ప్రార్థన
ప్రసన్న వదనం ధ్యాయేత్సర్వ విఘ్నోపశాన్తయే ॥
అయం ముహూర్తస్సుముహూర్తోఽస్తు ।
తదేవ లగ్నం సుదినం తదేవ, తారాబలం చన్ద్రబలం తదేవ, విద్యాబలం దైవబలం తదేవ, లక్ష్మీపతే తేఙ్ఘ్రియుగం స్మరామి, సుముహూర్తోఽస్తు ।
యశ్శివో నామరూపాభ్యాం యా దేవీ సర్వమఙ్గలా ।
తయోస్సంస్మరణాత్ పుంసాం సర్వతో జయమఙ్గలమ్ ॥
లాభస్తేషాం జయస్తేషాం కుతస్తేషాం పరాభవః ।
యేషామిన్దీవరశ్యామో హృదయస్థోజనార్థనః ॥
ఆపదామపహర్తారం దాతారం సర్వసమ్పదామ్ ।
లోకాభిరామం శ్రీరామం భూయో భూయో నమామ్యహమ్ ॥
- శుక్లామ్బరధరమ్ (śuklāmbaradharam)who wears white
- విష్ణుమ్ (viṣṇum)who fills everything
- శశివర్ణమ్ (śaśivarṇam)the colour of the moon
- చతుర్భుజమ్ (caturbhujam)four-armed
- ప్రసన్నవదనమ్ (prasannavadanam)whose face is clear and kind
- ధ్యాయేత్ (dhyāyet)one should hold in mind
- సర్వవిఘ్నోపశాన్తయే (sarvavighnopaśāntaye)so that every obstacle may be stilled
- అయమ్ (ayam)this
- ముహూర్తః (muhūrtaḥ)hour
- సుముహూర్తః (sumuhūrtaḥ)a good hour
- అస్తు (astu)may it be
- తత్ (tat)that
- ఏవ (eva)itself
- లగ్నమ్ (lagnam)the moment
- సుదినమ్ (sudinam)the good day
- తారాబలమ్ (tārābalam)the strength of the stars
- చన్ద్రబలమ్ (candrabalam)the strength of the moon
- విద్యాబలమ్ (vidyābalam)the strength of learning
- దైవబలమ్ (daivabalam)the strength of the gods
- లక్ష్మీపతే (lakṣmīpate)O lord of Lakshmi
- తే (te)your
- అఙ్ఘ్రియుగమ్ (aṅghriyugam)two feet
- స్మరామి (smarāmi)I call to mind
- యః (yaḥ)he who
- శివః (śivaḥ)is Shiva
- నామరూపాభ్యామ్ (nāmarūpābhyām)in name and in form
- యా (yā)she who
- దేవీ (devī)the goddess
- సర్వమఙ్గలా (sarvamaṅgalā)in whom all is well
- తయోః (tayoḥ)of those two
- సంస్మరణాత్ (saṃsmaraṇāt)from calling to mind
- పుంసామ్ (puṃsām)for people
- సర్వతః (sarvataḥ)from every side
- జయమఙ్గలమ్ (jayamaṅgalam)victory and good fortune
- లాభః (lābhaḥ)the gain
- తేషామ్ (teṣām)theirs
- జయః (jayaḥ)the victory
- కుతః (kutaḥ)from where
- పరాభవః (parābhavaḥ)defeat
- యేషామ్ (yeṣām)in whose
- ఇన్దీవరశ్యామః (indīvaraśyāmaḥ)the one dark as a blue lotus
- హృదయస్థః (hṛdayasthaḥ)standing in the heart
- జనార్దనః (janārdanaḥ)the one people pray to
- ఆపదామ్ (āpadām)of troubles
- అపహర్తారమ్ (apahartāram)the one who carries them away
- దాతారమ్ (dātāram)the giver
- సర్వసమ్పదామ్ (sarvasampadām)of every kind of wealth
- లోకాభిరామమ్ (lokābhirāmam)the delight of the world
- శ్రీరామమ్ (śrīrāmam)Shri Rama
- భూయో భూయః (bhūyo bhūyaḥ)again and again
- నమామి (namāmi)I bow
- అహమ్ (aham)I
anvaya శుక్లామ్బరధరమ్ విష్ణుమ్ శశివర్ణమ్ చతుర్భుజమ్ ప్రసన్నవదనమ్ ధ్యాయేత్ సర్వవిఘ్నోపశాన్తయే అయమ్ ముహూర్తః సుముహూర్తః అస్తు తత్ ఏవ లగ్నమ్ సుదినమ్ తారాబలమ్ చన్ద్రబలమ్ విద్యాబలమ్ దైవబలమ్ లక్ష్మీపతే తే అఙ్ఘ్రియుగమ్ స్మరామి యః శివః నామరూపాభ్యామ్ యా దేవీ సర్వమఙ్గలా తయోః సంస్మరణాత్ పుంసామ్ సర్వతః జయమఙ్గలమ్ లాభః తేషామ్ జయః కుతః పరాభవః యేషామ్ ఇన్దీవరశ్యామః హృదయస్థః జనార్దనః ఆపదామ్ అపహర్తారమ్ దాతారమ్ సర్వసమ్పదామ్ లోకాభిరామమ్ శ్రీరామమ్ భూయో భూయః నమామి అహమ్
chandas Anuṣṭubh verses with a line of prose between them
శుక్లామ్బరధరమ్ who wears white — The opening verse of almost every rite. It is usually taken as Ganesha, though the words name Vishnu, and both readings are old.
