କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ଦ୍ଵିତୀଯାଷ୍ଟକେ ଷଷ୍ଠଃ ପ୍ରପାଠକଃ - ସୌତ୍ରାମଣିଃ କୌକିଲୀ ହୋତ୍ର-ଞ୍ଚ
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହରିଃ ଓମ୍ ॥
ଅନୁଵାକଂ 1 - ଗ୍ରହାଃ
ଅନୁଵାକଂ 1 - ଗ୍ରହାଃ
ସ୍ଵାଦ୍ଵୀ-ନ୍ତ୍ଵା ସ୍ଵାଦୁନା । ତୀଵ୍ରା-ନ୍ତୀଵ୍ରେଣ । ଅମୃତା-ମମୃତେନ । ମଧୁମତୀ-ମ୍ମଧୁମତା । ସୃଜାମି ସଗ୍ଂ ସୋମେନ । ସୋମୋ-ଽସ୍ଯଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ମ୍ପଚ୍ଯସ୍ଵ । ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ ପଚ୍ଯସ୍ଵ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ସୁତ୍ରାମ୍ଣେ ପଚ୍ଯସ୍ଵ ॥ ପରୀତୋଷିଞ୍ଚତା ସୁତମ୍ । ସୋମୋ ଯ ଉତ୍ତମଗ୍ଂ ହଵିଃ ॥ 1 ॥
ଦଧନ୍ଵା ଯୋ ନର୍ଯୋ ଅଫ୍ସ୍ଵନ୍ତରା । ସୁଷାଵ ସୋମମଦ୍ରିଭିଃ ॥ ପୁନାତୁ ତେ ପରିସ୍ରୁତମ୍ । ସୋମଗ୍ଂ ସୂର୍ଯସ୍ଯ ଦୁହିତା । ଵାରେଣ ଶଶ୍ଵତା ତନା । ଵାଯୁଃ ପୂତଃ ପଵିତ୍ରେଣ । ପ୍ରାଙ୍ଖ୍ସୋମୋ ଅତିଦ୍ରୁତଃ । ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଯୁଜ୍ଯ-ସ୍ସଖା ॥ ଵାଯୁଃ ପୂତଃ ପଵିତ୍ରେଣ । ପ୍ରତ୍ଯଙ୍ଖ୍ସୋମୋ ଅତିଦ୍ରୁତଃ ॥ 2 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଯୁଜ୍ଯ-ସ୍ସଖା ॥ ବ୍ରହ୍ମ କ୍ଷତ୍ର-ମ୍ପଵତେ ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ସୁରଯା ସୋମଃ ସୁତ ଆସୁତୋ ମଦାଯ । ଶୁକ୍ରେଣ ଦେଵ ଦେଵତାଃ ପିପୃଗ୍ଧି । ରସେନାନ୍ନଂ-ଯଁଜମାନାଯ ଧେହି ॥ କୁଵିଦଙ୍ଗ ଯଵମନ୍ତୋ ଯଵ-ଞ୍ଚିତ୍ । ଯଥା ଦାନ୍ତ୍ଯନୁପୂର୍ଵଂ-ଵିଁଯୂଯ । ଇହେହୈଷା-ଙ୍କୃଣୁତ ଭୋଜନାନି । ଯେ ବରଃଇଷୋ ନମୋଵୃକ୍ତି-ନ୍ନ ଜଗ୍ମୁଃ ॥ ଉପଯାମ-ଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା ଜୁଷ୍ଟ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାମି ॥ 3 ॥
ସରସ୍ଵତ୍ଯା ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ସୁତ୍ରାମ୍ଣେ ॥ ଏଷ ତେ ଯୋନିସ୍ତେଜସେ ତ୍ଵା । ଵୀର୍ଯାଯ ତ୍ଵା ବଲାଯ ତ୍ଵା ॥ ତେଜୋ-ଽସି ତେଜୋ ମଯି ଧେହି । ଵୀର୍ଯମସି ଵୀର୍ଯ-ମ୍ମଯି ଧେହି । ବଲମସି ବଲ-ମ୍ମଯି ଧେହି ॥ ନାନା ହି ଵା-ନ୍ଦେଵହିତଗ୍ଂ ସଦଃ କୃତମ୍ । ମା ସଗ୍ଂସୃକ୍ଷାଥା-ମ୍ପରମେ ଵ୍ଯୋମନ୍ନ୍ । ସୁରା ତ୍ଵମସି ଶୁଷ୍ମିଣୀ ସୋମ ଏଷଃ । ମା ମା ହିଗ୍ଂସୀ-ସ୍ସ୍ଵାଂ-ଯୋଁନିମାଵିଶନ୍ନ୍ ॥ 4 ॥
ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯାଶ୍ଵିନ-ନ୍ତେଜଃ । ସାରସ୍ଵତଂ-ଵୀଁର୍ଯମ୍ । ଐନ୍ଦ୍ର-ମ୍ବଲମ୍ ॥ ଏଷ ତେ ଯୋନିର୍ମୋଦାଯ ତ୍ଵା । ଆନନ୍ଦାଯ ତ୍ଵା ମହସେ ତ୍ଵା ॥ ଓଜୋ-ଽସ୍ଯୋଜୋ ମଯି ଧେହି । ମନ୍ଯୁରସି ମନ୍ଯୁ-ମ୍ମଯି ଧେହି । ମହୋ-ଽସି ମହୋ ମଯି ଧେହି । ସହୋ-ଽସି ସହୋ ମଯି ଧେହି ॥ ଯା ଵ୍ଯାଘ୍ରଂ-ଵିଁଷୂଚିକା । ଉଭୌ ଵୃକ-ଞ୍ଚ ରକ୍ଷତି । ଶ୍ଯେନ-ମ୍ପତତ୍ରିଣଗ୍ଂ ସିଗ୍ଂହମ୍ । ସେମ-ମ୍ପାତ୍ଵଗ୍ଂହସଃ ॥ ସ-ମ୍ପୃଚଃ ସ୍ଥ ସ-ମ୍ମା ଭଦ୍ରେଣ ପୃଙ୍କ୍ତ । ଵିପୃଚଃ ସ୍ଥ ଵି ମା ପାପ୍ମନା ପୃଙ୍କ୍ତ ॥ 5 ॥
ଦଧନ୍ଵା ଯୋ ନର୍ଯୋ ଅଫ୍ସ୍ଵନ୍ତରା । ସୁଷାଵ ସୋମମଦ୍ରିଭିଃ ॥ ପୁନାତୁ ତେ ପରିସ୍ରୁତମ୍ । ସୋମଗ୍ଂ ସୂର୍ଯସ୍ଯ ଦୁହିତା । ଵାରେଣ ଶଶ୍ଵତା ତନା । ଵାଯୁଃ ପୂତଃ ପଵିତ୍ରେଣ । ପ୍ରାଙ୍ଖ୍ସୋମୋ ଅତିଦ୍ରୁତଃ । ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଯୁଜ୍ଯ-ସ୍ସଖା ॥ ଵାଯୁଃ ପୂତଃ ପଵିତ୍ରେଣ । ପ୍ରତ୍ଯଙ୍ଖ୍ସୋମୋ ଅତିଦ୍ରୁତଃ ॥ 2 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଯୁଜ୍ଯ-ସ୍ସଖା ॥ ବ୍ରହ୍ମ କ୍ଷତ୍ର-ମ୍ପଵତେ ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ସୁରଯା ସୋମଃ ସୁତ ଆସୁତୋ ମଦାଯ । ଶୁକ୍ରେଣ ଦେଵ ଦେଵତାଃ ପିପୃଗ୍ଧି । ରସେନାନ୍ନଂ-ଯଁଜମାନାଯ ଧେହି ॥ କୁଵିଦଙ୍ଗ ଯଵମନ୍ତୋ ଯଵ-ଞ୍ଚିତ୍ । ଯଥା ଦାନ୍ତ୍ଯନୁପୂର୍ଵଂ-ଵିଁଯୂଯ । ଇହେହୈଷା-ଙ୍କୃଣୁତ ଭୋଜନାନି । ଯେ ବରଃଇଷୋ ନମୋଵୃକ୍ତି-ନ୍ନ ଜଗ୍ମୁଃ ॥ ଉପଯାମ-ଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ନ୍ତ୍ଵା ଜୁଷ୍ଟ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାମି ॥ 3 ॥
ସରସ୍ଵତ୍ଯା ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ସୁତ୍ରାମ୍ଣେ ॥ ଏଷ ତେ ଯୋନିସ୍ତେଜସେ ତ୍ଵା । ଵୀର୍ଯାଯ ତ୍ଵା ବଲାଯ ତ୍ଵା ॥ ତେଜୋ-ଽସି ତେଜୋ ମଯି ଧେହି । ଵୀର୍ଯମସି ଵୀର୍ଯ-ମ୍ମଯି ଧେହି । ବଲମସି ବଲ-ମ୍ମଯି ଧେହି ॥ ନାନା ହି ଵା-ନ୍ଦେଵହିତଗ୍ଂ ସଦଃ କୃତମ୍ । ମା ସଗ୍ଂସୃକ୍ଷାଥା-ମ୍ପରମେ ଵ୍ଯୋମନ୍ନ୍ । ସୁରା ତ୍ଵମସି ଶୁଷ୍ମିଣୀ ସୋମ ଏଷଃ । ମା ମା ହିଗ୍ଂସୀ-ସ୍ସ୍ଵାଂ-ଯୋଁନିମାଵିଶନ୍ନ୍ ॥ 4 ॥
ଉପଯାମଗୃହୀତୋ-ଽସ୍ଯାଶ୍ଵିନ-ନ୍ତେଜଃ । ସାରସ୍ଵତଂ-ଵୀଁର୍ଯମ୍ । ଐନ୍ଦ୍ର-ମ୍ବଲମ୍ ॥ ଏଷ ତେ ଯୋନିର୍ମୋଦାଯ ତ୍ଵା । ଆନନ୍ଦାଯ ତ୍ଵା ମହସେ ତ୍ଵା ॥ ଓଜୋ-ଽସ୍ଯୋଜୋ ମଯି ଧେହି । ମନ୍ଯୁରସି ମନ୍ଯୁ-ମ୍ମଯି ଧେହି । ମହୋ-ଽସି ମହୋ ମଯି ଧେହି । ସହୋ-ଽସି ସହୋ ମଯି ଧେହି ॥ ଯା ଵ୍ଯାଘ୍ରଂ-ଵିଁଷୂଚିକା । ଉଭୌ ଵୃକ-ଞ୍ଚ ରକ୍ଷତି । ଶ୍ଯେନ-ମ୍ପତତ୍ରିଣଗ୍ଂ ସିଗ୍ଂହମ୍ । ସେମ-ମ୍ପାତ୍ଵଗ୍ଂହସଃ ॥ ସ-ମ୍ପୃଚଃ ସ୍ଥ ସ-ମ୍ମା ଭଦ୍ରେଣ ପୃଙ୍କ୍ତ । ଵିପୃଚଃ ସ୍ଥ ଵି ମା ପାପ୍ମନା ପୃଙ୍କ୍ତ ॥ 5 ॥
(ହଵିଃ - ପ୍ରତ୍ଯଙ୍ଖ୍ସୋମୋ ଆତିଦ୍ରୁତୋ - ଗୃହ୍ଣା - ମ୍ଯାଵିଶନ୍ - ଵିଷୂଚିକା ପଞ୍ଚ ଚ) (ଅ. 1)
ଅନୁଵାକଂ 2 - ଗ୍ରହୋପସ୍ଥାନମ୍
ଅନୁଵାକଂ 2 - ଗ୍ରହୋପସ୍ଥାନମ୍
ସୋମୋ ରାଜା-ଽମୃତଗ୍ଂ ସୁତଃ । ଋଜୀଷେଣାଜହାନ୍ମୃତ୍ଯୁମ୍ । ଋତେନ ସତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵିପାନଗ୍ଂ ଶୁକ୍ରମନ୍ଧସଃ । ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଇଦ-ମ୍ପଯୋ-ଽମୃତ-ମ୍ମଧୁ ॥ ସୋମମଦ୍ଭ୍ଯୋ ଵ୍ଯପିବତ୍ । ଛନ୍ଦସା ହଗ୍ଂସ-ଶ୍ଶୁଚିଷତ୍ । ଋତେନ ସତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଅଦ୍ଭ୍ଯଃ, କ୍ଷୀରଂ-ଵ୍ଯଁପିବତ୍ ॥ 6 ॥
କ୍ରୁଙ୍ଙାଙ୍ଗିରସୋ ଧିଯା । ଋତେନ ସତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଅନ୍ନା-ତ୍ପରିସ୍ରୁତୋ ରସମ୍ । ବ୍ରହ୍ମଣା ଵ୍ଯପିବ-ତ୍କ୍ଷତ୍ରମ୍ । ଋତେନ ସତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ ରେତୋ ମୂତ୍ରଂ-ଵିଁଜହାତି । ଯୋନି-ମ୍ପ୍ରଵିଶଦିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଗର୍ଭୋ ଜରାଯୁଣା-ଽଽଵୃତଃ । ଉଲ୍ବ-ଞ୍ଜହାତି ଜନ୍ମନା । ଋତେନ ସତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ 7 ॥
ଵେଦେନ ରୂପେ ଵ୍ଯକରୋତ୍ । ସତାସତୀ ପ୍ରଜାପତିଃ । ଋତେନ ସତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ ସୋମେନ ସୋମୌ ଵ୍ଯପିବତ୍ । ସୁତାସୁତୌ ପ୍ରଜାପତିଃ । ଋତେନ ସତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରୂପେ ଵ୍ଯାକରୋତ୍ । ସତ୍ଯାନୃତେ ପ୍ରଜାପତିଃ । ଅଶ୍ରଦ୍ଧା-ମନୃତେ-ଽଦଧାତ୍ । ଶ୍ରଦ୍ଧାଗ୍ଂ ସତ୍ଯେ ପ୍ରଜାପତିଃ । ଋତେନ ସତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପରିସ୍ରୁତୋ ରସମ୍ । ଶୁକ୍ରେଣ ଶୁକ୍ରଂ-ଵ୍ଯଁପିବତ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମ-ମ୍ପ୍ରଜାପତିଃ । ଋତେନ ସତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵିପାନଗ୍ଂ ଶୁକ୍ରମନ୍ଧସଃ । ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଇଦ-ମ୍ପଯୋ-ଽମୃତ-ମ୍ମଧୁ ॥ 8 ॥
କ୍ରୁଙ୍ଙାଙ୍ଗିରସୋ ଧିଯା । ଋତେନ ସତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଅନ୍ନା-ତ୍ପରିସ୍ରୁତୋ ରସମ୍ । ବ୍ରହ୍ମଣା ଵ୍ଯପିବ-ତ୍କ୍ଷତ୍ରମ୍ । ଋତେନ ସତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ ରେତୋ ମୂତ୍ରଂ-ଵିଁଜହାତି । ଯୋନି-ମ୍ପ୍ରଵିଶଦିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଗର୍ଭୋ ଜରାଯୁଣା-ଽଽଵୃତଃ । ଉଲ୍ବ-ଞ୍ଜହାତି ଜନ୍ମନା । ଋତେନ ସତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ 7 ॥
ଵେଦେନ ରୂପେ ଵ୍ଯକରୋତ୍ । ସତାସତୀ ପ୍ରଜାପତିଃ । ଋତେନ ସତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ ସୋମେନ ସୋମୌ ଵ୍ଯପିବତ୍ । ସୁତାସୁତୌ ପ୍ରଜାପତିଃ । ଋତେନ ସତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରୂପେ ଵ୍ଯାକରୋତ୍ । ସତ୍ଯାନୃତେ ପ୍ରଜାପତିଃ । ଅଶ୍ରଦ୍ଧା-ମନୃତେ-ଽଦଧାତ୍ । ଶ୍ରଦ୍ଧାଗ୍ଂ ସତ୍ଯେ ପ୍ରଜାପତିଃ । ଋତେନ ସତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପରିସ୍ରୁତୋ ରସମ୍ । ଶୁକ୍ରେଣ ଶୁକ୍ରଂ-ଵ୍ଯଁପିବତ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମ-ମ୍ପ୍ରଜାପତିଃ । ଋତେନ ସତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵିପାନଗ୍ଂ ଶୁକ୍ରମନ୍ଧସଃ । ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଇଦ-ମ୍ପଯୋ-ଽମୃତ-ମ୍ମଧୁ ॥ 8 ॥
(ଅଦ୍ଭ୍ଯଃ, କ୍ଷୀରଂ-ଵ୍ଯଁପିବ - ଜ୍ଜନ୍ମନର୍ତେନ ସତ୍ଯମିନ୍ଦ୍ରିଯଗ୍ଗ୍ - ଶ୍ରଦ୍ଧାଗ୍ଂ ସତ୍ଯେ ପ୍ରଜାପତିରଷ୍ଟୌ ଚ) (ଅ. 2)
(ସୋମୋ ରାଜା ଵିପାନଗ୍ଂ ସୋମମଦ୍ଭ୍ଯୋ-ଽନ୍ନା-ଦ୍ରେତୋ ମୂତ୍ରଂ-ଵେଁଦେନ ସତାସତୀ ସୋମେନ ସୁତାସୁତୌ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରୂପେ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପରିସ୍ରୁତୋ ରସଂ-ଵିଁପାନ-ନ୍ଦଶ )
ଅନୁଵାକଂ 3 - ଗ୍ରହହୋମଃ
(ସୋମୋ ରାଜା ଵିପାନଗ୍ଂ ସୋମମଦ୍ଭ୍ଯୋ-ଽନ୍ନା-ଦ୍ରେତୋ ମୂତ୍ରଂ-ଵେଁଦେନ ସତାସତୀ ସୋମେନ ସୁତାସୁତୌ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରୂପେ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପରିସ୍ରୁତୋ ରସଂ-ଵିଁପାନ-ନ୍ଦଶ )
ଅନୁଵାକଂ 3 - ଗ୍ରହହୋମଃ
ସୁରାଵନ୍ତ-ମ୍ବର୍ହିଷଦଗ୍ଂ ସୁଵୀରମ୍ । ଯଜ୍ଞଗ୍ଂ ହିନ୍ଵନ୍ତି ମହିଷା ନମୋଭିଃ । ଦଧାନା-ସ୍ସୋମ-ନ୍ଦିଵି ଦେଵତାସୁ । ମଦେମେନ୍ଦ୍ରଂ-ଯଁଜମାନା-ସ୍ସ୍ଵର୍କାଃ ॥ ଯସ୍ତେ ରସ-ସ୍ସମ୍ଭୃତ ଓଷଧୀଷୁ । ସୋମସ୍ଯ ଶୁଷ୍ମ-ସ୍ସୁରଯା ସୁତସ୍ଯ । ତେନ ଜିନ୍ଵ ଯଜମାନ-ମ୍ମଦେନ । ସରସ୍ଵତୀ-ମଶ୍ଵିନା-ଵିନ୍ଦ୍ର-ମଗ୍ନିମ୍ ॥ ଯମଶ୍ଵିନା ନମୁଚେରାସୁରାଦଧି । ସରସ୍ଵତ୍ଯସନୋଦିନ୍ଦ୍ରିଯାଯ ॥ 9 ॥
