কৃষ্ণ যজুৰ্ৱেদীয তৈত্তিৰীয ব্ৰাহ্মণে দ্ৱিতীযাষ্টকে ষষ্ঠঃ প্ৰপাঠকঃ - সৌত্ৰামণিঃ কৌকিলী হোত্ৰ-ঞ্চ
ও-ন্নমঃ পৰমাত্মনে, শ্ৰী মহাগণপতযে নমঃ,
ও-ন্নমঃ পৰমাত্মনে, শ্ৰী মহাগণপতযে নমঃ,
শ্ৰী গুৰুভ্যো নমঃ । হৰিঃ ওম্ ॥
অনুৱাকং 1 - গ্ৰহাঃ
অনুৱাকং 1 - গ্ৰহাঃ
স্ৱাদ্ৱী-ন্ত্ৱা স্ৱাদুনা । তীৱ্ৰা-ন্তীৱ্ৰেণ । অমৃতা-মমৃতেন । মধুমতী-ম্মধুমতা । সৃজামি সগ্ং সোমেন । সোমো-ঽস্যশ্ৱিভ্যা-ম্পচ্যস্ৱ । সৰস্ৱত্যৈ পচ্যস্ৱ । ইন্দ্ৰায সুত্ৰাম্ণে পচ্যস্ৱ ॥ পৰীতোষিঞ্চতা সুতম্ । সোমো য উত্তমগ্ং হৱিঃ ॥ 1 ॥
দধন্ৱা যো নৰ্যো অফ্স্ৱন্তৰা । সুষাৱ সোমমদ্ৰিভিঃ ॥ পুনাতু তে পৰিস্ৰুতম্ । সোমগ্ং সূৰ্যস্য দুহিতা । ৱাৰেণ শশ্ৱতা তনা । ৱাযুঃ পূতঃ পৱিত্ৰেণ । প্ৰাঙ্খ্সোমো অতিদ্ৰুতঃ । ইন্দ্ৰস্য যুজ্য-স্সখা ॥ ৱাযুঃ পূতঃ পৱিত্ৰেণ । প্ৰত্যঙ্খ্সোমো অতিদ্ৰুতঃ ॥ 2 ॥
ইন্দ্ৰস্য যুজ্য-স্সখা ॥ ব্ৰহ্ম ক্ষত্ৰ-ম্পৱতে তেজ ইন্দ্ৰিযম্ । সুৰযা সোমঃ সুত আসুতো মদায । শুক্ৰেণ দেৱ দেৱতাঃ পিপৃগ্ধি । ৰসেনান্নং-যঁজমানায ধেহি ॥ কুৱিদঙ্গ যৱমন্তো যৱ-ঞ্চিত্ । যথা দান্ত্যনুপূৰ্ৱং-ৱিঁযূয । ইহেহৈষা-ঙ্কৃণুত ভোজনানি । যে বৰঃইষো নমোৱৃক্তি-ন্ন জগ্মুঃ ॥ উপযাম-গৃহীতো-ঽস্যশ্ৱিভ্যা-ন্ত্ৱা জুষ্ট-ঙ্গৃহ্ণামি ॥ 3 ॥
সৰস্ৱত্যা ইন্দ্ৰায সুত্ৰাম্ণে ॥ এষ তে যোনিস্তেজসে ত্ৱা । ৱীৰ্যায ত্ৱা বলায ত্ৱা ॥ তেজো-ঽসি তেজো মযি ধেহি । ৱীৰ্যমসি ৱীৰ্য-ম্মযি ধেহি । বলমসি বল-ম্মযি ধেহি ॥ নানা হি ৱা-ন্দেৱহিতগ্ং সদঃ কৃতম্ । মা সগ্ংসৃক্ষাথা-ম্পৰমে ৱ্যোমন্ন্ । সুৰা ত্ৱমসি শুষ্মিণী সোম এষঃ । মা মা হিগ্ংসী-স্স্ৱাং-যোঁনিমাৱিশন্ন্ ॥ 4 ॥
উপযামগৃহীতো-ঽস্যাশ্ৱিন-ন্তেজঃ । সাৰস্ৱতং-ৱীঁৰ্যম্ । ঐন্দ্ৰ-ম্বলম্ ॥ এষ তে যোনিৰ্মোদায ত্ৱা । আনন্দায ত্ৱা মহসে ত্ৱা ॥ ওজো-ঽস্যোজো মযি ধেহি । মন্যুৰসি মন্যু-ম্মযি ধেহি । মহো-ঽসি মহো মযি ধেহি । সহো-ঽসি সহো মযি ধেহি ॥ যা ৱ্যাঘ্ৰং-ৱিঁষূচিকা । উভৌ ৱৃক-ঞ্চ ৰক্ষতি । শ্যেন-ম্পতত্ৰিণগ্ং সিগ্ংহম্ । সেম-ম্পাত্ৱগ্ংহসঃ ॥ স-ম্পৃচঃ স্থ স-ম্মা ভদ্ৰেণ পৃঙ্ক্ত । ৱিপৃচঃ স্থ ৱি মা পাপ্মনা পৃঙ্ক্ত ॥ 5 ॥
দধন্ৱা যো নৰ্যো অফ্স্ৱন্তৰা । সুষাৱ সোমমদ্ৰিভিঃ ॥ পুনাতু তে পৰিস্ৰুতম্ । সোমগ্ং সূৰ্যস্য দুহিতা । ৱাৰেণ শশ্ৱতা তনা । ৱাযুঃ পূতঃ পৱিত্ৰেণ । প্ৰাঙ্খ্সোমো অতিদ্ৰুতঃ । ইন্দ্ৰস্য যুজ্য-স্সখা ॥ ৱাযুঃ পূতঃ পৱিত্ৰেণ । প্ৰত্যঙ্খ্সোমো অতিদ্ৰুতঃ ॥ 2 ॥
ইন্দ্ৰস্য যুজ্য-স্সখা ॥ ব্ৰহ্ম ক্ষত্ৰ-ম্পৱতে তেজ ইন্দ্ৰিযম্ । সুৰযা সোমঃ সুত আসুতো মদায । শুক্ৰেণ দেৱ দেৱতাঃ পিপৃগ্ধি । ৰসেনান্নং-যঁজমানায ধেহি ॥ কুৱিদঙ্গ যৱমন্তো যৱ-ঞ্চিত্ । যথা দান্ত্যনুপূৰ্ৱং-ৱিঁযূয । ইহেহৈষা-ঙ্কৃণুত ভোজনানি । যে বৰঃইষো নমোৱৃক্তি-ন্ন জগ্মুঃ ॥ উপযাম-গৃহীতো-ঽস্যশ্ৱিভ্যা-ন্ত্ৱা জুষ্ট-ঙ্গৃহ্ণামি ॥ 3 ॥
সৰস্ৱত্যা ইন্দ্ৰায সুত্ৰাম্ণে ॥ এষ তে যোনিস্তেজসে ত্ৱা । ৱীৰ্যায ত্ৱা বলায ত্ৱা ॥ তেজো-ঽসি তেজো মযি ধেহি । ৱীৰ্যমসি ৱীৰ্য-ম্মযি ধেহি । বলমসি বল-ম্মযি ধেহি ॥ নানা হি ৱা-ন্দেৱহিতগ্ং সদঃ কৃতম্ । মা সগ্ংসৃক্ষাথা-ম্পৰমে ৱ্যোমন্ন্ । সুৰা ত্ৱমসি শুষ্মিণী সোম এষঃ । মা মা হিগ্ংসী-স্স্ৱাং-যোঁনিমাৱিশন্ন্ ॥ 4 ॥
উপযামগৃহীতো-ঽস্যাশ্ৱিন-ন্তেজঃ । সাৰস্ৱতং-ৱীঁৰ্যম্ । ঐন্দ্ৰ-ম্বলম্ ॥ এষ তে যোনিৰ্মোদায ত্ৱা । আনন্দায ত্ৱা মহসে ত্ৱা ॥ ওজো-ঽস্যোজো মযি ধেহি । মন্যুৰসি মন্যু-ম্মযি ধেহি । মহো-ঽসি মহো মযি ধেহি । সহো-ঽসি সহো মযি ধেহি ॥ যা ৱ্যাঘ্ৰং-ৱিঁষূচিকা । উভৌ ৱৃক-ঞ্চ ৰক্ষতি । শ্যেন-ম্পতত্ৰিণগ্ং সিগ্ংহম্ । সেম-ম্পাত্ৱগ্ংহসঃ ॥ স-ম্পৃচঃ স্থ স-ম্মা ভদ্ৰেণ পৃঙ্ক্ত । ৱিপৃচঃ স্থ ৱি মা পাপ্মনা পৃঙ্ক্ত ॥ 5 ॥
(হৱিঃ - প্ৰত্যঙ্খ্সোমো আতিদ্ৰুতো - গৃহ্ণা - ম্যাৱিশন্ - ৱিষূচিকা পঞ্চ চ) (অ. 1)
অনুৱাকং 2 - গ্ৰহোপস্থানম্
অনুৱাকং 2 - গ্ৰহোপস্থানম্
সোমো ৰাজা-ঽমৃতগ্ং সুতঃ । ঋজীষেণাজহান্মৃত্যুম্ । ঋতেন সত্যমিন্দ্ৰিযম্ । ৱিপানগ্ং শুক্ৰমন্ধসঃ । ইন্দ্ৰস্যেন্দ্ৰিযম্ । ইদ-ম্পযো-ঽমৃত-ম্মধু ॥ সোমমদ্ভ্যো ৱ্যপিবত্ । ছন্দসা হগ্ংস-শ্শুচিষত্ । ঋতেন সত্যমিন্দ্ৰিযম্ । অদ্ভ্যঃ, ক্ষীৰং-ৱ্যঁপিবত্ ॥ 6 ॥
ক্ৰুঙ্ঙাঙ্গিৰসো ধিযা । ঋতেন সত্যমিন্দ্ৰিযম্ । অন্না-ত্পৰিস্ৰুতো ৰসম্ । ব্ৰহ্মণা ৱ্যপিব-ত্ক্ষত্ৰম্ । ঋতেন সত্যমিন্দ্ৰিযম্ ॥ ৰেতো মূত্ৰং-ৱিঁজহাতি । যোনি-ম্প্ৰৱিশদিন্দ্ৰিযম্ । গৰ্ভো জৰাযুণা-ঽঽৱৃতঃ । উল্ব-ঞ্জহাতি জন্মনা । ঋতেন সত্যমিন্দ্ৰিযম্ ॥ 7 ॥
ৱেদেন ৰূপে ৱ্যকৰোত্ । সতাসতী প্ৰজাপতিঃ । ঋতেন সত্যমিন্দ্ৰিযম্ ॥ সোমেন সোমৌ ৱ্যপিবত্ । সুতাসুতৌ প্ৰজাপতিঃ । ঋতেন সত্যমিন্দ্ৰিযম্ । দৃষ্ট্ৱা ৰূপে ৱ্যাকৰোত্ । সত্যানৃতে প্ৰজাপতিঃ । অশ্ৰদ্ধা-মনৃতে-ঽদধাত্ । শ্ৰদ্ধাগ্ং সত্যে প্ৰজাপতিঃ । ঋতেন সত্যমিন্দ্ৰিযম্ ॥ দৃষ্ট্ৱা পৰিস্ৰুতো ৰসম্ । শুক্ৰেণ শুক্ৰং-ৱ্যঁপিবত্ । পয-স্সোম-ম্প্ৰজাপতিঃ । ঋতেন সত্যমিন্দ্ৰিযম্ । ৱিপানগ্ং শুক্ৰমন্ধসঃ । ইন্দ্ৰস্যেন্দ্ৰিযম্ । ইদ-ম্পযো-ঽমৃত-ম্মধু ॥ 8 ॥
ক্ৰুঙ্ঙাঙ্গিৰসো ধিযা । ঋতেন সত্যমিন্দ্ৰিযম্ । অন্না-ত্পৰিস্ৰুতো ৰসম্ । ব্ৰহ্মণা ৱ্যপিব-ত্ক্ষত্ৰম্ । ঋতেন সত্যমিন্দ্ৰিযম্ ॥ ৰেতো মূত্ৰং-ৱিঁজহাতি । যোনি-ম্প্ৰৱিশদিন্দ্ৰিযম্ । গৰ্ভো জৰাযুণা-ঽঽৱৃতঃ । উল্ব-ঞ্জহাতি জন্মনা । ঋতেন সত্যমিন্দ্ৰিযম্ ॥ 7 ॥
ৱেদেন ৰূপে ৱ্যকৰোত্ । সতাসতী প্ৰজাপতিঃ । ঋতেন সত্যমিন্দ্ৰিযম্ ॥ সোমেন সোমৌ ৱ্যপিবত্ । সুতাসুতৌ প্ৰজাপতিঃ । ঋতেন সত্যমিন্দ্ৰিযম্ । দৃষ্ট্ৱা ৰূপে ৱ্যাকৰোত্ । সত্যানৃতে প্ৰজাপতিঃ । অশ্ৰদ্ধা-মনৃতে-ঽদধাত্ । শ্ৰদ্ধাগ্ং সত্যে প্ৰজাপতিঃ । ঋতেন সত্যমিন্দ্ৰিযম্ ॥ দৃষ্ট্ৱা পৰিস্ৰুতো ৰসম্ । শুক্ৰেণ শুক্ৰং-ৱ্যঁপিবত্ । পয-স্সোম-ম্প্ৰজাপতিঃ । ঋতেন সত্যমিন্দ্ৰিযম্ । ৱিপানগ্ং শুক্ৰমন্ধসঃ । ইন্দ্ৰস্যেন্দ্ৰিযম্ । ইদ-ম্পযো-ঽমৃত-ম্মধু ॥ 8 ॥
(অদ্ভ্যঃ, ক্ষীৰং-ৱ্যঁপিব - জ্জন্মনৰ্তেন সত্যমিন্দ্ৰিযগ্গ্ - শ্ৰদ্ধাগ্ং সত্যে প্ৰজাপতিৰষ্টৌ চ) (অ. 2)
(সোমো ৰাজা ৱিপানগ্ং সোমমদ্ভ্যো-ঽন্না-দ্ৰেতো মূত্ৰং-ৱেঁদেন সতাসতী সোমেন সুতাসুতৌ দৃষ্ট্ৱা ৰূপে দৃষ্ট্ৱা পৰিস্ৰুতো ৰসং-ৱিঁপান-ন্দশ )
অনুৱাকং 3 - গ্ৰহহোমঃ
(সোমো ৰাজা ৱিপানগ্ং সোমমদ্ভ্যো-ঽন্না-দ্ৰেতো মূত্ৰং-ৱেঁদেন সতাসতী সোমেন সুতাসুতৌ দৃষ্ট্ৱা ৰূপে দৃষ্ট্ৱা পৰিস্ৰুতো ৰসং-ৱিঁপান-ন্দশ )
অনুৱাকং 3 - গ্ৰহহোমঃ
সুৰাৱন্ত-ম্বৰ্হিষদগ্ং সুৱীৰম্ । যজ্ঞগ্ং হিন্ৱন্তি মহিষা নমোভিঃ । দধানা-স্সোম-ন্দিৱি দেৱতাসু । মদেমেন্দ্ৰং-যঁজমানা-স্স্ৱৰ্কাঃ ॥ যস্তে ৰস-স্সম্ভৃত ওষধীষু । সোমস্য শুষ্ম-স্সুৰযা সুতস্য । তেন জিন্ৱ যজমান-ম্মদেন । সৰস্ৱতী-মশ্ৱিনা-ৱিন্দ্ৰ-মগ্নিম্ ॥ যমশ্ৱিনা নমুচেৰাসুৰাদধি । সৰস্ৱত্যসনোদিন্দ্ৰিযায ॥ 9 ॥
ইম-ন্তগ্ং শুক্ৰ-ম্মধুমন্ত-মিন্দুম্ । সোমগ্ং ৰাজানমিহ ভক্ষযামি ॥ যদত্ৰ ৰিপ্তগ্ং ৰসিনঃ সুতস্য । যদিন্দ্ৰো অপিবচ্ছচীভিঃ । অহ-ন্তদস্য মনসা শিৱেন । সোমগ্ং ৰাজানমিহ ভক্ষযামি ॥ পিতৃভ্যঃ স্ৱধাৱিভ্যঃ স্ৱধা নমঃ । পিতামহেভ্যঃ স্ৱধাৱিভ্যঃ স্ৱধা নমঃ । প্ৰপিতামহেভ্য-স্স্ৱধাৱিভ্যঃ স্ৱধা নমঃ । অক্ষ-ন্পিতৰঃ ॥ 10 ॥
অমীমদন্ত পিতৰঃ । অতীতৃপন্ত পিতৰঃ । অমীমৃজন্ত পিতৰঃ । পিতৰ-শ্শুন্ধদ্ধ্ৱম্ ॥ পুনন্তু মা পিতৰঃ সোম্যাসঃ । পুনন্তু মা পিতামহাঃ । পুনন্তু প্ৰপিতামহাঃ । পৱিত্ৰেণ শতাযুষা । পুনন্তু মা পিতামহাঃ । পুনন্তু প্ৰপিতামহাঃ ॥ 11 ॥
পৱিত্ৰেণ শতাযুষা ॥ ৱিশ্ৱমাযু-ৰ্ৱ্যশ্নৱৈ । অগ্ন আযূগ্ংষি পৱস আ সুৱোৰ্জমিষ-ঞ্চ নঃ । আৰে বাধস্ৱ দুচ্ছুনাম্ ॥ অগ্নে পৱস্ৱ স্ৱপা অস্মে ৱৰ্চঃ সুৱীৰ্যম্ । দধ-ত্পোষগ্ং ৰযি-ম্মযি ॥। পৱমান-স্সুৱৰ্জনঃ । পৱিত্ৰেণ ৱিচৰ্ষণিঃ । যঃ পোতা স পুনাতু মা ॥ পুনন্তু মা দেৱজনাঃ । পুনন্তু মন ৱো ধিযা । পুনন্তু ৱিশ্ৱ আযৱঃ ॥। জাতৱেদঃ পৱিত্ৰৱত্ । পৱিত্ৰেণ পুনাহি মা । শুক্ৰেণ দেৱ দীদ্যত্ । অগ্নে ক্ৰত্ৱা ক্ৰতূগ্ংৰনু ॥ যত্তে পৱিত্ৰ-মৰ্চিষি । অগ্নে ৱিততমন্তৰা । ব্ৰহ্ম তেন পুনীমহে ॥। উভাভ্যা-ন্দেৱ সৱিতঃ । পৱিত্ৰেণ সৱেন চ । ইদ-ম্ব্ৰহ্ম পুনীমহে ॥ ৱৈশ্ৱদেৱী পুনতী দেৱ্যাগাত্ । যস্যৈ বহ্ৱী-স্তনুৱো ৱীতপৃষ্ঠাঃ । তযা মদন্ত-স্সধমাদ্যেষু । ৱযগ্গ্ স্যাম পতযো ৰযীণাম্ ॥॥ যে সমানা-স্সমনসঃ । পিতৰো যমৰাজ্যে । তেষাং-লোঁক-স্স্ৱধা নমঃ । যজ্ঞো দেৱেষু কল্পতাম্ ॥ 12 ॥
যে সজাতা-স্সমনসঃ । জীৱা জীৱেষু মামকাঃ । তেষাগ্ শ্ৰীৰ্মযি কল্পতাম্ । অস্মিল্ ঁলোকে শতগ্ং সমাঃ ॥ দ্ৱে স্ৰুতী অশৃণৱ-ম্পিতৃণাম্ । অহ-ন্দেৱানামুত মৰ্ত্যানাম্ । যাভ্যামিদং-ৱিঁশ্ৱমেজ-থ্সমেতি । যদন্তৰা পিতৰ-ম্মাতৰ-ঞ্চ ॥ ইদগ্ং হৱিঃ প্ৰজনন-ম্মে অস্তু । দশৱীৰগ্ং সৰ্ৱগণগ্গ্ স্ৱস্তযে । আত্মসনি প্ৰজাসনি । পশুসন্যভযসনি লোকসনি । অগ্নিঃ প্ৰজা-ম্বহুলা-ম্মে কৰোতু । অন্ন-ম্পযো ৰেতো অস্মাসু ধত্ত । ৰাযস্পোষ-মিষমূৰ্জমস্মাসু দীধৰ-থ্স্ৱাহা ॥ 13 ॥
ইম-ন্তগ্ং শুক্ৰ-ম্মধুমন্ত-মিন্দুম্ । সোমগ্ং ৰাজানমিহ ভক্ষযামি ॥ যদত্ৰ ৰিপ্তগ্ং ৰসিনঃ সুতস্য । যদিন্দ্ৰো অপিবচ্ছচীভিঃ । অহ-ন্তদস্য মনসা শিৱেন । সোমগ্ং ৰাজানমিহ ভক্ষযামি ॥ পিতৃভ্যঃ স্ৱধাৱিভ্যঃ স্ৱধা নমঃ । পিতামহেভ্যঃ স্ৱধাৱিভ্যঃ স্ৱধা নমঃ । প্ৰপিতামহেভ্য-স্স্ৱধাৱিভ্যঃ স্ৱধা নমঃ । অক্ষ-ন্পিতৰঃ ॥ 10 ॥
অমীমদন্ত পিতৰঃ । অতীতৃপন্ত পিতৰঃ । অমীমৃজন্ত পিতৰঃ । পিতৰ-শ্শুন্ধদ্ধ্ৱম্ ॥ পুনন্তু মা পিতৰঃ সোম্যাসঃ । পুনন্তু মা পিতামহাঃ । পুনন্তু প্ৰপিতামহাঃ । পৱিত্ৰেণ শতাযুষা । পুনন্তু মা পিতামহাঃ । পুনন্তু প্ৰপিতামহাঃ ॥ 11 ॥
পৱিত্ৰেণ শতাযুষা ॥ ৱিশ্ৱমাযু-ৰ্ৱ্যশ্নৱৈ । অগ্ন আযূগ্ংষি পৱস আ সুৱোৰ্জমিষ-ঞ্চ নঃ । আৰে বাধস্ৱ দুচ্ছুনাম্ ॥ অগ্নে পৱস্ৱ স্ৱপা অস্মে ৱৰ্চঃ সুৱীৰ্যম্ । দধ-ত্পোষগ্ং ৰযি-ম্মযি ॥। পৱমান-স্সুৱৰ্জনঃ । পৱিত্ৰেণ ৱিচৰ্ষণিঃ । যঃ পোতা স পুনাতু মা ॥ পুনন্তু মা দেৱজনাঃ । পুনন্তু মন ৱো ধিযা । পুনন্তু ৱিশ্ৱ আযৱঃ ॥। জাতৱেদঃ পৱিত্ৰৱত্ । পৱিত্ৰেণ পুনাহি মা । শুক্ৰেণ দেৱ দীদ্যত্ । অগ্নে ক্ৰত্ৱা ক্ৰতূগ্ংৰনু ॥ যত্তে পৱিত্ৰ-মৰ্চিষি । অগ্নে ৱিততমন্তৰা । ব্ৰহ্ম তেন পুনীমহে ॥। উভাভ্যা-ন্দেৱ সৱিতঃ । পৱিত্ৰেণ সৱেন চ । ইদ-ম্ব্ৰহ্ম পুনীমহে ॥ ৱৈশ্ৱদেৱী পুনতী দেৱ্যাগাত্ । যস্যৈ বহ্ৱী-স্তনুৱো ৱীতপৃষ্ঠাঃ । তযা মদন্ত-স্সধমাদ্যেষু । ৱযগ্গ্ স্যাম পতযো ৰযীণাম্ ॥॥ যে সমানা-স্সমনসঃ । পিতৰো যমৰাজ্যে । তেষাং-লোঁক-স্স্ৱধা নমঃ । যজ্ঞো দেৱেষু কল্পতাম্ ॥ 12 ॥