ముహూర్తః the hour — A muhurta is about forty-eight minutes, and also the auspicious moment chosen for a rite. The line asks that this one turn out to be that.
note The worship opens by making the present moment the right moment, whatever the almanac says. The printed జనార్థనః is read జనార్దనః.
సుముఖశ్చైకదన్తశ్చ కపిలో గజకర్ణికః ।
లమ్బోదరశ్చ వికటో విఘ్నరాజో గణాధిపః ॥ 1 ॥
- శ్రీవిఘ్నేశ్వరషోడశనామస్తోత్రమ్ (śrīvighneśvaraṣoḍaśanāmastotram)the hymn of the sixteen names of Shri Vighneshvara
- సుముఖః (sumukhaḥ)the fair-faced
- చ (ca)and
- ఏకదన్తః (ekadantaḥ)the one-tusked
- చ (ca)and
- కపిలః (kapilaḥ)the tawny one
- గజకర్ణికః (gajakarṇikaḥ)the one with an elephant's ears
- లమ్బోదరః (lambodaraḥ)the hanging-bellied
- చ (ca)and
- వికటః (vikaṭaḥ)the huge one
- విఘ్నరాజః (vighnarājaḥ)the king of obstacles
- గణాధిపః (gaṇādhipaḥ)the chief of the ganas
anvaya శ్రీవిఘ్నేశ్వరషోడశనామస్తోత్రమ్ సుముఖః చ ఏకదన్తః చ కపిలః గజకర్ణికః లమ్బోదరః చ వికటః విఘ్నరాజః గణాధిపః
chandas Anuṣṭubh (śloka), 8 syllables in each of 4 pādas
షోడశనామ the sixteen names — A short list said before any undertaking. The same sixteen circulate on their own as the Shodasha Namavali.
వక్రతుణ్డ-శ్శూర్పకర్ణో హేరమ్బ-స్స్కన్దపూర్వజః ॥ 2 ॥
- ధూమకేతుః (dhūmaketuḥ)the smoke-bannered
- గణాధ్యక్షః (gaṇādhyakṣaḥ)who presides over the ganas
- ఫాలచన్ద్రః (phālacandraḥ)with the moon on his brow
- గజాననః (gajānanaḥ)the elephant-faced
- వక్రతుణ్డః (vakratuṇḍaḥ)with the curving trunk
- శూర్పకర్ణః (śūrpakarṇaḥ)whose ears are winnowing baskets
- హేరమ్బః (herambaḥ)Heramba
- స్కన్దపూర్వజః (skandapūrvajaḥ)born before Skanda
anvaya ధూమకేతుః గణాధ్యక్షః ఫాలచన్ద్రః గజాననః వక్రతుణ్డః శూర్పకర్ణః హేరమ్బః స్కన్దపూర్వజః
chandas Anuṣṭubh (śloka), 8 syllables in each of 4 pādas
note ఫాల is a spelling of భాల, the brow.
విద్యారమ్భే వివాహే చ ప్రవేశే నిర్గమే తథా ।
సఙ్గ్రామే సర్వ కార్యేషు విఘ్నస్తస్య న జాయతే ॥ 3 ॥
- షోడశ (ṣoḍaśa)sixteen
- ఏతాని (etāni)these
- నామాని (nāmāni)names
- యః (yaḥ)whoever
- పఠేత్ (paṭhet)recites
- శృణుయాత్ (śṛṇuyāt)hears
- అపి (api)even
- విద్యారమ్భే (vidyārambhe)at the start of study
- వివాహే (vivāhe)at a wedding
- చ (ca)and
- ప్రవేశే (praveśe)on going in
- నిర్గమే (nirgame)on going out
- తథా (tathā)and
- సఙ్గ్రామే (saṅgrāme)in battle
- సర్వకార్యేషు (sarvakāryeṣu)in everything he does
- విఘ్నః (vighnaḥ)an obstacle
- తస్య (tasya)for him
- న (na)not
- జాయతే (jāyate)arises
anvaya యః ఏతాని షోడశ నామాని పఠేత్ శృణుయాత్ అపి తస్య విద్యారమ్భే వివాహే చ ప్రవేశే నిర్గమే తథా సఙ్గ్రామే సర్వకార్యేషు విఘ్నః న జాయతే
chandas Anuṣṭubh (śloka), in six pādas here rather than four
note The list of occasions is the ordinary business of a household: schooling, marriage, moving house, and whatever else has to be done. The printed శృణు-యాదపి carries a break inside the word.
