ശ്രീമദ്ഭാഗവതമ് ൮.൧൫

ശ്രീരാജോവാച
ബലേഃ പദത്രയം ഭൂമേഃ കസ്മാദ്ധരിരയാചത ।
ഭൂതേശ്വരഃ കൃപണവല്ലബ്ധാര്ഥോഽപി ബബന്ധ തമ് ॥ ൧ ॥

ഏതദ് വേദിതുമിച്ഛാമോ മഹത്കൌതൂഹലം ഹി നഃ ।
യാച്ഞേശ്വരസ്യ പൂര്ണസ്യ ബന്ധനം ചാപ്യനാഗസഃ ॥ ൨ ॥

ശ്രീശുക ഉവാച
പരാജിതശ്രീരസുഭിശ്ച ഹാപിതോ
ഹീന്ദ്രേണ രാജന്ഭൃഗുഭിഃ സ ജീവിതഃ ।
സര്വാത്മനാ താനഭജദ് ഭൃഗൂന്ബലിഃ
ശിഷ്യോ മഹാത്മാര്ഥനിവേദനേന ॥ ൩ ॥

തം ബ്രാഹ്മണാ ഭൃഗവഃ പ്രീയമാണാ
അയാജയന്വിശ്വജിതാ ത്രിണാകമ് ।
ജിഗീഷമാണം വിധിനാഭിഷിച്യ
മഹാഭിഷേകേണ മഹാനുഭാവാഃ ॥ ൪ ॥

തതോ രഥഃ കാഞ്ചനപട്ടനദ്ധോ
ഹയാശ്ച ഹര്യശ്വതുരങ്ഗവര്ണാഃ ।
ധ്വജശ്ച സിംഹേന വിരാജമാനോ
ഹുതാശനാദാസ ഹവിര്ഭിരിഷ്ടാത് ॥ ൫ ॥

ധനുശ്ച ദിവ്യം പുരടോപനദ്ധം
തൂണാവരിക്തൌ കവചം ച ദിവ്യമ് ।
പിതാമഹസ്തസ്യ ദദൌ ച മാലാ-
മമ്ലാനപുഷ്പാം ജലജം ച ശുക്രഃ ॥ ൬ ॥

ഏവം സ വിപ്രാര്ജിതയോധനാര്ഥ-
സ്തൈഃ കല്പിതസ്വസ്ത്യയനോഽഥ വിപ്രാന് ।
പ്രദക്ഷിണീകൃത്യ കൃതപ്രണാമഃ
പ്രഹ്ലാദമാമന്ത്ര്യ നമശ്ചകാര ॥ ൭ ॥

അഥാരുഹ്യ രഥം ദിവ്യം ഭൃഗുദത്തം മഹാരഥഃ ।
സുസ്രഗ്ധരോഽഥ സന്നഹ്യ ധന്വീ ഖഡ്ഗീ ധൃതേഷുധിഃ ॥ ൮ ॥

ഹേമാങ്ഗദലസബ്ദാഹുഃ സ്ഫുരന്മകരകുണ്ഡലഃ ।
രരാജ രഥമാരൂഢോ ധിഷ്ണ്യസ്ഥ ഇവ ഹവ്യവാട് ॥ ൯ ॥

തുല്യൈശ്വര്യബലശ്രീഭിഃ സ്വയൂഥൈര്ദൈത്യയൂഥപൈഃ ।
പിബദ്ഭിരിവ ഖം ദൃഗ്ഭിര്ദഹദ്ഭിഃ പരിധീനിവ ॥ ൧൦ ॥

വൃതോ വികര്ഷന് മഹതീമാസുരീം ധ്വജിനീം വിഭുഃ ।
യയാവിന്ദ്രപുരീം സ്വൃദ്ധാം കമ്പയന്നിവ രോദസീ ॥ ൧൧ ॥