যে সজাতা-স্সমনসঃ । জীৱা জীৱেষু মামকাঃ । তেষাগ্ শ্ৰীৰ্মযি কল্পতাম্ । অস্মিল্ ঁলোকে শতগ্ং সমাঃ ॥ দ্ৱে স্ৰুতী অশৃণৱ-ম্পিতৃণাম্ । অহ-ন্দেৱানামুত মৰ্ত্যানাম্ । যাভ্যামিদং-ৱিঁশ্ৱমেজ-থ্সমেতি । যদন্তৰা পিতৰ-ম্মাতৰ-ঞ্চ ॥ ইদগ্ং হৱিঃ প্ৰজনন-ম্মে অস্তু । দশৱীৰগ্ং সৰ্ৱগণগ্গ্ স্ৱস্তযে । আত্মসনি প্ৰজাসনি । পশুসন্যভযসনি লোকসনি । অগ্নিঃ প্ৰজা-ম্বহুলা-ম্মে কৰোতু । অন্ন-ম্পযো ৰেতো অস্মাসু ধত্ত । ৰাযস্পোষ-মিষমূৰ্জমস্মাসু দীধৰ-থ্স্ৱাহা ॥ 13 ॥
(ইন্দ্ৰিযায - পিতৰঃ - শতাযুষা পুনন্তু মা পিতামহাঃ পুনন্তু প্ৰপিতামহাঃ-কল্পতাগ্-স্ৱস্তযে পঞ্চ চ) (অ. 3)
অনুৱাকং 4 - উপহোমাঃ
অনুৱাকং 4 - উপহোমাঃ
সীসেন তন্ত্ৰ-ম্মনসা মনীষিণঃ । ঊৰ্ণাসূত্ৰেণ কৱযো ৱযন্তি । অশ্ৱিনা যজ্ঞগ্ং সৱিতা সৰস্ৱতী । ইন্দ্ৰস্য ৰূপং-ৱঁৰুণো ভিষজ্যন্ন্ ॥ তদস্য ৰূপমমৃতগ্ং শচীভিঃ । তিস্ৰো দধুৰ্দেৱতা-স্সগ্ংৰৰাণাঃ । লোমানি শষ্পৈ-ৰ্বহুধা ন তোক্মভিঃ । ত্ৱগস্য মাগ্ংসমভৱন্ন লাজাঃ ॥ তদশ্ৱিনা ভিষজা ৰুদ্ৰৱৰ্তনী । সৰস্ৱতী ৱযতি পেশো অন্তৰঃ ॥ 14 ॥
অস্থি মজ্জান-ম্মাসৰৈঃ । কাৰোতৰেণ দধতো গৱা-ন্ত্ৱচি ॥ সৰস্ৱতী মনসা পেশলং-ৱঁসু । নাসত্যাভ্যাং-ৱঁযতি দৰ্শতং-ৱঁপুঃ । ৰস-ম্পৰিস্ৰুতা ন ৰোহিতম্ । নগ্নহুৰ্ধীৰস্তসৰ-ন্ন ৱেম ॥ পযসা শুক্ৰমমৃত-ঞ্জনিত্ৰম্ । সুৰযা মূত্ৰাজ্জনযন্তি ৰেতঃ । অপামতি-ন্দুৰ্মতি-ম্বাধমানাঃ । ঊৱদ্ধ্যং-ৱাঁতগ্ং সবুৱ-ন্তদাৰাত্ ॥ 15 ॥
ইন্দ্ৰঃ সুত্ৰামা হৃদযেন সত্যম্ । পুৰোডাশেন সৱিতা জজান । যকৃ-ত্ক্লোমানং-ৱঁৰুণো ভিষজ্যন্ন্ । মতস্নে ৱাযৱ্যৈৰ্ন মিনাতি পিত্তম্ ॥ আন্ত্ৰাণি স্থালী মধু পিন্ৱমানা । গুদা পাত্ৰাণি সুদুঘা ন ধেনুঃ । শ্যেনস্য পত্ৰ-ন্ন প্লীহা শচীভিঃ । আসন্দী নাভিৰুদৰ-ন্ন মাতা ॥ কুম্ভো ৱনিষ্ঠুৰ্জনিতা শচীভিঃ । যস্মিন্নগ্ৰে যোন্যা-ঙ্গৰ্ভো অন্তঃ ॥ 16 ॥
প্লাশীৰ্ৱ্যক্ত-শ্শতধাৰ উথ্সঃ । দুহে ন কুম্ভীগ্ স্ৱধা-ম্পিতৃভ্যঃ ॥ মুখগ্ং সদস্য শিৰ ইথ্সদেন । জিহ্ৱা পৱিত্ৰমশ্ৱিনা সগ্ং সৰস্ৱতী । চপ্প-ন্ন পাযুৰ্ভিষগস্য ৱালঃ । ৱস্তিৰ্ন শেপো হৰসা তৰস্ৱী ॥ অশ্ৱিভ্যা-ঞ্চক্ষুৰমৃত-ঙ্গ্ৰহাভ্যাম্ । ছাগেন তেজো হৱিষা শৃতেন । পক্ষ্মাণি গোধূমৈঃ ক্ৱলৈৰুতানি । পেশো ন শুক্লমসিতং-ৱঁসাতে ॥ 17 ॥
অৱিৰ্ন মেষো নসি ৱীৰ্যায । প্ৰাণস্য পন্থা অমৃতো গ্ৰহাভ্যাম্ । সৰস্ৱত্যুপৱাকৈৰ্ৱ্যানম্ । নস্যানি বৰঃই-ৰ্বদৰৈ-ৰ্জজান ॥ ইন্দ্ৰস্য ৰূপমৃষভো বলায । কৰ্ণাভ্যাগ্ শ্ৰোত্ৰমমৃত-ঙ্গ্ৰহাভ্যাম্ । যৱা ন বৰঃই-ৰ্ভ্ৰুৱি কেসৰাণি । কৰ্কন্ধু জজ্ঞে মধু সাৰঘ-ম্মুখাত্ ॥ আত্মন্নুপস্থে ন ৱৃকস্য লোম । মুখে শ্মশ্ৰূণি ন ৱ্যাঘ্ৰলোমম্ ॥ 18 ॥
কেশা ন শীৰ.ষন্. যশসে শ্ৰিযৈ শিখা । সিগ্ংহস্য লোম ত্ৱিষি-ৰিন্দ্ৰিযাণি ॥ অঙ্গান্যাত্মন্-ভিষজা তদশ্ৱিনা । আত্মানমঙ্গৈ-স্সমধা-থ্সৰস্ৱতী । ইন্দ্ৰস্য ৰূপগ্ং শতমানমাযুঃ । চন্দ্ৰেণ জ্যোতিৰমৃত-ন্দধানা ॥ সৰস্ৱতী যোন্যা-ঙ্গৰ্ভমন্তঃ । অশ্ৱিভ্যা-ম্পত্নী সুকৃত-ম্বিভৰ্তি । অপাগ্ং ৰসেন ৱৰুণো ন সাম্না । ইন্দ্ৰগ্গ্ শ্ৰিযৈ জনযন্নফ্সু ৰাজা ॥ তেজঃ পশূনাগ্ং হৱিৰিন্দ্ৰিযাৱত্ । পৰিস্ৰুতা পযসা সাৰঘ-ম্মধু । অশ্ৱিভ্যা-ন্দুগ্ধ-ম্ভিষজা সৰস্ৱত্যা সুতাসুতাভ্যাম্ । অমৃত-স্সোম ইন্দুঃ ॥ 19 ॥
অস্থি মজ্জান-ম্মাসৰৈঃ । কাৰোতৰেণ দধতো গৱা-ন্ত্ৱচি ॥ সৰস্ৱতী মনসা পেশলং-ৱঁসু । নাসত্যাভ্যাং-ৱঁযতি দৰ্শতং-ৱঁপুঃ । ৰস-ম্পৰিস্ৰুতা ন ৰোহিতম্ । নগ্নহুৰ্ধীৰস্তসৰ-ন্ন ৱেম ॥ পযসা শুক্ৰমমৃত-ঞ্জনিত্ৰম্ । সুৰযা মূত্ৰাজ্জনযন্তি ৰেতঃ । অপামতি-ন্দুৰ্মতি-ম্বাধমানাঃ । ঊৱদ্ধ্যং-ৱাঁতগ্ং সবুৱ-ন্তদাৰাত্ ॥ 15 ॥
ইন্দ্ৰঃ সুত্ৰামা হৃদযেন সত্যম্ । পুৰোডাশেন সৱিতা জজান । যকৃ-ত্ক্লোমানং-ৱঁৰুণো ভিষজ্যন্ন্ । মতস্নে ৱাযৱ্যৈৰ্ন মিনাতি পিত্তম্ ॥ আন্ত্ৰাণি স্থালী মধু পিন্ৱমানা । গুদা পাত্ৰাণি সুদুঘা ন ধেনুঃ । শ্যেনস্য পত্ৰ-ন্ন প্লীহা শচীভিঃ । আসন্দী নাভিৰুদৰ-ন্ন মাতা ॥ কুম্ভো ৱনিষ্ঠুৰ্জনিতা শচীভিঃ । যস্মিন্নগ্ৰে যোন্যা-ঙ্গৰ্ভো অন্তঃ ॥ 16 ॥
প্লাশীৰ্ৱ্যক্ত-শ্শতধাৰ উথ্সঃ । দুহে ন কুম্ভীগ্ স্ৱধা-ম্পিতৃভ্যঃ ॥ মুখগ্ং সদস্য শিৰ ইথ্সদেন । জিহ্ৱা পৱিত্ৰমশ্ৱিনা সগ্ং সৰস্ৱতী । চপ্প-ন্ন পাযুৰ্ভিষগস্য ৱালঃ । ৱস্তিৰ্ন শেপো হৰসা তৰস্ৱী ॥ অশ্ৱিভ্যা-ঞ্চক্ষুৰমৃত-ঙ্গ্ৰহাভ্যাম্ । ছাগেন তেজো হৱিষা শৃতেন । পক্ষ্মাণি গোধূমৈঃ ক্ৱলৈৰুতানি । পেশো ন শুক্লমসিতং-ৱঁসাতে ॥ 17 ॥
অৱিৰ্ন মেষো নসি ৱীৰ্যায । প্ৰাণস্য পন্থা অমৃতো গ্ৰহাভ্যাম্ । সৰস্ৱত্যুপৱাকৈৰ্ৱ্যানম্ । নস্যানি বৰঃই-ৰ্বদৰৈ-ৰ্জজান ॥ ইন্দ্ৰস্য ৰূপমৃষভো বলায । কৰ্ণাভ্যাগ্ শ্ৰোত্ৰমমৃত-ঙ্গ্ৰহাভ্যাম্ । যৱা ন বৰঃই-ৰ্ভ্ৰুৱি কেসৰাণি । কৰ্কন্ধু জজ্ঞে মধু সাৰঘ-ম্মুখাত্ ॥ আত্মন্নুপস্থে ন ৱৃকস্য লোম । মুখে শ্মশ্ৰূণি ন ৱ্যাঘ্ৰলোমম্ ॥ 18 ॥
কেশা ন শীৰ.ষন্. যশসে শ্ৰিযৈ শিখা । সিগ্ংহস্য লোম ত্ৱিষি-ৰিন্দ্ৰিযাণি ॥ অঙ্গান্যাত্মন্-ভিষজা তদশ্ৱিনা । আত্মানমঙ্গৈ-স্সমধা-থ্সৰস্ৱতী । ইন্দ্ৰস্য ৰূপগ্ং শতমানমাযুঃ । চন্দ্ৰেণ জ্যোতিৰমৃত-ন্দধানা ॥ সৰস্ৱতী যোন্যা-ঙ্গৰ্ভমন্তঃ । অশ্ৱিভ্যা-ম্পত্নী সুকৃত-ম্বিভৰ্তি । অপাগ্ং ৰসেন ৱৰুণো ন সাম্না । ইন্দ্ৰগ্গ্ শ্ৰিযৈ জনযন্নফ্সু ৰাজা ॥ তেজঃ পশূনাগ্ং হৱিৰিন্দ্ৰিযাৱত্ । পৰিস্ৰুতা পযসা সাৰঘ-ম্মধু । অশ্ৱিভ্যা-ন্দুগ্ধ-ম্ভিষজা সৰস্ৱত্যা সুতাসুতাভ্যাম্ । অমৃত-স্সোম ইন্দুঃ ॥ 19 ॥
(অন্তৰ - আৰা - দন্ত--ৰ্ ৱসাতে - ৱ্যাঘ্ৰলোমগ্ং - ৰাজা চত্ৱাৰি চ) (অ. 4)
অনুৱাকং 5 - অভিষেকঃ
অনুৱাকং 5 - অভিষেকঃ
মিত্ৰো-ঽসি ৱৰুণো-ঽসি । সমহং-ৱিঁশ্ৱৈৰ্দেৱৈঃ ॥ ক্ষত্ৰস্য নাভিৰসি । ক্ষত্ৰস্য যোনিৰসি ॥ স্যোনামাসীদ । সুষদামাসীদ । মা ত্ৱা হিগ্ংসীত্ । মা মা হিগ্ংসীত্ ॥ নিষসাদ ধৃতৱ্ৰতো ৱৰুণঃ । পস্ত্যাস্ৱা ॥ 20 ॥
সাম্ৰাজ্যায সুক্ৰতুঃ ॥ দেৱস্য ত্ৱা সৱিতুঃ প্ৰসৱে । অশ্ৱিনো-ৰ্বাহুভ্যাম্ । পূষ্ণো হস্তাভ্যাম্ । অশ্ৱিনো-ৰ্ভৈষজ্যেন । তেজসে ব্ৰহ্মৱৰ্চসাযাভিষিঞ্চামি ॥ দেৱস্য ত্ৱা সৱিতুঃ প্ৰসৱে । অশ্ৱিনো-ৰ্বাহুভ্যাম্ । পূষ্ণো হস্তাভ্যাম্ । সৰস্ৱত্যৈ ভৈষজ্যেন ॥ 21 ॥
ৱীৰ্যাযান্নাদ্যাযাভিষিঞ্চামি ॥ দেৱস্য ত্ৱা সৱিতুঃ প্ৰসৱে । অশ্ৱিনো-ৰ্বাহুভ্যাম্ । পূষ্ণো হস্তাভ্যাম্ । ইন্দ্ৰস্যেন্দ্ৰিযেণ । শ্ৰিযৈ যশসে বলাযাভিষিঞ্চামি ॥ কো-ঽসি কতমো-ঽসি । কস্মৈ ত্ৱা কায ত্ৱা ॥ সুশ্লোকাঁ(4) সুমড্গলাঁ(4) সত্যৰাজা(3)ন্ ॥ শিৰো মে শ্ৰীঃ ॥ 22 ॥
যশো মুখম্ । ত্ৱিষিঃ কেশাশ্চ শ্মশ্ৰূণি । ৰাজা মে প্ৰাণো-ঽমৃতম্ । সম্ৰাট্ চক্ষুঃ । ৱিৰাট্ছ্ৰোত্ৰম্ । জিহ্ৱা মে ভদ্ৰম্ । ৱাম্মহঃ । মনো মন্যুঃ । স্ৱৰাড্ভামঃ । মোদাঃ প্ৰমোদা অঙ্গুলীৰঙ্গানি ॥ 23 ॥
চিত্ত-ম্মে সহঃ । বাহূ মে বলমিন্দ্ৰিযম্ । হস্তৌ মে কৰ্ম ৱীৰ্যম্ । আত্মা ক্ষত্ৰমুৰো মম । পৃষ্টীৰ্মে ৰাষ্ট্ৰমুদৰমগ্ংসৌ । গ্ৰীৱাশ্চ শ্ৰোণ্যৌ । ঊৰূ অৰত্নী জানুনী । ৱিশো মে-ঽঙ্গানি সৰ্ৱতঃ । নাভিৰ্মে চিত্তং-ৱিঁজ্ঞানম্ । পাযুৰ্মে-ঽপচিতিৰ্ভসত্ ॥ 24 ॥
আনন্দনন্দাৱাণ্ডৌ মে । ভগ-স্সৌভাগ্য-ম্পসঃ ॥ জঙ্ঘাভ্যা-ম্পদ্ভ্যা-ন্ধৰ্মো-ঽস্মি । ৱিশি ৰাজা প্ৰতিষ্ঠিতঃ ॥ প্ৰতি ক্ষত্ৰে প্ৰতিতিষ্ঠামি ৰাষ্ট্ৰে । প্ৰত্যশ্ৱেষু প্ৰতিতিষ্ঠামি গোষু । প্ৰত্যঙ্গেষু প্ৰতিতিষ্ঠাম্যাত্মন্ন্ । প্ৰতি প্ৰাণেষু প্ৰতিতিষ্ঠামি পুষ্টে । প্ৰতি দ্যাৱাপৃথিৱ্যোঃ । প্ৰতিতিষ্ঠামি যজ্ঞে ॥ 25 ॥
ত্ৰযা দেৱা একাদশ । ত্ৰযস্ত্ৰিগ্ংশা-স্সুৰাধসঃ । বৃহস্পতি পুৰোহিতাঃ । দেৱস্য সৱিতু-স্সৱে । দেৱা দেৱৈৰৱন্তু মা । প্ৰথমা দ্ৱিতীযৈঃ । দ্ৱিতীযাস্তৃতীযৈঃ । তৃতীযা-স্সত্যেন । সত্যং-যঁজ্ঞেন ।যজ্ঞো যজুৰ্ভিঃ ॥ 26 ॥
যজূগ্ংষি সামভিঃ । সামান্যৃগ্ভিঃ । ঋচো যাজ্যাভিঃ । যাজ্যা ৱষট্কাৰৈঃ । ৱষট্কাৰা আহুতিভিঃ । আহুতযো মে কামান্-থ্সমৰ্ধযন্তু ॥ ভূ-স্স্ৱাহা ॥ লোমানি প্ৰযতিৰ্মম । ত্ৱম্ম আনতিৰাগতিঃ । মাগ্ংস-ম্ম উপনতিঃ । ৱ স্ৱস্থি । মজ্জা ম আনতিঃ ॥ 27 ॥
সাম্ৰাজ্যায সুক্ৰতুঃ ॥ দেৱস্য ত্ৱা সৱিতুঃ প্ৰসৱে । অশ্ৱিনো-ৰ্বাহুভ্যাম্ । পূষ্ণো হস্তাভ্যাম্ । অশ্ৱিনো-ৰ্ভৈষজ্যেন । তেজসে ব্ৰহ্মৱৰ্চসাযাভিষিঞ্চামি ॥ দেৱস্য ত্ৱা সৱিতুঃ প্ৰসৱে । অশ্ৱিনো-ৰ্বাহুভ্যাম্ । পূষ্ণো হস্তাভ্যাম্ । সৰস্ৱত্যৈ ভৈষজ্যেন ॥ 21 ॥
ৱীৰ্যাযান্নাদ্যাযাভিষিঞ্চামি ॥ দেৱস্য ত্ৱা সৱিতুঃ প্ৰসৱে । অশ্ৱিনো-ৰ্বাহুভ্যাম্ । পূষ্ণো হস্তাভ্যাম্ । ইন্দ্ৰস্যেন্দ্ৰিযেণ । শ্ৰিযৈ যশসে বলাযাভিষিঞ্চামি ॥ কো-ঽসি কতমো-ঽসি । কস্মৈ ত্ৱা কায ত্ৱা ॥ সুশ্লোকাঁ(4) সুমড্গলাঁ(4) সত্যৰাজা(3)ন্ ॥ শিৰো মে শ্ৰীঃ ॥ 22 ॥
যশো মুখম্ । ত্ৱিষিঃ কেশাশ্চ শ্মশ্ৰূণি । ৰাজা মে প্ৰাণো-ঽমৃতম্ । সম্ৰাট্ চক্ষুঃ । ৱিৰাট্ছ্ৰোত্ৰম্ । জিহ্ৱা মে ভদ্ৰম্ । ৱাম্মহঃ । মনো মন্যুঃ । স্ৱৰাড্ভামঃ । মোদাঃ প্ৰমোদা অঙ্গুলীৰঙ্গানি ॥ 23 ॥
চিত্ত-ম্মে সহঃ । বাহূ মে বলমিন্দ্ৰিযম্ । হস্তৌ মে কৰ্ম ৱীৰ্যম্ । আত্মা ক্ষত্ৰমুৰো মম । পৃষ্টীৰ্মে ৰাষ্ট্ৰমুদৰমগ্ংসৌ । গ্ৰীৱাশ্চ শ্ৰোণ্যৌ । ঊৰূ অৰত্নী জানুনী । ৱিশো মে-ঽঙ্গানি সৰ্ৱতঃ । নাভিৰ্মে চিত্তং-ৱিঁজ্ঞানম্ । পাযুৰ্মে-ঽপচিতিৰ্ভসত্ ॥ 24 ॥
আনন্দনন্দাৱাণ্ডৌ মে । ভগ-স্সৌভাগ্য-ম্পসঃ ॥ জঙ্ঘাভ্যা-ম্পদ্ভ্যা-ন্ধৰ্মো-ঽস্মি । ৱিশি ৰাজা প্ৰতিষ্ঠিতঃ ॥ প্ৰতি ক্ষত্ৰে প্ৰতিতিষ্ঠামি ৰাষ্ট্ৰে । প্ৰত্যশ্ৱেষু প্ৰতিতিষ্ঠামি গোষু । প্ৰত্যঙ্গেষু প্ৰতিতিষ্ঠাম্যাত্মন্ন্ । প্ৰতি প্ৰাণেষু প্ৰতিতিষ্ঠামি পুষ্টে । প্ৰতি দ্যাৱাপৃথিৱ্যোঃ । প্ৰতিতিষ্ঠামি যজ্ঞে ॥ 25 ॥
ত্ৰযা দেৱা একাদশ । ত্ৰযস্ত্ৰিগ্ংশা-স্সুৰাধসঃ । বৃহস্পতি পুৰোহিতাঃ । দেৱস্য সৱিতু-স্সৱে । দেৱা দেৱৈৰৱন্তু মা । প্ৰথমা দ্ৱিতীযৈঃ । দ্ৱিতীযাস্তৃতীযৈঃ । তৃতীযা-স্সত্যেন । সত্যং-যঁজ্ঞেন ।যজ্ঞো যজুৰ্ভিঃ ॥ 26 ॥
যজূগ্ংষি সামভিঃ । সামান্যৃগ্ভিঃ । ঋচো যাজ্যাভিঃ । যাজ্যা ৱষট্কাৰৈঃ । ৱষট্কাৰা আহুতিভিঃ । আহুতযো মে কামান্-থ্সমৰ্ধযন্তু ॥ ভূ-স্স্ৱাহা ॥ লোমানি প্ৰযতিৰ্মম । ত্ৱম্ম আনতিৰাগতিঃ । মাগ্ংস-ম্ম উপনতিঃ । ৱ স্ৱস্থি । মজ্জা ম আনতিঃ ॥ 27 ॥
(পস্ত্যাস্ৱা - সৰস্ৱত্যৈ ভৈষজ্যেন - শ্ৰী - ৰঙ্গানি - ভস--দ্যজ্ঞে - যজ্ঞো যজুৰ্ভি - ৰুপনতিৰ্দ্ৱে চ) (অ. 5)
অনুৱাকং 6 - অৱভৃথঃ
অনুৱাকং 6 - অৱভৃথঃ
য-দ্দেৱা দেৱহেডনম্ । দেৱাসশ্চকৃমা ৱযম্ । অগ্নিৰ্মা তস্মাদেনসঃ । ৱিশ্ৱা-ন্মুঞ্চত্ৱগ্ংহসঃ ॥ যদি দিৱা যদি নক্তম্ । এনাগ্ংসি চকৃমা ৱযম্ । ৱাযুৰ্মা তস্মাদেনসঃ । ৱিশ্ৱা-ন্মুঞ্চত্ৱগ্ংহসঃ ॥ যদি জাগ্ৰ-দ্যদি স্ৱপ্নে । এনাগ্ংসি চকৃমা ৱযম্ ॥ 28 ॥
সূৰ্যো মা তস্মাদেনসঃ । ৱিশ্ৱা-ন্মুঞ্চত্ৱগ্ংহসঃ ॥ যদ্গ্ৰামে যদৰণ্যে । য-থ্সভাযাং-যঁদিন্দ্ৰিযে । যচ্ছূদ্ৰে যদৰ্যে । এনশ্চকৃমা ৱযম্ । যদেকস্যাধি ধৰ্মণি । তস্যাৱযজনমসি ॥ যদাপো অঘ্নিযা ৱৰুণেতি শপামহে । ততো ৱৰুণ নো মুঞ্চ ॥ 29 ॥
