രിയഃ പതിഃ ॥ ൩൩ ॥
സ ഏവ ദേവതാലിങ്ഗൈര്നാമരൂപവികല്പിതൈഃ ।
ഇജ്യതേ ഭഗവാന് പുമ്ഭിഃ സ്ത്രീഭിശ്ച പതിരൂപധൃക് ॥ ൩൪ ॥
ഇജ്യതേ ഭഗവാന് പുമ്ഭിഃ സ്ത്രീഭിശ്ച പതിരൂപധൃക് ॥ ൩൪ ॥
തസ്മാത്പതിവ്രതാ നാര്യഃ ശ്രേയസ്കാമാഃ സുമധ്യമേ ।
യജന്തേഽനന്യഭാവേന പതിമാത്മാനമീശ്വരമ് ॥ ൩൫ ॥
യജന്തേഽനന്യഭാവേന പതിമാത്മാനമീശ്വരമ് ॥ ൩൫ ॥
സോഽഹം ത്വയാര്ചിതോ ഭദ്രേ ഈദൃഗ്ഭാവേന ഭക്തിതഃ ।
തം തേ സമ്പാദയേ കാമമസതീനാം സുദുര്ലഭമ് ॥ ൩൬ ॥
തം തേ സമ്പാദയേ കാമമസതീനാം സുദുര്ലഭമ് ॥ ൩൬ ॥
ദിതിരുവാച
വരദോ യദി മേ ബ്രഹ്മന് പുത്രമിന്ദ്രഹണം വൃണേ ।
അമൃത്യും മൃതപുത്രാഹം യേന മേ ഘാതിതൌ സുതൌ ॥ ൩൭ ॥
വരദോ യദി മേ ബ്രഹ്മന് പുത്രമിന്ദ്രഹണം വൃണേ ।
അമൃത്യും മൃതപുത്രാഹം യേന മേ ഘാതിതൌ സുതൌ ॥ ൩൭ ॥
നിശമ്യ തദ്വചോ വിപ്രോ വിമനാഃ പര്യതപ്യത ।
അഹോ അധര്മഃ സുമഹാനദ്യ മേ സമുപസ്ഥിതഃ ॥ ൩൮ ॥
അഹോ അധര്മഃ സുമഹാനദ്യ മേ സമുപസ്ഥിതഃ ॥ ൩൮ ॥
അഹോ അര്ഥേന്ദ്രിയാരാമോ യോഷിന്മയ്യേഹ മായയാ ।
ഗൃഹീതചേതാഃ കൃപണഃ പതിഷ്യേ നരകേ ധ്രുവമ് ॥ ൩൯ ॥
ഗൃഹീതചേതാഃ കൃപണഃ പതിഷ്യേ നരകേ ധ്രുവമ് ॥ ൩൯ ॥
കോഽതിക്രമോഽനുവര്തന്ത്യാഃ സ്വഭാവമിഹ യോഷിതഃ ।
ധിങ്മാം ബതാബുധം സ്വാര്ഥേ യദഹം ത്വജിതേന്ദ്രിയഃ ॥ ൪൦ ॥
ധിങ്മാം ബതാബുധം സ്വാര്ഥേ യദഹം ത്വജിതേന്ദ്രിയഃ ॥ ൪൦ ॥
ശരത്പദ്മോത്സവം വക്ത്രം വചശ്ച ശ്രവണാമൃതമ് ।
ഹൃദയം ക്ഷുരധാരാഭം സ്ത്രീണാം കോ വേദ ചേഷ്ടിതമ് ॥ ൪൧ ॥
ഹൃദയം ക്ഷുരധാരാഭം സ്ത്രീണാം കോ വേദ ചേഷ്ടിതമ് ॥ ൪൧ ॥
ന ഹി കശ്ചിത്പ്രിയഃ സ്ത്രീണാമഞ്ജസാ സ്വാശിഷാത്മനാമ് ।
പതിം പുത്രം ഭ്രാതരം വാ ഘ്നന്ത്യര്ഥേ ഘാതയന്തി ച ॥ ൪൨ ॥
പതിം പുത്രം ഭ്രാതരം വാ ഘ്നന്ത്യര്ഥേ ഘാതയന്തി ച ॥ ൪൨ ॥