ଇମ-ନ୍ତଗ୍ଂ ଶୁକ୍ର-ମ୍ମଧୁମନ୍ତ-ମିନ୍ଦୁମ୍ । ସୋମଗ୍ଂ ରାଜାନମିହ ଭକ୍ଷଯାମି ॥ ଯଦତ୍ର ରିପ୍ତଗ୍ଂ ରସିନଃ ସୁତସ୍ଯ । ଯଦିନ୍ଦ୍ରୋ ଅପିବଚ୍ଛଚୀଭିଃ । ଅହ-ନ୍ତଦସ୍ଯ ମନସା ଶିଵେନ । ସୋମଗ୍ଂ ରାଜାନମିହ ଭକ୍ଷଯାମି ॥ ପିତୃଭ୍ଯଃ ସ୍ଵଧାଵିଭ୍ଯଃ ସ୍ଵଧା ନମଃ । ପିତାମହେଭ୍ଯଃ ସ୍ଵଧାଵିଭ୍ଯଃ ସ୍ଵଧା ନମଃ । ପ୍ରପିତାମହେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵଧାଵିଭ୍ଯଃ ସ୍ଵଧା ନମଃ । ଅକ୍ଷ-ନ୍ପିତରଃ ॥ 10 ॥
ଅମୀମଦନ୍ତ ପିତରଃ । ଅତୀତୃପନ୍ତ ପିତରଃ । ଅମୀମୃଜନ୍ତ ପିତରଃ । ପିତର-ଶ୍ଶୁନ୍ଧଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ॥ ପୁନନ୍ତୁ ମା ପିତରଃ ସୋମ୍ଯାସଃ । ପୁନନ୍ତୁ ମା ପିତାମହାଃ । ପୁନନ୍ତୁ ପ୍ରପିତାମହାଃ । ପଵିତ୍ରେଣ ଶତାଯୁଷା । ପୁନନ୍ତୁ ମା ପିତାମହାଃ । ପୁନନ୍ତୁ ପ୍ରପିତାମହାଃ ॥ 11 ॥
ପଵିତ୍ରେଣ ଶତାଯୁଷା ॥ ଵିଶ୍ଵମାଯୁ-ର୍ଵ୍ଯଶ୍ନଵୈ । ଅଗ୍ନ ଆଯୂଗ୍ଂଷି ପଵସ ଆ ସୁଵୋର୍ଜମିଷ-ଞ୍ଚ ନଃ । ଆରେ ବାଧସ୍ଵ ଦୁଚ୍ଛୁନାମ୍ ॥ ଅଗ୍ନେ ପଵସ୍ଵ ସ୍ଵପା ଅସ୍ମେ ଵର୍ଚଃ ସୁଵୀର୍ଯମ୍ । ଦଧ-ତ୍ପୋଷଗ୍ଂ ରଯି-ମ୍ମଯି ॥। ପଵମାନ-ସ୍ସୁଵର୍ଜନଃ । ପଵିତ୍ରେଣ ଵିଚର୍ଷଣିଃ । ଯଃ ପୋତା ସ ପୁନାତୁ ମା ॥ ପୁନନ୍ତୁ ମା ଦେଵଜନାଃ । ପୁନନ୍ତୁ ମନ ଵୋ ଧିଯା । ପୁନନ୍ତୁ ଵିଶ୍ଵ ଆଯଵଃ ॥। ଜାତଵେଦଃ ପଵିତ୍ରଵତ୍ । ପଵିତ୍ରେଣ ପୁନାହି ମା । ଶୁକ୍ରେଣ ଦେଵ ଦୀଦ୍ଯତ୍ । ଅଗ୍ନେ କ୍ରତ୍ଵା କ୍ରତୂଗ୍ଂରନୁ ॥ ଯତ୍ତେ ପଵିତ୍ର-ମର୍ଚିଷି । ଅଗ୍ନେ ଵିତତମନ୍ତରା । ବ୍ରହ୍ମ ତେନ ପୁନୀମହେ ॥। ଉଭାଭ୍ଯା-ନ୍ଦେଵ ସଵିତଃ । ପଵିତ୍ରେଣ ସଵେନ ଚ । ଇଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ ପୁନୀମହେ ॥ ଵୈଶ୍ଵଦେଵୀ ପୁନତୀ ଦେଵ୍ଯାଗାତ୍ । ଯସ୍ଯୈ ବହ୍ଵୀ-ସ୍ତନୁଵୋ ଵୀତପୃଷ୍ଠାଃ । ତଯା ମଦନ୍ତ-ସ୍ସଧମାଦ୍ଯେଷୁ । ଵଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାମ ପତଯୋ ରଯୀଣାମ୍ ॥॥ ଯେ ସମାନା-ସ୍ସମନସଃ । ପିତରୋ ଯମରାଜ୍ଯେ । ତେଷାଂ-ଲୋଁକ-ସ୍ସ୍ଵଧା ନମଃ । ଯଜ୍ଞୋ ଦେଵେଷୁ କଲ୍ପତାମ୍ ॥ 12 ॥
ଯେ ସଜାତା-ସ୍ସମନସଃ । ଜୀଵା ଜୀଵେଷୁ ମାମକାଃ । ତେଷାଗ୍ ଶ୍ରୀର୍ମଯି କଲ୍ପତାମ୍ । ଅସ୍ମିଲ୍ ଁଲୋକେ ଶତଗ୍ଂ ସମାଃ ॥ ଦ୍ଵେ ସ୍ରୁତୀ ଅଶୃଣଵ-ମ୍ପିତୃଣାମ୍ । ଅହ-ନ୍ଦେଵାନାମୁତ ମର୍ତ୍ଯାନାମ୍ । ଯାଭ୍ଯାମିଦଂ-ଵିଁଶ୍ଵମେଜ-ଥ୍ସମେତି । ଯଦନ୍ତରା ପିତର-ମ୍ମାତର-ଞ୍ଚ ॥ ଇଦଗ୍ଂ ହଵିଃ ପ୍ରଜନନ-ମ୍ମେ ଅସ୍ତୁ । ଦଶଵୀରଗ୍ଂ ସର୍ଵଗଣଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵସ୍ତଯେ । ଆତ୍ମସନି ପ୍ରଜାସନି । ପଶୁସନ୍ଯଭଯସନି ଲୋକସନି । ଅଗ୍ନିଃ ପ୍ରଜା-ମ୍ବହୁଲା-ମ୍ମେ କରୋତୁ । ଅନ୍ନ-ମ୍ପଯୋ ରେତୋ ଅସ୍ମାସୁ ଧତ୍ତ । ରାଯସ୍ପୋଷ-ମିଷମୂର୍ଜମସ୍ମାସୁ ଦୀଧର-ଥ୍ସ୍ଵାହା ॥ 13 ॥
ଇମ-ନ୍ତଗ୍ଂ ଶୁକ୍ର-ମ୍ମଧୁମନ୍ତ-ମିନ୍ଦୁମ୍ । ସୋମଗ୍ଂ ରାଜାନମିହ ଭକ୍ଷଯାମି ॥ ଯଦତ୍ର ରିପ୍ତଗ୍ଂ ରସିନଃ ସୁତସ୍ଯ । ଯଦିନ୍ଦ୍ରୋ ଅପିବଚ୍ଛଚୀଭିଃ । ଅହ-ନ୍ତଦସ୍ଯ ମନସା ଶିଵେନ । ସୋମଗ୍ଂ ରାଜାନମିହ ଭକ୍ଷଯାମି ॥ ପିତୃଭ୍ଯଃ ସ୍ଵଧାଵିଭ୍ଯଃ ସ୍ଵଧା ନମଃ । ପିତାମହେଭ୍ଯଃ ସ୍ଵଧାଵିଭ୍ଯଃ ସ୍ଵଧା ନମଃ । ପ୍ରପିତାମହେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵଧାଵିଭ୍ଯଃ ସ୍ଵଧା ନମଃ । ଅକ୍ଷ-ନ୍ପିତରଃ ॥ 10 ॥
ଅମୀମଦନ୍ତ ପିତରଃ । ଅତୀତୃପନ୍ତ ପିତରଃ । ଅମୀମୃଜନ୍ତ ପିତରଃ । ପିତର-ଶ୍ଶୁନ୍ଧଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ॥ ପୁନନ୍ତୁ ମା ପିତରଃ ସୋମ୍ଯାସଃ । ପୁନନ୍ତୁ ମା ପିତାମହାଃ । ପୁନନ୍ତୁ ପ୍ରପିତାମହାଃ । ପଵିତ୍ରେଣ ଶତାଯୁଷା । ପୁନନ୍ତୁ ମା ପିତାମହାଃ । ପୁନନ୍ତୁ ପ୍ରପିତାମହାଃ ॥ 11 ॥
ପଵିତ୍ରେଣ ଶତାଯୁଷା ॥ ଵିଶ୍ଵମାଯୁ-ର୍ଵ୍ଯଶ୍ନଵୈ । ଅଗ୍ନ ଆଯୂଗ୍ଂଷି ପଵସ ଆ ସୁଵୋର୍ଜମିଷ-ଞ୍ଚ ନଃ । ଆରେ ବାଧସ୍ଵ ଦୁଚ୍ଛୁନାମ୍ ॥ ଅଗ୍ନେ ପଵସ୍ଵ ସ୍ଵପା ଅସ୍ମେ ଵର୍ଚଃ ସୁଵୀର୍ଯମ୍ । ଦଧ-ତ୍ପୋଷଗ୍ଂ ରଯି-ମ୍ମଯି ॥। ପଵମାନ-ସ୍ସୁଵର୍ଜନଃ । ପଵିତ୍ରେଣ ଵିଚର୍ଷଣିଃ । ଯଃ ପୋତା ସ ପୁନାତୁ ମା ॥ ପୁନନ୍ତୁ ମା ଦେଵଜନାଃ । ପୁନନ୍ତୁ ମନ ଵୋ ଧିଯା । ପୁନନ୍ତୁ ଵିଶ୍ଵ ଆଯଵଃ ॥। ଜାତଵେଦଃ ପଵିତ୍ରଵତ୍ । ପଵିତ୍ରେଣ ପୁନାହି ମା । ଶୁକ୍ରେଣ ଦେଵ ଦୀଦ୍ଯତ୍ । ଅଗ୍ନେ କ୍ରତ୍ଵା କ୍ରତୂଗ୍ଂରନୁ ॥ ଯତ୍ତେ ପଵିତ୍ର-ମର୍ଚିଷି । ଅଗ୍ନେ ଵିତତମନ୍ତରା । ବ୍ରହ୍ମ ତେନ ପୁନୀମହେ ॥। ଉଭାଭ୍ଯା-ନ୍ଦେଵ ସଵିତଃ । ପଵିତ୍ରେଣ ସଵେନ ଚ । ଇଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ ପୁନୀମହେ ॥ ଵୈଶ୍ଵଦେଵୀ ପୁନତୀ ଦେଵ୍ଯାଗାତ୍ । ଯସ୍ଯୈ ବହ୍ଵୀ-ସ୍ତନୁଵୋ ଵୀତପୃଷ୍ଠାଃ । ତଯା ମଦନ୍ତ-ସ୍ସଧମାଦ୍ଯେଷୁ । ଵଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାମ ପତଯୋ ରଯୀଣାମ୍ ॥॥ ଯେ ସମାନା-ସ୍ସମନସଃ । ପିତରୋ ଯମରାଜ୍ଯେ । ତେଷାଂ-ଲୋଁକ-ସ୍ସ୍ଵଧା ନମଃ । ଯଜ୍ଞୋ ଦେଵେଷୁ କଲ୍ପତାମ୍ ॥ 12 ॥
ଯେ ସଜାତା-ସ୍ସମନସଃ । ଜୀଵା ଜୀଵେଷୁ ମାମକାଃ । ତେଷାଗ୍ ଶ୍ରୀର୍ମଯି କଲ୍ପତାମ୍ । ଅସ୍ମିଲ୍ ଁଲୋକେ ଶତଗ୍ଂ ସମାଃ ॥ ଦ୍ଵେ ସ୍ରୁତୀ ଅଶୃଣଵ-ମ୍ପିତୃଣାମ୍ । ଅହ-ନ୍ଦେଵାନାମୁତ ମର୍ତ୍ଯାନାମ୍ । ଯାଭ୍ଯାମିଦଂ-ଵିଁଶ୍ଵମେଜ-ଥ୍ସମେତି । ଯଦନ୍ତରା ପିତର-ମ୍ମାତର-ଞ୍ଚ ॥ ଇଦଗ୍ଂ ହଵିଃ ପ୍ରଜନନ-ମ୍ମେ ଅସ୍ତୁ । ଦଶଵୀରଗ୍ଂ ସର୍ଵଗଣଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵସ୍ତଯେ । ଆତ୍ମସନି ପ୍ରଜାସନି । ପଶୁସନ୍ଯଭଯସନି ଲୋକସନି । ଅଗ୍ନିଃ ପ୍ରଜା-ମ୍ବହୁଲା-ମ୍ମେ କରୋତୁ । ଅନ୍ନ-ମ୍ପଯୋ ରେତୋ ଅସ୍ମାସୁ ଧତ୍ତ । ରାଯସ୍ପୋଷ-ମିଷମୂର୍ଜମସ୍ମାସୁ ଦୀଧର-ଥ୍ସ୍ଵାହା ॥ 13 ॥
(ଇନ୍ଦ୍ରିଯାଯ - ପିତରଃ - ଶତାଯୁଷା ପୁନନ୍ତୁ ମା ପିତାମହାଃ ପୁନନ୍ତୁ ପ୍ରପିତାମହାଃ-କଲ୍ପତାଗ୍-ସ୍ଵସ୍ତଯେ ପଞ୍ଚ ଚ) (ଅ. 3)
ଅନୁଵାକଂ 4 - ଉପହୋମାଃ
ଅନୁଵାକଂ 4 - ଉପହୋମାଃ
ସୀସେନ ତନ୍ତ୍ର-ମ୍ମନସା ମନୀଷିଣଃ । ଊର୍ଣାସୂତ୍ରେଣ କଵଯୋ ଵଯନ୍ତି । ଅଶ୍ଵିନା ଯଜ୍ଞଗ୍ଂ ସଵିତା ସରସ୍ଵତୀ । ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ରୂପଂ-ଵଁରୁଣୋ ଭିଷଜ୍ଯନ୍ନ୍ ॥ ତଦସ୍ଯ ରୂପମମୃତଗ୍ଂ ଶଚୀଭିଃ । ତିସ୍ରୋ ଦଧୁର୍ଦେଵତା-ସ୍ସଗ୍ଂରରାଣାଃ । ଲୋମାନି ଶଷ୍ପୈ-ର୍ବହୁଧା ନ ତୋକ୍ମଭିଃ । ତ୍ଵଗସ୍ଯ ମାଗ୍ଂସମଭଵନ୍ନ ଲାଜାଃ ॥ ତଦଶ୍ଵିନା ଭିଷଜା ରୁଦ୍ରଵର୍ତନୀ । ସରସ୍ଵତୀ ଵଯତି ପେଶୋ ଅନ୍ତରଃ ॥ 14 ॥
ଅସ୍ଥି ମଜ୍ଜାନ-ମ୍ମାସରୈଃ । କାରୋତରେଣ ଦଧତୋ ଗଵା-ନ୍ତ୍ଵଚି ॥ ସରସ୍ଵତୀ ମନସା ପେଶଲଂ-ଵଁସୁ । ନାସତ୍ଯାଭ୍ଯାଂ-ଵଁଯତି ଦର୍ଶତଂ-ଵଁପୁଃ । ରସ-ମ୍ପରିସ୍ରୁତା ନ ରୋହିତମ୍ । ନଗ୍ନହୁର୍ଧୀରସ୍ତସର-ନ୍ନ ଵେମ ॥ ପଯସା ଶୁକ୍ରମମୃତ-ଞ୍ଜନିତ୍ରମ୍ । ସୁରଯା ମୂତ୍ରାଜ୍ଜନଯନ୍ତି ରେତଃ । ଅପାମତି-ନ୍ଦୁର୍ମତି-ମ୍ବାଧମାନାଃ । ଊଵଦ୍ଧ୍ଯଂ-ଵାଁତଗ୍ଂ ସବୁଵ-ନ୍ତଦାରାତ୍ ॥ 15 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରଃ ସୁତ୍ରାମା ହୃଦଯେନ ସତ୍ଯମ୍ । ପୁରୋଡାଶେନ ସଵିତା ଜଜାନ । ଯକୃ-ତ୍କ୍ଲୋମାନଂ-ଵଁରୁଣୋ ଭିଷଜ୍ଯନ୍ନ୍ । ମତସ୍ନେ ଵାଯଵ୍ଯୈର୍ନ ମିନାତି ପିତ୍ତମ୍ ॥ ଆନ୍ତ୍ରାଣି ସ୍ଥାଲୀ ମଧୁ ପିନ୍ଵମାନା । ଗୁଦା ପାତ୍ରାଣି ସୁଦୁଘା ନ ଧେନୁଃ । ଶ୍ଯେନସ୍ଯ ପତ୍ର-ନ୍ନ ପ୍ଲୀହା ଶଚୀଭିଃ । ଆସନ୍ଦୀ ନାଭିରୁଦର-ନ୍ନ ମାତା ॥ କୁମ୍ଭୋ ଵନିଷ୍ଠୁର୍ଜନିତା ଶଚୀଭିଃ । ଯସ୍ମିନ୍ନଗ୍ରେ ଯୋନ୍ଯା-ଙ୍ଗର୍ଭୋ ଅନ୍ତଃ ॥ 16 ॥
ପ୍ଲାଶୀର୍ଵ୍ଯକ୍ତ-ଶ୍ଶତଧାର ଉଥ୍ସଃ । ଦୁହେ ନ କୁମ୍ଭୀଗ୍ ସ୍ଵଧା-ମ୍ପିତୃଭ୍ଯଃ ॥ ମୁଖଗ୍ଂ ସଦସ୍ଯ ଶିର ଇଥ୍ସଦେନ । ଜିହ୍ଵା ପଵିତ୍ରମଶ୍ଵିନା ସଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତୀ । ଚପ୍ପ-ନ୍ନ ପାଯୁର୍ଭିଷଗସ୍ଯ ଵାଲଃ । ଵସ୍ତିର୍ନ ଶେପୋ ହରସା ତରସ୍ଵୀ ॥ ଅଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ଞ୍ଚକ୍ଷୁରମୃତ-ଙ୍ଗ୍ରହାଭ୍ଯାମ୍ । ଛାଗେନ ତେଜୋ ହଵିଷା ଶୃତେନ । ପକ୍ଷ୍ମାଣି ଗୋଧୂମୈଃ କ୍ଵଲୈରୁତାନି । ପେଶୋ ନ ଶୁକ୍ଲମସିତଂ-ଵଁସାତେ ॥ 17 ॥
ଅଵିର୍ନ ମେଷୋ ନସି ଵୀର୍ଯାଯ । ପ୍ରାଣସ୍ଯ ପନ୍ଥା ଅମୃତୋ ଗ୍ରହାଭ୍ଯାମ୍ । ସରସ୍ଵତ୍ଯୁପଵାକୈର୍ଵ୍ଯାନମ୍ । ନସ୍ଯାନି ବରଃଇ-ର୍ବଦରୈ-ର୍ଜଜାନ ॥ ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ରୂପମୃଷଭୋ ବଲାଯ । କର୍ଣାଭ୍ଯାଗ୍ ଶ୍ରୋତ୍ରମମୃତ-ଙ୍ଗ୍ରହାଭ୍ଯାମ୍ । ଯଵା ନ ବରଃଇ-ର୍ଭ୍ରୁଵି କେସରାଣି । କର୍କନ୍ଧୁ ଜଜ୍ଞେ ମଧୁ ସାରଘ-ମ୍ମୁଖାତ୍ ॥ ଆତ୍ମନ୍ନୁପସ୍ଥେ ନ ଵୃକସ୍ଯ ଲୋମ । ମୁଖେ ଶ୍ମଶ୍ରୂଣି ନ ଵ୍ଯାଘ୍ରଲୋମମ୍ ॥ 18 ॥
କେଶା ନ ଶୀର.ଷନ୍. ଯଶସେ ଶ୍ରିଯୈ ଶିଖା । ସିଗ୍ଂହସ୍ଯ ଲୋମ ତ୍ଵିଷି-ରିନ୍ଦ୍ରିଯାଣି ॥ ଅଙ୍ଗାନ୍ଯାତ୍ମନ୍-ଭିଷଜା ତଦଶ୍ଵିନା । ଆତ୍ମାନମଙ୍ଗୈ-ସ୍ସମଧା-ଥ୍ସରସ୍ଵତୀ । ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ରୂପଗ୍ଂ ଶତମାନମାଯୁଃ । ଚନ୍ଦ୍ରେଣ ଜ୍ଯୋତିରମୃତ-ନ୍ଦଧାନା ॥ ସରସ୍ଵତୀ ଯୋନ୍ଯା-ଙ୍ଗର୍ଭମନ୍ତଃ । ଅଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ମ୍ପତ୍ନୀ ସୁକୃତ-ମ୍ବିଭର୍ତି । ଅପାଗ୍ଂ ରସେନ ଵରୁଣୋ ନ ସାମ୍ନା । ଇନ୍ଦ୍ରଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରିଯୈ ଜନଯନ୍ନଫ୍ସୁ ରାଜା ॥ ତେଜଃ ପଶୂନାଗ୍ଂ ହଵିରିନ୍ଦ୍ରିଯାଵତ୍ । ପରିସ୍ରୁତା ପଯସା ସାରଘ-ମ୍ମଧୁ । ଅଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ନ୍ଦୁଗ୍ଧ-ମ୍ଭିଷଜା ସରସ୍ଵତ୍ଯା ସୁତାସୁତାଭ୍ଯାମ୍ । ଅମୃତ-ସ୍ସୋମ ଇନ୍ଦୁଃ ॥ 19 ॥
ଅସ୍ଥି ମଜ୍ଜାନ-ମ୍ମାସରୈଃ । କାରୋତରେଣ ଦଧତୋ ଗଵା-ନ୍ତ୍ଵଚି ॥ ସରସ୍ଵତୀ ମନସା ପେଶଲଂ-ଵଁସୁ । ନାସତ୍ଯାଭ୍ଯାଂ-ଵଁଯତି ଦର୍ଶତଂ-ଵଁପୁଃ । ରସ-ମ୍ପରିସ୍ରୁତା ନ ରୋହିତମ୍ । ନଗ୍ନହୁର୍ଧୀରସ୍ତସର-ନ୍ନ ଵେମ ॥ ପଯସା ଶୁକ୍ରମମୃତ-ଞ୍ଜନିତ୍ରମ୍ । ସୁରଯା ମୂତ୍ରାଜ୍ଜନଯନ୍ତି ରେତଃ । ଅପାମତି-ନ୍ଦୁର୍ମତି-ମ୍ବାଧମାନାଃ । ଊଵଦ୍ଧ୍ଯଂ-ଵାଁତଗ୍ଂ ସବୁଵ-ନ୍ତଦାରାତ୍ ॥ 15 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରଃ ସୁତ୍ରାମା ହୃଦଯେନ ସତ୍ଯମ୍ । ପୁରୋଡାଶେନ ସଵିତା ଜଜାନ । ଯକୃ-ତ୍କ୍ଲୋମାନଂ-ଵଁରୁଣୋ ଭିଷଜ୍ଯନ୍ନ୍ । ମତସ୍ନେ ଵାଯଵ୍ଯୈର୍ନ ମିନାତି ପିତ୍ତମ୍ ॥ ଆନ୍ତ୍ରାଣି ସ୍ଥାଲୀ ମଧୁ ପିନ୍ଵମାନା । ଗୁଦା ପାତ୍ରାଣି ସୁଦୁଘା ନ ଧେନୁଃ । ଶ୍ଯେନସ୍ଯ ପତ୍ର-ନ୍ନ ପ୍ଲୀହା ଶଚୀଭିଃ । ଆସନ୍ଦୀ ନାଭିରୁଦର-ନ୍ନ ମାତା ॥ କୁମ୍ଭୋ ଵନିଷ୍ଠୁର୍ଜନିତା ଶଚୀଭିଃ । ଯସ୍ମିନ୍ନଗ୍ରେ ଯୋନ୍ଯା-ଙ୍ଗର୍ଭୋ ଅନ୍ତଃ ॥ 16 ॥