অৱভৃথ নিচঙ্কুণ নিচেৰুৰসি নিচঙ্কুণ । অৱ দেৱৈ-ৰ্দেৱকৃতমেনো-ঽযাট্ । অৱ মৰ্ত্যৈৰ্মৰ্ত্যকৃতম্ । উৰোৰা নো দেৱ ৰিষস্পাহি ॥ সুমিত্ৰা ন আপ ওষধয-স্সন্তু । দুৰ্মিত্ৰাস্তস্মৈ ভূযাসুঃ । যো-ঽস্মা-ন্দ্ৱেষ্টি । য-ঞ্চ ৱয-ন্দ্ৱিষ্মঃ ॥ দ্ৰুপদাদিৱে-ন্মুমুচানঃ । স্ৱিন্ন-স্স্নাত্ৱী মলাদিৱ ॥ 30 ॥
পূত-ম্পৱিত্ৰেণেৱাজ্যম্ । আপঃ শুন্ধন্তু মৈনসঃ ॥ উদ্ৱয-ন্তমসস্পৰি । পশ্যন্তো জ্যোতিৰুত্তৰম্ । দেৱ-ন্দেৱত্ৰা সূৰ্যম্ । অগন্ম জ্যোতিৰুত্তমম্ ॥ প্ৰতিযুতো ৱৰুণস্য পাশঃ । প্ৰত্যস্তো ৱৰুণস্য পাশঃ ॥ এধো-ঽস্যেধিষীমহি । সমিদসি ॥ 31 ॥
তেজো-ঽসি তেজো মযি ধেহি ॥ অপো অন্ৱচাৰিষম্ । ৰসেন সমসৃক্ষ্মহি । পযস্ৱাগ্ং অগ্ন আ-ঽগমম্ । ত-ম্মা সগ্ংসৃজ ৱৰ্চসা । প্ৰজযা চ ধনেন চ ॥ সমাৱৱৰ্তি পৃথিৱী । সমুষাঃ । সমু সূৰ্যঃ । সমু ৱিশ্ৱমিদ-ঞ্জগত্ । ৱৈশ্ৱানৰ জ্যোতি-ৰ্ভূযাসম্ । ৱিভু-ঙ্কামং-ৱ্যঁশ্নৱৈ ॥ ভূ-স্স্ৱাহা ॥ 32 ॥
সূৰ্যো মা তস্মাদেনসঃ । ৱিশ্ৱা-ন্মুঞ্চত্ৱগ্ংহসঃ ॥ যদ্গ্ৰামে যদৰণ্যে । য-থ্সভাযাং-যঁদিন্দ্ৰিযে । যচ্ছূদ্ৰে যদৰ্যে । এনশ্চকৃমা ৱযম্ । যদেকস্যাধি ধৰ্মণি । তস্যাৱযজনমসি ॥ যদাপো অঘ্নিযা ৱৰুণেতি শপামহে । ততো ৱৰুণ নো মুঞ্চ ॥ 29 ॥
অৱভৃথ নিচঙ্কুণ নিচেৰুৰসি নিচঙ্কুণ । অৱ দেৱৈ-ৰ্দেৱকৃতমেনো-ঽযাট্ । অৱ মৰ্ত্যৈৰ্মৰ্ত্যকৃতম্ । উৰোৰা নো দেৱ ৰিষস্পাহি ॥ সুমিত্ৰা ন আপ ওষধয-স্সন্তু । দুৰ্মিত্ৰাস্তস্মৈ ভূযাসুঃ । যো-ঽস্মা-ন্দ্ৱেষ্টি । য-ঞ্চ ৱয-ন্দ্ৱিষ্মঃ ॥ দ্ৰুপদাদিৱে-ন্মুমুচানঃ । স্ৱিন্ন-স্স্নাত্ৱী মলাদিৱ ॥ 30 ॥
পূত-ম্পৱিত্ৰেণেৱাজ্যম্ । আপঃ শুন্ধন্তু মৈনসঃ ॥ উদ্ৱয-ন্তমসস্পৰি । পশ্যন্তো জ্যোতিৰুত্তৰম্ । দেৱ-ন্দেৱত্ৰা সূৰ্যম্ । অগন্ম জ্যোতিৰুত্তমম্ ॥ প্ৰতিযুতো ৱৰুণস্য পাশঃ । প্ৰত্যস্তো ৱৰুণস্য পাশঃ ॥ এধো-ঽস্যেধিষীমহি । সমিদসি ॥ 31 ॥
তেজো-ঽসি তেজো মযি ধেহি ॥ অপো অন্ৱচাৰিষম্ । ৰসেন সমসৃক্ষ্মহি । পযস্ৱাগ্ং অগ্ন আ-ঽগমম্ । ত-ম্মা সগ্ংসৃজ ৱৰ্চসা । প্ৰজযা চ ধনেন চ ॥ সমাৱৱৰ্তি পৃথিৱী । সমুষাঃ । সমু সূৰ্যঃ । সমু ৱিশ্ৱমিদ-ঞ্জগত্ । ৱৈশ্ৱানৰ জ্যোতি-ৰ্ভূযাসম্ । ৱিভু-ঙ্কামং-ৱ্যঁশ্নৱৈ ॥ ভূ-স্স্ৱাহা ॥ 32 ॥
(স্ৱপ্ন এনাগ্ংসি চকৃমা ৱযং - মুঞ্চ - মলাদিৱ - সমিদসি - জগ-ত্ত্ৰীণি চ) (অ. 6)
অনুৱাকং 7 - ঐন্দ্ৰে প্ৰশ্নৌ প্ৰযাজানামেকাদশ মৈত্ৰাৱৰুণপ্ৰৈষাঃ
অনুৱাকং 7 - ঐন্দ্ৰে প্ৰশ্নৌ প্ৰযাজানামেকাদশ মৈত্ৰাৱৰুণপ্ৰৈষাঃ
হোতা যক্ষ-থ্সমিধেন্দ্ৰ-মিডস্পদে । নাভা পৃথিৱ্যা অধি । দিৱো ৱৰ্ষ্মন্-থ্সমিদ্ধ্যতে । ওজিষ্ঠশ্চৰ্ষণীসহান্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষত্তনূনপাতম্ । ঊতিভি-ৰ্জেতাৰ-মপৰাজিতম্ । ইন্দ্ৰ-ন্দেৱগ্ং সুৱৰ্ৱিদম্ । পথিভি-ৰ্মধুমত্তমৈঃ । নৰাশগ্ংসেন তেজসা ॥ 33 ॥
ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষদিডাভি-ৰিন্দ্ৰ-মীডিতম্ । আজুহ্ৱান-মমৰ্ত্যম্ । দেৱো দেৱৈ-স্সৱীৰ্যঃ । ৱজ্ৰহস্তঃ পুৰন্দৰঃ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-দ্বৰঃইষীন্দ্ৰ-ন্নিষদ্ৱৰম্ । ৱৃষভ-ন্নৰ্যাপসম্ । ৱসুভী ৰুদ্ৰৈৰাদিত্যৈঃ । সযুগ্ভি-ৰ্বৰঃইৰা ঽসদত্ ॥ 34 ॥
ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষদোজো ন ৱীৰ্যম্ । সহো দ্ৱাৰ ইন্দ্ৰমৱৰ্ধযন্ন্ । সুপ্ৰাযণা ৱিশ্ৰযন্তামৃতাৱৃধঃ । দ্ৱাৰ ইন্দ্ৰায মীঢুষে । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষদুষে ইন্দ্ৰস্য ধেনূ । সুদুঘে মাতৰৌ মহী । সৱাতৰৌ ন তেজসী । ৱথ্সমিন্দ্ৰ-মৱৰ্ধতাম্ ॥ 35 ॥
ৱীতামাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-দ্দৈৱ্যা হোতাৰা । ভিষজা সখাযা । হৱিষেন্দ্ৰ-ম্ভিষজ্যতঃ । কৱী দেৱৌ প্ৰচেতসৌ । ইন্দ্ৰায ধত্ত ইন্দ্ৰিযম্ । ৱীতামাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষত্তিস্ৰো দেৱীঃ । ত্ৰযস্ত্ৰিধাতৱো-ঽপসঃ । ইডা সৰস্ৱতী ভাৰতী ॥ 36 ॥
মহীন্দ্ৰপত্নীৰ্-হৱিষ্মতীঃ । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষত্ত্ৱষ্টাৰ-মিন্দ্ৰ-ন্দেৱম্ । ভিষজগ্ং সুযজ-ঙ্ঘৃতশ্ৰিযম্ । পুৰুৰূপগ্ং সুৰেতস-ম্মঘোনিম্ । ইন্দ্ৰায ত্ৱষ্টা দধদিন্দ্ৰিযাণি । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-দ্ৱনস্পতিম্ । শমিতাৰগ্ং শতক্ৰতুম্ । ধিযো জোষ্টাৰ-মিন্দ্ৰিযম্ ॥ 37 ॥
মদ্ধ্ৱা সমঞ্জন্পথিভিঃ সুগেভিঃ । স্ৱদাতি হৱ্য-ম্মধুনা ঘৃতেন । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষদিন্দ্ৰগ্গ্ স্ৱাহা-ঽঽজ্যস্য । স্ৱাহা মেদসঃ । স্ৱাহা স্তোকানাম্ । স্ৱাহা স্ৱাহাকৃতীনাম্ । স্ৱাহা হৱ্যসূক্তীনাম্ । স্ৱাহা দেৱাগ্ং আজ্যপান্ । স্ৱাহেন্দ্ৰগ্ং হোত্ৰাজ্জুষাণাঃ । ইন্দ্ৰ আজ্যস্য ৱিযন্তু । হোতৰ্যজ ॥ 38 ॥
ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষদিডাভি-ৰিন্দ্ৰ-মীডিতম্ । আজুহ্ৱান-মমৰ্ত্যম্ । দেৱো দেৱৈ-স্সৱীৰ্যঃ । ৱজ্ৰহস্তঃ পুৰন্দৰঃ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-দ্বৰঃইষীন্দ্ৰ-ন্নিষদ্ৱৰম্ । ৱৃষভ-ন্নৰ্যাপসম্ । ৱসুভী ৰুদ্ৰৈৰাদিত্যৈঃ । সযুগ্ভি-ৰ্বৰঃইৰা ঽসদত্ ॥ 34 ॥
ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষদোজো ন ৱীৰ্যম্ । সহো দ্ৱাৰ ইন্দ্ৰমৱৰ্ধযন্ন্ । সুপ্ৰাযণা ৱিশ্ৰযন্তামৃতাৱৃধঃ । দ্ৱাৰ ইন্দ্ৰায মীঢুষে । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষদুষে ইন্দ্ৰস্য ধেনূ । সুদুঘে মাতৰৌ মহী । সৱাতৰৌ ন তেজসী । ৱথ্সমিন্দ্ৰ-মৱৰ্ধতাম্ ॥ 35 ॥
ৱীতামাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-দ্দৈৱ্যা হোতাৰা । ভিষজা সখাযা । হৱিষেন্দ্ৰ-ম্ভিষজ্যতঃ । কৱী দেৱৌ প্ৰচেতসৌ । ইন্দ্ৰায ধত্ত ইন্দ্ৰিযম্ । ৱীতামাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষত্তিস্ৰো দেৱীঃ । ত্ৰযস্ত্ৰিধাতৱো-ঽপসঃ । ইডা সৰস্ৱতী ভাৰতী ॥ 36 ॥
মহীন্দ্ৰপত্নীৰ্-হৱিষ্মতীঃ । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষত্ত্ৱষ্টাৰ-মিন্দ্ৰ-ন্দেৱম্ । ভিষজগ্ং সুযজ-ঙ্ঘৃতশ্ৰিযম্ । পুৰুৰূপগ্ং সুৰেতস-ম্মঘোনিম্ । ইন্দ্ৰায ত্ৱষ্টা দধদিন্দ্ৰিযাণি । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-দ্ৱনস্পতিম্ । শমিতাৰগ্ং শতক্ৰতুম্ । ধিযো জোষ্টাৰ-মিন্দ্ৰিযম্ ॥ 37 ॥
মদ্ধ্ৱা সমঞ্জন্পথিভিঃ সুগেভিঃ । স্ৱদাতি হৱ্য-ম্মধুনা ঘৃতেন । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষদিন্দ্ৰগ্গ্ স্ৱাহা-ঽঽজ্যস্য । স্ৱাহা মেদসঃ । স্ৱাহা স্তোকানাম্ । স্ৱাহা স্ৱাহাকৃতীনাম্ । স্ৱাহা হৱ্যসূক্তীনাম্ । স্ৱাহা দেৱাগ্ং আজ্যপান্ । স্ৱাহেন্দ্ৰগ্ং হোত্ৰাজ্জুষাণাঃ । ইন্দ্ৰ আজ্যস্য ৱিযন্তু । হোতৰ্যজ ॥ 38 ॥
(তেজসা-ঽসদ-দৱৰ্ধতাং-ভাৰতী-ন্দ্ৰিযং-জুষাণা দ্ৱে চ) (অ. 7)
(সমিধেন্দ্ৰ-ন্তনূনপাতমিডাভি-ৰ্বৰ্হিষ্যোজ উষে দৈৱ্যা তিস্ৰস্ত্ৱষ্টাৰং-ৱঁনস্পতিমিন্দ্ৰম্ । সমিধেন্দ্ৰ-ঞ্চতুৰ্ৱেত্ৱেকো ৱিযন্তু দ্ৱিৰ্ৱীতামেকো ৱিযন্তু দ্ৱিৰ্ৱেত্ৱেকো ৱিযন্তু হোতৰ্যজ )
অনুৱাকং 8 - ঐন্দ্ৰে প্ৰশ্নৌ প্ৰযাজযাজ্যাঃ
(সমিধেন্দ্ৰ-ন্তনূনপাতমিডাভি-ৰ্বৰ্হিষ্যোজ উষে দৈৱ্যা তিস্ৰস্ত্ৱষ্টাৰং-ৱঁনস্পতিমিন্দ্ৰম্ । সমিধেন্দ্ৰ-ঞ্চতুৰ্ৱেত্ৱেকো ৱিযন্তু দ্ৱিৰ্ৱীতামেকো ৱিযন্তু দ্ৱিৰ্ৱেত্ৱেকো ৱিযন্তু হোতৰ্যজ )
অনুৱাকং 8 - ঐন্দ্ৰে প্ৰশ্নৌ প্ৰযাজযাজ্যাঃ
সমিদ্ধ ইন্দ্ৰ উষসামনীকে । পুৰোৰুচা পূৰ্ৱকৃদ্ৱাৱৃধানঃ । ত্ৰিভিৰ্দেৱৈস্ত্ৰিগ্ংশতা ৱজ্ৰবাহুঃ । জঘান ৱৃত্ৰং-ৱিঁ দুৰো ৱৱাৰ ॥ নৰাশগ্ংসঃ প্ৰতি শূৰো মিমানঃ । তনূনপাত্-প্ৰতি যজ্ঞস্য ধাম । গোভি-ৰ্ৱপাৱা-ন্মধুনা সমঞ্জন্ন্ । হিৰণ্যৈশ্চন্দ্ৰী যজতি প্ৰচেতাঃ ॥ ঈডিতো দেৱৈৰ্হৰিৱাগ্ং অভিষ্টিঃ । আজুহ্ৱানো হৱিষা শৰ্ধমানঃ ॥ 39 ॥
পুৰদংৰো মঘৱান্. ৱজ্ৰবাহুঃ । আযাতু যজ্ঞমুপ নো জুষাণঃ ॥ জুষাণো বৰঃইৰ্হৰিৱান্ন ইন্দ্ৰঃ । প্ৰাচীনগ্ং সীদত্প্ৰদিশা পৃথিৱ্যাঃ । উৰুৱ্যচাঃ প্ৰথমানগ্গ্ স্যোনম্ । আদিত্যৈৰক্তং-ৱঁসুভি-স্সজোষাঃ ॥ ইন্দ্ৰ-ন্দুৰঃ কৱষ্যো ধাৱমানাঃ । ৱৃষাণং-যঁন্তু জনয-স্সুপত্নীঃ । দ্ৱাৰো দেৱীৰভিতো ৱিশ্ৰযন্তাম্ । সুৱীৰা ৱীৰ-ম্প্ৰথমানা মহোভিঃ ॥ 40 ॥
উষাসা নক্তা বৃহতী বৃহন্তম্ । পযস্ৱতী সুদুঘে শূৰমিন্দ্ৰম্ । পেশস্ৱতী তন্তুনা সংৱ্যঁযন্তী । দেৱানা-ন্দেৱং-যঁজত-স্সুৰুক্মে ॥ দৈৱ্যা মিমানা মনসা পুৰুত্ৰা । হোতাৰাৱিন্দ্ৰ-ম্প্ৰথমা সুৱাচা । মূৰ্ধন্. যজ্ঞস্য মধুনা দধানা । প্ৰাচীন-ঞ্জ্যোতিৰ্হৱিষা ৱৃধাতঃ ॥ তিস্ৰো দেৱীৰ্হৱিষা ৱৰ্ধমানাঃ । ইন্দ্ৰ-ঞ্জুষাণা ৱৃষণ-ন্ন পত্নীঃ ॥ 41 ॥
অচ্ছিন্ন-ন্তন্তু-ম্পযসা সৰস্ৱতী । ইডা দেৱী ভাৰতী ৱিশ্ৱতূৰ্তিঃ ॥ ত্ৱষ্টা দধদিন্দ্ৰায শুষ্মম্ । অপাকো-ঽচিষ্টুৰ্যশসে পুৰূণি । ৱৃষা যজন্ ৱৃষণ-ম্ভূৰিৰেতাঃ । মূৰ্ধন্. যজ্ঞস্য সমনক্তু দেৱান্ ॥ ৱনস্পতি-ৰৱসৃষ্টো ন পাশৈঃ । ত্মন্যা সমঞ্জঞ্ছমিতা ন দেৱঃ । ইন্দ্ৰস্য হৱ্যৈৰ্জঠৰ-ম্পৃণানঃ । স্ৱদাতি হৱ্য-ম্মধুনা ঘৃতেন ॥ স্তোকানামিন্দু-ম্প্ৰতি শূৰ ইন্দ্ৰঃ । ৱৃষাযমাণো ৱৃষভ-স্তুৰাষাট্ । ঘৃতপ্ৰুষা মধুনা হৱ্যমুন্দন্ন্ । মূৰ্ধন্. যজ্ঞস্য জুষতাগ্ স্ৱাহা ॥ 42 ॥
পুৰদংৰো মঘৱান্. ৱজ্ৰবাহুঃ । আযাতু যজ্ঞমুপ নো জুষাণঃ ॥ জুষাণো বৰঃইৰ্হৰিৱান্ন ইন্দ্ৰঃ । প্ৰাচীনগ্ং সীদত্প্ৰদিশা পৃথিৱ্যাঃ । উৰুৱ্যচাঃ প্ৰথমানগ্গ্ স্যোনম্ । আদিত্যৈৰক্তং-ৱঁসুভি-স্সজোষাঃ ॥ ইন্দ্ৰ-ন্দুৰঃ কৱষ্যো ধাৱমানাঃ । ৱৃষাণং-যঁন্তু জনয-স্সুপত্নীঃ । দ্ৱাৰো দেৱীৰভিতো ৱিশ্ৰযন্তাম্ । সুৱীৰা ৱীৰ-ম্প্ৰথমানা মহোভিঃ ॥ 40 ॥
উষাসা নক্তা বৃহতী বৃহন্তম্ । পযস্ৱতী সুদুঘে শূৰমিন্দ্ৰম্ । পেশস্ৱতী তন্তুনা সংৱ্যঁযন্তী । দেৱানা-ন্দেৱং-যঁজত-স্সুৰুক্মে ॥ দৈৱ্যা মিমানা মনসা পুৰুত্ৰা । হোতাৰাৱিন্দ্ৰ-ম্প্ৰথমা সুৱাচা । মূৰ্ধন্. যজ্ঞস্য মধুনা দধানা । প্ৰাচীন-ঞ্জ্যোতিৰ্হৱিষা ৱৃধাতঃ ॥ তিস্ৰো দেৱীৰ্হৱিষা ৱৰ্ধমানাঃ । ইন্দ্ৰ-ঞ্জুষাণা ৱৃষণ-ন্ন পত্নীঃ ॥ 41 ॥
অচ্ছিন্ন-ন্তন্তু-ম্পযসা সৰস্ৱতী । ইডা দেৱী ভাৰতী ৱিশ্ৱতূৰ্তিঃ ॥ ত্ৱষ্টা দধদিন্দ্ৰায শুষ্মম্ । অপাকো-ঽচিষ্টুৰ্যশসে পুৰূণি । ৱৃষা যজন্ ৱৃষণ-ম্ভূৰিৰেতাঃ । মূৰ্ধন্. যজ্ঞস্য সমনক্তু দেৱান্ ॥ ৱনস্পতি-ৰৱসৃষ্টো ন পাশৈঃ । ত্মন্যা সমঞ্জঞ্ছমিতা ন দেৱঃ । ইন্দ্ৰস্য হৱ্যৈৰ্জঠৰ-ম্পৃণানঃ । স্ৱদাতি হৱ্য-ম্মধুনা ঘৃতেন ॥ স্তোকানামিন্দু-ম্প্ৰতি শূৰ ইন্দ্ৰঃ । ৱৃষাযমাণো ৱৃষভ-স্তুৰাষাট্ । ঘৃতপ্ৰুষা মধুনা হৱ্যমুন্দন্ন্ । মূৰ্ধন্. যজ্ঞস্য জুষতাগ্ স্ৱাহা ॥ 42 ॥
(শৰ্ধমানো - মহোভিঃ - পত্নী--ৰ্ ঘৃতেন চত্ৱাৰি চ) (অ. 8)
অনুৱাকং 9 - ঐন্দ্ৰে প্ৰশ্নৌ ৱপাদীনাং-যাঁজ্যানুৱাক্যাঃ
অনুৱাকং 9 - ঐন্দ্ৰে প্ৰশ্নৌ ৱপাদীনাং-যাঁজ্যানুৱাক্যাঃ
