దేవీ మాహాత్మ్యమ్ వా దుర్గాసప్తశతీ
॥ దేవీ మాహాత్మ్యమ్ ॥
॥ శ్రీ ॥
॥ శ్రీచణ్డికాధ్యానమ్ ॥
ఓం బన్ధూకకుసుమాభాసాం పఞ్చముణ్డాధివాసినీమ్ ।
స్ఫురచ్చన్ద్రకలారత్నముకుటాం ముణ్డమాలినీమ్ ॥
త్రినేత్రాం రక్తవసనాం పీనోన్నతఘటస్తనీమ్ ।
పుస్తకం చాక్షమాలాం చ వరం చాభయకం క్రమాత్ ॥
దధతీం సంస్మరేన్నిత్యముత్తరామ్నాయమానితామ్ ।
అథవా
యా చణ్డీ మధుకైటభాదిదైత్యదలనీ యా మాహిషోన్మూలినీ
యా ధూమ్రేక్షణచణ్డముణ్డమథనీ యా రక్తబీజాశనీ ।
శక్తిః శుమ్భనిశుమ్భదైత్యదలనీ యా సిద్ధిదాత్రీ పరా
సా దేవీ నవకోటిమూర్తిసహితా మాం పాతు విశ్వేశ్వరీ ॥
॥ శ్రీ ॥
॥ శ్రీచణ్డికాధ్యానమ్ ॥
ఓం బన్ధూకకుసుమాభాసాం పఞ్చముణ్డాధివాసినీమ్ ।
స్ఫురచ్చన్ద్రకలారత్నముకుటాం ముణ్డమాలినీమ్ ॥
త్రినేత్రాం రక్తవసనాం పీనోన్నతఘటస్తనీమ్ ।
పుస్తకం చాక్షమాలాం చ వరం చాభయకం క్రమాత్ ॥
దధతీం సంస్మరేన్నిత్యముత్తరామ్నాయమానితామ్ ।
అథవా
యా చణ్డీ మధుకైటభాదిదైత్యదలనీ యా మాహిషోన్మూలినీ
యా ధూమ్రేక్షణచణ్డముణ్డమథనీ యా రక్తబీజాశనీ ।
శక్తిః శుమ్భనిశుమ్భదైత్యదలనీ యా సిద్ధిదాత్రీ పరా
సా దేవీ నవకోటిమూర్తిసహితా మాం పాతు విశ్వేశ్వరీ ॥
॥ అథ అర్గలాస్తోత్రమ్ ॥
ఓం అస్య శ్రీఅర్గలాస్తోత్రమన్త్రస్య విష్ణురృషిః,
అనుష్టుప్ ఛన్దః, శ్రీమహాలక్ష్మీర్దేవతా,
శ్రీజగదమ్బాప్రీతయే సప్తశతిపాఠాఙ్గత్వేన జపే వినియోగః ।
ఓం నమశ్చణ్డికాయై ।
మార్కణ్డేయ ఉవాచ।
ఓం జయ త్వం దేవి చాముణ్డే జయ భూతాపహారిణి ।
జయ సర్వగతే దేవి కాలరాత్రి నమోఽస్తు తే ॥ ౧॥
జయన్తీ మఙ్గలా కాలీ భద్రకాలీ కపాలినీ ।
దుర్గా శివా క్షమా ధాత్రీ స్వాహా స్వధా నమోఽస్తు తే ॥ ౨॥
మధుకైటభవిధ్వంసి విధాతృవరదే నమః ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౩॥
మహిషాసురనిర్నాశి భక్తానాం సుఖదే నమః ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౪॥
ధూమ్రనేత్రవధే దేవి ధర్మకామార్థదాయిని ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౫॥
రక్తబీజవధే దేవి చణ్డముణ్డవినాశిని ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౬॥
నిశుమ్భశుమ్భనిర్నాశి త్రైలోక్యశుభదే నమః ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౭॥
వన్దితాఙ్ఘ్రియుగే దేవి సర్వసౌభాగ్యదాయిని ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౮॥
అచిన్త్యరూపచరితే సర్వశత్రువినాశిని ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౯॥
నతేభ్యః సర్వదా భక్త్యా చాపర్ణే దురితాపహే ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౦॥
స్తువద్భ్యో భక్తిపూర్వం త్వాం చణ్డికే వ్యాధినాశిని ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౧॥
చణ్డికే సతతం యుద్ధే జయన్తి పాపనాశిని ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౨॥
దేహి సౌభాగ్యమారోగ్యం దేహి దేవి పరం సుఖమ్ ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౩॥
విధేహి దేవి కల్యాణం విధేహి విపులాం శ్రియమ్ ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౪॥
విధేహి ద్విషతాం నాశం విధేహి బలముచ్చకైః ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౫॥
సురాసురశిరోరత్ననిఘృష్టచరణేఽమ్బికే ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౬॥
విద్యావన్తం యశస్వన్తం లక్ష్మీవన్తఞ్చ మాం కురు ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౭॥
దేవి ప్రచణ్డదోర్దణ్డదైత్యదర్పనిషూదిని ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౮॥
ప్రచణ్డదైత్యదర్పఘ్నే చణ్డికే ప్రణతాయ మే ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౯॥
చతుర్భుజే చతుర్వక్త్రసంస్తుతే పరమేశ్వరి ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౨౦॥
కృష్ణేన సంస్తుతే దేవి శశ్వద్భక్త్యా సదామ్బికే ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౨౧॥
హిమాచలసుతానాథసంస్తుతే పరమేశ్వరి ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౨౨॥
ఇన్ద్రాణీపతిసద్భావపూజితే పరమేశ్వరి ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౨౩॥
దేవి భక్తజనోద్దామదత్తానన్దోదయేఽమ్బికే ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౨౪॥
భార్యాం మనోరమాం దేహి మనోవృత్తానుసారిణీమ్ ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౨౫॥
తారిణి దుర్గసంసారసాగరస్యాచలోద్భవే ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౨౬॥
ఇదం స్తోత్రం పఠిత్వా తు మహాస్తోత్రం పఠేన్నరః ।
సప్తశతీం సమారాధ్య వరమాప్నోతి దుర్లభమ్ ॥ ౨౭॥
॥ ఇతి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే అర్గలాస్తోత్రం సమాప్తమ్ ॥
అనుష్టుప్ ఛన్దః, శ్రీమహాలక్ష్మీర్దేవతా,
శ్రీజగదమ్బాప్రీతయే సప్తశతిపాఠాఙ్గత్వేన జపే వినియోగః ।
ఓం నమశ్చణ్డికాయై ।
మార్కణ్డేయ ఉవాచ।
ఓం జయ త్వం దేవి చాముణ్డే జయ భూతాపహారిణి ।
జయ సర్వగతే దేవి కాలరాత్రి నమోఽస్తు తే ॥ ౧॥
జయన్తీ మఙ్గలా కాలీ భద్రకాలీ కపాలినీ ।
దుర్గా శివా క్షమా ధాత్రీ స్వాహా స్వధా నమోఽస్తు తే ॥ ౨॥
మధుకైటభవిధ్వంసి విధాతృవరదే నమః ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౩॥
మహిషాసురనిర్నాశి భక్తానాం సుఖదే నమః ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౪॥
ధూమ్రనేత్రవధే దేవి ధర్మకామార్థదాయిని ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౫॥
రక్తబీజవధే దేవి చణ్డముణ్డవినాశిని ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౬॥
నిశుమ్భశుమ్భనిర్నాశి త్రైలోక్యశుభదే నమః ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౭॥
వన్దితాఙ్ఘ్రియుగే దేవి సర్వసౌభాగ్యదాయిని ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౮॥
అచిన్త్యరూపచరితే సర్వశత్రువినాశిని ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౯॥
నతేభ్యః సర్వదా భక్త్యా చాపర్ణే దురితాపహే ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౦॥
స్తువద్భ్యో భక్తిపూర్వం త్వాం చణ్డికే వ్యాధినాశిని ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౧॥
చణ్డికే సతతం యుద్ధే జయన్తి పాపనాశిని ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౨॥
దేహి సౌభాగ్యమారోగ్యం దేహి దేవి పరం సుఖమ్ ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౩॥
విధేహి దేవి కల్యాణం విధేహి విపులాం శ్రియమ్ ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౪॥
విధేహి ద్విషతాం నాశం విధేహి బలముచ్చకైః ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౫॥
సురాసురశిరోరత్ననిఘృష్టచరణేఽమ్బికే ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౬॥
విద్యావన్తం యశస్వన్తం లక్ష్మీవన్తఞ్చ మాం కురు ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౭॥
దేవి ప్రచణ్డదోర్దణ్డదైత్యదర్పనిషూదిని ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౮॥
ప్రచణ్డదైత్యదర్పఘ్నే చణ్డికే ప్రణతాయ మే ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౧౯॥
చతుర్భుజే చతుర్వక్త్రసంస్తుతే పరమేశ్వరి ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౨౦॥
కృష్ణేన సంస్తుతే దేవి శశ్వద్భక్త్యా సదామ్బికే ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౨౧॥
హిమాచలసుతానాథసంస్తుతే పరమేశ్వరి ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౨౨॥
ఇన్ద్రాణీపతిసద్భావపూజితే పరమేశ్వరి ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౨౩॥
దేవి భక్తజనోద్దామదత్తానన్దోదయేఽమ్బికే ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౨౪॥
భార్యాం మనోరమాం దేహి మనోవృత్తానుసారిణీమ్ ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౨౫॥
తారిణి దుర్గసంసారసాగరస్యాచలోద్భవే ।
రూపం దేహి జయం దేహి యశో దేహి ద్విషో జహి ॥ ౨౬॥
ఇదం స్తోత్రం పఠిత్వా తు మహాస్తోత్రం పఠేన్నరః ।
సప్తశతీం సమారాధ్య వరమాప్నోతి దుర్లభమ్ ॥ ౨౭॥
॥ ఇతి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే అర్గలాస్తోత్రం సమాప్తమ్ ॥
॥ అథ కీలకస్తోత్రమ్ ॥
ఓం అస్య శ్రీకీలకమన్త్రస్య శివఋషిః, అనుష్టుప్ ఛన్దః,
శ్రీమహాసరస్వతీ దేవతా, శ్రీజగదమ్బాప్రీత్యర్థం
సప్తశతీపాఠాఙ్గత్వేన జపే వినియోగః ।
ఓం నమశ్చణ్డికాయై ।
మార్కణ్డేయ ఉవాచ।
ఓం విశుద్ధజ్ఞానదేహాయ త్రివేదీదివ్యచక్షుషే ।
శ్రేయఃప్రాప్తినిమిత్తాయ నమః సోమార్ధధారిణే ॥ ౧॥
సర్వమేతద్విజానీయాన్మన్త్రాణామపి కీలకమ్ ।
సోఽపి క్షేమమవాప్నోతి సతతం జప్యతత్పరః ॥ ౨॥
సిద్ధ్యన్త్యుచ్చాటనాదీని కర్మాణి సకలాన్యపి ।
ఏతేన స్తువతాం దేవీం స్తోత్రవృన్దేన భక్తితః ॥ ౩॥
న మన్త్రో నౌషధం తస్య న కిఞ్చిదపి విద్యతే ।
వినా జప్యేన సిద్ధ్యేత్తు సర్వముచ్చాటనాదికమ్ ॥ ౪॥
సమగ్రాణ్యపి సేత్స్యన్తి లోకశఙ్కామిమాం హరః ।
కృత్వా నిమన్త్రయామాస సర్వమేవమిదం శుభమ్ ॥ ౫॥
స్తోత్రం వై చణ్డికాయాస్తు తచ్చ గుహ్యం చకార సః ।
సమాప్నోతి స పుణ్యేన తాం యథావన్నిమన్త్రణామ్ ॥ ౬॥
సోఽపి క్షేమమవాప్నోతి సర్వమేవ న సంశయః ।
కృష్ణాయాం వా చతుర్దశ్యామష్టమ్యాం వా సమాహితః ॥ ౭॥
దదాతి ప్రతిగృహ్ణాతి నాన్యథైషా ప్రసీదతి ।
ఇత్థం రూపేణ కీలేన మహాదేవేన కీలితమ్ ॥ ౮॥
యో నిష్కీలాం విధాయైనాం చణ్డీం జపతి నిత్యశః ।
స సిద్ధః స గణః సోఽథ గన్ధర్వో జాయతే ధ్రువమ్ ॥ ౯॥
న చైవాపాటవం తస్య భయం క్వాపి న జాయతే ।
నాపమృత్యువశం యాతి మృతే చ మోక్షమాప్నుయాత్ ॥ ౧౦॥
జ్ఞాత్వా ప్రారభ్య కుర్వీత హ్యకుర్వాణో వినశ్యతి ।
తతో జ్ఞాత్వైవ సమ్పూర్ణమిదం ప్రారభ్యతే బుధైః ॥ ౧౧॥
సౌభాగ్యాది చ యత్కిఞ్చిద్ దృశ్యతే లలనాజనే ।
తత్సర్వం తత్ప్రసాదేన తేన జప్యమిదం శుభమ్ ॥ ౧౨॥
శనైస్తు జప్యమానేఽస్మిన్ స్తోత్రే సమ్పత్తిరుచ్చకైః ।
భవత్యేవ సమగ్రాపి తతః ప్రారభ్యమేవ తత్ ॥ ౧౩॥
ఐశ్వర్యం తత్ప్రసాదేన సౌభాగ్యారోగ్యమేవ చ ।
శత్రుహానిః పరో మోక్షః స్తూయతే సా న కిం జనైః ॥ ౧౪॥
చణ్డికాం హృదయేనాపి యః స్మరేత్ సతతం నరః ।
హృద్యం కామమవాప్నోతి హృది దేవీ సదా వసేత్ ॥ ౧౫॥
అగ్రతోఽముం మహాదేవకృతం కీలకవారణమ్ ।
నిష్కీలఞ్చ తథా కృత్వా పఠితవ్యం సమాహితైః ॥ ౧౬॥
॥ ఇతి శ్రీభగవత్యాః కీలకస్తోత్రం సమాప్తమ్ ॥
శ్రీమహాసరస్వతీ దేవతా, శ్రీజగదమ్బాప్రీత్యర్థం
సప్తశతీపాఠాఙ్గత్వేన జపే వినియోగః ।
ఓం నమశ్చణ్డికాయై ।
మార్కణ్డేయ ఉవాచ।
ఓం విశుద్ధజ్ఞానదేహాయ త్రివేదీదివ్యచక్షుషే ।
శ్రేయఃప్రాప్తినిమిత్తాయ నమః సోమార్ధధారిణే ॥ ౧॥
సర్వమేతద్విజానీయాన్మన్త్రాణామపి కీలకమ్ ।
సోఽపి క్షేమమవాప్నోతి సతతం జప్యతత్పరః ॥ ౨॥
సిద్ధ్యన్త్యుచ్చాటనాదీని కర్మాణి సకలాన్యపి ।
ఏతేన స్తువతాం దేవీం స్తోత్రవృన్దేన భక్తితః ॥ ౩॥
న మన్త్రో నౌషధం తస్య న కిఞ్చిదపి విద్యతే ।
వినా జప్యేన సిద్ధ్యేత్తు సర్వముచ్చాటనాదికమ్ ॥ ౪॥
సమగ్రాణ్యపి సేత్స్యన్తి లోకశఙ్కామిమాం హరః ।
కృత్వా నిమన్త్రయామాస సర్వమేవమిదం శుభమ్ ॥ ౫॥
స్తోత్రం వై చణ్డికాయాస్తు తచ్చ గుహ్యం చకార సః ।
సమాప్నోతి స పుణ్యేన తాం యథావన్నిమన్త్రణామ్ ॥ ౬॥
సోఽపి క్షేమమవాప్నోతి సర్వమేవ న సంశయః ।
కృష్ణాయాం వా చతుర్దశ్యామష్టమ్యాం వా సమాహితః ॥ ౭॥
దదాతి ప్రతిగృహ్ణాతి నాన్యథైషా ప్రసీదతి ।
ఇత్థం రూపేణ కీలేన మహాదేవేన కీలితమ్ ॥ ౮॥
యో నిష్కీలాం విధాయైనాం చణ్డీం జపతి నిత్యశః ।
స సిద్ధః స గణః సోఽథ గన్ధర్వో జాయతే ధ్రువమ్ ॥ ౯॥
న చైవాపాటవం తస్య భయం క్వాపి న జాయతే ।
నాపమృత్యువశం యాతి మృతే చ మోక్షమాప్నుయాత్ ॥ ౧౦॥
జ్ఞాత్వా ప్రారభ్య కుర్వీత హ్యకుర్వాణో వినశ్యతి ।
తతో జ్ఞాత్వైవ సమ్పూర్ణమిదం ప్రారభ్యతే బుధైః ॥ ౧౧॥
సౌభాగ్యాది చ యత్కిఞ్చిద్ దృశ్యతే లలనాజనే ।
తత్సర్వం తత్ప్రసాదేన తేన జప్యమిదం శుభమ్ ॥ ౧౨॥
శనైస్తు జప్యమానేఽస్మిన్ స్తోత్రే సమ్పత్తిరుచ్చకైః ।
భవత్యేవ సమగ్రాపి తతః ప్రారభ్యమేవ తత్ ॥ ౧౩॥
ఐశ్వర్యం తత్ప్రసాదేన సౌభాగ్యారోగ్యమేవ చ ।
శత్రుహానిః పరో మోక్షః స్తూయతే సా న కిం జనైః ॥ ౧౪॥
చణ్డికాం హృదయేనాపి యః స్మరేత్ సతతం నరః ।
హృద్యం కామమవాప్నోతి హృది దేవీ సదా వసేత్ ॥ ౧౫॥
అగ్రతోఽముం మహాదేవకృతం కీలకవారణమ్ ।
నిష్కీలఞ్చ తథా కృత్వా పఠితవ్యం సమాహితైః ॥ ౧౬॥
॥ ఇతి శ్రీభగవత్యాః కీలకస్తోత్రం సమాప్తమ్ ॥
॥ అథ దేవీ కవచమ్ ॥
అస్య శ్రీచణ్డీకవచస్య బ్రహ్మా ఋషిః , అనుష్టుప్ ఛన్దః ,
చాముణ్డా దేవతా , అఙ్గన్యాసోక్తమాతరో బీజమ్ ,
దిగ్బన్ధదేవతాస్తత్వమ్ , శ్రీజగదమ్బాప్రీత్యర్థే జపే వినియోగః ।
ఓం నమశ్చణ్డికాయై ।
మార్కణ్డేయ ఉవాచ।
ఓం యద్గుహ్యం పరమం లోకే సర్వరక్షాకరం నృణామ్ ।
యన్న కస్యచిదాఖ్యాతం తన్మే బ్రూహి పితామహ ॥ ౧॥
బ్రహ్మోవాచ ।
అస్తి గుహ్యతమం విప్ర సర్వభూతోపకారకమ్ ।
దేవ్యాస్తు కవచం పుణ్యం తచ్ఛృణుష్వ మహామునే ॥ ౨॥
ప్రథమం శైలపుత్రీతి ద్వితీయం బ్రహ్మచారిణీ ।
తృతీయం చన్ద్రఘణ్టేతి కూష్మాణ్డేతి చతుర్థకమ్ ॥ ౩॥
పఞ్చమం స్కన్దమాతేతి షష్ఠం కాత్యాయనీ తథా ।
సప్తమం కాలరాత్రిశ్చ మహాగౌరీతి చాష్టమమ్ ॥ ౪॥
నవమం సిద్ధిదాత్రీ చ నవదుర్గాః ప్రకీర్తితాః ।
ఉక్తాన్యేతాని నామాని బ్రహ్మణైవ మహాత్మనా ॥ ౫॥
అగ్నినా దహ్యమానాస్తు శత్రుమధ్యగతా రణే ।
విషమే దుర్గమే చైవ భయార్తాః శరణం గతాః ॥ ౬।
న తేషాం జాయతే కిఞ్చిదశుభం రణసఙ్కటే ।
ఆపదం న చ పశ్యన్తి శోకదుఃఖభయఙ్కరీమ్ ॥ ౭॥
యైస్తు భక్త్యా స్మృతా నిత్యం తేషాం వృద్ధిః ప్రజాయతే ।
యే త్వాం స్మరన్తి దేవేశి రక్షసి తాన్న సంశయః ॥ ౮॥
ప్రేతసంస్థా తు చాముణ్డా వారాహీ మహిషాసనా ।
ఐన్ద్రీ గజసమారూఢా వైష్ణవీ గరుడాసనా ॥ ౯॥
నారసింహీ మహావీర్యా శివదూతీ మహాబలా ।
మాహేశ్వరీ వృషారూఢా కౌమారీ శిఖివాహనా ॥ ౧౦॥
లక్ష్మీః పద్మాసనా దేవీ పద్మహస్తా హరిప్రియా ।
శ్వేతరూపధరా దేవీ ఈశ్వరీ వృషవాహనా ॥ ౧౧॥
బ్రాహ్మీ హంససమారూఢా సర్వాభరణభూషితా ।
ఇత్యేతా మాతరః సర్వాః సర్వయోగసమన్వితాః ॥ ౧౨॥
నానాభరణశోభాఢ్యా నానారత్నోపశోభితాః ।
శ్రైష్ఠైశ్చ మౌక్తికైః సర్వా దివ్యహారప్రలమ్బిభిః ॥ ౧౩॥
ఇన్ద్రనీలైర్మహానీలైః పద్మరాగైః సుశోభనైః ।
దృశ్యన్తే రథమారూఢా దేవ్యః క్రోధసమాకులాః ॥ ౧౪॥
శఙ్ఖం చక్రం గదాం శక్తిం హలం చ ముసలాయుధమ్ ।
ఖేటకం తోమరం చైవ పరశుం పాశమేవ చ ॥ ౧౫॥
కున్తాయుధం త్రిశూలం చ శార్ఙ్గమాయుధముత్తమమ్ ।
దైత్యానాం దేహనాశాయ భక్తానామభయాయ చ ॥ ౧౬॥
ధారయన్త్యాయుధానీత్థం దేవానాం చ హితాయ వై ।
నమస్తేఽస్తు మహారౌద్రే మహాఘోరపరాక్రమే ॥ ౧౭॥
మహాబలే మహోత్సాహే మహాభయవినాశిని ।
త్రాహి మాం దేవి దుష్ప్రేక్ష్యే శత్రూణాం భయవర్ధిని ॥ ౧౮॥
ప్రాచ్యాం రక్షతు మామైన్ద్రీ ఆగ్నేయ్యామగ్నిదేవతా ।
దక్షిణేఽవతు వారాహీ నైరృత్యాం ఖడ్గధారిణీ ॥ ౧౯॥
ప్రతీచ్యాం వారుణీ రక్షేద్వాయవ్యాం మృగవాహినీ ।
ఉదీచ్యాం పాతు కౌబేరీ ఈశాన్యాం శూలధారిణీ ॥ ౨౦॥
ఊర్ధ్వం బ్రహ్మాణీ మే రక్షేదధస్తాద్వైష్ణవీ తథా ।
ఏవం దశ దిశో రక్షేచ్చాముణ్డా శవవాహనా ॥ ౨౧॥
జయా మామగ్రతః పాతు విజయా పాతు పృష్ఠతః ।
అజితా వామపార్శ్వే తు దక్షిణే చాపరాజితా ॥ ౨౨॥
శిఖాం మే ద్యోతినీ రక్షేదుమా మూర్ధ్ని వ్యవస్థితా ।
మాలాధరీ లలాటే చ భ్రువౌ రక్షేద్యశస్వినీ ॥ ౨౩॥
నేత్రయోశ్చిత్రనేత్రా చ యమఘణ్టా తు పార్శ్వకే ।
త్రినేత్రా చ త్రిశూలేన భ్రువోర్మధ్యే చ చణ్డికా ॥ ౨౪॥
శఙ్ఖినీ చక్షుషోర్మధ్యే శ్రోత్రయోర్ద్వారవాసినీ ।
కపోలౌ కాలికా రక్షేత్ కర్ణమూలే తు శఙ్కరీ ॥ ౨౫॥
నాసికాయాం సుగన్ధా చ ఉత్తరోష్ఠే చ చర్చికా ।
అధరే చామృతాబాలా జిహ్వాయాం చ సరస్వతీ ॥ ౨౬॥
దన్తాన్ రక్షతు కౌమారీ కణ్ఠదేశే తు చణ్డికా ।
ఘణ్టికాం చిత్రఘణ్టా చ మహామాయా చ తాలుకే ॥ ౨౭॥
కామాక్షీ చిబుకం రక్షేద్వాచం మే సర్వమఙ్గలా ।
గ్రీవాయాం భద్రకాలీ చ పృష్ఠవంశే ధనుర్ధరీ ॥ ౨౮॥
నీలగ్రీవా బహిః కణ్ఠే నలికాం నలకూబరీ ।
స్కన్ధయోః ఖడ్గినీ రక్షేద్ బాహూ మే వజ్రధారిణీ ॥ ౨౯॥
హస్తయోర్దణ్డినీ రక్షేదమ్బికా చాఙ్గులీషు చ ।
నఖాఞ్ఛూలేశ్వరీ రక్షేత్ కుక్షౌ రక్షేన్నరేశ్వరీ ॥ ౩౦॥
స్తనౌ రక్షేన్మహాదేవీ మనఃశోకవినాశినీ ।
హృదయే లలితా దేవీ ఉదరే శూలధారిణీ ॥ ౩౧॥
నాభౌ చ కామినీ రక్షేద్ గుహ్యం గుహ్యేశ్వరీ తథా ।
మేఢ్రం రక్షతు దుర్గన్ధా పాయుం మే గుహ్యవాహినీ ॥ ౩౨॥
కట్యాం భగవతీ రక్షేదూరూ మే మేఘవాహనా ।
జఙ్ఘే మహాబలా రక్షేత్ జానూ మాధవనాయికా ॥ ౩౩॥
గుల్ఫయోర్నారసింహీ చ పాదపృష్ఠే తు కౌశికీ ।
పాదాఙ్గులీః శ్రీధరీ చ తలం పాతాలవాసినీ ॥ ౩౪॥
నఖాన్ దంష్ట్రకరాలీ చ కేశాంశ్చైవోర్ధ్వకేశినీ ।
రోమకూపేషు కౌమారీ త్వచం యోగీశ్వరీ తథా ॥ ౩౫॥
రక్తమజ్జావసామాంసాన్యస్థిమేదాంసి పార్వతీ ।
అన్త్రాణి కాలరాత్రిశ్చ పిత్తం చ ముకుటేశ్వరీ ॥ ౩౬॥
పద్మావతీ పద్మకోశే కఫే చూడామణిస్తథా ।
జ్వాలాముఖీ నఖజ్వాలామభేద్యా సర్వసన్ధిషు ॥ ౩౭॥
శుక్రం బ్రహ్మాణీ మే రక్షేచ్ఛాయాం ఛత్రేశ్వరీ తథా ।
అహఙ్కారం మనో బుద్ధిం రక్షేన్మే ధర్మధారిణీ ॥ ౩౮॥
ప్రాణాపానౌ తథా వ్యానముదానం చ సమానకమ్ ।
వజ్రహస్తా చ మే రక్షేత్ ప్రాణాన్ కల్యాణశోభనా ॥ ౩౯॥
రసే రూపే చ గన్ధే చ శబ్దే స్పర్శే చ యోగినీ ।
సత్త్వం రజస్తమశ్చైవ రక్షేన్నారాయణీ సదా ॥ ౪౦॥
ఆయూ రక్షతు వారాహీ ధర్మం రక్షతు పార్వతీ ।
యశః కీర్తిం చ లక్ష్మీం చ సదా రక్షతు వైష్ణవీ ॥ ౪౧॥
గోత్రమిన్ద్రాణీ మే రక్షేత్ పశూన్ రక్షేచ్చ చణ్డికా ।
పుత్రాన్ రక్షేన్మహాలక్ష్మీర్భార్యాం రక్షతు భైరవీ ॥ ౪౨॥
ధనేశ్వరీ ధనం రక్షేత్ కౌమారీ కన్యకాం తథా ।
పన్థానం సుపథా రక్షేన్మార్గం క్షేమఙ్కరీ తథా ॥ ౪౩॥
రాజద్వారే మహాలక్ష్మీర్విజయా సతత స్థితా ।
రక్షాహీనం తు యత్ స్థానం వర్జితం కవచేన తు ॥ ౪౪॥
తత్సర్వం రక్ష మే దేవి జయన్తీ పాపనాశినీ ।
సర్వరక్షాకరం పుణ్యం కవచం సర్వదా జపేత్ ॥ ౪౫॥
ఇదం రహస్యం విప్రర్షే భక్త్యా తవ మయోదితమ్ ।
పాదమేకం న గచ్ఛేత్ తు యదీచ్ఛేచ్ఛుభమాత్మనః ॥ ౪౬॥
కవచేనావృతో నిత్యం యత్ర యత్రైవ గచ్ఛతి ।
తత్ర తత్రార్థలాభశ్వ విజయః సార్వకాలికః ॥ ౪౭॥
యం యం చిన్తయతే కామం తం తం ప్రాప్నోతి నిశ్చితమ్ ।
పరమైశ్వర్యమతులం ప్రాప్స్యతే భూతలే పుమాన్ ॥ ౪౮॥
నిర్భయో జాయతే మర్త్యః సఙ్గ్రామేష్వపరాజితః ।
త్రైలోక్యే తు భవేత్పూజ్యః కవచేనావృతః పుమాన్ ॥ ౪౯॥
ఇదం తు దేవ్యాః కవచం దేవానామపి దుర్లభమ్ ।
యః పఠేత్ప్రయతో నిత్యం త్రిసన్ధ్యం శ్రద్ధయాన్వితః ॥ ౫౦॥
దైవీకలా భవేత్తస్య త్రైలోక్యే చాపరాజితః ।
జీవేద్వర్షశతం సాగ్రమపమృత్యువివర్జితః ॥ ౫౧॥
నశ్యన్తి వ్యాధయః సర్వే లూతావిస్ఫోటకాదయః ।
స్థావరం జఙ్గమం చైవ కృత్రిమం చైవ యద్విషమ్ ॥ ౫౨॥
అభిచారాణి సర్వాణి మన్త్రయన్త్రాణి భూతలే ।
భూచరాః ఖేచరాశ్చైవ కులజాశ్చౌపదేశికాః ॥ ౫౩॥
సహజా కులజా మాలా డాకినీ శాకినీ తథా ।
అన్తరిక్షచరా ఘోరా డాకిన్యశ్చ మహారవాః ॥ ౫౪॥
గ్రహభూతపిశాచాశ్చ యక్షగన్ధర్వరాక్షసాః ।
బ్రహ్మరాక్షసవేతాలాః కూష్మాణ్డా భైరవాదయః ॥ ౫౫॥
నశ్యన్తి దర్శనాత్తస్య కవచేనావృతో హి యః ।
మానోన్నతిర్భవేద్రాజ్ఞస్తేజోవృద్ధిః పరా భవేత్ ॥ ౫౬॥
యశోవృద్ధిర్భవేత్ పుంసాం కీర్తివృద్ధిశ్చ జాయతే ।
తస్మాత్ జపేత్ సదా భక్తః కవచం కామదం మునే ॥ ౫౭॥
జపేత్ సప్తశతీం చణ్డీం కృత్వా తు కవచం పురా ।
నిర్విఘ్నేన భవేత్ సిద్ధిశ్చణ్డీజపసముద్భవా ॥ ౫౮॥
యావద్భూమణ్డలం ధత్తే సశైలవనకాననమ్ ।
తావత్తిష్ఠతి మేదిన్యాం సన్తతిః పుత్రపౌత్రికీ ॥ ౫౯॥
దేహాన్తే పరమం స్థానం సురైరపి సుదుర్లభమ్ ।
ప్రాప్నోతి పురుషో నిత్యం మహామాయాప్రసాదతః ॥ ౬౦॥
తత్ర గచ్ఛతి గత్వాసౌ పునశ్చాగమనం నహి ।
లభతే పరమం స్థానం శివేన సమతాం వ్రజేత్ ॥ ౬౧॥
॥ ఇతి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే హరిహరబ్రహ్మవిరచితం
దేవీకవచం సమాప్తమ్ ॥
చాముణ్డా దేవతా , అఙ్గన్యాసోక్తమాతరో బీజమ్ ,
దిగ్బన్ధదేవతాస్తత్వమ్ , శ్రీజగదమ్బాప్రీత్యర్థే జపే వినియోగః ।
ఓం నమశ్చణ్డికాయై ।
మార్కణ్డేయ ఉవాచ।
ఓం యద్గుహ్యం పరమం లోకే సర్వరక్షాకరం నృణామ్ ।
యన్న కస్యచిదాఖ్యాతం తన్మే బ్రూహి పితామహ ॥ ౧॥
బ్రహ్మోవాచ ।
అస్తి గుహ్యతమం విప్ర సర్వభూతోపకారకమ్ ।
దేవ్యాస్తు కవచం పుణ్యం తచ్ఛృణుష్వ మహామునే ॥ ౨॥
ప్రథమం శైలపుత్రీతి ద్వితీయం బ్రహ్మచారిణీ ।
తృతీయం చన్ద్రఘణ్టేతి కూష్మాణ్డేతి చతుర్థకమ్ ॥ ౩॥
పఞ్చమం స్కన్దమాతేతి షష్ఠం కాత్యాయనీ తథా ।
సప్తమం కాలరాత్రిశ్చ మహాగౌరీతి చాష్టమమ్ ॥ ౪॥
నవమం సిద్ధిదాత్రీ చ నవదుర్గాః ప్రకీర్తితాః ।
ఉక్తాన్యేతాని నామాని బ్రహ్మణైవ మహాత్మనా ॥ ౫॥
అగ్నినా దహ్యమానాస్తు శత్రుమధ్యగతా రణే ।
విషమే దుర్గమే చైవ భయార్తాః శరణం గతాః ॥ ౬।
న తేషాం జాయతే కిఞ్చిదశుభం రణసఙ్కటే ।
ఆపదం న చ పశ్యన్తి శోకదుఃఖభయఙ్కరీమ్ ॥ ౭॥
యైస్తు భక్త్యా స్మృతా నిత్యం తేషాం వృద్ధిః ప్రజాయతే ।
యే త్వాం స్మరన్తి దేవేశి రక్షసి తాన్న సంశయః ॥ ౮॥
ప్రేతసంస్థా తు చాముణ్డా వారాహీ మహిషాసనా ।
ఐన్ద్రీ గజసమారూఢా వైష్ణవీ గరుడాసనా ॥ ౯॥
నారసింహీ మహావీర్యా శివదూతీ మహాబలా ।
మాహేశ్వరీ వృషారూఢా కౌమారీ శిఖివాహనా ॥ ౧౦॥
లక్ష్మీః పద్మాసనా దేవీ పద్మహస్తా హరిప్రియా ।
శ్వేతరూపధరా దేవీ ఈశ్వరీ వృషవాహనా ॥ ౧౧॥
బ్రాహ్మీ హంససమారూఢా సర్వాభరణభూషితా ।
ఇత్యేతా మాతరః సర్వాః సర్వయోగసమన్వితాః ॥ ౧౨॥
నానాభరణశోభాఢ్యా నానారత్నోపశోభితాః ।
శ్రైష్ఠైశ్చ మౌక్తికైః సర్వా దివ్యహారప్రలమ్బిభిః ॥ ౧౩॥
ఇన్ద్రనీలైర్మహానీలైః పద్మరాగైః సుశోభనైః ।
దృశ్యన్తే రథమారూఢా దేవ్యః క్రోధసమాకులాః ॥ ౧౪॥
శఙ్ఖం చక్రం గదాం శక్తిం హలం చ ముసలాయుధమ్ ।
ఖేటకం తోమరం చైవ పరశుం పాశమేవ చ ॥ ౧౫॥
కున్తాయుధం త్రిశూలం చ శార్ఙ్గమాయుధముత్తమమ్ ।
దైత్యానాం దేహనాశాయ భక్తానామభయాయ చ ॥ ౧౬॥
ధారయన్త్యాయుధానీత్థం దేవానాం చ హితాయ వై ।
నమస్తేఽస్తు మహారౌద్రే మహాఘోరపరాక్రమే ॥ ౧౭॥
మహాబలే మహోత్సాహే మహాభయవినాశిని ।
త్రాహి మాం దేవి దుష్ప్రేక్ష్యే శత్రూణాం భయవర్ధిని ॥ ౧౮॥
ప్రాచ్యాం రక్షతు మామైన్ద్రీ ఆగ్నేయ్యామగ్నిదేవతా ।
దక్షిణేఽవతు వారాహీ నైరృత్యాం ఖడ్గధారిణీ ॥ ౧౯॥
ప్రతీచ్యాం వారుణీ రక్షేద్వాయవ్యాం మృగవాహినీ ।
ఉదీచ్యాం పాతు కౌబేరీ ఈశాన్యాం శూలధారిణీ ॥ ౨౦॥
ఊర్ధ్వం బ్రహ్మాణీ మే రక్షేదధస్తాద్వైష్ణవీ తథా ।
ఏవం దశ దిశో రక్షేచ్చాముణ్డా శవవాహనా ॥ ౨౧॥
జయా మామగ్రతః పాతు విజయా పాతు పృష్ఠతః ।
అజితా వామపార్శ్వే తు దక్షిణే చాపరాజితా ॥ ౨౨॥
శిఖాం మే ద్యోతినీ రక్షేదుమా మూర్ధ్ని వ్యవస్థితా ।
మాలాధరీ లలాటే చ భ్రువౌ రక్షేద్యశస్వినీ ॥ ౨౩॥
నేత్రయోశ్చిత్రనేత్రా చ యమఘణ్టా తు పార్శ్వకే ।
త్రినేత్రా చ త్రిశూలేన భ్రువోర్మధ్యే చ చణ్డికా ॥ ౨౪॥
శఙ్ఖినీ చక్షుషోర్మధ్యే శ్రోత్రయోర్ద్వారవాసినీ ।
కపోలౌ కాలికా రక్షేత్ కర్ణమూలే తు శఙ్కరీ ॥ ౨౫॥
నాసికాయాం సుగన్ధా చ ఉత్తరోష్ఠే చ చర్చికా ।
అధరే చామృతాబాలా జిహ్వాయాం చ సరస్వతీ ॥ ౨౬॥
దన్తాన్ రక్షతు కౌమారీ కణ్ఠదేశే తు చణ్డికా ।
ఘణ్టికాం చిత్రఘణ్టా చ మహామాయా చ తాలుకే ॥ ౨౭॥
కామాక్షీ చిబుకం రక్షేద్వాచం మే సర్వమఙ్గలా ।
గ్రీవాయాం భద్రకాలీ చ పృష్ఠవంశే ధనుర్ధరీ ॥ ౨౮॥
నీలగ్రీవా బహిః కణ్ఠే నలికాం నలకూబరీ ।
స్కన్ధయోః ఖడ్గినీ రక్షేద్ బాహూ మే వజ్రధారిణీ ॥ ౨౯॥
హస్తయోర్దణ్డినీ రక్షేదమ్బికా చాఙ్గులీషు చ ।
నఖాఞ్ఛూలేశ్వరీ రక్షేత్ కుక్షౌ రక్షేన్నరేశ్వరీ ॥ ౩౦॥
స్తనౌ రక్షేన్మహాదేవీ మనఃశోకవినాశినీ ।
హృదయే లలితా దేవీ ఉదరే శూలధారిణీ ॥ ౩౧॥
నాభౌ చ కామినీ రక్షేద్ గుహ్యం గుహ్యేశ్వరీ తథా ।
మేఢ్రం రక్షతు దుర్గన్ధా పాయుం మే గుహ్యవాహినీ ॥ ౩౨॥