సర్వవిఘ్నచ్చిదేతస్మై శ్రీ మహాగణాధిపతయే నమః ॥
ఓం శ్రీలక్ష్మీ నారాయణాభ్యాం నమః ।
ఓం ఉమా మహేశ్వరాభ్యాం నమః ।
ఓం వాణీ హిరణ్యగర్భాభ్యాం నమః ।
ఓం శచీ పురన్దరాభ్యాం నమః ।
ఓం అరున్ధతీ వశిష్ఠాభ్యాం నమః ।
ఓం శ్రీ సితారామాభ్యాం నమః ।
నమస్సర్వేభ్యో మహాజనేభ్యో నమః ॥
అయం ముహూర్త-స్సుముహూర్తోఽస్తు ॥
శరీర శుద్ధి
అపవిత్రః పవిత్రో వా సర్వావస్థా-ఙ్గతో-ఽపివా ।
య-స్స్మరే-త్పుణ్డరీకాక్షం స బాహ్యాభ్యన్తర శ్శుచిః ॥
పుణ్డరీకాక్ష ! పుణ్డరీకాక్ష ! పుణ్డరీకాక్షాయ నమః ।
ఆచమనః
ఓం ఆచమ్య
ఓం కేశవాయ స్వాహా
ఓం నారాయణాయ స్వాహా
ఓం మాధవాయ స్వాహా (ఇతి త్రిరాచమ్య)
ఓం గోవిన్దాయ నమః (పాణీ మార్జయిత్వా)
ఓం విష్ణవే నమః
ఓం మధుసూదనాయ నమః (ఓష్ఠౌ మార్జయిత్వా)
ఓం త్రివిక్రమాయ నమః
ఓం వామనాయ నమః (శిరసి జలం ప్రోక్ష్య)
ఓం శ్రీధరాయ నమః
ఓం హృషీకేశాయ నమః (వామహస్తె జలం ప్రోక్ష్య)
ఓం పద్మనాభాయ నమః (పాదయోః జలం ప్రోక్ష్య)
ఓం దామోదరాయ నమః (శిరసి జలం ప్రోక్ష్య)
ఓం సఙ్కర్షణాయ నమః (అఙ్గులిభిశ్చిబుకం జలం ప్రోక్ష్య)
ఓం వాసుదేవాయ నమః
ఓం ప్రద్యుమ్నాయ నమః (నాసికాం స్పృష్ట్వా)
ఓం అనిరుద్ధాయ నమః
ఓం పురుషోత్తమాయ నమః
ఓం అధోక్షజాయ నమః
ఓం నారసింహాయ నమః (నేత్రే శ్రోత్రే చ స్పృష్ట్వా)
ఓం అచ్యుతాయ నమః (నాభిం స్పృష్ట్వా)
ఓం జనార్ధనాయ నమః (హృదయం స్పృష్ట్వా)
ఓం ఉపేన్ద్రాయ నమః (హస్తం శిరసి నిక్షిప్య)
ఓం హరయే నమః
ఓం శ్రీకృష్ణాయ నమః (అంసౌ స్పృష్ట్వా)
ఓం శ్రీకృష్ణ పరబ్రహ్మణే నమో నమః
భూతోచ్చాటన
ఉత్తిష్ఠన్తు । భూత పిశాచాః । యే తే భూమిభారకాః । యే తేషామవిరోధేన । బ్రహ్మకర్మ సమారభే । ఓం భూర్భువస్సువః ।
దైవీ గాయత్రీ చన్దః ప్రాణాయామే వినియోగః
ప్రాణాయామః
ఓ-మ్భూః । ఓ-మ్భువః । ఓగ్ం సువః । ఓ-మ్మహః । ఓ-ఞ్జనః । ఓ-న్తపః । ఓగ్ం సత్యమ్ ।
ఓ-న్తత్సవితుర్వరేణ్య-మ్భర్గో దేవస్య ధీమహి ।
ధియో యో నః ప్రచోదయాత్ ॥
ఓమాపో జ్యోతీ రసో-ఽమృత-మ్బ్రహ్మ భూ-ర్భువ-స్సువరోమ్ ॥
సఙ్కల్పః
మమోపాత్త, దురిత క్షయద్వారా, శ్రీ పరమేశ్వర-ముద్దిస్య, శ్రీ పరమేశ్వర ప్రీత్యర్థం, శుభే, శోభనే, అభ్యుదయ ముహూర్తే, శ్రీ మహావిష్ణో రాజ్ఞయా, ప్రవర్త మానస్య, అద్య బ్రహ్మణః, ద్వితీయ పరార్థే, శ్వేతవరాహ కల్పే, వైవశ్వత మన్వన్తరే, కలియుగే, ప్రథమ పాదే, (భారత దేశః - జమ్బూ ద్వీపే, భరత వర్షే, భరత ఖణ్డే, మేరోః దక్షిణ/ఉత్తర దిగ్భాగే; అమేరికా - క్రౌఞ్చ ద్వీపే, రమణక వర్షే, ఐన్ద్రిక ఖణ్డే, సప్త సముద్రాన్తరే, కపిలారణ్యే), శోభన గృహే, సమస్త దేవతా బ్రాహ్మణ, హరిహర గురుచరణ సన్నిథౌ, అస్మిన్, వర్తమాన, వ్యావహారిక, చాన్ద్రమాన, ... సంవత్సరే, ... అయనే, ... ఋతే, ... మాసే, ... పక్షే, ... తిథౌ, ... వాసరే, ... శుభ నక్షత్ర, శుభ యోగ, శుభ కరణ, ఏవఙ్గుణ, విశేషణ, విశిష్ఠాయాం, శుభ తిథౌ, శ్రీమాన్, ... గోత్రః, ... నామధేయః, ... గోత్రస్య, ... నామధేయోహం ... మమ ధర్మపత్నీ సమేతస్య, అస్మాకం సహకుటుమ్బానాం, క్షేమస్థైర్య విజయ అభయ ఆయురారోగ్య ఐశ్వర్యాభివృధ్హ్యర్థం, ధర్మార్థ కామ మోక్ష చతుర్విధ ఫల పురుషార్థ సిద్ద్యర్థం, ఇష్టకామ్యార్థ సిద్ధ్యర్థం, మనోవాఞ్ఛాఫల సిద్ధర్థం, సమస్త దురితోప శాన్త్యర్థం, సమస్త మఙ్గలావాప్యర్థం, పుత్రపౌత్రాభివృద్ధ్యర్థం, సకలకార్యేషు సర్వదా దిగ్విజయసిద్ధ్యర్థం, వర్షే వర్షే ప్రయుక్త శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక దేవతా-ముద్ధిస్య, శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక దేవతా ప్రీత్యర్థం, కల్పోక్త ప్రకారేణ యావచ్ఛక్తి ధ్యానావాహనాది షోడశోపచారపూజాం కరిష్యే ।
తదఙ్గ కలశపూజాం కరిష్యే ॥
కలశం గన్ధపుష్పాక్షతైరభ్యర్చ్య ।
తస్యోపరి హస్తం నిధాయ -
కలశ పూజా
కలశస్య ముఖే విష్ణుః కణ్ఠే రుద్ర-స్సమాహితః ।
మూలే తత్ర స్థితో బ్రహ్మా మధ్యే మాతృగణాస్మృతాః ॥
కుక్షౌతు సాగరాః సర్వే సప్తద్వ్వీపా వసున్ధరా ।
ఋగ్వేదోధ యజుర్వేద-స్సామవేదో-హ్యధర్వణః ॥
