শ্ৰীৰাজোৱাচ
নিশম্য দেৱঃ স্ৱভটোপৱৰ্ণিতং
প্ৰত্যাহ কিং তানপি ধৰ্মৰাজঃ ।
এৱং হতাজ্ঞো ৱিহতান্মুৰাৰে-
ৰ্নৈদেশিকৈৰ্যস্য ৱশে জনোঽযম্ ॥ ১ ॥
নিশম্য দেৱঃ স্ৱভটোপৱৰ্ণিতং
প্ৰত্যাহ কিং তানপি ধৰ্মৰাজঃ ।
এৱং হতাজ্ঞো ৱিহতান্মুৰাৰে-
ৰ্নৈদেশিকৈৰ্যস্য ৱশে জনোঽযম্ ॥ ১ ॥
যমস্য দেৱস্য ন দণ্ডভঙ্গঃ
কুতশ্চনৰ্ষে শ্ৰুতপূৰ্ৱ আসীত্ ।
এতন্মুনে ৱৃশ্চতি লোকসংশযং
ন হি ত্ৱদন্য ইতি মে ৱিনিশ্চিতম্ ॥ ২ ॥
কুতশ্চনৰ্ষে শ্ৰুতপূৰ্ৱ আসীত্ ।
এতন্মুনে ৱৃশ্চতি লোকসংশযং
ন হি ত্ৱদন্য ইতি মে ৱিনিশ্চিতম্ ॥ ২ ॥
শ্ৰীশুক উৱাচ
ভগৱত্পুৰুষৈ ৰাজন্ যাম্যাঃ প্ৰতিহতোদ্যমাঃ ।
পতিং ৱিজ্ঞাপযামাসুৰ্যমং সংযমনীপতিম্ ॥ ৩ ॥
ভগৱত্পুৰুষৈ ৰাজন্ যাম্যাঃ প্ৰতিহতোদ্যমাঃ ।
পতিং ৱিজ্ঞাপযামাসুৰ্যমং সংযমনীপতিম্ ॥ ৩ ॥
যমদূতা ঊচুঃ
কতি সন্তীহ শাস্তাৰো জীৱলোকস্য ৱৈ প্ৰভো ।
ত্ৰৈৱিধ্যং কুৰ্ৱতঃ কৰ্ম ফলাভিৱ্যক্তিহেতৱঃ ॥ ৪ ॥
কতি সন্তীহ শাস্তাৰো জীৱলোকস্য ৱৈ প্ৰভো ।
ত্ৰৈৱিধ্যং কুৰ্ৱতঃ কৰ্ম ফলাভিৱ্যক্তিহেতৱঃ ॥ ৪ ॥
যদি স্যুৰ্বহৱো লোকে শাস্তাৰো দণ্ডধাৰিণঃ ।
কস্য স্যাতাং ন ৱা কস্য মৃত্যুশ্চামৃতমেৱ ৱা ॥ ৫ ॥
কস্য স্যাতাং ন ৱা কস্য মৃত্যুশ্চামৃতমেৱ ৱা ॥ ৫ ॥
কিন্তু শাস্তৃবহুত্ৱে স্যাদ্বহূনামিহ কৰ্মিণাম্ ।
শাস্তৃত্ৱমুপচাৰো হি যথা মণ্ডলৱৰ্তিনাম্ ॥ ৬ ॥
শাস্তৃত্ৱমুপচাৰো হি যথা মণ্ডলৱৰ্তিনাম্ ॥ ৬ ॥
অতস্ত্ৱমেকো ভূতানাং সেশ্ৱৰাণামধীশ্ৱৰঃ ।
শাস্তা দণ্ডধৰো নৃণাং শুভাশুভৱিৱেচনঃ ॥ ৭ ॥
শাস্তা দণ্ডধৰো নৃণাং শুভাশুভৱিৱেচনঃ ॥ ৭ ॥
তস্য তে ৱিহিতো দণ্ডো ন লোকে ৱৰ্ততেঽধুনা ।
চতুৰ্ভিৰদ্ভুতৈঃ সিদ্ধৈৰাজ্ঞা তে ৱিপ্ৰলম্ভিতা ॥ ৮ ॥
চতুৰ্ভিৰদ্ভুতৈঃ সিদ্ধৈৰাজ্ঞা তে ৱিপ্ৰলম্ভিতা ॥ ৮ ॥