ପ୍ଲାଶୀର୍ଵ୍ଯକ୍ତ-ଶ୍ଶତଧାର ଉଥ୍ସଃ । ଦୁହେ ନ କୁମ୍ଭୀଗ୍ ସ୍ଵଧା-ମ୍ପିତୃଭ୍ଯଃ ॥ ମୁଖଗ୍ଂ ସଦସ୍ଯ ଶିର ଇଥ୍ସଦେନ । ଜିହ୍ଵା ପଵିତ୍ରମଶ୍ଵିନା ସଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତୀ । ଚପ୍ପ-ନ୍ନ ପାଯୁର୍ଭିଷଗସ୍ଯ ଵାଲଃ । ଵସ୍ତିର୍ନ ଶେପୋ ହରସା ତରସ୍ଵୀ ॥ ଅଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ଞ୍ଚକ୍ଷୁରମୃତ-ଙ୍ଗ୍ରହାଭ୍ଯାମ୍ । ଛାଗେନ ତେଜୋ ହଵିଷା ଶୃତେନ । ପକ୍ଷ୍ମାଣି ଗୋଧୂମୈଃ କ୍ଵଲୈରୁତାନି । ପେଶୋ ନ ଶୁକ୍ଲମସିତଂ-ଵଁସାତେ ॥ 17 ॥
ଅଵିର୍ନ ମେଷୋ ନସି ଵୀର୍ଯାଯ । ପ୍ରାଣସ୍ଯ ପନ୍ଥା ଅମୃତୋ ଗ୍ରହାଭ୍ଯାମ୍ । ସରସ୍ଵତ୍ଯୁପଵାକୈର୍ଵ୍ଯାନମ୍ । ନସ୍ଯାନି ବରଃଇ-ର୍ବଦରୈ-ର୍ଜଜାନ ॥ ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ରୂପମୃଷଭୋ ବଲାଯ । କର୍ଣାଭ୍ଯାଗ୍ ଶ୍ରୋତ୍ରମମୃତ-ଙ୍ଗ୍ରହାଭ୍ଯାମ୍ । ଯଵା ନ ବରଃଇ-ର୍ଭ୍ରୁଵି କେସରାଣି । କର୍କନ୍ଧୁ ଜଜ୍ଞେ ମଧୁ ସାରଘ-ମ୍ମୁଖାତ୍ ॥ ଆତ୍ମନ୍ନୁପସ୍ଥେ ନ ଵୃକସ୍ଯ ଲୋମ । ମୁଖେ ଶ୍ମଶ୍ରୂଣି ନ ଵ୍ଯାଘ୍ରଲୋମମ୍ ॥ 18 ॥
କେଶା ନ ଶୀର.ଷନ୍. ଯଶସେ ଶ୍ରିଯୈ ଶିଖା । ସିଗ୍ଂହସ୍ଯ ଲୋମ ତ୍ଵିଷି-ରିନ୍ଦ୍ରିଯାଣି ॥ ଅଙ୍ଗାନ୍ଯାତ୍ମନ୍-ଭିଷଜା ତଦଶ୍ଵିନା । ଆତ୍ମାନମଙ୍ଗୈ-ସ୍ସମଧା-ଥ୍ସରସ୍ଵତୀ । ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ରୂପଗ୍ଂ ଶତମାନମାଯୁଃ । ଚନ୍ଦ୍ରେଣ ଜ୍ଯୋତିରମୃତ-ନ୍ଦଧାନା ॥ ସରସ୍ଵତୀ ଯୋନ୍ଯା-ଙ୍ଗର୍ଭମନ୍ତଃ । ଅଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ମ୍ପତ୍ନୀ ସୁକୃତ-ମ୍ବିଭର୍ତି । ଅପାଗ୍ଂ ରସେନ ଵରୁଣୋ ନ ସାମ୍ନା । ଇନ୍ଦ୍ରଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରିଯୈ ଜନଯନ୍ନଫ୍ସୁ ରାଜା ॥ ତେଜଃ ପଶୂନାଗ୍ଂ ହଵିରିନ୍ଦ୍ରିଯାଵତ୍ । ପରିସ୍ରୁତା ପଯସା ସାରଘ-ମ୍ମଧୁ । ଅଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ନ୍ଦୁଗ୍ଧ-ମ୍ଭିଷଜା ସରସ୍ଵତ୍ଯା ସୁତାସୁତାଭ୍ଯାମ୍ । ଅମୃତ-ସ୍ସୋମ ଇନ୍ଦୁଃ ॥ 19 ॥
(ଅନ୍ତର - ଆରା - ଦନ୍ତ--ର୍ ଵସାତେ - ଵ୍ଯାଘ୍ରଲୋମଗ୍ଂ - ରାଜା ଚତ୍ଵାରି ଚ) (ଅ. 4)
ଅନୁଵାକଂ 5 - ଅଭିଷେକଃ
ଅନୁଵାକଂ 5 - ଅଭିଷେକଃ
ମିତ୍ରୋ-ଽସି ଵରୁଣୋ-ଽସି । ସମହଂ-ଵିଁଶ୍ଵୈର୍ଦେଵୈଃ ॥ କ୍ଷତ୍ରସ୍ଯ ନାଭିରସି । କ୍ଷତ୍ରସ୍ଯ ଯୋନିରସି ॥ ସ୍ଯୋନାମାସୀଦ । ସୁଷଦାମାସୀଦ । ମା ତ୍ଵା ହିଗ୍ଂସୀତ୍ । ମା ମା ହିଗ୍ଂସୀତ୍ ॥ ନିଷସାଦ ଧୃତଵ୍ରତୋ ଵରୁଣଃ । ପସ୍ତ୍ଯାସ୍ଵା ॥ 20 ॥
ସାମ୍ରାଜ୍ଯାଯ ସୁକ୍ରତୁଃ ॥ ଦେଵସ୍ଯ ତ୍ଵା ସଵିତୁଃ ପ୍ରସଵେ । ଅଶ୍ଵିନୋ-ର୍ବାହୁଭ୍ଯାମ୍ । ପୂଷ୍ଣୋ ହସ୍ତାଭ୍ଯାମ୍ । ଅଶ୍ଵିନୋ-ର୍ଭୈଷଜ୍ଯେନ । ତେଜସେ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସାଯାଭିଷିଞ୍ଚାମି ॥ ଦେଵସ୍ଯ ତ୍ଵା ସଵିତୁଃ ପ୍ରସଵେ । ଅଶ୍ଵିନୋ-ର୍ବାହୁଭ୍ଯାମ୍ । ପୂଷ୍ଣୋ ହସ୍ତାଭ୍ଯାମ୍ । ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ ଭୈଷଜ୍ଯେନ ॥ 21 ॥
ଵୀର୍ଯାଯାନ୍ନାଦ୍ଯାଯାଭିଷିଞ୍ଚାମି ॥ ଦେଵସ୍ଯ ତ୍ଵା ସଵିତୁଃ ପ୍ରସଵେ । ଅଶ୍ଵିନୋ-ର୍ବାହୁଭ୍ଯାମ୍ । ପୂଷ୍ଣୋ ହସ୍ତାଭ୍ଯାମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯେନ୍ଦ୍ରିଯେଣ । ଶ୍ରିଯୈ ଯଶସେ ବଲାଯାଭିଷିଞ୍ଚାମି ॥ କୋ-ଽସି କତମୋ-ଽସି । କସ୍ମୈ ତ୍ଵା କାଯ ତ୍ଵା ॥ ସୁଶ୍ଲୋକାଁ(4) ସୁମଡ୍ଗଲାଁ(4) ସତ୍ଯରାଜା(3)ନ୍ ॥ ଶିରୋ ମେ ଶ୍ରୀଃ ॥ 22 ॥
ଯଶୋ ମୁଖମ୍ । ତ୍ଵିଷିଃ କେଶାଶ୍ଚ ଶ୍ମଶ୍ରୂଣି । ରାଜା ମେ ପ୍ରାଣୋ-ଽମୃତମ୍ । ସମ୍ରାଟ୍ ଚକ୍ଷୁଃ । ଵିରାଟ୍ଛ୍ରୋତ୍ରମ୍ । ଜିହ୍ଵା ମେ ଭଦ୍ରମ୍ । ଵାମ୍ମହଃ । ମନୋ ମନ୍ଯୁଃ । ସ୍ଵରାଡ୍ଭାମଃ । ମୋଦାଃ ପ୍ରମୋଦା ଅଙ୍ଗୁଲୀରଙ୍ଗାନି ॥ 23 ॥
ଚିତ୍ତ-ମ୍ମେ ସହଃ । ବାହୂ ମେ ବଲମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ହସ୍ତୌ ମେ କର୍ମ ଵୀର୍ଯମ୍ । ଆତ୍ମା କ୍ଷତ୍ରମୁରୋ ମମ । ପୃଷ୍ଟୀର୍ମେ ରାଷ୍ଟ୍ରମୁଦରମଗ୍ଂସୌ । ଗ୍ରୀଵାଶ୍ଚ ଶ୍ରୋଣ୍ଯୌ । ଊରୂ ଅରତ୍ନୀ ଜାନୁନୀ । ଵିଶୋ ମେ-ଽଙ୍ଗାନି ସର୍ଵତଃ । ନାଭିର୍ମେ ଚିତ୍ତଂ-ଵିଁଜ୍ଞାନମ୍ । ପାଯୁର୍ମେ-ଽପଚିତିର୍ଭସତ୍ ॥ 24 ॥
ଆନନ୍ଦନନ୍ଦାଵାଣ୍ଡୌ ମେ । ଭଗ-ସ୍ସୌଭାଗ୍ଯ-ମ୍ପସଃ ॥ ଜଙ୍ଘାଭ୍ଯା-ମ୍ପଦ୍ଭ୍ଯା-ନ୍ଧର୍ମୋ-ଽସ୍ମି । ଵିଶି ରାଜା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତଃ ॥ ପ୍ରତି କ୍ଷତ୍ରେ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠାମି ରାଷ୍ଟ୍ରେ । ପ୍ରତ୍ଯଶ୍ଵେଷୁ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠାମି ଗୋଷୁ । ପ୍ରତ୍ଯଙ୍ଗେଷୁ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠାମ୍ଯାତ୍ମନ୍ନ୍ । ପ୍ରତି ପ୍ରାଣେଷୁ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠାମି ପୁଷ୍ଟେ । ପ୍ରତି ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵ୍ଯୋଃ । ପ୍ରତିତିଷ୍ଠାମି ଯଜ୍ଞେ ॥ 25 ॥
ତ୍ରଯା ଦେଵା ଏକାଦଶ । ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶା-ସ୍ସୁରାଧସଃ । ବୃହସ୍ପତି ପୁରୋହିତାଃ । ଦେଵସ୍ଯ ସଵିତୁ-ସ୍ସଵେ । ଦେଵା ଦେଵୈରଵନ୍ତୁ ମା । ପ୍ରଥମା ଦ୍ଵିତୀଯୈଃ । ଦ୍ଵିତୀଯାସ୍ତୃତୀଯୈଃ । ତୃତୀଯା-ସ୍ସତ୍ଯେନ । ସତ୍ଯଂ-ଯଁଜ୍ଞେନ ।ଯଜ୍ଞୋ ଯଜୁର୍ଭିଃ ॥ 26 ॥
ଯଜୂଗ୍ଂଷି ସାମଭିଃ । ସାମାନ୍ଯୃଗ୍ଭିଃ । ଋଚୋ ଯାଜ୍ଯାଭିଃ । ଯାଜ୍ଯା ଵଷଟ୍କାରୈଃ । ଵଷଟ୍କାରା ଆହୁତିଭିଃ । ଆହୁତଯୋ ମେ କାମାନ୍-ଥ୍ସମର୍ଧଯନ୍ତୁ ॥ ଭୂ-ସ୍ସ୍ଵାହା ॥ ଲୋମାନି ପ୍ରଯତିର୍ମମ । ତ୍ଵମ୍ମ ଆନତିରାଗତିଃ । ମାଗ୍ଂସ-ମ୍ମ ଉପନତିଃ । ଵ ସ୍ଵସ୍ଥି । ମଜ୍ଜା ମ ଆନତିଃ ॥ 27 ॥
ସାମ୍ରାଜ୍ଯାଯ ସୁକ୍ରତୁଃ ॥ ଦେଵସ୍ଯ ତ୍ଵା ସଵିତୁଃ ପ୍ରସଵେ । ଅଶ୍ଵିନୋ-ର୍ବାହୁଭ୍ଯାମ୍ । ପୂଷ୍ଣୋ ହସ୍ତାଭ୍ଯାମ୍ । ଅଶ୍ଵିନୋ-ର୍ଭୈଷଜ୍ଯେନ । ତେଜସେ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସାଯାଭିଷିଞ୍ଚାମି ॥ ଦେଵସ୍ଯ ତ୍ଵା ସଵିତୁଃ ପ୍ରସଵେ । ଅଶ୍ଵିନୋ-ର୍ବାହୁଭ୍ଯାମ୍ । ପୂଷ୍ଣୋ ହସ୍ତାଭ୍ଯାମ୍ । ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ ଭୈଷଜ୍ଯେନ ॥ 21 ॥
ଵୀର୍ଯାଯାନ୍ନାଦ୍ଯାଯାଭିଷିଞ୍ଚାମି ॥ ଦେଵସ୍ଯ ତ୍ଵା ସଵିତୁଃ ପ୍ରସଵେ । ଅଶ୍ଵିନୋ-ର୍ବାହୁଭ୍ଯାମ୍ । ପୂଷ୍ଣୋ ହସ୍ତାଭ୍ଯାମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯେନ୍ଦ୍ରିଯେଣ । ଶ୍ରିଯୈ ଯଶସେ ବଲାଯାଭିଷିଞ୍ଚାମି ॥ କୋ-ଽସି କତମୋ-ଽସି । କସ୍ମୈ ତ୍ଵା କାଯ ତ୍ଵା ॥ ସୁଶ୍ଲୋକାଁ(4) ସୁମଡ୍ଗଲାଁ(4) ସତ୍ଯରାଜା(3)ନ୍ ॥ ଶିରୋ ମେ ଶ୍ରୀଃ ॥ 22 ॥
ଯଶୋ ମୁଖମ୍ । ତ୍ଵିଷିଃ କେଶାଶ୍ଚ ଶ୍ମଶ୍ରୂଣି । ରାଜା ମେ ପ୍ରାଣୋ-ଽମୃତମ୍ । ସମ୍ରାଟ୍ ଚକ୍ଷୁଃ । ଵିରାଟ୍ଛ୍ରୋତ୍ରମ୍ । ଜିହ୍ଵା ମେ ଭଦ୍ରମ୍ । ଵାମ୍ମହଃ । ମନୋ ମନ୍ଯୁଃ । ସ୍ଵରାଡ୍ଭାମଃ । ମୋଦାଃ ପ୍ରମୋଦା ଅଙ୍ଗୁଲୀରଙ୍ଗାନି ॥ 23 ॥
ଚିତ୍ତ-ମ୍ମେ ସହଃ । ବାହୂ ମେ ବଲମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ହସ୍ତୌ ମେ କର୍ମ ଵୀର୍ଯମ୍ । ଆତ୍ମା କ୍ଷତ୍ରମୁରୋ ମମ । ପୃଷ୍ଟୀର୍ମେ ରାଷ୍ଟ୍ରମୁଦରମଗ୍ଂସୌ । ଗ୍ରୀଵାଶ୍ଚ ଶ୍ରୋଣ୍ଯୌ । ଊରୂ ଅରତ୍ନୀ ଜାନୁନୀ । ଵିଶୋ ମେ-ଽଙ୍ଗାନି ସର୍ଵତଃ । ନାଭିର୍ମେ ଚିତ୍ତଂ-ଵିଁଜ୍ଞାନମ୍ । ପାଯୁର୍ମେ-ଽପଚିତିର୍ଭସତ୍ ॥ 24 ॥
ଆନନ୍ଦନନ୍ଦାଵାଣ୍ଡୌ ମେ । ଭଗ-ସ୍ସୌଭାଗ୍ଯ-ମ୍ପସଃ ॥ ଜଙ୍ଘାଭ୍ଯା-ମ୍ପଦ୍ଭ୍ଯା-ନ୍ଧର୍ମୋ-ଽସ୍ମି । ଵିଶି ରାଜା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତଃ ॥ ପ୍ରତି କ୍ଷତ୍ରେ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠାମି ରାଷ୍ଟ୍ରେ । ପ୍ରତ୍ଯଶ୍ଵେଷୁ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠାମି ଗୋଷୁ । ପ୍ରତ୍ଯଙ୍ଗେଷୁ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠାମ୍ଯାତ୍ମନ୍ନ୍ । ପ୍ରତି ପ୍ରାଣେଷୁ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠାମି ପୁଷ୍ଟେ । ପ୍ରତି ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵ୍ଯୋଃ । ପ୍ରତିତିଷ୍ଠାମି ଯଜ୍ଞେ ॥ 25 ॥
ତ୍ରଯା ଦେଵା ଏକାଦଶ । ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶା-ସ୍ସୁରାଧସଃ । ବୃହସ୍ପତି ପୁରୋହିତାଃ । ଦେଵସ୍ଯ ସଵିତୁ-ସ୍ସଵେ । ଦେଵା ଦେଵୈରଵନ୍ତୁ ମା । ପ୍ରଥମା ଦ୍ଵିତୀଯୈଃ । ଦ୍ଵିତୀଯାସ୍ତୃତୀଯୈଃ । ତୃତୀଯା-ସ୍ସତ୍ଯେନ । ସତ୍ଯଂ-ଯଁଜ୍ଞେନ ।ଯଜ୍ଞୋ ଯଜୁର୍ଭିଃ ॥ 26 ॥
ଯଜୂଗ୍ଂଷି ସାମଭିଃ । ସାମାନ୍ଯୃଗ୍ଭିଃ । ଋଚୋ ଯାଜ୍ଯାଭିଃ । ଯାଜ୍ଯା ଵଷଟ୍କାରୈଃ । ଵଷଟ୍କାରା ଆହୁତିଭିଃ । ଆହୁତଯୋ ମେ କାମାନ୍-ଥ୍ସମର୍ଧଯନ୍ତୁ ॥ ଭୂ-ସ୍ସ୍ଵାହା ॥ ଲୋମାନି ପ୍ରଯତିର୍ମମ । ତ୍ଵମ୍ମ ଆନତିରାଗତିଃ । ମାଗ୍ଂସ-ମ୍ମ ଉପନତିଃ । ଵ ସ୍ଵସ୍ଥି । ମଜ୍ଜା ମ ଆନତିଃ ॥ 27 ॥
(ପସ୍ତ୍ଯାସ୍ଵା - ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ ଭୈଷଜ୍ଯେନ - ଶ୍ରୀ - ରଙ୍ଗାନି - ଭସ--ଦ୍ଯଜ୍ଞେ - ଯଜ୍ଞୋ ଯଜୁର୍ଭି - ରୁପନତିର୍ଦ୍ଵେ ଚ) (ଅ. 5)
ଅନୁଵାକଂ 6 - ଅଵଭୃଥଃ
ଅନୁଵାକଂ 6 - ଅଵଭୃଥଃ
ଯ-ଦ୍ଦେଵା ଦେଵହେଡନମ୍ । ଦେଵାସଶ୍ଚକୃମା ଵଯମ୍ । ଅଗ୍ନିର୍ମା ତସ୍ମାଦେନସଃ । ଵିଶ୍ଵା-ନ୍ମୁଞ୍ଚତ୍ଵଗ୍ଂହସଃ ॥ ଯଦି ଦିଵା ଯଦି ନକ୍ତମ୍ । ଏନାଗ୍ଂସି ଚକୃମା ଵଯମ୍ । ଵାଯୁର୍ମା ତସ୍ମାଦେନସଃ । ଵିଶ୍ଵା-ନ୍ମୁଞ୍ଚତ୍ଵଗ୍ଂହସଃ ॥ ଯଦି ଜାଗ୍ର-ଦ୍ଯଦି ସ୍ଵପ୍ନେ । ଏନାଗ୍ଂସି ଚକୃମା ଵଯମ୍ ॥ 28 ॥
ସୂର୍ଯୋ ମା ତସ୍ମାଦେନସଃ । ଵିଶ୍ଵା-ନ୍ମୁଞ୍ଚତ୍ଵଗ୍ଂହସଃ ॥ ଯଦ୍ଗ୍ରାମେ ଯଦରଣ୍ଯେ । ଯ-ଥ୍ସଭାଯାଂ-ଯଁଦିନ୍ଦ୍ରିଯେ । ଯଚ୍ଛୂଦ୍ରେ ଯଦର୍ଯେ । ଏନଶ୍ଚକୃମା ଵଯମ୍ । ଯଦେକସ୍ଯାଧି ଧର୍ମଣି । ତସ୍ଯାଵଯଜନମସି ॥ ଯଦାପୋ ଅଘ୍ନିଯା ଵରୁଣେତି ଶପାମହେ । ତତୋ ଵରୁଣ ନୋ ମୁଞ୍ଚ ॥ 29 ॥