అఙ్గైశ్చ సహితాస్సర్వే కలశామ్బు సమాశ్రితాః ।
ఆ కలశేషు ధావతి పవిత్రే పరిషిచ్యతే ।
ఉక్థైర్యజ్ఞేషు వర్ధతే ॥
ఆపో వా ఇదగ్ం సర్వం-విఁశ్వా భూతాన్యాపః ప్రాణా వా ఆపః పశవ ఆపో-ఽన్నమాపో -ఽమృతమాపః సమ్రాడాపో విరాడాపః స్వరాడాప-శ్ఛన్దాగ్స్యాపో జ్యోతీగ్ష్యాపో యజూగ్ష్యాపః సత్యమాప-స్సర్వా దేవతా ఆపో భూర్భువస్సువరాప ఓమ్ ॥ 29.1 (తై. అర. 6.29.1)
గఙ్గే చ యమునే చైవ గోదావరి సరస్వతీ ।
నర్మదే సిన్ధు కావేరీ జలేస్మిన్ సన్నిధిం కురు ॥
ఆయాన్తు దేవపూజార్థం దురితక్షయకారకాః ।
(కలశోదకేన పూజాద్రవ్యాణి, ఆత్మానం, దేవం చ సమ్ప్రోక్ష్య)
ఓ-ఙ్గణానా-న్త్వా గణపతిగ్ం హవామహే కవి-ఙ్కవీనాం ఉపమశ్రవస్తవమ్ ।
జ్యేష్ఠరాజ-మ్బ్రహ్మణా-మ్బ్రహ్మణస్పత ఆ నః శృణ్వన్నూతిభిస్సీద సాదనమ్ ॥
శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక దేవతాయే నమః ।
అథ ప్రాణప్రతిష్ఠాపనం కరిష్యే ।
శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక ప్రాణ ప్రతిష్ఠా
ఓం అసునీతే పునరస్మాసు చక్షుః పునఃప్రాణమిహ నో ధేహి భోగమ్ ।
జ్యోక్పశ్యేమ సూర్యముచ్చరం తమనుమతే మృడయా నః స్స్వస్తి ॥ ఋ.వే. - 10.59.6
అమృతం వై ప్రాణా అమృతమాపః ప్రాణానేవ యథాస్థానముపహ్వయతే ।
ఇత్యాద్యేన ప్రాణప్రతిష్ఠాపనం కృత్వా, నమస్కృత్వా ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయకాయ నమః ।
స్వామిన్ సర్వజగన్నాథ యావత్పూజావసానకమ్ ।
తావత్వం ప్రీతిభావేన బిమ్బేఽస్మిన్ సన్నిధిం కురు ॥
ఆవాహితో భవ, స్థాపితో భవ, సుముఖో భవ, సుప్రసన్నో భవ, వరదో భవ, ప్రసీద, ప్రసీద, ప్రసీద ।
షోడశోపచార పూజా
ప్రార్థన
భవసఞ్చితపాపౌఘ విధ్వంసనవిచక్షణమ్ ।
విఘ్నాన్ధకారభాస్వన్తం విఘ్నరాజమహం భజే ॥
ఏకదన్తం శూర్పకర్ణం గజవక్త్రం చతుర్భుజమ్ ।
పాశాఙ్కుశధరం దేవం ధ్యాయేత్సిద్ధివినాయకమ్ ॥
ఉత్తమం గణనాథస్య వ్రతం సమ్పత్కరం శుభమ్ ।
భక్తాభీష్టప్రదం తస్మాద్ధ్యాయేత్తం విఘ్ననాయకమ్ ॥
ధ్యానం
ధ్యాయేద్గజాననం దేవం తప్తకాఞ్చనసన్నిభమ్ ।
చతుర్భుజం మహాకాయం సర్వాభరణభూషితమ్ ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః ధ్యాయామి ।
ఆవాహనం
(సహస్రశీర్షా ... దశాఙ్గులమ్)
అత్రాగచ్ఛ జగద్వన్ద్య సురరాజార్చితేశ్వర ।
అనాథనాథ సర్వజ్ఞ గౌరీగర్భసముద్భవ ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః ఆవాహయామి ।
ఆసనం
(పురుష ఏవేదగం ... అతిరోహతి)
మౌక్తికైః పుష్పరాగైశ్చ నానారత్నైర్విరాజితమ్ ।
రత్నసింహాసనం చారు ప్రీత్యర్థం ప్రతిగృహ్యతామ్ ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః ఆసనం సమర్పయామి ।
అర్ఘ్యం
(ఏతావానస్య ... దివి)
గౌరీపుత్ర నమస్తేఽస్తు శఙ్కరప్రియనన్దన ।
గృహాణార్ఘ్యం మయా దత్తం గన్ధపుష్పాక్షతైర్యుతమ్ ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః అర్ఘ్యం సమర్పయామి ।
పాద్యం
(త్రిపాదూర్ధ్వః ... అభి)
గజవక్త్ర నమస్తేఽస్తు సర్వాభీష్టప్రదాయక ।
భక్త్యా పాద్యం మయా దత్తం గృహాణ ద్విరదానన ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః పాద్యం సమర్పయామి ।
మధుపర్కః
దధిక్షీరసమాయుక్తం మధ్వాజ్యేన సమన్వితమ్ ।
మధుపర్కం గృహాణేదం గజవక్త్ర నమోఽస్తు తే ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః మధుపర్కం సమర్పయామి ।
ఆచమనీయం
(తస్మాద్విరాడజాయత ... పురః)
అనాథనాథ సర్వజ్ఞ గీర్వాణవరపూజిత ।
గృహాణాచమనం దేవ తుభ్యం దత్తం మయా ప్రభో ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః ఆచమనీయం సమర్పయామి ।
పఞ్చామృత స్నానం
పయో దధి ఘృతం చైవ శర్కరా మధు సంయుతమ్ ।
పఞ్చామృతం గృహాణేదం స్నానాయ గణనాయక ॥
స్నానం పఞ్చామృతైర్దేవ గృహాణ గణనాయక ।
అనాథనాథ సర్వజ్ఞ గీర్వాణగణపూజిత ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః పఞ్చామృత స్నానం సమర్పయామి ।
శుద్ధోదక స్నానం
(యత్పురుషేణ ... హవిః)
గఙ్గాదిసర్వతీర్థేభ్య ఆహృతైరమలైర్జలైః ।
