শ্ৰীশুক উৱাচ
স ইত্থমাচৰন্ কামান্ স্ত্ৰৈণোঽপহ্নৱমাত্মনঃ ।
বুদ্ধ্ৱা প্ৰিযাযৈ নিৰ্ৱিণ্ণো গাথামেতামগাযত ॥ ১ ॥
স ইত্থমাচৰন্ কামান্ স্ত্ৰৈণোঽপহ্নৱমাত্মনঃ ।
বুদ্ধ্ৱা প্ৰিযাযৈ নিৰ্ৱিণ্ণো গাথামেতামগাযত ॥ ১ ॥
শৃণু ভাৰ্গৱ্যমূং গাথাং মদ্ৱিধাচৰিতাং ভুৱি ।
ধীৰা যস্যানুশোচন্তি ৱনে গ্ৰামনিৱাসিনঃ ॥ ২ ॥
ধীৰা যস্যানুশোচন্তি ৱনে গ্ৰামনিৱাসিনঃ ॥ ২ ॥
বস্ত একো ৱনে কশ্চিদ্ ৱিচিন্ৱন্ প্ৰিযমাত্মনঃ ।
দদৰ্শ কূপে পতিতাং স্ৱকৰ্মৱশগামজাম্ ॥ ৩ ॥
দদৰ্শ কূপে পতিতাং স্ৱকৰ্মৱশগামজাম্ ॥ ৩ ॥
তস্যা উদ্ধৰণোপাযং বস্তঃ কামী ৱিচিন্তযন্ ।
ৱ্যধত্ত তীৰ্থমুদ্ধৃত্য ৱিষাণাগ্ৰেণ ৰোধসী ॥ ৪ ॥
ৱ্যধত্ত তীৰ্থমুদ্ধৃত্য ৱিষাণাগ্ৰেণ ৰোধসী ॥ ৪ ॥
সোত্তীৰ্য কূপাত্ সুশ্ৰোণী তমেৱ চকমে কিল ।
তযা ৱৃতং সমুদ্ৱীক্ষ্য বহ্ৱ্যোঽজাঃ কান্তকামিনীঃ ॥ ৫ ॥
তযা ৱৃতং সমুদ্ৱীক্ষ্য বহ্ৱ্যোঽজাঃ কান্তকামিনীঃ ॥ ৫ ॥
পীৱানং শ্মশ্ৰুলং প্ৰেষ্ঠং মীঢ্ৱাংসং যাভকোৱিদম্ ।
স একোঽজৱৃষস্তাসাং বহ্ৱীনাং ৰতিৱৰ্ধনঃ ।
ৰেমে কামগ্ৰহগ্ৰস্ত আত্মানং নাৱবুধ্যত ॥ ৬ ॥
স একোঽজৱৃষস্তাসাং বহ্ৱীনাং ৰতিৱৰ্ধনঃ ।
ৰেমে কামগ্ৰহগ্ৰস্ত আত্মানং নাৱবুধ্যত ॥ ৬ ॥
তমেৱ প্ৰেষ্ঠতমযা ৰমমাণমজান্যযা ।
ৱিলোক্য কূপসংৱিগ্না নামৃষ্যদ্ বস্তকৰ্ম তত্ ॥ ৭ ॥
ৱিলোক্য কূপসংৱিগ্না নামৃষ্যদ্ বস্তকৰ্ম তত্ ॥ ৭ ॥
তং দুৰ্হৃদং সুহৃদ্ৰূপং কামিনং ক্ষণসৌহৃদম্ ।
ইন্দ্ৰিযাৰামমুত্সৃজ্য স্ৱামিনং দুঃখিতা যযৌ ॥ ৮ ॥
ইন্দ্ৰিযাৰামমুত্সৃজ্য স্ৱামিনং দুঃখিতা যযৌ ॥ ৮ ॥
সোঽপি চানুগতঃ স্ত্ৰৈণঃ কৃপণস্তাং প্ৰসাদিতুম্ ।
কুৰ্ৱন্নিডৱিডাকাৰং নাশক্নোত্ পথি সন্ধিতুম্ ॥ ৯ ॥
কুৰ্ৱন্নিডৱিডাকাৰং নাশক্নোত্ পথি সন্ধিতুম্ ॥ ৯ ॥
তস্যতত্ৰ দ্ৱিজঃ কশ্চিদজাস্ৱাম্যচ্ছিনদ্ ৰুষা ।