ଅଵଭୃଥ ନିଚଙ୍କୁଣ ନିଚେରୁରସି ନିଚଙ୍କୁଣ । ଅଵ ଦେଵୈ-ର୍ଦେଵକୃତମେନୋ-ଽଯାଟ୍ । ଅଵ ମର୍ତ୍ଯୈର୍ମର୍ତ୍ଯକୃତମ୍ । ଉରୋରା ନୋ ଦେଵ ରିଷସ୍ପାହି ॥ ସୁମିତ୍ରା ନ ଆପ ଓଷଧଯ-ସ୍ସନ୍ତୁ । ଦୁର୍ମିତ୍ରାସ୍ତସ୍ମୈ ଭୂଯାସୁଃ । ଯୋ-ଽସ୍ମା-ନ୍ଦ୍ଵେଷ୍ଟି । ଯ-ଞ୍ଚ ଵଯ-ନ୍ଦ୍ଵିଷ୍ମଃ ॥ ଦ୍ରୁପଦାଦିଵେ-ନ୍ମୁମୁଚାନଃ । ସ୍ଵିନ୍ନ-ସ୍ସ୍ନାତ୍ଵୀ ମଲାଦିଵ ॥ 30 ॥
ପୂତ-ମ୍ପଵିତ୍ରେଣେଵାଜ୍ଯମ୍ । ଆପଃ ଶୁନ୍ଧନ୍ତୁ ମୈନସଃ ॥ ଉଦ୍ଵଯ-ନ୍ତମସସ୍ପରି । ପଶ୍ଯନ୍ତୋ ଜ୍ଯୋତିରୁତ୍ତରମ୍ । ଦେଵ-ନ୍ଦେଵତ୍ରା ସୂର୍ଯମ୍ । ଅଗନ୍ମ ଜ୍ଯୋତିରୁତ୍ତମମ୍ ॥ ପ୍ରତିଯୁତୋ ଵରୁଣସ୍ଯ ପାଶଃ । ପ୍ରତ୍ଯସ୍ତୋ ଵରୁଣସ୍ଯ ପାଶଃ ॥ ଏଧୋ-ଽସ୍ଯେଧିଷୀମହି । ସମିଦସି ॥ 31 ॥
ତେଜୋ-ଽସି ତେଜୋ ମଯି ଧେହି ॥ ଅପୋ ଅନ୍ଵଚାରିଷମ୍ । ରସେନ ସମସୃକ୍ଷ୍ମହି । ପଯସ୍ଵାଗ୍ଂ ଅଗ୍ନ ଆ-ଽଗମମ୍ । ତ-ମ୍ମା ସଗ୍ଂସୃଜ ଵର୍ଚସା । ପ୍ରଜଯା ଚ ଧନେନ ଚ ॥ ସମାଵଵର୍ତି ପୃଥିଵୀ । ସମୁଷାଃ । ସମୁ ସୂର୍ଯଃ । ସମୁ ଵିଶ୍ଵମିଦ-ଞ୍ଜଗତ୍ । ଵୈଶ୍ଵାନର ଜ୍ଯୋତି-ର୍ଭୂଯାସମ୍ । ଵିଭୁ-ଙ୍କାମଂ-ଵ୍ଯଁଶ୍ନଵୈ ॥ ଭୂ-ସ୍ସ୍ଵାହା ॥ 32 ॥
ସୂର୍ଯୋ ମା ତସ୍ମାଦେନସଃ । ଵିଶ୍ଵା-ନ୍ମୁଞ୍ଚତ୍ଵଗ୍ଂହସଃ ॥ ଯଦ୍ଗ୍ରାମେ ଯଦରଣ୍ଯେ । ଯ-ଥ୍ସଭାଯାଂ-ଯଁଦିନ୍ଦ୍ରିଯେ । ଯଚ୍ଛୂଦ୍ରେ ଯଦର୍ଯେ । ଏନଶ୍ଚକୃମା ଵଯମ୍ । ଯଦେକସ୍ଯାଧି ଧର୍ମଣି । ତସ୍ଯାଵଯଜନମସି ॥ ଯଦାପୋ ଅଘ୍ନିଯା ଵରୁଣେତି ଶପାମହେ । ତତୋ ଵରୁଣ ନୋ ମୁଞ୍ଚ ॥ 29 ॥
ଅଵଭୃଥ ନିଚଙ୍କୁଣ ନିଚେରୁରସି ନିଚଙ୍କୁଣ । ଅଵ ଦେଵୈ-ର୍ଦେଵକୃତମେନୋ-ଽଯାଟ୍ । ଅଵ ମର୍ତ୍ଯୈର୍ମର୍ତ୍ଯକୃତମ୍ । ଉରୋରା ନୋ ଦେଵ ରିଷସ୍ପାହି ॥ ସୁମିତ୍ରା ନ ଆପ ଓଷଧଯ-ସ୍ସନ୍ତୁ । ଦୁର୍ମିତ୍ରାସ୍ତସ୍ମୈ ଭୂଯାସୁଃ । ଯୋ-ଽସ୍ମା-ନ୍ଦ୍ଵେଷ୍ଟି । ଯ-ଞ୍ଚ ଵଯ-ନ୍ଦ୍ଵିଷ୍ମଃ ॥ ଦ୍ରୁପଦାଦିଵେ-ନ୍ମୁମୁଚାନଃ । ସ୍ଵିନ୍ନ-ସ୍ସ୍ନାତ୍ଵୀ ମଲାଦିଵ ॥ 30 ॥
ପୂତ-ମ୍ପଵିତ୍ରେଣେଵାଜ୍ଯମ୍ । ଆପଃ ଶୁନ୍ଧନ୍ତୁ ମୈନସଃ ॥ ଉଦ୍ଵଯ-ନ୍ତମସସ୍ପରି । ପଶ୍ଯନ୍ତୋ ଜ୍ଯୋତିରୁତ୍ତରମ୍ । ଦେଵ-ନ୍ଦେଵତ୍ରା ସୂର୍ଯମ୍ । ଅଗନ୍ମ ଜ୍ଯୋତିରୁତ୍ତମମ୍ ॥ ପ୍ରତିଯୁତୋ ଵରୁଣସ୍ଯ ପାଶଃ । ପ୍ରତ୍ଯସ୍ତୋ ଵରୁଣସ୍ଯ ପାଶଃ ॥ ଏଧୋ-ଽସ୍ଯେଧିଷୀମହି । ସମିଦସି ॥ 31 ॥
ତେଜୋ-ଽସି ତେଜୋ ମଯି ଧେହି ॥ ଅପୋ ଅନ୍ଵଚାରିଷମ୍ । ରସେନ ସମସୃକ୍ଷ୍ମହି । ପଯସ୍ଵାଗ୍ଂ ଅଗ୍ନ ଆ-ଽଗମମ୍ । ତ-ମ୍ମା ସଗ୍ଂସୃଜ ଵର୍ଚସା । ପ୍ରଜଯା ଚ ଧନେନ ଚ ॥ ସମାଵଵର୍ତି ପୃଥିଵୀ । ସମୁଷାଃ । ସମୁ ସୂର୍ଯଃ । ସମୁ ଵିଶ୍ଵମିଦ-ଞ୍ଜଗତ୍ । ଵୈଶ୍ଵାନର ଜ୍ଯୋତି-ର୍ଭୂଯାସମ୍ । ଵିଭୁ-ଙ୍କାମଂ-ଵ୍ଯଁଶ୍ନଵୈ ॥ ଭୂ-ସ୍ସ୍ଵାହା ॥ 32 ॥
(ସ୍ଵପ୍ନ ଏନାଗ୍ଂସି ଚକୃମା ଵଯଂ - ମୁଞ୍ଚ - ମଲାଦିଵ - ସମିଦସି - ଜଗ-ତ୍ତ୍ରୀଣି ଚ) (ଅ. 6)
ଅନୁଵାକଂ 7 - ଐନ୍ଦ୍ରେ ପ୍ରଶ୍ନୌ ପ୍ରଯାଜାନାମେକାଦଶ ମୈତ୍ରାଵରୁଣପ୍ରୈଷାଃ
ଅନୁଵାକଂ 7 - ଐନ୍ଦ୍ରେ ପ୍ରଶ୍ନୌ ପ୍ରଯାଜାନାମେକାଦଶ ମୈତ୍ରାଵରୁଣପ୍ରୈଷାଃ
ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଥ୍ସମିଧେନ୍ଦ୍ର-ମିଡସ୍ପଦେ । ନାଭା ପୃଥିଵ୍ଯା ଅଧି । ଦିଵୋ ଵର୍ଷ୍ମନ୍-ଥ୍ସମିଦ୍ଧ୍ଯତେ । ଓଜିଷ୍ଠଶ୍ଚର୍ଷଣୀସହାନ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷତ୍ତନୂନପାତମ୍ । ଊତିଭି-ର୍ଜେତାର-ମପରାଜିତମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ର-ନ୍ଦେଵଗ୍ଂ ସୁଵର୍ଵିଦମ୍ । ପଥିଭି-ର୍ମଧୁମତ୍ତମୈଃ । ନରାଶଗ୍ଂସେନ ତେଜସା ॥ 33 ॥
ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଦିଡାଭି-ରିନ୍ଦ୍ର-ମୀଡିତମ୍ । ଆଜୁହ୍ଵାନ-ମମର୍ତ୍ଯମ୍ । ଦେଵୋ ଦେଵୈ-ସ୍ସଵୀର୍ଯଃ । ଵଜ୍ରହସ୍ତଃ ପୁରନ୍ଦରଃ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଦ୍ବରଃଇଷୀନ୍ଦ୍ର-ନ୍ନିଷଦ୍ଵରମ୍ । ଵୃଷଭ-ନ୍ନର୍ଯାପସମ୍ । ଵସୁଭୀ ରୁଦ୍ରୈରାଦିତ୍ଯୈଃ । ସଯୁଗ୍ଭି-ର୍ବରଃଇରା ଽସଦତ୍ ॥ 34 ॥
ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଦୋଜୋ ନ ଵୀର୍ଯମ୍ । ସହୋ ଦ୍ଵାର ଇନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧଯନ୍ନ୍ । ସୁପ୍ରାଯଣା ଵିଶ୍ରଯନ୍ତାମୃତାଵୃଧଃ । ଦ୍ଵାର ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ମୀଢୁଷେ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଦୁଷେ ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଧେନୂ । ସୁଦୁଘେ ମାତରୌ ମହୀ । ସଵାତରୌ ନ ତେଜସୀ । ଵଥ୍ସମିନ୍ଦ୍ର-ମଵର୍ଧତାମ୍ ॥ 35 ॥
ଵୀତାମାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଦ୍ଦୈଵ୍ଯା ହୋତାରା । ଭିଷଜା ସଖାଯା । ହଵିଷେନ୍ଦ୍ର-ମ୍ଭିଷଜ୍ଯତଃ । କଵୀ ଦେଵୌ ପ୍ରଚେତସୌ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଧତ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵୀତାମାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷତ୍ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀଃ । ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଧାତଵୋ-ଽପସଃ । ଇଡା ସରସ୍ଵତୀ ଭାରତୀ ॥ 36 ॥
ମହୀନ୍ଦ୍ରପତ୍ନୀର୍-ହଵିଷ୍ମତୀଃ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷତ୍ତ୍ଵଷ୍ଟାର-ମିନ୍ଦ୍ର-ନ୍ଦେଵମ୍ । ଭିଷଜଗ୍ଂ ସୁଯଜ-ଙ୍ଘୃତଶ୍ରିଯମ୍ । ପୁରୁରୂପଗ୍ଂ ସୁରେତସ-ମ୍ମଘୋନିମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵଷ୍ଟା ଦଧଦିନ୍ଦ୍ରିଯାଣି । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଦ୍ଵନସ୍ପତିମ୍ । ଶମିତାରଗ୍ଂ ଶତକ୍ରତୁମ୍ । ଧିଯୋ ଜୋଷ୍ଟାର-ମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ 37 ॥
ମଦ୍ଧ୍ଵା ସମଞ୍ଜନ୍ପଥିଭିଃ ସୁଗେଭିଃ । ସ୍ଵଦାତି ହଵ୍ଯ-ମ୍ମଧୁନା ଘୃତେନ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଦିନ୍ଦ୍ରଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵାହା-ଽଽଜ୍ଯସ୍ଯ । ସ୍ଵାହା ମେଦସଃ । ସ୍ଵାହା ସ୍ତୋକାନାମ୍ । ସ୍ଵାହା ସ୍ଵାହାକୃତୀନାମ୍ । ସ୍ଵାହା ହଵ୍ଯସୂକ୍ତୀନାମ୍ । ସ୍ଵାହା ଦେଵାଗ୍ଂ ଆଜ୍ଯପାନ୍ । ସ୍ଵାହେନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ହୋତ୍ରାଜ୍ଜୁଷାଣାଃ । ଇନ୍ଦ୍ର ଆଜ୍ଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ । ହୋତର୍ଯଜ ॥ 38 ॥
ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଦିଡାଭି-ରିନ୍ଦ୍ର-ମୀଡିତମ୍ । ଆଜୁହ୍ଵାନ-ମମର୍ତ୍ଯମ୍ । ଦେଵୋ ଦେଵୈ-ସ୍ସଵୀର୍ଯଃ । ଵଜ୍ରହସ୍ତଃ ପୁରନ୍ଦରଃ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଦ୍ବରଃଇଷୀନ୍ଦ୍ର-ନ୍ନିଷଦ୍ଵରମ୍ । ଵୃଷଭ-ନ୍ନର୍ଯାପସମ୍ । ଵସୁଭୀ ରୁଦ୍ରୈରାଦିତ୍ଯୈଃ । ସଯୁଗ୍ଭି-ର୍ବରଃଇରା ଽସଦତ୍ ॥ 34 ॥
ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଦୋଜୋ ନ ଵୀର୍ଯମ୍ । ସହୋ ଦ୍ଵାର ଇନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧଯନ୍ନ୍ । ସୁପ୍ରାଯଣା ଵିଶ୍ରଯନ୍ତାମୃତାଵୃଧଃ । ଦ୍ଵାର ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ମୀଢୁଷେ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଦୁଷେ ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଧେନୂ । ସୁଦୁଘେ ମାତରୌ ମହୀ । ସଵାତରୌ ନ ତେଜସୀ । ଵଥ୍ସମିନ୍ଦ୍ର-ମଵର୍ଧତାମ୍ ॥ 35 ॥
ଵୀତାମାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଦ୍ଦୈଵ୍ଯା ହୋତାରା । ଭିଷଜା ସଖାଯା । ହଵିଷେନ୍ଦ୍ର-ମ୍ଭିଷଜ୍ଯତଃ । କଵୀ ଦେଵୌ ପ୍ରଚେତସୌ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଧତ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵୀତାମାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷତ୍ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀଃ । ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଧାତଵୋ-ଽପସଃ । ଇଡା ସରସ୍ଵତୀ ଭାରତୀ ॥ 36 ॥
ମହୀନ୍ଦ୍ରପତ୍ନୀର୍-ହଵିଷ୍ମତୀଃ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷତ୍ତ୍ଵଷ୍ଟାର-ମିନ୍ଦ୍ର-ନ୍ଦେଵମ୍ । ଭିଷଜଗ୍ଂ ସୁଯଜ-ଙ୍ଘୃତଶ୍ରିଯମ୍ । ପୁରୁରୂପଗ୍ଂ ସୁରେତସ-ମ୍ମଘୋନିମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵଷ୍ଟା ଦଧଦିନ୍ଦ୍ରିଯାଣି । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଦ୍ଵନସ୍ପତିମ୍ । ଶମିତାରଗ୍ଂ ଶତକ୍ରତୁମ୍ । ଧିଯୋ ଜୋଷ୍ଟାର-ମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ 37 ॥
ମଦ୍ଧ୍ଵା ସମଞ୍ଜନ୍ପଥିଭିଃ ସୁଗେଭିଃ । ସ୍ଵଦାତି ହଵ୍ଯ-ମ୍ମଧୁନା ଘୃତେନ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଦିନ୍ଦ୍ରଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵାହା-ଽଽଜ୍ଯସ୍ଯ । ସ୍ଵାହା ମେଦସଃ । ସ୍ଵାହା ସ୍ତୋକାନାମ୍ । ସ୍ଵାହା ସ୍ଵାହାକୃତୀନାମ୍ । ସ୍ଵାହା ହଵ୍ଯସୂକ୍ତୀନାମ୍ । ସ୍ଵାହା ଦେଵାଗ୍ଂ ଆଜ୍ଯପାନ୍ । ସ୍ଵାହେନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ହୋତ୍ରାଜ୍ଜୁଷାଣାଃ । ଇନ୍ଦ୍ର ଆଜ୍ଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ । ହୋତର୍ଯଜ ॥ 38 ॥
(ତେଜସା-ଽସଦ-ଦଵର୍ଧତାଂ-ଭାରତୀ-ନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଜୁଷାଣା ଦ୍ଵେ ଚ) (ଅ. 7)
(ସମିଧେନ୍ଦ୍ର-ନ୍ତନୂନପାତମିଡାଭି-ର୍ବର୍ହିଷ୍ଯୋଜ ଉଷେ ଦୈଵ୍ଯା ତିସ୍ରସ୍ତ୍ଵଷ୍ଟାରଂ-ଵଁନସ୍ପତିମିନ୍ଦ୍ରମ୍ । ସମିଧେନ୍ଦ୍ର-ଞ୍ଚତୁର୍ଵେତ୍ଵେକୋ ଵିଯନ୍ତୁ ଦ୍ଵିର୍ଵୀତାମେକୋ ଵିଯନ୍ତୁ ଦ୍ଵିର୍ଵେତ୍ଵେକୋ ଵିଯନ୍ତୁ ହୋତର୍ଯଜ )
ଅନୁଵାକଂ 8 - ଐନ୍ଦ୍ରେ ପ୍ରଶ୍ନୌ ପ୍ରଯାଜଯାଜ୍ଯାଃ
(ସମିଧେନ୍ଦ୍ର-ନ୍ତନୂନପାତମିଡାଭି-ର୍ବର୍ହିଷ୍ଯୋଜ ଉଷେ ଦୈଵ୍ଯା ତିସ୍ରସ୍ତ୍ଵଷ୍ଟାରଂ-ଵଁନସ୍ପତିମିନ୍ଦ୍ରମ୍ । ସମିଧେନ୍ଦ୍ର-ଞ୍ଚତୁର୍ଵେତ୍ଵେକୋ ଵିଯନ୍ତୁ ଦ୍ଵିର୍ଵୀତାମେକୋ ଵିଯନ୍ତୁ ଦ୍ଵିର୍ଵେତ୍ଵେକୋ ଵିଯନ୍ତୁ ହୋତର୍ଯଜ )
ଅନୁଵାକଂ 8 - ଐନ୍ଦ୍ରେ ପ୍ରଶ୍ନୌ ପ୍ରଯାଜଯାଜ୍ଯାଃ