స్నానం కురుష్య భగవన్నుమాపుత్ర నమోఽస్తు తే ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః శుద్ధోదక స్నానం సమర్పయామి ।
స్నానానన్తరం ఆచమనీయం సమర్పయామి ।
వస్త్రం
(సప్తాస్యాసన్ ... పశుమ్)
రక్తవస్త్రద్వయం చారు దేవయోగ్యం చ మఙ్గలమ్ ।
శుభప్రద గృహాణ త్వం లమ్బోదర హరాత్మజ ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః వస్త్రయుగ్మం సమర్పయామి ।
యజ్ఞోపవీతం
రాజతం బ్రహ్మసూత్రం చ కాఞ్చనం చోత్తరీయకమ్ ।
గృహాణ దేవ సర్వజ్ఞ భక్తానామిష్టదాయక ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః యజ్ఞోపవీతం సమర్పయామి ।
గన్ధం
చన్దనాగరు కర్పూర కస్తూరీ కుఙ్కుమాన్వితమ్ ।
విలేపనం సురశ్రేష్ఠ ప్రీత్యర్థం ప్రతిగృహ్యతామ్ ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః శ్రీగన్ధాన్ ధారయామి ।
అక్షతాన్
అక్షతాన్ ధవలాన్ దివ్యాన్ శాలీయాంస్తణ్డులాన్ శుభాన్ ।
గృహాణ పరమానన్ద శమ్భుపుత్ర నమోఽస్తు తే ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః అలఙ్కరణార్థం అక్షతాన్ సమర్పయామి ।
పుష్పాణి
సుగన్ధాని చ పుష్పాణి జాతీకున్దముఖాని చ ।
ఏకవింశతిపత్రాణి సఙ్గృహాణ నమోఽస్తు తే ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః పుష్పైః పూజయామి ।
అథాఙ్గపూజా
ఓం గణేశాయ నమః - పాదౌ పూజయామి ।
ఓం ఏకదన్తాయ నమః - గుల్ఫౌ పూజయామి ।
ఓం శూర్పకర్ణాయ నమః - జానునీ పూజయామి ।
ఓం విఘ్నరాజాయ నమః - జఙ్ఘే పూజయామి ।
ఓం ఆఖువాహనాయ నమః - ఊరూం పూజయామి ।
ఓం హేరమ్బాయ నమః - కటిం పూజయామి ।
ఓం లమ్బోదరాయ నమః - ఉదరం పూజయామి ।
ఓం గణనాథాయ నమః - నాభిం పూజయామి ।
ఓం గణేశాయ నమః - హృదయం పూజయామి ।
ఓం స్థూలకణ్ఠాయ నమః - కణ్ఠం పూజయామి ।
ఓం స్కన్దాగ్రజాయ ణమహ శ్కన్ధౌ పూజయామి ।
ఓం పాశహస్తాయ ణమహ హస్థౌ పూజయామి ।
ఓం గజవక్త్రాయ నమః - వక్త్రం పూజయామి ।
ఓం విఘ్నహన్త్రే నమః - నేత్రం పూజయామి ।
ఓం శూర్పకర్ణాయ నమః - కర్ణౌ పూజయామి ।
ఓం ఫాలచన్ద్రాయ నమః - లలాటం పూజయామి ।
ఓం సర్వేశ్వరాయ నమః - శిరః పూజయామి ।
ఓం విఘ్నరాజాయ నమః - సర్వాణ్య్ఙ్గాణి పూజయామి ।
అథైకవింశతి పత్రపూజా
సుముఖాయనమః - మాచీపత్రం పూజయామి (దర్భ) ।
గణాధిపాయ నమః - బృహతీపత్రం పూజయామి ।
ఉమాపుత్రాయ నమః - బిల్వపత్రం పూజయామి (మారేడు) ।
గజాననాయ నమః - దుర్వాయుగ్మం పూజయామి(గరిక) ।
హరసూనవేనమః - దత్తూరపత్రం పూజయామి (ఉమ్మెత్త) ।
లమ్బోదరాయనమః - బదరీపత్రం పూజయామి (రేగు) ।
గుహాగ్రజాయనమః - అపామార్గపత్రం పూజయామి (ఉత్తరేణి) ।
గజకర్ణాయనమః - తులసీపత్రం పూజయామి ।
ఏకదన్తాయ నమః - చూతపత్రం పూజయామి (ఆమ్ర) ।
వికటాయ నమః - కరవీరపత్రం పూజయామి (గన్నేరు)।
భిన్నదన్తాయ నమః - విష్ణుక్రాన్తపత్రం పూజయామి ।
వటవేనమః - దాడిమీపత్రం పూజయామి (దానిమ్మ) ।
సర్వేశ్వరాయనమః - దేవదారుపత్రం పూజయామి ।
ఫాలచన్ద్రాయ నమః - మరువకపత్రం పూజయామి ।
హేరమ్బాయనమః - సిన్ధువారపత్రం పూజయామి ।
శూర్పకర్ణాయనమః - జాజీపత్రం పూజయామి ।
సురాగ్రజాయనమః - గణ్డకీపత్రం పూజయామి ।
ఇభవక్త్రాయనమః - శమీపత్రం పూజయామి (జమ్మి) ।
వినాయకాయ నమః - అశ్వత్థపత్రం పూజయామి (రావి) ।
సురసేవితాయ నమః - అర్జునపత్రం పూజయామి (మద్ది) ।
కపిలాయ నమః - అర్కపత్రం పూజయామి (జిల్లేడు) ।
శ్రీ గణేశ్వరాయ నమః - ఏకవింశతి పత్రాణి పూజయామి ।
ఏకవింశతి పుష్ప పూజా
ఓం పఞ్చాస్య గణపతయే నమః - పున్నాగ పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం మహా గణపతయే నమః - మన్దార పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం ధీర గణపతయే నమః - దాడిమీ పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం విష్వక్సేన గణపతయే నమః - వకుల పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం ఆమోద గణపతయే నమః - అమృణాల(తామర) పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం ప్రమథ గణపతయే నమః - పాటలీ పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం రుద్ర