নীযমানং তৱাদেশাদস্মাভিৰ্যাতনাগৃহান্ ।
ৱ্যামোচযন্পাতকিনং ছিত্ত্ৱা পাশান প্ৰসহ্য তে ॥ ৯ ॥
ৱ্যামোচযন্পাতকিনং ছিত্ত্ৱা পাশান প্ৰসহ্য তে ॥ ৯ ॥
তাংস্তে ৱেদিতুমিচ্ছামো যদি নো মন্যসে ক্ষমম্ ।
নাৰাযণেত্যভিহিতে মা ভৈৰিত্যাযযুৰ্দ্ৰুতম্ ॥ ১০ ॥
নাৰাযণেত্যভিহিতে মা ভৈৰিত্যাযযুৰ্দ্ৰুতম্ ॥ ১০ ॥
শ্ৰীবাদৰাযণিৰুৱাচ
ইতি দেৱঃ স আপৃষ্টঃ প্ৰজাসংযমনো যমঃ ।
প্ৰীতঃ স্ৱদূতান্প্ৰত্যাহ স্মৰন্ পাদাম্বুজং হৰেঃ ॥ ১১ ॥
ইতি দেৱঃ স আপৃষ্টঃ প্ৰজাসংযমনো যমঃ ।
প্ৰীতঃ স্ৱদূতান্প্ৰত্যাহ স্মৰন্ পাদাম্বুজং হৰেঃ ॥ ১১ ॥
যম উৱাচ
পৰো মদন্যো জগতস্তস্থুষশ্চ
ওতং প্ৰোতং পটৱদ্যত্ৰ ৱিশ্ৱম্ ।
যদংশতোঽস্য স্থিতিজন্মনাশা
নস্যোতৱদ্যস্য ৱশে চ লোকঃ ॥ ১২ ॥
পৰো মদন্যো জগতস্তস্থুষশ্চ
ওতং প্ৰোতং পটৱদ্যত্ৰ ৱিশ্ৱম্ ।
যদংশতোঽস্য স্থিতিজন্মনাশা
নস্যোতৱদ্যস্য ৱশে চ লোকঃ ॥ ১২ ॥
যো নামভিৰ্ৱাচি জনং নিজাযাং
বধ্নাতি তন্ত্ৰ্যামিৱ দামভিৰ্গাঃ ।
যস্মৈ বলিং ত ইমে নামকৰ্ম-
নিবন্ধবদ্ধাশ্চকিতা ৱহন্তি ॥ ১৩ ॥
বধ্নাতি তন্ত্ৰ্যামিৱ দামভিৰ্গাঃ ।
যস্মৈ বলিং ত ইমে নামকৰ্ম-
নিবন্ধবদ্ধাশ্চকিতা ৱহন্তি ॥ ১৩ ॥
অহং মহেন্দ্ৰো নিঋৰ্তিঃ প্ৰচেতাঃ
সোমোঽগ্নিৰীশঃ পৱনো ৱিৰিঞ্চিঃ ।
আদিত্যৱিশ্ৱে ৱসৱোঽথ সাধ্যা
মৰুদ্গণা ৰুদ্ৰগণাঃ সসিদ্ধাঃ ॥ ১৪ ॥
সোমোঽগ্নিৰীশঃ পৱনো ৱিৰিঞ্চিঃ ।
আদিত্যৱিশ্ৱে ৱসৱোঽথ সাধ্যা
মৰুদ্গণা ৰুদ্ৰগণাঃ সসিদ্ধাঃ ॥ ১৪ ॥
অন্যে চ যে ৱিশ্ৱসৃজোঽমৰেশা
ভৃগ্ৱাদযোঽস্পৃষ্টৰজস্তমস্কাঃ ।
যস্যেহিতং ন ৱিদুঃ স্পৃষ্টমাযাঃ
সত্ত্ৱপ্ৰধানা অপি কিং ততোঽন্যে ॥ ১৫ ॥
ভৃগ্ৱাদযোঽস্পৃষ্টৰজস্তমস্কাঃ ।
যস্যেহিতং ন ৱিদুঃ স্পৃষ্টমাযাঃ