രമ്യാമുപവനോദ്യാനൈഃ ശ്രീമദ്ഭിര്നന്ദനാദിഭിഃ ।
കൂജദ്വിഹങ്ഗമിഥുനൈര്ഗായന്മത്തമധുവ്രതൈഃ ।
പ്രവാലഫലപുഷ്പോരുഭാരശാഖാമരദ്രുമൈഃ ॥ ൧൨ ॥

ഹംസസാരസചക്രാഹ്വകാരണ്ഡവകുലാകുലാഃ ।
നലിന്യോ യത്ര ക്രീഡന്തി പ്രമദാഃ സുരസേവിതാഃ ॥ ൧൩ ॥

ആകാശഗങ്ഗയാ ദേവ്യാ വൃതാം പരിഖഭൂതയാ ।
പ്രാകാരേണാഗ്നിവര്ണേന സാട്ടാലേനോന്നതേന ച ॥ ൧൪ ॥

രുക്മപട്ടകപാടൈശ്ച ദ്വാരൈഃ സ്ഫടികഗോപുരൈഃ ।
ജുഷ്ടാം വിഭക്തപ്രപഥാം വിശ്വകര്മവിനിര്മിതാമ് ॥ ൧൫ ॥

സഭാചത്വരരഥ്യാഢ്യാം വിമാനൈര്ന്യര്ബുദൈര്യുതാമ് ।
ശൃങ്ഗാടകൈര്മണിമയൈര്വജ്രവിദ്രുമവേദിഭിഃ ॥ ൧൬ ॥

യത്ര നിത്യവയോരൂപാഃ ശ്യാമാ വിരജവാസസഃ ।
ഭ്രാജന്തേ രൂപവന്നാര്യോ ഹ്യര്ചിര്ഭിരിവ വഹ്നയഃ ॥ ൧൭ ॥

സുരസ്ത്രീകേശവിഭ്രഷ്ടനവസൌഗന്ധികസ്രജാമ് ।
യത്രാമോദമുപാദായ മാര്ഗ ആവാതി മാരുതഃ ॥ ൧൮ ॥

ഹേമജാലാക്ഷനിര്ഗച്ഛദ്ധൂമേനാഗുരുഗന്ധിനാ ।
പാണ്ഡുരേണ പ്രതിച്ഛന്നമാര്ഗേ യാന്തി സുരപ്രിയാഃ ॥ ൧൯ ॥

മുക്താവിതാനൈര്മണിഹേമകേതുഭി-
ര്നാനാപതാകാവലഭീഭിരാവൃതാമ് ।
ശിഖണ്ഡിപാരാവതഭൃങ്ഗനാദിതാം
വൈമാനികസ്ത്രീകലഗീതമങ്ഗലാമ് ॥ ൨൦ ॥

മൃദങ്ഗശങ്ഖാനകദുന്ദുഭിസ്വനൈഃ
സതാലവീണാമുരജേഷ്ടവേണുഭിഃ ।
നൃത്യൈഃ സവാദ്യൈരുപദേവഗീതകൈ-
ര്മനോരമാം സ്വപ്രഭയാ ജിതപ്രഭാമ് ॥ ൨൧ ॥

യാം ന വ്രജന്ത്യധര്മിഷ്ഠാഃ ഖലാ ഭൂതദ്രുഹഃ ശഠാഃ ।
മാനിനഃ കാമിനോ ലുബ്ധാ ഏഭിര്ഹീനാ വ്രജന്തി യത് ॥ ൨൨ ॥

താം ദേവധാനീം സ വരൂഥിനീപതി-
ര്ബഹിഃ സമന്താദ് രുരുധേ പൃതന്യയാ ।
ആചാര്യദത്തം ജലജം മഹാസ്വനം
ദധ്മൌ പ്രയുഞ്ജന്ഭയമിന്ദ്രയോഷിതാമ് ॥ ൨൩ ॥