గణపతయే నమః - ద్రోణ పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం విద్యా గణపతయే నమః - ధత్తూర పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం విఘ్న గణపతయే నమః - చమ్పక పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం దురిత గణపతయే నమః - రసాల పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం కామితార్థప్రద గణపతయే నమః - కేతకీ పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం సమ్మోహ గణపతయే నమః - మాధవీ పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం విష్ణు గణపతయే నమః - శమ్యాక పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం ఈశ గణపతయే నమః - అర్క పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం గజాస్య గణపతయే నమః - కల్హార పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం సర్వసిద్ధి గణపతయే నమః - సేవన్తికా పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం వీర గణపతయే నమః - బిల్వ పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం కన్దర్ప గణపతయే నమః - కరవీర పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం ఉచ్ఛిష్ఠ గణపతయే నమః - కున్ద పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం బ్రహ్మ గణపతయే నమః - పారిజాత పుష్పం సమర్పయామి ।
ఓం జ్ఞాన గణపతయే నమః - జాతీ పుష్పం సమర్పయామి ।
ఏకవింశతి దూర్వాయుగ్మ పూజా
ఓం గణాధిపాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం పాశాఙ్కుశధరాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం ఆఖువాహనాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం వినాయకాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం ఈశపుత్రాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం సర్వసిద్ధిప్రదాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం ఏకదన్తాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం ఇభవక్త్రాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం మూషకవాహనాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం కుమారగురవే నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం కపిలవర్ణాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం బ్రహ్మచారిణే నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం మోదకహస్తాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం సురశ్రేష్ఠాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం గజనాసికాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం కపిత్థఫలప్రియాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం గజముఖాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం సుప్రసన్నాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం సురాగ్రజాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం ఉమాపుత్రాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం స్కన్దప్రియాయ నమః - దూర్వాయుగ్మం సమర్పయామి ।
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః నానావిధ పత్ర పుష్పాణి సమర్పయామి ।
శ్రీ వినాయక అష్టోత్తరశత నామ పూజా
ఓం గజాననాయ నమః
ఓం గణాధ్యక్షాయ నమః
ఓం విఘ్నరాజాయ నమః
ఓం వినాయకాయ నమః
ఓం ద్వైమాతురాయ నమః
ఓం ద్విముఖాయ నమః
ఓం ప్రముఖాయ నమః
ఓం సుముఖాయ నమః
ఓం కృతినే నమః
ఓం సుప్రదీప్తాయ నమః (10)
ఓం సుఖనిధయే నమః
ఓం సురాధ్యక్షాయ నమః
ఓం సురారిఘ్నాయ నమః
ఓం మహాగణపతయే నమః
ఓం మాన్యాయ నమః
ఓం మహాకాలాయ నమః
ఓం మహాబలాయ నమః
ఓం హేరమ్బాయ నమః
ఓం లమ్బజఠరాయ నమః
ఓం హ్రస్వగ్రీవాయ నమః (20)
ఓం ప్రథమాయ నమః
ఓం ప్రాజ్ఞాయ నమః
ఓం ప్రమోదాయ నమః
ఓం మోదకప్రియాయ నమః
ఓం విఘ్నకర్త్రే నమః
ఓం విఘ్నహన్త్రే నమః
ఓం విశ్వనేత్రే నమః