പ്രതിശ്രുതം ദദാമീതി വചസ്തന്ന മൃഷാ ഭവേത് ।
വധം നാര്ഹതി ചേന്ദ്രോഽപി തത്രേദമുപകല്പതേ ॥ ൪൩ ॥
വധം നാര്ഹതി ചേന്ദ്രോഽപി തത്രേദമുപകല്പതേ ॥ ൪൩ ॥
ഇതി സഞ്ചിന്ത്യ ഭഗവാന്മാരീചഃ കുരുനന്ദന ।
ഉവാചകിഞ്ചിത് കുപിത ആത്മാനം ച വിഗര്ഹയന് ॥ ൪൪ ॥
ഉവാചകിഞ്ചിത് കുപിത ആത്മാനം ച വിഗര്ഹയന് ॥ ൪൪ ॥
ശ്രീകശ്യപ ഉവാച
പുത്രസ്തേ ഭവിതാ ഭദ്രേ ഇന്ദ്രഹാദേവബാന്ധവഃ ।
സംവത്സരം വ്രതമിദം യദ്യഞ്ജോ ധാരയിഷ്യസി ॥ ൪൫ ॥
പുത്രസ്തേ ഭവിതാ ഭദ്രേ ഇന്ദ്രഹാദേവബാന്ധവഃ ।
സംവത്സരം വ്രതമിദം യദ്യഞ്ജോ ധാരയിഷ്യസി ॥ ൪൫ ॥
ദിതിരുവാച
ധാരയിഷ്യേ വ്രതം ബ്രഹ്മന്ബ്രൂഹി കാര്യാണി യാനി മേ ।
യാനി ചേഹ നിഷിദ്ധാനി ന വ്രതം ഘ്നന്തി യാന്യുത ॥ ൪൬ ॥
ധാരയിഷ്യേ വ്രതം ബ്രഹ്മന്ബ്രൂഹി കാര്യാണി യാനി മേ ।
യാനി ചേഹ നിഷിദ്ധാനി ന വ്രതം ഘ്നന്തി യാന്യുത ॥ ൪൬ ॥
ശ്രീകശ്യപ ഉവാച
ന ഹിംസ്യാദ്ഭൂതജാതാനി ന ശപേന്നാനൃതം വദേത് ।
ന ഛിന്ദ്യാന്നഖരോമാണി ന സ്പൃശേദ്യദമങ്ഗലമ് ॥ ൪൭ ॥
ന ഹിംസ്യാദ്ഭൂതജാതാനി ന ശപേന്നാനൃതം വദേത് ।
ന ഛിന്ദ്യാന്നഖരോമാണി ന സ്പൃശേദ്യദമങ്ഗലമ് ॥ ൪൭ ॥
നാപ്സു സ്നായാന്ന കുപ്യേത ന സമ്ഭാഷേത ദുര്ജനൈഃ ।
ന വസീതാധൌതവാസഃ സ്രജം ച വിധൃതാം ക്വചിത് ॥ ൪൮ ॥
ന വസീതാധൌതവാസഃ സ്രജം ച വിധൃതാം ക്വചിത് ॥ ൪൮ ॥
നോച്ഛിഷ്ടം ചണ്ഡികാന്നം ച സാമിഷം വൃഷലാഹൃതമ് ।
ഭുഞ്ജീതോദക്യയാ ദൃഷ്ടം പിബേന്നാഞ്ജലിനാ ത്വപഃ ॥ ൪൯ ॥
ഭുഞ്ജീതോദക്യയാ ദൃഷ്ടം പിബേന്നാഞ്ജലിനാ ത്വപഃ ॥ ൪൯ ॥
നോച്ഛിഷ്ടാസ്പൃഷ്ടസലിലാ സന്ധ്യായാം മുക്തമൂര്ധജാ ।
അനര്ചിതാസംയതവാക്നാസംവീതാ ബഹിശ്ചരേത് ॥ ൫൦ ॥
അനര്ചിതാസംയതവാക്നാസംവീതാ ബഹിശ്ചരേത് ॥ ൫൦ ॥
നാധൌതപാദാപ്രയതാ നാര്ദ്രപാദാ ഉദക്ശിരാഃ ।