కట్యాం భగవతీ రక్షేదూరూ మే మేఘవాహనా ।
జఙ్ఘే మహాబలా రక్షేత్ జానూ మాధవనాయికా ॥ ౩౩॥
గుల్ఫయోర్నారసింహీ చ పాదపృష్ఠే తు కౌశికీ ।
పాదాఙ్గులీః శ్రీధరీ చ తలం పాతాలవాసినీ ॥ ౩౪॥
నఖాన్ దంష్ట్రకరాలీ చ కేశాంశ్చైవోర్ధ్వకేశినీ ।
రోమకూపేషు కౌమారీ త్వచం యోగీశ్వరీ తథా ॥ ౩౫॥
రక్తమజ్జావసామాంసాన్యస్థిమేదాంసి పార్వతీ ।
అన్త్రాణి కాలరాత్రిశ్చ పిత్తం చ ముకుటేశ్వరీ ॥ ౩౬॥
పద్మావతీ పద్మకోశే కఫే చూడామణిస్తథా ।
జ్వాలాముఖీ నఖజ్వాలామభేద్యా సర్వసన్ధిషు ॥ ౩౭॥
శుక్రం బ్రహ్మాణీ మే రక్షేచ్ఛాయాం ఛత్రేశ్వరీ తథా ।
అహఙ్కారం మనో బుద్ధిం రక్షేన్మే ధర్మధారిణీ ॥ ౩౮॥
ప్రాణాపానౌ తథా వ్యానముదానం చ సమానకమ్ ।
వజ్రహస్తా చ మే రక్షేత్ ప్రాణాన్ కల్యాణశోభనా ॥ ౩౯॥
రసే రూపే చ గన్ధే చ శబ్దే స్పర్శే చ యోగినీ ।
సత్త్వం రజస్తమశ్చైవ రక్షేన్నారాయణీ సదా ॥ ౪౦॥
ఆయూ రక్షతు వారాహీ ధర్మం రక్షతు పార్వతీ ।
యశః కీర్తిం చ లక్ష్మీం చ సదా రక్షతు వైష్ణవీ ॥ ౪౧॥
గోత్రమిన్ద్రాణీ మే రక్షేత్ పశూన్ రక్షేచ్చ చణ్డికా ।
పుత్రాన్ రక్షేన్మహాలక్ష్మీర్భార్యాం రక్షతు భైరవీ ॥ ౪౨॥
ధనేశ్వరీ ధనం రక్షేత్ కౌమారీ కన్యకాం తథా ।
పన్థానం సుపథా రక్షేన్మార్గం క్షేమఙ్కరీ తథా ॥ ౪౩॥
రాజద్వారే మహాలక్ష్మీర్విజయా సతత స్థితా ।
రక్షాహీనం తు యత్ స్థానం వర్జితం కవచేన తు ॥ ౪౪॥
తత్సర్వం రక్ష మే దేవి జయన్తీ పాపనాశినీ ।
సర్వరక్షాకరం పుణ్యం కవచం సర్వదా జపేత్ ॥ ౪౫॥
ఇదం రహస్యం విప్రర్షే భక్త్యా తవ మయోదితమ్ ।
పాదమేకం న గచ్ఛేత్ తు యదీచ్ఛేచ్ఛుభమాత్మనః ॥ ౪౬॥
కవచేనావృతో నిత్యం యత్ర యత్రైవ గచ్ఛతి ।
తత్ర తత్రార్థలాభశ్వ విజయః సార్వకాలికః ॥ ౪౭॥
యం యం చిన్తయతే కామం తం తం ప్రాప్నోతి నిశ్చితమ్ ।
పరమైశ్వర్యమతులం ప్రాప్స్యతే భూతలే పుమాన్ ॥ ౪౮॥
నిర్భయో జాయతే మర్త్యః సఙ్గ్రామేష్వపరాజితః ।
త్రైలోక్యే తు భవేత్పూజ్యః కవచేనావృతః పుమాన్ ॥ ౪౯॥
ఇదం తు దేవ్యాః కవచం దేవానామపి దుర్లభమ్ ।
యః పఠేత్ప్రయతో నిత్యం త్రిసన్ధ్యం శ్రద్ధయాన్వితః ॥ ౫౦॥
దైవీకలా భవేత్తస్య త్రైలోక్యే చాపరాజితః ।
జీవేద్వర్షశతం సాగ్రమపమృత్యువివర్జితః ॥ ౫౧॥
నశ్యన్తి వ్యాధయః సర్వే లూతావిస్ఫోటకాదయః ।
స్థావరం జఙ్గమం చైవ కృత్రిమం చైవ యద్విషమ్ ॥ ౫౨॥
అభిచారాణి సర్వాణి మన్త్రయన్త్రాణి భూతలే ।
భూచరాః ఖేచరాశ్చైవ కులజాశ్చౌపదేశికాః ॥ ౫౩॥
సహజా కులజా మాలా డాకినీ శాకినీ తథా ।
అన్తరిక్షచరా ఘోరా డాకిన్యశ్చ మహారవాః ॥ ౫౪॥
గ్రహభూతపిశాచాశ్చ యక్షగన్ధర్వరాక్షసాః ।
బ్రహ్మరాక్షసవేతాలాః కూష్మాణ్డా భైరవాదయః ॥ ౫౫॥
నశ్యన్తి దర్శనాత్తస్య కవచేనావృతో హి యః ।
మానోన్నతిర్భవేద్రాజ్ఞస్తేజోవృద్ధిః పరా భవేత్ ॥ ౫౬॥
యశోవృద్ధిర్భవేత్ పుంసాం కీర్తివృద్ధిశ్చ జాయతే ।
తస్మాత్ జపేత్ సదా భక్తః కవచం కామదం మునే ॥ ౫౭॥
జపేత్ సప్తశతీం చణ్డీం కృత్వా తు కవచం పురా ।
నిర్విఘ్నేన భవేత్ సిద్ధిశ్చణ్డీజపసముద్భవా ॥ ౫౮॥
యావద్భూమణ్డలం ధత్తే సశైలవనకాననమ్ ।
తావత్తిష్ఠతి మేదిన్యాం సన్తతిః పుత్రపౌత్రికీ ॥ ౫౯॥
దేహాన్తే పరమం స్థానం సురైరపి సుదుర్లభమ్ ।
ప్రాప్నోతి పురుషో నిత్యం మహామాయాప్రసాదతః ॥ ౬౦॥
తత్ర గచ్ఛతి గత్వాసౌ పునశ్చాగమనం నహి ।
లభతే పరమం స్థానం శివేన సమతాం వ్రజేత్ ॥ ౬౧॥
॥ ఇతి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే హరిహరబ్రహ్మవిరచితం
దేవీకవచం సమాప్తమ్ ॥
॥ దేవీ మాహాత్మ్యమ్ ॥
%
॥ శ్రీదుర్గాయై నమః ॥
॥ అథ శ్రీదుర్గాసప్తశతీ ॥
॥ శ్రీదుర్గాయై నమః ॥
॥ అథ శ్రీదుర్గాసప్తశతీ ॥
॥ ౧. మధుకైటభవధో నామ ప్రథమోఽధ్యాయః ॥
వినియోగః
అస్య శ్రీ ప్రథమచరిత్రస్య । బ్రహ్మా ఋషిః ।
మహాకాలీ దేవతా । గాయత్రీ ఛన్దః । నన్దా శక్తిః ।
రక్తదన్తికా బీజమ్ । అగ్నిస్తత్త్వమ్ ।
ఋగ్వేదః స్వరూపమ్ । శ్రీమహాకాలీప్రీత్యర్థే
ప్రథమచరిత్రజపే వినియోగః ।
। ధ్యానమ్ ।
ఓం ఖడ్గం చక్రగదేషుచాపపరిఘాఞ్ఛూలం భుశుణ్డీం శిరః
శఙ్ఖం సన్దధతీం కరైస్త్రినయనాం సర్వాఙ్గభూషావృతామ్ ।
నీలాశ్మద్యుతిమాస్యపాదదశకాం సేవే మహాకాలికాం
యామస్తౌత్స్వపితే హరౌ కమలజో హన్తుం మధుం కైటభమ్ ॥
ఓం నమశ్చణ్డికాయై ॥
ఓం ఐం మార్కణ్డేయ ఉవాచ॥ ౧.౧॥
సావర్ణిః సూర్యతనయో యో మనుః కథ్యతేఽష్టమః ।
నిశామయ తదుత్పత్తిం విస్తరాద్గదతో మమ ॥ ౧.౨॥
మహామాయానుభావేన యథా మన్వన్తరాధిపః ।
స బభూవ మహాభాగః సావర్ణిస్తనయో రవేః ॥ ౧.౩॥
స్వారోచిషేఽన్తరే పూర్వం చైత్రవంశసముద్భవః ।
సురథో నామ రాజాభూత్సమస్తే క్షితిమణ్డలే ॥ ౧.౪॥
తస్య పాలయతః సమ్యక్ ప్రజాః పుత్రానివౌరసాన్ ।
బభూవుః శత్రవో భూపాః కోలావిధ్వంసినస్తదా ॥ ౧.౫॥
తస్య తైరభవద్ యుద్ధమతిప్రబలదణ్డినః ।
న్యూనైరపి స తైర్యుద్ధే కోలావిధ్వంసిభిర్జితః ॥ ౧.౬॥
తతః స్వపురమాయాతో నిజదేశాధిపోఽభవత్ ।
ఆక్రాన్తః స మహాభాగస్తైస్తదా ప్రబలారిభిః ॥ ౧.౭॥
అమాత్యైర్బలిభిర్దుష్టైర్దుర్బలస్య దురాత్మభిః ।
కోశో బలం చాపహృతం తత్రాపి స్వపురే తతః ॥ ౧.౮॥
తతో మృగయావ్యాజేన హృతస్వామ్యః స భూపతిః ।
ఏకాకీ హయమారుహ్య జగామ గహనం వనమ్ ॥ ౧.౯॥
స తత్రాశ్రమమద్రాక్షీద్ద్విజవర్యస్య మేధసః ।
ప్రశాన్తశ్వాపదాకీర్ణం మునిశిష్యోపశోభితమ్ ॥ ౧.౧౦॥
తస్థౌ కఞ్చిత్స కాలం చ మునినా తేన సత్కృతః ।
ఇతశ్చేతశ్చ విచరంస్తస్మిన్ మునివరాశ్రమే ॥ ౧.౧౧॥
సోఽచిన్తయత్తదా తత్ర మమత్వాకృష్టమానసః ।
మత్పూర్వైః పాలితం పూర్వం మయా హీనం పురం హి తత్ ॥ ౧.౧౨॥
మద్భృత్యైస్తైరసద్వృత్తైర్ధర్మతః పాల్యతే న వా ।
న జానే స ప్రధానో మే శూరో హస్తీ సదామదః ॥ ౧.౧౩॥
మమ వైరివశం యాతః కాన్ భోగానుపలప్స్యతే ।
యే మమానుగతా నిత్యం ప్రసాదధనభోజనైః ॥ ౧.౧౪॥
అనువృత్తిం ధ్రువం తేఽద్య కుర్వన్త్యన్యమహీభృతామ్ ।
అసమ్యగ్వ్యయశీలైస్తైః కుర్వద్భిః సతతం వ్యయమ్ ॥ ౧.౧౫॥
సఞ్చితః సోఽతిదుఃఖేన క్షయం కోశో గమిష్యతి ।
ఏతచ్చాన్యచ్చ సతతం చిన్తయామాస పార్థివః ॥ ౧.౧౬॥
తత్ర విప్రాశ్రమాభ్యాశే వైశ్యమేకం దదర్శ సః ।
స పృష్టస్తేన కస్త్వం భో హేతుశ్చాగమనేఽత్ర కః ॥ ౧.౧౭॥
సశోక ఇవ కస్మాత్త్వం దుర్మనా ఇవ లక్ష్యసే ।
ఇత్యాకర్ణ్య వచస్తస్య భూపతేః ప్రణయోదితమ్ ॥ ౧.౧౮॥
ప్రత్యువాచస తం వైశ్యః ప్రశ్రయావనతో నృపమ్ ॥ ౧.౧౯॥
వైశ్య ఉవాచ॥ ౧.౨౦॥
సమాధిర్నామ వైశ్యోఽహముత్పన్నో ధనినాం కులే ॥ ౧.౨౧॥
పుత్రదారైర్నిరస్తశ్చ ధనలోభాదసాధుభిః ।
విహీనశ్చ ధనైర్దారైః పుత్రైరాదాయ మే ధనమ్ ॥ ౧.౨౨॥
వనమభ్యాగతో దుఃఖీ నిరస్తశ్చాప్తబన్ధుభిః ।
సోఽహం న వేద్మి పుత్రాణాం కుశలాకుశలాత్మికామ్ ॥ ౧.౨౩॥
ప్రవృత్తిం స్వజనానాం చ దారాణాం చాత్ర సంస్థితః ।
కిం ను తేషాం గృహే క్షేమమక్షేమం కిం ను సామ్ప్రతమ్ ॥ ౧.౨౪॥
కథం తే కిం ను సద్వృత్తా దుర్వృత్తాః కిం ను మే సుతాః ॥ ౧.౨౫॥
రాజోవాచ ॥ ౧.౨౬॥
యైర్నిరస్తో భవాఁల్లుబ్ధైః పుత్రదారాదిభిర్ధనైః ॥ ౧.౨౭॥
తేషు కిం భవతః స్నేహమనుబధ్నాతి మానసమ్ ॥ ౧.౨౮॥
వైశ్య ఉవాచ॥ ౧.౨౯॥
ఏవమేతద్యథా ప్రాహ భవానస్మద్గతం వచః ॥ ౧.౩౦॥
కిం కరోమి న బధ్నాతి మమ నిష్ఠురతాం మనః ।
యైః సన్త్యజ్య పితృస్నేహం ధనలుబ్ధైర్నిరాకృతః ॥ ౧.౩౧॥
పతిస్వజనహార్దం చ హార్దితేష్వేవ మే మనః ।
కిమేతన్నాభిజానామి జానన్నపి మహామతే ॥ ౧.౩౨॥
యత్ప్రేమప్రవణం చిత్తం విగుణేష్వపి బన్ధుషు ।
తేషాం కృతే మే నిఃశ్వాసో దౌర్మనస్యం చ జాయతే ॥ ౧.౩౩॥
కరోమి కిం యన్న మనస్తేష్వప్రీతిషు నిష్ఠురమ్ ॥ ౧.౩౪॥
మార్కణ్డేయ ఉవాచ॥ ౧.౩౫॥
తతస్తౌ సహితౌ విప్ర తం మునిం సముపస్థితౌ ॥ ౧.౩౬॥
సమాధిర్నామ వైశ్యోఽసౌ స చ పార్థివసత్తమః ।
కృత్వా తు తౌ యథాన్యాయం యథార్హం తేన సంవిదమ్ ॥ ౧.౩౭॥
ఉపవిష్టౌ కథాః కాశ్చిచ్చక్రతుర్వైశ్యపార్థివౌ ॥ ౧.౩౮॥
రాజోవాచ ॥ ౧.౩౯॥
భగవంస్త్వామహం ప్రష్టుమిచ్ఛామ్యేకం వదస్వ తత్ ॥ ౧.౪౦॥
దుఃఖాయ యన్మే మనసః స్వచిత్తాయత్తతాం వినా ।
మమత్వం గతరాజ్యస్య రాజ్యాఙ్గేష్వఖిలేష్వపి ॥ ౧.౪౧॥
జానతోఽపి యథాజ్ఞస్య కిమేతన్మునిసత్తమ ।
అయం చ నికృతః పుత్రైర్దారైర్భృత్యైస్తథోజ్ఝితః ॥ ౧.౪౨॥
స్వజనేన చ సన్త్యక్తస్తేషు హార్దీ తథాప్యతి ।
ఏవమేష తథాహం చ ద్వావప్యత్యన్తదుఃఖితౌ ॥ ౧.౪౩॥
దృష్టదోషేఽపి విషయే మమత్వాకృష్టమానసౌ ।
తత్కిమేతన్మహాభాగ యన్మోహో జ్ఞానినోరపి ॥ ౧.౪౪॥
మమాస్య చ భవత్యేషా వివేకాన్ధస్య మూఢతా ॥ ౧.౪౫॥
ఋషిరువాచ ॥ ౧.౪౬॥
జ్ఞానమస్తి సమస్తస్య జన్తోర్విషయగోచరే ॥ ౧.౪౭॥
విషయాశ్చ మహాభాగ యాన్తి చైవం పృథక్పృథక్ ।
దివాన్ధాః ప్రాణినః కేచిద్రాత్రావన్ధాస్తథాపరే ॥ ౧.౪౮॥
కేచిద్దివా తథా రాత్రౌ ప్రాణినస్తుల్యదృష్టయః ।
జ్ఞానినో మనుజాః సత్యం కిం తు తే న హి కేవలమ్ ॥ ౧.౪౯॥
యతో హి జ్ఞానినః సర్వే పశుపక్షిమృగాదయః ।
జ్ఞానం చ తన్మనుష్యాణాం యత్తేషాం మృగపక్షిణామ్ ॥ ౧.౫౦॥
మనుష్యాణాం చ యత్తేషాం తుల్యమన్యత్తథోభయోః ।
జ్ఞానేఽపి సతి పశ్యైతాన్ పతఙ్గాఞ్ఛావచఞ్చుషు ॥ ౧.౫౧॥
కణమోక్షాదృతాన్ మోహాత్పీడ్యమానానపి క్షుధా ।
మానుషా మనుజవ్యాఘ్ర సాభిలాషాః సుతాన్ ప్రతి ॥ ౧.౫౨॥
లోభాత్ ప్రత్యుపకారాయ నన్వేతాన్ కిం న పశ్యసి ।
తథాపి మమతావర్త్తే మోహగర్తే నిపాతితాః ॥ ౧.౫౩॥
మహామాయాప్రభావేణ సంసారస్థితికారిణా ।
తన్నాత్ర విస్మయః కార్యో యోగనిద్రా జగత్పతేః ॥ ౧.౫౪॥
మహామాయా హరేశ్చైషా తయా సమ్మోహ్యతే జగత్ ।
జ్ఞానినామపి చేతాంసి దేవీ భగవతీ హి సా ॥ ౧.౫౫॥
బలాదాకృష్య మోహాయ మహామాయా ప్రయచ్ఛతి ।
తయా విసృజ్యతే విశ్వం జగదేతచ్చరాచరమ్ ॥ ౧.౫౬॥
సైషా ప్రసన్నా వరదా నృణాం భవతి ముక్తయే ।
సా విద్యా పరమా ముక్తేర్హేతుభూతా సనాతనీ ॥ ౧.౫౭॥
సంసారబన్ధహేతుశ్చ సైవ సర్వేశ్వరేశ్వరీ ॥ ౧.౫౮॥
రాజోవాచ ॥ ౧.౫౯॥
భగవన్ కా హి సా దేవీ మహామాయేతి యాం భవాన్ ॥ ౧.౬౦॥
బ్రవీతి కథముత్పన్నా సా కర్మాస్యాశ్చ కిం ద్విజ ।
యత్ప్రభావా చ సా దేవీ యత్స్వరూపా యదుద్భవా ॥ ౧.౬౧॥
తత్సర్వం శ్రోతుమిచ్ఛామి త్వత్తో బ్రహ్మవిదాం వర ॥ ౧.౬౨॥
ఋషిరువాచ ॥ ౧.౬౩॥
నిత్యైవ సా జగన్మూర్తిస్తయా సర్వమిదం తతమ్ ॥ ౧.౬౪॥
తథాపి తత్సముత్పత్తిర్బహుధా శ్రూయతాం మమ ।
దేవానాం కార్యసిద్ధ్యర్థమావిర్భవతి సా యదా ॥ ౧.౬౫॥
ఉత్పన్నేతి తదా లోకే సా నిత్యాప్యభిధీయతే ।
యోగనిద్రాం యదా విష్ణుర్జగత్యేకార్ణవీకృతే ॥ ౧.౬౬॥
ఆస్తీర్య శేషమభజత్ కల్పాన్తే భగవాన్ ప్రభుః ।
తదా ద్వావసురౌ ఘోరౌ విఖ్యాతౌ మధుకైటభౌ ॥ ౧.౬౭॥
విష్ణుకర్ణమలోద్భూతౌ హన్తుం బ్రహ్మాణముద్యతౌ ।
స నాభికమలే విష్ణోః స్థితో బ్రహ్మా ప్రజాపతిః ॥ ౧.౬౮॥
దృష్ట్వా తావసురౌ చోగ్రౌ ప్రసుప్తం చ జనార్దనమ్ ।
తుష్టావ యోగనిద్రాం తామేకాగ్రహృదయః స్థితః ॥ ౧.౬౯॥
విబోధనార్థాయ హరేర్హరినేత్రకృతాలయామ్ ।
విశ్వేశ్వరీం జగద్ధాత్రీం స్థితిసంహారకారిణీమ్ ॥ ౧.౭౦॥
నిద్రాం భగవతీం విష్ణోరతులాం తేజసః ప్రభుః ॥ ౧.౭౧॥
బ్రహ్మోవాచ ॥ ౧.౭౨॥
త్వం స్వాహా త్వం స్వధా త్వం హి వషట్కారః స్వరాత్మికా ॥ ౧.౭౩॥
సుధా త్వమక్షరే నిత్యే త్రిధా మాత్రాత్మికా స్థితా ।
అర్ధమాత్రా స్థితా నిత్యా యానుచ్చార్యావిశేషతః ॥ ౧.౭౪॥
త్వమేవ సన్ధ్యా సావిత్రీ త్వం దేవి జననీ పరా ।
త్వయైతద్ధార్యతే విశ్వం త్వయైతత్ సృజ్యతే జగత్ ॥ ౧.౭౫॥
త్వయైతత్ పాల్యతే దేవి త్వమత్స్యన్తే చ సర్వదా ।
విసృష్టౌ సృష్టిరూపా త్వం స్థితిరూపా చ పాలనే ॥ ౧.౭౬॥
తథా సంహృతిరూపాన్తే జగతోఽస్య జగన్మయే ।
మహావిద్యా మహామాయా మహామేధా మహాస్మృతిః ॥ ౧.౭౭॥
మహామోహా చ భవతీ మహాదేవీ మహేశ్వరీ ।
ప్రకృతిస్త్వం చ సర్వస్య గుణత్రయవిభావినీ ॥ ౧.౭౮॥
కాలరాత్రిర్మహారాత్రిర్మోహరాత్రిశ్చ దారుణా ।
త్వం శ్రీస్త్వమీశ్వరీ త్వం హ్రీస్త్వం బుద్ధిర్బోధలక్షణా ॥ ౧.౭౯॥
లజ్జా పుష్టిస్తథా తుష్టిస్త్వం శాన్తిః క్షాన్తిరేవ చ ।
ఖడ్గినీ శూలినీ ఘోరా గదినీ చక్రిణీ తథా ॥ ౧.౮౦॥
శఙ్ఖినీ చాపినీ బాణభుశుణ్డీపరిఘాయుధా ।
సౌమ్యా సౌమ్యతరాశేషసౌమ్యేభ్యస్త్వతిసున్దరీ ॥ ౧.౮౧॥
పరాపరాణాం పరమా త్వమేవ పరమేశ్వరీ ।
యచ్చ కిఞ్చిత్క్వచిద్వస్తు సదసద్వాఖిలాత్మికే ॥ ౧.౮౨॥
తస్య సర్వస్య యా శక్తిః సా త్వం కిం స్తూయసే మయా ।
యయా త్వయా జగత్స్రష్టా జగత్పాత్యత్తి యో జగత్ ॥ ౧.౮౩॥
సోఽపి నిద్రావశం నీతః కస్త్వాం స్తోతుమిహేశ్వరః ।
విష్ణుః శరీరగ్రహణమహమీశాన ఏవ చ ॥ ౧.౮౪॥
కారితాస్తే యతోఽతస్త్వాం కః స్తోతుం శక్తిమాన్ భవేత్ ।
సా త్వమిత్థం ప్రభావైః స్వైరుదారైర్దేవి సంస్తుతా ॥ ౧.౮౫॥
మోహయైతౌ దురాధర్షావసురౌ మధుకైటభౌ ।
ప్రబోధం చ జగత్స్వామీ నీయతామచ్యుతో లఘు ॥ ౧.౮౬॥
బోధశ్చ క్రియతామస్య హన్తుమేతౌ మహాసురౌ ॥ ౧.౮౭॥
ఋషిరువాచ ॥ ౧.౮౮॥
ఏవం స్తుతా తదా దేవీ తామసీ తత్ర వేధసా ॥ ౧.౮౯॥
విష్ణోః ప్రబోధనార్థాయ నిహన్తుం మధుకైటభౌ ।
నేత్రాస్యనాసికాబాహుహృదయేభ్యస్తథోరసః ॥ ౧.౯౦॥
నిర్గమ్య దర్శనే తస్థౌ బ్రహ్మణోఽవ్యక్తజన్మనః ।
ఉత్తస్థౌ చ జగన్నాథస్తయా ముక్తో జనార్దనః ॥ ౧.౯౧॥
ఏకార్ణవేఽహిశయనాత్తతః స దదృశే చ తౌ ।
మధుకైటభౌ దురాత్మానావతివీర్యపరాక్రమౌ ॥ ౧.౯౨॥
క్రోధరక్తేక్షణావత్తుం బ్రహ్మాణం జనితోద్యమౌ ।
సముత్థాయ తతస్తాభ్యాం యుయుధే భగవాన్ హరిః ॥ ౧.౯౩॥
పఞ్చవర్షసహస్రాణి బాహుప్రహరణో విభుః ।
తావప్యతిబలోన్మత్తౌ మహామాయావిమోహితౌ ॥ ౧.౯౪॥
ఉక్తవన్తౌ వరోఽస్మత్తో వ్రియతామితి కేశవమ్ ॥ ౧.౯౫॥
శ్రీభగవానువాచ ॥ ౧.౯౬॥
భవేతామద్య మే తుష్టౌ మమ వధ్యావుభావపి ॥ ౧.౯౭॥
కిమన్యేన వరేణాత్ర ఏతావద్ధి వృతం మయా ॥ ౧.౯౮॥
ఋషిరువాచ ॥ ౧.౯౯॥
వఞ్చితాభ్యామితి తదా సర్వమాపోమయం జగత్ ॥ ౧.౧౦౦॥
విలోక్య తాభ్యాం గదితో భగవాన్ కమలేక్షణః ।
ఆవాం జహి న యత్రోర్వీ సలిలేన పరిప్లుతా ॥ ౧.౧౦౧॥
ఋషిరువాచ ॥ ౧.౧౦౨॥
తథేత్యుక్త్వా భగవతా శఙ్ఖచక్రగదాభృతా ।
కృత్వా చక్రేణ వై ఛిన్నే జఘనే శిరసీ తయోః ॥ ౧.౧౦౩॥
ఏవమేషా సముత్పన్నా బ్రహ్మణా సంస్తుతా స్వయమ్ ।
ప్రభావమస్యా దేవ్యాస్తు భూయః శృణు వదామి తే ॥ ౧.౧౦౪॥
। ఐం ఓం ।
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
మధుకైటభవధో నామ ప్రథమోఽధ్యాయః ॥ ౧॥
ఉవాచ౧౪, అర్ధశ్లోకాః ౨౪, శ్లోకాః ౬౬, ఏవమాదితః ॥ ౧౦౪॥
అస్య శ్రీ ప్రథమచరిత్రస్య । బ్రహ్మా ఋషిః ।
మహాకాలీ దేవతా । గాయత్రీ ఛన్దః । నన్దా శక్తిః ।
రక్తదన్తికా బీజమ్ । అగ్నిస్తత్త్వమ్ ।
ఋగ్వేదః స్వరూపమ్ । శ్రీమహాకాలీప్రీత్యర్థే
ప్రథమచరిత్రజపే వినియోగః ।
। ధ్యానమ్ ।
ఓం ఖడ్గం చక్రగదేషుచాపపరిఘాఞ్ఛూలం భుశుణ్డీం శిరః
శఙ్ఖం సన్దధతీం కరైస్త్రినయనాం సర్వాఙ్గభూషావృతామ్ ।
నీలాశ్మద్యుతిమాస్యపాదదశకాం సేవే మహాకాలికాం
యామస్తౌత్స్వపితే హరౌ కమలజో హన్తుం మధుం కైటభమ్ ॥
ఓం నమశ్చణ్డికాయై ॥
ఓం ఐం మార్కణ్డేయ ఉవాచ॥ ౧.౧॥
సావర్ణిః సూర్యతనయో యో మనుః కథ్యతేఽష్టమః ।
నిశామయ తదుత్పత్తిం విస్తరాద్గదతో మమ ॥ ౧.౨॥
మహామాయానుభావేన యథా మన్వన్తరాధిపః ।
స బభూవ మహాభాగః సావర్ణిస్తనయో రవేః ॥ ౧.౩॥
స్వారోచిషేఽన్తరే పూర్వం చైత్రవంశసముద్భవః ।
సురథో నామ రాజాభూత్సమస్తే క్షితిమణ్డలే ॥ ౧.౪॥
తస్య పాలయతః సమ్యక్ ప్రజాః పుత్రానివౌరసాన్ ।
బభూవుః శత్రవో భూపాః కోలావిధ్వంసినస్తదా ॥ ౧.౫॥
తస్య తైరభవద్ యుద్ధమతిప్రబలదణ్డినః ।
న్యూనైరపి స తైర్యుద్ధే కోలావిధ్వంసిభిర్జితః ॥ ౧.౬॥
తతః స్వపురమాయాతో నిజదేశాధిపోఽభవత్ ।
ఆక్రాన్తః స మహాభాగస్తైస్తదా ప్రబలారిభిః ॥ ౧.౭॥
అమాత్యైర్బలిభిర్దుష్టైర్దుర్బలస్య దురాత్మభిః ।
కోశో బలం చాపహృతం తత్రాపి స్వపురే తతః ॥ ౧.౮॥
తతో మృగయావ్యాజేన హృతస్వామ్యః స భూపతిః ।
ఏకాకీ హయమారుహ్య జగామ గహనం వనమ్ ॥ ౧.౯॥
స తత్రాశ్రమమద్రాక్షీద్ద్విజవర్యస్య మేధసః ।
ప్రశాన్తశ్వాపదాకీర్ణం మునిశిష్యోపశోభితమ్ ॥ ౧.౧౦॥
తస్థౌ కఞ్చిత్స కాలం చ మునినా తేన సత్కృతః ।
ఇతశ్చేతశ్చ విచరంస్తస్మిన్ మునివరాశ్రమే ॥ ౧.౧౧॥
సోఽచిన్తయత్తదా తత్ర మమత్వాకృష్టమానసః ।
మత్పూర్వైః పాలితం పూర్వం మయా హీనం పురం హి తత్ ॥ ౧.౧౨॥
మద్భృత్యైస్తైరసద్వృత్తైర్ధర్మతః పాల్యతే న వా ।
న జానే స ప్రధానో మే శూరో హస్తీ సదామదః ॥ ౧.౧౩॥
మమ వైరివశం యాతః కాన్ భోగానుపలప్స్యతే ।
యే మమానుగతా నిత్యం ప్రసాదధనభోజనైః ॥ ౧.౧౪॥
అనువృత్తిం ధ్రువం తేఽద్య కుర్వన్త్యన్యమహీభృతామ్ ।
అసమ్యగ్వ్యయశీలైస్తైః కుర్వద్భిః సతతం వ్యయమ్ ॥ ౧.౧౫॥
సఞ్చితః సోఽతిదుఃఖేన క్షయం కోశో గమిష్యతి ।
ఏతచ్చాన్యచ్చ సతతం చిన్తయామాస పార్థివః ॥ ౧.౧౬॥
తత్ర విప్రాశ్రమాభ్యాశే వైశ్యమేకం దదర్శ సః ।
స పృష్టస్తేన కస్త్వం భో హేతుశ్చాగమనేఽత్ర కః ॥ ౧.౧౭॥
సశోక ఇవ కస్మాత్త్వం దుర్మనా ఇవ లక్ష్యసే ।
ఇత్యాకర్ణ్య వచస్తస్య భూపతేః ప్రణయోదితమ్ ॥ ౧.౧౮॥
ప్రత్యువాచస తం వైశ్యః ప్రశ్రయావనతో నృపమ్ ॥ ౧.౧౯॥
వైశ్య ఉవాచ॥ ౧.౨౦॥
సమాధిర్నామ వైశ్యోఽహముత్పన్నో ధనినాం కులే ॥ ౧.౨౧॥
పుత్రదారైర్నిరస్తశ్చ ధనలోభాదసాధుభిః ।
విహీనశ్చ ధనైర్దారైః పుత్రైరాదాయ మే ధనమ్ ॥ ౧.౨౨॥
వనమభ్యాగతో దుఃఖీ నిరస్తశ్చాప్తబన్ధుభిః ।
సోఽహం న వేద్మి పుత్రాణాం కుశలాకుశలాత్మికామ్ ॥ ౧.౨౩॥
ప్రవృత్తిం స్వజనానాం చ దారాణాం చాత్ర సంస్థితః ।
కిం ను తేషాం గృహే క్షేమమక్షేమం కిం ను సామ్ప్రతమ్ ॥ ౧.౨౪॥
కథం తే కిం ను సద్వృత్తా దుర్వృత్తాః కిం ను మే సుతాః ॥ ౧.౨౫॥
రాజోవాచ ॥ ౧.౨౬॥
యైర్నిరస్తో భవాఁల్లుబ్ధైః పుత్రదారాదిభిర్ధనైః ॥ ౧.౨౭॥
తేషు కిం భవతః స్నేహమనుబధ్నాతి మానసమ్ ॥ ౧.౨౮॥
వైశ్య ఉవాచ॥ ౧.౨౯॥
ఏవమేతద్యథా ప్రాహ భవానస్మద్గతం వచః ॥ ౧.౩౦॥
కిం కరోమి న బధ్నాతి మమ నిష్ఠురతాం మనః ।
యైః సన్త్యజ్య పితృస్నేహం ధనలుబ్ధైర్నిరాకృతః ॥ ౧.౩౧॥
పతిస్వజనహార్దం చ హార్దితేష్వేవ మే మనః ।
కిమేతన్నాభిజానామి జానన్నపి మహామతే ॥ ౧.౩౨॥
యత్ప్రేమప్రవణం చిత్తం విగుణేష్వపి బన్ధుషు ।
తేషాం కృతే మే నిఃశ్వాసో దౌర్మనస్యం చ జాయతే ॥ ౧.౩౩॥
కరోమి కిం యన్న మనస్తేష్వప్రీతిషు నిష్ఠురమ్ ॥ ౧.౩౪॥
మార్కణ్డేయ ఉవాచ॥ ౧.౩౫॥
తతస్తౌ సహితౌ విప్ర తం మునిం సముపస్థితౌ ॥ ౧.౩౬॥
సమాధిర్నామ వైశ్యోఽసౌ స చ పార్థివసత్తమః ।
కృత్వా తు తౌ యథాన్యాయం యథార్హం తేన సంవిదమ్ ॥ ౧.౩౭॥
ఉపవిష్టౌ కథాః కాశ్చిచ్చక్రతుర్వైశ్యపార్థివౌ ॥ ౧.౩౮॥
రాజోవాచ ॥ ౧.౩౯॥
భగవంస్త్వామహం ప్రష్టుమిచ్ఛామ్యేకం వదస్వ తత్ ॥ ౧.౪౦॥
దుఃఖాయ యన్మే మనసః స్వచిత్తాయత్తతాం వినా ।
మమత్వం గతరాజ్యస్య రాజ్యాఙ్గేష్వఖిలేష్వపి ॥ ౧.౪౧॥
జానతోఽపి యథాజ్ఞస్య కిమేతన్మునిసత్తమ ।
అయం చ నికృతః పుత్రైర్దారైర్భృత్యైస్తథోజ్ఝితః ॥ ౧.౪౨॥
స్వజనేన చ సన్త్యక్తస్తేషు హార్దీ తథాప్యతి ।
ఏవమేష తథాహం చ ద్వావప్యత్యన్తదుఃఖితౌ ॥ ౧.౪౩॥
దృష్టదోషేఽపి విషయే మమత్వాకృష్టమానసౌ ।
తత్కిమేతన్మహాభాగ యన్మోహో జ్ఞానినోరపి ॥ ౧.౪౪॥
మమాస్య చ భవత్యేషా వివేకాన్ధస్య మూఢతా ॥ ౧.౪౫॥
ఋషిరువాచ ॥ ౧.౪౬॥
జ్ఞానమస్తి సమస్తస్య జన్తోర్విషయగోచరే ॥ ౧.౪౭॥
విషయాశ్చ మహాభాగ యాన్తి చైవం పృథక్పృథక్ ।
దివాన్ధాః ప్రాణినః కేచిద్రాత్రావన్ధాస్తథాపరే ॥ ౧.౪౮॥
కేచిద్దివా తథా రాత్రౌ ప్రాణినస్తుల్యదృష్టయః ।
జ్ఞానినో మనుజాః సత్యం కిం తు తే న హి కేవలమ్ ॥ ౧.౪౯॥
యతో హి జ్ఞానినః సర్వే పశుపక్షిమృగాదయః ।
జ్ఞానం చ తన్మనుష్యాణాం యత్తేషాం మృగపక్షిణామ్ ॥ ౧.౫౦॥
మనుష్యాణాం చ యత్తేషాం తుల్యమన్యత్తథోభయోః ।
జ్ఞానేఽపి సతి పశ్యైతాన్ పతఙ్గాఞ్ఛావచఞ్చుషు ॥ ౧.౫౧॥
కణమోక్షాదృతాన్ మోహాత్పీడ్యమానానపి క్షుధా ।
మానుషా మనుజవ్యాఘ్ర సాభిలాషాః సుతాన్ ప్రతి ॥ ౧.౫౨॥
లోభాత్ ప్రత్యుపకారాయ నన్వేతాన్ కిం న పశ్యసి ।
తథాపి మమతావర్త్తే మోహగర్తే నిపాతితాః ॥ ౧.౫౩॥
మహామాయాప్రభావేణ సంసారస్థితికారిణా ।
తన్నాత్ర విస్మయః కార్యో యోగనిద్రా జగత్పతేః ॥ ౧.౫౪॥
మహామాయా హరేశ్చైషా తయా సమ్మోహ్యతే జగత్ ।
జ్ఞానినామపి చేతాంసి దేవీ భగవతీ హి సా ॥ ౧.౫౫॥
బలాదాకృష్య మోహాయ మహామాయా ప్రయచ్ఛతి ।
తయా విసృజ్యతే విశ్వం జగదేతచ్చరాచరమ్ ॥ ౧.౫౬॥
సైషా ప్రసన్నా వరదా నృణాం భవతి ముక్తయే ।
సా విద్యా పరమా ముక్తేర్హేతుభూతా సనాతనీ ॥ ౧.౫౭॥
సంసారబన్ధహేతుశ్చ సైవ సర్వేశ్వరేశ్వరీ ॥ ౧.౫౮॥
రాజోవాచ ॥ ౧.౫౯॥
భగవన్ కా హి సా దేవీ మహామాయేతి యాం భవాన్ ॥ ౧.౬౦॥
బ్రవీతి కథముత్పన్నా సా కర్మాస్యాశ్చ కిం ద్విజ ।
యత్ప్రభావా చ సా దేవీ యత్స్వరూపా యదుద్భవా ॥ ౧.౬౧॥
తత్సర్వం శ్రోతుమిచ్ఛామి త్వత్తో బ్రహ్మవిదాం వర ॥ ౧.౬౨॥
ఋషిరువాచ ॥ ౧.౬౩॥
నిత్యైవ సా జగన్మూర్తిస్తయా సర్వమిదం తతమ్ ॥ ౧.౬౪॥
తథాపి తత్సముత్పత్తిర్బహుధా శ్రూయతాం మమ ।
దేవానాం కార్యసిద్ధ్యర్థమావిర్భవతి సా యదా ॥ ౧.౬౫॥
ఉత్పన్నేతి తదా లోకే సా నిత్యాప్యభిధీయతే ।
యోగనిద్రాం యదా విష్ణుర్జగత్యేకార్ణవీకృతే ॥ ౧.౬౬॥
ఆస్తీర్య శేషమభజత్ కల్పాన్తే భగవాన్ ప్రభుః ।
తదా ద్వావసురౌ ఘోరౌ విఖ్యాతౌ మధుకైటభౌ ॥ ౧.౬౭॥
విష్ణుకర్ణమలోద్భూతౌ హన్తుం బ్రహ్మాణముద్యతౌ ।
స నాభికమలే విష్ణోః స్థితో బ్రహ్మా ప్రజాపతిః ॥ ౧.౬౮॥
దృష్ట్వా తావసురౌ చోగ్రౌ ప్రసుప్తం చ జనార్దనమ్ ।
తుష్టావ యోగనిద్రాం తామేకాగ్రహృదయః స్థితః ॥ ౧.౬౯॥
విబోధనార్థాయ హరేర్హరినేత్రకృతాలయామ్ ।
విశ్వేశ్వరీం జగద్ధాత్రీం స్థితిసంహారకారిణీమ్ ॥ ౧.౭౦॥
నిద్రాం భగవతీం విష్ణోరతులాం తేజసః ప్రభుః ॥ ౧.౭౧॥
బ్రహ్మోవాచ ॥ ౧.౭౨॥
త్వం స్వాహా త్వం స్వధా త్వం హి వషట్కారః స్వరాత్మికా ॥ ౧.౭౩॥
సుధా త్వమక్షరే నిత్యే త్రిధా మాత్రాత్మికా స్థితా ।
అర్ధమాత్రా స్థితా నిత్యా యానుచ్చార్యావిశేషతః ॥ ౧.౭౪॥
త్వమేవ సన్ధ్యా సావిత్రీ త్వం దేవి జననీ పరా ।
త్వయైతద్ధార్యతే విశ్వం త్వయైతత్ సృజ్యతే జగత్ ॥ ౧.౭౫॥
త్వయైతత్ పాల్యతే దేవి త్వమత్స్యన్తే చ సర్వదా ।
విసృష్టౌ సృష్టిరూపా త్వం స్థితిరూపా చ పాలనే ॥ ౧.౭౬॥
తథా సంహృతిరూపాన్తే జగతోఽస్య జగన్మయే ।
మహావిద్యా మహామాయా మహామేధా మహాస్మృతిః ॥ ౧.౭౭॥
మహామోహా చ భవతీ మహాదేవీ మహేశ్వరీ ।
ప్రకృతిస్త్వం చ సర్వస్య గుణత్రయవిభావినీ ॥ ౧.౭౮॥
కాలరాత్రిర్మహారాత్రిర్మోహరాత్రిశ్చ దారుణా ।
త్వం శ్రీస్త్వమీశ్వరీ త్వం హ్రీస్త్వం బుద్ధిర్బోధలక్షణా ॥ ౧.౭౯॥
లజ్జా పుష్టిస్తథా తుష్టిస్త్వం శాన్తిః క్షాన్తిరేవ చ ।
ఖడ్గినీ శూలినీ ఘోరా గదినీ చక్రిణీ తథా ॥ ౧.౮౦॥
శఙ్ఖినీ చాపినీ బాణభుశుణ్డీపరిఘాయుధా ।
సౌమ్యా సౌమ్యతరాశేషసౌమ్యేభ్యస్త్వతిసున్దరీ ॥ ౧.౮౧॥
పరాపరాణాం పరమా త్వమేవ పరమేశ్వరీ ।
యచ్చ కిఞ్చిత్క్వచిద్వస్తు సదసద్వాఖిలాత్మికే ॥ ౧.౮౨॥
తస్య సర్వస్య యా శక్తిః సా త్వం కిం స్తూయసే మయా ।
యయా త్వయా జగత్స్రష్టా జగత్పాత్యత్తి యో జగత్ ॥ ౧.౮౩॥
సోఽపి నిద్రావశం నీతః కస్త్వాం స్తోతుమిహేశ్వరః ।
విష్ణుః శరీరగ్రహణమహమీశాన ఏవ చ ॥ ౧.౮౪॥
కారితాస్తే యతోఽతస్త్వాం కః స్తోతుం శక్తిమాన్ భవేత్ ।
సా త్వమిత్థం ప్రభావైః స్వైరుదారైర్దేవి సంస్తుతా ॥ ౧.౮౫॥
మోహయైతౌ దురాధర్షావసురౌ మధుకైటభౌ ।
ప్రబోధం చ జగత్స్వామీ నీయతామచ్యుతో లఘు ॥ ౧.౮౬॥
బోధశ్చ క్రియతామస్య హన్తుమేతౌ మహాసురౌ ॥ ౧.౮౭॥
ఋషిరువాచ ॥ ౧.౮౮॥
ఏవం స్తుతా తదా దేవీ తామసీ తత్ర వేధసా ॥ ౧.౮౯॥
విష్ణోః ప్రబోధనార్థాయ నిహన్తుం మధుకైటభౌ ।
నేత్రాస్యనాసికాబాహుహృదయేభ్యస్తథోరసః ॥ ౧.౯౦॥
నిర్గమ్య దర్శనే తస్థౌ బ్రహ్మణోఽవ్యక్తజన్మనః ।
ఉత్తస్థౌ చ జగన్నాథస్తయా ముక్తో జనార్దనః ॥ ౧.౯౧॥
ఏకార్ణవేఽహిశయనాత్తతః స దదృశే చ తౌ ।
మధుకైటభౌ దురాత్మానావతివీర్యపరాక్రమౌ ॥ ౧.౯౨॥
క్రోధరక్తేక్షణావత్తుం బ్రహ్మాణం జనితోద్యమౌ ।
సముత్థాయ తతస్తాభ్యాం యుయుధే భగవాన్ హరిః ॥ ౧.౯౩॥
పఞ్చవర్షసహస్రాణి బాహుప్రహరణో విభుః ।
తావప్యతిబలోన్మత్తౌ మహామాయావిమోహితౌ ॥ ౧.౯౪॥
ఉక్తవన్తౌ వరోఽస్మత్తో వ్రియతామితి కేశవమ్ ॥ ౧.౯౫॥
శ్రీభగవానువాచ ॥ ౧.౯౬॥
భవేతామద్య మే తుష్టౌ మమ వధ్యావుభావపి ॥ ౧.౯౭॥
కిమన్యేన వరేణాత్ర ఏతావద్ధి వృతం మయా ॥ ౧.౯౮॥
ఋషిరువాచ ॥ ౧.౯౯॥
వఞ్చితాభ్యామితి తదా సర్వమాపోమయం జగత్ ॥ ౧.౧౦౦॥
విలోక్య తాభ్యాం గదితో భగవాన్ కమలేక్షణః ।
ఆవాం జహి న యత్రోర్వీ సలిలేన పరిప్లుతా ॥ ౧.౧౦౧॥