লম্বন্তং ৱৃষণং ভূযঃ সন্দধেঽৰ্থায যোগৱিত্ ॥ ১০ ॥
লম্বন্তং ৱৃষণং ভূযঃ সন্দধেঽৰ্থায যোগৱিত্ ॥ ১০ ॥
সম্বদ্ধৱৃষণঃ সোঽপি হ্যজযা কূপলব্ধযা ।
কালং বহুতিথং ভদ্ৰে কামৈৰ্নাদ্যাপি তুষ্যতি ॥ ১১ ॥
কালং বহুতিথং ভদ্ৰে কামৈৰ্নাদ্যাপি তুষ্যতি ॥ ১১ ॥
তথাহং কৃপণঃ সুভ্ৰু ভৱত্যাঃ প্ৰেমযন্ত্ৰিতঃ ।
আত্মানং নাভিজানামি মোহিতস্তৱ মাযযা ॥ ১২ ॥
আত্মানং নাভিজানামি মোহিতস্তৱ মাযযা ॥ ১২ ॥
যত্ পৃথিৱ্যাং ৱ্ৰীহিযৱং হিৰণ্যং পশৱঃ স্ত্ৰিযঃ ।
ন দুহ্যন্তি মনঃপ্ৰীতিং পুংসঃ কামহতস্য তে ॥ ১৩ ॥
ন দুহ্যন্তি মনঃপ্ৰীতিং পুংসঃ কামহতস্য তে ॥ ১৩ ॥
ন জাতু কামঃ কামানামুপভোগেন শাম্যতি ।
হৱিষা কৃষ্ণৱৰ্ত্মেৱ ভূয এৱাভিৱৰ্ধতে ॥ ১৪ ॥
হৱিষা কৃষ্ণৱৰ্ত্মেৱ ভূয এৱাভিৱৰ্ধতে ॥ ১৪ ॥
যদা ন কুৰুতে ভাৱং সৰ্ৱভূতেষ্ৱমঙ্গলম্ ।
সমদৃষ্টেস্তদা পুংসঃ সৰ্ৱাঃ সুখমযা দিশঃ ॥ ১৫ ॥
সমদৃষ্টেস্তদা পুংসঃ সৰ্ৱাঃ সুখমযা দিশঃ ॥ ১৫ ॥
যা দুস্ত্যজা দুৰ্মতিভিৰ্জীৰ্যতো যা ন জীৰ্যতে ।
তাং তৃষ্ণাং দুঃখনিৱহাং শৰ্মকামো দ্ৰুতং ত্যজেত্ ॥ ১৬ ॥
তাং তৃষ্ণাং দুঃখনিৱহাং শৰ্মকামো দ্ৰুতং ত্যজেত্ ॥ ১৬ ॥
মাত্ৰা স্ৱস্ৰা দুহিত্ৰা ৱা নাৱিৱিক্তাসনো ভৱেত্ ।
বলৱানিন্দ্ৰিযগ্ৰামো ৱিদ্ৱাংসমপি কৰ্ষতি ॥ ১৭ ॥
বলৱানিন্দ্ৰিযগ্ৰামো ৱিদ্ৱাংসমপি কৰ্ষতি ॥ ১৭ ॥
পূৰ্ণং ৱৰ্ষসহস্ৰং মে ৱিষযান্ সেৱতোঽসকৃত্ ।
তথাপি চানুসৱনং তৃষ্ণা তেষূপজাযতে ॥ ১৮ ॥
তথাপি চানুসৱনং তৃষ্ণা তেষূপজাযতে ॥ ১৮ ॥
তস্মাদেতামহং ত্যক্ত্ৱা ব্ৰহ্মণ্যধ্যায মানসম্ ।
নিৰ্দ্ৱন্দ্ৱো নিৰহঙ্কাৰশ্চৰিষ্যামি মৃগৈঃ সহ ॥ ১৯ ॥
নিৰ্দ্ৱন্দ্ৱো নিৰহঙ্কাৰশ্চৰিষ্যামি মৃগৈঃ সহ ॥ ১৯ ॥
দৃষ্টং শ্ৰুতমসদ্বুদ্ধ্ৱা নানুধ্যাযেন্ন সন্দিশেত্ ।