ସମିଦ୍ଧ ଇନ୍ଦ୍ର ଉଷସାମନୀକେ । ପୁରୋରୁଚା ପୂର୍ଵକୃଦ୍ଵାଵୃଧାନଃ । ତ୍ରିଭିର୍ଦେଵୈସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶତା ଵଜ୍ରବାହୁଃ । ଜଘାନ ଵୃତ୍ରଂ-ଵିଁ ଦୁରୋ ଵଵାର ॥ ନରାଶଗ୍ଂସଃ ପ୍ରତି ଶୂରୋ ମିମାନଃ । ତନୂନପାତ୍-ପ୍ରତି ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଧାମ । ଗୋଭି-ର୍ଵପାଵା-ନ୍ମଧୁନା ସମଞ୍ଜନ୍ନ୍ । ହିରଣ୍ଯୈଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରୀ ଯଜତି ପ୍ରଚେତାଃ ॥ ଈଡିତୋ ଦେଵୈର୍ହରିଵାଗ୍ଂ ଅଭିଷ୍ଟିଃ । ଆଜୁହ୍ଵାନୋ ହଵିଷା ଶର୍ଧମାନଃ ॥ 39 ॥
ପୁରଦଂରୋ ମଘଵାନ୍. ଵଜ୍ରବାହୁଃ । ଆଯାତୁ ଯଜ୍ଞମୁପ ନୋ ଜୁଷାଣଃ ॥ ଜୁଷାଣୋ ବରଃଇର୍ହରିଵାନ୍ନ ଇନ୍ଦ୍ରଃ । ପ୍ରାଚୀନଗ୍ଂ ସୀଦତ୍ପ୍ରଦିଶା ପୃଥିଵ୍ଯାଃ । ଉରୁଵ୍ଯଚାଃ ପ୍ରଥମାନଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯୋନମ୍ । ଆଦିତ୍ଯୈରକ୍ତଂ-ଵଁସୁଭି-ସ୍ସଜୋଷାଃ ॥ ଇନ୍ଦ୍ର-ନ୍ଦୁରଃ କଵଷ୍ଯୋ ଧାଵମାନାଃ । ଵୃଷାଣଂ-ଯଁନ୍ତୁ ଜନଯ-ସ୍ସୁପତ୍ନୀଃ । ଦ୍ଵାରୋ ଦେଵୀରଭିତୋ ଵିଶ୍ରଯନ୍ତାମ୍ । ସୁଵୀରା ଵୀର-ମ୍ପ୍ରଥମାନା ମହୋଭିଃ ॥ 40 ॥
ଉଷାସା ନକ୍ତା ବୃହତୀ ବୃହନ୍ତମ୍ । ପଯସ୍ଵତୀ ସୁଦୁଘେ ଶୂରମିନ୍ଦ୍ରମ୍ । ପେଶସ୍ଵତୀ ତନ୍ତୁନା ସଂଵ୍ଯଁଯନ୍ତୀ । ଦେଵାନା-ନ୍ଦେଵଂ-ଯଁଜତ-ସ୍ସୁରୁକ୍ମେ ॥ ଦୈଵ୍ଯା ମିମାନା ମନସା ପୁରୁତ୍ରା । ହୋତାରାଵିନ୍ଦ୍ର-ମ୍ପ୍ରଥମା ସୁଵାଚା । ମୂର୍ଧନ୍. ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ମଧୁନା ଦଧାନା । ପ୍ରାଚୀନ-ଞ୍ଜ୍ଯୋତିର୍ହଵିଷା ଵୃଧାତଃ ॥ ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀର୍ହଵିଷା ଵର୍ଧମାନାଃ । ଇନ୍ଦ୍ର-ଞ୍ଜୁଷାଣା ଵୃଷଣ-ନ୍ନ ପତ୍ନୀଃ ॥ 41 ॥
ଅଚ୍ଛିନ୍ନ-ନ୍ତନ୍ତୁ-ମ୍ପଯସା ସରସ୍ଵତୀ । ଇଡା ଦେଵୀ ଭାରତୀ ଵିଶ୍ଵତୂର୍ତିଃ ॥ ତ୍ଵଷ୍ଟା ଦଧଦିନ୍ଦ୍ରାଯ ଶୁଷ୍ମମ୍ । ଅପାକୋ-ଽଚିଷ୍ଟୁର୍ଯଶସେ ପୁରୂଣି । ଵୃଷା ଯଜନ୍ ଵୃଷଣ-ମ୍ଭୂରିରେତାଃ । ମୂର୍ଧନ୍. ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ସମନକ୍ତୁ ଦେଵାନ୍ ॥ ଵନସ୍ପତି-ରଵସୃଷ୍ଟୋ ନ ପାଶୈଃ । ତ୍ମନ୍ଯା ସମଞ୍ଜଞ୍ଛମିତା ନ ଦେଵଃ । ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ହଵ୍ଯୈର୍ଜଠର-ମ୍ପୃଣାନଃ । ସ୍ଵଦାତି ହଵ୍ଯ-ମ୍ମଧୁନା ଘୃତେନ ॥ ସ୍ତୋକାନାମିନ୍ଦୁ-ମ୍ପ୍ରତି ଶୂର ଇନ୍ଦ୍ରଃ । ଵୃଷାଯମାଣୋ ଵୃଷଭ-ସ୍ତୁରାଷାଟ୍ । ଘୃତପ୍ରୁଷା ମଧୁନା ହଵ୍ଯମୁନ୍ଦନ୍ନ୍ । ମୂର୍ଧନ୍. ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଜୁଷତାଗ୍ ସ୍ଵାହା ॥ 42 ॥
ପୁରଦଂରୋ ମଘଵାନ୍. ଵଜ୍ରବାହୁଃ । ଆଯାତୁ ଯଜ୍ଞମୁପ ନୋ ଜୁଷାଣଃ ॥ ଜୁଷାଣୋ ବରଃଇର୍ହରିଵାନ୍ନ ଇନ୍ଦ୍ରଃ । ପ୍ରାଚୀନଗ୍ଂ ସୀଦତ୍ପ୍ରଦିଶା ପୃଥିଵ୍ଯାଃ । ଉରୁଵ୍ଯଚାଃ ପ୍ରଥମାନଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯୋନମ୍ । ଆଦିତ୍ଯୈରକ୍ତଂ-ଵଁସୁଭି-ସ୍ସଜୋଷାଃ ॥ ଇନ୍ଦ୍ର-ନ୍ଦୁରଃ କଵଷ୍ଯୋ ଧାଵମାନାଃ । ଵୃଷାଣଂ-ଯଁନ୍ତୁ ଜନଯ-ସ୍ସୁପତ୍ନୀଃ । ଦ୍ଵାରୋ ଦେଵୀରଭିତୋ ଵିଶ୍ରଯନ୍ତାମ୍ । ସୁଵୀରା ଵୀର-ମ୍ପ୍ରଥମାନା ମହୋଭିଃ ॥ 40 ॥
ଉଷାସା ନକ୍ତା ବୃହତୀ ବୃହନ୍ତମ୍ । ପଯସ୍ଵତୀ ସୁଦୁଘେ ଶୂରମିନ୍ଦ୍ରମ୍ । ପେଶସ୍ଵତୀ ତନ୍ତୁନା ସଂଵ୍ଯଁଯନ୍ତୀ । ଦେଵାନା-ନ୍ଦେଵଂ-ଯଁଜତ-ସ୍ସୁରୁକ୍ମେ ॥ ଦୈଵ୍ଯା ମିମାନା ମନସା ପୁରୁତ୍ରା । ହୋତାରାଵିନ୍ଦ୍ର-ମ୍ପ୍ରଥମା ସୁଵାଚା । ମୂର୍ଧନ୍. ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ମଧୁନା ଦଧାନା । ପ୍ରାଚୀନ-ଞ୍ଜ୍ଯୋତିର୍ହଵିଷା ଵୃଧାତଃ ॥ ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀର୍ହଵିଷା ଵର୍ଧମାନାଃ । ଇନ୍ଦ୍ର-ଞ୍ଜୁଷାଣା ଵୃଷଣ-ନ୍ନ ପତ୍ନୀଃ ॥ 41 ॥
ଅଚ୍ଛିନ୍ନ-ନ୍ତନ୍ତୁ-ମ୍ପଯସା ସରସ୍ଵତୀ । ଇଡା ଦେଵୀ ଭାରତୀ ଵିଶ୍ଵତୂର୍ତିଃ ॥ ତ୍ଵଷ୍ଟା ଦଧଦିନ୍ଦ୍ରାଯ ଶୁଷ୍ମମ୍ । ଅପାକୋ-ଽଚିଷ୍ଟୁର୍ଯଶସେ ପୁରୂଣି । ଵୃଷା ଯଜନ୍ ଵୃଷଣ-ମ୍ଭୂରିରେତାଃ । ମୂର୍ଧନ୍. ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ସମନକ୍ତୁ ଦେଵାନ୍ ॥ ଵନସ୍ପତି-ରଵସୃଷ୍ଟୋ ନ ପାଶୈଃ । ତ୍ମନ୍ଯା ସମଞ୍ଜଞ୍ଛମିତା ନ ଦେଵଃ । ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ହଵ୍ଯୈର୍ଜଠର-ମ୍ପୃଣାନଃ । ସ୍ଵଦାତି ହଵ୍ଯ-ମ୍ମଧୁନା ଘୃତେନ ॥ ସ୍ତୋକାନାମିନ୍ଦୁ-ମ୍ପ୍ରତି ଶୂର ଇନ୍ଦ୍ରଃ । ଵୃଷାଯମାଣୋ ଵୃଷଭ-ସ୍ତୁରାଷାଟ୍ । ଘୃତପ୍ରୁଷା ମଧୁନା ହଵ୍ଯମୁନ୍ଦନ୍ନ୍ । ମୂର୍ଧନ୍. ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଜୁଷତାଗ୍ ସ୍ଵାହା ॥ 42 ॥
(ଶର୍ଧମାନୋ - ମହୋଭିଃ - ପତ୍ନୀ--ର୍ ଘୃତେନ ଚତ୍ଵାରି ଚ) (ଅ. 8)
ଅନୁଵାକଂ 9 - ଐନ୍ଦ୍ରେ ପ୍ରଶ୍ନୌ ଵପାଦୀନାଂ-ଯାଁଜ୍ଯାନୁଵାକ୍ଯାଃ
ଅନୁଵାକଂ 9 - ଐନ୍ଦ୍ରେ ପ୍ରଶ୍ନୌ ଵପାଦୀନାଂ-ଯାଁଜ୍ଯାନୁଵାକ୍ଯାଃ
ଆଚର୍ଷଣିପ୍ରା ଵୃଷଭୋ ଜନାନାମ୍ । ରାଜା କୃଷ୍ଟୀନା-ମ୍ପୁରୁହୂତ ଇନ୍ଦ୍ରଃ । ସ୍ତୁତ-ଶ୍ଶ୍ରଵସ୍ଯନ୍ନଵସୋପମଦ୍ରିକ୍ । ଯୁକ୍ତ୍ଵା ହରୀ ଵୃଷଣା ଽଽଯାହ୍ଯର୍ଵାମ୍ ॥, ଵିଵେଷ ଯନ୍ମା ଧିଷଣା ଜଜାନ ସ୍ତଵୈ ପୁରା ପାର୍ଯାଦିନ୍ଦ୍ର ମହ୍ନଃ । ଅଗ୍ଂହସୋ ଯତ୍ର ପୀପରଦ୍ଯଥା ନୋ ନାଵେଵ ଯାନ୍ତ ମୁଭଯେ ହଵନ୍ତେ ॥॥ ତଗ୍ଂ ସଧ୍ରୀଚୀରୂତଯୋ ଵୃଷ୍ଣିଯାନି । ପୌଗ୍ଗ୍ସ୍ଯାନି ନିଯୁତଃ ସଶ୍ଚୁରିନ୍ଦ୍ରମ୍ । ସମୁଦ୍ର-ନ୍ନ ସିନ୍ଧଵ ଉକ୍ଥଶୁଷ୍ମାଃ । ଉରୁଵ୍ଯଚସଗିଂର ଆଵିଶନ୍ତି ॥॥ ସତ୍ଯମିତ୍ତନ୍ନ ତ୍ଵାଵାଗ୍ଂ ଅନ୍ଯୋ ଅସ୍ତି । ଇନ୍ଦ୍ର ଦେଵୋ ନ ମର୍ତ୍ଯୋ ଜ୍ଯାଯାନ୍ । ଅହନ୍ନହି-ମ୍ପରିଶଯାନମର୍ଣଃ । ଅଵାସୃଜୋ-ଽପୋ ଅଚ୍ଛା ସମୁଦ୍ରମ୍ ॥ ପ୍ରସସାହିଷେ ପୁରୁହୂତ ଶତ୍ରୂନ୍ । ଜ୍ଯେଷ୍ଠସ୍ତେ ଶୁଷ୍ମ ଇହ ରାତିରସ୍ତୁ । ଇନ୍ଦ୍ରାଭର ଦକ୍ଷିଣେନା ଵସୂନି । ପତି-ସ୍ସିନ୍ଧୂନାମସି ରେଵତୀନାମ୍ ॥ ସ ଶେଵୃଧମଧିଧା ଦ୍ଯୁମ୍ନମସ୍ମେ । ମହି କ୍ଷତ୍ର-ଞ୍ଜନାଷାଡିନ୍ଦ୍ର ତଵ୍ଯମ୍ । ରକ୍ଷା ଚ ନୋ ମଘୋନଃ ପାହି ସୂରୀନ୍ । ରାଯେ ଚ ନ-ସ୍ସ୍ଵପତ୍ଯା ଇଷେ ଧାଃ ॥ 43 ॥
(ରେଵତୀନା-ଞ୍ଚତ୍ଵାରି ଚ) (ଅ. 9)
ଅନୁଵାକଂ 10 - ଐନ୍ଦ୍ରେ ପ୍ରଶ୍ନୌ ଅନୁଯାଜାନାମେକାଦଶ ମୈତ୍ରାଵରୁଣପ୍ରୈଷାଃ
ଅନୁଵାକଂ 10 - ଐନ୍ଦ୍ରେ ପ୍ରଶ୍ନୌ ଅନୁଯାଜାନାମେକାଦଶ ମୈତ୍ରାଵରୁଣପ୍ରୈଷାଃ
ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହିରିନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସୁଦେଵ-ନ୍ଦେଵୈଃ । ଵୀରଵ-ଥ୍ସ୍ତୀର୍ଣଂ-ଵେଁଦ୍ଯାମଵର୍ଧଯତ୍ । ଵସ୍ତୋର୍ଵୃତ-ମ୍ପ୍ରାକ୍ତୋର୍ଭୃତମ୍ । ରାଯା ବର୍ହିଷ୍ମତୋ-ଽତ୍ଯଗାତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵୀର୍ଦ୍ଵାର ଇନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସଙ୍ଘାତେ । ଵିଡ୍ଵୀର୍ଯାମନ୍ନଵର୍ଧଯନ୍ନ୍ । ଆ ଵଥ୍ସେନ ତରୁଣେନ କୁମାରେଣ ଚ ମୀଵିତା ଅପାର୍ଵାଣମ୍ । ରେଣୁକକାଟ-ନ୍ନୁଦନ୍ତାମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ 44 ॥
ଦେଵୀ ଉଷାସା ନକ୍ତା । ଇନ୍ଦ୍ରଂ-ଯଁଜ୍ଞେ ପ୍ରଯତ୍ଯହ୍ଵେତାମ୍ । ଦୈଵୀର୍ଵିଶଃ ପ୍ରାଯାସିଷ୍ଟାମ୍ । ସୁପ୍ରୀତେ ସୁଧିତେ ଅଭୂତାମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵୀତାଂ-ଯଁଜ ॥ ଦେଵୀ ଜୋଷ୍ଟ୍ରୀ ଵସୁଧିତୀ । ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧତାମ୍ । ଅଯାଵ୍ଯନ୍ଯା-ଽଘା ଦ୍ଵେଷାଗ୍ଂସି । ଆ-ଽନ୍ଯା ଵାକ୍ଷୀ-ଦ୍ଵସୁ ଵାର୍ଯାଣି । ଯଜମାନାଯ ଶିକ୍ଷିତେ ॥ 45 ॥
ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵୀତାଂ-ଯଁଜ ॥ ଦେଵୀ ଊର୍ଜାହୁତୀ ଦୁଘେ ସୁଦୁଘେ । ପଯସେନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧତାମ୍ । ଇଷମୂର୍ଜମନ୍ଯା ଽଵାକ୍ଷୀତ୍ । ସଗ୍ଧିଗ୍ଂ ସପୀତିମନ୍ଯା । ନଵେନ ପୂର୍ଵ-ନ୍ଦଯମାନେ । ପୁରାଣେନ ନଵମ୍ । ଅଧାତା-ମୂର୍ଜମୂର୍ଜାହୁତୀ ଵସୁ ଵାର୍ଯାଣି । ଯଜମାନାଯ ଶିକ୍ଷିତେ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵୀତାଂ-ଯଁଜ ॥ 46 ॥
ଦେଵା ଦୈଵ୍ଯା ହୋତାରା । ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧତାମ୍ । ହତାଘଶଗ୍ଂ ସାଵାଭାର୍ଷ୍ଟାଂ-ଵଁସୁ ଵାର୍ଯାଣି । ଯଜମାନାଯ ଶିକ୍ଷିତୌ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵୀତାଂ-ଯଁଜ ॥ ଦେଵୀସ୍ତିସ୍ରସ୍ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀଃ । ପତିମିନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧଯନ୍ନ୍ । ଅସ୍ପୃକ୍ଷଦ୍ଭାରତୀ ଦିଵମ୍ । ରୁଦ୍ରୈର୍ଯଜ୍ଞଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତୀ । ଇଡା ଵସୁମତୀ ଗୃହାନ୍ ॥ 47 ॥
ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନରାଶଗ୍ଂସଃ । ତ୍ରିଵରୂଥ-ସ୍ତ୍ରିଵନ୍ଧୁରଃ । ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧଯତ୍ । ଶତେନ ଶିତିପୃଷ୍ଠାନାମାହିତଃ । ସହସ୍ରେଣ ପ୍ରଵର୍ତତେ । ମିତ୍ରାଵରୁଣେଦସ୍ଯ ହୋତ୍ରମର୍ହତଃ । ବୃହସ୍ପତିଃ ସ୍ତୋତ୍ରମ୍ । ଅଶ୍ଵିନା-ଽଽଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯଵମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ 48 ॥
ଦେଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵନସ୍ପତିଃ । ହିରଣ୍ଯପର୍ଣୋ ମଧୁଶାଖ-ସ୍ସୁପିପ୍ପଲଃ । ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧଯତ୍ । ଦିଵମଗ୍ରେଣାପ୍ରାତ୍ । ଆ-ଽନ୍ତରିକ୍ଷ-ମ୍ପୃଥିଵୀମଦୃଗ୍ଂହୀତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵ-ମ୍ବରଃଇର୍ଵାରିତୀନାମ୍ । ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧଯତ୍ । ସ୍ଵାସସ୍ଥ-ମିନ୍ଦ୍ରେଣାସନ୍ନମ୍ । ଅନ୍ଯା ବର୍ହୀଗ୍ଷ୍ଯଭ୍ଯଭୂତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵୋ ଅଗ୍ନି-ସ୍ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃତ୍ । ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧଯତ୍ । ସ୍ଵିଷ୍ଟ-ଙ୍କୁର୍ଵନ୍-ଥ୍ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃତ୍ । ସ୍ଵିଷ୍ଟମଦ୍ଯ କରୋତୁ ନଃ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ 49 ॥