ఋషిరువాచ ॥ ౧.౧౦౨॥
తథేత్యుక్త్వా భగవతా శఙ్ఖచక్రగదాభృతా ।
కృత్వా చక్రేణ వై ఛిన్నే జఘనే శిరసీ తయోః ॥ ౧.౧౦౩॥
ఏవమేషా సముత్పన్నా బ్రహ్మణా సంస్తుతా స్వయమ్ ।
ప్రభావమస్యా దేవ్యాస్తు భూయః శృణు వదామి తే ॥ ౧.౧౦౪॥
। ఐం ఓం ।
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
మధుకైటభవధో నామ ప్రథమోఽధ్యాయః ॥ ౧॥
ఉవాచ౧౪, అర్ధశ్లోకాః ౨౪, శ్లోకాః ౬౬, ఏవమాదితః ॥ ౧౦౪॥
॥ ౨. మహిషాసురసైన్యవధో నామ ద్వితీయోఽధ్యాయః ॥
వినియోగః
అస్య శ్రీ మధ్యమచరిత్రస్య విష్ణురృషిః ।
శ్రీమహాలక్ష్మీర్దేవతా ।
ఉష్ణిక్ ఛన్దః । శాకమ్భరీ శక్తిః । దుర్గా బీజమ్ ।
వాయుస్తత్త్వమ్ ।
యజుర్వేదః స్వరూపమ్ । శ్రీమహాలక్ష్మీప్రీత్యర్థే
మధ్యమచరిత్రజపే వినియోగః ।
। ధ్యానమ్ ।
ఓం అక్షస్రక్పరశూ గదేషుకులిశం పద్మం ధనుః కుణ్డికాం
దణ్డం శక్తిమసిం చ చర్మ జలజం ఘణ్టాం సురాభాజనమ్ ।
శూలం పాశసుదర్శనే చ దధతీం హస్తైః ప్రవాలప్రభాం
సేవే సైరిభమర్దినీమిహ మహాలక్ష్మీం సరోజస్థితామ్ ॥
ఓం హ్రీం ఋషిరువాచ ॥ ౨.౧॥
దేవాసురమభూద్యుద్ధం పూర్ణమబ్దశతం పురా ।
మహిషేఽసురాణామధిపే దేవానాం చ పురన్దరే ॥ ౨.౨॥
తత్రాసురైర్మహావీర్యైర్దేవసైన్యం పరాజితమ్ ।
జిత్వా చ సకలాన్ దేవానిన్ద్రోఽభూన్మహిషాసురః ॥ ౨.౩॥
తతః పరాజితా దేవాః పద్మయోనిం ప్రజాపతిమ్ ।
పురస్కృత్య గతాస్తత్ర యత్రేశగరుడధ్వజౌ ॥ ౨.౪॥
యథావృత్తం తయోస్తద్వన్మహిషాసురచేష్టితమ్ ।
త్రిదశాః కథయామాసుర్దేవాభిభవవిస్తరమ్ ॥ ౨.౫॥
సూర్యేన్ద్రాగ్న్యనిలేన్దూనాం యమస్య వరుణస్య చ ।
అన్యేషాం చాధికారాన్స స్వయమేవాధితిష్ఠతి ॥ ౨.౬॥
స్వర్గాన్నిరాకృతాః సర్వే తేన దేవగణా భువి ।
విచరన్తి యథా మర్త్యా మహిషేణ దురాత్మనా ॥ ౨.౭॥
ఏతద్వః కథితం సర్వమమరారివిచేష్టితమ్ ।
శరణం వః ప్రపన్నాః స్మో వధస్తస్య విచిన్త్యతామ్ ॥ ౨.౮॥
ఇత్థం నిశమ్య దేవానాం వచాంసి మధుసూదనః ।
చకార కోపం శమ్భుశ్చ భ్రుకుటీకుటిలాననౌ ॥ ౨.౯॥
తతోఽతికోపపూర్ణస్య చక్రిణో వదనాత్తతః ।
నిశ్చక్రామ మహత్తేజో బ్రహ్మణః శఙ్కరస్య చ ॥ ౨.౧౦॥
అన్యేషాం చైవ దేవానాం శక్రాదీనాం శరీరతః ।
నిర్గతం సుమహత్తేజస్తచ్చైక్యం సమగచ్ఛత ॥ ౨.౧౧॥
అతీవ తేజసః కూటం జ్వలన్తమివ పర్వతమ్ ।
దదృశుస్తే సురాస్తత్ర జ్వాలావ్యాప్తదిగన్తరమ్ ॥ ౨.౧౨॥
అతులం తత్ర తత్తేజః సర్వదేవశరీరజమ్ ।
ఏకస్థం తదభూన్నారీ వ్యాప్తలోకత్రయం త్విషా ॥ ౨.౧౩॥
యదభూచ్ఛామ్భవం తేజస్తేనాజాయత తన్ముఖమ్ ।
యామ్యేన చాభవన్ కేశా బాహవో విష్ణుతేజసా ॥ ౨.౧౪॥
సౌమ్యేన స్తనయోర్యుగ్మం మధ్యం చైన్ద్రేణ చాభవత్ ।
వారుణేన చ జఙ్ఘోరూ నితమ్బస్తేజసా భువః ॥ ౨.౧౫॥
బ్రహ్మణస్తేజసా పాదౌ తదఙ్గుల్యోఽర్కతేజసా ।
వసూనాం చ కరాఙ్గుల్యః కౌబేరేణ చ నాసికా ॥ ౨.౧౬॥
తస్యాస్తు దన్తాః సమ్భూతాః ప్రాజాపత్యేన తేజసా ।
నయనత్రితయం జజ్ఞే తథా పావకతేజసా ॥ ౨.౧౭॥
భ్రువౌ చ సన్ధ్యయోస్తేజః శ్రవణావనిలస్య చ ।
అన్యేషాం చైవ దేవానాం సమ్భవస్తేజసాం శివా ॥ ౨.౧౮॥
తతః సమస్తదేవానాం తేజోరాశిసముద్భవామ్ ।
తాం విలోక్య ముదం ప్రాపురమరా మహిషార్దితాః ।
తతో దేవా దదుస్తస్యై స్వాని స్వాన్యాయుధాని చ ॥ ౨.౧౯॥
శూలం శూలాద్వినిష్కృష్య దదౌ తస్యై పినాకధృక్ ।
చక్రం చ దత్తవాన్ కృష్ణః సముత్పాట్య స్వచక్రతః ॥ ౨.౨౦॥
శఙ్ఖం చ వరుణః శక్తిం దదౌ తస్యై హుతాశనః ।
మారుతో దత్తవాంశ్చాపం బాణపూర్ణే తథేషుధీ ॥ ౨.౨౧॥
వజ్రమిన్ద్రః సముత్పాట్య కులిశాదమరాధిపః ।
దదౌ తస్యై సహస్రాక్షో ఘణ్టామైరావతాద్గజాత్ ॥ ౨.౨౨॥
కాలదణ్డాద్యమో దణ్డం పాశం చామ్బుపతిర్దదౌ ।
ప్రజాపతిశ్చాక్షమాలాం దదౌ బ్రహ్మా కమణ్డలుమ్ ॥ ౨.౨౩॥
సమస్తరోమకూపేషు నిజరశ్మీన్ దివాకరః ।
కాలశ్చ దత్తవాన్ ఖడ్గం తస్యై చర్మ చ నిర్మలమ్ ॥ ౨.౨౪॥
క్షీరోదశ్చామలం హారమజరే చ తథామ్బరే ।
చూడామణిం తథా దివ్యం కుణ్డలే కటకాని చ ॥ ౨.౨౫॥
అర్ధచన్ద్రం తథా శుభ్రం కేయూరాన్ సర్వబాహుషు ।
నూపురౌ విమలౌ తద్వద్ గ్రైవేయకమనుత్తమమ్ ॥ ౨.౨౬॥
అఙ్గులీయకరత్నాని సమస్తాస్వఙ్గులీషు చ ।
విశ్వకర్మా దదౌ తస్యై పరశుం చాతినిర్మలమ్ ॥ ౨.౨౭॥
అస్త్రాణ్యనేకరూపాణి తథాభేద్యం చ దంశనమ్ ।
అమ్లానపఙ్కజాం మాలాం శిరస్యురసి చాపరామ్ ॥ ౨.౨౮॥
అదదజ్జలధిస్తస్యై పఙ్కజం చాతిశోభనమ్ ।
హిమవాన్ వాహనం సింహం రత్నాని వివిధాని చ ॥ ౨.౨౯॥
దదావశూన్యం సురయా పానపాత్రం ధనాధిపః ।
శేషశ్చ సర్వనాగేశో మహామణివిభూషితమ్ ॥ ౨.౩౦॥
నాగహారం దదౌ తస్యై ధత్తే యః పృథివీమిమామ్ ।
అన్యైరపి సురైర్దేవీ భూషణైరాయుధైస్తథా ॥ ౨.౩౧॥
సమ్మానితా ననాదోచ్చైః సాట్టహాసం ముహుర్ముహుః ।
తస్యా నాదేన ఘోరేణ కృత్స్నమాపూరితం నభః ॥ ౨.౩౨॥
అమాయతాతిమహతా ప్రతిశబ్దో మహానభూత్ ।
చుక్షుభుః సకలా లోకాః సముద్రాశ్చ చకమ్పిరే ॥ ౨.౩౩॥
చచాల వసుధా చేలుః సకలాశ్చ మహీధరాః ।
జయేతి దేవాశ్చ ముదా తామూచుః సింహవాహినీమ్ ॥ ౨.౩౪॥
తుష్టువుర్మునయశ్చైనాం భక్తినమ్రాత్మమూర్తయః ।
దృష్ట్వా సమస్తం సఙ్క్షుబ్ధం త్రైలోక్యమమరారయః ॥ ౨.౩౫॥
సన్నద్ధాఖిలసైన్యాస్తే సముత్తస్థురుదాయుధాః ।
ఆః కిమేతదితి క్రోధాదాభాష్య మహిషాసురః ॥ ౨.౩౬॥
అభ్యధావత తం శబ్దమశేషైరసురైర్వృతః ।
స దదర్శ తతో దేవీం వ్యాప్తలోకత్రయాం త్విషా ॥ ౨.౩౭॥
పాదాక్రాన్త్యా నతభువం కిరీటోల్లిఖితామ్బరామ్ ।
క్షోభితాశేషపాతాలాం ధనుర్జ్యానిఃస్వనేన తామ్ ॥ ౨.౩౮॥
దిశో భుజసహస్రేణ సమన్తాద్వ్యాప్య సంస్థితామ్ ।
తతః ప్రవవృతే యుద్ధం తయా దేవ్యా సురద్విషామ్ ॥ ౨.౩౯॥
శస్త్రాస్త్రైర్బహుధా ముక్తైరాదీపితదిగన్తరమ్ ।
మహిషాసురసేనానీశ్చిక్షురాఖ్యో మహాసురః ॥ ౨.౪౦॥
యుయుధే చామరశ్చాన్యైశ్చతురఙ్గబలాన్వితః ।
రథానామయుతైః షడ్భిరుదగ్రాఖ్యో మహాసురః ॥ ౨.౪౧॥
అయుధ్యతాయుతానాం చ సహస్రేణ మహాహనుః ।
పఞ్చాశద్భిశ్చ నియుతైరసిలోమా మహాసురః ॥ ౨.౪౨॥
అయుతానాం శతైః షడ్భిర్బాష్కలో యుయుధే రణే ।
గజవాజిసహస్రౌఘైరనేకైః పరివారితః ॥ ౨.౪౩॥
వృతో రథానాం కోట్యా చ యుద్ధే తస్మిన్నయుధ్యత ।
బిడాలాఖ్యోఽయుతానాం చ పఞ్చాశద్భిరథాయుతైః ॥ ౨.౪౪॥
యుయుధే సంయుగే తత్ర రథానాం పరివారితః ।
అన్యే చ తత్రాయుతశో రథనాగహయైర్వృతాః ॥ ౨.౪౫॥
యుయుధుః సంయుగే దేవ్యా సహ తత్ర మహాసురాః ।
కోటికోటిసహస్రైస్తు రథానాం దన్తినాం తథా ॥ ౨.౪౬॥
హయానాం చ వృతో యుద్ధే తత్రాభూన్మహిషాసురః ।
తోమరైర్భిన్దిపాలైశ్చ శక్తిభిర్ముసలైస్తథా ॥ ౨.౪౭॥
యుయుధుః సంయుగే దేవ్యా ఖడ్గైః పరశుపట్టిశైః ।
కేచిచ్చ చిక్షిపుః శక్తీః కేచిత్ పాశాంస్తథాపరే ॥ ౨.౪౮॥
దేవీం ఖడ్గప్రహారైస్తు తే తాం హన్తుం ప్రచక్రముః ।
సాపి దేవీ తతస్తాని శస్త్రాణ్యస్త్రాణి చణ్డికా ॥ ౨.౪౯॥
లీలయైవ ప్రచిచ్ఛేద నిజశస్త్రాస్త్రవర్షిణీ ।
అనాయస్తాననా దేవీ స్తూయమానా సురర్షిభిః ॥ ౨.౫౦॥
ముమోచాసురదేహేషు శస్త్రాణ్యస్త్రాణి చేశ్వరీ ।
సోఽపి క్రుద్ధో ధుతసటో దేవ్యా వాహనకేసరీ ॥ ౨.౫౧॥
చచారాసురసైన్యేషు వనేష్వివ హుతాశనః ।
నిఃశ్వాసాన్ ముముచే యాంశ్చ యుధ్యమానా రణేఽమ్బికా ॥ ౨.౫౨॥
త ఏవ సద్యః సమ్భూతా గణాః శతసహస్రశః ।
యుయుధుస్తే పరశుభిర్భిన్దిపాలాసిపట్టిశైః ॥ ౨.౫౩॥
నాశయన్తోఽసురగణాన్ దేవీశక్త్యుపబృంహితాః ।
అవాదయన్త పటహాన్ గణాః శఙ్ఖాంస్తథాపరే ॥ ౨.౫౪॥
మృదఙ్గాంశ్చ తథైవాన్యే తస్మిన్ యుద్ధమహోత్సవే ।
తతో దేవీ త్రిశూలేన గదయా శక్తివృష్టిభిః ॥ ౨.౫౫॥
ఖడ్గాదిభిశ్చ శతశో నిజఘాన మహాసురాన్ ।
పాతయామాస చైవాన్యాన్ ఘణ్టాస్వనవిమోహితాన్ ॥ ౨.౫౬॥
అసురాన్ భువి పాశేన బద్ధ్వా చాన్యానకర్షయత్ ।
కేచిద్ ద్విధాకృతాస్తీక్ష్ణైః ఖడ్గపాతైస్తథాపరే ॥ ౨.౫౭॥
విపోథితా నిపాతేన గదయా భువి శేరతే ।
వేముశ్చ కేచిద్రుధిరం ముసలేన భృశం హతాః ॥ ౨.౫౮॥
కేచిన్నిపతితా భూమౌ భిన్నాః శూలేన వక్షసి ।
నిరన్తరాః శరౌఘేణ కృతాః కేచిద్రణాజిరే ॥ ౨.౫౯॥
శ్యేనానుకారిణః ప్రాణాన్ ముముచుస్త్రిదశార్దనాః ।
కేషాఞ్చిద్ బాహవశ్ఛిన్నాశ్ఛిన్నగ్రీవాస్తథాపరే ॥ ౨.౬౦॥
శిరాంసి పేతురన్యేషామన్యే మధ్యే విదారితాః ।
విచ్ఛిన్నజఙ్ఘాస్త్వపరే పేతురుర్వ్యాం మహాసురాః ॥ ౨.౬౧॥
ఏకబాహ్వక్షిచరణాః కేచిద్దేవ్యా ద్విధాకృతాః ।
ఛిన్నేఽపి చాన్యే శిరసి పతితాః పునరుత్థితాః ॥ ౨.౬౨॥
కబన్ధా యుయుధుర్దేవ్యా గృహీతపరమాయుధాః ।
ననృతుశ్చాపరే తత్ర యుద్ధే తూర్యలయాశ్రితాః ॥ ౨.౬౩॥
కబన్ధాశ్ఛిన్నశిరసః ఖడ్గశక్త్యృష్టిపాణయః ।
తిష్ఠ తిష్ఠేతి భాషన్తో దేవీమన్యే మహాసురాః ॥ ౨.౬౪॥
పాతితై రథనాగాశ్వైరసురైశ్చ వసున్ధరా ।
అగమ్యా సాభవత్తత్ర యత్రాభూత్ స మహారణః ॥ ౨.౬౫॥
శోణితౌఘా మహానద్యః సద్యస్తత్ర ప్రసుస్రువుః ।
మధ్యే చాసురసైన్యస్య వారణాసురవాజినామ్ ॥ ౨.౬౬॥
క్షణేన తన్మహాసైన్యమసురాణాం తథామ్బికా ।
నిన్యే క్షయం యథా వహ్నిస్తృణదారుమహాచయమ్ ॥ ౨.౬౭॥
స చ సింహో మహానాదముత్సృజన్ ధుతకేసరః ।
శరీరేభ్యోఽమరారీణామసూనివ విచిన్వతి ॥ ౨.౬౮॥
దేవ్యా గణైశ్చ తైస్తత్ర కృతం యుద్ధం తథాసురైః ।
యథైషాం తుతుషుర్దేవాః పుష్పవృష్టిముచో దివి ॥ ౨.౬౯॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
మహిషాసురసైన్యవధో నామ ద్వితీయోఽధ్యాయః ॥ ౨॥
ఉవాచ౧, అర్ధశ్లోకాః ౬౮, శ్లోకాః ౬౯, ఏవమాదితః ॥ ౧౭౩॥
అస్య శ్రీ మధ్యమచరిత్రస్య విష్ణురృషిః ।
శ్రీమహాలక్ష్మీర్దేవతా ।
ఉష్ణిక్ ఛన్దః । శాకమ్భరీ శక్తిః । దుర్గా బీజమ్ ।
వాయుస్తత్త్వమ్ ।
యజుర్వేదః స్వరూపమ్ । శ్రీమహాలక్ష్మీప్రీత్యర్థే
మధ్యమచరిత్రజపే వినియోగః ।
। ధ్యానమ్ ।
ఓం అక్షస్రక్పరశూ గదేషుకులిశం పద్మం ధనుః కుణ్డికాం
దణ్డం శక్తిమసిం చ చర్మ జలజం ఘణ్టాం సురాభాజనమ్ ।
శూలం పాశసుదర్శనే చ దధతీం హస్తైః ప్రవాలప్రభాం
సేవే సైరిభమర్దినీమిహ మహాలక్ష్మీం సరోజస్థితామ్ ॥
ఓం హ్రీం ఋషిరువాచ ॥ ౨.౧॥
దేవాసురమభూద్యుద్ధం పూర్ణమబ్దశతం పురా ।
మహిషేఽసురాణామధిపే దేవానాం చ పురన్దరే ॥ ౨.౨॥
తత్రాసురైర్మహావీర్యైర్దేవసైన్యం పరాజితమ్ ।
జిత్వా చ సకలాన్ దేవానిన్ద్రోఽభూన్మహిషాసురః ॥ ౨.౩॥
తతః పరాజితా దేవాః పద్మయోనిం ప్రజాపతిమ్ ।
పురస్కృత్య గతాస్తత్ర యత్రేశగరుడధ్వజౌ ॥ ౨.౪॥
యథావృత్తం తయోస్తద్వన్మహిషాసురచేష్టితమ్ ।
త్రిదశాః కథయామాసుర్దేవాభిభవవిస్తరమ్ ॥ ౨.౫॥
సూర్యేన్ద్రాగ్న్యనిలేన్దూనాం యమస్య వరుణస్య చ ।
అన్యేషాం చాధికారాన్స స్వయమేవాధితిష్ఠతి ॥ ౨.౬॥
స్వర్గాన్నిరాకృతాః సర్వే తేన దేవగణా భువి ।
విచరన్తి యథా మర్త్యా మహిషేణ దురాత్మనా ॥ ౨.౭॥
ఏతద్వః కథితం సర్వమమరారివిచేష్టితమ్ ।
శరణం వః ప్రపన్నాః స్మో వధస్తస్య విచిన్త్యతామ్ ॥ ౨.౮॥
ఇత్థం నిశమ్య దేవానాం వచాంసి మధుసూదనః ।
చకార కోపం శమ్భుశ్చ భ్రుకుటీకుటిలాననౌ ॥ ౨.౯॥
తతోఽతికోపపూర్ణస్య చక్రిణో వదనాత్తతః ।
నిశ్చక్రామ మహత్తేజో బ్రహ్మణః శఙ్కరస్య చ ॥ ౨.౧౦॥
అన్యేషాం చైవ దేవానాం శక్రాదీనాం శరీరతః ।
నిర్గతం సుమహత్తేజస్తచ్చైక్యం సమగచ్ఛత ॥ ౨.౧౧॥
అతీవ తేజసః కూటం జ్వలన్తమివ పర్వతమ్ ।
దదృశుస్తే సురాస్తత్ర జ్వాలావ్యాప్తదిగన్తరమ్ ॥ ౨.౧౨॥
అతులం తత్ర తత్తేజః సర్వదేవశరీరజమ్ ।
ఏకస్థం తదభూన్నారీ వ్యాప్తలోకత్రయం త్విషా ॥ ౨.౧౩॥
యదభూచ్ఛామ్భవం తేజస్తేనాజాయత తన్ముఖమ్ ।
యామ్యేన చాభవన్ కేశా బాహవో విష్ణుతేజసా ॥ ౨.౧౪॥
సౌమ్యేన స్తనయోర్యుగ్మం మధ్యం చైన్ద్రేణ చాభవత్ ।
వారుణేన చ జఙ్ఘోరూ నితమ్బస్తేజసా భువః ॥ ౨.౧౫॥
బ్రహ్మణస్తేజసా పాదౌ తదఙ్గుల్యోఽర్కతేజసా ।
వసూనాం చ కరాఙ్గుల్యః కౌబేరేణ చ నాసికా ॥ ౨.౧౬॥
తస్యాస్తు దన్తాః సమ్భూతాః ప్రాజాపత్యేన తేజసా ।
నయనత్రితయం జజ్ఞే తథా పావకతేజసా ॥ ౨.౧౭॥
భ్రువౌ చ సన్ధ్యయోస్తేజః శ్రవణావనిలస్య చ ।
అన్యేషాం చైవ దేవానాం సమ్భవస్తేజసాం శివా ॥ ౨.౧౮॥
తతః సమస్తదేవానాం తేజోరాశిసముద్భవామ్ ।
తాం విలోక్య ముదం ప్రాపురమరా మహిషార్దితాః ।
తతో దేవా దదుస్తస్యై స్వాని స్వాన్యాయుధాని చ ॥ ౨.౧౯॥
శూలం శూలాద్వినిష్కృష్య దదౌ తస్యై పినాకధృక్ ।
చక్రం చ దత్తవాన్ కృష్ణః సముత్పాట్య స్వచక్రతః ॥ ౨.౨౦॥
శఙ్ఖం చ వరుణః శక్తిం దదౌ తస్యై హుతాశనః ।
మారుతో దత్తవాంశ్చాపం బాణపూర్ణే తథేషుధీ ॥ ౨.౨౧॥
వజ్రమిన్ద్రః సముత్పాట్య కులిశాదమరాధిపః ।
దదౌ తస్యై సహస్రాక్షో ఘణ్టామైరావతాద్గజాత్ ॥ ౨.౨౨॥
కాలదణ్డాద్యమో దణ్డం పాశం చామ్బుపతిర్దదౌ ।
ప్రజాపతిశ్చాక్షమాలాం దదౌ బ్రహ్మా కమణ్డలుమ్ ॥ ౨.౨౩॥
సమస్తరోమకూపేషు నిజరశ్మీన్ దివాకరః ।
కాలశ్చ దత్తవాన్ ఖడ్గం తస్యై చర్మ చ నిర్మలమ్ ॥ ౨.౨౪॥
క్షీరోదశ్చామలం హారమజరే చ తథామ్బరే ।
చూడామణిం తథా దివ్యం కుణ్డలే కటకాని చ ॥ ౨.౨౫॥
అర్ధచన్ద్రం తథా శుభ్రం కేయూరాన్ సర్వబాహుషు ।
నూపురౌ విమలౌ తద్వద్ గ్రైవేయకమనుత్తమమ్ ॥ ౨.౨౬॥
అఙ్గులీయకరత్నాని సమస్తాస్వఙ్గులీషు చ ।
విశ్వకర్మా దదౌ తస్యై పరశుం చాతినిర్మలమ్ ॥ ౨.౨౭॥
అస్త్రాణ్యనేకరూపాణి తథాభేద్యం చ దంశనమ్ ।
అమ్లానపఙ్కజాం మాలాం శిరస్యురసి చాపరామ్ ॥ ౨.౨౮॥
అదదజ్జలధిస్తస్యై పఙ్కజం చాతిశోభనమ్ ।
హిమవాన్ వాహనం సింహం రత్నాని వివిధాని చ ॥ ౨.౨౯॥
దదావశూన్యం సురయా పానపాత్రం ధనాధిపః ।
శేషశ్చ సర్వనాగేశో మహామణివిభూషితమ్ ॥ ౨.౩౦॥
నాగహారం దదౌ తస్యై ధత్తే యః పృథివీమిమామ్ ।
అన్యైరపి సురైర్దేవీ భూషణైరాయుధైస్తథా ॥ ౨.౩౧॥
సమ్మానితా ననాదోచ్చైః సాట్టహాసం ముహుర్ముహుః ।
తస్యా నాదేన ఘోరేణ కృత్స్నమాపూరితం నభః ॥ ౨.౩౨॥
అమాయతాతిమహతా ప్రతిశబ్దో మహానభూత్ ।
చుక్షుభుః సకలా లోకాః సముద్రాశ్చ చకమ్పిరే ॥ ౨.౩౩॥
చచాల వసుధా చేలుః సకలాశ్చ మహీధరాః ।
జయేతి దేవాశ్చ ముదా తామూచుః సింహవాహినీమ్ ॥ ౨.౩౪॥
తుష్టువుర్మునయశ్చైనాం భక్తినమ్రాత్మమూర్తయః ।
దృష్ట్వా సమస్తం సఙ్క్షుబ్ధం త్రైలోక్యమమరారయః ॥ ౨.౩౫॥
సన్నద్ధాఖిలసైన్యాస్తే సముత్తస్థురుదాయుధాః ।
ఆః కిమేతదితి క్రోధాదాభాష్య మహిషాసురః ॥ ౨.౩౬॥
అభ్యధావత తం శబ్దమశేషైరసురైర్వృతః ।
స దదర్శ తతో దేవీం వ్యాప్తలోకత్రయాం త్విషా ॥ ౨.౩౭॥
పాదాక్రాన్త్యా నతభువం కిరీటోల్లిఖితామ్బరామ్ ।
క్షోభితాశేషపాతాలాం ధనుర్జ్యానిఃస్వనేన తామ్ ॥ ౨.౩౮॥
దిశో భుజసహస్రేణ సమన్తాద్వ్యాప్య సంస్థితామ్ ।
తతః ప్రవవృతే యుద్ధం తయా దేవ్యా సురద్విషామ్ ॥ ౨.౩౯॥
శస్త్రాస్త్రైర్బహుధా ముక్తైరాదీపితదిగన్తరమ్ ।
మహిషాసురసేనానీశ్చిక్షురాఖ్యో మహాసురః ॥ ౨.౪౦॥
యుయుధే చామరశ్చాన్యైశ్చతురఙ్గబలాన్వితః ।
రథానామయుతైః షడ్భిరుదగ్రాఖ్యో మహాసురః ॥ ౨.౪౧॥
అయుధ్యతాయుతానాం చ సహస్రేణ మహాహనుః ।
పఞ్చాశద్భిశ్చ నియుతైరసిలోమా మహాసురః ॥ ౨.౪౨॥
అయుతానాం శతైః షడ్భిర్బాష్కలో యుయుధే రణే ।
గజవాజిసహస్రౌఘైరనేకైః పరివారితః ॥ ౨.౪౩॥
వృతో రథానాం కోట్యా చ యుద్ధే తస్మిన్నయుధ్యత ।
బిడాలాఖ్యోఽయుతానాం చ పఞ్చాశద్భిరథాయుతైః ॥ ౨.౪౪॥
యుయుధే సంయుగే తత్ర రథానాం పరివారితః ।
అన్యే చ తత్రాయుతశో రథనాగహయైర్వృతాః ॥ ౨.౪౫॥
యుయుధుః సంయుగే దేవ్యా సహ తత్ర మహాసురాః ।
కోటికోటిసహస్రైస్తు రథానాం దన్తినాం తథా ॥ ౨.౪౬॥
హయానాం చ వృతో యుద్ధే తత్రాభూన్మహిషాసురః ।
తోమరైర్భిన్దిపాలైశ్చ శక్తిభిర్ముసలైస్తథా ॥ ౨.౪౭॥
యుయుధుః సంయుగే దేవ్యా ఖడ్గైః పరశుపట్టిశైః ।
కేచిచ్చ చిక్షిపుః శక్తీః కేచిత్ పాశాంస్తథాపరే ॥ ౨.౪౮॥
దేవీం ఖడ్గప్రహారైస్తు తే తాం హన్తుం ప్రచక్రముః ।
సాపి దేవీ తతస్తాని శస్త్రాణ్యస్త్రాణి చణ్డికా ॥ ౨.౪౯॥
లీలయైవ ప్రచిచ్ఛేద నిజశస్త్రాస్త్రవర్షిణీ ।
అనాయస్తాననా దేవీ స్తూయమానా సురర్షిభిః ॥ ౨.౫౦॥
ముమోచాసురదేహేషు శస్త్రాణ్యస్త్రాణి చేశ్వరీ ।
సోఽపి క్రుద్ధో ధుతసటో దేవ్యా వాహనకేసరీ ॥ ౨.౫౧॥
చచారాసురసైన్యేషు వనేష్వివ హుతాశనః ।
నిఃశ్వాసాన్ ముముచే యాంశ్చ యుధ్యమానా రణేఽమ్బికా ॥ ౨.౫౨॥
త ఏవ సద్యః సమ్భూతా గణాః శతసహస్రశః ।
యుయుధుస్తే పరశుభిర్భిన్దిపాలాసిపట్టిశైః ॥ ౨.౫౩॥
నాశయన్తోఽసురగణాన్ దేవీశక్త్యుపబృంహితాః ।
అవాదయన్త పటహాన్ గణాః శఙ్ఖాంస్తథాపరే ॥ ౨.౫౪॥
మృదఙ్గాంశ్చ తథైవాన్యే తస్మిన్ యుద్ధమహోత్సవే ।
తతో దేవీ త్రిశూలేన గదయా శక్తివృష్టిభిః ॥ ౨.౫౫॥
ఖడ్గాదిభిశ్చ శతశో నిజఘాన మహాసురాన్ ।
పాతయామాస చైవాన్యాన్ ఘణ్టాస్వనవిమోహితాన్ ॥ ౨.౫౬॥
అసురాన్ భువి పాశేన బద్ధ్వా చాన్యానకర్షయత్ ।
కేచిద్ ద్విధాకృతాస్తీక్ష్ణైః ఖడ్గపాతైస్తథాపరే ॥ ౨.౫౭॥
విపోథితా నిపాతేన గదయా భువి శేరతే ।
వేముశ్చ కేచిద్రుధిరం ముసలేన భృశం హతాః ॥ ౨.౫౮॥
కేచిన్నిపతితా భూమౌ భిన్నాః శూలేన వక్షసి ।
నిరన్తరాః శరౌఘేణ కృతాః కేచిద్రణాజిరే ॥ ౨.౫౯॥
శ్యేనానుకారిణః ప్రాణాన్ ముముచుస్త్రిదశార్దనాః ।
కేషాఞ్చిద్ బాహవశ్ఛిన్నాశ్ఛిన్నగ్రీవాస్తథాపరే ॥ ౨.౬౦॥
శిరాంసి పేతురన్యేషామన్యే మధ్యే విదారితాః ।
విచ్ఛిన్నజఙ్ఘాస్త్వపరే పేతురుర్వ్యాం మహాసురాః ॥ ౨.౬౧॥
ఏకబాహ్వక్షిచరణాః కేచిద్దేవ్యా ద్విధాకృతాః ।
ఛిన్నేఽపి చాన్యే శిరసి పతితాః పునరుత్థితాః ॥ ౨.౬౨॥
కబన్ధా యుయుధుర్దేవ్యా గృహీతపరమాయుధాః ।
ననృతుశ్చాపరే తత్ర యుద్ధే తూర్యలయాశ్రితాః ॥ ౨.౬౩॥
కబన్ధాశ్ఛిన్నశిరసః ఖడ్గశక్త్యృష్టిపాణయః ।
తిష్ఠ తిష్ఠేతి భాషన్తో దేవీమన్యే మహాసురాః ॥ ౨.౬౪॥
పాతితై రథనాగాశ్వైరసురైశ్చ వసున్ధరా ।
అగమ్యా సాభవత్తత్ర యత్రాభూత్ స మహారణః ॥ ౨.౬౫॥
శోణితౌఘా మహానద్యః సద్యస్తత్ర ప్రసుస్రువుః ।
మధ్యే చాసురసైన్యస్య వారణాసురవాజినామ్ ॥ ౨.౬౬॥
క్షణేన తన్మహాసైన్యమసురాణాం తథామ్బికా ।
నిన్యే క్షయం యథా వహ్నిస్తృణదారుమహాచయమ్ ॥ ౨.౬౭॥
స చ సింహో మహానాదముత్సృజన్ ధుతకేసరః ।
శరీరేభ్యోఽమరారీణామసూనివ విచిన్వతి ॥ ౨.౬౮॥
దేవ్యా గణైశ్చ తైస్తత్ర కృతం యుద్ధం తథాసురైః ।
యథైషాం తుతుషుర్దేవాః పుష్పవృష్టిముచో దివి ॥ ౨.౬౯॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
మహిషాసురసైన్యవధో నామ ద్వితీయోఽధ్యాయః ॥ ౨॥
ఉవాచ౧, అర్ధశ్లోకాః ౬౮, శ్లోకాః ౬౯, ఏవమాదితః ॥ ౧౭౩॥
॥ ౩. మహిషాసురవధో నామ తృతీయోఽధ్యాయః ॥
। ధ్యానమ్ ।
ఓం ఉద్యద్భానుసహస్రకాన్తిమరుణక్షౌమాం శిరోమాలికాం
రక్తాలిప్తపయోధరాం జపవటీం విద్యామభీతిం వరమ్ ।
హస్తాబ్జైర్దధతీం త్రినేత్రవిలసద్వక్త్రారవిన్దశ్రియం
దేవీం బద్ధహిమాంశురత్నముకుటాం వన్దేఽరవిన్దస్థితామ్ ।
ఓం ఋషిరువాచ ॥ ౩.౧॥
నిహన్యమానం తత్సైన్యమవలోక్య మహాసురః ।
సేనానీశ్చిక్షురః కోపాద్యయౌ యోద్ధుమథామ్బికామ్ ॥ ౩.౨॥
స దేవీం శరవర్షేణ వవర్ష సమరేఽసురః ।
యథా మేరుగిరేః శృఙ్గం తోయవర్షేణ తోయదః ॥ ౩.౩॥
తస్య ఛిత్వా తతో దేవీ లీలయైవ శరోత్కరాన్ ।
జఘాన తురగాన్బాణైర్యన్తారం చైవ వాజినామ్ ॥ ౩.౪॥
చిచ్ఛేద చ ధనుః సద్యో ధ్వజం చాతిసముచ్ఛృతమ్ ।
వివ్యాధ చైవ గాత్రేషు ఛిన్నధన్వానమాశుగైః ॥ ౩.౫॥
సచ్ఛిన్నధన్వా విరథో హతాశ్వో హతసారథిః ।
అభ్యధావత తాం దేవీం ఖడ్గచర్మధరోఽసురః ॥ ౩.౬॥
సింహమాహత్య ఖడ్గేన తీక్ష్ణధారేణ మూర్ధని ।
ఆజఘాన భుజే సవ్యే దేవీమప్యతివేగవాన్ ॥ ౩.౭॥
తస్యాః ఖడ్గో భుజం ప్రాప్య పఫాల నృపనన్దన ।
తతో జగ్రాహ శూలం స కోపాదరుణలోచనః ॥ ౩.౮॥
చిక్షేప చ తతస్తత్తు భద్రకాల్యాం మహాసురః ।
జాజ్వల్యమానం తేజోభీ రవిబిమ్బమివామ్బరాత్ ॥ ౩.౯॥
దృష్ట్వా తదాపతచ్ఛూలం దేవీ శూలమముఞ్చత ।
తేన తచ్ఛతధా నీతం శూలం స చ మహాసురః ॥ ౩.౧౦॥
హతే తస్మిన్మహావీర్యే మహిషస్య చమూపతౌ ।
ఆజగామ గజారూఢశ్చామరస్త్రిదశార్దనః ॥ ౩.౧౧॥
సోఽపి శక్తిం ముమోచాథ దేవ్యాస్తామమ్బికా ద్రుతమ్ ।
హుఙ్కారాభిహతాం భూమౌ పాతయామాస నిష్ప్రభామ్ ॥ ౩.౧౨॥
భగ్నాం శక్తిం నిపతితాం దృష్ట్వా క్రోధసమన్వితః ।
చిక్షేప చామరః శూలం బాణైస్తదపి సాచ్ఛినత్ ॥ ౩.౧౩॥
తతః సింహః సముత్పత్య గజకుమ్భాన్తరే స్థితః ।
బాహుయుద్ధేన యుయుధే తేనోచ్చైస్త్రిదశారిణా ॥ ౩.౧౪॥
యుధ్యమానౌ తతస్తౌ తు తస్మాన్నాగాన్మహీం గతౌ ।
యుయుధాతేఽతిసంరబ్ధౌ ప్రహారైరతిదారుణైః ॥ ౩.౧౫॥
తతో వేగాత్ ఖముత్పత్య నిపత్య చ మృగారిణా ।
కరప్రహారేణ శిరశ్చామరస్య పృథక్ కృతమ్ ॥ ౩.౧౬॥
ఉదగ్రశ్చ రణే దేవ్యా శిలావృక్షాదిభిర్హతః ।
దన్తముష్టితలైశ్చైవ కరాలశ్చ నిపాతితః ॥ ౩.౧౭॥
దేవీ క్రుద్ధా గదాపాతైశ్చూర్ణయామాస చోద్ధతమ్ ।
బాష్కలం భిన్దిపాలేన బాణైస్తామ్రం తథాన్ధకమ్ ॥ ౩.౧౮॥
ఉగ్రాస్యముగ్రవీర్యం చ తథైవ చ మహాహనుమ్ ।
త్రినేత్రా చ త్రిశూలేన జఘాన పరమేశ్వరీ ॥ ౩.౧౯॥
బిడాలస్యాసినా కాయాత్ పాతయామాస వై శిరః ।
దుర్ధరం దుర్ముఖం చోభౌ శరైర్నిన్యే యమక్షయమ్ ॥ ౩.౨౦॥
ఏవం సఙ్క్షీయమాణే తు స్వసైన్యే మహిషాసురః ।
మాహిషేణ స్వరూపేణ త్రాసయామాస తాన్ గణాన్ ॥ ౩.౨౧॥
కాంశ్చిత్తుణ్డప్రహారేణ ఖురక్షేపైస్తథాపరాన్ ।
లాఙ్గూలతాడితాంశ్చాన్యాన్ శృఙ్గాభ్యాం చ విదారితాన్ ॥ ౩.౨౨॥
వేగేన కాంశ్చిదపరాన్నాదేన భ్రమణేన చ ।
నిఃశ్వాసపవనేనాన్యాన్పాతయామాస భూతలే ॥ ౩.౨౩॥
నిపాత్య ప్రమథానీకమభ్యధావత సోఽసురః ।
సింహం హన్తుం మహాదేవ్యాః కోపం చక్రే తతోఽమ్బికా ॥ ౩.౨౪॥
సోఽపి కోపాన్మహావీర్యః ఖురక్షుణ్ణమహీతలః ।
శృఙ్గాభ్యాం పర్వతానుచ్చాంశ్చిక్షేప చ ననాద చ ॥ ౩.౨౫॥
వేగభ్రమణవిక్షుణ్ణా మహీ తస్య వ్యశీర్యత ।
లాఙ్గూలేనాహతశ్చాబ్ధిః ప్లావయామాస సర్వతః ॥ ౩.౨౬॥
ధుతశృఙ్గవిభిన్నాశ్చ ఖణ్డం ఖణ్డం యయుర్ఘనాః ।
శ్వాసానిలాస్తాః శతశో నిపేతుర్నభసోఽచలాః ॥ ౩.౨౭॥
ఇతి క్రోధసమాధ్మాతమాపతన్తం మహాసురమ్ ।
దృష్ట్వా సా చణ్డికా కోపం తద్వధాయ తదాకరోత్ ॥ ౩.౨౮॥
సా క్షిప్త్వా తస్య వై పాశం తం బబన్ధ మహాసురమ్ ।
తత్యాజ మాహిషం రూపం సోఽపి బద్ధో మహామృధే ॥ ౩.౨౯॥
తతః సింహోఽభవత్సద్యో యావత్తస్యామ్బికా శిరః ।
ఛినత్తి తావత్ పురుషః ఖడ్గపాణిరదృశ్యత ॥ ౩.౩౦॥
తత ఏవాశు పురుషం దేవీ చిచ్ఛేద సాయకైః ।
తం ఖడ్గచర్మణా సార్ధం తతః సోఽభూన్మహాగజః ॥ ౩.౩౧॥
కరేణ చ మహాసింహం తం చకర్ష జగర్జ చ ।
కర్షతస్తు కరం దేవీ ఖడ్గేన నిరకృన్తత ॥ ౩.౩౨॥
తతో మహాసురో భూయో మాహిషం వపురాస్థితః ।
తథైవ క్షోభయామాస త్రైలోక్యం సచరాచరమ్ ॥ ౩.౩౩॥
తతః క్రుద్ధా జగన్మాతా చణ్డికా పానముత్తమమ్ ।
పపౌ పునః పునశ్చైవ జహాసారుణలోచనా ॥ ౩.౩౪॥
ననర్ద చాసురః సోఽపి బలవీర్యమదోద్ధతః ।
విషాణాభ్యాం చ చిక్షేప చణ్డికాం ప్రతి భూధరాన్ ॥ ౩.౩౫॥
సా చ తాన్ప్రహితాంస్తేన చూర్ణయన్తీ శరోత్కరైః ।
ఉవాచతం మదోద్ధూతముఖరాగాకులాక్షరమ్ ॥ ౩.౩౬॥
దేవ్యువాచ॥ ౩.౩౭॥
గర్జ గర్జ క్షణం మూఢ మధు యావత్పిబామ్యహమ్ ।
మయా త్వయి హతేఽత్రైవ గర్జిష్యన్త్యాశు దేవతాః ॥ ౩.౩౮॥
ఋషిరువాచ ॥ ౩.౩౯॥
ఏవముక్త్వా సముత్పత్య సారూఢా తం మహాసురమ్ ।
పాదేనాక్రమ్య కణ్ఠే చ శూలేనైనమతాడయత్ ॥ ౩.౪౦॥
తతః సోఽపి పదాక్రాన్తస్తయా నిజముఖాత్తదా ।
అర్ధనిష్క్రాన్త ఏవాసీద్దేవ్యా వీర్యేణ సంవృతః ॥ ౩.౪౧॥
అర్ధనిష్క్రాన్త ఏవాసౌ యుధ్యమానో మహాసురః ।
తయా మహాసినా దేవ్యా శిరశ్ఛిత్త్వా నిపాతితః ॥ ౩.౪౨॥
తతో హాహాకృతం సర్వం దైత్యసైన్యం ననాశ తత్ ।
ప్రహర్షం చ పరం జగ్ముః సకలా దేవతాగణాః ॥ ౩.౪౩॥
తుష్టువుస్తాం సురా దేవీం సహదివ్యైర్మహర్షిభిః ।
జగుర్గన్ధర్వపతయో ననృతుశ్చాప్సరోగణాః ॥ ౩.౪౪॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
మహిషాసురవధో నామ తృతీయోఽధ్యాయః ॥ ౩॥
ఉవాచ౩, అర్ధశ్లోకాః ౪౧, శ్లోకాః ౪౪, ఏవమాదితః ॥ ౨౧౭॥
ఓం ఉద్యద్భానుసహస్రకాన్తిమరుణక్షౌమాం శిరోమాలికాం
రక్తాలిప్తపయోధరాం జపవటీం విద్యామభీతిం వరమ్ ।
హస్తాబ్జైర్దధతీం త్రినేత్రవిలసద్వక్త్రారవిన్దశ్రియం
దేవీం బద్ధహిమాంశురత్నముకుటాం వన్దేఽరవిన్దస్థితామ్ ।
ఓం ఋషిరువాచ ॥ ౩.౧॥
నిహన్యమానం తత్సైన్యమవలోక్య మహాసురః ।
సేనానీశ్చిక్షురః కోపాద్యయౌ యోద్ధుమథామ్బికామ్ ॥ ౩.౨॥
స దేవీం శరవర్షేణ వవర్ష సమరేఽసురః ।
యథా మేరుగిరేః శృఙ్గం తోయవర్షేణ తోయదః ॥ ౩.౩॥
తస్య ఛిత్వా తతో దేవీ లీలయైవ శరోత్కరాన్ ।
జఘాన తురగాన్బాణైర్యన్తారం చైవ వాజినామ్ ॥ ౩.౪॥
చిచ్ఛేద చ ధనుః సద్యో ధ్వజం చాతిసముచ్ఛృతమ్ ।
వివ్యాధ చైవ గాత్రేషు ఛిన్నధన్వానమాశుగైః ॥ ౩.౫॥
సచ్ఛిన్నధన్వా విరథో హతాశ్వో హతసారథిః ।
అభ్యధావత తాం దేవీం ఖడ్గచర్మధరోఽసురః ॥ ౩.౬॥
సింహమాహత్య ఖడ్గేన తీక్ష్ణధారేణ మూర్ధని ।
ఆజఘాన భుజే సవ్యే దేవీమప్యతివేగవాన్ ॥ ౩.౭॥