ശയീത നാപരാങ്നാന്യൈര്ന നഗ്നാ ന ച സന്ധ്യയോഃ ॥ ൫൧ ॥
ശയീത നാപരാങ്നാന്യൈര്ന നഗ്നാ ന ച സന്ധ്യയോഃ ॥ ൫൧ ॥
ധൌതവാസാ ശുചിര്നിത്യം സര്വമങ്ഗലസംയുതാ ।
പൂജയേത്പ്രാതരാശാത്പ്രാഗ്ഗോവിപ്രാഞ് ശ്രിയമച്യുതമ് ॥ ൫൨ ॥
പൂജയേത്പ്രാതരാശാത്പ്രാഗ്ഗോവിപ്രാഞ് ശ്രിയമച്യുതമ് ॥ ൫൨ ॥
സ്ത്രിയോ വീരവതീശ്ചാര്ചേത്സ്രഗ്ഗന്ധബലിമണ്ഡനൈഃ ।
പതിം ചാര്ച്യോപതിഷ്ഠേത ധ്യായേത്കോഷ്ഠഗതം ച തമ് ॥ ൫൩ ॥
പതിം ചാര്ച്യോപതിഷ്ഠേത ധ്യായേത്കോഷ്ഠഗതം ച തമ് ॥ ൫൩ ॥
സാംവത്സരം പുംസവനം വ്രതമേതദവിപ്ലുതമ് ।
ധാരയിഷ്യസി ചേത്തുഭ്യം ശക്രഹാ ഭവിതാ സുതഃ ॥ ൫൪ ॥
ധാരയിഷ്യസി ചേത്തുഭ്യം ശക്രഹാ ഭവിതാ സുതഃ ॥ ൫൪ ॥
ബാഢമിത്യഭ്യുപേത്യാഥ ദിതീ രാജന്മഹാമനാഃ ।
കശ്യപാദ് ഗര്ഭമാധത്ത വ്രതം ചാഞ്ജോ ദധാര സാ ॥ ൫൫ ॥
കശ്യപാദ് ഗര്ഭമാധത്ത വ്രതം ചാഞ്ജോ ദധാര സാ ॥ ൫൫ ॥
മാതൃഷ്വസുരഭിപ്രായമിന്ദ്ര ആജ്ഞായ മാനദ ।
ശുശ്രൂഷണേനാശ്രമസ്ഥാം ദിതിം പര്യചരത്കവിഃ ॥ ൫൬ ॥
ശുശ്രൂഷണേനാശ്രമസ്ഥാം ദിതിം പര്യചരത്കവിഃ ॥ ൫൬ ॥
നിത്യം വനാത്സുമനസഃ ഫലമൂലസമിത്കുശാന് ।
പത്രാങ്കുരമൃദോഽപശ്ച കാലേ കാല ഉപാഹരത് ॥ ൫൭ ॥
പത്രാങ്കുരമൃദോഽപശ്ച കാലേ കാല ഉപാഹരത് ॥ ൫൭ ॥
ഏവം തസ്യാ വ്രതസ്ഥായാ വ്രതച്ഛിദ്രം ഹരിര്നൃപ ।
പ്രേപ്സുഃ പര്യചരജ്ജിഹ്മോ മൃഗഹേവ മൃഗാകൃതിഃ ॥ ൫൮ ॥
പ്രേപ്സുഃ പര്യചരജ്ജിഹ്മോ മൃഗഹേവ മൃഗാകൃതിഃ ॥ ൫൮ ॥
നാധ്യഗച്ഛദ്വ്രതച്ഛിദ്രം തത്പരോഽഥ മഹീപതേ ।
ചിന്താം തീവ്രാം ഗതഃ ശക്രഃ കേന മേ സ്യാച്ഛിവം ത്വിഹ ॥ ൫൯ ॥
ചിന്താം തീവ്രാം ഗതഃ ശക്രഃ കേന മേ സ്യാച്ഛിവം ത്വിഹ ॥ ൫൯ ॥
ഏകദാ സാ തു സന്ധ്യായാമുച്ഛിഷ്ടാ വ്രതകര്ശിതാ ।
അസ്പൃഷ്ടവാര്യധൌതാങ്ഘ്രിഃ സുഷ്വാപ വിധിമോഹിതാ ॥ ൬൦ ॥