ଦେଵୀ ଉଷାସା ନକ୍ତା । ଇନ୍ଦ୍ରଂ-ଯଁଜ୍ଞେ ପ୍ରଯତ୍ଯହ୍ଵେତାମ୍ । ଦୈଵୀର୍ଵିଶଃ ପ୍ରାଯାସିଷ୍ଟାମ୍ । ସୁପ୍ରୀତେ ସୁଧିତେ ଅଭୂତାମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵୀତାଂ-ଯଁଜ ॥ ଦେଵୀ ଜୋଷ୍ଟ୍ରୀ ଵସୁଧିତୀ । ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧତାମ୍ । ଅଯାଵ୍ଯନ୍ଯା-ଽଘା ଦ୍ଵେଷାଗ୍ଂସି । ଆ-ଽନ୍ଯା ଵାକ୍ଷୀ-ଦ୍ଵସୁ ଵାର୍ଯାଣି । ଯଜମାନାଯ ଶିକ୍ଷିତେ ॥ 45 ॥
ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵୀତାଂ-ଯଁଜ ॥ ଦେଵୀ ଊର୍ଜାହୁତୀ ଦୁଘେ ସୁଦୁଘେ । ପଯସେନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧତାମ୍ । ଇଷମୂର୍ଜମନ୍ଯା ଽଵାକ୍ଷୀତ୍ । ସଗ୍ଧିଗ୍ଂ ସପୀତିମନ୍ଯା । ନଵେନ ପୂର୍ଵ-ନ୍ଦଯମାନେ । ପୁରାଣେନ ନଵମ୍ । ଅଧାତା-ମୂର୍ଜମୂର୍ଜାହୁତୀ ଵସୁ ଵାର୍ଯାଣି । ଯଜମାନାଯ ଶିକ୍ଷିତେ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵୀତାଂ-ଯଁଜ ॥ 46 ॥
ଦେଵା ଦୈଵ୍ଯା ହୋତାରା । ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧତାମ୍ । ହତାଘଶଗ୍ଂ ସାଵାଭାର୍ଷ୍ଟାଂ-ଵଁସୁ ଵାର୍ଯାଣି । ଯଜମାନାଯ ଶିକ୍ଷିତୌ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵୀତାଂ-ଯଁଜ ॥ ଦେଵୀସ୍ତିସ୍ରସ୍ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀଃ । ପତିମିନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧଯନ୍ନ୍ । ଅସ୍ପୃକ୍ଷଦ୍ଭାରତୀ ଦିଵମ୍ । ରୁଦ୍ରୈର୍ଯଜ୍ଞଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତୀ । ଇଡା ଵସୁମତୀ ଗୃହାନ୍ ॥ 47 ॥
ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନରାଶଗ୍ଂସଃ । ତ୍ରିଵରୂଥ-ସ୍ତ୍ରିଵନ୍ଧୁରଃ । ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧଯତ୍ । ଶତେନ ଶିତିପୃଷ୍ଠାନାମାହିତଃ । ସହସ୍ରେଣ ପ୍ରଵର୍ତତେ । ମିତ୍ରାଵରୁଣେଦସ୍ଯ ହୋତ୍ରମର୍ହତଃ । ବୃହସ୍ପତିଃ ସ୍ତୋତ୍ରମ୍ । ଅଶ୍ଵିନା-ଽଽଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯଵମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ 48 ॥
ଦେଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵନସ୍ପତିଃ । ହିରଣ୍ଯପର୍ଣୋ ମଧୁଶାଖ-ସ୍ସୁପିପ୍ପଲଃ । ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧଯତ୍ । ଦିଵମଗ୍ରେଣାପ୍ରାତ୍ । ଆ-ଽନ୍ତରିକ୍ଷ-ମ୍ପୃଥିଵୀମଦୃଗ୍ଂହୀତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵ-ମ୍ବରଃଇର୍ଵାରିତୀନାମ୍ । ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧଯତ୍ । ସ୍ଵାସସ୍ଥ-ମିନ୍ଦ୍ରେଣାସନ୍ନମ୍ । ଅନ୍ଯା ବର୍ହୀଗ୍ଷ୍ଯଭ୍ଯଭୂତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵୋ ଅଗ୍ନି-ସ୍ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃତ୍ । ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧଯତ୍ । ସ୍ଵିଷ୍ଟ-ଙ୍କୁର୍ଵନ୍-ଥ୍ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃତ୍ । ସ୍ଵିଷ୍ଟମଦ୍ଯ କରୋତୁ ନଃ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ 49 ॥
(ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ - ଶିକ୍ଷିତେ - ଶିକ୍ଷିତେ ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵୀତାଂ-ଯଁଜ-ଗୃହାନ୍.-ଵେତୁ ଯଜା-ଭୂ-ଥ୍ଷଟ୍ଚ) (ଅ. 10)
ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହି-ର୍ଦେଵୀର୍ଦ୍ଵାରୋ ଦେଵୀ ଉଷାସା ନକ୍ତା ଦେଵୀ ଜୋଷ୍ଟ୍ରୀ ଦେଵୀ ଊର୍ଜାହୁତୀ ଦେଵା ଦୈଵ୍ଯା ହୋତାରା ଶିକ୍ଷିତୌ ଦେଵୀସ୍ତିସ୍ରସ୍ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀଃ ପତି-ନ୍ଦେଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନରାଶଗ୍ଂସୋ ଦେଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵନସ୍ପତି-ର୍ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହିର୍ଵାରିତୀନା-ନ୍ଦେଵୋ ଅଗ୍ନି-ସ୍ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃ-ଦ୍ଦେଵମ୍ । ଵେତୁ ଵିଯନ୍ତୁ ଚତୁର୍ଵୀତାମେକୋ ଵିଯନ୍ତୁ ଚତୁର୍ଵେତୁ । ଅଵର୍ଧଯଦଵର୍ଧଯ-ନ୍ତ୍ରିରଵର୍ଧତାମେକୋ ଽଵର୍ଧଯଗ୍ଗ୍ ଶ୍ଚତୁରଵର୍ଧଯତ୍ । ଵସ୍ତୋରା ଵଥ୍ସେନ ଦୈଵୀରଯାଵୀଷଗ୍ଂ ହତାସ୍ପୃକ୍ଷଚ୍ଛତେନ ଦିଵମିନ୍ଦ୍ରଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵାସସ୍ଥଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵିଷ୍ଟମ୍ । ଶିକ୍ଷିତେ ଶିକ୍ଷିତେ ଶିକ୍ଷିତୌ ।
ଅନୁଵାକଂ 11 - ପଶୁତ୍ରଯେ ପ୍ରଯ ଜାର୍ଥା ମୈତ୍ରାଵରୁଣପ୍ରୈଷାଃ
ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହି-ର୍ଦେଵୀର୍ଦ୍ଵାରୋ ଦେଵୀ ଉଷାସା ନକ୍ତା ଦେଵୀ ଜୋଷ୍ଟ୍ରୀ ଦେଵୀ ଊର୍ଜାହୁତୀ ଦେଵା ଦୈଵ୍ଯା ହୋତାରା ଶିକ୍ଷିତୌ ଦେଵୀସ୍ତିସ୍ରସ୍ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀଃ ପତି-ନ୍ଦେଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନରାଶଗ୍ଂସୋ ଦେଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵନସ୍ପତି-ର୍ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହିର୍ଵାରିତୀନା-ନ୍ଦେଵୋ ଅଗ୍ନି-ସ୍ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃ-ଦ୍ଦେଵମ୍ । ଵେତୁ ଵିଯନ୍ତୁ ଚତୁର୍ଵୀତାମେକୋ ଵିଯନ୍ତୁ ଚତୁର୍ଵେତୁ । ଅଵର୍ଧଯଦଵର୍ଧଯ-ନ୍ତ୍ରିରଵର୍ଧତାମେକୋ ଽଵର୍ଧଯଗ୍ଗ୍ ଶ୍ଚତୁରଵର୍ଧଯତ୍ । ଵସ୍ତୋରା ଵଥ୍ସେନ ଦୈଵୀରଯାଵୀଷଗ୍ଂ ହତାସ୍ପୃକ୍ଷଚ୍ଛତେନ ଦିଵମିନ୍ଦ୍ରଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵାସସ୍ଥଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵିଷ୍ଟମ୍ । ଶିକ୍ଷିତେ ଶିକ୍ଷିତେ ଶିକ୍ଷିତୌ ।
ଅନୁଵାକଂ 11 - ପଶୁତ୍ରଯେ ପ୍ରଯ ଜାର୍ଥା ମୈତ୍ରାଵରୁଣପ୍ରୈଷାଃ
ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଥ୍ସମିଧା-ଽଗ୍ନି-ମିଡସ୍ପଦେ । ଅଶ୍ଵିନେନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତୀମ୍ । ଅଜୋ ଧୂମ୍ରୋ ନ ଗୋଧୂମୈଃ କ୍ଵଲୈର୍ଭେଷଜମ୍ । ମଧୁ ଶଷ୍ପୈର୍ନ ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷତ୍ତନୂନପା-ଥ୍ସରସ୍ଵତୀ । ଅଵିର୍ମେଷୋ ନ ଭେଷଜମ୍ । ପଥା ମଧୁମତା ଽଽଭରନ୍ନ୍ । ଅଶ୍ଵିନେନ୍ଦ୍ରାଯ ଵୀର୍ଯମ୍ ॥ 50 ॥
ବଦରୈରୁପଵାକାଭି-ର୍ଭେଷଜ-ନ୍ତୋକ୍ମଭିଃ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷନ୍ନରାଶଗ୍ଂସନ-ନ୍ନଗ୍ନହୁମ୍ । ପତିଗ୍ଂ ସୁରାଯୈ ଭେଷଜମ୍ । ମେଷ-ସ୍ସରସ୍ଵତୀ ଭିଷକ୍ । ରଥୋ ନ ଚନ୍ଦ୍ର୍ଯଶ୍ଵିନୋର୍ଵପା ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଵୀର୍ଯମ୍ । ବଦରୈରୁପଵାକାଭି-ର୍ଭେଷଜ-ନ୍ତୋକ୍ମଭିଃ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ 51 ॥
ହୋତା ଯକ୍ଷଦିଡେଡିତ ଆଜୁହ୍ଵାନ-ସ୍ସରସ୍ଵତୀମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ର-ମ୍ବଲେନ ଵର୍ଧଯନ୍ନ୍ । ଋଷଭେଣ ଗଵେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଅଶ୍ଵିନେନ୍ଦ୍ରାଯ ଵୀର୍ଯମ୍ । ଯଵୈଃ କର୍କନ୍ଧୁଭିଃ । ମଧୁ ଲାଜୈର୍ନ ମାସରମ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଦ୍ବରଃଇ-ସ୍ସୁଷ୍ଟରୀମୋ-ଽର୍ଣମ୍ରଦାଃ । ଭିଷନ୍ନାସତ୍ଯା ॥ 52 ॥
ଭିଷଜା-ଽଶ୍ଵିନା-ଽଶ୍ଵା ଶିଶୁମତୀ । ଭିଷଗ୍ଧେନୁ-ସ୍ସରସ୍ଵତୀ । ଭିଷଗ୍ଦୁହ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଭେଷଜମ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଦ୍ଦୁରୋ ଦିଶଃ । କଵଷ୍ଯୋ ନ ଵ୍ଯଚସ୍ଵତୀଃ । ଅଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ନ୍ନ ଦୁରୋ ଦିଶଃ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନ ରୋଦସୀ ଦୁଘେ । ଦୁହେ କାମାନ୍-ଥ୍ସରସ୍ଵତୀ ॥ 53 ॥
ଅଶ୍ଵିନେନ୍ଦ୍ରାଯ ଭେଷଜମ୍ । ଶୁକ୍ର-ନ୍ନ ଜ୍ଯୋତିରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଥ୍ସୁପେଶସୋଷେ ନକ୍ତ-ନ୍ଦିଵା । ଅଶ୍ଵିନା ସଞ୍ଜାନାନେ । ସମଞ୍ଜାତେ ସରସ୍ଵତ୍ଯା । ତ୍ଵିଷିମିନ୍ଦ୍ରେ ନ ଭେଷଜମ୍ । ଶ୍ଯେନୋ ନ ରଜସା ହୃଦା । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ ॥ 54 ॥
ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଦ୍ଦୈଵ୍ଯା ହୋତାରା ଭିଷଜା-ଽଶ୍ଵିନା । ଇନ୍ଦ୍ର-ନ୍ନ ଜାଗୃଵୀ ଦିଵା ନକ୍ତ-ନ୍ନ ଭେଷଜୈଃ । ଶୂଷଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତୀ ଭିଷକ୍ । ସୀସେନ ଦୁହ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ତ୍ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀର୍ନ ଭେଷଜମ୍ । ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଧାତଵୋ-ଽପସଃ । ରୂପମିନ୍ଦ୍ରେ ହିରଣ୍ଯଯମ୍ ॥ 55 ॥
ଅଶ୍ଵିନେଡା ନ ଭାରତୀ । ଵାଚା ସରସ୍ଵତୀ । ମହ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷତ୍ତ୍ଵଷ୍ଟାର-ମିନ୍ଦ୍ରମଶ୍ଵିନା । ଭିଷଜ-ନ୍ନ ସରସ୍ଵତୀମ୍ । ଓଜୋ ନ ଜୂତିରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵୃକୋ ନ ରଭସୋ ଭିଷକ୍ । ଯଶ-ସ୍ସୁରଯା ଭେଷଜମ୍ ॥ 56 ॥
ଶ୍ରିଯା ନ ମାସରମ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଦ୍ଵନସ୍ପତିମ୍ । ଶମିତାରଗ୍ଂ ଶତକ୍ରତୁମ୍ । ଭୀମ-ନ୍ନ ମନ୍ଯୁଗ୍ଂ ରାଜାନଂ-ଵ୍ଯାଁଘ୍ର-ନ୍ନମସା-ଽଶ୍ଵିନା ଭାମମ୍ । ସରସ୍ଵତୀ ଭିଷକ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଦୁହ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ 57 ॥