తస్యాః ఖడ్గో భుజం ప్రాప్య పఫాల నృపనన్దన ।
తతో జగ్రాహ శూలం స కోపాదరుణలోచనః ॥ ౩.౮॥
చిక్షేప చ తతస్తత్తు భద్రకాల్యాం మహాసురః ।
జాజ్వల్యమానం తేజోభీ రవిబిమ్బమివామ్బరాత్ ॥ ౩.౯॥
దృష్ట్వా తదాపతచ్ఛూలం దేవీ శూలమముఞ్చత ।
తేన తచ్ఛతధా నీతం శూలం స చ మహాసురః ॥ ౩.౧౦॥
హతే తస్మిన్మహావీర్యే మహిషస్య చమూపతౌ ।
ఆజగామ గజారూఢశ్చామరస్త్రిదశార్దనః ॥ ౩.౧౧॥
సోఽపి శక్తిం ముమోచాథ దేవ్యాస్తామమ్బికా ద్రుతమ్ ।
హుఙ్కారాభిహతాం భూమౌ పాతయామాస నిష్ప్రభామ్ ॥ ౩.౧౨॥
భగ్నాం శక్తిం నిపతితాం దృష్ట్వా క్రోధసమన్వితః ।
చిక్షేప చామరః శూలం బాణైస్తదపి సాచ్ఛినత్ ॥ ౩.౧౩॥
తతః సింహః సముత్పత్య గజకుమ్భాన్తరే స్థితః ।
బాహుయుద్ధేన యుయుధే తేనోచ్చైస్త్రిదశారిణా ॥ ౩.౧౪॥
యుధ్యమానౌ తతస్తౌ తు తస్మాన్నాగాన్మహీం గతౌ ।
యుయుధాతేఽతిసంరబ్ధౌ ప్రహారైరతిదారుణైః ॥ ౩.౧౫॥
తతో వేగాత్ ఖముత్పత్య నిపత్య చ మృగారిణా ।
కరప్రహారేణ శిరశ్చామరస్య పృథక్ కృతమ్ ॥ ౩.౧౬॥
ఉదగ్రశ్చ రణే దేవ్యా శిలావృక్షాదిభిర్హతః ।
దన్తముష్టితలైశ్చైవ కరాలశ్చ నిపాతితః ॥ ౩.౧౭॥
దేవీ క్రుద్ధా గదాపాతైశ్చూర్ణయామాస చోద్ధతమ్ ।
బాష్కలం భిన్దిపాలేన బాణైస్తామ్రం తథాన్ధకమ్ ॥ ౩.౧౮॥
ఉగ్రాస్యముగ్రవీర్యం చ తథైవ చ మహాహనుమ్ ।
త్రినేత్రా చ త్రిశూలేన జఘాన పరమేశ్వరీ ॥ ౩.౧౯॥
బిడాలస్యాసినా కాయాత్ పాతయామాస వై శిరః ।
దుర్ధరం దుర్ముఖం చోభౌ శరైర్నిన్యే యమక్షయమ్ ॥ ౩.౨౦॥
ఏవం సఙ్క్షీయమాణే తు స్వసైన్యే మహిషాసురః ।
మాహిషేణ స్వరూపేణ త్రాసయామాస తాన్ గణాన్ ॥ ౩.౨౧॥
కాంశ్చిత్తుణ్డప్రహారేణ ఖురక్షేపైస్తథాపరాన్ ।
లాఙ్గూలతాడితాంశ్చాన్యాన్ శృఙ్గాభ్యాం చ విదారితాన్ ॥ ౩.౨౨॥
వేగేన కాంశ్చిదపరాన్నాదేన భ్రమణేన చ ।
నిఃశ్వాసపవనేనాన్యాన్పాతయామాస భూతలే ॥ ౩.౨౩॥
నిపాత్య ప్రమథానీకమభ్యధావత సోఽసురః ।
సింహం హన్తుం మహాదేవ్యాః కోపం చక్రే తతోఽమ్బికా ॥ ౩.౨౪॥
సోఽపి కోపాన్మహావీర్యః ఖురక్షుణ్ణమహీతలః ।
శృఙ్గాభ్యాం పర్వతానుచ్చాంశ్చిక్షేప చ ననాద చ ॥ ౩.౨౫॥
వేగభ్రమణవిక్షుణ్ణా మహీ తస్య వ్యశీర్యత ।
లాఙ్గూలేనాహతశ్చాబ్ధిః ప్లావయామాస సర్వతః ॥ ౩.౨౬॥
ధుతశృఙ్గవిభిన్నాశ్చ ఖణ్డం ఖణ్డం యయుర్ఘనాః ।
శ్వాసానిలాస్తాః శతశో నిపేతుర్నభసోఽచలాః ॥ ౩.౨౭॥
ఇతి క్రోధసమాధ్మాతమాపతన్తం మహాసురమ్ ।
దృష్ట్వా సా చణ్డికా కోపం తద్వధాయ తదాకరోత్ ॥ ౩.౨౮॥
సా క్షిప్త్వా తస్య వై పాశం తం బబన్ధ మహాసురమ్ ।
తత్యాజ మాహిషం రూపం సోఽపి బద్ధో మహామృధే ॥ ౩.౨౯॥
తతః సింహోఽభవత్సద్యో యావత్తస్యామ్బికా శిరః ।
ఛినత్తి తావత్ పురుషః ఖడ్గపాణిరదృశ్యత ॥ ౩.౩౦॥
తత ఏవాశు పురుషం దేవీ చిచ్ఛేద సాయకైః ।
తం ఖడ్గచర్మణా సార్ధం తతః సోఽభూన్మహాగజః ॥ ౩.౩౧॥
కరేణ చ మహాసింహం తం చకర్ష జగర్జ చ ।
కర్షతస్తు కరం దేవీ ఖడ్గేన నిరకృన్తత ॥ ౩.౩౨॥
తతో మహాసురో భూయో మాహిషం వపురాస్థితః ।
తథైవ క్షోభయామాస త్రైలోక్యం సచరాచరమ్ ॥ ౩.౩౩॥
తతః క్రుద్ధా జగన్మాతా చణ్డికా పానముత్తమమ్ ।
పపౌ పునః పునశ్చైవ జహాసారుణలోచనా ॥ ౩.౩౪॥
ననర్ద చాసురః సోఽపి బలవీర్యమదోద్ధతః ।
విషాణాభ్యాం చ చిక్షేప చణ్డికాం ప్రతి భూధరాన్ ॥ ౩.౩౫॥
సా చ తాన్ప్రహితాంస్తేన చూర్ణయన్తీ శరోత్కరైః ।
ఉవాచతం మదోద్ధూతముఖరాగాకులాక్షరమ్ ॥ ౩.౩౬॥
దేవ్యువాచ॥ ౩.౩౭॥
గర్జ గర్జ క్షణం మూఢ మధు యావత్పిబామ్యహమ్ ।
మయా త్వయి హతేఽత్రైవ గర్జిష్యన్త్యాశు దేవతాః ॥ ౩.౩౮॥
ఋషిరువాచ ॥ ౩.౩౯॥
ఏవముక్త్వా సముత్పత్య సారూఢా తం మహాసురమ్ ।
పాదేనాక్రమ్య కణ్ఠే చ శూలేనైనమతాడయత్ ॥ ౩.౪౦॥
తతః సోఽపి పదాక్రాన్తస్తయా నిజముఖాత్తదా ।
అర్ధనిష్క్రాన్త ఏవాసీద్దేవ్యా వీర్యేణ సంవృతః ॥ ౩.౪౧॥
అర్ధనిష్క్రాన్త ఏవాసౌ యుధ్యమానో మహాసురః ।
తయా మహాసినా దేవ్యా శిరశ్ఛిత్త్వా నిపాతితః ॥ ౩.౪౨॥
తతో హాహాకృతం సర్వం దైత్యసైన్యం ననాశ తత్ ।
ప్రహర్షం చ పరం జగ్ముః సకలా దేవతాగణాః ॥ ౩.౪౩॥
తుష్టువుస్తాం సురా దేవీం సహదివ్యైర్మహర్షిభిః ।
జగుర్గన్ధర్వపతయో ననృతుశ్చాప్సరోగణాః ॥ ౩.౪౪॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
మహిషాసురవధో నామ తృతీయోఽధ్యాయః ॥ ౩॥
ఉవాచ౩, అర్ధశ్లోకాః ౪౧, శ్లోకాః ౪౪, ఏవమాదితః ॥ ౨౧౭॥
॥ ౪. శక్రాదిస్తుతిర్నామ చతుర్థోఽధ్యాయః ॥
। ధ్యానమ్ ।
ఓం కాలాభ్రాభాం కటాక్షైరరికులభయదాం మౌలిబద్ధేన్దురేఖాం
శఙ్ఖం చక్రం కృపాణం త్రిశిఖమపి కరైరుద్వహన్తీం త్రినేత్రామ్ ।
సింహస్కన్ధాధిరూఢాం త్రిభువనమఖిలం తేజసా పూరయన్తీం
ధ్యాయేద్దుర్గాం జయాఖ్యాం త్రిదశపరివృతాం సేవితాం సిద్ధికామైః ॥
ఓం ఋషిరువాచ ॥ ౪.౧॥
శక్రాదయః సురగణా నిహతేఽతివీర్యే
తస్మిన్దురాత్మని సురారిబలే చ దేవ్యా ।
తాం తుష్టువుః ప్రణతినమ్రశిరోధరాంసా
వాగ్భిః ప్రహర్షపులకోద్గమచారుదేహాః ॥ ౪.౨॥
దేవ్యా యయా తతమిదం జగదాత్మశక్త్యా
నిఃశేషదేవగణశక్తిసమూహమూర్త్యా ।
తామమ్బికామఖిలదేవమహర్షిపూజ్యాం
భక్త్యా నతాః స్మ విదధాతు శుభాని సా నః ॥ ౪.౩॥
యస్యాః ప్రభావమతులం భగవాననన్తో
బ్రహ్మా హరశ్చ న హి వక్తుమలం బలం చ ।
సా చణ్డికాఖిలజగత్పరిపాలనాయ
నాశాయ చాశుభభయస్య మతిం కరోతు ॥ ౪.౪॥
యా శ్రీః స్వయం సుకృతినాం భవనేష్వలక్ష్మీః
పాపాత్మనాం కృతధియాం హృదయేషు బుద్ధిః ।
శ్రద్ధా సతాం కులజనప్రభవస్య లజ్జా
తాం త్వాం నతాః స్మ పరిపాలయ దేవి విశ్వమ్ ॥ ౪.౫॥
కిం వర్ణయామ తవ రూపమచిన్త్యమేతత్
కిఞ్చాతివీర్యమసురక్షయకారి భూరి ।
కిం చాహవేషు చరితాని తవాతి యాని
సర్వేషు దేవ్యసురదేవగణాదికేషు ॥ ౪.౬॥
హేతుః సమస్తజగతాం త్రిగుణాపి దోషై-
ర్న జ్ఞాయసే హరిహరాదిభిరప్యపారా ।
సర్వాశ్రయాఖిలమిదం జగదంశభూత-
మవ్యాకృతా హి పరమా ప్రకృతిస్త్వమాద్యా ॥ ౪.౭॥
యస్యాః సమస్తసురతా సముదీరణేన
తృప్తిం ప్రయాతి సకలేషు మఖేషు దేవి ।
స్వాహాసి వై పితృగణస్య చ తృప్తిహేతు-
రుచ్చార్యసే త్వమత ఏవ జనైః స్వధా చ ॥ ౪.౮॥
యా ముక్తిహేతురవిచిన్త్యమహావ్రతా త్వం
అభ్యస్యసే సునియతేన్ద్రియతత్త్వసారైః ।
మోక్షార్థిభిర్మునిభిరస్తసమస్తదోషై-
ర్విద్యాసి సా భగవతీ పరమా హి దేవి ॥ ౪.౯॥
శబ్దాత్మికా సువిమలర్గ్యజుషాం నిధాన-
ముద్గీథరమ్యపదపాఠవతాం చ సామ్నామ్ ।
దేవి త్రయీ భగవతీ భవభావనాయ
వార్తాసి సర్వజగతాం పరమార్తిహన్త్రీ ॥ ౪.౧౦॥
మేధాసి దేవి విదితాఖిలశాస్త్రసారా
దుర్గాసి దుర్గభవసాగరనౌరసఙ్గా ।
శ్రీః కైటభారిహృదయైకకృతాధివాసా
గౌరీ త్వమేవ శశిమౌలికృతప్రతిష్ఠా ॥ ౪.౧౧॥
ఈషత్సహాసమమలం పరిపూర్ణచన్ద్ర-
బిమ్బానుకారి కనకోత్తమకాన్తికాన్తమ్ ।
అత్యద్భుతం ప్రహృతమాత్తరుషా తథాపి
వక్త్రం విలోక్య సహసా మహిషాసురేణ ॥ ౪.౧౨॥
దృష్ట్వా తు దేవి కుపితం భ్రుకుటీకరాల-
ముద్యచ్ఛశాఙ్కసదృశచ్ఛవి యన్న సద్యః ।
ప్రాణాన్ ముమోచ మహిషస్తదతీవ చిత్రం
కైర్జీవ్యతే హి కుపితాన్తకదర్శనేన ॥ ౪.౧౩॥
దేవి ప్రసీద పరమా భవతీ భవాయ
సద్యో వినాశయసి కోపవతీ కులాని ।
విజ్ఞాతమేతదధునైవ యదస్తమేత-
న్నీతం బలం సువిపులం మహిషాసురస్య ॥ ౪.౧౪॥
తే సమ్మతా జనపదేషు ధనాని తేషాం
తేషాం యశాంసి న చ సీదతి బన్ధువర్గః ।
ధన్యాస్త ఏవ నిభృతాత్మజభృత్యదారా
యేషాం సదాభ్యుదయదా భవతీ ప్రసన్నా ॥ ౪.౧౫॥
ధర్మ్యాణి దేవి సకలాని సదైవ కర్మా-
ణ్యత్యాదృతః ప్రతిదినం సుకృతీ కరోతి ।
స్వర్గం ప్రయాతి చ తతో భవతీ ప్రసాదా-
ల్లోకత్రయేఽపి ఫలదా నను దేవి తేన ॥ ౪.౧౬॥
దుర్గే స్మృతా హరసి భీతిమశేషజన్తోః
స్వస్థైః స్మృతా మతిమతీవ శుభాం దదాసి ।
దారిద్ర్యదుఃఖభయహారిణి కా త్వదన్యా
సర్వోపకారకరణాయ సదార్ద్రచిత్తా ॥ ౪.౧౭॥
ఏభిర్హతైర్జగదుపైతి సుఖం తథైతే
కుర్వన్తు నామ నరకాయ చిరాయ పాపమ్ ।
సఙ్గ్రామమృత్యుమధిగమ్య దివం ప్రయాన్తు
మత్వేతి నూనమహితాన్వినిహంసి దేవి ॥ ౪.౧౮॥
దృష్ట్వైవ కిం న భవతీ ప్రకరోతి భస్మ
సర్వాసురానరిషు యత్ప్రహిణోషి శస్త్రమ్ ।
లోకాన్ప్రయాన్తు రిపవోఽపి హి శస్త్రపూతా
ఇత్థం మతిర్భవతి తేష్వహితేషుసాధ్వీ ॥ ౪.౧౯॥
ఖడ్గప్రభానికరవిస్ఫురణైస్తథోగ్రైః
శూలాగ్రకాన్తినివహేన దృశోఽసురాణామ్ ।
యన్నాగతా విలయమంశుమదిన్దుఖణ్డ-
యోగ్యాననం తవ విలోకయతాం తదేతత్ ॥ ౪.౨౦॥
దుర్వృత్తవృత్తశమనం తవ దేవి శీలం
రూపం తథైతదవిచిన్త్యమతుల్యమన్యైః ।
వీర్యం చ హన్తృ హృతదేవపరాక్రమాణాం
వైరిష్వపి ప్రకటితైవ దయా త్వయేత్థమ్ ॥ ౪.౨౧॥
కేనోపమా భవతు తేఽస్య పరాక్రమస్య
రూపం చ శత్రుభయకార్యతిహారి కుత్ర ।
చిత్తే కృపా సమరనిష్ఠురతా చ దృష్టా
త్వయ్యేవ దేవి వరదే భువనత్రయేఽపి ॥ ౪.౨౨॥
త్రైలోక్యమేతదఖిలం రిపునాశనేన
త్రాతం త్వయా సమరమూర్ధని తేఽపి హత్వా ।
నీతా దివం రిపుగణా భయమప్యపాస్తమ్
అస్మాకమున్మదసురారిభవం నమస్తే ॥ ౪.౨౩॥
శూలేన పాహి నో దేవి పాహి ఖడ్గేన చామ్బికే ।
ఘణ్టాస్వనేన నః పాహి చాపజ్యానిఃస్వనేన చ ॥ ౪.౨౪॥
ప్రాచ్యాం రక్ష ప్రతీచ్యాం చ చణ్డికే రక్ష దక్షిణే ।
భ్రామణేనాత్మశూలస్య ఉత్తరస్యాం తథేశ్వరి ॥ ౪.౨౫॥
సౌమ్యాని యాని రూపాణి త్రైలోక్యే విచరన్తి తే ।
యాని చాత్యన్తఘోరాణి తై రక్షాస్మాంస్తథా భువమ్ ॥ ౪.౨౬॥
ఖడ్గశూలగదాదీని యాని చాస్త్రాని తేఽమ్బికే ।
కరపల్లవసఙ్గీని తైరస్మాన్రక్ష సర్వతః ॥ ౪.౨౭॥
ఋషిరువాచ ॥ ౪.౨౮॥
ఏవం స్తుతా సురైర్దివ్యైః కుసుమైర్నన్దనోద్భవైః ।
అర్చితా జగతాం ధాత్రీ తథా గన్ధానులేపనైః ॥ ౪.౨౯॥
భక్త్యా సమస్తైస్త్రిదశైర్దివ్యైర్ధూపైః సుధూపితా ।
ప్రాహ ప్రసాదసుముఖీ సమస్తాన్ ప్రణతాన్ సురాన్ ॥ ౪.౩౦॥
దేవ్యువాచ॥ ౪.౩౧॥
వ్రియతాం త్రిదశాః సర్వే యదస్మత్తోఽభివాఞ్ఛితమ్ ॥ ౪.౩౨॥
దేవా ఊచుః ॥ ౪.౩౩॥
భగవత్యా కృతం సర్వం న కిఞ్చిదవశిష్యతే ॥ ౪.౩౪॥
యదయం నిహతః శత్రురస్మాకం మహిషాసురః ।
యది చాపి వరో దేయస్త్వయాస్మాకం మహేశ్వరి ॥ ౪.౩౫॥
సంస్మృతా సంస్మృతా త్వం నో హింసేథాః పరమాపదః ।
యశ్చ మర్త్యః స్తవైరేభిస్త్వాం స్తోష్యత్యమలాననే ॥ ౪.౩౬॥
తస్య విత్తర్ద్ధివిభవైర్ధనదారాదిసమ్పదామ్ ।
వృద్ధయేఽస్మత్ప్రసన్నా త్వం భవేథాః సర్వదామ్బికే ॥ ౪.౩౭॥
ఋషిరువాచ ॥ ౪.౩౮॥
ఇతి ప్రసాదితా దేవైర్జగతోఽర్థే తథాత్మనః ।
తథేత్యుక్త్వా భద్రకాలీ బభూవాన్తర్హితా నృప ॥ ౪.౩౯॥
ఇత్యేతత్కథితం భూప సమ్భూతా సా యథా పురా ।
దేవీ దేవశరీరేభ్యో జగత్త్రయహితైషిణీ ॥ ౪.౪౦॥
పునశ్చ గౌరీదేహాత్సా సముద్భూతా యథాభవత్ ।
వధాయ దుష్టదైత్యానాం తథా శుమ్భనిశుమ్భయోః ॥ ౪.౪౧॥
రక్షణాయ చ లోకానాం దేవానాముపకారిణీ ।
తచ్ఛృణుష్వ మయాఖ్యాతం యథావత్కథయామి తే ॥ ౪.౪౨॥
। హ్రీం ఓం ।
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే
దేవీమాహాత్మ్యే శక్రాదిస్తుతిర్నామ చతుర్థోఽధ్యాయః ॥ ౪॥
ఉవాచ౫, అర్ధశ్లోకౌ ౨, శ్లోకాః ౩౫, ఏవమాదితః ॥ ౨౫౯॥
ఓం కాలాభ్రాభాం కటాక్షైరరికులభయదాం మౌలిబద్ధేన్దురేఖాం
శఙ్ఖం చక్రం కృపాణం త్రిశిఖమపి కరైరుద్వహన్తీం త్రినేత్రామ్ ।
సింహస్కన్ధాధిరూఢాం త్రిభువనమఖిలం తేజసా పూరయన్తీం
ధ్యాయేద్దుర్గాం జయాఖ్యాం త్రిదశపరివృతాం సేవితాం సిద్ధికామైః ॥
ఓం ఋషిరువాచ ॥ ౪.౧॥
శక్రాదయః సురగణా నిహతేఽతివీర్యే
తస్మిన్దురాత్మని సురారిబలే చ దేవ్యా ।
తాం తుష్టువుః ప్రణతినమ్రశిరోధరాంసా
వాగ్భిః ప్రహర్షపులకోద్గమచారుదేహాః ॥ ౪.౨॥
దేవ్యా యయా తతమిదం జగదాత్మశక్త్యా
నిఃశేషదేవగణశక్తిసమూహమూర్త్యా ।
తామమ్బికామఖిలదేవమహర్షిపూజ్యాం
భక్త్యా నతాః స్మ విదధాతు శుభాని సా నః ॥ ౪.౩॥
యస్యాః ప్రభావమతులం భగవాననన్తో
బ్రహ్మా హరశ్చ న హి వక్తుమలం బలం చ ।
సా చణ్డికాఖిలజగత్పరిపాలనాయ
నాశాయ చాశుభభయస్య మతిం కరోతు ॥ ౪.౪॥
యా శ్రీః స్వయం సుకృతినాం భవనేష్వలక్ష్మీః
పాపాత్మనాం కృతధియాం హృదయేషు బుద్ధిః ।
శ్రద్ధా సతాం కులజనప్రభవస్య లజ్జా
తాం త్వాం నతాః స్మ పరిపాలయ దేవి విశ్వమ్ ॥ ౪.౫॥
కిం వర్ణయామ తవ రూపమచిన్త్యమేతత్
కిఞ్చాతివీర్యమసురక్షయకారి భూరి ।
కిం చాహవేషు చరితాని తవాతి యాని
సర్వేషు దేవ్యసురదేవగణాదికేషు ॥ ౪.౬॥
హేతుః సమస్తజగతాం త్రిగుణాపి దోషై-
ర్న జ్ఞాయసే హరిహరాదిభిరప్యపారా ।
సర్వాశ్రయాఖిలమిదం జగదంశభూత-
మవ్యాకృతా హి పరమా ప్రకృతిస్త్వమాద్యా ॥ ౪.౭॥
యస్యాః సమస్తసురతా సముదీరణేన
తృప్తిం ప్రయాతి సకలేషు మఖేషు దేవి ।
స్వాహాసి వై పితృగణస్య చ తృప్తిహేతు-
రుచ్చార్యసే త్వమత ఏవ జనైః స్వధా చ ॥ ౪.౮॥
యా ముక్తిహేతురవిచిన్త్యమహావ్రతా త్వం
అభ్యస్యసే సునియతేన్ద్రియతత్త్వసారైః ।
మోక్షార్థిభిర్మునిభిరస్తసమస్తదోషై-
ర్విద్యాసి సా భగవతీ పరమా హి దేవి ॥ ౪.౯॥
శబ్దాత్మికా సువిమలర్గ్యజుషాం నిధాన-
ముద్గీథరమ్యపదపాఠవతాం చ సామ్నామ్ ।
దేవి త్రయీ భగవతీ భవభావనాయ
వార్తాసి సర్వజగతాం పరమార్తిహన్త్రీ ॥ ౪.౧౦॥
మేధాసి దేవి విదితాఖిలశాస్త్రసారా
దుర్గాసి దుర్గభవసాగరనౌరసఙ్గా ।
శ్రీః కైటభారిహృదయైకకృతాధివాసా
గౌరీ త్వమేవ శశిమౌలికృతప్రతిష్ఠా ॥ ౪.౧౧॥
ఈషత్సహాసమమలం పరిపూర్ణచన్ద్ర-
బిమ్బానుకారి కనకోత్తమకాన్తికాన్తమ్ ।
అత్యద్భుతం ప్రహృతమాత్తరుషా తథాపి
వక్త్రం విలోక్య సహసా మహిషాసురేణ ॥ ౪.౧౨॥
దృష్ట్వా తు దేవి కుపితం భ్రుకుటీకరాల-
ముద్యచ్ఛశాఙ్కసదృశచ్ఛవి యన్న సద్యః ।
ప్రాణాన్ ముమోచ మహిషస్తదతీవ చిత్రం
కైర్జీవ్యతే హి కుపితాన్తకదర్శనేన ॥ ౪.౧౩॥
దేవి ప్రసీద పరమా భవతీ భవాయ
సద్యో వినాశయసి కోపవతీ కులాని ।
విజ్ఞాతమేతదధునైవ యదస్తమేత-
న్నీతం బలం సువిపులం మహిషాసురస్య ॥ ౪.౧౪॥
తే సమ్మతా జనపదేషు ధనాని తేషాం
తేషాం యశాంసి న చ సీదతి బన్ధువర్గః ।
ధన్యాస్త ఏవ నిభృతాత్మజభృత్యదారా
యేషాం సదాభ్యుదయదా భవతీ ప్రసన్నా ॥ ౪.౧౫॥
ధర్మ్యాణి దేవి సకలాని సదైవ కర్మా-
ణ్యత్యాదృతః ప్రతిదినం సుకృతీ కరోతి ।
స్వర్గం ప్రయాతి చ తతో భవతీ ప్రసాదా-
ల్లోకత్రయేఽపి ఫలదా నను దేవి తేన ॥ ౪.౧౬॥
దుర్గే స్మృతా హరసి భీతిమశేషజన్తోః
స్వస్థైః స్మృతా మతిమతీవ శుభాం దదాసి ।
దారిద్ర్యదుఃఖభయహారిణి కా త్వదన్యా
సర్వోపకారకరణాయ సదార్ద్రచిత్తా ॥ ౪.౧౭॥
ఏభిర్హతైర్జగదుపైతి సుఖం తథైతే
కుర్వన్తు నామ నరకాయ చిరాయ పాపమ్ ।
సఙ్గ్రామమృత్యుమధిగమ్య దివం ప్రయాన్తు
మత్వేతి నూనమహితాన్వినిహంసి దేవి ॥ ౪.౧౮॥
దృష్ట్వైవ కిం న భవతీ ప్రకరోతి భస్మ
సర్వాసురానరిషు యత్ప్రహిణోషి శస్త్రమ్ ।
లోకాన్ప్రయాన్తు రిపవోఽపి హి శస్త్రపూతా
ఇత్థం మతిర్భవతి తేష్వహితేషుసాధ్వీ ॥ ౪.౧౯॥
ఖడ్గప్రభానికరవిస్ఫురణైస్తథోగ్రైః
శూలాగ్రకాన్తినివహేన దృశోఽసురాణామ్ ।
యన్నాగతా విలయమంశుమదిన్దుఖణ్డ-
యోగ్యాననం తవ విలోకయతాం తదేతత్ ॥ ౪.౨౦॥
దుర్వృత్తవృత్తశమనం తవ దేవి శీలం
రూపం తథైతదవిచిన్త్యమతుల్యమన్యైః ।
వీర్యం చ హన్తృ హృతదేవపరాక్రమాణాం
వైరిష్వపి ప్రకటితైవ దయా త్వయేత్థమ్ ॥ ౪.౨౧॥
కేనోపమా భవతు తేఽస్య పరాక్రమస్య
రూపం చ శత్రుభయకార్యతిహారి కుత్ర ।
చిత్తే కృపా సమరనిష్ఠురతా చ దృష్టా
త్వయ్యేవ దేవి వరదే భువనత్రయేఽపి ॥ ౪.౨౨॥
త్రైలోక్యమేతదఖిలం రిపునాశనేన
త్రాతం త్వయా సమరమూర్ధని తేఽపి హత్వా ।
నీతా దివం రిపుగణా భయమప్యపాస్తమ్
అస్మాకమున్మదసురారిభవం నమస్తే ॥ ౪.౨౩॥
శూలేన పాహి నో దేవి పాహి ఖడ్గేన చామ్బికే ।
ఘణ్టాస్వనేన నః పాహి చాపజ్యానిఃస్వనేన చ ॥ ౪.౨౪॥
ప్రాచ్యాం రక్ష ప్రతీచ్యాం చ చణ్డికే రక్ష దక్షిణే ।
భ్రామణేనాత్మశూలస్య ఉత్తరస్యాం తథేశ్వరి ॥ ౪.౨౫॥
సౌమ్యాని యాని రూపాణి త్రైలోక్యే విచరన్తి తే ।
యాని చాత్యన్తఘోరాణి తై రక్షాస్మాంస్తథా భువమ్ ॥ ౪.౨౬॥
ఖడ్గశూలగదాదీని యాని చాస్త్రాని తేఽమ్బికే ।
కరపల్లవసఙ్గీని తైరస్మాన్రక్ష సర్వతః ॥ ౪.౨౭॥
ఋషిరువాచ ॥ ౪.౨౮॥
ఏవం స్తుతా సురైర్దివ్యైః కుసుమైర్నన్దనోద్భవైః ।
అర్చితా జగతాం ధాత్రీ తథా గన్ధానులేపనైః ॥ ౪.౨౯॥
భక్త్యా సమస్తైస్త్రిదశైర్దివ్యైర్ధూపైః సుధూపితా ।
ప్రాహ ప్రసాదసుముఖీ సమస్తాన్ ప్రణతాన్ సురాన్ ॥ ౪.౩౦॥
దేవ్యువాచ॥ ౪.౩౧॥
వ్రియతాం త్రిదశాః సర్వే యదస్మత్తోఽభివాఞ్ఛితమ్ ॥ ౪.౩౨॥
దేవా ఊచుః ॥ ౪.౩౩॥
భగవత్యా కృతం సర్వం న కిఞ్చిదవశిష్యతే ॥ ౪.౩౪॥
యదయం నిహతః శత్రురస్మాకం మహిషాసురః ।
యది చాపి వరో దేయస్త్వయాస్మాకం మహేశ్వరి ॥ ౪.౩౫॥
సంస్మృతా సంస్మృతా త్వం నో హింసేథాః పరమాపదః ।
యశ్చ మర్త్యః స్తవైరేభిస్త్వాం స్తోష్యత్యమలాననే ॥ ౪.౩౬॥
తస్య విత్తర్ద్ధివిభవైర్ధనదారాదిసమ్పదామ్ ।
వృద్ధయేఽస్మత్ప్రసన్నా త్వం భవేథాః సర్వదామ్బికే ॥ ౪.౩౭॥
ఋషిరువాచ ॥ ౪.౩౮॥
ఇతి ప్రసాదితా దేవైర్జగతోఽర్థే తథాత్మనః ।
తథేత్యుక్త్వా భద్రకాలీ బభూవాన్తర్హితా నృప ॥ ౪.౩౯॥
ఇత్యేతత్కథితం భూప సమ్భూతా సా యథా పురా ।
దేవీ దేవశరీరేభ్యో జగత్త్రయహితైషిణీ ॥ ౪.౪౦॥
పునశ్చ గౌరీదేహాత్సా సముద్భూతా యథాభవత్ ।
వధాయ దుష్టదైత్యానాం తథా శుమ్భనిశుమ్భయోః ॥ ౪.౪౧॥
రక్షణాయ చ లోకానాం దేవానాముపకారిణీ ।
తచ్ఛృణుష్వ మయాఖ్యాతం యథావత్కథయామి తే ॥ ౪.౪౨॥
। హ్రీం ఓం ।
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే
దేవీమాహాత్మ్యే శక్రాదిస్తుతిర్నామ చతుర్థోఽధ్యాయః ॥ ౪॥
ఉవాచ౫, అర్ధశ్లోకౌ ౨, శ్లోకాః ౩౫, ఏవమాదితః ॥ ౨౫౯॥
॥ ౫. దేవ్యా దూతసంవాదో నామ పఞ్చమోఽధ్యాయః ॥
వినియోగః
అస్య శ్రీ ఉత్తరచరిత్రస్య రుద్ర ఋషిః ।
శ్రీమహాసరస్వతీ దేవతా ।
అనుష్టుప్ ఛన్దః । భీమా శక్తిః । భ్రామరీ బీజమ్ ।
సూర్యస్తత్త్వమ్ ।
సామవేదః స్వరూపమ్ । శ్రీమహాసరస్వతీప్రీత్యర్థే
ఉత్తరచరిత్రపాఠే వినియోగః ।
। ధ్యానమ్ ।
ఘణ్టాశూలహలాని శఙ్ఖముసలే చక్రం ధనుః సాయకం
హస్తాబ్జైర్దధతీం ఘనాన్తవిలసచ్ఛీతాంశుతుల్యప్రభామ్ ।
గౌరీదేహసముద్భవాం త్రిజగతామాధారభూతాం మహా-
పూర్వామత్ర సరస్వతీమనుభజే శుమ్భాదిదైత్యార్దినీమ్ ॥
ఓం క్లీం ఋషిరువాచ ॥ ౫.౧॥
పురా శుమ్భనిశుమ్భాభ్యామసురాభ్యాం శచీపతేః ।
త్రైలోక్యం యజ్ఞభాగాశ్చ హృతా మదబలాశ్రయాత్ ॥ ౫.౨॥
తావేవ సూర్యతాం తద్వదధికారం తథైన్దవమ్ ।
కౌబేరమథ యామ్యం చ చక్రాతే వరుణస్య చ ॥ ౫.౩॥
తావేవ పవనర్ద్ధిం చ చక్రతుర్వహ్నికర్మ చ ।
తతో దేవా వినిర్ధూతా భ్రష్టరాజ్యాః పరాజితాః ॥ ౫.౪॥
హృతాధికారాస్త్రిదశాస్తాభ్యాం సర్వే నిరాకృతాః ।
మహాసురాభ్యాం తాం దేవీం సంస్మరన్త్యపరాజితామ్ ॥ ౫.౫॥
తయాస్మాకం వరో దత్తో యథాపత్సు స్మృతాఖిలాః ।
భవతాం నాశయిష్యామి తత్క్షణాత్పరమాపదః ॥ ౫.౬॥
ఇతి కృత్వా మతిం దేవా హిమవన్తం నగేశ్వరమ్ ।
జగ్ముస్తత్ర తతో దేవీం విష్ణుమాయాం ప్రతుష్టువుః ॥ ౫.౭॥
దేవా ఊచుః ॥ ౫.౮॥
నమో దేవ్యై మహాదేవ్యై శివాయై సతతం నమః ।
నమః ప్రకృత్యై భద్రాయై నియతాః ప్రణతాః స్మ తామ్ ॥ ౫.౯॥
రౌద్రాయై నమో నిత్యాయై గౌర్యై ధాత్ర్యై నమో నమః ।
జ్యోత్స్నాయై చేన్దురూపిణ్యై సుఖాయై సతతం నమః ॥ ౫.౧౦॥
కల్యాణ్యై ప్రణతాం వృద్ధ్యై సిద్ధ్యై కుర్మో నమో నమః ।
నైరృత్యై భూభృతాం లక్ష్మ్యై శర్వాణ్యై తే నమో నమః ॥ ౫.౧౧॥
దుర్గాయై దుర్గపారాయై సారాయై సర్వకారిణ్యై ।
ఖ్యాత్యై తథైవ కృష్ణాయై ధూమ్రాయై సతతం నమః ॥ ౫.౧౨॥
అతిసౌమ్యాతిరౌద్రాయై నతాస్తస్యై నమో నమః ।
నమో జగత్ప్రతిష్ఠాయై దేవ్యై కృత్యై నమో నమః ॥ ౫.౧౩॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు విష్ణుమాయేతి శబ్దితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౧౪-౧౬॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు చేతనేత్యభిధీయతే ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౧౭-౧౯॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు బుద్ధిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౨౦-౨౨॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు నిద్రారూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౨౩-౨౫॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు క్షుధారూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౨౬-౨౮॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు ఛాయారూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౨౯-౩౧॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు శక్తిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౩౨-౩౪॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు తృష్ణారూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౩౫-౩౭॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు క్షాన్తిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౩౮-౪౦॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు జాతిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౪౧-౪౩॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు లజ్జారూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౪౪-౪౬॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు శాన్తిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౪౭-౪౯॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు శ్రద్ధారూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౫౦-౫౨॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు కాన్తిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౫౩-౫౫॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు లక్ష్మీరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౫౬-౫౮॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు వృత్తిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౫౯-౬౧॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు స్మృతిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౬౨-౬౪॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు దయారూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౬౫-౬౭॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు తుష్టిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౬౮-౭౦॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు మాతృరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౭౧-౭౩॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు భ్రాన్తిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౭౪-౭౬॥
ఇన్ద్రియాణామధిష్ఠాత్రీ భూతానాం చాఖిలేషు యా ।
భూతేషు సతతం తస్యై వ్యాప్త్యై దేవ్యై నమో నమః ॥ ౫.౭౭॥
చితిరూపేణ యా కృత్స్నమేతద్ వ్యాప్య స్థితా జగత్ ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౭౮-౮౦॥
స్తుతా సురైః పూర్వమభీష్టసంశ్రయా-
త్తథా సురేన్ద్రేణ దినేషు సేవితా ।
కరోతు సా నః శుభహేతురీశ్వరీ
శుభాని భద్రాణ్యభిహన్తు చాపదః ॥ ౫.౮౧॥
యా సామ్ప్రతం చోద్ధతదైత్యతాపితై-
రస్మాభిరీశా చ సురైర్నమస్యతే ।
యా చ స్మృతా తత్క్షణమేవ హన్తి నః
సర్వాపదో భక్తివినమ్రమూర్తిభిః ॥ ౫.౮౨॥
ఋషిరువాచ ॥ ౫.౮౩॥
ఏవం స్తవాభియుక్తానాం దేవానాం తత్ర పార్వతీ ।
స్నాతుమభ్యాయయౌ తోయే జాహ్నవ్యా నృపనన్దన ॥ ౫.౮౪॥
సాబ్రవీత్తాన్ సురాన్ సుభ్రూర్భవద్భిః స్తూయతేఽత్ర కా ।
శరీరకోశతశ్చాస్యాః సముద్భూతాబ్రవీచ్ఛివా ॥ ౫.౮౫॥
స్తోత్రం మమైతత్క్రియతే శుమ్భదైత్యనిరాకృతైః ।
దేవైః సమేతైః సమరే నిశుమ్భేన పరాజితైః ॥ ౫.౮౬॥
శరీరకోశాద్యత్తస్యాః పార్వత్యా నిఃసృతామ్బికా ।
కౌశికీతి సమస్తేషు తతో లోకేషు గీయతే ॥ ౫.౮౭॥
తస్యాం వినిర్గతాయాం తు కృష్ణాభూత్సాపి పార్వతీ ।
కాలికేతి సమాఖ్యాతా హిమాచలకృతాశ్రయా ॥ ౫.౮౮॥
తతోఽమ్బికాం పరం రూపం బిభ్రాణాం సుమనోహరమ్ ।
దదర్శ చణ్డో ముణ్డశ్చ భృత్యౌ శుమ్భనిశుమ్భయోః ॥ ౫.౮౯॥
తాభ్యాం శుమ్భాయ చాఖ్యాతా సాతీవ సుమనోహరా ।
కాప్యాస్తే స్త్రీ మహారాజ భాసయన్తీ హిమాచలమ్ ॥ ౫.౯౦॥
నైవ తాదృక్ క్వచిద్రూపం దృష్టం కేనచిదుత్తమమ్ ।
జ్ఞాయతాం కాప్యసౌ దేవీ గృహ్యతాం చాసురేశ్వర ॥ ౫.౯౧॥
స్త్రీరత్నమతిచార్వఙ్గీ ద్యోతయన్తీ దిశస్త్విషా ।
సా తు తిష్ఠతి దైత్యేన్ద్ర తాం భవాన్ ద్రష్టుమర్హతి ॥ ౫.౯౨॥