সত্ত্ৱপ্ৰধানা অপি কিং ততোঽন্যে ॥ ১৫ ॥
যং ৱৈ ন গোভিৰ্মনসাসুভিৰ্ৱা
হৃদা গিৰা ৱাসুভৃতো ৱিচক্ষতে ।
আত্মানমন্তৰ্হৃদি সন্তমাত্মনাং
চক্ষুৰ্যথৈৱাকৃতযস্ততঃ পৰম্ ॥ ১৬ ॥
হৃদা গিৰা ৱাসুভৃতো ৱিচক্ষতে ।
আত্মানমন্তৰ্হৃদি সন্তমাত্মনাং
চক্ষুৰ্যথৈৱাকৃতযস্ততঃ পৰম্ ॥ ১৬ ॥
তস্যাত্মতন্ত্ৰস্য হৰেৰধীশিতুঃ
পৰস্য মাযাধিপতেৰ্মহাত্মনঃ ।
প্ৰাযেণ দূতা ইহ ৱৈ মনোহৰা-
শ্চৰন্তি তদ্ৰূপগুণস্ৱভাৱাঃ ॥ ১৭ ॥
পৰস্য মাযাধিপতেৰ্মহাত্মনঃ ।
প্ৰাযেণ দূতা ইহ ৱৈ মনোহৰা-
শ্চৰন্তি তদ্ৰূপগুণস্ৱভাৱাঃ ॥ ১৭ ॥
ভূতানি ৱিষ্ণোঃ সুৰপূজিতানি
দুৰ্দৰ্শলিঙ্গানি মহাদ্ভুতানি ।
ৰক্ষন্তি তদ্ভক্তিমতঃ পৰেভ্যো
মত্তশ্চ মৰ্ত্যানথ সৰ্ৱতশ্চ ॥ ১৮ ॥
দুৰ্দৰ্শলিঙ্গানি মহাদ্ভুতানি ।
ৰক্ষন্তি তদ্ভক্তিমতঃ পৰেভ্যো
মত্তশ্চ মৰ্ত্যানথ সৰ্ৱতশ্চ ॥ ১৮ ॥
ধৰ্মং তু সাক্ষাদ্ভগৱত্প্ৰণীতং
ন ৱৈ ৱিদুঋৰ্ষযো নাপি দেৱাঃ ।
ন সিদ্ধমুখ্যা অসুৰা মনুষ্যাঃ
কুতো নু ৱিদ্যাধৰচাৰণাদযঃ ॥ ১৯ ॥
ন ৱৈ ৱিদুঋৰ্ষযো নাপি দেৱাঃ ।
ন সিদ্ধমুখ্যা অসুৰা মনুষ্যাঃ
কুতো নু ৱিদ্যাধৰচাৰণাদযঃ ॥ ১৯ ॥
স্ৱযম্ভূৰ্নাৰদঃ শম্ভুঃ কুমাৰঃ কপিলো মনুঃ ।
প্ৰহ্লাদো জনকো ভীষ্মো বলিৰ্ৱৈযাসকিৰ্ৱযম্ ॥ ২০ ॥
প্ৰহ্লাদো জনকো ভীষ্মো বলিৰ্ৱৈযাসকিৰ্ৱযম্ ॥ ২০ ॥
দ্ৱাদশৈতে ৱিজানীমো ধৰ্মং ভাগৱতং ভটাঃ ।
গুহ্যং ৱিশুদ্ধং দুৰ্বোধং যং জ্ঞাত্ৱামৃতমশ্নুতে ॥ ২১ ॥
গুহ্যং ৱিশুদ্ধং দুৰ্বোধং যং জ্ঞাত্ৱামৃতমশ্নুতে ॥ ২১ ॥
এতাৱানেৱ লোকেঽস্মিন্ পুংসাং ধৰ্মঃ পৰঃ স্মৃতঃ ।
ভক্তিযোগো ভগৱতি তন্নামগ্ৰহণাদিভিঃ ॥ ২২ ॥
ভক্তিযোগো ভগৱতি তন্নামগ্ৰহণাদিভিঃ ॥ ২২ ॥
নামোচ্চাৰণমাহাত্ম্যং হৰেঃ পশ্যত পুত্ৰকাঃ ।