മഘവാംസ്തമഭിപ്രേത്യ ബലേഃ പരമമുദ്യമമ് ।
സര്വദേവഗണോപേതോ ഗുരുമേതദുവാച ഹ ॥ ൨൪ ॥

ഭഗവന്നുദ്യമോ ഭൂയാന്ബലേര്നഃ പൂര്വവൈരിണഃ ।
അവിഷഹ്യമിമം മന്യേ കേനാസീത്തേജസോര്ജിതഃ ॥ ൨൫ ॥

നൈനം കശ്ചിത് കുതോ വാപി പ്രതിവ്യോഢുമധീശ്വരഃ ।
പിബന്നിവ മുഖേനേദം ലിഹന്നിവ ദിശോ ദശ ।
ദഹന്നിവ ദിശോ ദൃഗ്ഭിഃ സംവര്താഗ്നിരിവോത്ഥിതഃ ॥ ൨൬ ॥

ബ്രൂഹി കാരണമേതസ്യ ദുര്ധര്ഷത്വസ്യ മദ്രിപോഃ ।
ഓജഃ സഹോ ബലം തേജോ യത ഏതത്സമുദ്യമഃ ॥ ൨൭ ॥

ശ്രീഗുരുരുവാച
ജാനാമി മഘവഞ്ഛത്രോരുന്നതേരസ്യ കാരണമ് ।
ശിഷ്യായോപഭൃതം തേജോ ഭൃഗുഭിര്ബ്രഹ്മവാദിഭിഃ ॥ ൨൮ ॥

ഓജസ്വിനം ബലിം ജേതും ന സമര്ഥോഽസ്തി കശ്ചന ।
ഭവദ്വിധോ ഭവാന്വാപി വര്ജയിത്വേശ്വരം ഹരിമ് ।
വിജേഷ്യതി ന കോഽപ്യേനം ബ്രഹ്മതേജഃസമേധിതമ് ।
നാസ്യ ശക്തഃ പുരഃ സ്ഥാതും കൃതാന്തസ്യ യഥാ ജനാഃ ॥ ൨൯ ॥

തസ്മാന്നിലയമുത്സൃജ്യ യൂയം സര്വേ ത്രിവിഷ്ടപമ് ।
യാത കാലം പ്രതീക്ഷന്തോ യതഃ ശത്രോര്വിപര്യയഃ ॥ ൩൦ ॥

ഏഷ വിപ്രബലോദര്കഃ സമ്പ്രത്യൂര്ജിതവിക്രമഃ ।
തേഷാമേവാപമാനേന സാനുബന്ധോ വിനങ്ക്ഷ്യതി ॥ ൩൧ ॥

ഏവം സുമന്ത്രിതാര്ഥാസ്തേ ഗുരുണാര്ഥാനുദര്ശിനാ ।
ഹിത്വാ ത്രിവിഷ്ടപം ജഗ്മുര്ഗീര്വാണാഃ കാമരൂപിണഃ ॥ ൩൨ ॥

ദേവേഷ്വഥ നിലീനേഷു ബലിര്വൈരോചനഃ പുരീമ് ।
ദേവധാനീമധിഷ്ഠായ വശം നിന്യേ ജഗത്ത്രയമ് ॥ ൩൩ ॥

തം വിശ്വജയിനം ശിഷ്യം ഭൃഗവഃ ശിഷ്യവത്സലാഃ ।
ശതേന ഹയമേധാനാമനുവ്രതമയാജയന് ॥ ൩൪ ॥

തതസ്തദനുഭാവേന ഭുവനത്രയവിശ്രുതാമ് ।
കീര്തിം ദിക്ഷു വിതന്വാനഃ സ രേജ ഉഡുരാഡിവ ॥ ൩൫ ॥

ബുഭുജേ ച ശ്രിയം സ്വൃദ്ധാം ദ്വിജദേവോപലമ്ഭിതാമ് ।
കൃതകൃത്യമിവാത്മാനം മന്യമാനോ മഹാമനാഃ ॥ ൩൬ ॥