యాని రత్నాని మణయో గజాశ్వాదీని వై ప్రభో ।
త్రైలోక్యే తు సమస్తాని సామ్ప్రతం భాన్తి తే గృహే ॥ ౫.౯౩॥
ఐరావతః సమానీతో గజరత్నం పురన్దరాత్ ।
పారిజాతతరుశ్చాయం తథైవోచ్చైఃశ్రవా హయః ॥ ౫.౯౪॥
విమానం హంససంయుక్తమేతత్తిష్ఠతి తేఽఙ్గణే ।
రత్నభూతమిహానీతం యదాసీద్వేధసోఽద్భుతమ్ ॥ ౫.౯౫॥
నిధిరేష మహాపద్మః సమానీతో ధనేశ్వరాత్ ।
కిఞ్జల్కినీం దదౌ చాబ్ధిర్మాలామమ్లానపఙ్కజామ్ ॥ ౫.౯౬॥
ఛత్రం తే వారుణం గేహే కాఞ్చనస్రావి తిష్ఠతి ।
తథాయం స్యన్దనవరో యః పురాసీత్ప్రజాపతేః ॥ ౫.౯౭॥
మృత్యోరుత్క్రాన్తిదా నామ శక్తిరీశ త్వయా హృతా ।
పాశః సలిలరాజస్య భ్రాతుస్తవ పరిగ్రహే ॥ ౫.౯౮॥
నిశుమ్భస్యాబ్ధిజాతాశ్చ సమస్తా రత్నజాతయః ।
వహ్నిరపి దదౌ తుభ్యమగ్నిశౌచే చ వాససీ ॥ ౫.౯౯॥
ఏవం దైత్యేన్ద్ర రత్నాని సమస్తాన్యాహృతాని తే ।
స్త్రీరత్నమేషా కల్యాణీ త్వయా కస్మాన్న గృహ్యతే ॥ ౫.౧౦౦॥
ఋషిరువాచ ॥ ౫.౧౦౧॥
నిశమ్యేతి వచః శుమ్భః స తదా చణ్డముణ్డయోః ।
ప్రేషయామాస సుగ్రీవం దూతం దేవ్యా మహాసురమ్ ॥ ౫.౧౦౨॥
ఇతి చేతి చ వక్తవ్యా సా గత్వా వచనాన్మమ ।
యథా చాభ్యేతి సమ్ప్రీత్యా తథా కార్యం త్వయా లఘు ॥ ౫.౧౦౩॥
స తత్ర గత్వా యత్రాస్తే శైలోద్దేశేఽతిశోభనే ।
తాం చ దేవీం తతః ప్రాహ శ్లక్ష్ణం మధురయా గిరా ॥ ౫.౧౦౪॥
దూత ఉవాచ॥ ౫.౧౦౫॥
దేవి దైత్యేశ్వరః శుమ్భస్త్రైలోక్యే పరమేశ్వరః ।
దూతోఽహం ప్రేషితస్తేన త్వత్సకాశమిహాగతః ॥ ౫.౧౦౬॥
అవ్యాహతాజ్ఞః సర్వాసు యః సదా దేవయోనిషు ।
నిర్జితాఖిలదైత్యారిః స యదాహ శృణుష్వ తత్ ॥ ౫.౧౦౭॥
మమ త్రైలోక్యమఖిలం మమ దేవా వశానుగాః ।
యజ్ఞభాగానహం సర్వానుపాశ్నామి పృథక్ పృథక్ ॥ ౫.౧౦౮॥
త్రైలోక్యే వరరత్నాని మమ వశ్యాన్యశేషతః ।
తథైవ గజరత్నం చ హృతం దేవేన్ద్రవాహనమ్ ॥ ౫.౧౦౯॥
క్షీరోదమథనోద్భూతమశ్వరత్నం మమామరైః ।
ఉచ్చైఃశ్రవససంజ్ఞం తత్ప్రణిపత్య సమర్పితమ్ ॥ ౫.౧౧౦॥
యాని చాన్యాని దేవేషు గన్ధర్వేషూరగేషు చ ।
రత్నభూతాని భూతాని తాని మయ్యేవ శోభనే ॥ ౫.౧౧౧॥
స్త్రీరత్నభూతాం త్వాం దేవి లోకే మన్యామహే వయమ్ ।
సా త్వమస్మానుపాగచ్ఛ యతో రత్నభుజో వయమ్ ॥ ౫.౧౧౨॥
మాం వా మమానుజం వాపి నిశుమ్భమురువిక్రమమ్ ।
భజ త్వం చఞ్చలాపాఙ్గి రత్నభూతాసి వై యతః ॥ ౫.౧౧౩॥
పరమైశ్వర్యమతులం ప్రాప్స్యసే మత్పరిగ్రహాత్ ।
ఏతద్బుద్ధ్యా సమాలోచ్య మత్పరిగ్రహతాం వ్రజ ॥ ౫.౧౧౪॥
ఋషిరువాచ ॥ ౫.౧౧౫॥
ఇత్యుక్తా సా తదా దేవీ గమ్భీరాన్తఃస్మితా జగౌ ।
దుర్గా భగవతీ భద్రా యయేదం ధార్యతే జగత్ ॥ ౫.౧౧౬॥
దేవ్యువాచ॥ ౫.౧౧౭॥
సత్యముక్తం త్వయా నాత్ర మిథ్యా కిఞ్చిత్త్వయోదితమ్ ।
త్రైలోక్యాధిపతిః శుమ్భో నిశుమ్భశ్చాపి తాదృశః ॥ ౫.౧౧౮॥
కిం త్వత్ర యత్ప్రతిజ్ఞాతం మిథ్యా తత్క్రియతే కథమ్ ।
శ్రూయతామల్పబుద్ధిత్వాత్ప్రతిజ్ఞా యా కృతా పురా ॥ ౫.౧౧౯॥
యో మాం జయతి సఙ్గ్రామే యో మే దర్పం వ్యపోహతి ।
యో మే ప్రతిబలో లోకే స మే భర్తా భవిష్యతి ॥ ౫.౧౨౦॥
తదాగచ్ఛతు శుమ్భోఽత్ర నిశుమ్భో వా మహాబలః ।
మాం జిత్వా కిం చిరేణాత్ర పాణిం గృహ్ణాతు మే లఘు ॥ ౫.౧౨౧॥
దూత ఉవాచ॥ ౫.౧౨౨॥
అవలిప్తాసి మైవం త్వం దేవి బ్రూహి మమాగ్రతః ।
త్రైలోక్యే కః పుమాంస్తిష్ఠేదగ్రే శుమ్భనిశుమ్భయోః ॥ ౫.౧౨౩॥
అన్యేషామపి దైత్యానాం సర్వే దేవా న వై యుధి ।
తిష్ఠన్తి సమ్ముఖే దేవి కిం పునః స్త్రీ త్వమేకికా ॥ ౫.౧౨౪॥
ఇన్ద్రాద్యాః సకలా దేవాస్తస్థుర్యేషాం న సంయుగే ।
శుమ్భాదీనాం కథం తేషాం స్త్రీ ప్రయాస్యసి సమ్ముఖమ్ ॥ ౫.౧౨౫॥
సా త్వం గచ్ఛ మయైవోక్తా పార్శ్వం శుమ్భనిశుమ్భయోః ।
కేశాకర్షణనిర్ధూతగౌరవా మా గమిష్యసి ॥ ౫.౧౨౬॥
దేవ్యువాచ॥ ౫.౧౨౭॥
ఏవమేతద్ బలీ శుమ్భో నిశుమ్భశ్చాపితాదృశః ।
కిం కరోమి ప్రతిజ్ఞా మే యదనాలోచితా పురా ॥ ౫.౧౨౮॥
స త్వం గచ్ఛ మయోక్తం తే యదేతత్సర్వమాదృతః ।
తదాచక్ష్వాసురేన్ద్రాయ స చ యుక్తం కరోతు యత్ ॥ ౫.౧౨౯॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
దేవ్యా దూతసంవాదో నామ పఞ్చమోఽధ్యాయః ॥ ౫॥
ఉవాచ౯, త్రిపాన్మన్త్రాః ౬౬, శ్లోకాః ౫౪, ఏవమాదితః ॥ ౩౮౮॥
అస్య శ్రీ ఉత్తరచరిత్రస్య రుద్ర ఋషిః ।
శ్రీమహాసరస్వతీ దేవతా ।
అనుష్టుప్ ఛన్దః । భీమా శక్తిః । భ్రామరీ బీజమ్ ।
సూర్యస్తత్త్వమ్ ।
సామవేదః స్వరూపమ్ । శ్రీమహాసరస్వతీప్రీత్యర్థే
ఉత్తరచరిత్రపాఠే వినియోగః ।
। ధ్యానమ్ ।
ఘణ్టాశూలహలాని శఙ్ఖముసలే చక్రం ధనుః సాయకం
హస్తాబ్జైర్దధతీం ఘనాన్తవిలసచ్ఛీతాంశుతుల్యప్రభామ్ ।
గౌరీదేహసముద్భవాం త్రిజగతామాధారభూతాం మహా-
పూర్వామత్ర సరస్వతీమనుభజే శుమ్భాదిదైత్యార్దినీమ్ ॥
ఓం క్లీం ఋషిరువాచ ॥ ౫.౧॥
పురా శుమ్భనిశుమ్భాభ్యామసురాభ్యాం శచీపతేః ।
త్రైలోక్యం యజ్ఞభాగాశ్చ హృతా మదబలాశ్రయాత్ ॥ ౫.౨॥
తావేవ సూర్యతాం తద్వదధికారం తథైన్దవమ్ ।
కౌబేరమథ యామ్యం చ చక్రాతే వరుణస్య చ ॥ ౫.౩॥
తావేవ పవనర్ద్ధిం చ చక్రతుర్వహ్నికర్మ చ ।
తతో దేవా వినిర్ధూతా భ్రష్టరాజ్యాః పరాజితాః ॥ ౫.౪॥
హృతాధికారాస్త్రిదశాస్తాభ్యాం సర్వే నిరాకృతాః ।
మహాసురాభ్యాం తాం దేవీం సంస్మరన్త్యపరాజితామ్ ॥ ౫.౫॥
తయాస్మాకం వరో దత్తో యథాపత్సు స్మృతాఖిలాః ।
భవతాం నాశయిష్యామి తత్క్షణాత్పరమాపదః ॥ ౫.౬॥
ఇతి కృత్వా మతిం దేవా హిమవన్తం నగేశ్వరమ్ ।
జగ్ముస్తత్ర తతో దేవీం విష్ణుమాయాం ప్రతుష్టువుః ॥ ౫.౭॥
దేవా ఊచుః ॥ ౫.౮॥
నమో దేవ్యై మహాదేవ్యై శివాయై సతతం నమః ।
నమః ప్రకృత్యై భద్రాయై నియతాః ప్రణతాః స్మ తామ్ ॥ ౫.౯॥
రౌద్రాయై నమో నిత్యాయై గౌర్యై ధాత్ర్యై నమో నమః ।
జ్యోత్స్నాయై చేన్దురూపిణ్యై సుఖాయై సతతం నమః ॥ ౫.౧౦॥
కల్యాణ్యై ప్రణతాం వృద్ధ్యై సిద్ధ్యై కుర్మో నమో నమః ।
నైరృత్యై భూభృతాం లక్ష్మ్యై శర్వాణ్యై తే నమో నమః ॥ ౫.౧౧॥
దుర్గాయై దుర్గపారాయై సారాయై సర్వకారిణ్యై ।
ఖ్యాత్యై తథైవ కృష్ణాయై ధూమ్రాయై సతతం నమః ॥ ౫.౧౨॥
అతిసౌమ్యాతిరౌద్రాయై నతాస్తస్యై నమో నమః ।
నమో జగత్ప్రతిష్ఠాయై దేవ్యై కృత్యై నమో నమః ॥ ౫.౧౩॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు విష్ణుమాయేతి శబ్దితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౧౪-౧౬॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు చేతనేత్యభిధీయతే ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౧౭-౧౯॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు బుద్ధిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౨౦-౨౨॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు నిద్రారూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౨౩-౨౫॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు క్షుధారూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౨౬-౨౮॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు ఛాయారూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౨౯-౩౧॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు శక్తిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౩౨-౩౪॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు తృష్ణారూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౩౫-౩౭॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు క్షాన్తిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౩౮-౪౦॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు జాతిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౪౧-౪౩॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు లజ్జారూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౪౪-౪౬॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు శాన్తిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౪౭-౪౯॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు శ్రద్ధారూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౫౦-౫౨॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు కాన్తిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౫౩-౫౫॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు లక్ష్మీరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౫౬-౫౮॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు వృత్తిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౫౯-౬౧॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు స్మృతిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౬౨-౬౪॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు దయారూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౬౫-౬౭॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు తుష్టిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౬౮-౭౦॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు మాతృరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౭౧-౭౩॥
యా దేవీ సర్వభూతేషు భ్రాన్తిరూపేణ సంస్థితా ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౭౪-౭౬॥
ఇన్ద్రియాణామధిష్ఠాత్రీ భూతానాం చాఖిలేషు యా ।
భూతేషు సతతం తస్యై వ్యాప్త్యై దేవ్యై నమో నమః ॥ ౫.౭౭॥
చితిరూపేణ యా కృత్స్నమేతద్ వ్యాప్య స్థితా జగత్ ।
నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమస్తస్యై నమో నమః ॥ ౫.౭౮-౮౦॥
స్తుతా సురైః పూర్వమభీష్టసంశ్రయా-
త్తథా సురేన్ద్రేణ దినేషు సేవితా ।
కరోతు సా నః శుభహేతురీశ్వరీ
శుభాని భద్రాణ్యభిహన్తు చాపదః ॥ ౫.౮౧॥
యా సామ్ప్రతం చోద్ధతదైత్యతాపితై-
రస్మాభిరీశా చ సురైర్నమస్యతే ।
యా చ స్మృతా తత్క్షణమేవ హన్తి నః
సర్వాపదో భక్తివినమ్రమూర్తిభిః ॥ ౫.౮౨॥
ఋషిరువాచ ॥ ౫.౮౩॥
ఏవం స్తవాభియుక్తానాం దేవానాం తత్ర పార్వతీ ।
స్నాతుమభ్యాయయౌ తోయే జాహ్నవ్యా నృపనన్దన ॥ ౫.౮౪॥
సాబ్రవీత్తాన్ సురాన్ సుభ్రూర్భవద్భిః స్తూయతేఽత్ర కా ।
శరీరకోశతశ్చాస్యాః సముద్భూతాబ్రవీచ్ఛివా ॥ ౫.౮౫॥
స్తోత్రం మమైతత్క్రియతే శుమ్భదైత్యనిరాకృతైః ।
దేవైః సమేతైః సమరే నిశుమ్భేన పరాజితైః ॥ ౫.౮౬॥
శరీరకోశాద్యత్తస్యాః పార్వత్యా నిఃసృతామ్బికా ।
కౌశికీతి సమస్తేషు తతో లోకేషు గీయతే ॥ ౫.౮౭॥
తస్యాం వినిర్గతాయాం తు కృష్ణాభూత్సాపి పార్వతీ ।
కాలికేతి సమాఖ్యాతా హిమాచలకృతాశ్రయా ॥ ౫.౮౮॥
తతోఽమ్బికాం పరం రూపం బిభ్రాణాం సుమనోహరమ్ ।
దదర్శ చణ్డో ముణ్డశ్చ భృత్యౌ శుమ్భనిశుమ్భయోః ॥ ౫.౮౯॥
తాభ్యాం శుమ్భాయ చాఖ్యాతా సాతీవ సుమనోహరా ।
కాప్యాస్తే స్త్రీ మహారాజ భాసయన్తీ హిమాచలమ్ ॥ ౫.౯౦॥
నైవ తాదృక్ క్వచిద్రూపం దృష్టం కేనచిదుత్తమమ్ ।
జ్ఞాయతాం కాప్యసౌ దేవీ గృహ్యతాం చాసురేశ్వర ॥ ౫.౯౧॥
స్త్రీరత్నమతిచార్వఙ్గీ ద్యోతయన్తీ దిశస్త్విషా ।
సా తు తిష్ఠతి దైత్యేన్ద్ర తాం భవాన్ ద్రష్టుమర్హతి ॥ ౫.౯౨॥
యాని రత్నాని మణయో గజాశ్వాదీని వై ప్రభో ।
త్రైలోక్యే తు సమస్తాని సామ్ప్రతం భాన్తి తే గృహే ॥ ౫.౯౩॥
ఐరావతః సమానీతో గజరత్నం పురన్దరాత్ ।
పారిజాతతరుశ్చాయం తథైవోచ్చైఃశ్రవా హయః ॥ ౫.౯౪॥
విమానం హంససంయుక్తమేతత్తిష్ఠతి తేఽఙ్గణే ।
రత్నభూతమిహానీతం యదాసీద్వేధసోఽద్భుతమ్ ॥ ౫.౯౫॥
నిధిరేష మహాపద్మః సమానీతో ధనేశ్వరాత్ ।
కిఞ్జల్కినీం దదౌ చాబ్ధిర్మాలామమ్లానపఙ్కజామ్ ॥ ౫.౯౬॥
ఛత్రం తే వారుణం గేహే కాఞ్చనస్రావి తిష్ఠతి ।
తథాయం స్యన్దనవరో యః పురాసీత్ప్రజాపతేః ॥ ౫.౯౭॥
మృత్యోరుత్క్రాన్తిదా నామ శక్తిరీశ త్వయా హృతా ।
పాశః సలిలరాజస్య భ్రాతుస్తవ పరిగ్రహే ॥ ౫.౯౮॥
నిశుమ్భస్యాబ్ధిజాతాశ్చ సమస్తా రత్నజాతయః ।
వహ్నిరపి దదౌ తుభ్యమగ్నిశౌచే చ వాససీ ॥ ౫.౯౯॥
ఏవం దైత్యేన్ద్ర రత్నాని సమస్తాన్యాహృతాని తే ।
స్త్రీరత్నమేషా కల్యాణీ త్వయా కస్మాన్న గృహ్యతే ॥ ౫.౧౦౦॥
ఋషిరువాచ ॥ ౫.౧౦౧॥
నిశమ్యేతి వచః శుమ్భః స తదా చణ్డముణ్డయోః ।
ప్రేషయామాస సుగ్రీవం దూతం దేవ్యా మహాసురమ్ ॥ ౫.౧౦౨॥
ఇతి చేతి చ వక్తవ్యా సా గత్వా వచనాన్మమ ।
యథా చాభ్యేతి సమ్ప్రీత్యా తథా కార్యం త్వయా లఘు ॥ ౫.౧౦౩॥
స తత్ర గత్వా యత్రాస్తే శైలోద్దేశేఽతిశోభనే ।
తాం చ దేవీం తతః ప్రాహ శ్లక్ష్ణం మధురయా గిరా ॥ ౫.౧౦౪॥
దూత ఉవాచ॥ ౫.౧౦౫॥
దేవి దైత్యేశ్వరః శుమ్భస్త్రైలోక్యే పరమేశ్వరః ।
దూతోఽహం ప్రేషితస్తేన త్వత్సకాశమిహాగతః ॥ ౫.౧౦౬॥
అవ్యాహతాజ్ఞః సర్వాసు యః సదా దేవయోనిషు ।
నిర్జితాఖిలదైత్యారిః స యదాహ శృణుష్వ తత్ ॥ ౫.౧౦౭॥
మమ త్రైలోక్యమఖిలం మమ దేవా వశానుగాః ।
యజ్ఞభాగానహం సర్వానుపాశ్నామి పృథక్ పృథక్ ॥ ౫.౧౦౮॥
త్రైలోక్యే వరరత్నాని మమ వశ్యాన్యశేషతః ।
తథైవ గజరత్నం చ హృతం దేవేన్ద్రవాహనమ్ ॥ ౫.౧౦౯॥
క్షీరోదమథనోద్భూతమశ్వరత్నం మమామరైః ।
ఉచ్చైఃశ్రవససంజ్ఞం తత్ప్రణిపత్య సమర్పితమ్ ॥ ౫.౧౧౦॥
యాని చాన్యాని దేవేషు గన్ధర్వేషూరగేషు చ ।
రత్నభూతాని భూతాని తాని మయ్యేవ శోభనే ॥ ౫.౧౧౧॥
స్త్రీరత్నభూతాం త్వాం దేవి లోకే మన్యామహే వయమ్ ।
సా త్వమస్మానుపాగచ్ఛ యతో రత్నభుజో వయమ్ ॥ ౫.౧౧౨॥
మాం వా మమానుజం వాపి నిశుమ్భమురువిక్రమమ్ ।
భజ త్వం చఞ్చలాపాఙ్గి రత్నభూతాసి వై యతః ॥ ౫.౧౧౩॥
పరమైశ్వర్యమతులం ప్రాప్స్యసే మత్పరిగ్రహాత్ ।
ఏతద్బుద్ధ్యా సమాలోచ్య మత్పరిగ్రహతాం వ్రజ ॥ ౫.౧౧౪॥
ఋషిరువాచ ॥ ౫.౧౧౫॥
ఇత్యుక్తా సా తదా దేవీ గమ్భీరాన్తఃస్మితా జగౌ ।
దుర్గా భగవతీ భద్రా యయేదం ధార్యతే జగత్ ॥ ౫.౧౧౬॥
దేవ్యువాచ॥ ౫.౧౧౭॥
సత్యముక్తం త్వయా నాత్ర మిథ్యా కిఞ్చిత్త్వయోదితమ్ ।
త్రైలోక్యాధిపతిః శుమ్భో నిశుమ్భశ్చాపి తాదృశః ॥ ౫.౧౧౮॥
కిం త్వత్ర యత్ప్రతిజ్ఞాతం మిథ్యా తత్క్రియతే కథమ్ ।
శ్రూయతామల్పబుద్ధిత్వాత్ప్రతిజ్ఞా యా కృతా పురా ॥ ౫.౧౧౯॥
యో మాం జయతి సఙ్గ్రామే యో మే దర్పం వ్యపోహతి ।
యో మే ప్రతిబలో లోకే స మే భర్తా భవిష్యతి ॥ ౫.౧౨౦॥
తదాగచ్ఛతు శుమ్భోఽత్ర నిశుమ్భో వా మహాబలః ।
మాం జిత్వా కిం చిరేణాత్ర పాణిం గృహ్ణాతు మే లఘు ॥ ౫.౧౨౧॥
దూత ఉవాచ॥ ౫.౧౨౨॥
అవలిప్తాసి మైవం త్వం దేవి బ్రూహి మమాగ్రతః ।
త్రైలోక్యే కః పుమాంస్తిష్ఠేదగ్రే శుమ్భనిశుమ్భయోః ॥ ౫.౧౨౩॥
అన్యేషామపి దైత్యానాం సర్వే దేవా న వై యుధి ।
తిష్ఠన్తి సమ్ముఖే దేవి కిం పునః స్త్రీ త్వమేకికా ॥ ౫.౧౨౪॥
ఇన్ద్రాద్యాః సకలా దేవాస్తస్థుర్యేషాం న సంయుగే ।
శుమ్భాదీనాం కథం తేషాం స్త్రీ ప్రయాస్యసి సమ్ముఖమ్ ॥ ౫.౧౨౫॥
సా త్వం గచ్ఛ మయైవోక్తా పార్శ్వం శుమ్భనిశుమ్భయోః ।
కేశాకర్షణనిర్ధూతగౌరవా మా గమిష్యసి ॥ ౫.౧౨౬॥
దేవ్యువాచ॥ ౫.౧౨౭॥
ఏవమేతద్ బలీ శుమ్భో నిశుమ్భశ్చాపితాదృశః ।
కిం కరోమి ప్రతిజ్ఞా మే యదనాలోచితా పురా ॥ ౫.౧౨౮॥
స త్వం గచ్ఛ మయోక్తం తే యదేతత్సర్వమాదృతః ।
తదాచక్ష్వాసురేన్ద్రాయ స చ యుక్తం కరోతు యత్ ॥ ౫.౧౨౯॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
దేవ్యా దూతసంవాదో నామ పఞ్చమోఽధ్యాయః ॥ ౫॥
ఉవాచ౯, త్రిపాన్మన్త్రాః ౬౬, శ్లోకాః ౫౪, ఏవమాదితః ॥ ౩౮౮॥
॥ ౬. శుమ్భనిశుమ్భసేనానీధూమ్రలోచనవధో నామ షష్ఠోఽధ్యాయః ॥
। ధ్యానమ్ ।
ఓం నాగాధీశ్వరవిష్టరాం ఫణిఫణోత్తంసోరు రత్నావలీ-
భాస్వద్దేహలతాం దివాకరనిభాం నేత్రత్రయోద్భాసితామ్ ।
మాలాకుమ్భకపాలనీరజకరాం చన్ద్రార్ధచూడాం పరాం
సర్వజ్ఞేశ్వరభైరవాఙ్గనిలయాం పద్మావతీం చిన్తయే ॥
ఓం ఋషిరువాచ ॥ ౬.౧॥
ఇత్యాకర్ణ్య వచో దేవ్యాః స దూతోఽమర్షపూరితః ।
సమాచష్ట సమాగమ్య దైత్యరాజాయ విస్తరాత్ ॥ ౬.౨॥
తస్య దూతస్య తద్వాక్యమాకర్ణ్యాసురరాట్ తతః ।
సక్రోధః ప్రాహ దైత్యానామధిపం ధూమ్రలోచనమ్ ॥ ౬.౩॥
హే ధూమ్రలోచనాశు త్వం స్వసైన్యపరివారితః ।
తామానయ బలాద్దుష్టాం కేశాకర్షణవిహ్వలామ్ ॥ ౬.౪॥
తత్పరిత్రాణదః కశ్చిద్యది వోత్తిష్ఠతేఽపరః ।
స హన్తవ్యోఽమరో వాపి యక్షో గన్ధర్వ ఏవ వా ॥ ౬.౫॥
ఋషిరువాచ ॥ ౬.౬॥
తేనాజ్ఞప్తస్తతః శీఘ్రం స దైత్యో ధూమ్రలోచనః ।
వృతః షష్ట్యా సహస్రాణామసురాణాం ద్రుతం యయౌ ॥ ౬.౭॥
స దృష్ట్వా తాం తతో దేవీం తుహినాచలసంస్థితామ్ ।
జగాదోచ్చైః ప్రయాహీతి మూలం శుమ్భనిశుమ్భయోః ॥ ౬.౮॥
న చేత్ప్రీత్యాద్య భవతీ మద్భర్తారముపైష్యతి ।
తతో బలాన్నయామ్యేష కేశాకర్షణవిహ్వలామ్ ॥ ౬.౯॥
దేవ్యువాచ॥ ౬.౧౦॥
దైత్యేశ్వరేణ ప్రహితో బలవాన్బలసంవృతః ।
బలాన్నయసి మామేవం తతః కిం తే కరోమ్యహమ్ ॥ ౬.౧౧॥
ఋషిరువాచ ॥ ౬.౧౨॥
ఇత్యుక్తః సోఽభ్యధావత్తామసురో ధూమ్రలోచనః ।
హుఙ్కారేణైవ తం భస్మ సా చకారామ్బికా తదా ॥ ౬.౧౩॥
అథ క్రుద్ధం మహాసైన్యమసురాణాం తథామ్బికా ।
వవర్ష సాయకైస్తీక్ష్ణైస్తథా శక్తిపరశ్వధైః ॥ ౬.౧౪॥
తతో ధుతసటః కోపాత్కృత్వా నాదం సుభైరవమ్ ।
పపాతాసురసేనాయాం సింహో దేవ్యాః స్వవాహనః ॥ ౬.౧౫॥
కాంశ్చిత్కరప్రహారేణ దైత్యానాస్యేన చాపరాన్ ।
ఆక్రాన్త్యా చాధరేణాన్యాన్ జఘాన స మహాసురాన్ ॥ ౬.౧౬॥
కేషాఞ్చిత్పాటయామాస నఖైః కోష్ఠాని కేసరీ ।
తథా తలప్రహారేణ శిరాంసి కృతవాన్పృథక్ ॥ ౬.౧౭॥
విచ్ఛిన్నబాహుశిరసః కృతాస్తేన తథాపరే ।
పపౌ చ రుధిరం కోష్ఠాదన్యేషాం ధుతకేసరః ॥ ౬.౧౮॥
క్షణేన తద్బలం సర్వం క్షయం నీతం మహాత్మనా ।
తేన కేసరిణా దేవ్యా వాహనేనాతికోపినా ॥ ౬.౧౯॥
శ్రుత్వా తమసురం దేవ్యా నిహతం ధూమ్రలోచనమ్ ।
బలం చ క్షయితం కృత్స్నం దేవీకేసరిణా తతః ॥ ౬.౨౦॥
చుకోప దైత్యాధిపతిః శుమ్భః ప్రస్ఫురితాధరః ।
ఆజ్ఞాపయామాస చ తౌ చణ్డముణ్డౌ మహాసురౌ ॥ ౬.౨౧॥
హే చణ్డ హే ముణ్డ బలైర్బహుభిః పరివారితౌ ।
తత్ర గచ్ఛత గత్వా చ సా సమానీయతాం లఘు ॥ ౬.౨౨॥
కేశేష్వాకృష్య బద్ధ్వా వా యది వః సంశయో యుధి ।
తదాశేషాయుధైః సర్వైరసురైర్వినిహన్యతామ్ ॥ ౬.౨౩॥
తస్యాం హతాయాం దుష్టాయాం సింహే చ వినిపాతితే ।
శీఘ్రమాగమ్యతాం బద్ధ్వా గృహీత్వా తామథామ్బికామ్ ॥ ౬.౨౪॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
శుమ్భనిశుమ్భసేనానీధూమ్రలోచనవధో నామ షష్ఠోఽధ్యాయః ॥ ౬॥
ఉవాచ౪, శ్లోకాః ౨౪, ఏవమాదితః ॥ ౪౧౨॥
ఓం నాగాధీశ్వరవిష్టరాం ఫణిఫణోత్తంసోరు రత్నావలీ-
భాస్వద్దేహలతాం దివాకరనిభాం నేత్రత్రయోద్భాసితామ్ ।
మాలాకుమ్భకపాలనీరజకరాం చన్ద్రార్ధచూడాం పరాం
సర్వజ్ఞేశ్వరభైరవాఙ్గనిలయాం పద్మావతీం చిన్తయే ॥
ఓం ఋషిరువాచ ॥ ౬.౧॥
ఇత్యాకర్ణ్య వచో దేవ్యాః స దూతోఽమర్షపూరితః ।
సమాచష్ట సమాగమ్య దైత్యరాజాయ విస్తరాత్ ॥ ౬.౨॥
తస్య దూతస్య తద్వాక్యమాకర్ణ్యాసురరాట్ తతః ।
సక్రోధః ప్రాహ దైత్యానామధిపం ధూమ్రలోచనమ్ ॥ ౬.౩॥
హే ధూమ్రలోచనాశు త్వం స్వసైన్యపరివారితః ।
తామానయ బలాద్దుష్టాం కేశాకర్షణవిహ్వలామ్ ॥ ౬.౪॥
తత్పరిత్రాణదః కశ్చిద్యది వోత్తిష్ఠతేఽపరః ।
స హన్తవ్యోఽమరో వాపి యక్షో గన్ధర్వ ఏవ వా ॥ ౬.౫॥
ఋషిరువాచ ॥ ౬.౬॥
తేనాజ్ఞప్తస్తతః శీఘ్రం స దైత్యో ధూమ్రలోచనః ।
వృతః షష్ట్యా సహస్రాణామసురాణాం ద్రుతం యయౌ ॥ ౬.౭॥
స దృష్ట్వా తాం తతో దేవీం తుహినాచలసంస్థితామ్ ।
జగాదోచ్చైః ప్రయాహీతి మూలం శుమ్భనిశుమ్భయోః ॥ ౬.౮॥
న చేత్ప్రీత్యాద్య భవతీ మద్భర్తారముపైష్యతి ।
తతో బలాన్నయామ్యేష కేశాకర్షణవిహ్వలామ్ ॥ ౬.౯॥
దేవ్యువాచ॥ ౬.౧౦॥
దైత్యేశ్వరేణ ప్రహితో బలవాన్బలసంవృతః ।
బలాన్నయసి మామేవం తతః కిం తే కరోమ్యహమ్ ॥ ౬.౧౧॥
ఋషిరువాచ ॥ ౬.౧౨॥
ఇత్యుక్తః సోఽభ్యధావత్తామసురో ధూమ్రలోచనః ।
హుఙ్కారేణైవ తం భస్మ సా చకారామ్బికా తదా ॥ ౬.౧౩॥
అథ క్రుద్ధం మహాసైన్యమసురాణాం తథామ్బికా ।
వవర్ష సాయకైస్తీక్ష్ణైస్తథా శక్తిపరశ్వధైః ॥ ౬.౧౪॥
తతో ధుతసటః కోపాత్కృత్వా నాదం సుభైరవమ్ ।
పపాతాసురసేనాయాం సింహో దేవ్యాః స్వవాహనః ॥ ౬.౧౫॥
కాంశ్చిత్కరప్రహారేణ దైత్యానాస్యేన చాపరాన్ ।
ఆక్రాన్త్యా చాధరేణాన్యాన్ జఘాన స మహాసురాన్ ॥ ౬.౧౬॥
కేషాఞ్చిత్పాటయామాస నఖైః కోష్ఠాని కేసరీ ।
తథా తలప్రహారేణ శిరాంసి కృతవాన్పృథక్ ॥ ౬.౧౭॥
విచ్ఛిన్నబాహుశిరసః కృతాస్తేన తథాపరే ।
పపౌ చ రుధిరం కోష్ఠాదన్యేషాం ధుతకేసరః ॥ ౬.౧౮॥
క్షణేన తద్బలం సర్వం క్షయం నీతం మహాత్మనా ।
తేన కేసరిణా దేవ్యా వాహనేనాతికోపినా ॥ ౬.౧౯॥
శ్రుత్వా తమసురం దేవ్యా నిహతం ధూమ్రలోచనమ్ ।
బలం చ క్షయితం కృత్స్నం దేవీకేసరిణా తతః ॥ ౬.౨౦॥
చుకోప దైత్యాధిపతిః శుమ్భః ప్రస్ఫురితాధరః ।
ఆజ్ఞాపయామాస చ తౌ చణ్డముణ్డౌ మహాసురౌ ॥ ౬.౨౧॥
హే చణ్డ హే ముణ్డ బలైర్బహుభిః పరివారితౌ ।
తత్ర గచ్ఛత గత్వా చ సా సమానీయతాం లఘు ॥ ౬.౨౨॥
కేశేష్వాకృష్య బద్ధ్వా వా యది వః సంశయో యుధి ।
తదాశేషాయుధైః సర్వైరసురైర్వినిహన్యతామ్ ॥ ౬.౨౩॥
తస్యాం హతాయాం దుష్టాయాం సింహే చ వినిపాతితే ।
శీఘ్రమాగమ్యతాం బద్ధ్వా గృహీత్వా తామథామ్బికామ్ ॥ ౬.౨౪॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
శుమ్భనిశుమ్భసేనానీధూమ్రలోచనవధో నామ షష్ఠోఽధ్యాయః ॥ ౬॥
ఉవాచ౪, శ్లోకాః ౨౪, ఏవమాదితః ॥ ౪౧౨॥
॥ ౭. చణ్డముణ్డవధో నామ సప్తమోఽధ్యాయః ॥
। ధ్యానమ్ ।
ఓం ధ్యాయేయం రత్నపీఠే శుకకలపఠితం శృణ్వతీం శ్యామలాఙ్గీం
న్యస్తైకాంఘ్రిం సరోజే శశిశకలధరాం వల్లకీం వాదయన్తీమ్ ।
కల్హారాబద్ధమాలాం నియమితవిలసచ్చోలికాం రత్నవస్త్రాం
మాతఙ్గీ శఙ్కపాత్రాం మధురమధుమదాం చిత్రకోద్భాసిభాలామ్ ॥
ఓం ఋషిరువాచ ॥ ౭.౧॥
ఆజ్ఞప్తాస్తే తతో దైత్యాశ్చణ్డముణ్డపురోగమాః ।
చతురఙ్గబలోపేతా యయురభ్యుద్యతాయుధాః ॥ ౭.౨॥
దదృశుస్తే తతో దేవీమీషద్ధాసాం వ్యవస్థితామ్ ।
సింహస్యోపరి శైలేన్ద్రశృఙ్గే మహతి కాఞ్చనే ॥ ౭.౩॥
తే దృష్ట్వా తాం సమాదాతుముద్యమం చక్రురుద్యతాః ।
ఆకృష్టచాపాసిధరాస్తథాన్యే తత్సమీపగాః ॥ ౭.౪॥
తతః కోపం చకారోచ్చైరమ్బికా తానరీన్ప్రతి ।
కోపేన చాస్యా వదనం మషీవర్ణమభూత్తదా ॥ ౭.౫॥
భ్రుకుటీకుటిలాత్తస్యా లలాటఫలకాద్ద్రుతమ్ ।
కాలీ కరాలవదనా వినిష్క్రాన్తాసిపాశినీ ॥ ౭.౬॥
విచిత్రఖట్వాఙ్గధరా నరమాలావిభూషణా ।
ద్వీపిచర్మపరీధానా శుష్కమాంసాతిభైరవా ॥ ౭.౭॥
అతివిస్తారవదనా జిహ్వాలలనభీషణా ।
నిమగ్నారక్తనయనా నాదాపూరితదిఙ్ముఖా ॥ ౭.౮॥
సా వేగేనాభిపతితా ఘాతయన్తీ మహాసురాన్ ।
సైన్యే తత్ర సురారీణామభక్షయత తద్బలమ్ ॥ ౭.౯॥
పార్ష్ణిగ్రాహాఙ్కుశగ్రాహయోధఘణ్టాసమన్వితాన్ ।
సమాదాయైకహస్తేన ముఖే చిక్షేప వారణాన్ ॥ ౭.౧౦॥
తథైవ యోధం తురగై రథం సారథినా సహ ।
నిక్షిప్య వక్త్రే దశనైశ్చర్వయన్త్యతిభైరవమ్ ॥ ౭.౧౧॥
ఏకం జగ్రాహ కేశేషు గ్రీవాయామథ చాపరమ్ ।
పాదేనాక్రమ్య చైవాన్యమురసాన్యమపోథయత్ ॥ ౭.౧౨॥
తైర్ముక్తాని చ శస్త్రాణి మహాస్త్రాణి తథాసురైః ।
ముఖేన జగ్రాహ రుషా దశనైర్మథితాన్యపి ॥ ౭.౧౩॥
బలినాం తద్బలం సర్వమసురాణాం దురాత్మనామ్ ।
మమర్దాభక్షయచ్చాన్యానన్యాంశ్చాతాడయత్తదా ॥ ౭.౧౪॥
అసినా నిహతాః కేచిత్కేచిత్ఖట్వాఙ్గతాడితాః ।
జగ్ముర్వినాశమసురా దన్తాగ్రాభిహతాస్తథా ॥ ౭.౧౫॥
క్షణేన తద్బలం సర్వమసురాణాం నిపాతితమ్ ।
దృష్ట్వా చణ్డోఽభిదుద్రావ తాం కాలీమతిభీషణామ్ ॥ ౭.౧౬॥
శరవర్షైర్మహాభీమైర్భీమాక్షీం తాం మహాసురః ।
ఛాదయామాస చక్రైశ్చ ముణ్డః క్షిప్తైః సహస్రశః ॥ ౭.౧౭॥
తాని చక్రాణ్యనేకాని విశమానాని తన్ముఖమ్ ।
బభుర్యథార్కబిమ్బాని సుబహూని ఘనోదరమ్ ॥ ౭.౧౮॥
తతో జహాసాతిరుషా భీమం భైరవనాదినీ ।
కాలీ కరాలవదనా దుర్దర్శదశనోజ్జ్వలా ॥ ౭.౧౯॥
ఉత్థాయ చ మహాసింహం దేవీ చణ్డమధావత ।
గృహీత్వా చాస్య కేశేషు శిరస్తేనాసినాచ్ఛినత్ ॥ ౭.౨౦॥
అథ ముణ్డోఽభ్యధావత్తాం దృష్ట్వా చణ్డం నిపాతితమ్ ।
తమప్యపాతయద్భూమౌ సా ఖడ్గాభిహతం రుషా ॥ ౭.౨౧॥
హతశేషం తతః సైన్యం దృష్ట్వా చణ్డం నిపాతితమ్ ।
ముణ్డం చ సుమహావీర్యం దిశో భేజే భయాతురమ్ ॥ ౭.౨౨॥
శిరశ్చణ్డస్య కాలీ చ గృహీత్వా ముణ్డమేవ చ ।
ప్రాహ ప్రచణ్డాట్టహాసమిశ్రమభ్యేత్య చణ్డికామ్ ॥ ౭.౨౩॥
మయా తవాత్రోపహృతౌ చణ్డముణ్డౌ మహాపశూ ।
యుద్ధయజ్ఞే స్వయం శుమ్భం నిశుమ్భం చ హనిష్యసి ॥ ౭.౨౪॥
ఋషిరువాచ ॥ ౭.౨౫॥
తావానీతౌ తతో దృష్ట్వా చణ్డముణ్డౌ మహాసురౌ ।
ఉవాచకాలీం కల్యాణీ లలితం చణ్డికా వచః ॥ ౭.౨౬॥