সংসৃতিং চাত্মনাশং চ তত্ৰ ৱিদ্ৱান্ স আত্মদৃক্ ॥ ২০ ॥
সংসৃতিং চাত্মনাশং চ তত্ৰ ৱিদ্ৱান্ স আত্মদৃক্ ॥ ২০ ॥
ইত্যুক্ত্ৱা নাহুষো জাযাং তদীযং পূৰৱে ৱযঃ ।
দত্ত্ৱা স্ৱজৰসং তস্মাদাদদে ৱিগতস্পৃহঃ ॥ ২১ ॥
দত্ত্ৱা স্ৱজৰসং তস্মাদাদদে ৱিগতস্পৃহঃ ॥ ২১ ॥
দিশি দক্ষিণপূৰ্ৱস্যাং দ্ৰুহ্যুং দক্ষিণতো যদুম্ ।
প্ৰতীচ্যাং তুৰ্ৱসুং চক্ৰ উদীচ্যামনুমীশ্ৱৰম্ ॥ ২২ ॥
প্ৰতীচ্যাং তুৰ্ৱসুং চক্ৰ উদীচ্যামনুমীশ্ৱৰম্ ॥ ২২ ॥
ভূমণ্ডলস্য সৰ্ৱস্য পূৰুমৰ্হত্তমং ৱিশাম্ ।
অভিষিচ্যাগ্ৰজাংস্তস্য ৱশে স্থাপ্য ৱনং যযৌ ॥ ২৩ ॥
অভিষিচ্যাগ্ৰজাংস্তস্য ৱশে স্থাপ্য ৱনং যযৌ ॥ ২৩ ॥
আসেৱিতং ৱৰ্ষপূগান্ ষড্ৱৰ্গং ৱিষযেষু সঃ ।
ক্ষণেন মুমুচে নীডং জাতপক্ষ ইৱ দ্ৱিজঃ ॥ ২৪ ॥
ক্ষণেন মুমুচে নীডং জাতপক্ষ ইৱ দ্ৱিজঃ ॥ ২৪ ॥
স তত্ৰ নিৰ্মুক্তসমস্তসঙ্গ
আত্মানুভূত্যা ৱিধুতত্ৰিলিঙ্গঃ ।
পৰেঽমলে ব্ৰহ্মণি ৱাসুদেৱে
লেভে গতিং ভাগৱতীং প্ৰতীতঃ ॥ ২৫ ॥
আত্মানুভূত্যা ৱিধুতত্ৰিলিঙ্গঃ ।
পৰেঽমলে ব্ৰহ্মণি ৱাসুদেৱে
লেভে গতিং ভাগৱতীং প্ৰতীতঃ ॥ ২৫ ॥
শ্ৰুত্ৱা গাথাং দেৱযানী মেনে প্ৰস্তোভমাত্মনঃ ।
স্ত্ৰীপুংসোঃ স্নেহৱৈক্লৱ্যাত্ পৰিহাসমিৱেৰিতম্ ॥ ২৬ ॥
স্ত্ৰীপুংসোঃ স্নেহৱৈক্লৱ্যাত্ পৰিহাসমিৱেৰিতম্ ॥ ২৬ ॥
সা সন্নিৱাসং সুহৃদাং প্ৰপাযামিৱ গচ্ছতাম্ ।
ৱিজ্ঞাযেশ্ৱৰতন্ত্ৰাণাং মাযাৱিৰচিতং প্ৰভোঃ ॥ ২৭ ॥
ৱিজ্ঞাযেশ্ৱৰতন্ত্ৰাণাং মাযাৱিৰচিতং প্ৰভোঃ ॥ ২৭ ॥
সৰ্ৱত্ৰ সঙ্গমুত্সৃজ্য স্ৱপ্নৌপম্যেন ভাৰ্গৱী ।
কৃষ্ণে মনঃ সমাৱেশ্য ৱ্যধুনোল্লিঙ্গমাত্মনঃ ॥ ২৮ ॥
কৃষ্ণে মনঃ সমাৱেশ্য ৱ্যধুনোল্লিঙ্গমাত্মনঃ ॥ ২৮ ॥
নমস্তুভ্যং ভগৱতে ৱাসুদেৱায ৱেধসে ।
সৰ্ৱভূতাধিৱাসায শান্তায বৃহতে নমঃ ॥ ২৯ ॥
সৰ্ৱভূতাধিৱাসায শান্তায বৃহতে নমঃ ॥ ২৯ ॥