আচৰ্ষণিপ্ৰা ৱৃষভো জনানাম্ । ৰাজা কৃষ্টীনা-ম্পুৰুহূত ইন্দ্ৰঃ । স্তুত-শ্শ্ৰৱস্যন্নৱসোপমদ্ৰিক্ । যুক্ত্ৱা হৰী ৱৃষণা ঽঽযাহ্যৰ্ৱাম্ ॥, ৱিৱেষ যন্মা ধিষণা জজান স্তৱৈ পুৰা পাৰ্যাদিন্দ্ৰ মহ্নঃ । অগ্ংহসো যত্ৰ পীপৰদ্যথা নো নাৱেৱ যান্ত মুভযে হৱন্তে ॥॥ তগ্ং সধ্ৰীচীৰূতযো ৱৃষ্ণিযানি । পৌগ্গ্স্যানি নিযুতঃ সশ্চুৰিন্দ্ৰম্ । সমুদ্ৰ-ন্ন সিন্ধৱ উক্থশুষ্মাঃ । উৰুৱ্যচসগিংৰ আৱিশন্তি ॥॥ সত্যমিত্তন্ন ত্ৱাৱাগ্ং অন্যো অস্তি । ইন্দ্ৰ দেৱো ন মৰ্ত্যো জ্যাযান্ । অহন্নহি-ম্পৰিশযানমৰ্ণঃ । অৱাসৃজো-ঽপো অচ্ছা সমুদ্ৰম্ ॥ প্ৰসসাহিষে পুৰুহূত শত্ৰূন্ । জ্যেষ্ঠস্তে শুষ্ম ইহ ৰাতিৰস্তু । ইন্দ্ৰাভৰ দক্ষিণেনা ৱসূনি । পতি-স্সিন্ধূনামসি ৰেৱতীনাম্ ॥ স শেৱৃধমধিধা দ্যুম্নমস্মে । মহি ক্ষত্ৰ-ঞ্জনাষাডিন্দ্ৰ তৱ্যম্ । ৰক্ষা চ নো মঘোনঃ পাহি সূৰীন্ । ৰাযে চ ন-স্স্ৱপত্যা ইষে ধাঃ ॥ 43 ॥
(ৰেৱতীনা-ঞ্চত্ৱাৰি চ) (অ. 9)
অনুৱাকং 10 - ঐন্দ্ৰে প্ৰশ্নৌ অনুযাজানামেকাদশ মৈত্ৰাৱৰুণপ্ৰৈষাঃ
অনুৱাকং 10 - ঐন্দ্ৰে প্ৰশ্নৌ অনুযাজানামেকাদশ মৈত্ৰাৱৰুণপ্ৰৈষাঃ
দেৱ-ম্বৰ্হিৰিন্দ্ৰগ্ং সুদেৱ-ন্দেৱৈঃ । ৱীৰৱ-থ্স্তীৰ্ণং-ৱেঁদ্যামৱৰ্ধযত্ । ৱস্তোৰ্ৱৃত-ম্প্ৰাক্তোৰ্ভৃতম্ । ৰাযা বৰ্হিষ্মতো-ঽত্যগাত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ দেৱীৰ্দ্ৱাৰ ইন্দ্ৰগ্ং সঙ্ঘাতে । ৱিড্ৱীৰ্যামন্নৱৰ্ধযন্ন্ । আ ৱথ্সেন তৰুণেন কুমাৰেণ চ মীৱিতা অপাৰ্ৱাণম্ । ৰেণুককাট-ন্নুদন্তাম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ 44 ॥
দেৱী উষাসা নক্তা । ইন্দ্ৰং-যঁজ্ঞে প্ৰযত্যহ্ৱেতাম্ । দৈৱীৰ্ৱিশঃ প্ৰাযাসিষ্টাম্ । সুপ্ৰীতে সুধিতে অভূতাম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱীতাং-যঁজ ॥ দেৱী জোষ্ট্ৰী ৱসুধিতী । দেৱমিন্দ্ৰমৱৰ্ধতাম্ । অযাৱ্যন্যা-ঽঘা দ্ৱেষাগ্ংসি । আ-ঽন্যা ৱাক্ষী-দ্ৱসু ৱাৰ্যাণি । যজমানায শিক্ষিতে ॥ 45 ॥
ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱীতাং-যঁজ ॥ দেৱী ঊৰ্জাহুতী দুঘে সুদুঘে । পযসেন্দ্ৰমৱৰ্ধতাম্ । ইষমূৰ্জমন্যা ঽৱাক্ষীত্ । সগ্ধিগ্ং সপীতিমন্যা । নৱেন পূৰ্ৱ-ন্দযমানে । পুৰাণেন নৱম্ । অধাতা-মূৰ্জমূৰ্জাহুতী ৱসু ৱাৰ্যাণি । যজমানায শিক্ষিতে । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱীতাং-যঁজ ॥ 46 ॥
দেৱা দৈৱ্যা হোতাৰা । দেৱমিন্দ্ৰমৱৰ্ধতাম্ । হতাঘশগ্ং সাৱাভাৰ্ষ্টাং-ৱঁসু ৱাৰ্যাণি । যজমানায শিক্ষিতৌ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱীতাং-যঁজ ॥ দেৱীস্তিস্ৰস্তিস্ৰো দেৱীঃ । পতিমিন্দ্ৰমৱৰ্ধযন্ন্ । অস্পৃক্ষদ্ভাৰতী দিৱম্ । ৰুদ্ৰৈৰ্যজ্ঞগ্ং সৰস্ৱতী । ইডা ৱসুমতী গৃহান্ ॥ 47 ॥
ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ দেৱ ইন্দ্ৰো নৰাশগ্ংসঃ । ত্ৰিৱৰূথ-স্ত্ৰিৱন্ধুৰঃ । দেৱমিন্দ্ৰমৱৰ্ধযত্ । শতেন শিতিপৃষ্ঠানামাহিতঃ । সহস্ৰেণ প্ৰৱৰ্ততে । মিত্ৰাৱৰুণেদস্য হোত্ৰমৰ্হতঃ । বৃহস্পতিঃ স্তোত্ৰম্ । অশ্ৱিনা-ঽঽদ্ধ্ৱৰ্যৱম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ 48 ॥
দেৱ ইন্দ্ৰো ৱনস্পতিঃ । হিৰণ্যপৰ্ণো মধুশাখ-স্সুপিপ্পলঃ । দেৱমিন্দ্ৰমৱৰ্ধযত্ । দিৱমগ্ৰেণাপ্ৰাত্ । আ-ঽন্তৰিক্ষ-ম্পৃথিৱীমদৃগ্ংহীত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ দেৱ-ম্বৰঃইৰ্ৱাৰিতীনাম্ । দেৱমিন্দ্ৰমৱৰ্ধযত্ । স্ৱাসস্থ-মিন্দ্ৰেণাসন্নম্ । অন্যা বৰ্হীগ্ষ্যভ্যভূত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ দেৱো অগ্নি-স্স্ৱিষ্টকৃত্ । দেৱমিন্দ্ৰমৱৰ্ধযত্ । স্ৱিষ্ট-ঙ্কুৰ্ৱন্-থ্স্ৱিষ্টকৃত্ । স্ৱিষ্টমদ্য কৰোতু নঃ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ 49 ॥
দেৱী উষাসা নক্তা । ইন্দ্ৰং-যঁজ্ঞে প্ৰযত্যহ্ৱেতাম্ । দৈৱীৰ্ৱিশঃ প্ৰাযাসিষ্টাম্ । সুপ্ৰীতে সুধিতে অভূতাম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱীতাং-যঁজ ॥ দেৱী জোষ্ট্ৰী ৱসুধিতী । দেৱমিন্দ্ৰমৱৰ্ধতাম্ । অযাৱ্যন্যা-ঽঘা দ্ৱেষাগ্ংসি । আ-ঽন্যা ৱাক্ষী-দ্ৱসু ৱাৰ্যাণি । যজমানায শিক্ষিতে ॥ 45 ॥
ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱীতাং-যঁজ ॥ দেৱী ঊৰ্জাহুতী দুঘে সুদুঘে । পযসেন্দ্ৰমৱৰ্ধতাম্ । ইষমূৰ্জমন্যা ঽৱাক্ষীত্ । সগ্ধিগ্ং সপীতিমন্যা । নৱেন পূৰ্ৱ-ন্দযমানে । পুৰাণেন নৱম্ । অধাতা-মূৰ্জমূৰ্জাহুতী ৱসু ৱাৰ্যাণি । যজমানায শিক্ষিতে । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱীতাং-যঁজ ॥ 46 ॥
দেৱা দৈৱ্যা হোতাৰা । দেৱমিন্দ্ৰমৱৰ্ধতাম্ । হতাঘশগ্ং সাৱাভাৰ্ষ্টাং-ৱঁসু ৱাৰ্যাণি । যজমানায শিক্ষিতৌ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱীতাং-যঁজ ॥ দেৱীস্তিস্ৰস্তিস্ৰো দেৱীঃ । পতিমিন্দ্ৰমৱৰ্ধযন্ন্ । অস্পৃক্ষদ্ভাৰতী দিৱম্ । ৰুদ্ৰৈৰ্যজ্ঞগ্ং সৰস্ৱতী । ইডা ৱসুমতী গৃহান্ ॥ 47 ॥
ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ দেৱ ইন্দ্ৰো নৰাশগ্ংসঃ । ত্ৰিৱৰূথ-স্ত্ৰিৱন্ধুৰঃ । দেৱমিন্দ্ৰমৱৰ্ধযত্ । শতেন শিতিপৃষ্ঠানামাহিতঃ । সহস্ৰেণ প্ৰৱৰ্ততে । মিত্ৰাৱৰুণেদস্য হোত্ৰমৰ্হতঃ । বৃহস্পতিঃ স্তোত্ৰম্ । অশ্ৱিনা-ঽঽদ্ধ্ৱৰ্যৱম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ 48 ॥
দেৱ ইন্দ্ৰো ৱনস্পতিঃ । হিৰণ্যপৰ্ণো মধুশাখ-স্সুপিপ্পলঃ । দেৱমিন্দ্ৰমৱৰ্ধযত্ । দিৱমগ্ৰেণাপ্ৰাত্ । আ-ঽন্তৰিক্ষ-ম্পৃথিৱীমদৃগ্ংহীত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ দেৱ-ম্বৰঃইৰ্ৱাৰিতীনাম্ । দেৱমিন্দ্ৰমৱৰ্ধযত্ । স্ৱাসস্থ-মিন্দ্ৰেণাসন্নম্ । অন্যা বৰ্হীগ্ষ্যভ্যভূত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ দেৱো অগ্নি-স্স্ৱিষ্টকৃত্ । দেৱমিন্দ্ৰমৱৰ্ধযত্ । স্ৱিষ্ট-ঙ্কুৰ্ৱন্-থ্স্ৱিষ্টকৃত্ । স্ৱিষ্টমদ্য কৰোতু নঃ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ 49 ॥
(ৱিযন্তু যজ - শিক্ষিতে - শিক্ষিতে ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱীতাং-যঁজ-গৃহান্.-ৱেতু যজা-ভূ-থ্ষট্চ) (অ. 10)
দেৱ-ম্বৰ্হি-ৰ্দেৱীৰ্দ্ৱাৰো দেৱী উষাসা নক্তা দেৱী জোষ্ট্ৰী দেৱী ঊৰ্জাহুতী দেৱা দৈৱ্যা হোতাৰা শিক্ষিতৌ দেৱীস্তিস্ৰস্তিস্ৰো দেৱীঃ পতি-ন্দেৱ ইন্দ্ৰো নৰাশগ্ংসো দেৱ ইন্দ্ৰো ৱনস্পতি-ৰ্দেৱ-ম্বৰ্হিৰ্ৱাৰিতীনা-ন্দেৱো অগ্নি-স্স্ৱিষ্টকৃ-দ্দেৱম্ । ৱেতু ৱিযন্তু চতুৰ্ৱীতামেকো ৱিযন্তু চতুৰ্ৱেতু । অৱৰ্ধযদৱৰ্ধয-ন্ত্ৰিৰৱৰ্ধতামেকো ঽৱৰ্ধযগ্গ্ শ্চতুৰৱৰ্ধযত্ । ৱস্তোৰা ৱথ্সেন দৈৱীৰযাৱীষগ্ং হতাস্পৃক্ষচ্ছতেন দিৱমিন্দ্ৰগ্গ্ স্ৱাসস্থগ্গ্ স্ৱিষ্টম্ । শিক্ষিতে শিক্ষিতে শিক্ষিতৌ ।
অনুৱাকং 11 - পশুত্ৰযে প্ৰয জাৰ্থা মৈত্ৰাৱৰুণপ্ৰৈষাঃ
দেৱ-ম্বৰ্হি-ৰ্দেৱীৰ্দ্ৱাৰো দেৱী উষাসা নক্তা দেৱী জোষ্ট্ৰী দেৱী ঊৰ্জাহুতী দেৱা দৈৱ্যা হোতাৰা শিক্ষিতৌ দেৱীস্তিস্ৰস্তিস্ৰো দেৱীঃ পতি-ন্দেৱ ইন্দ্ৰো নৰাশগ্ংসো দেৱ ইন্দ্ৰো ৱনস্পতি-ৰ্দেৱ-ম্বৰ্হিৰ্ৱাৰিতীনা-ন্দেৱো অগ্নি-স্স্ৱিষ্টকৃ-দ্দেৱম্ । ৱেতু ৱিযন্তু চতুৰ্ৱীতামেকো ৱিযন্তু চতুৰ্ৱেতু । অৱৰ্ধযদৱৰ্ধয-ন্ত্ৰিৰৱৰ্ধতামেকো ঽৱৰ্ধযগ্গ্ শ্চতুৰৱৰ্ধযত্ । ৱস্তোৰা ৱথ্সেন দৈৱীৰযাৱীষগ্ং হতাস্পৃক্ষচ্ছতেন দিৱমিন্দ্ৰগ্গ্ স্ৱাসস্থগ্গ্ স্ৱিষ্টম্ । শিক্ষিতে শিক্ষিতে শিক্ষিতৌ ।
অনুৱাকং 11 - পশুত্ৰযে প্ৰয জাৰ্থা মৈত্ৰাৱৰুণপ্ৰৈষাঃ
হোতা যক্ষ-থ্সমিধা-ঽগ্নি-মিডস্পদে । অশ্ৱিনেন্দ্ৰগ্ং সৰস্ৱতীম্ । অজো ধূম্ৰো ন গোধূমৈঃ ক্ৱলৈৰ্ভেষজম্ । মধু শষ্পৈৰ্ন তেজ ইন্দ্ৰিযম্ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষত্তনূনপা-থ্সৰস্ৱতী । অৱিৰ্মেষো ন ভেষজম্ । পথা মধুমতা ঽঽভৰন্ন্ । অশ্ৱিনেন্দ্ৰায ৱীৰ্যম্ ॥ 50 ॥
বদৰৈৰুপৱাকাভি-ৰ্ভেষজ-ন্তোক্মভিঃ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষন্নৰাশগ্ংসন-ন্নগ্নহুম্ । পতিগ্ং সুৰাযৈ ভেষজম্ । মেষ-স্সৰস্ৱতী ভিষক্ । ৰথো ন চন্দ্ৰ্যশ্ৱিনোৰ্ৱপা ইন্দ্ৰস্য ৱীৰ্যম্ । বদৰৈৰুপৱাকাভি-ৰ্ভেষজ-ন্তোক্মভিঃ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ 51 ॥
হোতা যক্ষদিডেডিত আজুহ্ৱান-স্সৰস্ৱতীম্ । ইন্দ্ৰ-ম্বলেন ৱৰ্ধযন্ন্ । ঋষভেণ গৱেন্দ্ৰিযম্ । অশ্ৱিনেন্দ্ৰায ৱীৰ্যম্ । যৱৈঃ কৰ্কন্ধুভিঃ । মধু লাজৈৰ্ন মাসৰম্ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-দ্বৰঃই-স্সুষ্টৰীমো-ঽৰ্ণম্ৰদাঃ । ভিষন্নাসত্যা ॥ 52 ॥
ভিষজা-ঽশ্ৱিনা-ঽশ্ৱা শিশুমতী । ভিষগ্ধেনু-স্সৰস্ৱতী । ভিষগ্দুহ ইন্দ্ৰায ভেষজম্ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষদ্দুৰো দিশঃ । কৱষ্যো ন ৱ্যচস্ৱতীঃ । অশ্ৱিভ্যা-ন্ন দুৰো দিশঃ । ইন্দ্ৰো ন ৰোদসী দুঘে । দুহে কামান্-থ্সৰস্ৱতী ॥ 53 ॥
অশ্ৱিনেন্দ্ৰায ভেষজম্ । শুক্ৰ-ন্ন জ্যোতিৰিন্দ্ৰিযম্ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-থ্সুপেশসোষে নক্ত-ন্দিৱা । অশ্ৱিনা সঞ্জানানে । সমঞ্জাতে সৰস্ৱত্যা । ত্ৱিষিমিন্দ্ৰে ন ভেষজম্ । শ্যেনো ন ৰজসা হৃদা । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু ॥ 54 ॥
ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষদ্দৈৱ্যা হোতাৰা ভিষজা-ঽশ্ৱিনা । ইন্দ্ৰ-ন্ন জাগৃৱী দিৱা নক্ত-ন্ন ভেষজৈঃ । শূষগ্ং সৰস্ৱতী ভিষক্ । সীসেন দুহ ইন্দ্ৰিযম্ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-ত্তিস্ৰো দেৱীৰ্ন ভেষজম্ । ত্ৰযস্ত্ৰিধাতৱো-ঽপসঃ । ৰূপমিন্দ্ৰে হিৰণ্যযম্ ॥ 55 ॥
অশ্ৱিনেডা ন ভাৰতী । ৱাচা সৰস্ৱতী । মহ ইন্দ্ৰায দধুৰিন্দ্ৰিযম্ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষত্ত্ৱষ্টাৰ-মিন্দ্ৰমশ্ৱিনা । ভিষজ-ন্ন সৰস্ৱতীম্ । ওজো ন জূতিৰিন্দ্ৰিযম্ । ৱৃকো ন ৰভসো ভিষক্ । যশ-স্সুৰযা ভেষজম্ ॥ 56 ॥
শ্ৰিযা ন মাসৰম্ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-দ্ৱনস্পতিম্ । শমিতাৰগ্ং শতক্ৰতুম্ । ভীম-ন্ন মন্যুগ্ং ৰাজানং-ৱ্যাঁঘ্ৰ-ন্নমসা-ঽশ্ৱিনা ভামম্ । সৰস্ৱতী ভিষক্ । ইন্দ্ৰায দুহ ইন্দ্ৰিযম্ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ 57 ॥
হোতা যক্ষদগ্নিগ্গ্ স্ৱাহা-ঽঽজ্যস্য স্তোকানাম্ । স্ৱাহা মেদসা-ম্পৃথক্ । স্ৱাহা ছাগমশ্ৱিভ্যাম্ । স্ৱাহা মেষগ্ং সৰস্ৱত্যৈ । স্ৱাহাৰ্ষভ-মিন্দ্ৰায সিগ্ংহায সহসেন্দ্ৰিযম্ । স্ৱাহা-ঽগ্নি-ন্ন ভেষজম্ । স্ৱাহা সোমমিন্দ্ৰিযম্ । স্ৱাহেন্দ্ৰগ্ং সুত্ৰামাণগ্ং সৱিতাৰং-ৱঁৰুণ-ম্ভিষজা-ম্পতিম্ । স্ৱাহা ৱনস্পতি-ম্প্ৰিয-ম্পাথো ন ভেষজম্ । স্ৱাহা দেৱাগ্ং আজ্যপান্ ॥ 58 ॥