యస్మాచ్చణ్డం చ ముణ్డం చ గృహీత్వా త్వముపాగతా ।
చాముణ్డేతి తతో లోకే ఖ్యాతా దేవీ భవిష్యసి ॥ ౭.౨౭॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
చణ్డముణ్డవధో నామ సప్తమోఽధ్యాయః ॥ ౭॥
ఉవాచ౨, శ్లోకాః ౨౫, ఏవమాదితః ॥ ౪౩౯॥
ఓం ధ్యాయేయం రత్నపీఠే శుకకలపఠితం శృణ్వతీం శ్యామలాఙ్గీం
న్యస్తైకాంఘ్రిం సరోజే శశిశకలధరాం వల్లకీం వాదయన్తీమ్ ।
కల్హారాబద్ధమాలాం నియమితవిలసచ్చోలికాం రత్నవస్త్రాం
మాతఙ్గీ శఙ్కపాత్రాం మధురమధుమదాం చిత్రకోద్భాసిభాలామ్ ॥
ఓం ఋషిరువాచ ॥ ౭.౧॥
ఆజ్ఞప్తాస్తే తతో దైత్యాశ్చణ్డముణ్డపురోగమాః ।
చతురఙ్గబలోపేతా యయురభ్యుద్యతాయుధాః ॥ ౭.౨॥
దదృశుస్తే తతో దేవీమీషద్ధాసాం వ్యవస్థితామ్ ।
సింహస్యోపరి శైలేన్ద్రశృఙ్గే మహతి కాఞ్చనే ॥ ౭.౩॥
తే దృష్ట్వా తాం సమాదాతుముద్యమం చక్రురుద్యతాః ।
ఆకృష్టచాపాసిధరాస్తథాన్యే తత్సమీపగాః ॥ ౭.౪॥
తతః కోపం చకారోచ్చైరమ్బికా తానరీన్ప్రతి ।
కోపేన చాస్యా వదనం మషీవర్ణమభూత్తదా ॥ ౭.౫॥
భ్రుకుటీకుటిలాత్తస్యా లలాటఫలకాద్ద్రుతమ్ ।
కాలీ కరాలవదనా వినిష్క్రాన్తాసిపాశినీ ॥ ౭.౬॥
విచిత్రఖట్వాఙ్గధరా నరమాలావిభూషణా ।
ద్వీపిచర్మపరీధానా శుష్కమాంసాతిభైరవా ॥ ౭.౭॥
అతివిస్తారవదనా జిహ్వాలలనభీషణా ।
నిమగ్నారక్తనయనా నాదాపూరితదిఙ్ముఖా ॥ ౭.౮॥
సా వేగేనాభిపతితా ఘాతయన్తీ మహాసురాన్ ।
సైన్యే తత్ర సురారీణామభక్షయత తద్బలమ్ ॥ ౭.౯॥
పార్ష్ణిగ్రాహాఙ్కుశగ్రాహయోధఘణ్టాసమన్వితాన్ ।
సమాదాయైకహస్తేన ముఖే చిక్షేప వారణాన్ ॥ ౭.౧౦॥
తథైవ యోధం తురగై రథం సారథినా సహ ।
నిక్షిప్య వక్త్రే దశనైశ్చర్వయన్త్యతిభైరవమ్ ॥ ౭.౧౧॥
ఏకం జగ్రాహ కేశేషు గ్రీవాయామథ చాపరమ్ ।
పాదేనాక్రమ్య చైవాన్యమురసాన్యమపోథయత్ ॥ ౭.౧౨॥
తైర్ముక్తాని చ శస్త్రాణి మహాస్త్రాణి తథాసురైః ।
ముఖేన జగ్రాహ రుషా దశనైర్మథితాన్యపి ॥ ౭.౧౩॥
బలినాం తద్బలం సర్వమసురాణాం దురాత్మనామ్ ।
మమర్దాభక్షయచ్చాన్యానన్యాంశ్చాతాడయత్తదా ॥ ౭.౧౪॥
అసినా నిహతాః కేచిత్కేచిత్ఖట్వాఙ్గతాడితాః ।
జగ్ముర్వినాశమసురా దన్తాగ్రాభిహతాస్తథా ॥ ౭.౧౫॥
క్షణేన తద్బలం సర్వమసురాణాం నిపాతితమ్ ।
దృష్ట్వా చణ్డోఽభిదుద్రావ తాం కాలీమతిభీషణామ్ ॥ ౭.౧౬॥
శరవర్షైర్మహాభీమైర్భీమాక్షీం తాం మహాసురః ।
ఛాదయామాస చక్రైశ్చ ముణ్డః క్షిప్తైః సహస్రశః ॥ ౭.౧౭॥
తాని చక్రాణ్యనేకాని విశమానాని తన్ముఖమ్ ।
బభుర్యథార్కబిమ్బాని సుబహూని ఘనోదరమ్ ॥ ౭.౧౮॥
తతో జహాసాతిరుషా భీమం భైరవనాదినీ ।
కాలీ కరాలవదనా దుర్దర్శదశనోజ్జ్వలా ॥ ౭.౧౯॥
ఉత్థాయ చ మహాసింహం దేవీ చణ్డమధావత ।
గృహీత్వా చాస్య కేశేషు శిరస్తేనాసినాచ్ఛినత్ ॥ ౭.౨౦॥
అథ ముణ్డోఽభ్యధావత్తాం దృష్ట్వా చణ్డం నిపాతితమ్ ।
తమప్యపాతయద్భూమౌ సా ఖడ్గాభిహతం రుషా ॥ ౭.౨౧॥
హతశేషం తతః సైన్యం దృష్ట్వా చణ్డం నిపాతితమ్ ।
ముణ్డం చ సుమహావీర్యం దిశో భేజే భయాతురమ్ ॥ ౭.౨౨॥
శిరశ్చణ్డస్య కాలీ చ గృహీత్వా ముణ్డమేవ చ ।
ప్రాహ ప్రచణ్డాట్టహాసమిశ్రమభ్యేత్య చణ్డికామ్ ॥ ౭.౨౩॥
మయా తవాత్రోపహృతౌ చణ్డముణ్డౌ మహాపశూ ।
యుద్ధయజ్ఞే స్వయం శుమ్భం నిశుమ్భం చ హనిష్యసి ॥ ౭.౨౪॥
ఋషిరువాచ ॥ ౭.౨౫॥
తావానీతౌ తతో దృష్ట్వా చణ్డముణ్డౌ మహాసురౌ ।
ఉవాచకాలీం కల్యాణీ లలితం చణ్డికా వచః ॥ ౭.౨౬॥
యస్మాచ్చణ్డం చ ముణ్డం చ గృహీత్వా త్వముపాగతా ।
చాముణ్డేతి తతో లోకే ఖ్యాతా దేవీ భవిష్యసి ॥ ౭.౨౭॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
చణ్డముణ్డవధో నామ సప్తమోఽధ్యాయః ॥ ౭॥
ఉవాచ౨, శ్లోకాః ౨౫, ఏవమాదితః ॥ ౪౩౯॥
॥ ౮. రక్తబీజవధో నామాష్టమోఽధ్యాయః ॥
। ధ్యానమ్ ।
ఓం అరుణాం కరుణాతరఙ్గితాక్షీం
ధృతపాశాఙ్కుశబాణాచాపహస్తామ్ ।
అణిమాదిభిరావృతాం మయూఖై-
రహమిత్యేవ విభావయే భవానీమ్ ॥
ఓం ఋషిరువాచ ॥ ౮.౧॥
చణ్డే చ నిహతే దైత్యే ముణ్డే చ వినిపాతితే ।
బహులేషు చ సైన్యేషు క్షయితేష్వసురేశ్వరః ॥ ౮.౨॥
తతః కోపపరాధీనచేతాః శుమ్భః ప్రతాపవాన్ ।
ఉద్యోగం సర్వసైన్యానాం దైత్యానామాదిదేశ హ ॥ ౮.౩॥
అద్య సర్వబలైర్దైత్యాః షడశీతిరుదాయుధాః ।
కమ్బూనాం చతురశీతిర్నిర్యాన్తు స్వబలైర్వృతాః ॥ ౮.౪॥
కోటివీర్యాణి పఞ్చాశదసురాణాం కులాని వై ।
శతం కులాని ధౌమ్రాణాం నిర్గచ్ఛన్తు మమాజ్ఞయా ॥ ౮.౫॥
కాలకా దౌర్హృదా మౌర్వాః కాలికేయాస్తథాసురాః ।
యుద్ధాయ సజ్జా నిర్యాన్తు ఆజ్ఞయా త్వరితా మమ ॥ ౮.౬॥
ఇత్యాజ్ఞాప్యాసురపతిః శుమ్భో భైరవశాసనః ।
నిర్జగామ మహాసైన్యసహస్రైర్బహుభిర్వృతః ॥ ౮.౭॥
ఆయాన్తం చణ్డికా దృష్ట్వా తత్సైన్యమతిభీషణమ్ ।
జ్యాస్వనైః పూరయామాస ధరణీగగనాన్తరమ్ ॥ ౮.౮॥
తతః సింహో మహానాదమతీవ కృతవాన్నృప ।
ఘణ్టాస్వనేన తాన్నాదానమ్బికా చోపబృంహయత్ ॥ ౮.౯॥
ధనుర్జ్యాసింహఘణ్టానాం నాదాపూరితదిఙ్ముఖా ।
నినాదైర్భీషణైః కాలీ జిగ్యే విస్తారితాననా ॥ ౮.౧౦॥
తం నినాదముపశ్రుత్య దైత్యసైన్యైశ్చతుర్దిశమ్ ।
దేవీ సింహస్తథా కాలీ సరోషైః పరివారితాః ॥ ౮.౧౧॥
ఏతస్మిన్నన్తరే భూప వినాశాయ సురద్విషామ్ ।
భవాయామరసింహానామతివీర్యబలాన్వితాః ॥ ౮.౧౨॥
బ్రహ్మేశగుహవిష్ణూనాం తథేన్ద్రస్య చ శక్తయః ।
శరీరేభ్యో వినిష్క్రమ్య తద్రూపైశ్చణ్డికాం యయుః ॥ ౮.౧౩॥
యస్య దేవస్య యద్రూపం యథా భూషణవాహనమ్ ।
తద్వదేవ హి తచ్ఛక్తిరసురాన్యోద్ధుమాయయౌ ॥ ౮.౧౪॥
హంసయుక్తవిమానాగ్రే సాక్షసూత్రకమణ్డలుః ।
ఆయాతా బ్రహ్మణః శక్తిర్బ్రహ్మాణీత్యభిధీయతే ॥ ౮.౧౫॥
మాహేశ్వరీ వృషారూఢా త్రిశూలవరధారిణీ ।
మహాహివలయా ప్రాప్తా చన్ద్రరేఖావిభూషణా ॥ ౮.౧౬॥
కౌమారీ శక్తిహస్తా చ మయూరవరవాహనా ।
యోద్ధుమభ్యాయయౌ దైత్యానమ్బికా గుహరూపిణీ ॥ ౮.౧౭॥
తథైవ వైష్ణవీ శక్తిర్గరుడోపరి సంస్థితా ।
శఙ్ఖచక్రగదాశార్ఙ్గఖడ్గహస్తాభ్యుపాయయౌ ॥ ౮.౧౮॥
యజ్ఞవారాహమతులం రూపం యా బిభ్రతో హరేః ।
శక్తిః సాప్యాయయౌ తత్ర వారాహీం బిభ్రతీ తనుమ్ ॥ ౮.౧౯॥
నారసింహీ నృసింహస్య బిభ్రతీ సదృశం వపుః ।
ప్రాప్తా తత్ర సటాక్షేపక్షిప్తనక్షత్రసంహతిః ॥ ౮.౨౦॥
వజ్రహస్తా తథైవైన్ద్రీ గజరాజోపరి స్థితా ।
ప్రాప్తా సహస్రనయనా యథా శక్రస్తథైవ సా ॥ ౮.౨౧॥
తతః పరివృతస్తాభిరీశానో దేవశక్తిభిః ।
హన్యన్తామసురాః శీఘ్రం మమ ప్రీత్యాహ చణ్డికామ్ ॥ ౮.౨౨॥
తతో దేవీశరీరాత్తు వినిష్క్రాన్తాతిభీషణా ।
చణ్డికా శక్తిరత్యుగ్రా శివాశతనినాదినీ ॥ ౮.౨౩॥
సా చాహ ధూమ్రజటిలమీశానమపరాజితా ।
దూత త్వం గచ్ఛ భగవన్ పార్శ్వం శుమ్భనిశుమ్భయోః ॥ ౮.౨౪॥
బ్రూహి శుమ్భం నిశుమ్భం చ దానవావతిగర్వితౌ ।
యే చాన్యే దానవాస్తత్ర యుద్ధాయ సముపస్థితాః ॥ ౮.౨౫॥
త్రైలోక్యమిన్ద్రో లభతాం దేవాః సన్తు హవిర్భుజః ।
యూయం ప్రయాత పాతాలం యది జీవితుమిచ్ఛథ ॥ ౮.౨౬॥
బలావలేపాదథ చేద్భవన్తో యుద్ధకాఙ్క్షిణః ।
తదాగచ్ఛత తృప్యన్తు మచ్ఛివాః పిశితేన వః ॥ ౮.౨౭॥
యతో నియుక్తో దౌత్యేన తయా దేవ్యా శివః స్వయమ్ ।
శివదూతీతి లోకేఽస్మింస్తతః సా ఖ్యాతిమాగతా ॥ ౮.౨౮॥
తేఽపి శ్రుత్వా వచో దేవ్యాః శర్వాఖ్యాతం మహాసురాః ।
అమర్షాపూరితా జగ్ముర్యత్ర కాత్యాయనీ స్థితా ॥ ౮.౨౯॥
తతః ప్రథమమేవాగ్రే శరశక్త్యృష్టివృష్టిభిః ।
వవర్షురుద్ధతామర్షాస్తాం దేవీమమరారయః ॥ ౮.౩౦॥
సా చ తాన్ ప్రహితాన్ బాణాఞ్ఛూలశక్తిపరశ్వధాన్ ।
చిచ్ఛేద లీలయాధ్మాతధనుర్ముక్తైర్మహేషుభిః ॥ ౮.౩౧॥
తస్యాగ్రతస్తథా కాలీ శూలపాతవిదారితాన్ ।
ఖట్వాఙ్గపోథితాంశ్చారీన్కుర్వతీ వ్యచరత్తదా ॥ ౮.౩౨॥
కమణ్డలుజలాక్షేపహతవీర్యాన్ హతౌజసః ।
బ్రహ్మాణీ చాకరోచ్ఛత్రూన్యేన యేన స్మ ధావతి ॥ ౮.౩౩॥
మాహేశ్వరీ త్రిశూలేన తథా చక్రేణ వైష్ణవీ ।
దైత్యాఞ్జఘాన కౌమారీ తథా శక్త్యాతికోపనా ॥ ౮.౩౪॥
ఐన్ద్రీ కులిశపాతేన శతశో దైత్యదానవాః ।
పేతుర్విదారితాః పృథ్వ్యాం రుధిరౌఘప్రవర్షిణః ॥ ౮.౩౫॥
తుణ్డప్రహారవిధ్వస్తా దంష్ట్రాగ్రక్షతవక్షసః ।
వారాహమూర్త్యా న్యపతంశ్చక్రేణ చ విదారితాః ॥ ౮.౩౬॥
నఖైర్విదారితాంశ్చాన్యాన్ భక్షయన్తీ మహాసురాన్ ।
నారసింహీ చచారాజౌ నాదాపూర్ణదిగమ్బరా ॥ ౮.౩౭॥
చణ్డాట్టహాసైరసురాః శివదూత్యభిదూషితాః ।
పేతుః పృథివ్యాం పతితాంస్తాంశ్చఖాదాథ సా తదా ॥ ౮.౩౮॥
ఇతి మాతృగణం క్రుద్ధం మర్దయన్తం మహాసురాన్ ।
దృష్ట్వాభ్యుపాయైర్వివిధైర్నేశుర్దేవారిసైనికాః ॥ ౮.౩౯॥
పలాయనపరాన్దృష్ట్వా దైత్యాన్మాతృగణార్దితాన్ ।
యోద్ధుమభ్యాయయౌ క్రుద్ధో రక్తబీజో మహాసురః ॥ ౮.౪౦॥
రక్తబిన్దుర్యదా భూమౌ పతత్యస్య శరీరతః ।
సముత్పతతి మేదిన్యాం తత్ప్రమాణో మహాసురః ॥ ౮.౪౧॥
యుయుధే స గదాపాణిరిన్ద్రశక్త్యా మహాసురః ।
తతశ్చైన్ద్రీ స్వవజ్రేణ రక్తబీజమతాడయత్ ॥ ౮.౪౨॥
కులిశేనాహతస్యాశు బహు సుస్రావ శోణితమ్ ।
సముత్తస్థుస్తతో యోధాస్తద్రూపాస్తత్పరాక్రమాః ॥ ౮.౪౩॥
యావన్తః పతితాస్తస్య శరీరాద్రక్తబిన్దవః ।
తావన్తః పురుషా జాతాస్తద్వీర్యబలవిక్రమాః ॥ ౮.౪౪॥
తే చాపి యుయుధుస్తత్ర పురుషా రక్తసమ్భవాః ।
సమం మాతృభిరత్యుగ్రశస్త్రపాతాతిభీషణమ్ ॥ ౮.౪౫॥
పునశ్చ వజ్రపాతేన క్షతమస్య శిరో యదా ।
వవాహ రక్తం పురుషాస్తతో జాతాః సహస్రశః ॥ ౮.౪౬॥
వైష్ణవీ సమరే చైనం చక్రేణాభిజఘాన హ ।
గదయా తాడయామాస ఐన్ద్రీ తమసురేశ్వరమ్ ॥ ౮.౪౭॥
వైష్ణవీచక్రభిన్నస్య రుధిరస్రావసమ్భవైః ।
సహస్రశో జగద్వ్యాప్తం తత్ప్రమాణైర్మహాసురైః ॥ ౮.౪౮॥
శక్త్యా జఘాన కౌమారీ వారాహీ చ తథాసినా ।
మాహేశ్వరీ త్రిశూలేన రక్తబీజం మహాసురమ్ ॥ ౮.౪౯॥
స చాపి గదయా దైత్యః సర్వా ఏవాహనత్ పృథక్ ।
మాతౄః కోపసమావిష్టో రక్తబీజో మహాసురః ॥ ౮.౫౦॥
తస్యాహతస్య బహుధా శక్తిశూలాదిభిర్భువి ।
పపాత యో వై రక్తౌఘస్తేనాసఞ్ఛతశోఽసురాః ॥ ౮.౫౧॥
తైశ్చాసురాసృక్సమ్భూతైరసురైః సకలం జగత్ ।
వ్యాప్తమాసీత్తతో దేవా భయమాజగ్మురుత్తమమ్ ॥ ౮.౫౨॥
తాన్ విషణ్ణాన్ సురాన్ దృష్ట్వా చణ్డికా ప్రాహసత్వరమ్ ।
ఉవాచకాలీం చాముణ్డే విస్తీర్ణం వదనం కురు ॥ ౮.౫౩॥
మచ్ఛస్త్రపాతసమ్భూతాన్ రక్తబిన్దూన్ మహాసురాన్ ।
రక్తబిన్దోః ప్రతీచ్ఛ త్వం వక్త్రేణానేన వేగినా ॥ ౮.౫౪॥
భక్షయన్తీ చర రణే తదుత్పన్నాన్మహాసురాన్ ।
ఏవమేష క్షయం దైత్యః క్షేణరక్తో గమిష్యతి ॥ ౮.౫౫॥
భక్ష్యమాణాస్త్వయా చోగ్రా న చోత్పత్స్యన్తి చాపరే ।
ఇత్యుక్త్వా తాం తతో దేవీ శూలేనాభిజఘాన తమ్ ॥ ౮.౫౬॥
ముఖేన కాలీ జగృహే రక్తబీజస్య శోణితమ్ ।
తతోఽసావాజఘానాథ గదయా తత్ర చణ్డికామ్ ॥ ౮.౫౭॥
న చాస్యా వేదనాం చక్రే గదాపాతోఽల్పికామపి ।
తస్యాహతస్య దేహాత్తు బహు సుస్రావ శోణితమ్ ॥ ౮.౫౮॥
యతస్తతస్తద్వక్త్రేణ చాముణ్డా సమ్ప్రతీచ్ఛతి ।
ముఖే సముద్గతా యేఽస్యా రక్తపాతాన్మహాసురాః ॥ ౮.౫౯॥
తాంశ్చఖాదాథ చాముణ్డా పపౌ తస్య చ శోణితమ్ ।
దేవీ శూలేన వజ్రేణ బాణైరసిభిరృష్టిభిః ॥ ౮.౬౦॥
జఘాన రక్తబీజం తం చాముణ్డాపీతశోణితమ్ ।
స పపాత మహీపృష్ఠే శస్త్రసఙ్ఘసమాహతః ॥ ౮.౬౧॥
నీరక్తశ్చ మహీపాల రక్తబీజో మహాసురః ।
తతస్తే హర్షమతులమవాపుస్త్రిదశా నృప ॥ ౮.౬౨॥
తేషాం మాతృగణో జాతో ననర్తాసృఙ్మదోద్ధతః ॥ ౮.౬౩॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
రక్తబీజవధో నామాష్టమోఽధ్యాయః ॥ ౮॥
ఉవాచ౧, అర్ధశ్లోకః ౧, శ్లోకాః ౬౧, ఏవమాదితః ॥ ౫౦౨॥
ఓం అరుణాం కరుణాతరఙ్గితాక్షీం
ధృతపాశాఙ్కుశబాణాచాపహస్తామ్ ।
అణిమాదిభిరావృతాం మయూఖై-
రహమిత్యేవ విభావయే భవానీమ్ ॥
ఓం ఋషిరువాచ ॥ ౮.౧॥
చణ్డే చ నిహతే దైత్యే ముణ్డే చ వినిపాతితే ।
బహులేషు చ సైన్యేషు క్షయితేష్వసురేశ్వరః ॥ ౮.౨॥
తతః కోపపరాధీనచేతాః శుమ్భః ప్రతాపవాన్ ।
ఉద్యోగం సర్వసైన్యానాం దైత్యానామాదిదేశ హ ॥ ౮.౩॥
అద్య సర్వబలైర్దైత్యాః షడశీతిరుదాయుధాః ।
కమ్బూనాం చతురశీతిర్నిర్యాన్తు స్వబలైర్వృతాః ॥ ౮.౪॥
కోటివీర్యాణి పఞ్చాశదసురాణాం కులాని వై ।
శతం కులాని ధౌమ్రాణాం నిర్గచ్ఛన్తు మమాజ్ఞయా ॥ ౮.౫॥
కాలకా దౌర్హృదా మౌర్వాః కాలికేయాస్తథాసురాః ।
యుద్ధాయ సజ్జా నిర్యాన్తు ఆజ్ఞయా త్వరితా మమ ॥ ౮.౬॥
ఇత్యాజ్ఞాప్యాసురపతిః శుమ్భో భైరవశాసనః ।
నిర్జగామ మహాసైన్యసహస్రైర్బహుభిర్వృతః ॥ ౮.౭॥
ఆయాన్తం చణ్డికా దృష్ట్వా తత్సైన్యమతిభీషణమ్ ।
జ్యాస్వనైః పూరయామాస ధరణీగగనాన్తరమ్ ॥ ౮.౮॥
తతః సింహో మహానాదమతీవ కృతవాన్నృప ।
ఘణ్టాస్వనేన తాన్నాదానమ్బికా చోపబృంహయత్ ॥ ౮.౯॥
ధనుర్జ్యాసింహఘణ్టానాం నాదాపూరితదిఙ్ముఖా ।
నినాదైర్భీషణైః కాలీ జిగ్యే విస్తారితాననా ॥ ౮.౧౦॥
తం నినాదముపశ్రుత్య దైత్యసైన్యైశ్చతుర్దిశమ్ ।
దేవీ సింహస్తథా కాలీ సరోషైః పరివారితాః ॥ ౮.౧౧॥
ఏతస్మిన్నన్తరే భూప వినాశాయ సురద్విషామ్ ।
భవాయామరసింహానామతివీర్యబలాన్వితాః ॥ ౮.౧౨॥
బ్రహ్మేశగుహవిష్ణూనాం తథేన్ద్రస్య చ శక్తయః ।
శరీరేభ్యో వినిష్క్రమ్య తద్రూపైశ్చణ్డికాం యయుః ॥ ౮.౧౩॥
యస్య దేవస్య యద్రూపం యథా భూషణవాహనమ్ ।
తద్వదేవ హి తచ్ఛక్తిరసురాన్యోద్ధుమాయయౌ ॥ ౮.౧౪॥
హంసయుక్తవిమానాగ్రే సాక్షసూత్రకమణ్డలుః ।
ఆయాతా బ్రహ్మణః శక్తిర్బ్రహ్మాణీత్యభిధీయతే ॥ ౮.౧౫॥
మాహేశ్వరీ వృషారూఢా త్రిశూలవరధారిణీ ।
మహాహివలయా ప్రాప్తా చన్ద్రరేఖావిభూషణా ॥ ౮.౧౬॥
కౌమారీ శక్తిహస్తా చ మయూరవరవాహనా ।
యోద్ధుమభ్యాయయౌ దైత్యానమ్బికా గుహరూపిణీ ॥ ౮.౧౭॥
తథైవ వైష్ణవీ శక్తిర్గరుడోపరి సంస్థితా ।
శఙ్ఖచక్రగదాశార్ఙ్గఖడ్గహస్తాభ్యుపాయయౌ ॥ ౮.౧౮॥
యజ్ఞవారాహమతులం రూపం యా బిభ్రతో హరేః ।
శక్తిః సాప్యాయయౌ తత్ర వారాహీం బిభ్రతీ తనుమ్ ॥ ౮.౧౯॥
నారసింహీ నృసింహస్య బిభ్రతీ సదృశం వపుః ।
ప్రాప్తా తత్ర సటాక్షేపక్షిప్తనక్షత్రసంహతిః ॥ ౮.౨౦॥
వజ్రహస్తా తథైవైన్ద్రీ గజరాజోపరి స్థితా ।
ప్రాప్తా సహస్రనయనా యథా శక్రస్తథైవ సా ॥ ౮.౨౧॥
తతః పరివృతస్తాభిరీశానో దేవశక్తిభిః ।
హన్యన్తామసురాః శీఘ్రం మమ ప్రీత్యాహ చణ్డికామ్ ॥ ౮.౨౨॥
తతో దేవీశరీరాత్తు వినిష్క్రాన్తాతిభీషణా ।
చణ్డికా శక్తిరత్యుగ్రా శివాశతనినాదినీ ॥ ౮.౨౩॥
సా చాహ ధూమ్రజటిలమీశానమపరాజితా ।
దూత త్వం గచ్ఛ భగవన్ పార్శ్వం శుమ్భనిశుమ్భయోః ॥ ౮.౨౪॥
బ్రూహి శుమ్భం నిశుమ్భం చ దానవావతిగర్వితౌ ।
యే చాన్యే దానవాస్తత్ర యుద్ధాయ సముపస్థితాః ॥ ౮.౨౫॥
త్రైలోక్యమిన్ద్రో లభతాం దేవాః సన్తు హవిర్భుజః ।
యూయం ప్రయాత పాతాలం యది జీవితుమిచ్ఛథ ॥ ౮.౨౬॥
బలావలేపాదథ చేద్భవన్తో యుద్ధకాఙ్క్షిణః ।
తదాగచ్ఛత తృప్యన్తు మచ్ఛివాః పిశితేన వః ॥ ౮.౨౭॥
యతో నియుక్తో దౌత్యేన తయా దేవ్యా శివః స్వయమ్ ।
శివదూతీతి లోకేఽస్మింస్తతః సా ఖ్యాతిమాగతా ॥ ౮.౨౮॥
తేఽపి శ్రుత్వా వచో దేవ్యాః శర్వాఖ్యాతం మహాసురాః ।
అమర్షాపూరితా జగ్ముర్యత్ర కాత్యాయనీ స్థితా ॥ ౮.౨౯॥
తతః ప్రథమమేవాగ్రే శరశక్త్యృష్టివృష్టిభిః ।
వవర్షురుద్ధతామర్షాస్తాం దేవీమమరారయః ॥ ౮.౩౦॥
సా చ తాన్ ప్రహితాన్ బాణాఞ్ఛూలశక్తిపరశ్వధాన్ ।
చిచ్ఛేద లీలయాధ్మాతధనుర్ముక్తైర్మహేషుభిః ॥ ౮.౩౧॥
తస్యాగ్రతస్తథా కాలీ శూలపాతవిదారితాన్ ।
ఖట్వాఙ్గపోథితాంశ్చారీన్కుర్వతీ వ్యచరత్తదా ॥ ౮.౩౨॥
కమణ్డలుజలాక్షేపహతవీర్యాన్ హతౌజసః ।
బ్రహ్మాణీ చాకరోచ్ఛత్రూన్యేన యేన స్మ ధావతి ॥ ౮.౩౩॥
మాహేశ్వరీ త్రిశూలేన తథా చక్రేణ వైష్ణవీ ।
దైత్యాఞ్జఘాన కౌమారీ తథా శక్త్యాతికోపనా ॥ ౮.౩౪॥
ఐన్ద్రీ కులిశపాతేన శతశో దైత్యదానవాః ।
పేతుర్విదారితాః పృథ్వ్యాం రుధిరౌఘప్రవర్షిణః ॥ ౮.౩౫॥
తుణ్డప్రహారవిధ్వస్తా దంష్ట్రాగ్రక్షతవక్షసః ।
వారాహమూర్త్యా న్యపతంశ్చక్రేణ చ విదారితాః ॥ ౮.౩౬॥
నఖైర్విదారితాంశ్చాన్యాన్ భక్షయన్తీ మహాసురాన్ ।
నారసింహీ చచారాజౌ నాదాపూర్ణదిగమ్బరా ॥ ౮.౩౭॥
చణ్డాట్టహాసైరసురాః శివదూత్యభిదూషితాః ।
పేతుః పృథివ్యాం పతితాంస్తాంశ్చఖాదాథ సా తదా ॥ ౮.౩౮॥
ఇతి మాతృగణం క్రుద్ధం మర్దయన్తం మహాసురాన్ ।
దృష్ట్వాభ్యుపాయైర్వివిధైర్నేశుర్దేవారిసైనికాః ॥ ౮.౩౯॥
పలాయనపరాన్దృష్ట్వా దైత్యాన్మాతృగణార్దితాన్ ।
యోద్ధుమభ్యాయయౌ క్రుద్ధో రక్తబీజో మహాసురః ॥ ౮.౪౦॥
రక్తబిన్దుర్యదా భూమౌ పతత్యస్య శరీరతః ।
సముత్పతతి మేదిన్యాం తత్ప్రమాణో మహాసురః ॥ ౮.౪౧॥
యుయుధే స గదాపాణిరిన్ద్రశక్త్యా మహాసురః ।
తతశ్చైన్ద్రీ స్వవజ్రేణ రక్తబీజమతాడయత్ ॥ ౮.౪౨॥
కులిశేనాహతస్యాశు బహు సుస్రావ శోణితమ్ ।
సముత్తస్థుస్తతో యోధాస్తద్రూపాస్తత్పరాక్రమాః ॥ ౮.౪౩॥
యావన్తః పతితాస్తస్య శరీరాద్రక్తబిన్దవః ।
తావన్తః పురుషా జాతాస్తద్వీర్యబలవిక్రమాః ॥ ౮.౪౪॥
తే చాపి యుయుధుస్తత్ర పురుషా రక్తసమ్భవాః ।
సమం మాతృభిరత్యుగ్రశస్త్రపాతాతిభీషణమ్ ॥ ౮.౪౫॥
పునశ్చ వజ్రపాతేన క్షతమస్య శిరో యదా ।
వవాహ రక్తం పురుషాస్తతో జాతాః సహస్రశః ॥ ౮.౪౬॥
వైష్ణవీ సమరే చైనం చక్రేణాభిజఘాన హ ।
గదయా తాడయామాస ఐన్ద్రీ తమసురేశ్వరమ్ ॥ ౮.౪౭॥
వైష్ణవీచక్రభిన్నస్య రుధిరస్రావసమ్భవైః ।
సహస్రశో జగద్వ్యాప్తం తత్ప్రమాణైర్మహాసురైః ॥ ౮.౪౮॥
శక్త్యా జఘాన కౌమారీ వారాహీ చ తథాసినా ।
మాహేశ్వరీ త్రిశూలేన రక్తబీజం మహాసురమ్ ॥ ౮.౪౯॥
స చాపి గదయా దైత్యః సర్వా ఏవాహనత్ పృథక్ ।
మాతౄః కోపసమావిష్టో రక్తబీజో మహాసురః ॥ ౮.౫౦॥
తస్యాహతస్య బహుధా శక్తిశూలాదిభిర్భువి ।
పపాత యో వై రక్తౌఘస్తేనాసఞ్ఛతశోఽసురాః ॥ ౮.౫౧॥
తైశ్చాసురాసృక్సమ్భూతైరసురైః సకలం జగత్ ।
వ్యాప్తమాసీత్తతో దేవా భయమాజగ్మురుత్తమమ్ ॥ ౮.౫౨॥
తాన్ విషణ్ణాన్ సురాన్ దృష్ట్వా చణ్డికా ప్రాహసత్వరమ్ ।
ఉవాచకాలీం చాముణ్డే విస్తీర్ణం వదనం కురు ॥ ౮.౫౩॥
మచ్ఛస్త్రపాతసమ్భూతాన్ రక్తబిన్దూన్ మహాసురాన్ ।
రక్తబిన్దోః ప్రతీచ్ఛ త్వం వక్త్రేణానేన వేగినా ॥ ౮.౫౪॥
భక్షయన్తీ చర రణే తదుత్పన్నాన్మహాసురాన్ ।
ఏవమేష క్షయం దైత్యః క్షేణరక్తో గమిష్యతి ॥ ౮.౫౫॥
భక్ష్యమాణాస్త్వయా చోగ్రా న చోత్పత్స్యన్తి చాపరే ।
ఇత్యుక్త్వా తాం తతో దేవీ శూలేనాభిజఘాన తమ్ ॥ ౮.౫౬॥
ముఖేన కాలీ జగృహే రక్తబీజస్య శోణితమ్ ।
తతోఽసావాజఘానాథ గదయా తత్ర చణ్డికామ్ ॥ ౮.౫౭॥
న చాస్యా వేదనాం చక్రే గదాపాతోఽల్పికామపి ।
తస్యాహతస్య దేహాత్తు బహు సుస్రావ శోణితమ్ ॥ ౮.౫౮॥
యతస్తతస్తద్వక్త్రేణ చాముణ్డా సమ్ప్రతీచ్ఛతి ।
ముఖే సముద్గతా యేఽస్యా రక్తపాతాన్మహాసురాః ॥ ౮.౫౯॥
తాంశ్చఖాదాథ చాముణ్డా పపౌ తస్య చ శోణితమ్ ।
దేవీ శూలేన వజ్రేణ బాణైరసిభిరృష్టిభిః ॥ ౮.౬౦॥
జఘాన రక్తబీజం తం చాముణ్డాపీతశోణితమ్ ।
స పపాత మహీపృష్ఠే శస్త్రసఙ్ఘసమాహతః ॥ ౮.౬౧॥
నీరక్తశ్చ మహీపాల రక్తబీజో మహాసురః ।
తతస్తే హర్షమతులమవాపుస్త్రిదశా నృప ॥ ౮.౬౨॥
తేషాం మాతృగణో జాతో ననర్తాసృఙ్మదోద్ధతః ॥ ౮.౬౩॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
రక్తబీజవధో నామాష్టమోఽధ్యాయః ॥ ౮॥
ఉవాచ౧, అర్ధశ్లోకః ౧, శ్లోకాః ౬౧, ఏవమాదితః ॥ ౫౦౨॥
॥ ౯. నిశుమ్భవధో నామ నవమోఽధ్యాయః ॥
। ధ్యానమ్ ।
ఓం బన్ధూకకాఞ్చననిభం రుచిరాక్షమాలాం
పాశాఙ్కుశౌ చ వరదాం నిజబాహుదణ్డైః ।
బిభ్రాణమిన్దుశకలాభరణం త్రినేత్ర-
మర్ధాంబికేశమనిశం వపురాశ్రయామి ॥
ఓం రాజోవాచ ॥ ౯.౧॥
విచిత్రమిదమాఖ్యాతం భగవన్ భవతా మమ ।
దేవ్యాశ్చరితమాహాత్మ్యం రక్తబీజవధాశ్రితమ్ ॥ ౯.౨॥
భూయశ్చేచ్ఛామ్యహం శ్రోతుం రక్తబీజే నిపాతితే ।
చకార శుమ్భో యత్కర్మ నిశుమ్భశ్చాతికోపనః ॥ ౯.౩॥
ఋషిరువాచ ॥ ౯.౪॥
చకార కోపమతులం రక్తబీజే నిపాతితే ।
శుమ్భాసురో నిశుమ్భశ్చ హతేష్వన్యేషు చాహవే ॥ ౯.౫॥
హన్యమానం మహాసైన్యం విలోక్యామర్షముద్వహన్ ।
అభ్యధావన్నిశుమ్భోఽథ ముఖ్యయాసురసేనయా ॥ ౯.౬॥
తస్యాగ్రతస్తథా పృష్ఠే పార్శ్వయోశ్చ మహాసురాః ।
సన్దష్టౌష్ఠపుటాః క్రుద్ధా హన్తుం దేవీముపాయయుః ॥ ౯.౭॥
ఆజగామ మహావీర్యః శుమ్భోఽపి స్వబలైర్వృతః ।
నిహన్తుం చణ్డికాం కోపాత్కృత్వా యుద్ధం తు మాతృభిః ॥ ౯.౮॥
తతో యుద్ధమతీవాసీద్దేవ్యా శుమ్భనిశుమ్భయోః ।
శరవర్షమతీవోగ్రం మేఘయోరివ వర్షతోః ॥ ౯.౯॥
చిచ్ఛేదాస్తాఞ్ఛరాంస్తాభ్యాం చణ్డికా స్వశరోత్కరైః ।
తాడయామాస చాఙ్గేషు శస్త్రౌఘైరసురేశ్వరౌ ॥ ౯.౧౦॥
నిశుమ్భో నిశితం ఖడ్గం చర్మ చాదాయ సుప్రభమ్ ।
అతాడయన్మూర్ధ్ని సింహం దేవ్యా వాహనముత్తమమ్ ॥ ౯.౧౧॥
తాడితే వాహనే దేవీ క్షురప్రేణాసిముత్తమమ్ ।
నిశుమ్భస్యాశు చిచ్ఛేద చర్మ చాప్యష్టచన్ద్రకమ్ ॥ ౯.౧౨॥
ఛిన్నే చర్మణి ఖడ్గే చ శక్తిం చిక్షేప సోఽసురః ।
తామప్యస్య ద్విధా చక్రే చక్రేణాభిముఖాగతామ్ ॥ ౯.౧౩॥
కోపాధ్మాతో నిశుమ్భోఽథ శూలం జగ్రాహ దానవః ।
ఆయాతం ముష్టిపాతేన దేవీ తచ్చాప్యచూర్ణయత్ ॥ ౯.౧౪॥
ఆవిద్యాథ గదాం సోఽపి చిక్షేప చణ్డికాం ప్రతి ।
సాపి దేవ్యాస్ త్రిశూలేన భిన్నా భస్మత్వమాగతా ॥ ౯.౧౫॥
తతః పరశుహస్తం తమాయాన్తం దైత్యపుఙ్గవమ్ ।
ఆహత్య దేవీ బాణౌఘైరపాతయత భూతలే ॥ ౯.౧౬॥
తస్మిన్నిపతితే భూమౌ నిశుమ్భే భీమవిక్రమే ।
భ్రాతర్యతీవ సఙ్క్రుద్ధః ప్రయయౌ హన్తుమమ్బికామ్ ॥ ౯.౧౭॥
స రథస్థస్తథాత్యుచ్చైర్గృహీతపరమాయుధైః ।
భుజైరష్టాభిరతులైర్వ్యాప్యాశేషం బభౌ నభః ॥ ౯.౧౮॥
తమాయాన్తం సమాలోక్య దేవీ శఙ్ఖమవాదయత్ ।
జ్యాశబ్దం చాపి ధనుషశ్చకారాతీవ దుఃసహమ్ ॥ ౯.౧౯॥
పూరయామాస కకుభో నిజఘణ్టాస్వనేన చ ।
సమస్తదైత్యసైన్యానాం తేజోవధవిధాయినా ॥ ౯.౨౦॥
తతః సింహో మహానాదైస్త్యాజితేభమహామదైః ।
పూరయామాస గగనం గాం తథైవ దిశో దశ ॥ ౯.౨౧॥
తతః కాలీ సముత్పత్య గగనం క్ష్మామతాడయత్ ।
కరాభ్యాం తన్నినాదేన ప్రాక్స్వనాస్తే తిరోహితాః ॥ ౯.౨౨॥
అట్టాట్టహాసమశివం శివదూతీ చకార హ ।
వైః శబ్దైరసురాస్త్రేసుః శుమ్భః కోపం పరం యయౌ ॥ ౯.౨౩॥
దురాత్మంస్తిష్ఠ తిష్ఠేతి వ్యాజహారామ్బికా యదా ।
తదా జయేత్యభిహితం దేవైరాకాశసంస్థితైః ॥ ౯.౨౪॥
శుమ్భేనాగత్య యా శక్తిర్ముక్తా జ్వాలాతిభీషణా ।
ఆయాన్తీ వహ్నికూటాభా సా నిరస్తా మహోల్కయా ॥ ౯.౨౫॥
సింహనాదేన శుమ్భస్య వ్యాప్తం లోకత్రయాన్తరమ్ ।
నిర్ఘాతనిఃస్వనో ఘోరో జితవానవనీపతే ॥ ౯.౨౬॥
శుమ్భముక్తాఞ్ఛరాన్దేవీ శుమ్భస్తత్ప్రహితాఞ్ఛరాన్ ।
చిచ్ఛేద స్వశరైరుగ్రైః శతశోఽథ సహస్రశః ॥ ౯.౨౭॥
తతః సా చణ్డికా క్రుద్ధా శూలేనాభిజఘాన తమ్ ।
స తదాభిహతో భూమౌ మూర్చ్ఛితో నిపపాత హ ॥ ౯.౨౮॥
తతో నిశుమ్భః సమ్ప్రాప్య చేతనామాత్తకార్ముకః ।
ఆజఘాన శరైర్దేవీం కాలీం కేసరిణం తథా ॥ ౯.౨౯॥
పునశ్చ కృత్వా బాహూనామయుతం దనుజేశ్వరః ।
చక్రాయుధేన దితిజశ్ఛాదయామాస చణ్డికామ్ ॥ ౯.౩౦॥
తతో భగవతీ క్రుద్ధా దుర్గా దుర్గార్తినాశినీ ।
చిచ్ఛేద దేవీ చక్రాణి స్వశరైః సాయకాంశ్చ తాన్ ॥ ౯.౩౧॥
తతో నిశుమ్భో వేగేన గదామాదాయ చణ్డికామ్ ।
అభ్యధావత వై హన్తుం దైత్యసైన్యసమావృతః ॥ ౯.౩౨॥
తస్యాపతత ఏవాశు గదాం చిచ్ఛేద చణ్డికా ।
ఖడ్గేన శితధారేణ స చ శూలం సమాదదే ॥ ౯.౩౩॥
శూలహస్తం సమాయాన్తం నిశుమ్భమమరార్దనమ్ ।
హృది వివ్యాధ శూలేన వేగావిద్ధేన చణ్డికా ॥ ౯.౩౪॥
భిన్నస్య తస్య శూలేన హృదయాన్నిఃసృతోఽపరః ।
మహాబలో మహావీర్యస్తిష్ఠేతి పురుషో వదన్ ॥ ౯.౩౫॥
తస్య నిష్క్రామతో దేవీ ప్రహస్య స్వనవత్తతః ।
శిరశ్చిచ్ఛేద ఖడ్గేన తతోఽసావపతద్భువి ॥ ౯.౩౬॥
తతః సింహశ్చఖాదోగ్రదంష్ట్రాక్షుణ్ణశిరోధరాన్ ।
అసురాంస్తాంస్తథా కాలీ శివదూతీ తథాపరాన్ ॥ ౯.౩౭॥
కౌమారీశక్తినిర్భిన్నాః కేచిన్నేశుర్మహాసురాః ।
బ్రహ్మాణీమన్త్రపూతేన తోయేనాన్యే నిరాకృతాః ॥ ౯.౩౮॥
మాహేశ్వరీత్రిశూలేన భిన్నాః పేతుస్తథాపరే ।
వారాహీతుణ్డఘాతేన కేచిచ్చూర్ణీకృతా భువి ॥ ౯.౩౯॥
ఖణ్డం ఖణ్డం చ చక్రేణ వైష్ణవ్యా దానవాః కృతాః ।
వజ్రేణ చైన్ద్రీహస్తాగ్రవిముక్తేన తథాపరే ॥ ౯.౪౦॥
కేచిద్వినేశురసురాః కేచిన్నష్టా మహాహవాత్ ।
భక్షితాశ్చాపరే కాలీశివదూతీమృగాధిపైః ॥ ౯.౪౧॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
నిశుమ్భవధో నామ నవమోఽధ్యాయః ॥ ౯॥
ఉవాచ౨, అర్ధశ్లోకాః ౩౯, శ్లోకాః ౪౧, ఏవమాదితః ॥ ౫౪౩॥
ఓం బన్ధూకకాఞ్చననిభం రుచిరాక్షమాలాం
పాశాఙ్కుశౌ చ వరదాం నిజబాహుదణ్డైః ।
బిభ్రాణమిన్దుశకలాభరణం త్రినేత్ర-
మర్ధాంబికేశమనిశం వపురాశ్రయామి ॥
ఓం రాజోవాచ ॥ ౯.౧॥
విచిత్రమిదమాఖ్యాతం భగవన్ భవతా మమ ।
దేవ్యాశ్చరితమాహాత్మ్యం రక్తబీజవధాశ్రితమ్ ॥ ౯.౨॥
భూయశ్చేచ్ఛామ్యహం శ్రోతుం రక్తబీజే నిపాతితే ।
చకార శుమ్భో యత్కర్మ నిశుమ్భశ్చాతికోపనః ॥ ౯.౩॥
ఋషిరువాచ ॥ ౯.౪॥
చకార కోపమతులం రక్తబీజే నిపాతితే ।
శుమ్భాసురో నిశుమ్భశ్చ హతేష్వన్యేషు చాహవే ॥ ౯.౫॥