অজামিলোঽপি যেনৈৱ মৃত্যুপাশাদমুচ্যত ॥ ২৩ ॥
অজামিলোঽপি যেনৈৱ মৃত্যুপাশাদমুচ্যত ॥ ২৩ ॥
এতাৱতালমঘনিৰ্হৰণায পুংসাং
সঙ্কীৰ্তনং ভগৱতো গুণকৰ্মনাম্নাম্ ।
ৱিক্ৰুশ্য পুত্ৰমঘৱান্ যদজামিলোঽপি
নাৰাযণেতি ম্ৰিযমাণ ইযায মুক্তিম্ ॥ ২৪ ॥
সঙ্কীৰ্তনং ভগৱতো গুণকৰ্মনাম্নাম্ ।
ৱিক্ৰুশ্য পুত্ৰমঘৱান্ যদজামিলোঽপি
নাৰাযণেতি ম্ৰিযমাণ ইযায মুক্তিম্ ॥ ২৪ ॥
প্ৰাযেণ ৱেদ তদিদং ন মহাজনোঽযং
দেৱ্যা ৱিমোহিতমতিৰ্বত মাযযালম্ ।
ত্ৰয্যাং জডীকৃতমতিৰ্মধুপুষ্পিতাযাং
ৱৈতানিকে মহতি কৰ্মণি যুজ্যমানঃ ॥ ২৫ ॥
দেৱ্যা ৱিমোহিতমতিৰ্বত মাযযালম্ ।
ত্ৰয্যাং জডীকৃতমতিৰ্মধুপুষ্পিতাযাং
ৱৈতানিকে মহতি কৰ্মণি যুজ্যমানঃ ॥ ২৫ ॥
এৱং ৱিমৃশ্য সুধিযো ভগৱত্যনন্তে
সৰ্ৱাত্মনা ৱিদধতে খলু ভাৱযোগম্ ।
তে মে ন দণ্ডমৰ্হন্ত্যথ যদ্যমীষাং
স্যাত্ পাতকং তদপি হন্ত্যুৰুগাযৱাদঃ ॥ ২৬ ॥
সৰ্ৱাত্মনা ৱিদধতে খলু ভাৱযোগম্ ।
তে মে ন দণ্ডমৰ্হন্ত্যথ যদ্যমীষাং
স্যাত্ পাতকং তদপি হন্ত্যুৰুগাযৱাদঃ ॥ ২৬ ॥
তে দেৱসিদ্ধপৰিগীতপৱিত্ৰগাথা
যে সাধৱঃ সমদৃশো ভগৱত্প্ৰপন্নাঃ ।
তান্নোপসীদত হৰেৰ্গদযাভিগুপ্তান্
নৈষাং ৱযং ন চ ৱযঃ প্ৰভৱাম দণ্ডে ॥ ২৭ ॥
যে সাধৱঃ সমদৃশো ভগৱত্প্ৰপন্নাঃ ।
তান্নোপসীদত হৰেৰ্গদযাভিগুপ্তান্
নৈষাং ৱযং ন চ ৱযঃ প্ৰভৱাম দণ্ডে ॥ ২৭ ॥
তানানযধ্ৱমসতো ৱিমুখান্ মুকুন্দ-
পাদাৰৱিন্দমকৰন্দৰসাদজস্ৰম্ ।
নিষ্কিঞ্চনৈঃ পৰমহংসকুলৈৰসঙ্গৈ-
ৰ্জুষ্টাদ্গৃহে নিৰযৱৰ্ত্মনি বদ্ধতৃষ্ণান্ ॥ ২৮ ॥
পাদাৰৱিন্দমকৰন্দৰসাদজস্ৰম্ ।
নিষ্কিঞ্চনৈঃ পৰমহংসকুলৈৰসঙ্গৈ-
ৰ্জুষ্টাদ্গৃহে নিৰযৱৰ্ত্মনি বদ্ধতৃষ্ণান্ ॥ ২৮ ॥
জিহ্ৱা ন ৱক্তি ভগৱদ্গুণনামধেযং
চেতশ্চ ন স্মৰতি তচ্চৰণাৰৱিন্দম্ ।