স্ৱাহা-ঽগ্নিগ্ং হোত্ৰাজ্জুষাণো অগ্নি-ৰ্ভেষজম্ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষদশ্ৱিনা সৰস্ৱতীমিন্দ্ৰগ্ং সুত্ৰামাণম্ । ইমে সোমা-স্সুৰামাণঃ । ছাগৈৰ্ন মেষৈৰ্-ঋষভৈ-স্সুতাঃ । শষ্পৈৰ্ন তোক্মভিঃ । লাজৈৰ্মহস্ৱন্তঃ । মদা মাসৰেণ পৰিষ্কৃতাঃ । শুক্ৰাঃ পযস্ৱন্তো-ঽমৃতাঃ । প্ৰস্থিতা ৱো মধুশ্চুতঃ । তানশ্ৱিনা সৰস্ৱতীন্দ্ৰঃ সুত্ৰামা ৱৃত্ৰহা । জুষন্তাগ্ং সৌম্য-ম্মধু । পিবন্তু মদন্তু ৱিযন্তু সোমম্ । হোতৰ্যজ ॥ 59 ॥
বদৰৈৰুপৱাকাভি-ৰ্ভেষজ-ন্তোক্মভিঃ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষন্নৰাশগ্ংসন-ন্নগ্নহুম্ । পতিগ্ং সুৰাযৈ ভেষজম্ । মেষ-স্সৰস্ৱতী ভিষক্ । ৰথো ন চন্দ্ৰ্যশ্ৱিনোৰ্ৱপা ইন্দ্ৰস্য ৱীৰ্যম্ । বদৰৈৰুপৱাকাভি-ৰ্ভেষজ-ন্তোক্মভিঃ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ 51 ॥
হোতা যক্ষদিডেডিত আজুহ্ৱান-স্সৰস্ৱতীম্ । ইন্দ্ৰ-ম্বলেন ৱৰ্ধযন্ন্ । ঋষভেণ গৱেন্দ্ৰিযম্ । অশ্ৱিনেন্দ্ৰায ৱীৰ্যম্ । যৱৈঃ কৰ্কন্ধুভিঃ । মধু লাজৈৰ্ন মাসৰম্ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-দ্বৰঃই-স্সুষ্টৰীমো-ঽৰ্ণম্ৰদাঃ । ভিষন্নাসত্যা ॥ 52 ॥
ভিষজা-ঽশ্ৱিনা-ঽশ্ৱা শিশুমতী । ভিষগ্ধেনু-স্সৰস্ৱতী । ভিষগ্দুহ ইন্দ্ৰায ভেষজম্ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষদ্দুৰো দিশঃ । কৱষ্যো ন ৱ্যচস্ৱতীঃ । অশ্ৱিভ্যা-ন্ন দুৰো দিশঃ । ইন্দ্ৰো ন ৰোদসী দুঘে । দুহে কামান্-থ্সৰস্ৱতী ॥ 53 ॥
অশ্ৱিনেন্দ্ৰায ভেষজম্ । শুক্ৰ-ন্ন জ্যোতিৰিন্দ্ৰিযম্ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-থ্সুপেশসোষে নক্ত-ন্দিৱা । অশ্ৱিনা সঞ্জানানে । সমঞ্জাতে সৰস্ৱত্যা । ত্ৱিষিমিন্দ্ৰে ন ভেষজম্ । শ্যেনো ন ৰজসা হৃদা । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু ॥ 54 ॥
ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষদ্দৈৱ্যা হোতাৰা ভিষজা-ঽশ্ৱিনা । ইন্দ্ৰ-ন্ন জাগৃৱী দিৱা নক্ত-ন্ন ভেষজৈঃ । শূষগ্ং সৰস্ৱতী ভিষক্ । সীসেন দুহ ইন্দ্ৰিযম্ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-ত্তিস্ৰো দেৱীৰ্ন ভেষজম্ । ত্ৰযস্ত্ৰিধাতৱো-ঽপসঃ । ৰূপমিন্দ্ৰে হিৰণ্যযম্ ॥ 55 ॥
অশ্ৱিনেডা ন ভাৰতী । ৱাচা সৰস্ৱতী । মহ ইন্দ্ৰায দধুৰিন্দ্ৰিযম্ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষত্ত্ৱষ্টাৰ-মিন্দ্ৰমশ্ৱিনা । ভিষজ-ন্ন সৰস্ৱতীম্ । ওজো ন জূতিৰিন্দ্ৰিযম্ । ৱৃকো ন ৰভসো ভিষক্ । যশ-স্সুৰযা ভেষজম্ ॥ 56 ॥
শ্ৰিযা ন মাসৰম্ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-দ্ৱনস্পতিম্ । শমিতাৰগ্ং শতক্ৰতুম্ । ভীম-ন্ন মন্যুগ্ং ৰাজানং-ৱ্যাঁঘ্ৰ-ন্নমসা-ঽশ্ৱিনা ভামম্ । সৰস্ৱতী ভিষক্ । ইন্দ্ৰায দুহ ইন্দ্ৰিযম্ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ 57 ॥
হোতা যক্ষদগ্নিগ্গ্ স্ৱাহা-ঽঽজ্যস্য স্তোকানাম্ । স্ৱাহা মেদসা-ম্পৃথক্ । স্ৱাহা ছাগমশ্ৱিভ্যাম্ । স্ৱাহা মেষগ্ং সৰস্ৱত্যৈ । স্ৱাহাৰ্ষভ-মিন্দ্ৰায সিগ্ংহায সহসেন্দ্ৰিযম্ । স্ৱাহা-ঽগ্নি-ন্ন ভেষজম্ । স্ৱাহা সোমমিন্দ্ৰিযম্ । স্ৱাহেন্দ্ৰগ্ং সুত্ৰামাণগ্ং সৱিতাৰং-ৱঁৰুণ-ম্ভিষজা-ম্পতিম্ । স্ৱাহা ৱনস্পতি-ম্প্ৰিয-ম্পাথো ন ভেষজম্ । স্ৱাহা দেৱাগ্ং আজ্যপান্ ॥ 58 ॥
স্ৱাহা-ঽগ্নিগ্ং হোত্ৰাজ্জুষাণো অগ্নি-ৰ্ভেষজম্ । পয-স্সোমঃ পৰিস্ৰুতা ঘৃত-ম্মধু । ৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষদশ্ৱিনা সৰস্ৱতীমিন্দ্ৰগ্ং সুত্ৰামাণম্ । ইমে সোমা-স্সুৰামাণঃ । ছাগৈৰ্ন মেষৈৰ্-ঋষভৈ-স্সুতাঃ । শষ্পৈৰ্ন তোক্মভিঃ । লাজৈৰ্মহস্ৱন্তঃ । মদা মাসৰেণ পৰিষ্কৃতাঃ । শুক্ৰাঃ পযস্ৱন্তো-ঽমৃতাঃ । প্ৰস্থিতা ৱো মধুশ্চুতঃ । তানশ্ৱিনা সৰস্ৱতীন্দ্ৰঃ সুত্ৰামা ৱৃত্ৰহা । জুষন্তাগ্ং সৌম্য-ম্মধু । পিবন্তু মদন্তু ৱিযন্তু সোমম্ । হোতৰ্যজ ॥ 59 ॥
(ৱীৰ্যং - ঁৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ - নাসত্যা - সৰস্ৱতী - মধু - হিৰণ্যযং - ভেষজং - ঁৱিযন্ত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজা - জ্যপা - নমৃতাঃ পঞ্চ চ) (অ. 11)
সমিধা-ঽগ্নিগ্ং ষট্ । তনূনপা-থ্সপ্ত । নৰাশগ্ংসমৃষিঃ । ইডেডিতো যৱৈৰষ্টৌ । বৰ্হি-স্সপ্ত । দুৰো-ঽশ্ৱিনা শুক্ৰন্নৱ । সুপেশসোষে নক্তমৃষিঃ। দৈৱ্যা হোতাৰা সীসেন ৰসঃ । তিস্ৰস্ত্ৱষ্টাৰমষ্টাৱষ্টৌ । ৱনস্পতিমৃষিঃ । অগ্নি-ন্ত্ৰযোদশ । অশ্ৱিনা দ্ৱাদশ ত্ৰযোদশ । সমিধা-ঽগ্নি-ম্বদৰৈ-ৰ্বদৰৈ-ৰ্যৱৈৰশ্ৱিনা ত্ৱিষিমশ্ৱিনা ন ভেষজগ্ং ৰূপমশ্ৱিনা ভীম-ম্ভামম্ ।
অনুৱাকং 12 - পশুত্ৰযে প্ৰযাজযাজ্যা আপ্ৰিযঃ
সমিধা-ঽগ্নিগ্ং ষট্ । তনূনপা-থ্সপ্ত । নৰাশগ্ংসমৃষিঃ । ইডেডিতো যৱৈৰষ্টৌ । বৰ্হি-স্সপ্ত । দুৰো-ঽশ্ৱিনা শুক্ৰন্নৱ । সুপেশসোষে নক্তমৃষিঃ। দৈৱ্যা হোতাৰা সীসেন ৰসঃ । তিস্ৰস্ত্ৱষ্টাৰমষ্টাৱষ্টৌ । ৱনস্পতিমৃষিঃ । অগ্নি-ন্ত্ৰযোদশ । অশ্ৱিনা দ্ৱাদশ ত্ৰযোদশ । সমিধা-ঽগ্নি-ম্বদৰৈ-ৰ্বদৰৈ-ৰ্যৱৈৰশ্ৱিনা ত্ৱিষিমশ্ৱিনা ন ভেষজগ্ং ৰূপমশ্ৱিনা ভীম-ম্ভামম্ ।
অনুৱাকং 12 - পশুত্ৰযে প্ৰযাজযাজ্যা আপ্ৰিযঃ
সমিদ্ধো অগ্নিৰশ্ৱিনা । তপ্তো ঘৰ্মো ৱিৰাট্-থ্সুতঃ । দুহে ধেনু-স্সৰস্ৱতী । সোমগ্ং শুক্ৰমিহেন্দ্ৰিযম্ ॥ তনূপা ভিষজা সুতে । অশ্ৱিনোভা সৰস্ৱতী । মদ্ধ্ৱা ৰজাগ্ংসীন্দ্ৰিযম্ । ইন্দ্ৰায পথিভি-ৰ্ৱহান্ ॥ ইন্দ্ৰাযেন্দুগ্ং সৰস্ৱতী । নৰাশগ্ংসেন নগ্নহুঃ ॥ 60 ॥
অধাতামশ্ৱিনা মধু । ভেষজ-ম্ভিষজা সুতে ॥ আজুহ্ৱানা সৰস্ৱতী । ইন্দ্ৰাযেন্দ্ৰিযাণি ৱীৰ্যম্ । ইডাভিৰশ্ৱিনাৱিষম্ । সমূৰ্জগ্ং সগ্ং ৰযি-ন্দধুঃ ॥ অশ্ৱিনা নমুচে-স্সুতম্ । সোমগ্ং শুক্ৰ-ম্পৰিস্ৰুতা । সৰস্ৱতী তমাভৰত্ । বৰ্হিষেন্দ্ৰায পাতৱে ॥ 61 ॥
কৱষ্যো ন ৱ্যচস্ৱতীঃ । অশ্ৱিভ্যা-ন্ন দুৰো দিশঃ । ইন্দ্ৰো ন ৰোদসী দুঘে । দুহে কামান্-থ্সৰস্ৱতী ॥ উষাসা নক্তমশ্ৱিনা । দিৱেন্দ্ৰগ্ং সাযমিন্দ্ৰিযৈঃ । সজান্নানে সুপেশসা । সমঞ্জাতে সৰস্ৱত্যা ॥ পাত-ন্নো অশ্ৱিনা দিৱা । পাহি নক্তগ্ং সৰস্ৱতি ॥ 62 ॥
দৈৱ্যা হোতাৰা ভিষজা । পাতমিন্দ্ৰগ্ং সচা সুতে ॥ তিস্ৰস্ত্ৰেধা সৰস্ৱতী । অশ্ৱিনা ভাৰতীডা । তীৱ্ৰ-ম্পৰিস্ৰুতা সোমম্ । ইন্দ্ৰায সুষৱুৰ্মদম্ ॥ অশ্ৱিনা ভেষজ-ম্মধু । ভেষজ-ন্ন-স্সৰস্ৱতী । ইন্দ্ৰে ত্ৱষ্টা যশ-শ্শ্ৰিযম্ । ৰূপগ্ং ৰূপমধু-স্সুতে ॥ ঋতুথেন্দ্ৰো ৱনস্পতিঃ । শশমানঃ পৰিস্ৰুতা । কীলালমশ্ৱিভ্যা-ম্মধু । দুহে ধেনু-স্সৰস্ৱতী ॥ গোভিৰ্ন সোমমশ্ৱিনা । মাসৰেণ পৰিষ্কৃতা । সমধাতাগ্ং সৰস্ৱত্যা । স্ৱাহেন্দ্ৰে সুত-ম্মধু ॥ 63 ॥
অধাতামশ্ৱিনা মধু । ভেষজ-ম্ভিষজা সুতে ॥ আজুহ্ৱানা সৰস্ৱতী । ইন্দ্ৰাযেন্দ্ৰিযাণি ৱীৰ্যম্ । ইডাভিৰশ্ৱিনাৱিষম্ । সমূৰ্জগ্ং সগ্ং ৰযি-ন্দধুঃ ॥ অশ্ৱিনা নমুচে-স্সুতম্ । সোমগ্ং শুক্ৰ-ম্পৰিস্ৰুতা । সৰস্ৱতী তমাভৰত্ । বৰ্হিষেন্দ্ৰায পাতৱে ॥ 61 ॥
কৱষ্যো ন ৱ্যচস্ৱতীঃ । অশ্ৱিভ্যা-ন্ন দুৰো দিশঃ । ইন্দ্ৰো ন ৰোদসী দুঘে । দুহে কামান্-থ্সৰস্ৱতী ॥ উষাসা নক্তমশ্ৱিনা । দিৱেন্দ্ৰগ্ং সাযমিন্দ্ৰিযৈঃ । সজান্নানে সুপেশসা । সমঞ্জাতে সৰস্ৱত্যা ॥ পাত-ন্নো অশ্ৱিনা দিৱা । পাহি নক্তগ্ং সৰস্ৱতি ॥ 62 ॥
দৈৱ্যা হোতাৰা ভিষজা । পাতমিন্দ্ৰগ্ং সচা সুতে ॥ তিস্ৰস্ত্ৰেধা সৰস্ৱতী । অশ্ৱিনা ভাৰতীডা । তীৱ্ৰ-ম্পৰিস্ৰুতা সোমম্ । ইন্দ্ৰায সুষৱুৰ্মদম্ ॥ অশ্ৱিনা ভেষজ-ম্মধু । ভেষজ-ন্ন-স্সৰস্ৱতী । ইন্দ্ৰে ত্ৱষ্টা যশ-শ্শ্ৰিযম্ । ৰূপগ্ং ৰূপমধু-স্সুতে ॥ ঋতুথেন্দ্ৰো ৱনস্পতিঃ । শশমানঃ পৰিস্ৰুতা । কীলালমশ্ৱিভ্যা-ম্মধু । দুহে ধেনু-স্সৰস্ৱতী ॥ গোভিৰ্ন সোমমশ্ৱিনা । মাসৰেণ পৰিষ্কৃতা । সমধাতাগ্ং সৰস্ৱত্যা । স্ৱাহেন্দ্ৰে সুত-ম্মধু ॥ 63 ॥
(নগ্নহুঃ - পাতৱে - সৰস্ৱ - ত্যধু-স্সুতে-ঽষ্টৌ চ) (অ. 12)
অনুৱাকং 13 - পশুত্ৰযে ৱপাদীনাং-যাঁজ্যানুৱাক্যাঃ
অনুৱাকং 13 - পশুত্ৰযে ৱপাদীনাং-যাঁজ্যানুৱাক্যাঃ
অশ্ৱিনা হৱিৰিন্দ্ৰিযম্ । নমুচেৰ্ধিযা সৰস্ৱতী । আ শুক্ৰমাসুৰাদ্ৱসু । মঘমিন্দ্ৰায জভ্ৰিৰে ॥ যমশ্ৱিনা সৰস্ৱতী । হৱিষেন্দ্ৰ-মৱৰ্ধযন্ন্ । স বিভেদ বলং (ৱলং) মঘম্ । নমুচাৱাসুৰে সচা । তমিন্দ্ৰ-ম্পশৱ-স্সচা ॥ অশ্ৱিনোভা সৰস্ৱতী ॥ 64 ॥
দধানা অভ্যনূষত । হৱিষা যজ্ঞমিন্দ্ৰিযম্ ॥ য ইন্দ্ৰ ইন্দ্ৰিয-ন্দধুঃ । সৱিতা ৱৰুণো ভগঃ । স সুত্ৰামা হৱিষ্পতিঃ । যজমানায সশ্চত ॥ সৱিতা ৱৰুণো দধত্ । যজমানায দাশুষে । আদত্ত নমুচেৰ্ৱসু । সুত্ৰামা বলমিন্দ্ৰিযম্ ॥ 65 ॥
ৱৰুণঃ, ক্ষত্ৰমিন্দ্ৰিযম্ । ভগেন সৱিতা শ্ৰিযম্ । সুত্ৰামা যশসা বলম্ । দধানা যজ্ঞমাশত ॥ অশ্ৱিনা গোভিৰিন্দ্ৰিযম্ । অশ্ৱেভি-ৰ্ৱীৰ্য-ম্বলম্ । হৱিষেন্দ্ৰগ্ং সৰস্ৱতী । যজমান-মৱৰ্ধযন্ন্ ॥ তা নাসত্যা সুপেশসা । হিৰণ্যৱৰ্তনী নৰা । সৰস্ৱতী হৱিষ্মতী । ইন্দ্ৰ কমৰ্সু নো-ঽৱত ॥ তা ভিষজা সুকৰ্মণা । সা সুদুঘা সৰস্ৱতী । স ৱৃত্ৰহা শতক্ৰতুঃ । ইন্দ্ৰায দধুৰিন্দ্ৰিযম্ ॥ 66 ॥
দধানা অভ্যনূষত । হৱিষা যজ্ঞমিন্দ্ৰিযম্ ॥ য ইন্দ্ৰ ইন্দ্ৰিয-ন্দধুঃ । সৱিতা ৱৰুণো ভগঃ । স সুত্ৰামা হৱিষ্পতিঃ । যজমানায সশ্চত ॥ সৱিতা ৱৰুণো দধত্ । যজমানায দাশুষে । আদত্ত নমুচেৰ্ৱসু । সুত্ৰামা বলমিন্দ্ৰিযম্ ॥ 65 ॥
ৱৰুণঃ, ক্ষত্ৰমিন্দ্ৰিযম্ । ভগেন সৱিতা শ্ৰিযম্ । সুত্ৰামা যশসা বলম্ । দধানা যজ্ঞমাশত ॥ অশ্ৱিনা গোভিৰিন্দ্ৰিযম্ । অশ্ৱেভি-ৰ্ৱীৰ্য-ম্বলম্ । হৱিষেন্দ্ৰগ্ং সৰস্ৱতী । যজমান-মৱৰ্ধযন্ন্ ॥ তা নাসত্যা সুপেশসা । হিৰণ্যৱৰ্তনী নৰা । সৰস্ৱতী হৱিষ্মতী । ইন্দ্ৰ কমৰ্সু নো-ঽৱত ॥ তা ভিষজা সুকৰ্মণা । সা সুদুঘা সৰস্ৱতী । স ৱৃত্ৰহা শতক্ৰতুঃ । ইন্দ্ৰায দধুৰিন্দ্ৰিযম্ ॥ 66 ॥
(উভা সৰস্ৱতী - বলমিন্দ্ৰিযং - নৰা ষট্চ) (অ. 13)
অনুৱাকং 14 - পশুত্ৰযে অনূযাজপ্ৰৈষাঃ
অনুৱাকং 14 - পশুত্ৰযে অনূযাজপ্ৰৈষাঃ
দেৱ-ম্বৰ্হি-স্সৰস্ৱতী । সুদেৱমিন্দ্ৰে অশ্ৱিনা । তেজো ন চক্ষুৰক্ষ্যোঃ । বৰ্হিষা দধুৰিন্দ্ৰিযম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ দেৱীৰ্দ্ৱাৰো অশ্ৱিনা । ভিষজেন্দ্ৰে সৰস্ৱতী । প্ৰাণ-ন্ন ৱীৰ্য-ন্নসি । দ্ৱাৰো দধুৰিন্দ্ৰিযম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ 67 ॥
দেৱী উষাসাৱশ্ৱিনা । ভিষজেন্দ্ৰে সৰস্ৱতী । বল-ন্ন ৱাচমাস্যে । উষাভ্যা-ন্দধুৰিন্দ্ৰিযম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ দেৱী জোষ্ট্ৰী অশ্ৱিনা । সুত্ৰামেন্দ্ৰে সৰস্ৱতী । শ্ৰোত্ৰ-ন্ন কৰ্ণযোৰ্যশঃ । জোষ্ট্ৰীভ্যা-ন্দধুৰিন্দ্ৰিযম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ 68 ॥
দেৱী ঊৰ্জাহুতী দুঘে সুদুঘে । পযসেন্দ্ৰগ্ং সৰস্ৱত্যশ্ৱিনা ভিষজা-ঽৱত । শুক্ৰ-ন্ন জ্যোতি-স্স্তনযোৰাহুতী ধত্ত ইন্দ্ৰিযম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ দেৱা দেৱানা-ম্ভিষজা । হোতাৰাৱিন্দ্ৰ-মশ্ৱিনা । ৱষট্কাৰৈ-স্সৰস্ৱতী । ত্ৱিষি-ন্ন হৃদযে মতিম্ । হোতৃভ্যা-ন্দধুৰিন্দ্ৰিযম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ 69 ॥