హన్యమానం మహాసైన్యం విలోక్యామర్షముద్వహన్ ।
అభ్యధావన్నిశుమ్భోఽథ ముఖ్యయాసురసేనయా ॥ ౯.౬॥
తస్యాగ్రతస్తథా పృష్ఠే పార్శ్వయోశ్చ మహాసురాః ।
సన్దష్టౌష్ఠపుటాః క్రుద్ధా హన్తుం దేవీముపాయయుః ॥ ౯.౭॥
ఆజగామ మహావీర్యః శుమ్భోఽపి స్వబలైర్వృతః ।
నిహన్తుం చణ్డికాం కోపాత్కృత్వా యుద్ధం తు మాతృభిః ॥ ౯.౮॥
తతో యుద్ధమతీవాసీద్దేవ్యా శుమ్భనిశుమ్భయోః ।
శరవర్షమతీవోగ్రం మేఘయోరివ వర్షతోః ॥ ౯.౯॥
చిచ్ఛేదాస్తాఞ్ఛరాంస్తాభ్యాం చణ్డికా స్వశరోత్కరైః ।
తాడయామాస చాఙ్గేషు శస్త్రౌఘైరసురేశ్వరౌ ॥ ౯.౧౦॥
నిశుమ్భో నిశితం ఖడ్గం చర్మ చాదాయ సుప్రభమ్ ।
అతాడయన్మూర్ధ్ని సింహం దేవ్యా వాహనముత్తమమ్ ॥ ౯.౧౧॥
తాడితే వాహనే దేవీ క్షురప్రేణాసిముత్తమమ్ ।
నిశుమ్భస్యాశు చిచ్ఛేద చర్మ చాప్యష్టచన్ద్రకమ్ ॥ ౯.౧౨॥
ఛిన్నే చర్మణి ఖడ్గే చ శక్తిం చిక్షేప సోఽసురః ।
తామప్యస్య ద్విధా చక్రే చక్రేణాభిముఖాగతామ్ ॥ ౯.౧౩॥
కోపాధ్మాతో నిశుమ్భోఽథ శూలం జగ్రాహ దానవః ।
ఆయాతం ముష్టిపాతేన దేవీ తచ్చాప్యచూర్ణయత్ ॥ ౯.౧౪॥
ఆవిద్యాథ గదాం సోఽపి చిక్షేప చణ్డికాం ప్రతి ।
సాపి దేవ్యాస్ త్రిశూలేన భిన్నా భస్మత్వమాగతా ॥ ౯.౧౫॥
తతః పరశుహస్తం తమాయాన్తం దైత్యపుఙ్గవమ్ ।
ఆహత్య దేవీ బాణౌఘైరపాతయత భూతలే ॥ ౯.౧౬॥
తస్మిన్నిపతితే భూమౌ నిశుమ్భే భీమవిక్రమే ।
భ్రాతర్యతీవ సఙ్క్రుద్ధః ప్రయయౌ హన్తుమమ్బికామ్ ॥ ౯.౧౭॥
స రథస్థస్తథాత్యుచ్చైర్గృహీతపరమాయుధైః ।
భుజైరష్టాభిరతులైర్వ్యాప్యాశేషం బభౌ నభః ॥ ౯.౧౮॥
తమాయాన్తం సమాలోక్య దేవీ శఙ్ఖమవాదయత్ ।
జ్యాశబ్దం చాపి ధనుషశ్చకారాతీవ దుఃసహమ్ ॥ ౯.౧౯॥
పూరయామాస కకుభో నిజఘణ్టాస్వనేన చ ।
సమస్తదైత్యసైన్యానాం తేజోవధవిధాయినా ॥ ౯.౨౦॥
తతః సింహో మహానాదైస్త్యాజితేభమహామదైః ।
పూరయామాస గగనం గాం తథైవ దిశో దశ ॥ ౯.౨౧॥
తతః కాలీ సముత్పత్య గగనం క్ష్మామతాడయత్ ।
కరాభ్యాం తన్నినాదేన ప్రాక్స్వనాస్తే తిరోహితాః ॥ ౯.౨౨॥
అట్టాట్టహాసమశివం శివదూతీ చకార హ ।
వైః శబ్దైరసురాస్త్రేసుః శుమ్భః కోపం పరం యయౌ ॥ ౯.౨౩॥
దురాత్మంస్తిష్ఠ తిష్ఠేతి వ్యాజహారామ్బికా యదా ।
తదా జయేత్యభిహితం దేవైరాకాశసంస్థితైః ॥ ౯.౨౪॥
శుమ్భేనాగత్య యా శక్తిర్ముక్తా జ్వాలాతిభీషణా ।
ఆయాన్తీ వహ్నికూటాభా సా నిరస్తా మహోల్కయా ॥ ౯.౨౫॥
సింహనాదేన శుమ్భస్య వ్యాప్తం లోకత్రయాన్తరమ్ ।
నిర్ఘాతనిఃస్వనో ఘోరో జితవానవనీపతే ॥ ౯.౨౬॥
శుమ్భముక్తాఞ్ఛరాన్దేవీ శుమ్భస్తత్ప్రహితాఞ్ఛరాన్ ।
చిచ్ఛేద స్వశరైరుగ్రైః శతశోఽథ సహస్రశః ॥ ౯.౨౭॥
తతః సా చణ్డికా క్రుద్ధా శూలేనాభిజఘాన తమ్ ।
స తదాభిహతో భూమౌ మూర్చ్ఛితో నిపపాత హ ॥ ౯.౨౮॥
తతో నిశుమ్భః సమ్ప్రాప్య చేతనామాత్తకార్ముకః ।
ఆజఘాన శరైర్దేవీం కాలీం కేసరిణం తథా ॥ ౯.౨౯॥
పునశ్చ కృత్వా బాహూనామయుతం దనుజేశ్వరః ।
చక్రాయుధేన దితిజశ్ఛాదయామాస చణ్డికామ్ ॥ ౯.౩౦॥
తతో భగవతీ క్రుద్ధా దుర్గా దుర్గార్తినాశినీ ।
చిచ్ఛేద దేవీ చక్రాణి స్వశరైః సాయకాంశ్చ తాన్ ॥ ౯.౩౧॥
తతో నిశుమ్భో వేగేన గదామాదాయ చణ్డికామ్ ।
అభ్యధావత వై హన్తుం దైత్యసైన్యసమావృతః ॥ ౯.౩౨॥
తస్యాపతత ఏవాశు గదాం చిచ్ఛేద చణ్డికా ।
ఖడ్గేన శితధారేణ స చ శూలం సమాదదే ॥ ౯.౩౩॥
శూలహస్తం సమాయాన్తం నిశుమ్భమమరార్దనమ్ ।
హృది వివ్యాధ శూలేన వేగావిద్ధేన చణ్డికా ॥ ౯.౩౪॥
భిన్నస్య తస్య శూలేన హృదయాన్నిఃసృతోఽపరః ।
మహాబలో మహావీర్యస్తిష్ఠేతి పురుషో వదన్ ॥ ౯.౩౫॥
తస్య నిష్క్రామతో దేవీ ప్రహస్య స్వనవత్తతః ।
శిరశ్చిచ్ఛేద ఖడ్గేన తతోఽసావపతద్భువి ॥ ౯.౩౬॥
తతః సింహశ్చఖాదోగ్రదంష్ట్రాక్షుణ్ణశిరోధరాన్ ।
అసురాంస్తాంస్తథా కాలీ శివదూతీ తథాపరాన్ ॥ ౯.౩౭॥
కౌమారీశక్తినిర్భిన్నాః కేచిన్నేశుర్మహాసురాః ।
బ్రహ్మాణీమన్త్రపూతేన తోయేనాన్యే నిరాకృతాః ॥ ౯.౩౮॥
మాహేశ్వరీత్రిశూలేన భిన్నాః పేతుస్తథాపరే ।
వారాహీతుణ్డఘాతేన కేచిచ్చూర్ణీకృతా భువి ॥ ౯.౩౯॥
ఖణ్డం ఖణ్డం చ చక్రేణ వైష్ణవ్యా దానవాః కృతాః ।
వజ్రేణ చైన్ద్రీహస్తాగ్రవిముక్తేన తథాపరే ॥ ౯.౪౦॥
కేచిద్వినేశురసురాః కేచిన్నష్టా మహాహవాత్ ।
భక్షితాశ్చాపరే కాలీశివదూతీమృగాధిపైః ॥ ౯.౪౧॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
నిశుమ్భవధో నామ నవమోఽధ్యాయః ॥ ౯॥
ఉవాచ౨, అర్ధశ్లోకాః ౩౯, శ్లోకాః ౪౧, ఏవమాదితః ॥ ౫౪౩॥
॥ ౧౦. శుమ్భవధో నామ దశమోఽధ్యాయః ॥
। ధ్యానమ్ ।
ఓం ఉత్తప్తహేమరుచిరాం రవిచన్ద్రవహ్ని-
నేత్రాం ధనుశ్శరయుతాఙ్కుశపాశశూలమ్ ।
రమ్యైర్భుజైశ్చ దధతీం శివశక్తిరూపాం
కామేశ్వరీం హృది భజామి ధృతేన్దులేఖామ్ ॥
ఓం ఋషిరువాచ ॥ ౧౦.౧॥
నిశుమ్భం నిహతం దృష్ట్వా భ్రాతరం ప్రాణసమ్మితమ్ ।
హన్యమానం బలం చైవ శుమ్భః క్రుద్ధోఽబ్రవీద్వచః ॥ ౧౦.౨॥
బలావలేపదుష్టే త్వం మా దుర్గే గర్వమావహ ।
అన్యాసాం బలమాశ్రిత్య యుద్ధ్యసే చాతిమానినీ ॥ ౧౦.౩॥
దేవ్యువాచ॥ ౧౦.౪॥
ఏకైవాహం జగత్యత్ర ద్వితీయా కా మమాపరా ।
పశ్యైతా దుష్ట మయ్యేవ విశన్త్యో మద్విభూతయః ॥ ౧౦.౫॥
తతః సమస్తాస్తా దేవ్యో బ్రహ్మాణీప్రముఖా లయమ్ ।
తస్యా దేవ్యాస్తనౌ జగ్మురేకైవాసీత్తదామ్బికా ॥ ౧౦.౬॥
దేవ్యువాచ॥ ౧౦.౭॥
అహం విభూత్యా బహుభిరిహ రూపైర్యదాస్థితా ।
తత్సంహృతం మయైకైవ తిష్ఠామ్యాజౌ స్థిరో భవ ॥ ౧౦.౮॥
ఋషిరువాచ ॥ ౧౦.౯॥
తతః ప్రవవృతే యుద్ధం దేవ్యాః శుమ్భస్య చోభయోః ।
పశ్యతాం సర్వదేవానామసురాణాం చ దారుణమ్ ॥ ౧౦.౧౦॥
శరవర్షైః శితైః శస్త్రైస్తథా చాస్త్రైః సుదారుణైః ।
తయోర్యుద్ధమభూద్భూయః సర్వలోకభయఙ్కరమ్ ॥ ౧౦.౧౧॥
దివ్యాన్యస్త్రాణి శతశో ముముచే యాన్యథామ్బికా ।
బభఞ్జ తాని దైత్యేన్ద్రస్తత్ప్రతీఘాతకర్తృభిః ॥ ౧౦.౧౨॥
ముక్తాని తేన చాస్త్రాణి దివ్యాని పరమేశ్వరీ ।
బభఞ్జ లీలయైవోగ్రహుఙ్కారోచ్చారణాదిభిః ॥ ౧౦.౧౩॥
తతః శరశతైర్దేవీమాచ్ఛాదయత సోఽసురః ।
సాపి తత్కుపితా దేవీ ధనుశ్చిచ్ఛేద చేషుభిః ॥ ౧౦.౧౪॥
ఛిన్నే ధనుషి దైత్యేన్ద్రస్తథా శక్తిమథాదదే ।
చిచ్ఛేద దేవీ చక్రేణ తామప్యస్య కరే స్థితామ్ ॥ ౧౦.౧౫॥
తతః ఖడ్గముపాదాయ శతచన్ద్రం చ భానుమత్ ।
అభ్యధా వత తాం దేవీం దైత్యానామధిపేశ్వరః ॥ ౧౦.౧౬॥
తస్యాపతత ఏవాశు ఖడ్గం చిచ్ఛేద చణ్డికా ।
ధనుర్ముక్తైః శితైర్బాణైశ్చర్మ చార్కకరామలమ్ ।
అశ్వాంశ్చ పాతయామాస రథం సారథినా సహ ॥ ౧౦.౧౭॥
హతాశ్వః స తదా దైత్యశ్ఛిన్నధన్వా విసారథిః ।
జగ్రాహ ముద్గరం ఘోరమమ్బికానిధనోద్యతః ॥ ౧౦.౧౮॥
చిచ్ఛేదాపతతస్తస్య ముద్గరం నిశితైః శరైః ।
తథాపి సోఽభ్యధావత్తాం ముష్టిముద్యమ్య వేగవాన్ ॥ ౧౦.౧౯॥
స ముష్టిం పాతయామాస హృదయే దైత్యపుఙ్గవః ।
దేవ్యాస్తం చాపి సా దేవీ తలేనోరస్యతాడయత్ ॥ ౧౦.౨౦॥
తలప్రహారాభిహతో నిపపాత మహీతలే ।
స దైత్యరాజః సహసా పునరేవ తథోత్థితః ॥ ౧౦.౨౧॥
ఉత్పత్య చ ప్రగృహ్యోచ్చైర్దేవీం గగనమాస్థితః ।
తత్రాపి సా నిరాధారా యుయుధే తేన చణ్డికా ॥ ౧౦.౨౨॥
నియుద్ధం ఖే తదా దైత్యశ్చణ్డికా చ పరస్పరమ్ ।
చక్రతుః ప్రథమం సిద్ధమునివిస్మయకారకమ్ ॥ ౧౦.౨౩॥
తతో నియుద్ధం సుచిరం కృత్వా తేనామ్బికా సహ ।
ఉత్పాట్య భ్రామయామాస చిక్షేప ధరణీతలే ॥ ౧౦.౨౪॥
స క్షిప్తో ధరణీం ప్రాప్య ముష్టిముద్యమ్య వేగవాన్ ।
అభ్యధావత దుష్టాత్మా చణ్డికానిధనేచ్ఛయా ॥ ౧౦.౨౫॥
తమాయాన్తం తతో దేవీ సర్వదైత్యజనేశ్వరమ్ ।
జగత్యాం పాతయామాస భిత్త్వా శూలేన వక్షసి ॥ ౧౦.౨౬॥
స గతాసుః పపాతోర్వ్యాం దేవీ శూలాగ్రవిక్షతః ।
చాలయన్ సకలాం పృథ్వీం సాబ్ధిద్వీపాం సపర్వతామ్ ॥ ౧౦.౨౭॥
తతః ప్రసన్నమఖిలం హతే తస్మిన్ దురాత్మని ।
జగత్స్వాస్థ్యమతీవాప నిర్మలం చాభవన్నభః ॥ ౧౦.౨౮॥
ఉత్పాతమేఘాః సోల్కా యే ప్రాగాసంస్తే శమం యయుః ।
సరితో మార్గవాహిన్యస్తథాసంస్తత్ర పాతితే ॥ ౧౦.౨౯॥
తతో దేవగణాః సర్వే హర్షనిర్భరమానసాః ।
బభూవుర్నిహతే తస్మిన్ గన్ధర్వా లలితం జగుః ॥ ౧౦.౩౦॥
అవాదయంస్తథైవాన్యే ననృతుశ్చాప్సరోగణాః ।
వవుః పుణ్యాస్తథా వాతాః సుప్రభోఽభూద్దివాకరః ॥ ౧౦.౩౧॥
జజ్వలుశ్చాగ్నయః శాన్తాః శాన్తా దిగ్జనితస్వనాః ॥ ౧౦.౩౨॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే
దేవీమాహాత్మ్యే శుమ్భవధో నామ దశమోఽధ్యాయః ॥ ౧౦॥
ఓం ఉత్తప్తహేమరుచిరాం రవిచన్ద్రవహ్ని-
నేత్రాం ధనుశ్శరయుతాఙ్కుశపాశశూలమ్ ।
రమ్యైర్భుజైశ్చ దధతీం శివశక్తిరూపాం
కామేశ్వరీం హృది భజామి ధృతేన్దులేఖామ్ ॥
ఓం ఋషిరువాచ ॥ ౧౦.౧॥
నిశుమ్భం నిహతం దృష్ట్వా భ్రాతరం ప్రాణసమ్మితమ్ ।
హన్యమానం బలం చైవ శుమ్భః క్రుద్ధోఽబ్రవీద్వచః ॥ ౧౦.౨॥
బలావలేపదుష్టే త్వం మా దుర్గే గర్వమావహ ।
అన్యాసాం బలమాశ్రిత్య యుద్ధ్యసే చాతిమానినీ ॥ ౧౦.౩॥
దేవ్యువాచ॥ ౧౦.౪॥
ఏకైవాహం జగత్యత్ర ద్వితీయా కా మమాపరా ।
పశ్యైతా దుష్ట మయ్యేవ విశన్త్యో మద్విభూతయః ॥ ౧౦.౫॥
తతః సమస్తాస్తా దేవ్యో బ్రహ్మాణీప్రముఖా లయమ్ ।
తస్యా దేవ్యాస్తనౌ జగ్మురేకైవాసీత్తదామ్బికా ॥ ౧౦.౬॥
దేవ్యువాచ॥ ౧౦.౭॥
అహం విభూత్యా బహుభిరిహ రూపైర్యదాస్థితా ।
తత్సంహృతం మయైకైవ తిష్ఠామ్యాజౌ స్థిరో భవ ॥ ౧౦.౮॥
ఋషిరువాచ ॥ ౧౦.౯॥
తతః ప్రవవృతే యుద్ధం దేవ్యాః శుమ్భస్య చోభయోః ।
పశ్యతాం సర్వదేవానామసురాణాం చ దారుణమ్ ॥ ౧౦.౧౦॥
శరవర్షైః శితైః శస్త్రైస్తథా చాస్త్రైః సుదారుణైః ।
తయోర్యుద్ధమభూద్భూయః సర్వలోకభయఙ్కరమ్ ॥ ౧౦.౧౧॥
దివ్యాన్యస్త్రాణి శతశో ముముచే యాన్యథామ్బికా ।
బభఞ్జ తాని దైత్యేన్ద్రస్తత్ప్రతీఘాతకర్తృభిః ॥ ౧౦.౧౨॥
ముక్తాని తేన చాస్త్రాణి దివ్యాని పరమేశ్వరీ ।
బభఞ్జ లీలయైవోగ్రహుఙ్కారోచ్చారణాదిభిః ॥ ౧౦.౧౩॥
తతః శరశతైర్దేవీమాచ్ఛాదయత సోఽసురః ।
సాపి తత్కుపితా దేవీ ధనుశ్చిచ్ఛేద చేషుభిః ॥ ౧౦.౧౪॥
ఛిన్నే ధనుషి దైత్యేన్ద్రస్తథా శక్తిమథాదదే ।
చిచ్ఛేద దేవీ చక్రేణ తామప్యస్య కరే స్థితామ్ ॥ ౧౦.౧౫॥
తతః ఖడ్గముపాదాయ శతచన్ద్రం చ భానుమత్ ।
అభ్యధా వత తాం దేవీం దైత్యానామధిపేశ్వరః ॥ ౧౦.౧౬॥
తస్యాపతత ఏవాశు ఖడ్గం చిచ్ఛేద చణ్డికా ।
ధనుర్ముక్తైః శితైర్బాణైశ్చర్మ చార్కకరామలమ్ ।
అశ్వాంశ్చ పాతయామాస రథం సారథినా సహ ॥ ౧౦.౧౭॥
హతాశ్వః స తదా దైత్యశ్ఛిన్నధన్వా విసారథిః ।
జగ్రాహ ముద్గరం ఘోరమమ్బికానిధనోద్యతః ॥ ౧౦.౧౮॥
చిచ్ఛేదాపతతస్తస్య ముద్గరం నిశితైః శరైః ।
తథాపి సోఽభ్యధావత్తాం ముష్టిముద్యమ్య వేగవాన్ ॥ ౧౦.౧౯॥
స ముష్టిం పాతయామాస హృదయే దైత్యపుఙ్గవః ।
దేవ్యాస్తం చాపి సా దేవీ తలేనోరస్యతాడయత్ ॥ ౧౦.౨౦॥
తలప్రహారాభిహతో నిపపాత మహీతలే ।
స దైత్యరాజః సహసా పునరేవ తథోత్థితః ॥ ౧౦.౨౧॥
ఉత్పత్య చ ప్రగృహ్యోచ్చైర్దేవీం గగనమాస్థితః ।
తత్రాపి సా నిరాధారా యుయుధే తేన చణ్డికా ॥ ౧౦.౨౨॥
నియుద్ధం ఖే తదా దైత్యశ్చణ్డికా చ పరస్పరమ్ ।
చక్రతుః ప్రథమం సిద్ధమునివిస్మయకారకమ్ ॥ ౧౦.౨౩॥
తతో నియుద్ధం సుచిరం కృత్వా తేనామ్బికా సహ ।
ఉత్పాట్య భ్రామయామాస చిక్షేప ధరణీతలే ॥ ౧౦.౨౪॥
స క్షిప్తో ధరణీం ప్రాప్య ముష్టిముద్యమ్య వేగవాన్ ।
అభ్యధావత దుష్టాత్మా చణ్డికానిధనేచ్ఛయా ॥ ౧౦.౨౫॥
తమాయాన్తం తతో దేవీ సర్వదైత్యజనేశ్వరమ్ ।
జగత్యాం పాతయామాస భిత్త్వా శూలేన వక్షసి ॥ ౧౦.౨౬॥
స గతాసుః పపాతోర్వ్యాం దేవీ శూలాగ్రవిక్షతః ।
చాలయన్ సకలాం పృథ్వీం సాబ్ధిద్వీపాం సపర్వతామ్ ॥ ౧౦.౨౭॥
తతః ప్రసన్నమఖిలం హతే తస్మిన్ దురాత్మని ।
జగత్స్వాస్థ్యమతీవాప నిర్మలం చాభవన్నభః ॥ ౧౦.౨౮॥
ఉత్పాతమేఘాః సోల్కా యే ప్రాగాసంస్తే శమం యయుః ।
సరితో మార్గవాహిన్యస్తథాసంస్తత్ర పాతితే ॥ ౧౦.౨౯॥
తతో దేవగణాః సర్వే హర్షనిర్భరమానసాః ।
బభూవుర్నిహతే తస్మిన్ గన్ధర్వా లలితం జగుః ॥ ౧౦.౩౦॥
అవాదయంస్తథైవాన్యే ననృతుశ్చాప్సరోగణాః ।
వవుః పుణ్యాస్తథా వాతాః సుప్రభోఽభూద్దివాకరః ॥ ౧౦.౩౧॥
జజ్వలుశ్చాగ్నయః శాన్తాః శాన్తా దిగ్జనితస్వనాః ॥ ౧౦.౩౨॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే
దేవీమాహాత్మ్యే శుమ్భవధో నామ దశమోఽధ్యాయః ॥ ౧౦॥
॥ నారాయణీస్తుతిర్నామైకాదశోఽధ్యాయః ॥
। ధ్యానమ్ ।
ఓం బాలరవిద్యుతిమిన్దుకిరీటాం తుఙ్గకుచాం నయనత్రయయుక్తామ్ ।
స్మేరముఖీం వరదాఙ్కుశపాశాభీతికరాం ప్రభజే భువనేశీమ్ ॥
ఓం ఋషిరువాచ ॥ ౧౧.౧॥
దేవ్యా హతే తత్ర మహాసురేన్ద్రే
సేన్ద్రాః సురా వహ్నిపురోగమాస్తామ్ ।
కాత్యాయనీం తుష్టువురిష్టలాభాద్
వికాశివక్త్రాబ్జవికాశితాశాః ॥ ౧౧.౨॥
దేవి ప్రపన్నార్తిహరే ప్రసీద
ప్రసీద మాతర్జగతోఽఖిలస్య ।
ప్రసీద విశ్వేశ్వరి పాహి విశ్వం
త్వమీశ్వరీ దేవి చరాచరస్య ॥ ౧౧.౩॥
ఆధారభూతా జగతస్త్వమేకా
మహీస్వరూపేణ యతః స్థితాసి ।
అపాం స్వరూపస్థితయా త్వయైత-
దాప్యాయతే కృత్స్నమలఙ్ఘ్యవీర్యే ॥ ౧౧.౪॥
త్వం వైష్ణవీశక్తిరనన్తవీర్యా
విశ్వస్య బీజం పరమాసి మాయా ।
సమ్మోహితం దేవి సమస్తమేతత్
త్వం వై ప్రసన్నా భువి ముక్తిహేతుః ॥ ౧౧.౫॥
విద్యాః సమస్తాస్తవ దేవి భేదాః
స్త్రియః సమస్తాః సకలా జగత్సు ।
త్వయైకయా పూరితమమ్బయైతత్
కా తే స్తుతిః స్తవ్యపరాపరోక్తిః ॥ ౧౧.౬॥
సర్వభూతా యదా దేవీ భుక్తిముక్తిప్రదాయినీ ।
త్వం స్తుతా స్తుతయే కా వా భవన్తు పరమోక్తయః ॥ ౧౧.౭॥
సర్వస్య బుద్ధిరూపేణ జనస్య హృది సంస్థితే ।
స్వర్గాపవర్గదే దేవి నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౮॥
కలాకాష్ఠాదిరూపేణ పరిణామప్రదాయిని ।
విశ్వస్యోపరతౌ శక్తే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౯॥
సర్వమఙ్గలమాఙ్గల్యే శివే సర్వార్థసాధికే ।
శరణ్యే త్ర్యమ్బకే గౌరి నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౦॥
సృష్టిస్థితివినాశానాం శక్తిభూతే సనాతని ।
గుణాశ్రయే గుణమయే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౧॥
శరణాగతదీనార్తపరిత్రాణపరాయణే ।
సర్వస్యార్తిహరే దేవి నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౨॥
హంసయుక్తవిమానస్థే బ్రహ్మాణీరూపధారిణి ।
కౌశామ్భఃక్షరికే దేవి నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౩॥
త్రిశూలచన్ద్రాహిధరే మహావృషభవాహిని ।
మాహేశ్వరీస్వరూపేణ నారాయణి నమోఽస్తుతే ॥ ౧౧.౧౪॥
మయూరకుక్కుటవృతే మహాశక్తిధరేఽనఘే ।
కౌమారీరూపసంస్థానే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౫॥
శఙ్ఖచక్రగదాశార్ఙ్గగృహీతపరమాయుధే ।
ప్రసీద వైష్ణవీరూపే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౬॥
గృహీతోగ్రమహాచక్రే దంష్ట్రోద్ధృతవసున్ధరే ।
వరాహరూపిణి శివే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౭॥
నృసింహరూపేణోగ్రేణ హన్తుం దైత్యాన్ కృతోద్యమే ।
త్రైలోక్యత్రాణసహితే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౮॥
కిరీటిని మహావజ్రే సహస్రనయనోజ్జ్వలే ।
వృత్రప్రాణహరే చైన్ద్రి నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౯॥
శివదూతీస్వరూపేణ హతదైత్యమహాబలే ।
ఘోరరూపే మహారావే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౨౦॥
దంష్ట్రాకరాలవదనే శిరోమాలావిభూషణే ।
చాముణ్డే ముణ్డమథనే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౨౧॥
లక్ష్మి లజ్జే మహావిద్యే శ్రద్ధే పుష్టి స్వధే ధ్రువే ।
మహారాత్రి మహామాయే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౨౨॥
మేధే సరస్వతి వరే భూతి బాభ్రవి తామసి ।
నియతే త్వం ప్రసీదేశే నారాయణి నమోఽస్తుతే ॥ ౧౧.౨౩॥
సర్వస్వరూపే సర్వేశే సర్వశక్తిసమన్వితే ।
భయేభ్యస్త్రాహి నో దేవి దుర్గే దేవి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౨౪॥
ఏతత్తే వదనం సౌమ్యం లోచనత్రయభూషితమ్ ।
పాతు నః సర్వభూతేభ్యః కాత్యాయని నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౨౫॥
జ్వాలాకరాలమత్యుగ్రమశేషాసురసూదనమ్ ।
త్రిశూలం పాతు నో భీతేర్భద్రకాలి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౨౬॥
హినస్తి దైత్యతేజాంసి స్వనేనాపూర్య యా జగత్ ।
సా ఘణ్టా పాతు నో దేవి పాపేభ్యో నః సుతానివ ॥ ౧౧.౨౭॥
అసురాసృగ్వసాపఙ్కచర్చితస్తే కరోజ్జ్వలః ।
శుభాయ ఖడ్గో భవతు చణ్డికే త్వాం నతా వయమ్ ॥ ౧౧.౨౮॥
రోగానశేషానపహంసి తుష్టా
రుష్టా తు కామాన్ సకలానభీష్టాన్ ।
త్వామాశ్రితానాం న విపన్నరాణాం
త్వామాశ్రితా హ్యాశ్రయతాం ప్రయాన్తి ॥ ౧౧.౨౯॥
ఏతత్కృతం యత్కదనం త్వయాద్య
ధర్మద్విషాం దేవి మహాసురాణామ్ ।
రూపైరనేకైర్బహుధాత్మమూర్తిం
కృత్వామ్బికే తత్ప్రకరోతి కాన్యా ॥ ౧౧.౩౦॥
విద్యాసు శాస్త్రేషు వివేకదీపే-
ష్వాద్యేషు వాక్యేషు చ కా త్వదన్యా ।
మమత్వగర్తేఽతిమహాన్ధకారే
విభ్రామయత్యేతదతీవ విశ్వమ్ ॥ ౧౧.౩౧॥
రక్షాంసి యత్రోగ్రవిషాశ్చ నాగా
యత్రారయో దస్యుబలాని యత్ర ।
దావానలో యత్ర తథాబ్ధిమధ్యే
తత్ర స్థితా త్వం పరిపాసి విశ్వమ్ ॥ ౧౧.౩౨॥
విశ్వేశ్వరి త్వం పరిపాసి విశ్వం
విశ్వాత్మికా ధారయసీహ విశ్వమ్ ।
విశ్వేశవన్ద్యా భవతీ భవన్తి
విశ్వాశ్రయా యే త్వయి భక్తినమ్రాః ॥ ౧౧.౩౩॥
దేవి ప్రసీద పరిపాలయ నోఽరిభీతే-
ర్నిత్యం యథాసురవధాదధునైవ సద్యః ।
పాపాని సర్వజగతాం ప్రశమం నయాశు
ఉత్పాతపాకజనితాంశ్చ మహోపసర్గాన్ ॥ ౧౧.౩౪॥
ప్రణతానాం ప్రసీద త్వం దేవి విశ్వార్తిహారిణి ।
త్రైలోక్యవాసినామీడ్యే లోకానాం వరదా భవ ॥ ౧౧.౩౫॥
దేవ్యువాచ॥ ౧౧.౩౬॥
వరదాహం సురగణా వరం యన్మనసేచ్ఛథ ।
తం వృణుధ్వం ప్రయచ్ఛామి జగతాముపకారకమ్ ॥ ౧౧.౩౭॥
దేవా ఊచుః ॥ ౧౧.౩౮॥
సర్వాబాధాప్రశమనం త్రైలోక్యస్యాఖిలేశ్వరి ।
ఏవమేవ త్వయా కార్యమస్మద్వైరివినాశనమ్ ॥ ౧౧.౩౯॥
దేవ్యువాచ॥ ౧౧.౪౦॥
వైవస్వతేఽన్తరే ప్రాప్తే అష్టావింశతిమే యుగే ।
శుమ్భో నిశుమ్భశ్చైవాన్యావుత్పత్స్యేతే మహాసురౌ ॥ ౧౧.౪౧॥
నన్దగోపగృహే జాతా యశోదాగర్భసమ్భవా ।
తతస్తౌ నాశయిష్యామి విన్ధ్యాచలనివాసినీ ॥ ౧౧.౪౨॥
పునరప్యతిరౌద్రేణ రూపేణ పృథివీతలే ।
అవతీర్య హనిష్యామి వైప్రచిత్తాంశ్చ దానవాన్ ॥ ౧౧.౪౩॥
భక్షయన్త్యాశ్చ తానుగ్రాన్ వైప్రచిత్తాన్ మహాసురాన్ ।
రక్తా దన్తా భవిష్యన్తి దాడిమీకుసుమోపమాః ॥ ౧౧.౪౪॥
తతో మాం దేవతాః స్వర్గే మర్త్యలోకే చ మానవాః ।
స్తువన్తో వ్యాహరిష్యన్తి సతతం రక్తదన్తికామ్ ॥ ౧౧.౪౫॥
భూయశ్చ శతవార్షిక్యామనావృష్ట్యామనమ్భసి ।
మునిభిః సంస్మృతా భూమౌ సమ్భవిష్యామ్యయోనిజా ॥ ౧౧.౪౬॥
తతః శతేన నేత్రాణాం నిరీక్షిష్యామ్యహం మునీన్ ।
కీర్తయిష్యన్తి మనుజాః శతాక్షీమితి మాం తతః ॥ ౧౧.౪౭॥
తతోఽహమఖిలం లోకమాత్మదేహసముద్భవైః ।
భరిష్యామి సురాః శాకైరావృష్టేః ప్రాణధారకైః ॥ ౧౧.౪౮॥
శాకమ్భరీతి విఖ్యాతిం తదా యాస్యామ్యహం భువి ।
తత్రైవ చ వధిష్యామి దుర్గమాఖ్యం మహాసురమ్ ॥ ౧౧.౪౯॥
దుర్గాదేవీతి విఖ్యాతం తన్మే నామ భవిష్యతి ।
పునశ్చాహం యదా భీమం రూపం కృత్వా హిమాచలే ॥ ౧౧.౫౦॥
రక్షాంసి భక్షయిష్యామి మునీనాం త్రాణకారణాత్ ।
తదా మాం మునయః సర్వే స్తోష్యన్త్యానమ్రమూర్తయః ॥ ౧౧.౫౧॥
భీమాదేవీతి విఖ్యాతం తన్మే నామ భవిష్యతి ।
యదారుణాఖ్యస్త్రైలోక్యే మహాబాధాం కరిష్యతి ॥ ౧౧.౫౨॥
తదాహం భ్రామరం రూపం కృత్వాసఙ్ఖ్యేయషట్పదమ్ ।
త్రైలోక్యస్య హితార్థాయ వధిష్యామి మహాసురమ్ ॥ ౧౧.౫౩॥
భ్రామరీతి చ మాం లోకాస్తదా స్తోష్యన్తి సర్వతః ।
ఇత్థం యదా యదా బాధా దానవోత్థా భవిష్యతి ॥ ౧౧.౫౪॥
తదా తదావతీర్యాహం కరిష్యామ్యరిసఙ్క్షయమ్ ॥ ౧౧.౫౫॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
నారాయణీస్తుతిర్నామైకాదశోఽధ్యాయః ॥ ౧౧॥
ఉవాచ౪, అర్ధశ్లోకః ౧, శ్లోకాః ౫౦, ఏవమాదితః ॥ ౬౩౦॥
ఓం బాలరవిద్యుతిమిన్దుకిరీటాం తుఙ్గకుచాం నయనత్రయయుక్తామ్ ।
స్మేరముఖీం వరదాఙ్కుశపాశాభీతికరాం ప్రభజే భువనేశీమ్ ॥
ఓం ఋషిరువాచ ॥ ౧౧.౧॥
దేవ్యా హతే తత్ర మహాసురేన్ద్రే
సేన్ద్రాః సురా వహ్నిపురోగమాస్తామ్ ।
కాత్యాయనీం తుష్టువురిష్టలాభాద్
వికాశివక్త్రాబ్జవికాశితాశాః ॥ ౧౧.౨॥
దేవి ప్రపన్నార్తిహరే ప్రసీద
ప్రసీద మాతర్జగతోఽఖిలస్య ।
ప్రసీద విశ్వేశ్వరి పాహి విశ్వం
త్వమీశ్వరీ దేవి చరాచరస్య ॥ ౧౧.౩॥
ఆధారభూతా జగతస్త్వమేకా
మహీస్వరూపేణ యతః స్థితాసి ।
అపాం స్వరూపస్థితయా త్వయైత-
దాప్యాయతే కృత్స్నమలఙ్ఘ్యవీర్యే ॥ ౧౧.౪॥
త్వం వైష్ణవీశక్తిరనన్తవీర్యా
విశ్వస్య బీజం పరమాసి మాయా ।
సమ్మోహితం దేవి సమస్తమేతత్
త్వం వై ప్రసన్నా భువి ముక్తిహేతుః ॥ ౧౧.౫॥
విద్యాః సమస్తాస్తవ దేవి భేదాః
స్త్రియః సమస్తాః సకలా జగత్సు ।
త్వయైకయా పూరితమమ్బయైతత్
కా తే స్తుతిః స్తవ్యపరాపరోక్తిః ॥ ౧౧.౬॥
సర్వభూతా యదా దేవీ భుక్తిముక్తిప్రదాయినీ ।
త్వం స్తుతా స్తుతయే కా వా భవన్తు పరమోక్తయః ॥ ౧౧.౭॥
సర్వస్య బుద్ధిరూపేణ జనస్య హృది సంస్థితే ।
స్వర్గాపవర్గదే దేవి నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౮॥
కలాకాష్ఠాదిరూపేణ పరిణామప్రదాయిని ।
విశ్వస్యోపరతౌ శక్తే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౯॥
సర్వమఙ్గలమాఙ్గల్యే శివే సర్వార్థసాధికే ।
శరణ్యే త్ర్యమ్బకే గౌరి నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౦॥
సృష్టిస్థితివినాశానాం శక్తిభూతే సనాతని ।
గుణాశ్రయే గుణమయే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౧॥
శరణాగతదీనార్తపరిత్రాణపరాయణే ।
సర్వస్యార్తిహరే దేవి నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౨॥
హంసయుక్తవిమానస్థే బ్రహ్మాణీరూపధారిణి ।
కౌశామ్భఃక్షరికే దేవి నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౩॥
త్రిశూలచన్ద్రాహిధరే మహావృషభవాహిని ।
మాహేశ్వరీస్వరూపేణ నారాయణి నమోఽస్తుతే ॥ ౧౧.౧౪॥
మయూరకుక్కుటవృతే మహాశక్తిధరేఽనఘే ।
కౌమారీరూపసంస్థానే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౫॥
శఙ్ఖచక్రగదాశార్ఙ్గగృహీతపరమాయుధే ।
ప్రసీద వైష్ణవీరూపే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౬॥
గృహీతోగ్రమహాచక్రే దంష్ట్రోద్ధృతవసున్ధరే ।
వరాహరూపిణి శివే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౭॥
నృసింహరూపేణోగ్రేణ హన్తుం దైత్యాన్ కృతోద్యమే ।
త్రైలోక్యత్రాణసహితే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౮॥
కిరీటిని మహావజ్రే సహస్రనయనోజ్జ్వలే ।
వృత్రప్రాణహరే చైన్ద్రి నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౧౯॥
శివదూతీస్వరూపేణ హతదైత్యమహాబలే ।
ఘోరరూపే మహారావే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౨౦॥
దంష్ట్రాకరాలవదనే శిరోమాలావిభూషణే ।
చాముణ్డే ముణ్డమథనే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౨౧॥
లక్ష్మి లజ్జే మహావిద్యే శ్రద్ధే పుష్టి స్వధే ధ్రువే ।
మహారాత్రి మహామాయే నారాయణి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౨౨॥
మేధే సరస్వతి వరే భూతి బాభ్రవి తామసి ।
నియతే త్వం ప్రసీదేశే నారాయణి నమోఽస్తుతే ॥ ౧౧.౨౩॥
సర్వస్వరూపే సర్వేశే సర్వశక్తిసమన్వితే ।
భయేభ్యస్త్రాహి నో దేవి దుర్గే దేవి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౨౪॥
ఏతత్తే వదనం సౌమ్యం లోచనత్రయభూషితమ్ ।
పాతు నః సర్వభూతేభ్యః కాత్యాయని నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౨౫॥
జ్వాలాకరాలమత్యుగ్రమశేషాసురసూదనమ్ ।
త్రిశూలం పాతు నో భీతేర్భద్రకాలి నమోఽస్తు తే ॥ ౧౧.౨౬॥
హినస్తి దైత్యతేజాంసి స్వనేనాపూర్య యా జగత్ ।
సా ఘణ్టా పాతు నో దేవి పాపేభ్యో నః సుతానివ ॥ ౧౧.౨౭॥
అసురాసృగ్వసాపఙ్కచర్చితస్తే కరోజ్జ్వలః ।
శుభాయ ఖడ్గో భవతు చణ్డికే త్వాం నతా వయమ్ ॥ ౧౧.౨౮॥
రోగానశేషానపహంసి తుష్టా
రుష్టా తు కామాన్ సకలానభీష్టాన్ ।
త్వామాశ్రితానాం న విపన్నరాణాం
త్వామాశ్రితా హ్యాశ్రయతాం ప్రయాన్తి ॥ ౧౧.౨౯॥
ఏతత్కృతం యత్కదనం త్వయాద్య
ధర్మద్విషాం దేవి మహాసురాణామ్ ।
రూపైరనేకైర్బహుధాత్మమూర్తిం
కృత్వామ్బికే తత్ప్రకరోతి కాన్యా ॥ ౧౧.౩౦॥
విద్యాసు శాస్త్రేషు వివేకదీపే-
ష్వాద్యేషు వాక్యేషు చ కా త్వదన్యా ।
మమత్వగర్తేఽతిమహాన్ధకారే
విభ్రామయత్యేతదతీవ విశ్వమ్ ॥ ౧౧.౩౧॥