ఓం విరాట్పతయే నమః
ఓం శ్రీపతయే నమః
ఓం వాక్పతయే నమః (30)
ఓం శృఙ్గారిణే నమః
ఓం ఆశ్రితవత్సలాయ నమః
ఓం శివప్రియాయ నమః
ఓం శీఘ్రకారిణే నమః
ఓం శాశ్వతాయ నమః
ఓం బల్వాన్వితాయ నమః
ఓం బలోద్దతాయ నమః
ఓం భక్తనిధయే నమః
ఓం భావగమ్యాయ నమః
ఓం భావాత్మజాయ నమః (40)
ఓం అగ్రగామినే నమః
ఓం మన్త్రకృతే నమః
ఓం చామీకర ప్రభాయ నమః
ఓం సర్వాయ నమః
ఓం సర్వోపాస్యాయ నమః
ఓం సర్వకర్త్రే నమః
ఓం సర్వనేత్రే నమః
ఓం సర్వసిద్ధిప్రదాయ నమః
ఓం సర్వసిద్ధాయ నమః
ఓం సర్వవన్ద్యాయ నమః (50)
ఓం నర్వసిద్ది-ప్రదాయ నమః
ఓం పఞ్చహస్తాయ నమః
ఓం పార్వతీనన్దనాయ నమః
ఓం ప్రభవే నమః
ఓం కుమార గురవే నమః
ఓం కుఞ్జరాసుర-భఞ్జనాయ నమః
ఓం కాన్తిమతే నమః
ఓం ధృతిమతే నమః
ఓం కామినే నమః
ఓం కపిత్థఫలప్రియాయ నమః (60)
ఓం బ్రహ్మచారిణే నమః
ఓం బ్రహ్మరూపిణే నమః
ఓం మహోదరాయ నమః
ఓం మదోత్కటాయ నమః
ఓం మహావీరాయ నమః
ఓం మన్త్రిణే నమః
ఓం మఙ్గలసుస్వరాయ నమః
ఓం ప్రమదాయ నమః
ఓం జ్యాయసే నమః
ఓం యక్షికిన్నరసేవితాయ నమః (70)
ఓం గఙ్గాసుతాయ నమః
ఓం గణాధీశాయ నమః
ఓం గమ్భీరనినదాయ నమః
ఓం వటవే నమః
ఓం జ్యోతిషే నమః
ఓం అక్రాన్త-పదచిత్ప్రభవే నమః
ఓం అభీష్టవరదాయ నమః
ఓం మఙ్గలప్రదాయ నమః
ఓం అవ్యక్త రూపాయ నమః
ఓం పురాణపురుషాయ నమః (80)
ఓం పూష్ణే నమః
ఓం పుష్కరోత్క్షిప్త-వారణాయ నమః
ఓం అగ్రగణ్యాయ నమః
ఓం అగ్రపూజ్యాయ నమః
ఓం అపాకృతపరాక్రమాయ నమః
ఓం సత్యధర్మిణే నమః
ఓం సఖ్యై నమః
ఓం సారాయ నమః
ఓం సరసామ్బునిధయే నమః
ఓం మహేశాయ నమః (90)
ఓం విశదాఙ్గాయ నమః
ఓం మణికిఙ్కిణీ మేఖలాయ నమః
ఓం సమస్తదేవతామూర్తయే నమః
ఓం సహిష్ణవే నమః
ఓం బ్రహ్మవిద్యాది దానభువే నమః
ఓం విష్ణవే నమః
ఓం విష్ణుప్రియాయ నమః
ఓం భక్తజీవితాయ నమః
ఓం ఐశ్వర్యకారణాయ నమః
ఓం సతతోత్థితాయ నమః (100)
ఓం విష్వగ్దృశేనమః
ఓం విశ్వరక్షా-విధానకృతే నమః
ఓం కల్యాణగురవే నమః
ఓం ఉన్మత్తవేషాయ నమః
ఓం పరజయినే నమః
ఓం సమస్త జగదాధారాయ నమః
ఓం సర్వైశ్వర్యప్రదాయ నమః
ఓం శ్రీ విఘ్నేశ్వరాయ నమః (108)
శ్రీ మహాగణాధిపతయే నమః ।
నానావిధ పరిమల పత్రపుష్ప పూజాం సమర్పయామి ।
ధూపం
దశాఙ్గం గుగ్గులోపేతం సుగన్ధి సుమనోహరమ్ ।
ఉమాసుత నమస్తుభ్యం గృహాణ వరదో భవ ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః ధూపమాఘ్రాపయామి ।
దీపం
సాజ్యం త్రివర్తిసంయుక్తం వహ్నినా ద్యోతితం మయా ।
గృహాణ మఙ్గలం దీపం ఈశపుత్ర నమోఽస్తు తే ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః దీపం దర్శయామి ।
నైవేద్యం
సుగన్ధాన్ సుకృతాంశ్చైవ మోదకాన్ ఘృత పాచితాన్ ।
నైవేద్యం గృహ్యతాం దేవ చణముద్గైః ప్రకల్పితాన్ ॥
భక్ష్యం భోజ్యం చ లేహ్యం చ చోష్యం పానీయమేవ చ ।
ఇదం గృహాణ నైవేద్యం మయా దత్తం వినాయక ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః నైవేద్యం సమర్పయామి ।
తామ్బూలం
పూగీఫలసమాయుక్తం నాగవల్లీదలైర్యుతమ్ ।
కర్పూరచూర్ణసంయుక్తం తామ్బూలం ప్రతిగృహ్యతామ్ ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః తామ్బూలం సమర్పయామి ।
తామ్బూల చర్వణానన్తరం ఆచమనీయం సమర్పయామి ।
నీరాజనం
ఘృతవర్తి సహస్రైశ్చ కర్పూరశకలైస్తథా ।
నీరాజనం మయా దత్తం గృహాణ వరదో భవ ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః నీరాజనం సమర్పయామి ।
నీరాజనానన్తరం ఆచమనీయం సమర్పయామి ।
మన్త్రపుష్పం
గణాధిప నమస్తేఽస్తు ఉమాపుత్రాఘనాశన ।
వినాయకేశతనయ సర్వసిద్ధిప్రదాయక ॥
ఏకదన్తైకవదన తథా మూషకవాహన ।
కుమారగురవే తుభ్యమర్పయామి సుమాఞ్జలిమ్ ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః మన్త్రపుష్పం సమర్పయామి ।
ప్రదక్షిణం
ప్రదక్షిణం కరిష్యామి సతతం మోదకప్రియ ।
మద్విఘ్నం హరయే శీఘ్రం భక్తానామిష్టదాయక ॥
ఆఖువాహన దేవేశ విశ్వవ్యాపిన్ వినాయక ।
ప్రదక్షిణం కరోమి త్వాం ప్రసీద వరదో భవ ॥
యాని కాని చ పాపాని జన్మాన్తరకృతాని చ ।
తాని తాని ప్రణశ్యన్తి ప్రదక్షిణ పదే పదే ॥
పాపోఽహం పాపకర్మాఽహం పాపాత్మా పాపసమ్భవః ।