ହୋତା ଯକ୍ଷଦଗ୍ନିଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵାହା-ଽଽଜ୍ଯସ୍ଯ ସ୍ତୋକାନାମ୍ । ସ୍ଵାହା ମେଦସା-ମ୍ପୃଥକ୍ । ସ୍ଵାହା ଛାଗମଶ୍ଵିଭ୍ଯାମ୍ । ସ୍ଵାହା ମେଷଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ । ସ୍ଵାହାର୍ଷଭ-ମିନ୍ଦ୍ରାଯ ସିଗ୍ଂହାଯ ସହସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ସ୍ଵାହା-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନ ଭେଷଜମ୍ । ସ୍ଵାହା ସୋମମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ସ୍ଵାହେନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସୁତ୍ରାମାଣଗ୍ଂ ସଵିତାରଂ-ଵଁରୁଣ-ମ୍ଭିଷଜା-ମ୍ପତିମ୍ । ସ୍ଵାହା ଵନସ୍ପତି-ମ୍ପ୍ରିଯ-ମ୍ପାଥୋ ନ ଭେଷଜମ୍ । ସ୍ଵାହା ଦେଵାଗ୍ଂ ଆଜ୍ଯପାନ୍ ॥ 58 ॥
ସ୍ଵାହା-ଽଗ୍ନିଗ୍ଂ ହୋତ୍ରାଜ୍ଜୁଷାଣୋ ଅଗ୍ନି-ର୍ଭେଷଜମ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଦଶ୍ଵିନା ସରସ୍ଵତୀମିନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସୁତ୍ରାମାଣମ୍ । ଇମେ ସୋମା-ସ୍ସୁରାମାଣଃ । ଛାଗୈର୍ନ ମେଷୈର୍-ଋଷଭୈ-ସ୍ସୁତାଃ । ଶଷ୍ପୈର୍ନ ତୋକ୍ମଭିଃ । ଲାଜୈର୍ମହସ୍ଵନ୍ତଃ । ମଦା ମାସରେଣ ପରିଷ୍କୃତାଃ । ଶୁକ୍ରାଃ ପଯସ୍ଵନ୍ତୋ-ଽମୃତାଃ । ପ୍ରସ୍ଥିତା ଵୋ ମଧୁଶ୍ଚୁତଃ । ତାନଶ୍ଵିନା ସରସ୍ଵତୀନ୍ଦ୍ରଃ ସୁତ୍ରାମା ଵୃତ୍ରହା । ଜୁଷନ୍ତାଗ୍ଂ ସୌମ୍ଯ-ମ୍ମଧୁ । ପିବନ୍ତୁ ମଦନ୍ତୁ ଵିଯନ୍ତୁ ସୋମମ୍ । ହୋତର୍ଯଜ ॥ 59 ॥
ବଦରୈରୁପଵାକାଭି-ର୍ଭେଷଜ-ନ୍ତୋକ୍ମଭିଃ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷନ୍ନରାଶଗ୍ଂସନ-ନ୍ନଗ୍ନହୁମ୍ । ପତିଗ୍ଂ ସୁରାଯୈ ଭେଷଜମ୍ । ମେଷ-ସ୍ସରସ୍ଵତୀ ଭିଷକ୍ । ରଥୋ ନ ଚନ୍ଦ୍ର୍ଯଶ୍ଵିନୋର୍ଵପା ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ଵୀର୍ଯମ୍ । ବଦରୈରୁପଵାକାଭି-ର୍ଭେଷଜ-ନ୍ତୋକ୍ମଭିଃ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ 51 ॥
ହୋତା ଯକ୍ଷଦିଡେଡିତ ଆଜୁହ୍ଵାନ-ସ୍ସରସ୍ଵତୀମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ର-ମ୍ବଲେନ ଵର୍ଧଯନ୍ନ୍ । ଋଷଭେଣ ଗଵେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଅଶ୍ଵିନେନ୍ଦ୍ରାଯ ଵୀର୍ଯମ୍ । ଯଵୈଃ କର୍କନ୍ଧୁଭିଃ । ମଧୁ ଲାଜୈର୍ନ ମାସରମ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଦ୍ବରଃଇ-ସ୍ସୁଷ୍ଟରୀମୋ-ଽର୍ଣମ୍ରଦାଃ । ଭିଷନ୍ନାସତ୍ଯା ॥ 52 ॥
ଭିଷଜା-ଽଶ୍ଵିନା-ଽଶ୍ଵା ଶିଶୁମତୀ । ଭିଷଗ୍ଧେନୁ-ସ୍ସରସ୍ଵତୀ । ଭିଷଗ୍ଦୁହ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଭେଷଜମ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଦ୍ଦୁରୋ ଦିଶଃ । କଵଷ୍ଯୋ ନ ଵ୍ଯଚସ୍ଵତୀଃ । ଅଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ନ୍ନ ଦୁରୋ ଦିଶଃ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନ ରୋଦସୀ ଦୁଘେ । ଦୁହେ କାମାନ୍-ଥ୍ସରସ୍ଵତୀ ॥ 53 ॥
ଅଶ୍ଵିନେନ୍ଦ୍ରାଯ ଭେଷଜମ୍ । ଶୁକ୍ର-ନ୍ନ ଜ୍ଯୋତିରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଥ୍ସୁପେଶସୋଷେ ନକ୍ତ-ନ୍ଦିଵା । ଅଶ୍ଵିନା ସଞ୍ଜାନାନେ । ସମଞ୍ଜାତେ ସରସ୍ଵତ୍ଯା । ତ୍ଵିଷିମିନ୍ଦ୍ରେ ନ ଭେଷଜମ୍ । ଶ୍ଯେନୋ ନ ରଜସା ହୃଦା । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ ॥ 54 ॥
ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଦ୍ଦୈଵ୍ଯା ହୋତାରା ଭିଷଜା-ଽଶ୍ଵିନା । ଇନ୍ଦ୍ର-ନ୍ନ ଜାଗୃଵୀ ଦିଵା ନକ୍ତ-ନ୍ନ ଭେଷଜୈଃ । ଶୂଷଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତୀ ଭିଷକ୍ । ସୀସେନ ଦୁହ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ତ୍ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀର୍ନ ଭେଷଜମ୍ । ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଧାତଵୋ-ଽପସଃ । ରୂପମିନ୍ଦ୍ରେ ହିରଣ୍ଯଯମ୍ ॥ 55 ॥
ଅଶ୍ଵିନେଡା ନ ଭାରତୀ । ଵାଚା ସରସ୍ଵତୀ । ମହ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷତ୍ତ୍ଵଷ୍ଟାର-ମିନ୍ଦ୍ରମଶ୍ଵିନା । ଭିଷଜ-ନ୍ନ ସରସ୍ଵତୀମ୍ । ଓଜୋ ନ ଜୂତିରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵୃକୋ ନ ରଭସୋ ଭିଷକ୍ । ଯଶ-ସ୍ସୁରଯା ଭେଷଜମ୍ ॥ 56 ॥
ଶ୍ରିଯା ନ ମାସରମ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଦ୍ଵନସ୍ପତିମ୍ । ଶମିତାରଗ୍ଂ ଶତକ୍ରତୁମ୍ । ଭୀମ-ନ୍ନ ମନ୍ଯୁଗ୍ଂ ରାଜାନଂ-ଵ୍ଯାଁଘ୍ର-ନ୍ନମସା-ଽଶ୍ଵିନା ଭାମମ୍ । ସରସ୍ଵତୀ ଭିଷକ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଦୁହ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ 57 ॥
ହୋତା ଯକ୍ଷଦଗ୍ନିଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵାହା-ଽଽଜ୍ଯସ୍ଯ ସ୍ତୋକାନାମ୍ । ସ୍ଵାହା ମେଦସା-ମ୍ପୃଥକ୍ । ସ୍ଵାହା ଛାଗମଶ୍ଵିଭ୍ଯାମ୍ । ସ୍ଵାହା ମେଷଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ । ସ୍ଵାହାର୍ଷଭ-ମିନ୍ଦ୍ରାଯ ସିଗ୍ଂହାଯ ସହସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ସ୍ଵାହା-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନ ଭେଷଜମ୍ । ସ୍ଵାହା ସୋମମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ସ୍ଵାହେନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସୁତ୍ରାମାଣଗ୍ଂ ସଵିତାରଂ-ଵଁରୁଣ-ମ୍ଭିଷଜା-ମ୍ପତିମ୍ । ସ୍ଵାହା ଵନସ୍ପତି-ମ୍ପ୍ରିଯ-ମ୍ପାଥୋ ନ ଭେଷଜମ୍ । ସ୍ଵାହା ଦେଵାଗ୍ଂ ଆଜ୍ଯପାନ୍ ॥ 58 ॥
ସ୍ଵାହା-ଽଗ୍ନିଗ୍ଂ ହୋତ୍ରାଜ୍ଜୁଷାଣୋ ଅଗ୍ନି-ର୍ଭେଷଜମ୍ । ପଯ-ସ୍ସୋମଃ ପରିସ୍ରୁତା ଘୃତ-ମ୍ମଧୁ । ଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଦଶ୍ଵିନା ସରସ୍ଵତୀମିନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସୁତ୍ରାମାଣମ୍ । ଇମେ ସୋମା-ସ୍ସୁରାମାଣଃ । ଛାଗୈର୍ନ ମେଷୈର୍-ଋଷଭୈ-ସ୍ସୁତାଃ । ଶଷ୍ପୈର୍ନ ତୋକ୍ମଭିଃ । ଲାଜୈର୍ମହସ୍ଵନ୍ତଃ । ମଦା ମାସରେଣ ପରିଷ୍କୃତାଃ । ଶୁକ୍ରାଃ ପଯସ୍ଵନ୍ତୋ-ଽମୃତାଃ । ପ୍ରସ୍ଥିତା ଵୋ ମଧୁଶ୍ଚୁତଃ । ତାନଶ୍ଵିନା ସରସ୍ଵତୀନ୍ଦ୍ରଃ ସୁତ୍ରାମା ଵୃତ୍ରହା । ଜୁଷନ୍ତାଗ୍ଂ ସୌମ୍ଯ-ମ୍ମଧୁ । ପିବନ୍ତୁ ମଦନ୍ତୁ ଵିଯନ୍ତୁ ସୋମମ୍ । ହୋତର୍ଯଜ ॥ 59 ॥
(ଵୀର୍ଯଂ - ଁଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ - ନାସତ୍ଯା - ସରସ୍ଵତୀ - ମଧୁ - ହିରଣ୍ଯଯଂ - ଭେଷଜଂ - ଁଵିଯନ୍ତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜା - ଜ୍ଯପା - ନମୃତାଃ ପଞ୍ଚ ଚ) (ଅ. 11)
ସମିଧା-ଽଗ୍ନିଗ୍ଂ ଷଟ୍ । ତନୂନପା-ଥ୍ସପ୍ତ । ନରାଶଗ୍ଂସମୃଷିଃ । ଇଡେଡିତୋ ଯଵୈରଷ୍ଟୌ । ବର୍ହି-ସ୍ସପ୍ତ । ଦୁରୋ-ଽଶ୍ଵିନା ଶୁକ୍ରନ୍ନଵ । ସୁପେଶସୋଷେ ନକ୍ତମୃଷିଃ। ଦୈଵ୍ଯା ହୋତାରା ସୀସେନ ରସଃ । ତିସ୍ରସ୍ତ୍ଵଷ୍ଟାରମଷ୍ଟାଵଷ୍ଟୌ । ଵନସ୍ପତିମୃଷିଃ । ଅଗ୍ନି-ନ୍ତ୍ରଯୋଦଶ । ଅଶ୍ଵିନା ଦ୍ଵାଦଶ ତ୍ରଯୋଦଶ । ସମିଧା-ଽଗ୍ନି-ମ୍ବଦରୈ-ର୍ବଦରୈ-ର୍ଯଵୈରଶ୍ଵିନା ତ୍ଵିଷିମଶ୍ଵିନା ନ ଭେଷଜଗ୍ଂ ରୂପମଶ୍ଵିନା ଭୀମ-ମ୍ଭାମମ୍ ।
ଅନୁଵାକଂ 12 - ପଶୁତ୍ରଯେ ପ୍ରଯାଜଯାଜ୍ଯା ଆପ୍ରିଯଃ
ସମିଧା-ଽଗ୍ନିଗ୍ଂ ଷଟ୍ । ତନୂନପା-ଥ୍ସପ୍ତ । ନରାଶଗ୍ଂସମୃଷିଃ । ଇଡେଡିତୋ ଯଵୈରଷ୍ଟୌ । ବର୍ହି-ସ୍ସପ୍ତ । ଦୁରୋ-ଽଶ୍ଵିନା ଶୁକ୍ରନ୍ନଵ । ସୁପେଶସୋଷେ ନକ୍ତମୃଷିଃ। ଦୈଵ୍ଯା ହୋତାରା ସୀସେନ ରସଃ । ତିସ୍ରସ୍ତ୍ଵଷ୍ଟାରମଷ୍ଟାଵଷ୍ଟୌ । ଵନସ୍ପତିମୃଷିଃ । ଅଗ୍ନି-ନ୍ତ୍ରଯୋଦଶ । ଅଶ୍ଵିନା ଦ୍ଵାଦଶ ତ୍ରଯୋଦଶ । ସମିଧା-ଽଗ୍ନି-ମ୍ବଦରୈ-ର୍ବଦରୈ-ର୍ଯଵୈରଶ୍ଵିନା ତ୍ଵିଷିମଶ୍ଵିନା ନ ଭେଷଜଗ୍ଂ ରୂପମଶ୍ଵିନା ଭୀମ-ମ୍ଭାମମ୍ ।
ଅନୁଵାକଂ 12 - ପଶୁତ୍ରଯେ ପ୍ରଯାଜଯାଜ୍ଯା ଆପ୍ରିଯଃ
ସମିଦ୍ଧୋ ଅଗ୍ନିରଶ୍ଵିନା । ତପ୍ତୋ ଘର୍ମୋ ଵିରାଟ୍-ଥ୍ସୁତଃ । ଦୁହେ ଧେନୁ-ସ୍ସରସ୍ଵତୀ । ସୋମଗ୍ଂ ଶୁକ୍ରମିହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ ତନୂପା ଭିଷଜା ସୁତେ । ଅଶ୍ଵିନୋଭା ସରସ୍ଵତୀ । ମଦ୍ଧ୍ଵା ରଜାଗ୍ଂସୀନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ପଥିଭି-ର୍ଵହାନ୍ ॥ ଇନ୍ଦ୍ରାଯେନ୍ଦୁଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତୀ । ନରାଶଗ୍ଂସେନ ନଗ୍ନହୁଃ ॥ 60 ॥
ଅଧାତାମଶ୍ଵିନା ମଧୁ । ଭେଷଜ-ମ୍ଭିଷଜା ସୁତେ ॥ ଆଜୁହ୍ଵାନା ସରସ୍ଵତୀ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯେନ୍ଦ୍ରିଯାଣି ଵୀର୍ଯମ୍ । ଇଡାଭିରଶ୍ଵିନାଵିଷମ୍ । ସମୂର୍ଜଗ୍ଂ ସଗ୍ଂ ରଯି-ନ୍ଦଧୁଃ ॥ ଅଶ୍ଵିନା ନମୁଚେ-ସ୍ସୁତମ୍ । ସୋମଗ୍ଂ ଶୁକ୍ର-ମ୍ପରିସ୍ରୁତା । ସରସ୍ଵତୀ ତମାଭରତ୍ । ବର୍ହିଷେନ୍ଦ୍ରାଯ ପାତଵେ ॥ 61 ॥
କଵଷ୍ଯୋ ନ ଵ୍ଯଚସ୍ଵତୀଃ । ଅଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ନ୍ନ ଦୁରୋ ଦିଶଃ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନ ରୋଦସୀ ଦୁଘେ । ଦୁହେ କାମାନ୍-ଥ୍ସରସ୍ଵତୀ ॥ ଉଷାସା ନକ୍ତମଶ୍ଵିନା । ଦିଵେନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସାଯମିନ୍ଦ୍ରିଯୈଃ । ସଜାନ୍ନାନେ ସୁପେଶସା । ସମଞ୍ଜାତେ ସରସ୍ଵତ୍ଯା ॥ ପାତ-ନ୍ନୋ ଅଶ୍ଵିନା ଦିଵା । ପାହି ନକ୍ତଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତି ॥ 62 ॥
ଦୈଵ୍ଯା ହୋତାରା ଭିଷଜା । ପାତମିନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସଚା ସୁତେ ॥ ତିସ୍ରସ୍ତ୍ରେଧା ସରସ୍ଵତୀ । ଅଶ୍ଵିନା ଭାରତୀଡା । ତୀଵ୍ର-ମ୍ପରିସ୍ରୁତା ସୋମମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ସୁଷଵୁର୍ମଦମ୍ ॥ ଅଶ୍ଵିନା ଭେଷଜ-ମ୍ମଧୁ । ଭେଷଜ-ନ୍ନ-ସ୍ସରସ୍ଵତୀ । ଇନ୍ଦ୍ରେ ତ୍ଵଷ୍ଟା ଯଶ-ଶ୍ଶ୍ରିଯମ୍ । ରୂପଗ୍ଂ ରୂପମଧୁ-ସ୍ସୁତେ ॥ ଋତୁଥେନ୍ଦ୍ରୋ ଵନସ୍ପତିଃ । ଶଶମାନଃ ପରିସ୍ରୁତା । କୀଲାଲମଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ମ୍ମଧୁ । ଦୁହେ ଧେନୁ-ସ୍ସରସ୍ଵତୀ ॥ ଗୋଭିର୍ନ ସୋମମଶ୍ଵିନା । ମାସରେଣ ପରିଷ୍କୃତା । ସମଧାତାଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତ୍ଯା । ସ୍ଵାହେନ୍ଦ୍ରେ ସୁତ-ମ୍ମଧୁ ॥ 63 ॥