రక్షాంసి యత్రోగ్రవిషాశ్చ నాగా
యత్రారయో దస్యుబలాని యత్ర ।
దావానలో యత్ర తథాబ్ధిమధ్యే
తత్ర స్థితా త్వం పరిపాసి విశ్వమ్ ॥ ౧౧.౩౨॥
విశ్వేశ్వరి త్వం పరిపాసి విశ్వం
విశ్వాత్మికా ధారయసీహ విశ్వమ్ ।
విశ్వేశవన్ద్యా భవతీ భవన్తి
విశ్వాశ్రయా యే త్వయి భక్తినమ్రాః ॥ ౧౧.౩౩॥
దేవి ప్రసీద పరిపాలయ నోఽరిభీతే-
ర్నిత్యం యథాసురవధాదధునైవ సద్యః ।
పాపాని సర్వజగతాం ప్రశమం నయాశు
ఉత్పాతపాకజనితాంశ్చ మహోపసర్గాన్ ॥ ౧౧.౩౪॥
ప్రణతానాం ప్రసీద త్వం దేవి విశ్వార్తిహారిణి ।
త్రైలోక్యవాసినామీడ్యే లోకానాం వరదా భవ ॥ ౧౧.౩౫॥
దేవ్యువాచ॥ ౧౧.౩౬॥
వరదాహం సురగణా వరం యన్మనసేచ్ఛథ ।
తం వృణుధ్వం ప్రయచ్ఛామి జగతాముపకారకమ్ ॥ ౧౧.౩౭॥
దేవా ఊచుః ॥ ౧౧.౩౮॥
సర్వాబాధాప్రశమనం త్రైలోక్యస్యాఖిలేశ్వరి ।
ఏవమేవ త్వయా కార్యమస్మద్వైరివినాశనమ్ ॥ ౧౧.౩౯॥
దేవ్యువాచ॥ ౧౧.౪౦॥
వైవస్వతేఽన్తరే ప్రాప్తే అష్టావింశతిమే యుగే ।
శుమ్భో నిశుమ్భశ్చైవాన్యావుత్పత్స్యేతే మహాసురౌ ॥ ౧౧.౪౧॥
నన్దగోపగృహే జాతా యశోదాగర్భసమ్భవా ।
తతస్తౌ నాశయిష్యామి విన్ధ్యాచలనివాసినీ ॥ ౧౧.౪౨॥
పునరప్యతిరౌద్రేణ రూపేణ పృథివీతలే ।
అవతీర్య హనిష్యామి వైప్రచిత్తాంశ్చ దానవాన్ ॥ ౧౧.౪౩॥
భక్షయన్త్యాశ్చ తానుగ్రాన్ వైప్రచిత్తాన్ మహాసురాన్ ।
రక్తా దన్తా భవిష్యన్తి దాడిమీకుసుమోపమాః ॥ ౧౧.౪౪॥
తతో మాం దేవతాః స్వర్గే మర్త్యలోకే చ మానవాః ।
స్తువన్తో వ్యాహరిష్యన్తి సతతం రక్తదన్తికామ్ ॥ ౧౧.౪౫॥
భూయశ్చ శతవార్షిక్యామనావృష్ట్యామనమ్భసి ।
మునిభిః సంస్మృతా భూమౌ సమ్భవిష్యామ్యయోనిజా ॥ ౧౧.౪౬॥
తతః శతేన నేత్రాణాం నిరీక్షిష్యామ్యహం మునీన్ ।
కీర్తయిష్యన్తి మనుజాః శతాక్షీమితి మాం తతః ॥ ౧౧.౪౭॥
తతోఽహమఖిలం లోకమాత్మదేహసముద్భవైః ।
భరిష్యామి సురాః శాకైరావృష్టేః ప్రాణధారకైః ॥ ౧౧.౪౮॥
శాకమ్భరీతి విఖ్యాతిం తదా యాస్యామ్యహం భువి ।
తత్రైవ చ వధిష్యామి దుర్గమాఖ్యం మహాసురమ్ ॥ ౧౧.౪౯॥
దుర్గాదేవీతి విఖ్యాతం తన్మే నామ భవిష్యతి ।
పునశ్చాహం యదా భీమం రూపం కృత్వా హిమాచలే ॥ ౧౧.౫౦॥
రక్షాంసి భక్షయిష్యామి మునీనాం త్రాణకారణాత్ ।
తదా మాం మునయః సర్వే స్తోష్యన్త్యానమ్రమూర్తయః ॥ ౧౧.౫౧॥
భీమాదేవీతి విఖ్యాతం తన్మే నామ భవిష్యతి ।
యదారుణాఖ్యస్త్రైలోక్యే మహాబాధాం కరిష్యతి ॥ ౧౧.౫౨॥
తదాహం భ్రామరం రూపం కృత్వాసఙ్ఖ్యేయషట్పదమ్ ।
త్రైలోక్యస్య హితార్థాయ వధిష్యామి మహాసురమ్ ॥ ౧౧.౫౩॥
భ్రామరీతి చ మాం లోకాస్తదా స్తోష్యన్తి సర్వతః ।
ఇత్థం యదా యదా బాధా దానవోత్థా భవిష్యతి ॥ ౧౧.౫౪॥
తదా తదావతీర్యాహం కరిష్యామ్యరిసఙ్క్షయమ్ ॥ ౧౧.౫౫॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
నారాయణీస్తుతిర్నామైకాదశోఽధ్యాయః ॥ ౧౧॥
ఉవాచ౪, అర్ధశ్లోకః ౧, శ్లోకాః ౫౦, ఏవమాదితః ॥ ౬౩౦॥
॥ ౧౨. భగవతీ వాక్యం ద్వాదశోఽధ్యాయః ॥
। ధ్యానమ్ ।
ఓం విద్యుద్ధామసమప్రభాం మృగపతిస్కన్ధస్థితాం భీషణాం
కన్యాభిః కరవాళఖేటవిలసధస్తాభిరాసేవితామ్ ।
హస్తైశ్చక్రగదాసిఖేటవిశిఖాంశ్చాపం గుణం తర్జనీం
బిభ్రాణామనలాత్మికాం శశిధరాం దుర్గాం త్రినేత్రాం భజే ॥
ఓం దేవ్యువాచ॥ ౧౨.౧॥
ఏభిః స్తవైశ్చ మాం నిత్యం స్తోష్యతే యః సమాహితః ।
తస్యాహం సకలాం బాధాం శమయిష్యామ్యసంశయమ్ ॥ ౧౨.౨॥
మధుకైటభనాశం చ మహిషాసురఘాతనమ్ ।
కీర్తయిష్యన్తి యే తద్వద్వధం శుమ్భనిశుమ్భయోః ॥ ౧౨.౩॥
అష్టమ్యాం చ చతుర్దశ్యాం నవమ్యాం చైకచేతసః ।
శ్రోష్యన్తి చైవ యే భక్త్యా మమ మాహాత్మ్యముత్తమమ్ ॥ ౧౨.౪॥
న తేషాం దుష్కృతం కిఞ్చిద్దుష్కృతోత్థా న చాపదః ।
భవిష్యతి న దారిద్ర్యం న చైవేష్టవియోజనమ్ ॥ ౧౨.౫॥
శత్రుభ్యో న భయం తస్య దస్యుతో వా న రాజతః ।
న శస్త్రానలతోయౌఘాత్ కదాచిత్ సమ్భవిష్యతి ॥ ౧౨.౬॥
తస్మాన్మమైతన్మాహాత్మ్యం పఠితవ్యం సమాహితైః ।
శ్రోతవ్యం చ సదా భక్త్యా పరం స్వస్త్యయనం మహత్ ॥ ౧౨.౭॥
ఉపసర్గానశేషాంస్తు మహామారీసముద్భవాన్ ।
తథా త్రివిధముత్పాతం మాహాత్మ్యం శమయేన్మమ ॥ ౧౨.౮॥
యత్రైతత్పఠ్యతే సమ్యఙ్నిత్యమాయతనే మమ ।
సదా న తద్విమోక్ష్యామి సాన్నిధ్యం తత్ర మే స్థితమ్ ॥ ౧౨.౯॥
బలిప్రదానే పూజాయామగ్నికార్యే మహోత్సవే ।
సర్వం మమైతన్మాహాత్మ్యమ్ ఉచ్చార్యం శ్రావ్యమేవ చ ॥ ౧౨.౧౦॥
జానతాజానతా వాపి బలిపూజాం యథా కృతామ్ ।
ప్రతీక్షిష్యామ్యహం ప్రీత్యా వహ్నిహోమం తథాకృతమ్ ॥ ౧౨.౧౧॥
శరత్కాలే మహాపూజా క్రియతే యా చ వార్షికీ ।
తస్యాం మమైతన్మాహాత్మ్యం శ్రుత్వా భక్తిసమన్వితః ॥ ౧౨.౧౨॥
సర్వాబాధావినిర్ముక్తో ధనధాన్యసమన్వితః ।
మనుష్యో మత్ప్రసాదేన భవిష్యతి న సంశయః ॥ ౧౨.౧౩॥
శ్రుత్వా మమైతన్మాహాత్మ్యం తథా చోత్పత్తయః శుభాః ।
పరాక్రమం చ యుద్ధేషు జాయతే నిర్భయః పుమాన్ ॥ ౧౨.౧౪॥
రిపవః సఙ్క్షయం యాన్తి కల్యాణం చోపపద్యతే ।
నన్దతే చ కులం పుంసాం మాహాత్మ్యం మమ శృణ్వతామ్ ॥ ౧౨.౧౫॥
శాన్తికర్మణి సర్వత్ర తథా దుఃస్వప్నదర్శనే ।
గ్రహపీడాసు చోగ్రాసు మాహాత్మ్యం శృణుయాన్మమ ॥ ౧౨.౧౬॥
ఉపసర్గాః శమం యాన్తి గ్రహపీడాశ్చ దారుణాః ।
దుఃస్వప్నం చ నృభిర్దృష్టం సుస్వప్నముపజాయతే ॥ ౧౨.౧౭॥
బాలగ్రహాభిభూతానాం బాలానాం శాన్తికారకమ్ ।
సఙ్ఘాతభేదే చ నృణాం మైత్రీకరణముత్తమమ్ ॥ ౧౨.౧౮॥
దుర్వృత్తానామశేషాణాం బలహానికరం పరమ్ ।
రక్షోభూతపిశాచానాం పఠనాదేవ నాశనమ్ ॥ ౧౨.౧౯॥
సర్వం మమైతన్మాహాత్మ్యం మమ సన్నిధికారకమ్ ।
పశుపుష్పార్ఘ్యధూపైశ్చ గన్ధదీపైస్తథోత్తమైః ॥ ౧౨.౨౦॥
విప్రాణాం భోజనైర్హోమైః ప్రోక్షణీయైరహర్నిశమ్ ।
అన్యైశ్చ వివిధైర్భోగైః ప్రదానైర్వత్సరేణ యా ॥ ౧౨.౨౧॥
ప్రీతిర్మే క్రియతే సాస్మిన్ సకృదుచ్చరితే శ్రుతే ।
శ్రుతం హరతి పాపాని తథారోగ్యం ప్రయచ్ఛతి ॥ ౧౨.౨౨॥
రక్షాం కరోతి భూతేభ్యో జన్మనాం కీర్తనం మమ ।
యుద్ధేషు చరితం యన్మే దుష్టదైత్యనిబర్హణమ్ ॥ ౧౨.౨౩॥
తస్మిఞ్ఛ్రుతే వైరికృతం భయం పుంసాం న జాయతే ।
యుష్మాభిః స్తుతయో యాశ్చ యాశ్చ బ్రహ్మర్షిభిః కృతాః ॥ ౧౨.౨౪॥
బ్రహ్మణా చ కృతాస్తాస్తు ప్రయచ్ఛన్తు శుభాం మతిమ్ ।
అరణ్యే ప్రాన్తరే వాపి దావాగ్నిపరివారితః ॥ ౧౨.౨౫॥
దస్యుభిర్వా వృతః శూన్యే గృహీతో వాపి శత్రుభిః ।
సింహవ్యాఘ్రానుయాతో వా వనే వా వనహస్తిభిః ॥ ౧౨.౨౬॥
రాజ్ఞా క్రుద్ధేన చాజ్ఞప్తో వధ్యో బన్ధగతోఽపి వా ।
ఆఘూర్ణితో వా వాతేన స్థితః పోతే మహార్ణవే ॥ ౧౨.౨౭॥
పతత్సు చాపి శస్త్రేషు సఙ్గ్రామే భృశదారుణే ।
సర్వాబాధాసు ఘోరాసు వేదనాభ్యర్దితోఽపి వా ॥ ౧౨.౨౮॥
స్మరన్ మమైతచ్చరితం నరో ముచ్యేత సఙ్కటాత్ ।
మమ ప్రభావాత్సింహాద్యా దస్యవో వైరిణస్తథా ॥ ౧౨.౨౯॥
దూరాదేవ పలాయన్తే స్మరతశ్చరితం మమ ॥ ౧౨.౩౦॥
ఋషిరువాచ ॥ ౧౨.౩౧॥
ఇత్యుక్త్వా సా భగవతీ చణ్డికా చణ్డవిక్రమా ॥ ౧౨.౩౨॥
పశ్యతాం సర్వదేవానాం తత్రైవాన్తరధీయత ।
తేఽపి దేవా నిరాతఙ్కాః స్వాధికారాన్యథా పురా ॥ ౧౨.౩౩॥
యజ్ఞభాగభుజః సర్వే చక్రుర్వినిహతారయః ।
దైత్యాశ్చ దేవ్యా నిహతే శుమ్భే దేవరిపౌ యుధి ॥ ౧౨.౩౪॥
జగద్విధ్వంసకే తస్మిన్ మహోగ్రేఽతులవిక్రమే ।
నిశుమ్భే చ మహావీర్యే శేషాః పాతాలమాయయుః ॥ ౧౨.౩౫॥
ఏవం భగవతీ దేవీ సా నిత్యాపి పునః పునః ।
సమ్భూయ కురుతే భూప జగతః పరిపాలనమ్ ॥ ౧౨.౩౬॥
తయైతన్మోహ్యతే విశ్వం సైవ విశ్వం ప్రసూయతే ।
సా యాచితా చ విజ్ఞానం తుష్టా ఋద్ధిం ప్రయచ్ఛతి ॥ ౧౨.౩౭॥
వ్యాప్తం తయైతత్సకలం బ్రహ్మాణ్డం మనుజేశ్వర ।
మహాదేవ్యా మహాకాలీ మహామారీస్వరూపయా ॥ ౧౨.౩౮॥
సైవ కాలే మహామారీ సైవ సృష్టిర్భవత్యజా ।
స్థితిం కరోతి భూతానాం సైవ కాలే సనాతనీ ॥ ౧౨.౩౯॥
భవకాలే నృణాం సైవ లక్ష్మీర్వృద్ధిప్రదా గృహే ।
సైవాభావే తథాలక్ష్మీర్వినాశాయోపజాయతే ॥ ౧౨.౪౦॥
స్తుతా సమ్పూజితా పుష్పైర్గన్ధధూపాదిభిస్తథా ।
దదాతి విత్తం పుత్రాంశ్చ మతిం ధర్మే గతిం శుభామ్ ॥ ౧౨.౪౧॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
భగవతీ వాక్యం ద్వాదశోఽధ్యాయః ॥ ౧౨॥
ఉవాచ౨, అర్ధశ్లోకౌ ౨, శ్లోకాః ౩౭, ఏవమాదితః ॥ ౬౭౧॥
ఓం విద్యుద్ధామసమప్రభాం మృగపతిస్కన్ధస్థితాం భీషణాం
కన్యాభిః కరవాళఖేటవిలసధస్తాభిరాసేవితామ్ ।
హస్తైశ్చక్రగదాసిఖేటవిశిఖాంశ్చాపం గుణం తర్జనీం
బిభ్రాణామనలాత్మికాం శశిధరాం దుర్గాం త్రినేత్రాం భజే ॥
ఓం దేవ్యువాచ॥ ౧౨.౧॥
ఏభిః స్తవైశ్చ మాం నిత్యం స్తోష్యతే యః సమాహితః ।
తస్యాహం సకలాం బాధాం శమయిష్యామ్యసంశయమ్ ॥ ౧౨.౨॥
మధుకైటభనాశం చ మహిషాసురఘాతనమ్ ।
కీర్తయిష్యన్తి యే తద్వద్వధం శుమ్భనిశుమ్భయోః ॥ ౧౨.౩॥
అష్టమ్యాం చ చతుర్దశ్యాం నవమ్యాం చైకచేతసః ।
శ్రోష్యన్తి చైవ యే భక్త్యా మమ మాహాత్మ్యముత్తమమ్ ॥ ౧౨.౪॥
న తేషాం దుష్కృతం కిఞ్చిద్దుష్కృతోత్థా న చాపదః ।
భవిష్యతి న దారిద్ర్యం న చైవేష్టవియోజనమ్ ॥ ౧౨.౫॥
శత్రుభ్యో న భయం తస్య దస్యుతో వా న రాజతః ।
న శస్త్రానలతోయౌఘాత్ కదాచిత్ సమ్భవిష్యతి ॥ ౧౨.౬॥
తస్మాన్మమైతన్మాహాత్మ్యం పఠితవ్యం సమాహితైః ।
శ్రోతవ్యం చ సదా భక్త్యా పరం స్వస్త్యయనం మహత్ ॥ ౧౨.౭॥
ఉపసర్గానశేషాంస్తు మహామారీసముద్భవాన్ ।
తథా త్రివిధముత్పాతం మాహాత్మ్యం శమయేన్మమ ॥ ౧౨.౮॥
యత్రైతత్పఠ్యతే సమ్యఙ్నిత్యమాయతనే మమ ।
సదా న తద్విమోక్ష్యామి సాన్నిధ్యం తత్ర మే స్థితమ్ ॥ ౧౨.౯॥
బలిప్రదానే పూజాయామగ్నికార్యే మహోత్సవే ।
సర్వం మమైతన్మాహాత్మ్యమ్ ఉచ్చార్యం శ్రావ్యమేవ చ ॥ ౧౨.౧౦॥
జానతాజానతా వాపి బలిపూజాం యథా కృతామ్ ।
ప్రతీక్షిష్యామ్యహం ప్రీత్యా వహ్నిహోమం తథాకృతమ్ ॥ ౧౨.౧౧॥
శరత్కాలే మహాపూజా క్రియతే యా చ వార్షికీ ।
తస్యాం మమైతన్మాహాత్మ్యం శ్రుత్వా భక్తిసమన్వితః ॥ ౧౨.౧౨॥
సర్వాబాధావినిర్ముక్తో ధనధాన్యసమన్వితః ।
మనుష్యో మత్ప్రసాదేన భవిష్యతి న సంశయః ॥ ౧౨.౧౩॥
శ్రుత్వా మమైతన్మాహాత్మ్యం తథా చోత్పత్తయః శుభాః ।
పరాక్రమం చ యుద్ధేషు జాయతే నిర్భయః పుమాన్ ॥ ౧౨.౧౪॥
రిపవః సఙ్క్షయం యాన్తి కల్యాణం చోపపద్యతే ।
నన్దతే చ కులం పుంసాం మాహాత్మ్యం మమ శృణ్వతామ్ ॥ ౧౨.౧౫॥
శాన్తికర్మణి సర్వత్ర తథా దుఃస్వప్నదర్శనే ।
గ్రహపీడాసు చోగ్రాసు మాహాత్మ్యం శృణుయాన్మమ ॥ ౧౨.౧౬॥
ఉపసర్గాః శమం యాన్తి గ్రహపీడాశ్చ దారుణాః ।
దుఃస్వప్నం చ నృభిర్దృష్టం సుస్వప్నముపజాయతే ॥ ౧౨.౧౭॥
బాలగ్రహాభిభూతానాం బాలానాం శాన్తికారకమ్ ।
సఙ్ఘాతభేదే చ నృణాం మైత్రీకరణముత్తమమ్ ॥ ౧౨.౧౮॥
దుర్వృత్తానామశేషాణాం బలహానికరం పరమ్ ।
రక్షోభూతపిశాచానాం పఠనాదేవ నాశనమ్ ॥ ౧౨.౧౯॥
సర్వం మమైతన్మాహాత్మ్యం మమ సన్నిధికారకమ్ ।
పశుపుష్పార్ఘ్యధూపైశ్చ గన్ధదీపైస్తథోత్తమైః ॥ ౧౨.౨౦॥
విప్రాణాం భోజనైర్హోమైః ప్రోక్షణీయైరహర్నిశమ్ ।
అన్యైశ్చ వివిధైర్భోగైః ప్రదానైర్వత్సరేణ యా ॥ ౧౨.౨౧॥
ప్రీతిర్మే క్రియతే సాస్మిన్ సకృదుచ్చరితే శ్రుతే ।
శ్రుతం హరతి పాపాని తథారోగ్యం ప్రయచ్ఛతి ॥ ౧౨.౨౨॥
రక్షాం కరోతి భూతేభ్యో జన్మనాం కీర్తనం మమ ।
యుద్ధేషు చరితం యన్మే దుష్టదైత్యనిబర్హణమ్ ॥ ౧౨.౨౩॥
తస్మిఞ్ఛ్రుతే వైరికృతం భయం పుంసాం న జాయతే ।
యుష్మాభిః స్తుతయో యాశ్చ యాశ్చ బ్రహ్మర్షిభిః కృతాః ॥ ౧౨.౨౪॥
బ్రహ్మణా చ కృతాస్తాస్తు ప్రయచ్ఛన్తు శుభాం మతిమ్ ।
అరణ్యే ప్రాన్తరే వాపి దావాగ్నిపరివారితః ॥ ౧౨.౨౫॥
దస్యుభిర్వా వృతః శూన్యే గృహీతో వాపి శత్రుభిః ।
సింహవ్యాఘ్రానుయాతో వా వనే వా వనహస్తిభిః ॥ ౧౨.౨౬॥
రాజ్ఞా క్రుద్ధేన చాజ్ఞప్తో వధ్యో బన్ధగతోఽపి వా ।
ఆఘూర్ణితో వా వాతేన స్థితః పోతే మహార్ణవే ॥ ౧౨.౨౭॥
పతత్సు చాపి శస్త్రేషు సఙ్గ్రామే భృశదారుణే ।
సర్వాబాధాసు ఘోరాసు వేదనాభ్యర్దితోఽపి వా ॥ ౧౨.౨౮॥
స్మరన్ మమైతచ్చరితం నరో ముచ్యేత సఙ్కటాత్ ।
మమ ప్రభావాత్సింహాద్యా దస్యవో వైరిణస్తథా ॥ ౧౨.౨౯॥
దూరాదేవ పలాయన్తే స్మరతశ్చరితం మమ ॥ ౧౨.౩౦॥
ఋషిరువాచ ॥ ౧౨.౩౧॥
ఇత్యుక్త్వా సా భగవతీ చణ్డికా చణ్డవిక్రమా ॥ ౧౨.౩౨॥
పశ్యతాం సర్వదేవానాం తత్రైవాన్తరధీయత ।
తేఽపి దేవా నిరాతఙ్కాః స్వాధికారాన్యథా పురా ॥ ౧౨.౩౩॥
యజ్ఞభాగభుజః సర్వే చక్రుర్వినిహతారయః ।
దైత్యాశ్చ దేవ్యా నిహతే శుమ్భే దేవరిపౌ యుధి ॥ ౧౨.౩౪॥
జగద్విధ్వంసకే తస్మిన్ మహోగ్రేఽతులవిక్రమే ।
నిశుమ్భే చ మహావీర్యే శేషాః పాతాలమాయయుః ॥ ౧౨.౩౫॥
ఏవం భగవతీ దేవీ సా నిత్యాపి పునః పునః ।
సమ్భూయ కురుతే భూప జగతః పరిపాలనమ్ ॥ ౧౨.౩౬॥
తయైతన్మోహ్యతే విశ్వం సైవ విశ్వం ప్రసూయతే ।
సా యాచితా చ విజ్ఞానం తుష్టా ఋద్ధిం ప్రయచ్ఛతి ॥ ౧౨.౩౭॥
వ్యాప్తం తయైతత్సకలం బ్రహ్మాణ్డం మనుజేశ్వర ।
మహాదేవ్యా మహాకాలీ మహామారీస్వరూపయా ॥ ౧౨.౩౮॥
సైవ కాలే మహామారీ సైవ సృష్టిర్భవత్యజా ।
స్థితిం కరోతి భూతానాం సైవ కాలే సనాతనీ ॥ ౧౨.౩౯॥
భవకాలే నృణాం సైవ లక్ష్మీర్వృద్ధిప్రదా గృహే ।
సైవాభావే తథాలక్ష్మీర్వినాశాయోపజాయతే ॥ ౧౨.౪౦॥
స్తుతా సమ్పూజితా పుష్పైర్గన్ధధూపాదిభిస్తథా ।
దదాతి విత్తం పుత్రాంశ్చ మతిం ధర్మే గతిం శుభామ్ ॥ ౧౨.౪౧॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
భగవతీ వాక్యం ద్వాదశోఽధ్యాయః ॥ ౧౨॥
ఉవాచ౨, అర్ధశ్లోకౌ ౨, శ్లోకాః ౩౭, ఏవమాదితః ॥ ౬౭౧॥
॥ ౧౩. సురథవైశ్యయోర్వరప్రదానం నామ త్రయోదశోఽధ్యాయః ॥
। ధ్యానమ్ ।
ఓం బాలార్కమణ్డలాభాసాం చతుర్బాహుం త్రిలోచనామ్ ।
పాశాఙ్కుశవరాభీతిర్ధారయన్తీం శివాం భజే ॥
ఓం ఋషిరువాచ ॥ ౧౩.౧॥
ఏతత్తే కథితం భూప దేవీమాహాత్మ్యముత్తమమ్ ।
ఏవం ప్రభావా సా దేవీ యయేదం ధార్యతే జగత్ ॥ ౧౩.౨॥
విద్యా తథైవ క్రియతే భగవద్విష్ణుమాయయా ।
తయా త్వమేష వైశ్యశ్చ తథైవాన్యే వివేకినః ॥ ౧౩.౩॥
మోహ్యన్తే మోహితాశ్చైవ మోహమేష్యన్తి చాపరే ।
తాముపైహి మహారాజ శరణం పరమేశ్వరీమ్ ॥ ౧౩.౪॥
ఆరాధితా సైవ నృణాం భోగస్వర్గాపవర్గదా ॥ ౧౩.౫॥
మార్కణ్డేయ ఉవాచ॥ ౧౩.౬॥
ఇతి తస్య వచః శ్రుత్వా సురథః స నరాధిపః ॥ ౧౩.౭॥
ప్రణిపత్య మహాభాగం తమృషిం సంశితవ్రతమ్ ।
నిర్విణ్ణోఽతిమమత్వేన రాజ్యాపహరణేన చ ॥ ౧౩.౮॥
జగామ సద్యస్తపసే స చ వైశ్యో మహామునే ।
సన్దర్శనార్థమమ్బాయా నదీపులినమాస్థితః ॥ ౧౩.౯॥
స చ వైశ్యస్తపస్తేపే దేవీసూక్తం పరం జపన్ ।
తౌ తస్మిన్ పులినే దేవ్యాః కృత్వా మూర్తిం మహీమయీమ్ ॥ ౧౩.౧౦॥
అర్హణాం చక్రతుస్తస్యాః పుష్పధూపాగ్నితర్పణైః ।
నిరాహారౌ యతాత్మానౌ తన్మనస్కౌ సమాహితౌ ॥ ౧౩.౧౧॥
దదతుస్తౌ బలిం చైవ నిజగాత్రాసృగుక్షితమ్ ।
ఏవం సమారాధయతోస్త్రిభిర్వర్షైర్యతాత్మనోః ॥ ౧౩.౧౨॥
పరితుష్టా జగద్ధాత్రీ ప్రత్యక్షం ప్రాహ చణ్డికా ॥ ౧౩.౧౩॥
దేవ్యువాచ॥ ౧౩.౧౪॥
యత్ప్రార్థ్యతే త్వయా భూప త్వయా చ కులనన్దన ।
మత్తస్తత్ప్రాప్యతాం సర్వం పరితుష్టా దదామితే ॥ ౧౩.౧౫॥
మార్కణ్డేయ ఉవాచ॥ ౧౩.౧౬॥
తతో వవ్రే నృపో రాజ్యమవిభ్రంశ్యన్యజన్మని ।
అత్రైవ చ నిజం రాజ్యం హతశత్రుబలం బలాత్ ॥ ౧౩.౧౭॥
సోఽపి వైశ్యస్తతో జ్ఞానం వవ్రే నిర్విణ్ణమానసః ।
మమేత్యహమితి ప్రాజ్ఞః సఙ్గవిచ్యుతికారకమ్ ॥ ౧౩.౧౮॥
దేవ్యువాచ॥ ౧౩.౧౯॥
స్వల్పైరహోభిర్నృపతే స్వం రాజ్యం ప్రాప్స్యతే భవాన్ ॥ ౧౩.౨౦॥
హత్వా రిపూనస్ఖలితం తవ తత్ర భవిష్యతి ॥ ౧౩.౨౧॥
మృతశ్చ భూయః సమ్ప్రాప్య జన్మ దేవాద్వివస్వతః ॥ ౧౩.౨౨॥
సావర్ణికో మనుర్నామ భవాన్భువి భవిష్యతి ॥ ౧౩.౨౩॥
వైశ్యవర్య త్వయా యశ్చ వరోఽస్మత్తోఽభివాఞ్ఛితః ॥ ౧౩.౨౪॥
తం ప్రయచ్ఛామి సంసిద్ధ్యై తవ జ్ఞానం భవిష్యతి ॥ ౧౩.౨౫॥
మార్కణ్డేయ ఉవాచ॥ ౧౩.౨౬॥
ఇతి దత్త్వా తయోర్దేవీ యథాభిలషితం వరమ్ ॥ ౧౩.౨౭॥
బభూవాన్తర్హితా సద్యో భక్త్యా తాభ్యామభిష్టుతా ।
ఏవం దేవ్యా వరం లబ్ధ్వా సురథః క్షత్రియర్షభః ॥ ౧౩.౨౮॥
సూర్యాజ్జన్మ సమాసాద్య సావర్ణిర్భవితా మనుః ॥ ౧౩.౨౯॥
ఏవం దేవ్యా వరం లబ్ధ్వా సురథః క్షత్రియర్షభః ।
సూర్యాజ్జన్మ సమాసాద్య సావర్ణిర్భవితా మనుః ॥ క్లీం ఓం ॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
సురథవైశ్యయోర్వరప్రదానం నామ త్రయోదశోఽధ్యాయః ॥ ౧౩॥
ఉవాచ౬, అర్ధశ్లోకాః ౧౧, శ్లోకాః ౧౨, ఏవమాదితః ॥ ౭౦౦॥
సమస్తా ఉవాచమన్త్రాః ౫౭, అర్ధశ్లోకాః ౪౨, శ్లోకాః ౫౩౫, అవదానాని ౬౬ ॥
॥ శ్రీసప్తశతీదేవీమాహాత్మ్యం సమాప్తమ్ ॥
॥ ఓం తత్ సత్ ఓం ॥
ఓం బాలార్కమణ్డలాభాసాం చతుర్బాహుం త్రిలోచనామ్ ।
పాశాఙ్కుశవరాభీతిర్ధారయన్తీం శివాం భజే ॥
ఓం ఋషిరువాచ ॥ ౧౩.౧॥
ఏతత్తే కథితం భూప దేవీమాహాత్మ్యముత్తమమ్ ।
ఏవం ప్రభావా సా దేవీ యయేదం ధార్యతే జగత్ ॥ ౧౩.౨॥
విద్యా తథైవ క్రియతే భగవద్విష్ణుమాయయా ।
తయా త్వమేష వైశ్యశ్చ తథైవాన్యే వివేకినః ॥ ౧౩.౩॥
మోహ్యన్తే మోహితాశ్చైవ మోహమేష్యన్తి చాపరే ।
తాముపైహి మహారాజ శరణం పరమేశ్వరీమ్ ॥ ౧౩.౪॥
ఆరాధితా సైవ నృణాం భోగస్వర్గాపవర్గదా ॥ ౧౩.౫॥
మార్కణ్డేయ ఉవాచ॥ ౧౩.౬॥
ఇతి తస్య వచః శ్రుత్వా సురథః స నరాధిపః ॥ ౧౩.౭॥
ప్రణిపత్య మహాభాగం తమృషిం సంశితవ్రతమ్ ।
నిర్విణ్ణోఽతిమమత్వేన రాజ్యాపహరణేన చ ॥ ౧౩.౮॥
జగామ సద్యస్తపసే స చ వైశ్యో మహామునే ।
సన్దర్శనార్థమమ్బాయా నదీపులినమాస్థితః ॥ ౧౩.౯॥
స చ వైశ్యస్తపస్తేపే దేవీసూక్తం పరం జపన్ ।
తౌ తస్మిన్ పులినే దేవ్యాః కృత్వా మూర్తిం మహీమయీమ్ ॥ ౧౩.౧౦॥
అర్హణాం చక్రతుస్తస్యాః పుష్పధూపాగ్నితర్పణైః ।
నిరాహారౌ యతాత్మానౌ తన్మనస్కౌ సమాహితౌ ॥ ౧౩.౧౧॥
దదతుస్తౌ బలిం చైవ నిజగాత్రాసృగుక్షితమ్ ।
ఏవం సమారాధయతోస్త్రిభిర్వర్షైర్యతాత్మనోః ॥ ౧౩.౧౨॥
పరితుష్టా జగద్ధాత్రీ ప్రత్యక్షం ప్రాహ చణ్డికా ॥ ౧౩.౧౩॥
దేవ్యువాచ॥ ౧౩.౧౪॥
యత్ప్రార్థ్యతే త్వయా భూప త్వయా చ కులనన్దన ।
మత్తస్తత్ప్రాప్యతాం సర్వం పరితుష్టా దదామితే ॥ ౧౩.౧౫॥
మార్కణ్డేయ ఉవాచ॥ ౧౩.౧౬॥
తతో వవ్రే నృపో రాజ్యమవిభ్రంశ్యన్యజన్మని ।
అత్రైవ చ నిజం రాజ్యం హతశత్రుబలం బలాత్ ॥ ౧౩.౧౭॥
సోఽపి వైశ్యస్తతో జ్ఞానం వవ్రే నిర్విణ్ణమానసః ।
మమేత్యహమితి ప్రాజ్ఞః సఙ్గవిచ్యుతికారకమ్ ॥ ౧౩.౧౮॥
దేవ్యువాచ॥ ౧౩.౧౯॥
స్వల్పైరహోభిర్నృపతే స్వం రాజ్యం ప్రాప్స్యతే భవాన్ ॥ ౧౩.౨౦॥
హత్వా రిపూనస్ఖలితం తవ తత్ర భవిష్యతి ॥ ౧౩.౨౧॥
మృతశ్చ భూయః సమ్ప్రాప్య జన్మ దేవాద్వివస్వతః ॥ ౧౩.౨౨॥
సావర్ణికో మనుర్నామ భవాన్భువి భవిష్యతి ॥ ౧౩.౨౩॥
వైశ్యవర్య త్వయా యశ్చ వరోఽస్మత్తోఽభివాఞ్ఛితః ॥ ౧౩.౨౪॥
తం ప్రయచ్ఛామి సంసిద్ధ్యై తవ జ్ఞానం భవిష్యతి ॥ ౧౩.౨౫॥
మార్కణ్డేయ ఉవాచ॥ ౧౩.౨౬॥
ఇతి దత్త్వా తయోర్దేవీ యథాభిలషితం వరమ్ ॥ ౧౩.౨౭॥
బభూవాన్తర్హితా సద్యో భక్త్యా తాభ్యామభిష్టుతా ।
ఏవం దేవ్యా వరం లబ్ధ్వా సురథః క్షత్రియర్షభః ॥ ౧౩.౨౮॥
సూర్యాజ్జన్మ సమాసాద్య సావర్ణిర్భవితా మనుః ॥ ౧౩.౨౯॥
ఏవం దేవ్యా వరం లబ్ధ్వా సురథః క్షత్రియర్షభః ।
సూర్యాజ్జన్మ సమాసాద్య సావర్ణిర్భవితా మనుః ॥ క్లీం ఓం ॥
॥ స్వస్తి శ్రీమార్కణ్డేయపురాణే సావర్ణికే మన్వన్తరే దేవీమాహాత్మ్యే
సురథవైశ్యయోర్వరప్రదానం నామ త్రయోదశోఽధ్యాయః ॥ ౧౩॥
ఉవాచ౬, అర్ధశ్లోకాః ౧౧, శ్లోకాః ౧౨, ఏవమాదితః ॥ ౭౦౦॥
సమస్తా ఉవాచమన్త్రాః ౫౭, అర్ధశ్లోకాః ౪౨, శ్లోకాః ౫౩౫, అవదానాని ౬౬ ॥
॥ శ్రీసప్తశతీదేవీమాహాత్మ్యం సమాప్తమ్ ॥
॥ ఓం తత్ సత్ ఓం ॥
॥ అథ అపరాధక్షమాపణస్తోత్రమ్ ॥
ఓం అపరాధశతం కృత్వా జగదమ్బేతి చోచ్చరేత్ ।
యాం గతిం సమవాప్నోతి న తాం బ్రహ్మాదయః సురాః ॥ ౧॥
సాపరాధోఽస్మి శరణం ప్రాప్తస్త్వాం జగదమ్బికే ।
ఇదానీమనుకమ్ప్యోఽహం యథేచ్ఛసి తథా కురు ॥ ౨॥
అజ్ఞానాద్విస్మృతేర్భ్రాన్త్యా యన్న్యూనమధికం కృతమ్ ।
తత్సర్వం క్షమ్యతాం దేవి ప్రసీద పరమేశ్వరి ॥ ౩॥
కామేశ్వరి జగన్మాతః సచ్చిదానన్దవిగ్రహే ।
గృహాణార్చామిమాం ప్రీత్యా ప్రసీద పరమేశ్వరి ॥ ౪॥
సర్వరూపమయీ దేవీ సర్వం దేవీమయం జగత్ ।
అతోఽహం విశ్వరూపాం త్వాం నమామి పరమేశ్వరీమ్ ॥ ౫॥
యదక్షరం పరిభ్రష్టం మాత్రాహీనఞ్చ యద్భవేత్ ।
పూర్ణం భవతు తత్ సర్వం త్వత్ప్రసాదాన్మహేశ్వరి ॥ ౬॥
యదత్ర పాఠే జగదమ్బికే మయా
విసర్గబిన్ద్వక్షరహీనమీరితమ్ ।
తదస్తు సమ్పూర్ణతమం ప్రసాదతః
సఙ్కల్పసిద్ధిశ్చ సదైవ జాయతామ్ ॥ ౭॥
యన్మాత్రాబిన్దుబిన్దుద్వితయపదపదద్వన్ద్వవర్ణాదిహీనం
భక్త్యాభక్త్యానుపూర్వం ప్రసభకృతివశాత్ వ్యక్తమవ్యక్తమమ్బ ।
మోహాదజ్ఞానతో వా పఠితమపఠితం సామ్ప్రతం తే స్తవేఽస్మిన్
తత్ సర్వం సాఙ్గమాస్తాం భగవతి వరదే త్వత్ప్రసాదాత్ ప్రసీద ॥ ౮॥
ప్రసీద భగవత్యమ్బ ప్రసీద భక్తవత్సలే ।
ప్రసాదం కురు మే దేవి దుర్గే దేవి నమోఽస్తు తే ॥ ౯॥
॥ ఇతి అపరాధక్షమాపణస్తోత్రం సమాప్తమ్ ॥
యాం గతిం సమవాప్నోతి న తాం బ్రహ్మాదయః సురాః ॥ ౧॥
సాపరాధోఽస్మి శరణం ప్రాప్తస్త్వాం జగదమ్బికే ।
ఇదానీమనుకమ్ప్యోఽహం యథేచ్ఛసి తథా కురు ॥ ౨॥
అజ్ఞానాద్విస్మృతేర్భ్రాన్త్యా యన్న్యూనమధికం కృతమ్ ।
తత్సర్వం క్షమ్యతాం దేవి ప్రసీద పరమేశ్వరి ॥ ౩॥
కామేశ్వరి జగన్మాతః సచ్చిదానన్దవిగ్రహే ।
గృహాణార్చామిమాం ప్రీత్యా ప్రసీద పరమేశ్వరి ॥ ౪॥
సర్వరూపమయీ దేవీ సర్వం దేవీమయం జగత్ ।
అతోఽహం విశ్వరూపాం త్వాం నమామి పరమేశ్వరీమ్ ॥ ౫॥
యదక్షరం పరిభ్రష్టం మాత్రాహీనఞ్చ యద్భవేత్ ।
పూర్ణం భవతు తత్ సర్వం త్వత్ప్రసాదాన్మహేశ్వరి ॥ ౬॥
యదత్ర పాఠే జగదమ్బికే మయా
విసర్గబిన్ద్వక్షరహీనమీరితమ్ ।
తదస్తు సమ్పూర్ణతమం ప్రసాదతః
సఙ్కల్పసిద్ధిశ్చ సదైవ జాయతామ్ ॥ ౭॥
యన్మాత్రాబిన్దుబిన్దుద్వితయపదపదద్వన్ద్వవర్ణాదిహీనం
భక్త్యాభక్త్యానుపూర్వం ప్రసభకృతివశాత్ వ్యక్తమవ్యక్తమమ్బ ।
మోహాదజ్ఞానతో వా పఠితమపఠితం సామ్ప్రతం తే స్తవేఽస్మిన్
తత్ సర్వం సాఙ్గమాస్తాం భగవతి వరదే త్వత్ప్రసాదాత్ ప్రసీద ॥ ౮॥
ప్రసీద భగవత్యమ్బ ప్రసీద భక్తవత్సలే ।
ప్రసాదం కురు మే దేవి దుర్గే దేవి నమోఽస్తు తే ॥ ౯॥
॥ ఇతి అపరాధక్షమాపణస్తోత్రం సమాప్తమ్ ॥
॥ అథ దేవీసూక్తమ్ ॥
ఓం అహం రుద్రేభిర్వసుభిశ్చరామ్యహ-
మాదిత్యైరుత విశ్వదేవైః ।
అహం మిత్రావరుణోభా బిభర్మ్యహ-
మిన్ద్రాగ్నీ అహమశ్వినోభా ॥ ౧॥
అహం సోమమాహనసం బిభర్మ్యహం
త్వష్టారముత పూషణం భగమ్ ।
అహం దధామి ద్రవిణం హవిష్మతే
సుప్రావ్యే యజమానాయ సున్వతే ॥ ౨॥
అహం రాష్ట్రీ సఙ్గమనీ వసూనాం
చికితుషీ ప్రథమా యజ్ఞియానామ్ ।
తాం మా దేవా వ్యదధుః పురుత్రా
భూరిస్థాత్రాం భూర్యావేశయన్తీమ్ ॥ ౩॥
మయా సో అన్నమత్తి యో విపశ్యతి
యః ప్రాణితి య ఈం శృణోత్యుక్తమ్ ।
అమన్తవో మాం త ఉపక్షియన్తి
శ్రుధి శ్రుత శ్రద్ధివం తే వదామి ॥ ౪॥
అహమేవ స్వయమిదం వదామి జుష్టం
దేవేభిరుత మానుషేభిః ।
యం కామయే తం తముగ్రం కృణోమి
తం బ్రహ్మాణం తమృషిం తం సుమేధామ్ ॥ ౫॥
అహం రుద్రాయ ధనురా తనోమి
బ్రహ్మద్విషే శరవే హన్తవా ఉ ।
అహం జనాయ సమదం కృణోమ్యహం
ద్యావాపృథివీ ఆ వివేశ ॥ ౬॥
అహం సువే పితరమస్య మూర్ధన్
మమ యోనిరప్స్వన్తః సముద్రే ।
తతో వి తిష్ఠే భువనాను విశ్వో-
తామూం ద్యాం వర్ష్మణోప స్పృశామి ॥ ౭॥
అహమేవ వాత ఇవ ప్ర వామ్యా-
రభమాణా భువనాని విశ్వా ।
పరో దివా పర ఏనా పృథివ్యై-
తావతీ మహినా సం బభూవ ॥ ౮॥
॥ ఇతి ఋగ్వేదోక్తం దేవీసూక్తం సమాప్తమ్ ॥
॥ ఓం తత్ సత్ ఓం ॥
మాదిత్యైరుత విశ్వదేవైః ।
అహం మిత్రావరుణోభా బిభర్మ్యహ-
మిన్ద్రాగ్నీ అహమశ్వినోభా ॥ ౧॥
అహం సోమమాహనసం బిభర్మ్యహం
త్వష్టారముత పూషణం భగమ్ ।
అహం దధామి ద్రవిణం హవిష్మతే
సుప్రావ్యే యజమానాయ సున్వతే ॥ ౨॥
అహం రాష్ట్రీ సఙ్గమనీ వసూనాం
చికితుషీ ప్రథమా యజ్ఞియానామ్ ।
తాం మా దేవా వ్యదధుః పురుత్రా
భూరిస్థాత్రాం భూర్యావేశయన్తీమ్ ॥ ౩॥
మయా సో అన్నమత్తి యో విపశ్యతి
యః ప్రాణితి య ఈం శృణోత్యుక్తమ్ ।
అమన్తవో మాం త ఉపక్షియన్తి
శ్రుధి శ్రుత శ్రద్ధివం తే వదామి ॥ ౪॥
అహమేవ స్వయమిదం వదామి జుష్టం
దేవేభిరుత మానుషేభిః ।
యం కామయే తం తముగ్రం కృణోమి
తం బ్రహ్మాణం తమృషిం తం సుమేధామ్ ॥ ౫॥
అహం రుద్రాయ ధనురా తనోమి
బ్రహ్మద్విషే శరవే హన్తవా ఉ ।
అహం జనాయ సమదం కృణోమ్యహం
ద్యావాపృథివీ ఆ వివేశ ॥ ౬॥
అహం సువే పితరమస్య మూర్ధన్
మమ యోనిరప్స్వన్తః సముద్రే ।
తతో వి తిష్ఠే భువనాను విశ్వో-
తామూం ద్యాం వర్ష్మణోప స్పృశామి ॥ ౭॥
అహమేవ వాత ఇవ ప్ర వామ్యా-
రభమాణా భువనాని విశ్వా ।
పరో దివా పర ఏనా పృథివ్యై-
తావతీ మహినా సం బభూవ ॥ ౮॥
॥ ఇతి ఋగ్వేదోక్తం దేవీసూక్తం సమాప్తమ్ ॥
॥ ఓం తత్ సత్ ఓం ॥