দেৱী-স্তিস্ৰ-স্তিস্ৰো দেৱীঃ । সৰস্ৱত্যশ্ৱিনা ভাৰতীডা । শূষ-ন্ন মদ্ধ্যে নাভ্যাম্ । ইন্দ্ৰায দধুৰিন্দ্ৰিযম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ দেৱ ইন্দ্ৰো নৰাশগ্ংসঃ । ত্ৰিৱৰূথ-স্সৰস্ৱত্যা ঽশ্ৱিভ্যামীযতে ৰথঃ । ৰেতো ন ৰূপমমৃত-ঞ্জনিত্ৰম্ । ইন্দ্ৰায ত্ৱষ্টা দধদিন্দ্ৰিযাণি । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ 70 ॥
দেৱ ইন্দ্ৰো ৱনস্পতিঃ । হিৰণ্যপৰ্ণো অশ্ৱিভ্যাম্ । সৰস্ৱত্যা-স্সুপিপ্পলঃ । ইন্দ্ৰায পচ্যতে মধু । ওজো ন জূতিমৃষভো ন ভামম্ । ৱনস্পতিৰ্নো দধদিন্দ্ৰিযাণি । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ দেৱ-ম্বৰ্হিৰ্ৱাৰিতীনাম্ । অদ্ধ্ৱৰে স্তীৰ্ণমশ্ৱিভ্যাম্ । ঊৰ্ণম্ৰদা-স্সৰস্ৱত্যাঃ ॥ 71 ॥
স্যোনমিন্দ্ৰ তে সদঃ । ঈশাযৈ মন্যুগ্ং ৰাজান-ম্বৰ্হিষা দধুৰিন্দ্ৰিযম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ দেৱো অগ্নি-স্স্ৱিষ্টকৃত্ । দেৱান্.যক্ষ-দ্যথাযথম্ । হোতাৰা-ৱিন্দ্ৰমশ্ৱিনা । ৱাচা ৱাচগ্ং সৰস্ৱতীম্ । অগ্নিগ্ং সোমগ্গ্ স্ৱিষ্টকৃত্ । স্ৱিষ্ট ইন্দ্ৰঃ সুত্ৰামা সৱিতা ৱৰুণো ভিষক্ । ইষ্টো দেৱো ৱনস্পতিঃ । স্ৱিষ্টা দেৱা আজ্যপাঃ । ইষ্টো অগ্নিৰগ্নিনা । হোতা হোত্ৰে স্ৱিষ্টকৃত্ । যশো ন দধদিন্দ্ৰিযম্ । ঊৰ্জমপচিতিগ্গ্ স্ৱধাম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ 72 ॥
দেৱী উষাসাৱশ্ৱিনা । ভিষজেন্দ্ৰে সৰস্ৱতী । বল-ন্ন ৱাচমাস্যে । উষাভ্যা-ন্দধুৰিন্দ্ৰিযম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ দেৱী জোষ্ট্ৰী অশ্ৱিনা । সুত্ৰামেন্দ্ৰে সৰস্ৱতী । শ্ৰোত্ৰ-ন্ন কৰ্ণযোৰ্যশঃ । জোষ্ট্ৰীভ্যা-ন্দধুৰিন্দ্ৰিযম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ 68 ॥
দেৱী ঊৰ্জাহুতী দুঘে সুদুঘে । পযসেন্দ্ৰগ্ং সৰস্ৱত্যশ্ৱিনা ভিষজা-ঽৱত । শুক্ৰ-ন্ন জ্যোতি-স্স্তনযোৰাহুতী ধত্ত ইন্দ্ৰিযম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ দেৱা দেৱানা-ম্ভিষজা । হোতাৰাৱিন্দ্ৰ-মশ্ৱিনা । ৱষট্কাৰৈ-স্সৰস্ৱতী । ত্ৱিষি-ন্ন হৃদযে মতিম্ । হোতৃভ্যা-ন্দধুৰিন্দ্ৰিযম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ 69 ॥
দেৱী-স্তিস্ৰ-স্তিস্ৰো দেৱীঃ । সৰস্ৱত্যশ্ৱিনা ভাৰতীডা । শূষ-ন্ন মদ্ধ্যে নাভ্যাম্ । ইন্দ্ৰায দধুৰিন্দ্ৰিযম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ দেৱ ইন্দ্ৰো নৰাশগ্ংসঃ । ত্ৰিৱৰূথ-স্সৰস্ৱত্যা ঽশ্ৱিভ্যামীযতে ৰথঃ । ৰেতো ন ৰূপমমৃত-ঞ্জনিত্ৰম্ । ইন্দ্ৰায ত্ৱষ্টা দধদিন্দ্ৰিযাণি । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ 70 ॥
দেৱ ইন্দ্ৰো ৱনস্পতিঃ । হিৰণ্যপৰ্ণো অশ্ৱিভ্যাম্ । সৰস্ৱত্যা-স্সুপিপ্পলঃ । ইন্দ্ৰায পচ্যতে মধু । ওজো ন জূতিমৃষভো ন ভামম্ । ৱনস্পতিৰ্নো দধদিন্দ্ৰিযাণি । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ দেৱ-ম্বৰ্হিৰ্ৱাৰিতীনাম্ । অদ্ধ্ৱৰে স্তীৰ্ণমশ্ৱিভ্যাম্ । ঊৰ্ণম্ৰদা-স্সৰস্ৱত্যাঃ ॥ 71 ॥
স্যোনমিন্দ্ৰ তে সদঃ । ঈশাযৈ মন্যুগ্ং ৰাজান-ম্বৰ্হিষা দধুৰিন্দ্ৰিযম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ দেৱো অগ্নি-স্স্ৱিষ্টকৃত্ । দেৱান্.যক্ষ-দ্যথাযথম্ । হোতাৰা-ৱিন্দ্ৰমশ্ৱিনা । ৱাচা ৱাচগ্ং সৰস্ৱতীম্ । অগ্নিগ্ং সোমগ্গ্ স্ৱিষ্টকৃত্ । স্ৱিষ্ট ইন্দ্ৰঃ সুত্ৰামা সৱিতা ৱৰুণো ভিষক্ । ইষ্টো দেৱো ৱনস্পতিঃ । স্ৱিষ্টা দেৱা আজ্যপাঃ । ইষ্টো অগ্নিৰগ্নিনা । হোতা হোত্ৰে স্ৱিষ্টকৃত্ । যশো ন দধদিন্দ্ৰিযম্ । ঊৰ্জমপচিতিগ্গ্ স্ৱধাম্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ 72 ॥
(দ্ৱাৰো দধুৰিন্দ্ৰিযং-ৱঁসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ - জোষ্ট্ৰীভ্যা-ন্দধুৰিন্দ্ৰিযং-ৱঁসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ -হোতৃভ্যা-ন্দধুৰিন্দ্ৰিযং-ৱঁসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজে - ন্দ্ৰিযাণি ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ - সৰস্ৱত্যা - ৱনস্পতি-ষ্ষট্চ) (অ. 14)
(দেৱ-ম্বৰ্হি-ৰ্দেৱী-ৰ্দ্ৱাৰো দেৱী উষাসাৱশ্ৱিনা দেৱী জোষ্ট্ৰ দেৱী ঊৰ্জাহূতী দেৱা দেৱানা-ম্ভিষজা ৱষট্কাৰৈ-ৰ্দেৱীস্তিস্ৰস্তিস্ৰো দেৱী-স্সৰস্ৱতী দেৱ ইন্দ্ৰো নৰাশগ্ংসো দেৱ ইন্দ্ৰো ৱনস্পতিৰ্দেৱ-ম্বৰ্হিৰ্ৱাৰিতীনা-ন্দেৱোঅগ্নি-স্স্ৱিষ্টকৃ-দ্দেৱান্) ।
(সমিধা-ঽগ্নি-ন্দেৱ-ম্বৰ্হি-স্সৰস্ৱত্যাশ্ৱিনা সৰ্ৱং-ৱিঁযন্তু । দ্ৱাৰস্তিস্ৰ-স্সংৰ্ৱ ৱিযন্তু । অজ ইন্দ্ৰমোজো-ঽগ্নি-ম্পৰ-স্সৰস্ৱতীম্ । নক্তম্পূৰ্ৱ-স্সৰস্ৱতি । অন্যত্ৰ সৰস্ৱতি । ভিষ-ক্পূৰ্ৱ-ন্দুহ ইন্দ্ৰিযম্ । অন্যত্ৰ দধুৰিন্দ্ৰিযম্ । সৌত্ৰামণ্যাগ্ং সুতাসুতী । অঞ্জন্ত্যযং-যঁজমানঃ)
অনুৱাকং 15 - সূক্তৱাকপ্ৰৈষঃ
(দেৱ-ম্বৰ্হি-ৰ্দেৱী-ৰ্দ্ৱাৰো দেৱী উষাসাৱশ্ৱিনা দেৱী জোষ্ট্ৰ দেৱী ঊৰ্জাহূতী দেৱা দেৱানা-ম্ভিষজা ৱষট্কাৰৈ-ৰ্দেৱীস্তিস্ৰস্তিস্ৰো দেৱী-স্সৰস্ৱতী দেৱ ইন্দ্ৰো নৰাশগ্ংসো দেৱ ইন্দ্ৰো ৱনস্পতিৰ্দেৱ-ম্বৰ্হিৰ্ৱাৰিতীনা-ন্দেৱোঅগ্নি-স্স্ৱিষ্টকৃ-দ্দেৱান্) ।
(সমিধা-ঽগ্নি-ন্দেৱ-ম্বৰ্হি-স্সৰস্ৱত্যাশ্ৱিনা সৰ্ৱং-ৱিঁযন্তু । দ্ৱাৰস্তিস্ৰ-স্সংৰ্ৱ ৱিযন্তু । অজ ইন্দ্ৰমোজো-ঽগ্নি-ম্পৰ-স্সৰস্ৱতীম্ । নক্তম্পূৰ্ৱ-স্সৰস্ৱতি । অন্যত্ৰ সৰস্ৱতি । ভিষ-ক্পূৰ্ৱ-ন্দুহ ইন্দ্ৰিযম্ । অন্যত্ৰ দধুৰিন্দ্ৰিযম্ । সৌত্ৰামণ্যাগ্ং সুতাসুতী । অঞ্জন্ত্যযং-যঁজমানঃ)
অনুৱাকং 15 - সূক্তৱাকপ্ৰৈষঃ
অগ্নিমদ্য হোতাৰমৱৃণীত । অযগ্ং সুতাসুতী যজমানঃ । পচ-ন্পক্তীঃ । পচ-ন্পুৰোডাশান্ । গৃহ্ণ-ন্গ্ৰহান্ । বদ্ধ্নন্নশ্ৱিভ্যা-ঞ্ছাগগ্ং সৰস্ৱত্যা ইন্দ্ৰায । বদ্ধ্নন্-থ্সৰস্ৱত্যৈ মেষমিন্দ্ৰাযাশ্ৱিভ্যাম্ । বদ্ধ্নন্নিন্দ্ৰাযৰ্ষভ-মশ্ৱিভ্যাগ্ং সৰস্ৱত্যৈ । সূপস্থা অদ্য দেৱো ৱনস্পতিৰভৱত্ । অশ্ৱিভ্যা-ঞ্ছাগেন সৰস্ৱত্যা ইন্দ্ৰায ॥ 73 ॥
সৰস্ৱত্যৈ মেষেণেন্দ্ৰাযাশ্ৱিভ্যাম্ । ইন্দ্ৰাযৰ্ষভেণাশ্ৱিভ্যাগ্ং সৰস্ৱত্যৈ । অক্ষগ্গ্স্তান্মেদস্তঃ প্ৰতি পচতা-ঽগ্ৰভীষুঃ । অৱীৱৃধন্ত গ্ৰহৈঃ । অপাতামশ্ৱিনা সৰস্ৱতীন্দ্ৰঃ সুত্ৰামা ৱৃত্ৰহা । সোমান্-থ্সুৰাম্ণঃ । উপো উক্থামদা-শ্শ্ৰৌদ্ৱিমদা অদন্ন্ । অৱীৱৃধ-ন্তাঙ্গূষৈঃ । ত্ৱামদ্যৰ্ষ আৰ্ষেযৰ্ষীণা-ন্নপাদৱৃণীত । অযগ্ং সুতাসুতী যজমানঃ । বহুভ্য আসঙ্গতেভ্যঃ । এষ মে দেৱেষু ৱসু ৱাৰ্যা যক্ষ্যত ইতি । তা যা দেৱা দেৱদানান্যদুঃ । তান্যস্মা আ চ শাস্ৱ । আ চ গুৰস্ৱ । ইষিতশ্চ হোতৰসি ভদ্ৰৱাচ্যায প্ৰেষিতো মানুষঃ । সূক্তৱাকায সূক্তা ব্ৰূহি ॥ 74 ॥
সৰস্ৱত্যৈ মেষেণেন্দ্ৰাযাশ্ৱিভ্যাম্ । ইন্দ্ৰাযৰ্ষভেণাশ্ৱিভ্যাগ্ং সৰস্ৱত্যৈ । অক্ষগ্গ্স্তান্মেদস্তঃ প্ৰতি পচতা-ঽগ্ৰভীষুঃ । অৱীৱৃধন্ত গ্ৰহৈঃ । অপাতামশ্ৱিনা সৰস্ৱতীন্দ্ৰঃ সুত্ৰামা ৱৃত্ৰহা । সোমান্-থ্সুৰাম্ণঃ । উপো উক্থামদা-শ্শ্ৰৌদ্ৱিমদা অদন্ন্ । অৱীৱৃধ-ন্তাঙ্গূষৈঃ । ত্ৱামদ্যৰ্ষ আৰ্ষেযৰ্ষীণা-ন্নপাদৱৃণীত । অযগ্ং সুতাসুতী যজমানঃ । বহুভ্য আসঙ্গতেভ্যঃ । এষ মে দেৱেষু ৱসু ৱাৰ্যা যক্ষ্যত ইতি । তা যা দেৱা দেৱদানান্যদুঃ । তান্যস্মা আ চ শাস্ৱ । আ চ গুৰস্ৱ । ইষিতশ্চ হোতৰসি ভদ্ৰৱাচ্যায প্ৰেষিতো মানুষঃ । সূক্তৱাকায সূক্তা ব্ৰূহি ॥ 74 ॥
(ইন্দ্ৰায - যজমান-স্সপ্ত চ) (অ. 15)
অনুৱাকং 16 - পিতৃযজ্ঞযাজ্যানুৱাক্যাঃ
অনুৱাকং 16 - পিতৃযজ্ঞযাজ্যানুৱাক্যাঃ
উশন্তস্ত্ৱা হৱামহ উশন্ত-স্সমিধীমহি । উশন্নুশত আ ৱহ পিতৄন্ হৱিষে অত্তৱে ॥, আ নো অগ্নে সুকেতুনা । ৰযিং-ৱিঁশ্ৱাযুপোষসম্ । মাৰ্ডীক-ন্ধেহি জীৱসে ॥। ত্ৱগ্ং সোম মহে ভগম্ । ত্ৱং-যূঁন ঋতাযতে । দক্ষ-ন্দধাসি জীৱসে ॥,ত্ৱগ্ং সোম প্ৰচিকিতো মনীষা ত্ৱগ্ং ৰজিষ্ঠমনু নেষি পন্থাম্ । তৱ প্ৰণীতী পিতৰো ন ইন্দো দেৱেষু ৰত্নম ভজন্ত ধীৰাঃ ॥। ত্ৱযা হি নঃ পিতৰঃ সোম পূৰ্ৱে কৰ্মাণি চক্ৰুঃ পৱমান ধীৰাঃ । ৱন্ৱন্নৱাতঃ পৰিধীগ্ং ৰপোৰ্ণু ৱীৰেভিৰশ্ৱৈৰ্মঘৱা ভৱা নঃ ॥, ত্ৱগ্ং সোম পিতৃভিঃ সংৱিঁদানো-ঽনু দ্যাৱাপৃথিৱী আ ততন্থ । তস্মৈ ত ইন্দো হৱিষা ৱিধেম ৱযগ্গ্ স্যাম পতযো ৰযীণাম্ ॥ । বৰ্হিষদঃ পিতৰ ঊত্যৰ্ৱাগিমা ৱো হৱ্যা চকৃমা জুষধ্ৱম্ । ত আ গতা-ঽৱসা শ-ন্তমেনাথাস্মভ্যগ্ং শং-যোঁৰৰপো দধাত ॥, আ-ঽহ-ম্পিতৄন্-থ্সুৱিদত্ৰাগ্ং অৱিথ্সি নপাত-ঞ্চ ৱিক্ৰমণ-ঞ্চ ৱিষ্ণোঃ । বৰ্হিষদো যে স্ৱধযা সুতস্য ভজন্ত পিত্ৱস্ত ইহা-ঽঽ গমিষ্ঠাঃ ॥ । উপহূতাঃ পিতৰঃ সোম্যাসো বৰ্হিষ্যেষু নিধিষু প্ৰিযেষু । ত আ গমন্তু ত ইহ শ্ৰুৱন্ত্ৱধি ব্ৰুৱন্তু তে অৱন্ত্ৱস্মান্ ॥, অগ্নিষ্ৱাত্তাঃ পিতৰ এহ গচ্ছত সদঃ সদ-স্সদত সুপ্ৰণীতযঃ । অত্তা হৱীগ্ংষি প্ৰযতানি বৰ্হিষ্যথা ৰযিগ্ং সৰ্ৱৱীৰ-ন্দধাতন ॥ ॥ অগ্নিষ্ৱাত্তানৃতুমতো হৱামহে । নৰাশগ্ংসে সোমপীথং-যঁ আশুঃ । তে নো অৰ্ৱন্ত-স্সুহৱা ভৱন্তু । শ-ন্নো ভৱন্তু দ্ৱিপদে শ-ঞ্চতুষ্পদে ॥ যে অগ্নিষ্ৱাত্তা যে-ঽনগ্নিষ্ৱাত্তাঃ ॥ 75 ॥
অগ্ংহোমুচঃ পিতৰঃ সোম্যাসঃ । পৰে-ঽৱৰে-ঽমৃতাসো ভৱন্তঃ । অধিব্ৰুৱন্তু তে অৱন্ত্ৱস্মান্ ॥ ৱান্যাযৈ দুগ্ধে জুষমাণাঃ কৰম্ভম্ । উদীৰাণা অৱৰে পৰে চ । অগ্নিষ্ৱাত্তা ঋতুভিঃ সংৱিঁদানাঃ । ইন্দ্ৰৱন্তো হৱিৰিদ-ঞ্জুষন্তাম্ ॥ যদগ্নে কৱ্যৱাহন পিতৄন্ যক্ষ্যৃতাৱৃধঃ । প্ৰ চ হৱ্যানি ৱক্ষ্যসি দেৱেভ্যশ্চ পিতৃভ্য আ ॥, ত্ৱমগ্ন ঈডিতো জাতৱেদো-ঽৱাড্ঢৱ্যানি সুৰভীণি কৃত্ৱা । প্ৰাদাঃ পিতৃভ্যঃ স্ৱধযা তে অক্ষন্নদ্ধি ত্ৱ-ন্দেৱ প্ৰযতা হৱীগ্ংষি । । মাতলী কৱ্যৈৰ্যমো অঙ্গিৰোভি ৰ্বৃহস্পতিৰ্-ঋক্ৱভি ৰ্ৱাৱৃধানঃ । যাগ্শ্চ দেৱা ৱাৱৃধুৰ্যে চ দেৱান্-থ্স্ৱাহা-ঽন্যে স্ৱধযা-ঽন্যে মদন্তি ॥ ॥ যে তাতৃপুৰ্দেৱত্ৰা জেহমানাঃ । হোত্ৰাৱৃধ-স্স্তোমতষ্টাসো অৰ্কৈঃ । আ-ঽগ্নে যাহি সুৱিদত্ৰেভিৰৰ্ৱাম্ । সত্যৈঃ কৱ্যৈঃ পিতৃভি-ৰ্ঘৰ্মসদ্ভিঃ ॥ হৱ্যৱাহমজৰ-ম্পুৰুপ্ৰিযম্ । অগ্নি-ঙ্ঘৃতেন হৱিষা সপৰ্যন্ন্ । উপাসদ-ঙ্কৱ্যৱাহ-ম্পিতৃণাম্ । স নঃ প্ৰজাং-ৱীঁৰৱতীগ্ং সমৃণ্ৱতু ॥ 76 ॥
অগ্ংহোমুচঃ পিতৰঃ সোম্যাসঃ । পৰে-ঽৱৰে-ঽমৃতাসো ভৱন্তঃ । অধিব্ৰুৱন্তু তে অৱন্ত্ৱস্মান্ ॥ ৱান্যাযৈ দুগ্ধে জুষমাণাঃ কৰম্ভম্ । উদীৰাণা অৱৰে পৰে চ । অগ্নিষ্ৱাত্তা ঋতুভিঃ সংৱিঁদানাঃ । ইন্দ্ৰৱন্তো হৱিৰিদ-ঞ্জুষন্তাম্ ॥ যদগ্নে কৱ্যৱাহন পিতৄন্ যক্ষ্যৃতাৱৃধঃ । প্ৰ চ হৱ্যানি ৱক্ষ্যসি দেৱেভ্যশ্চ পিতৃভ্য আ ॥, ত্ৱমগ্ন ঈডিতো জাতৱেদো-ঽৱাড্ঢৱ্যানি সুৰভীণি কৃত্ৱা । প্ৰাদাঃ পিতৃভ্যঃ স্ৱধযা তে অক্ষন্নদ্ধি ত্ৱ-ন্দেৱ প্ৰযতা হৱীগ্ংষি । । মাতলী কৱ্যৈৰ্যমো অঙ্গিৰোভি ৰ্বৃহস্পতিৰ্-ঋক্ৱভি ৰ্ৱাৱৃধানঃ । যাগ্শ্চ দেৱা ৱাৱৃধুৰ্যে চ দেৱান্-থ্স্ৱাহা-ঽন্যে স্ৱধযা-ঽন্যে মদন্তি ॥ ॥ যে তাতৃপুৰ্দেৱত্ৰা জেহমানাঃ । হোত্ৰাৱৃধ-স্স্তোমতষ্টাসো অৰ্কৈঃ । আ-ঽগ্নে যাহি সুৱিদত্ৰেভিৰৰ্ৱাম্ । সত্যৈঃ কৱ্যৈঃ পিতৃভি-ৰ্ঘৰ্মসদ্ভিঃ ॥ হৱ্যৱাহমজৰ-ম্পুৰুপ্ৰিযম্ । অগ্নি-ঙ্ঘৃতেন হৱিষা সপৰ্যন্ন্ । উপাসদ-ঙ্কৱ্যৱাহ-ম্পিতৃণাম্ । স নঃ প্ৰজাং-ৱীঁৰৱতীগ্ং সমৃণ্ৱতু ॥ 76 ॥