త్రాహి మాం కృపయా దేవ శరణాగతవత్సల ॥
అన్యథా శరణం నాస్తి త్వమేవ శరణం మమ ।
తస్మాత్కారుణ్య భావేన రక్ష రక్ష గణాధిప ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః ఆత్మప్రదక్షిణ నమస్కారాన్ సమర్పయామి ।
సాష్టాఙ్గ నమస్కారం
నమో నమో గణేశాయ నమస్తే విశ్వరూపిణే ।
నిర్విఘ్నం కురు మే కామం నమామి త్వాం గజాననా ॥
అగజానన పద్మార్కం గజానన మహర్నిశమ్ ।
అనేకదం తం భక్తానాం ఏకదన్తముపాస్మహే ॥
నమస్తే భిన్నదన్తాయ నమస్తే హరసూనవే ।
మమాభీష్టప్రదో భూయో వినాయక నమోఽస్తు తే ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః సాష్టాఙ్గ నమస్కారం సమర్పయామి ।
ప్రార్థన
ప్రసీద దేవదేవేశ ప్రసీద గణనాయక ।
ఈప్సితం మే వరం దేహి పరత్ర చ పరాఙ్గతిమ్ ॥
వినాయక వరం దేహి మహాత్మన్ మోదకప్రియ ।
అవిఘ్నం కురు మే దేవ సర్వకార్యేషు సర్వదా ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః ప్రార్థన నమస్కారాన్ సమర్పయామి ।
రాజోపచార పూజా
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః । ఛత్రమాచ్ఛాదయామి ।
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః । చామరైర్వీజయామి ।
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః । గీతం శ్రావయామి ।
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః । నృత్యం దర్శయామి ।
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః । వాద్యం ఘోషయామి ।
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః । ఆన్దోలికాన్ ఆరోహయామి ।
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః । అశ్వాన్ ఆరోహయామి ।
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః । గజాన్ ఆరోహయామి ।
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః । సమస్త రాజోపచారాన్ దేవోపచారాన్ సమర్పయామి ।
పునరర్ఘ్యం
అర్ఘ్యం గృహాణ హేరమ్బ వరప్రద వినాయక ।
గన్ధపుష్పాక్షతైర్యుక్తం భక్త్యా దత్తం మయా ప్రభో ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః ఇదమర్ఘ్యం ఇదమర్ఘ్యం ఇదమర్ఘ్యమ్ ।
నమస్తుభ్యం గణేశాయ నమస్తే విఘ్ననాయక ।
పునరర్ఘ్యం ప్రదాస్యామి గృహాణ గణనాయక ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః ఇదమర్ఘ్యం ఇదమర్ఘ్యం ఇదమర్ఘ్యమ్ ।
నమస్తే భిన్నదన్తాయ నమస్తే హరసూనవే ।
యిదమర్ఘ్యం ప్రదాస్యామి గృహాణ గణనాయక ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః ఇదమర్ఘ్యం ఇదమర్ఘ్యం ఇదమర్ఘ్యమ్ ।
గౌర్యఙ్గమలసమ్భూత స్వామి జ్యేష్ఠ వినాయక ।
గణేశ్వర గృహాణార్ఘ్యం గజానన నమోఽస్తు తే ॥
ఓం శ్రీ వరసిద్ధి వినాయక స్వామినే నమః ఇదమర్ఘ్యం ఇదమర్ఘ్యం ఇదమర్ఘ్యమ్ ।
సమర్పణం
యస్య స్మృత్యా చ నామోక్త్యా తపః పూజా క్రియాదిషు ।
న్యూనం
షోడశోపచార the sixteen services — The sixteen things done for a guest, from calling him in to seeing him off, offered here to the god in his image.
ప్రాణప్రతిష్ఠా the setting of life in the image — The moment at which the clay figure stops being clay. It is what makes the immersion at the end of the days a farewell rather than a disposal.
సఙ్కల్పః the statement of intent — The worshipper says aloud where he is, what day it is and what he means to do, which is what turns actions into a rite.
ఏకవింశతి పత్ర the twenty-one leaves — Twenty-one named leaves offered one by one, each with its own name of the god. They are gathered fresh, which is why the festival is tied to the season.
note This block is the order of worship itself: a long sequence of instructions with short verses set into it. It is given here as a whole, in the order it is performed, rather than word by word, because it is a procedure and not a hymn.