അസ്പൃഷ്ടവാര്യധൌതാങ്ഘ്രിഃ സുഷ്വാപ വിധിമോഹിതാ ॥ ൬൦ ॥
ലബ്ധ്വാ തദന്തരം ശക്രോ നിദ്രാപഹൃതചേതസഃ ।
ദിതേഃ പ്രവിഷ്ട ഉദരം യോഗേശോ യോഗമായയാ ॥ ൬൧ ॥
ദിതേഃ പ്രവിഷ്ട ഉദരം യോഗേശോ യോഗമായയാ ॥ ൬൧ ॥
ചകര്ത സപ്തധാ ഗര്ഭം വജ്രേണ കനകപ്രഭമ് ।
രുദന്തം സപ്തധൈകൈകം മാ രോദീരിതി താന് പുനഃ ॥ ൬൨ ॥
രുദന്തം സപ്തധൈകൈകം മാ രോദീരിതി താന് പുനഃ ॥ ൬൨ ॥
തമൂചുഃ പാട്യമാനാസ്തേ സര്വേ പ്രാഞ്ജലയോ നൃപ ।
കിം ന ഇന്ദ്ര ജിഘാംസസി ഭ്രാതരോ മരുതസ്തവ ॥ ൬൩ ॥
കിം ന ഇന്ദ്ര ജിഘാംസസി ഭ്രാതരോ മരുതസ്തവ ॥ ൬൩ ॥
മാ ഭൈഷ്ട ഭ്രാതരോ മഹ്യം യൂയമിത്യാഹ കൌശികഃ ।
അനന്യഭാവാന് പാര്ഷദാനാത്മനോ മരുതാം ഗണാന് ॥ ൬൪ ॥
അനന്യഭാവാന് പാര്ഷദാനാത്മനോ മരുതാം ഗണാന് ॥ ൬൪ ॥
ന മമാര ദിതേര്ഗര്ഭഃ ശ്രീനിവാസാനുകമ്പയാ ।
ബഹുധാ കുലിശക്ഷുണ്ണോ ദ്രൌണ്യസ്ത്രേണ യഥാ ഭവാന് ॥ ൬൫ ॥
ബഹുധാ കുലിശക്ഷുണ്ണോ ദ്രൌണ്യസ്ത്രേണ യഥാ ഭവാന് ॥ ൬൫ ॥
സകൃദിഷ്ട്വാദിപുരുഷം പുരുഷോ യാതി സാമ്യതാമ് ।
സംവത്സരം കിഞ്ചിദൂനം ദിത്യാ യദ്ധരിരര്ചിതഃ ॥ ൬൬ ॥
സംവത്സരം കിഞ്ചിദൂനം ദിത്യാ യദ്ധരിരര്ചിതഃ ॥ ൬൬ ॥
സജൂരിന്ദ്രേണ പഞ്ചാശദ്ദേവാസ്തേ മരുതോഽഭവന് ।
വ്യപോഹ്യ മാതൃദോഷം തേ ഹരിണാ സോമപാഃ കൃതാഃ ॥ ൬൭ ॥
വ്യപോഹ്യ മാതൃദോഷം തേ ഹരിണാ സോമപാഃ കൃതാഃ ॥ ൬൭ ॥
ദിതിരുത്ഥായ ദദൃശേ കുമാരാനനലപ്രഭാന് ।
ഇന്ദ്രേണ സഹിതാന് ദേവീ പര്യതുഷ്യദനിന്ദിതാ ॥ ൬൮ ॥
ഇന്ദ്രേണ സഹിതാന് ദേവീ പര്യതുഷ്യദനിന്ദിതാ ॥ ൬൮ ॥
അഥേന്ദ്രമാഹ താതാഹമാദിത്യാനാം ഭയാവഹമ് ।
അപത്യമിച്ഛന്ത്യചരം വ്രതമേതത്സുദുഷ്കരമ് ॥ ൬൯ ॥
അപത്യമിച്ഛന്ത്യചരം വ്രതമേതത്സുദുഷ്കരമ് ॥ ൬൯ ॥
ഏകഃ സങ്കല്പിതഃ പുത്രഃ സപ്ത സപ്താഭവന് കഥമ് ।