(অনগ্নিষ্ৱাত্তা - জেহমানা-স্সপ্ত চ) (অ. 16)
অনুৱাকং 17 - ঐন্দ্ৰো পশৌ একাদশ প্ৰযাজাঃ
অনুৱাকং 17 - ঐন্দ্ৰো পশৌ একাদশ প্ৰযাজাঃ
হোতা যক্ষদিডস্পদে । সমিধান-ম্মহদ্যশঃ । সুষমিদ্ধং-ৱঁৰেণ্যম্ । অগ্নিমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । গাযত্ৰী-ঞ্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । ত্ৰ্যৱি-ঙ্গাং-ৱঁযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষচ্ছুচিৱ্ৰতম্ । তনূনপাতমুদ্ভিদম্ । য-ঙ্গৰ্ভমদিতিৰ্দধে ॥ 77 ॥
শুচিমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । উষ্ণিহ-ঞ্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । দিত্যৱাহ-ঙ্গাং-ৱঁযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষদীডেন্যম্ । ঈডিতং-ৱৃঁত্ৰহন্তমম্ । ইডাভিৰীড্যগ্ং সহঃ । সোমমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । অনুষ্টুভ-ঞ্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । ত্ৰিৱথ্স-ঙ্গাং-ৱঁযো দধত্ ॥ 78 ॥
ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-থ্সুবৰ্হিষদম্ । পূষণ্ৱন্ত-মমৰ্ত্যম্ । সীদন্ত-ম্বৰ্হিষি প্ৰিযে । অমৃতেন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । বৃহতী-ঞ্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । পঞ্চাৱি-ঙ্গাং-ৱঁযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-দ্ৱ্যচস্ৱতীঃ । সুপ্ৰাযণা ঋতাৱৃধঃ ॥ 79 ॥
দ্ৱাৰো দেৱীৰ্হিৰণ্যযীঃ । ব্ৰহ্মাণ ইন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । পঙ্ক্তি-ঞ্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । তুৰ্যৱাহ-ঙ্গাং-ৱঁযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-থ্সুপেশসে । সুশিল্পে বৃহতী উভে । নক্তোষাসা ন দৰ্শতে । ৱিশ্ৱমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । ত্ৰিষ্টুভ-ঞ্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ ॥ 80 ॥
পষ্ঠৱাহ-ঙ্গাং-ৱঁযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-ত্প্ৰচেতসা । দেৱানামুত্তমং-যঁশঃ । হোতাৰা দৈৱ্যা কৱী । সযুজেন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । জগতী-ঞ্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । অনড্ৱাহ-ঙ্গাং-ৱঁযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-ত্পেশস্ৱতীঃ ॥ 81 ॥
তিস্ৰো দেৱীৰ্হিৰণ্যযীঃ । ভাৰতী-ৰ্বৃহতীৰ্মহীঃ । পতিমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । ৱিৰাজ-ঞ্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । ধেনু-ঙ্গা-ন্ন ৱযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-থ্সুৰেতসম্ । ত্ৱষ্টাৰ-ম্পুষ্টিৱৰ্ধনম্ । ৰূপাণি বিভ্ৰত-ম্পৃথক্ । পুষ্টিমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ ॥ 82 ॥
দ্ৱিপদ-ঞ্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । উক্ষাণ-ঙ্গা-ন্ন ৱযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষচ্ছতক্ৰতুম্ । হিৰণ্যপৰ্ণ-মুক্থিনম্ । ৰশনা-ম্বিভ্ৰতং-ৱঁশিম্ । ভগমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । ককুভ-ঞ্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । ৱশাং-ৱেঁহত-ঙ্গা-ন্ন ৱযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-থ্স্ৱাহাকৃতীঃ । অগ্নি-ঙ্গৃহপতি-ম্পৃথক্ । ৱৰুণ-ম্ভেষজ-ঙ্কৱিম্ । ক্ষত্ৰমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । অতিচ্ছন্দস-ঞ্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । বৃহদৃষভ-ঙ্গাং-ৱঁযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ 83 ॥
শুচিমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । উষ্ণিহ-ঞ্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । দিত্যৱাহ-ঙ্গাং-ৱঁযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষদীডেন্যম্ । ঈডিতং-ৱৃঁত্ৰহন্তমম্ । ইডাভিৰীড্যগ্ং সহঃ । সোমমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । অনুষ্টুভ-ঞ্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । ত্ৰিৱথ্স-ঙ্গাং-ৱঁযো দধত্ ॥ 78 ॥
ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-থ্সুবৰ্হিষদম্ । পূষণ্ৱন্ত-মমৰ্ত্যম্ । সীদন্ত-ম্বৰ্হিষি প্ৰিযে । অমৃতেন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । বৃহতী-ঞ্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । পঞ্চাৱি-ঙ্গাং-ৱঁযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-দ্ৱ্যচস্ৱতীঃ । সুপ্ৰাযণা ঋতাৱৃধঃ ॥ 79 ॥
দ্ৱাৰো দেৱীৰ্হিৰণ্যযীঃ । ব্ৰহ্মাণ ইন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । পঙ্ক্তি-ঞ্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । তুৰ্যৱাহ-ঙ্গাং-ৱঁযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-থ্সুপেশসে । সুশিল্পে বৃহতী উভে । নক্তোষাসা ন দৰ্শতে । ৱিশ্ৱমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । ত্ৰিষ্টুভ-ঞ্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ ॥ 80 ॥
পষ্ঠৱাহ-ঙ্গাং-ৱঁযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-ত্প্ৰচেতসা । দেৱানামুত্তমং-যঁশঃ । হোতাৰা দৈৱ্যা কৱী । সযুজেন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । জগতী-ঞ্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । অনড্ৱাহ-ঙ্গাং-ৱঁযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-ত্পেশস্ৱতীঃ ॥ 81 ॥
তিস্ৰো দেৱীৰ্হিৰণ্যযীঃ । ভাৰতী-ৰ্বৃহতীৰ্মহীঃ । পতিমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । ৱিৰাজ-ঞ্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । ধেনু-ঙ্গা-ন্ন ৱযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-থ্সুৰেতসম্ । ত্ৱষ্টাৰ-ম্পুষ্টিৱৰ্ধনম্ । ৰূপাণি বিভ্ৰত-ম্পৃথক্ । পুষ্টিমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ ॥ 82 ॥
দ্ৱিপদ-ঞ্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । উক্ষাণ-ঙ্গা-ন্ন ৱযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষচ্ছতক্ৰতুম্ । হিৰণ্যপৰ্ণ-মুক্থিনম্ । ৰশনা-ম্বিভ্ৰতং-ৱঁশিম্ । ভগমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । ককুভ-ঞ্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । ৱশাং-ৱেঁহত-ঙ্গা-ন্ন ৱযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ হোতা যক্ষ-থ্স্ৱাহাকৃতীঃ । অগ্নি-ঙ্গৃহপতি-ম্পৃথক্ । ৱৰুণ-ম্ভেষজ-ঙ্কৱিম্ । ক্ষত্ৰমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । অতিচ্ছন্দস-ঞ্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । বৃহদৃষভ-ঙ্গাং-ৱঁযো দধত্ । ৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ ॥ 83 ॥
(দধে - দধ-দ্- ঋতাৱৃধ - ইন্দ্ৰিযং - পেশস্ৱতী--ৰ্ ৱযোধসং - ঁৱেত্ৱাজ্যস্য হোতৰ্যজ সপ্ত চ) (অ. 17)
ইডস্পদে-ঽগ্নি-ঙ্গাযত্ৰী-ন্ত্ৰ্যৱিম্ । শুচিৱ্ৰতগ্ং শুচিমুষ্ণিহ-ন্দিত্যৱাহম্ । ঈডেন্যগ্ং সোম-মনষ্টুভ-ন্ত্ৰিৱথ্সম্ । সুবৰঃইষদমমৃতেন্দ্ৰ-ম্বৃহতী-ম্পঞ্চাৱিম্ । ৱ্যচস্ৱতী-স্সুপ্ৰাযণা দ্ৱাৰো ব্ৰাহ্মাণঃ পাঙ্ক্তিমিহ তুৰ্যৱাহম্ । সুপেশসে ৱিশ্ৱমিন্দ্ৰ-ন্ত্ৰিষ্টুভ-ম্পষ্ঠৱাহম্ । প্ৰচেতসা সযুজেন্দ্ৰ-ঞ্জগতীমিহানড্ৱাহম্ । পেশস্ৱতীস্তিস্ত্ৰো ভাৰতীঃ পতিং-ৱিঁৰাজমিহ ধেনু-ন্ন । সুৰেতস-ন্ত্ৱষ্টাৰ-ম্পুষ্টি-ন্দ্ৱিপদমিহোক্ষাণ-ন্ন । শতক্ৰতু-ম্ভগমিন্দ্ৰ-ঙ্ককুভমিহ ৱশাং-ৱেঁহত-ঙ্গা-ন্ন । স্ৱাহাকৃতীঃ, ক্ষত্ৰমতিচ্ছন্দস-ম্বৃহদৃষভ-ঙ্গাং-ৱঁযঃ । ইন্দ্ৰিযমুষিৱসুনৱদশেহেন্দ্ৰিযমষ্ট নৱ দশ গা-ন্ন ৱযো দধ-থ্সৰ্ৱৱেতু ।
অনুৱাকং 18 - ঐন্দ্ৰো পশৌ প্ৰযাজযাজ্যাঃ
ইডস্পদে-ঽগ্নি-ঙ্গাযত্ৰী-ন্ত্ৰ্যৱিম্ । শুচিৱ্ৰতগ্ং শুচিমুষ্ণিহ-ন্দিত্যৱাহম্ । ঈডেন্যগ্ং সোম-মনষ্টুভ-ন্ত্ৰিৱথ্সম্ । সুবৰঃইষদমমৃতেন্দ্ৰ-ম্বৃহতী-ম্পঞ্চাৱিম্ । ৱ্যচস্ৱতী-স্সুপ্ৰাযণা দ্ৱাৰো ব্ৰাহ্মাণঃ পাঙ্ক্তিমিহ তুৰ্যৱাহম্ । সুপেশসে ৱিশ্ৱমিন্দ্ৰ-ন্ত্ৰিষ্টুভ-ম্পষ্ঠৱাহম্ । প্ৰচেতসা সযুজেন্দ্ৰ-ঞ্জগতীমিহানড্ৱাহম্ । পেশস্ৱতীস্তিস্ত্ৰো ভাৰতীঃ পতিং-ৱিঁৰাজমিহ ধেনু-ন্ন । সুৰেতস-ন্ত্ৱষ্টাৰ-ম্পুষ্টি-ন্দ্ৱিপদমিহোক্ষাণ-ন্ন । শতক্ৰতু-ম্ভগমিন্দ্ৰ-ঙ্ককুভমিহ ৱশাং-ৱেঁহত-ঙ্গা-ন্ন । স্ৱাহাকৃতীঃ, ক্ষত্ৰমতিচ্ছন্দস-ম্বৃহদৃষভ-ঙ্গাং-ৱঁযঃ । ইন্দ্ৰিযমুষিৱসুনৱদশেহেন্দ্ৰিযমষ্ট নৱ দশ গা-ন্ন ৱযো দধ-থ্সৰ্ৱৱেতু ।
অনুৱাকং 18 - ঐন্দ্ৰো পশৌ প্ৰযাজযাজ্যাঃ
সমিদ্ধো অগ্নি-স্সমিধা । সুষমিদ্ধো ৱৰেণ্যঃ । গাযত্ৰী ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । ত্ৰ্যৱিৰ্গৌৰ্ৱযো দধুঃ ॥ তনূনপা-চ্ছুচিৱ্ৰতঃ । তনূনপাচ্চ (তনূপাচ্চ) সৰস্ৱতী । উষ্ণিক্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । দিত্যৱাড্গৌৰ্ৱযো দধুঃ ॥ ইডাভিৰগ্নিৰীড্যঃ । সোমো দেৱো অমৰ্ত্যঃ ॥ 84 ॥
অনুষ্টুপ্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । ত্ৰিৱথ্সো গৌৰ্ৱযো দধুঃ ॥ সুবৰ্হিৰগ্নিঃ পূষণ্ৱান্ । স্তীৰ্ণ-বৰ্হিৰমৰ্ত্যঃ । বৃহতী ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । পঞ্চাৱি-ৰ্গৌৰ্ৱযো দধুঃ ॥ দুৰো দেৱীৰ্দিশো মহীঃ । ব্ৰহ্মা দেৱো বৃহস্পতিঃ । পঙ্ক্তি-শ্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । তুৰ্যৱাড্ গৌৰ্ৱযো দধুঃ ॥ 85 ॥
উষে যহ্ৱী সুপেশসা । ৱিশ্ৱে দেৱা অমৰ্ত্যাঃ । ত্ৰিষ্টু-প্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । পষ্ঠৱাদ্গৌৰ্ৱযো দধুঃ ॥ দৈৱ্যা হোতাৰা ভিষজা । ইন্দ্ৰেণ সযুজা যুজা । জগতী ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । অনড্ৱান্-গৌৰ্ৱযো দধুঃ ॥ তিস্ৰ ইডা সৰস্ৱতী । ভাৰতী মৰুতো ৱিশঃ ॥ 86 ॥