কৃষ্ণায নো নমতি যচ্ছিৰ একদাপি
তানানযধ্ৱমসতোঽকৃতৱিষ্ণুকৃত্যান্ ॥ ২৯ ॥
চেতশ্চ ন স্মৰতি তচ্চৰণাৰৱিন্দম্ ।
কৃষ্ণায নো নমতি যচ্ছিৰ একদাপি
তানানযধ্ৱমসতোঽকৃতৱিষ্ণুকৃত্যান্ ॥ ২৯ ॥
তত্ ক্ষম্যতাং স ভগৱান্ পুৰুষঃ পুৰাণো
নাৰাযণঃ স্ৱপুৰুষৈৰ্যদসত্কৃতং নঃ ।
স্ৱানামহো ন ৱিদুষাং ৰচিতাঞ্জলীনাং
ক্ষান্তিৰ্গৰীযসি নমঃ পুৰুষায ভূম্নে ॥ ৩০ ॥
নাৰাযণঃ স্ৱপুৰুষৈৰ্যদসত্কৃতং নঃ ।
স্ৱানামহো ন ৱিদুষাং ৰচিতাঞ্জলীনাং
ক্ষান্তিৰ্গৰীযসি নমঃ পুৰুষায ভূম্নে ॥ ৩০ ॥
তস্মাত্ সঙ্কীৰ্তনং ৱিষ্ণোৰ্জগন্মঙ্গলমংহসাম্ ।
মহতামপি কৌৰৱ্য ৱিদ্ধ্যৈকান্তিকনিষ্কৃতম্ ॥ ৩১ ॥
মহতামপি কৌৰৱ্য ৱিদ্ধ্যৈকান্তিকনিষ্কৃতম্ ॥ ৩১ ॥
শৃণ্ৱতাং গৃণতাং ৱীৰ্যাণ্যুদ্দামানি হৰেৰ্মুহুঃ ।
যথা সুজাতযা ভক্ত্যা শুদ্ধ্যেন্নাত্মা ৱ্ৰতাদিভিঃ ॥ ৩২ ॥
যথা সুজাতযা ভক্ত্যা শুদ্ধ্যেন্নাত্মা ৱ্ৰতাদিভিঃ ॥ ৩২ ॥
কৃষ্ণাঙ্ঘ্ৰিপদ্মমধুলিণ্ ন পুনৰ্ৱিসৃষ্ট-
মাযাগুণেষু ৰমতে ৱৃজিনাৱহেষু ।
অন্যস্তু কামহত আত্মৰজঃ প্ৰমাৰ্ষ্টু-
মীহেত কৰ্ম যত এৱ ৰজঃ পুনঃ স্যাত্ ॥ ৩৩ ॥
মাযাগুণেষু ৰমতে ৱৃজিনাৱহেষু ।
অন্যস্তু কামহত আত্মৰজঃ প্ৰমাৰ্ষ্টু-
মীহেত কৰ্ম যত এৱ ৰজঃ পুনঃ স্যাত্ ॥ ৩৩ ॥
ইত্থং স্ৱভৰ্তৃগদিতং ভগৱন্মহিত্ৱং
সংস্মৃত্য ৱিস্মিতধিযো যমকিঙ্কৰাস্তে ।
নৈৱাচ্যুতাশ্ৰযজনং প্ৰতিশঙ্কমানা
দ্ৰষ্টুং চ বিভ্যতি ততঃ প্ৰভৃতি স্ম ৰাজন্ ॥ ৩৪ ॥
সংস্মৃত্য ৱিস্মিতধিযো যমকিঙ্কৰাস্তে ।
নৈৱাচ্যুতাশ্ৰযজনং প্ৰতিশঙ্কমানা
দ্ৰষ্টুং চ বিভ্যতি ততঃ প্ৰভৃতি স্ম ৰাজন্ ॥ ৩৪ ॥
ইতিহাসমিমং গুহ্যং ভগৱান্ কুম্ভসম্ভৱঃ ।
কথযামাস মলয আসীনো হৰিমৰ্চযন্ ॥ ৩৫ ॥
কথযামাস মলয আসীনো হৰিমৰ্চযন্ ॥ ৩৫ ॥