യദി തേ വിദിതം പുത്ര സത്യം കഥയ മാ മൃഷാ ॥ ൭൦ ॥
യദി തേ വിദിതം പുത്ര സത്യം കഥയ മാ മൃഷാ ॥ ൭൦ ॥
ഇന്ദ്ര ഉവാച
അമ്ബ തേഽഹം വ്യവസിതമുപധാര്യാഗതോഽന്തികമ് ।
ലബ്ധാന്തരോഽച്ഛിദം ഗര്ഭമര്ഥബുദ്ധിര്ന ധര്മദൃക് ॥ ൭൧ ॥
അമ്ബ തേഽഹം വ്യവസിതമുപധാര്യാഗതോഽന്തികമ് ।
ലബ്ധാന്തരോഽച്ഛിദം ഗര്ഭമര്ഥബുദ്ധിര്ന ധര്മദൃക് ॥ ൭൧ ॥
കൃത്തോ മേ സപ്തധാ ഗര്ഭ ആസന് സപ്ത കുമാരകാഃ ।
തേഽപി ചൈകൈകശോ വൃക്ണാഃ സപ്തധാ നാപി മമ്രിരേ ॥ ൭൨ ॥
തേഽപി ചൈകൈകശോ വൃക്ണാഃ സപ്തധാ നാപി മമ്രിരേ ॥ ൭൨ ॥
തതസ്തത്പരമാശ്ചര്യം വീക്ഷ്യ വ്യവസിതം മയാ ।
മഹാപുരുഷപൂജായാഃ സിദ്ധിഃ കാപ്യാനുഷങ്ഗിണീ ॥ ൭൩ ॥
മഹാപുരുഷപൂജായാഃ സിദ്ധിഃ കാപ്യാനുഷങ്ഗിണീ ॥ ൭൩ ॥
ആരാധനം ഭഗവത ഈഹമാനാ നിരാശിഷഃ ।
യേ തു നേച്ഛന്ത്യപി പരം തേ സ്വാര്ഥകുശലാഃ സ്മൃതാഃ ॥ ൭൪ ॥
യേ തു നേച്ഛന്ത്യപി പരം തേ സ്വാര്ഥകുശലാഃ സ്മൃതാഃ ॥ ൭൪ ॥
ആരാധ്യാത്മപ്രദം ദേവം സ്വാത്മാനം ജഗദീശ്വരമ് ।
കോ വൃണീത ഗുണസ്പര്ശം ബുധഃ സ്യാന്നരകേഽപി യത് ॥ ൭൫ ॥
കോ വൃണീത ഗുണസ്പര്ശം ബുധഃ സ്യാന്നരകേഽപി യത് ॥ ൭൫ ॥
തദിദം മമ ദൌര്ജന്യം ബാലിശസ്യ മഹീയസി ।
ക്ഷന്തുമര്ഹസി മാതസ്ത്വം ദിഷ്ട്യാ ഗര്ഭോ മൃതോത്ഥിതഃ ॥ ൭൬ ॥
ക്ഷന്തുമര്ഹസി മാതസ്ത്വം ദിഷ്ട്യാ ഗര്ഭോ മൃതോത്ഥിതഃ ॥ ൭൬ ॥
ശ്രീശുക ഉവാച
ഇന്ദ്രസ്തയാഭ്യനുജ്ഞാതഃ ശുദ്ധഭാവേന തുഷ്ടയാ ।
മരുദ്ഭിഃ സഹ താം നത്വാ ജഗാമ ത്രിദിവം പ്രഭുഃ ॥ ൭൭ ॥
ഇന്ദ്രസ്തയാഭ്യനുജ്ഞാതഃ ശുദ്ധഭാവേന തുഷ്ടയാ ।
മരുദ്ഭിഃ സഹ താം നത്വാ ജഗാമ ത്രിദിവം പ്രഭുഃ ॥ ൭൭ ॥
ഏവം തേ സര്വമാഖ്യാതം യന്മാം ത്വം പരിപൃച്ഛസി ।
മങ്ഗലം മരുതാം ജന്മ കിം ഭൂയഃ കഥയാമി തേ ॥ ൭൮ ॥
മങ്ഗലം മരുതാം ജന്മ കിം ഭൂയഃ കഥയാമി തേ ॥ ൭൮ ॥