ৱিৰাট্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । ধেনুৰ্গৌৰ্ন ৱযো দধুঃ ॥ ত্ৱষ্টা তুৰীপো অদ্ভুতঃ । ইন্দ্ৰাগ্নী পুষ্টিৱৰ্ধনা । দ্ৱিপাচ্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । উক্ষা গৌৰ্ন ৱযো দধুঃ ॥ শমিতা নো ৱনস্পতিঃ । সৱিতা প্ৰসুৱন্ভগম্ । ককুচ্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । ৱশা ৱেহদ্গৌৰ্ন ৱযো দধুঃ ॥ স্ৱাহা যজ্ঞং-ৱঁৰুণঃ । সুক্ষত্ৰো ভেষজ-ঙ্কৰত্ । অতিঃ ছন্দা-শ্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । বৃহদৃষভো গৌৰ্ৱযো দধুঃ ॥ 87 ॥
অনুষ্টুপ্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । ত্ৰিৱথ্সো গৌৰ্ৱযো দধুঃ ॥ সুবৰ্হিৰগ্নিঃ পূষণ্ৱান্ । স্তীৰ্ণ-বৰ্হিৰমৰ্ত্যঃ । বৃহতী ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । পঞ্চাৱি-ৰ্গৌৰ্ৱযো দধুঃ ॥ দুৰো দেৱীৰ্দিশো মহীঃ । ব্ৰহ্মা দেৱো বৃহস্পতিঃ । পঙ্ক্তি-শ্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । তুৰ্যৱাড্ গৌৰ্ৱযো দধুঃ ॥ 85 ॥
উষে যহ্ৱী সুপেশসা । ৱিশ্ৱে দেৱা অমৰ্ত্যাঃ । ত্ৰিষ্টু-প্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । পষ্ঠৱাদ্গৌৰ্ৱযো দধুঃ ॥ দৈৱ্যা হোতাৰা ভিষজা । ইন্দ্ৰেণ সযুজা যুজা । জগতী ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । অনড্ৱান্-গৌৰ্ৱযো দধুঃ ॥ তিস্ৰ ইডা সৰস্ৱতী । ভাৰতী মৰুতো ৱিশঃ ॥ 86 ॥
ৱিৰাট্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । ধেনুৰ্গৌৰ্ন ৱযো দধুঃ ॥ ত্ৱষ্টা তুৰীপো অদ্ভুতঃ । ইন্দ্ৰাগ্নী পুষ্টিৱৰ্ধনা । দ্ৱিপাচ্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । উক্ষা গৌৰ্ন ৱযো দধুঃ ॥ শমিতা নো ৱনস্পতিঃ । সৱিতা প্ৰসুৱন্ভগম্ । ককুচ্ছন্দ ইহেন্দ্ৰিযম্ । ৱশা ৱেহদ্গৌৰ্ন ৱযো দধুঃ ॥ স্ৱাহা যজ্ঞং-ৱঁৰুণঃ । সুক্ষত্ৰো ভেষজ-ঙ্কৰত্ । অতিঃ ছন্দা-শ্ছন্দ ইন্দ্ৰিযম্ । বৃহদৃষভো গৌৰ্ৱযো দধুঃ ॥ 87 ॥
(অমৰ্ত্য - স্তুৰ্যৱাড্গৌৰ্ৱযো দধু--ৰ্ ৱিশো - ৱশা ৱেহদ্গৌৰ্ন ৱযো দধুশ্চত্ৱাৰি চ) (অ. 18)
অনুৱাকং 19 - ঐন্দ্ৰো পশৌ ৱপাদীনাং-যঁজ্যানুৱাক্যাঃ
অনুৱাকং 19 - ঐন্দ্ৰো পশৌ ৱপাদীনাং-যঁজ্যানুৱাক্যাঃ
ৱসন্তেনৰ্তুনা দেৱাঃ । ৱসৱস্ত্ৰিৱৃতা স্তুতম্ । ৰথন্তৰেণ তেজসা । হৱিৰিন্দ্ৰে ৱযো দধুঃ ॥ গ্ৰীষ্মেণ দেৱা ঋতুনা । ৰুদ্ৰাঃ পঞ্চদশে স্তুতম্ । বৃহতা যশসা বলম্ । হৱিৰিন্দ্ৰে ৱযো দধুঃ ॥ ৱৰ.ষাভিৰ্-ঋতুনা-ঽঽদিত্যাঃ । স্তোমে সপ্তদশে স্তুতম্ ॥ 88 ॥
ৱৈৰূপেণ ৱিশৌজসা । হৱিৰিন্দ্ৰে ৱযো দধুঃ ॥ শাৰদেনৰ্তুনা দেৱাঃ । একৱিগ্ংশ ঋভৱঃ স্তুতম্ । ৱৈৰাজেন শ্ৰিযা শ্ৰিযম্ । হৱিৰিন্দ্ৰে ৱযো দধুঃ ॥ হেমন্তেনৰ্তুনা দেৱাঃ । মৰুতস্ত্ৰিণৱে স্তুতম্ । বলেন শক্ৱৰী-স্সহঃ । হৱিৰিন্দ্ৰে ৱযো দধুঃ ॥ শৈশিৰেণৰ্তুনা দেৱাঃ । ত্ৰযস্ত্ৰিগ্ংশে ঽমৃতগ্গ্ স্তুতম্ । সত্যেন ৰেৱতীঃ, ক্ষত্ৰম্ । হৱিৰিন্দ্ৰে ৱযো দধুঃ ॥ 89 ॥
ৱৈৰূপেণ ৱিশৌজসা । হৱিৰিন্দ্ৰে ৱযো দধুঃ ॥ শাৰদেনৰ্তুনা দেৱাঃ । একৱিগ্ংশ ঋভৱঃ স্তুতম্ । ৱৈৰাজেন শ্ৰিযা শ্ৰিযম্ । হৱিৰিন্দ্ৰে ৱযো দধুঃ ॥ হেমন্তেনৰ্তুনা দেৱাঃ । মৰুতস্ত্ৰিণৱে স্তুতম্ । বলেন শক্ৱৰী-স্সহঃ । হৱিৰিন্দ্ৰে ৱযো দধুঃ ॥ শৈশিৰেণৰ্তুনা দেৱাঃ । ত্ৰযস্ত্ৰিগ্ংশে ঽমৃতগ্গ্ স্তুতম্ । সত্যেন ৰেৱতীঃ, ক্ষত্ৰম্ । হৱিৰিন্দ্ৰে ৱযো দধুঃ ॥ 89 ॥
(স্তোমে সপ্তদশে স্তুতগ্ং - সহো হৱিৰিন্দ্ৰে ৱযো দধুশ্চত্ৱাৰি চ) (অ. 19)
(ৱসন্তেন গ্ৰীষ্মেণ ৱৰ্ষাভিঃ শাৰদেন হেমন্তেন শৈশিৰেণ ষট্ )
অনুৱাকং 20 - ঐন্দ্ৰো পশৌ অনূযাজানা-ম্মৈত্ৰাৱৰিণপ্ৰৈষাঃ
(ৱসন্তেন গ্ৰীষ্মেণ ৱৰ্ষাভিঃ শাৰদেন হেমন্তেন শৈশিৰেণ ষট্ )
অনুৱাকং 20 - ঐন্দ্ৰো পশৌ অনূযাজানা-ম্মৈত্ৰাৱৰিণপ্ৰৈষাঃ
দেৱ-ম্বৰ্হিৰিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । দেৱ-ন্দেৱমৱৰ্ধযত্ । গাযত্ৰিযা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । তেজ ইন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ দেৱীৰ্দ্ৱাৰো দেৱমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । দেৱীৰ্দেৱ-মৱৰ্ধযন্ন্ । উষ্ণিহা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । প্ৰাণমিন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ 90 ॥
দেৱী দেৱং-ৱঁযোধসম্ । উষে ইন্দ্ৰমৱৰ্ধতাম্ । অনুষ্টুভা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । ৱাচমিন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱীতাং-যঁজ ॥ দেৱী জোষ্ট্ৰী দেৱমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । দেৱী দেৱমৱৰ্ধতাম্ । বৃহত্যা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । শ্ৰোত্ৰমিন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱীতাং-যঁজ ॥ 91 ॥
দেৱী ঊৰ্জাহুতী দেৱমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । দেৱী দেৱমৱৰ্ধতাম্ । পঙ্ক্ত্যা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । শুক্ৰমিন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱীতাং-যঁজ ॥ দেৱা দৈৱ্যা হোতাৰা দেৱমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । দেৱা দেৱমৱৰ্ধতাম্ । ত্ৰিষ্টুভা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । ত্ৱিষিমিন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱীতাং-যঁজ ॥ 92 ॥
দেৱী-স্তিস্ৰ-স্তিস্ৰো দেৱীৰ্ৱযোধসম্ । পতিমিন্দ্ৰ-মৱৰ্ধযন্ন্ । জগত্যা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । বলমিন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ দেৱো নৰাশগ্ংসো দেৱমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । দেৱো দেৱমৱৰ্ধযত্ । ৱিৰাজা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । ৰেত ইন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ 93 ॥
দেৱো ৱনস্পতি-ৰ্দেৱমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । দেৱো দেৱমৱৰ্ধযত্ । দ্ৱিপদা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । ভগমিন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ দেৱ-ম্বৰ্হিৰ্ৱাৰিতীনা-ন্দেৱমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । দেৱো (দেৱং) দেৱমৱৰ্ধযত্ । ককুভা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । যশ ইন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ দেৱো অগ্নি-স্স্ৱিষ্টকৃ-দ্দেৱমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । দেৱো দেৱমৱৰ্ধযত্ । অতিচ্ছন্দসা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । ক্ষত্ৰমিন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ 94 ॥
দেৱী দেৱং-ৱঁযোধসম্ । উষে ইন্দ্ৰমৱৰ্ধতাম্ । অনুষ্টুভা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । ৱাচমিন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱীতাং-যঁজ ॥ দেৱী জোষ্ট্ৰী দেৱমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । দেৱী দেৱমৱৰ্ধতাম্ । বৃহত্যা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । শ্ৰোত্ৰমিন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱীতাং-যঁজ ॥ 91 ॥
দেৱী ঊৰ্জাহুতী দেৱমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । দেৱী দেৱমৱৰ্ধতাম্ । পঙ্ক্ত্যা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । শুক্ৰমিন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱীতাং-যঁজ ॥ দেৱা দৈৱ্যা হোতাৰা দেৱমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । দেৱা দেৱমৱৰ্ধতাম্ । ত্ৰিষ্টুভা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । ত্ৱিষিমিন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱীতাং-যঁজ ॥ 92 ॥
দেৱী-স্তিস্ৰ-স্তিস্ৰো দেৱীৰ্ৱযোধসম্ । পতিমিন্দ্ৰ-মৱৰ্ধযন্ন্ । জগত্যা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । বলমিন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱিযন্তু যজ ॥ দেৱো নৰাশগ্ংসো দেৱমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । দেৱো দেৱমৱৰ্ধযত্ । ৱিৰাজা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । ৰেত ইন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ 93 ॥
দেৱো ৱনস্পতি-ৰ্দেৱমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । দেৱো দেৱমৱৰ্ধযত্ । দ্ৱিপদা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । ভগমিন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ দেৱ-ম্বৰ্হিৰ্ৱাৰিতীনা-ন্দেৱমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । দেৱো (দেৱং) দেৱমৱৰ্ধযত্ । ককুভা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । যশ ইন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ দেৱো অগ্নি-স্স্ৱিষ্টকৃ-দ্দেৱমিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসম্ । দেৱো দেৱমৱৰ্ধযত্ । অতিচ্ছন্দসা ছন্দসেন্দ্ৰিযম্ । ক্ষত্ৰমিন্দ্ৰে ৱযো দধত্ । ৱসুৱনে ৱসুধেযস্য ৱেতু যজ ॥ 94 ॥
(ৱিযন্তু যজ - ৱীতাং-যঁজ-ৱীতাং-যঁজ-ৱেতু যজ-ৱেতু যজ পঞ্চ চ) (অ. 20)
(দেৱ-ম্বৰ্হি-ৰ্গাযত্ৰিযা তেজঃ । দেৱীৰ্দ্ৱাৰ উষ্ণিহা প্ৰাণম্ । দেৱী দেৱমুষে অনুষ্টুভা ৱাচম্ । দেৱী জোষ্ট্ৰী বৃহত্যা শ্ৰোত্ৰম্ । দেৱী ঊৰ্জাহূতী পঙ্ক্ত্যা শুক্ৰম্ । দেৱা দৈৱ্যা হোতাৰা ত্ৰিষ্টুভা ত্ৱিষিম্ । দেৱীস্তিস্ৰস্তিস্ৰো দেৱীঃ পতি-ঞ্জগত্যা বলম্ । দেৱো নৰাশগ্ংসো ৱিৰাজা ৰেতঃ । দেৱো ৱনস্পতি-ৰ্দ্ৱিপদা ভগম্ । দেৱ-ম্বৰ্হি-ৰ্ৱাৰিতীনা-ঙ্ককুভা যশঃ । দেৱো অগ্নি-স্স্ৱিষ্টকৃদতিচ্ছন্দসা ক্ষত্ৰম্ । ৱেতু ৱিযন্তু চতু-ৰ্ৱীতামেকো ৱিযন্তু চতুৰ্ৱেতু । অৱৰ্ধযদৱৰ্ধযগ্গ্ শ্চতুৰৱৰ্ধতামেকো ঽৱৰ্ধযগ্গ্ শ্চতুৰৱৰ্ধযত্ ।)
(স্ৱাদ্ৱী-ন্ত্ৱা - সোমঃ - সুৰাৱন্তগ্ং - সীসেন - মিত্ৰো-ঽসি - য-দ্দেৱা - হোতা যক্ষ-থ্সমিধেন্দ্ৰগ্ং - সমিদ্ধ ইন্দ্ৰ - আচৰ্ষণিপ্ৰা - দেৱ-ম্বৰ্হিৰিন্দ্ৰগ্ং সুদেৱগ্ং - হোতা যক্ষ-থ্সমিধা-ঽগ্নিগ্ং - সমিদ্ধো অগ্নিৰশ্ৱিনা - ঽশ্ৱিনা হৱিৰিন্দ্ৰিযং - দেৱ-ম্বৰ্হি-স্সৰস্ৱ - ত্যাগ্নিম - দ্যোশন্তো - হোতা যক্ষদিডস্পদে - সমিদ্ধো অগ্নি-স্সমিধা - ৱসন্তেন - দেৱ-ম্বৰ্হিৰিন্দ্ৰং-ৱঁযোধসং-ৱিঁগ্ংশতিঃ)
(স্ৱাদ্ৱী-ন্ত্ৱা-ঽ - মী মদন্ত পিতৰঃ - সাম্ৰাজ্যায - পূত-ম্পৱিত্ৰেণে ৱাজ্য - মুষাসানক্তা - বদৰৈ - ৰধাতামশ্ৱিনা - দেৱ ইন্দ্ৰো ৱনস্পতিঃ - পষ্ঠৱাহ-ঙ্গাং - দেৱী দেৱং-ৱঁযোধস-ঞ্চতুৰ্নৱতিঃ )
(স্ৱাদ্ৱীন্ত্ৱা - ৱেতু যজ)
॥ হৰিঃ ওম্ ॥
॥ কৃষ্ণ যজুৰ্ৱেদীয তৈত্তিৰীয ব্ৰাহ্মণে দ্ৱিতীযাষ্টকে ষষ্ঠঃ প্ৰপাঠক-স্সমাপ্তঃ ॥