ଅଧାତାମଶ୍ଵିନା ମଧୁ । ଭେଷଜ-ମ୍ଭିଷଜା ସୁତେ ॥ ଆଜୁହ୍ଵାନା ସରସ୍ଵତୀ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯେନ୍ଦ୍ରିଯାଣି ଵୀର୍ଯମ୍ । ଇଡାଭିରଶ୍ଵିନାଵିଷମ୍ । ସମୂର୍ଜଗ୍ଂ ସଗ୍ଂ ରଯି-ନ୍ଦଧୁଃ ॥ ଅଶ୍ଵିନା ନମୁଚେ-ସ୍ସୁତମ୍ । ସୋମଗ୍ଂ ଶୁକ୍ର-ମ୍ପରିସ୍ରୁତା । ସରସ୍ଵତୀ ତମାଭରତ୍ । ବର୍ହିଷେନ୍ଦ୍ରାଯ ପାତଵେ ॥ 61 ॥
କଵଷ୍ଯୋ ନ ଵ୍ଯଚସ୍ଵତୀଃ । ଅଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ନ୍ନ ଦୁରୋ ଦିଶଃ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନ ରୋଦସୀ ଦୁଘେ । ଦୁହେ କାମାନ୍-ଥ୍ସରସ୍ଵତୀ ॥ ଉଷାସା ନକ୍ତମଶ୍ଵିନା । ଦିଵେନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସାଯମିନ୍ଦ୍ରିଯୈଃ । ସଜାନ୍ନାନେ ସୁପେଶସା । ସମଞ୍ଜାତେ ସରସ୍ଵତ୍ଯା ॥ ପାତ-ନ୍ନୋ ଅଶ୍ଵିନା ଦିଵା । ପାହି ନକ୍ତଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତି ॥ 62 ॥
ଦୈଵ୍ଯା ହୋତାରା ଭିଷଜା । ପାତମିନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସଚା ସୁତେ ॥ ତିସ୍ରସ୍ତ୍ରେଧା ସରସ୍ଵତୀ । ଅଶ୍ଵିନା ଭାରତୀଡା । ତୀଵ୍ର-ମ୍ପରିସ୍ରୁତା ସୋମମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ସୁଷଵୁର୍ମଦମ୍ ॥ ଅଶ୍ଵିନା ଭେଷଜ-ମ୍ମଧୁ । ଭେଷଜ-ନ୍ନ-ସ୍ସରସ୍ଵତୀ । ଇନ୍ଦ୍ରେ ତ୍ଵଷ୍ଟା ଯଶ-ଶ୍ଶ୍ରିଯମ୍ । ରୂପଗ୍ଂ ରୂପମଧୁ-ସ୍ସୁତେ ॥ ଋତୁଥେନ୍ଦ୍ରୋ ଵନସ୍ପତିଃ । ଶଶମାନଃ ପରିସ୍ରୁତା । କୀଲାଲମଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ମ୍ମଧୁ । ଦୁହେ ଧେନୁ-ସ୍ସରସ୍ଵତୀ ॥ ଗୋଭିର୍ନ ସୋମମଶ୍ଵିନା । ମାସରେଣ ପରିଷ୍କୃତା । ସମଧାତାଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତ୍ଯା । ସ୍ଵାହେନ୍ଦ୍ରେ ସୁତ-ମ୍ମଧୁ ॥ 63 ॥
(ନଗ୍ନହୁଃ - ପାତଵେ - ସରସ୍ଵ - ତ୍ଯଧୁ-ସ୍ସୁତେ-ଽଷ୍ଟୌ ଚ) (ଅ. 12)
ଅନୁଵାକଂ 13 - ପଶୁତ୍ରଯେ ଵପାଦୀନାଂ-ଯାଁଜ୍ଯାନୁଵାକ୍ଯାଃ
ଅନୁଵାକଂ 13 - ପଶୁତ୍ରଯେ ଵପାଦୀନାଂ-ଯାଁଜ୍ଯାନୁଵାକ୍ଯାଃ
ଅଶ୍ଵିନା ହଵିରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ନମୁଚେର୍ଧିଯା ସରସ୍ଵତୀ । ଆ ଶୁକ୍ରମାସୁରାଦ୍ଵସୁ । ମଘମିନ୍ଦ୍ରାଯ ଜଭ୍ରିରେ ॥ ଯମଶ୍ଵିନା ସରସ୍ଵତୀ । ହଵିଷେନ୍ଦ୍ର-ମଵର୍ଧଯନ୍ନ୍ । ସ ବିଭେଦ ବଲଂ (ଵଲଂ) ମଘମ୍ । ନମୁଚାଵାସୁରେ ସଚା । ତମିନ୍ଦ୍ର-ମ୍ପଶଵ-ସ୍ସଚା ॥ ଅଶ୍ଵିନୋଭା ସରସ୍ଵତୀ ॥ 64 ॥
ଦଧାନା ଅଭ୍ଯନୂଷତ । ହଵିଷା ଯଜ୍ଞମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ ଯ ଇନ୍ଦ୍ର ଇନ୍ଦ୍ରିଯ-ନ୍ଦଧୁଃ । ସଵିତା ଵରୁଣୋ ଭଗଃ । ସ ସୁତ୍ରାମା ହଵିଷ୍ପତିଃ । ଯଜମାନାଯ ସଶ୍ଚତ ॥ ସଵିତା ଵରୁଣୋ ଦଧତ୍ । ଯଜମାନାଯ ଦାଶୁଷେ । ଆଦତ୍ତ ନମୁଚେର୍ଵସୁ । ସୁତ୍ରାମା ବଲମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ 65 ॥
ଵରୁଣଃ, କ୍ଷତ୍ରମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଭଗେନ ସଵିତା ଶ୍ରିଯମ୍ । ସୁତ୍ରାମା ଯଶସା ବଲମ୍ । ଦଧାନା ଯଜ୍ଞମାଶତ ॥ ଅଶ୍ଵିନା ଗୋଭିରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଅଶ୍ଵେଭି-ର୍ଵୀର୍ଯ-ମ୍ବଲମ୍ । ହଵିଷେନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତୀ । ଯଜମାନ-ମଵର୍ଧଯନ୍ନ୍ ॥ ତା ନାସତ୍ଯା ସୁପେଶସା । ହିରଣ୍ଯଵର୍ତନୀ ନରା । ସରସ୍ଵତୀ ହଵିଷ୍ମତୀ । ଇନ୍ଦ୍ର କମର୍ସୁ ନୋ-ଽଵତ ॥ ତା ଭିଷଜା ସୁକର୍ମଣା । ସା ସୁଦୁଘା ସରସ୍ଵତୀ । ସ ଵୃତ୍ରହା ଶତକ୍ରତୁଃ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ 66 ॥
ଦଧାନା ଅଭ୍ଯନୂଷତ । ହଵିଷା ଯଜ୍ଞମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ ଯ ଇନ୍ଦ୍ର ଇନ୍ଦ୍ରିଯ-ନ୍ଦଧୁଃ । ସଵିତା ଵରୁଣୋ ଭଗଃ । ସ ସୁତ୍ରାମା ହଵିଷ୍ପତିଃ । ଯଜମାନାଯ ସଶ୍ଚତ ॥ ସଵିତା ଵରୁଣୋ ଦଧତ୍ । ଯଜମାନାଯ ଦାଶୁଷେ । ଆଦତ୍ତ ନମୁଚେର୍ଵସୁ । ସୁତ୍ରାମା ବଲମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ 65 ॥
ଵରୁଣଃ, କ୍ଷତ୍ରମିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଭଗେନ ସଵିତା ଶ୍ରିଯମ୍ । ସୁତ୍ରାମା ଯଶସା ବଲମ୍ । ଦଧାନା ଯଜ୍ଞମାଶତ ॥ ଅଶ୍ଵିନା ଗୋଭିରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଅଶ୍ଵେଭି-ର୍ଵୀର୍ଯ-ମ୍ବଲମ୍ । ହଵିଷେନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତୀ । ଯଜମାନ-ମଵର୍ଧଯନ୍ନ୍ ॥ ତା ନାସତ୍ଯା ସୁପେଶସା । ହିରଣ୍ଯଵର୍ତନୀ ନରା । ସରସ୍ଵତୀ ହଵିଷ୍ମତୀ । ଇନ୍ଦ୍ର କମର୍ସୁ ନୋ-ଽଵତ ॥ ତା ଭିଷଜା ସୁକର୍ମଣା । ସା ସୁଦୁଘା ସରସ୍ଵତୀ । ସ ଵୃତ୍ରହା ଶତକ୍ରତୁଃ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ 66 ॥
(ଉଭା ସରସ୍ଵତୀ - ବଲମିନ୍ଦ୍ରିଯଂ - ନରା ଷଟ୍ଚ) (ଅ. 13)
ଅନୁଵାକଂ 14 - ପଶୁତ୍ରଯେ ଅନୂଯାଜପ୍ରୈଷାଃ
ଅନୁଵାକଂ 14 - ପଶୁତ୍ରଯେ ଅନୂଯାଜପ୍ରୈଷାଃ
ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହି-ସ୍ସରସ୍ଵତୀ । ସୁଦେଵମିନ୍ଦ୍ରେ ଅଶ୍ଵିନା । ତେଜୋ ନ ଚକ୍ଷୁରକ୍ଷ୍ଯୋଃ । ବର୍ହିଷା ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵୀର୍ଦ୍ଵାରୋ ଅଶ୍ଵିନା । ଭିଷଜେନ୍ଦ୍ରେ ସରସ୍ଵତୀ । ପ୍ରାଣ-ନ୍ନ ଵୀର୍ଯ-ନ୍ନସି । ଦ୍ଵାରୋ ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ 67 ॥
ଦେଵୀ ଉଷାସାଵଶ୍ଵିନା । ଭିଷଜେନ୍ଦ୍ରେ ସରସ୍ଵତୀ । ବଲ-ନ୍ନ ଵାଚମାସ୍ଯେ । ଉଷାଭ୍ଯା-ନ୍ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵୀ ଜୋଷ୍ଟ୍ରୀ ଅଶ୍ଵିନା । ସୁତ୍ରାମେନ୍ଦ୍ରେ ସରସ୍ଵତୀ । ଶ୍ରୋତ୍ର-ନ୍ନ କର୍ଣଯୋର୍ଯଶଃ । ଜୋଷ୍ଟ୍ରୀଭ୍ଯା-ନ୍ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ 68 ॥
ଦେଵୀ ଊର୍ଜାହୁତୀ ଦୁଘେ ସୁଦୁଘେ । ପଯସେନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତ୍ଯଶ୍ଵିନା ଭିଷଜା-ଽଵତ । ଶୁକ୍ର-ନ୍ନ ଜ୍ଯୋତି-ସ୍ସ୍ତନଯୋରାହୁତୀ ଧତ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵା ଦେଵାନା-ମ୍ଭିଷଜା । ହୋତାରାଵିନ୍ଦ୍ର-ମଶ୍ଵିନା । ଵଷଟ୍କାରୈ-ସ୍ସରସ୍ଵତୀ । ତ୍ଵିଷି-ନ୍ନ ହୃଦଯେ ମତିମ୍ । ହୋତୃଭ୍ଯା-ନ୍ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ 69 ॥
ଦେଵୀ-ସ୍ତିସ୍ର-ସ୍ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀଃ । ସରସ୍ଵତ୍ଯଶ୍ଵିନା ଭାରତୀଡା । ଶୂଷ-ନ୍ନ ମଦ୍ଧ୍ଯେ ନାଭ୍ଯାମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନରାଶଗ୍ଂସଃ । ତ୍ରିଵରୂଥ-ସ୍ସରସ୍ଵତ୍ଯା ଽଶ୍ଵିଭ୍ଯାମୀଯତେ ରଥଃ । ରେତୋ ନ ରୂପମମୃତ-ଞ୍ଜନିତ୍ରମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵଷ୍ଟା ଦଧଦିନ୍ଦ୍ରିଯାଣି । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ 70 ॥
ଦେଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵନସ୍ପତିଃ । ହିରଣ୍ଯପର୍ଣୋ ଅଶ୍ଵିଭ୍ଯାମ୍ । ସରସ୍ଵତ୍ଯା-ସ୍ସୁପିପ୍ପଲଃ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ପଚ୍ଯତେ ମଧୁ । ଓଜୋ ନ ଜୂତିମୃଷଭୋ ନ ଭାମମ୍ । ଵନସ୍ପତିର୍ନୋ ଦଧଦିନ୍ଦ୍ରିଯାଣି । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହିର୍ଵାରିତୀନାମ୍ । ଅଦ୍ଧ୍ଵରେ ସ୍ତୀର୍ଣମଶ୍ଵିଭ୍ଯାମ୍ । ଊର୍ଣମ୍ରଦା-ସ୍ସରସ୍ଵତ୍ଯାଃ ॥ 71 ॥
ସ୍ଯୋନମିନ୍ଦ୍ର ତେ ସଦଃ । ଈଶାଯୈ ମନ୍ଯୁଗ୍ଂ ରାଜାନ-ମ୍ବର୍ହିଷା ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵୋ ଅଗ୍ନି-ସ୍ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃତ୍ । ଦେଵାନ୍.ଯକ୍ଷ-ଦ୍ଯଥାଯଥମ୍ । ହୋତାରା-ଵିନ୍ଦ୍ରମଶ୍ଵିନା । ଵାଚା ଵାଚଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତୀମ୍ । ଅଗ୍ନିଗ୍ଂ ସୋମଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃତ୍ । ସ୍ଵିଷ୍ଟ ଇନ୍ଦ୍ରଃ ସୁତ୍ରାମା ସଵିତା ଵରୁଣୋ ଭିଷକ୍ । ଇଷ୍ଟୋ ଦେଵୋ ଵନସ୍ପତିଃ । ସ୍ଵିଷ୍ଟା ଦେଵା ଆଜ୍ଯପାଃ । ଇଷ୍ଟୋ ଅଗ୍ନିରଗ୍ନିନା । ହୋତା ହୋତ୍ରେ ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃତ୍ । ଯଶୋ ନ ଦଧଦିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଊର୍ଜମପଚିତିଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵଧାମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ 72 ॥
ଦେଵୀ ଉଷାସାଵଶ୍ଵିନା । ଭିଷଜେନ୍ଦ୍ରେ ସରସ୍ଵତୀ । ବଲ-ନ୍ନ ଵାଚମାସ୍ଯେ । ଉଷାଭ୍ଯା-ନ୍ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵୀ ଜୋଷ୍ଟ୍ରୀ ଅଶ୍ଵିନା । ସୁତ୍ରାମେନ୍ଦ୍ରେ ସରସ୍ଵତୀ । ଶ୍ରୋତ୍ର-ନ୍ନ କର୍ଣଯୋର୍ଯଶଃ । ଜୋଷ୍ଟ୍ରୀଭ୍ଯା-ନ୍ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ 68 ॥
ଦେଵୀ ଊର୍ଜାହୁତୀ ଦୁଘେ ସୁଦୁଘେ । ପଯସେନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତ୍ଯଶ୍ଵିନା ଭିଷଜା-ଽଵତ । ଶୁକ୍ର-ନ୍ନ ଜ୍ଯୋତି-ସ୍ସ୍ତନଯୋରାହୁତୀ ଧତ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵା ଦେଵାନା-ମ୍ଭିଷଜା । ହୋତାରାଵିନ୍ଦ୍ର-ମଶ୍ଵିନା । ଵଷଟ୍କାରୈ-ସ୍ସରସ୍ଵତୀ । ତ୍ଵିଷି-ନ୍ନ ହୃଦଯେ ମତିମ୍ । ହୋତୃଭ୍ଯା-ନ୍ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ 69 ॥
ଦେଵୀ-ସ୍ତିସ୍ର-ସ୍ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀଃ । ସରସ୍ଵତ୍ଯଶ୍ଵିନା ଭାରତୀଡା । ଶୂଷ-ନ୍ନ ମଦ୍ଧ୍ଯେ ନାଭ୍ଯାମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନରାଶଗ୍ଂସଃ । ତ୍ରିଵରୂଥ-ସ୍ସରସ୍ଵତ୍ଯା ଽଶ୍ଵିଭ୍ଯାମୀଯତେ ରଥଃ । ରେତୋ ନ ରୂପମମୃତ-ଞ୍ଜନିତ୍ରମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ତ୍ଵଷ୍ଟା ଦଧଦିନ୍ଦ୍ରିଯାଣି । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ 70 ॥
ଦେଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵନସ୍ପତିଃ । ହିରଣ୍ଯପର୍ଣୋ ଅଶ୍ଵିଭ୍ଯାମ୍ । ସରସ୍ଵତ୍ଯା-ସ୍ସୁପିପ୍ପଲଃ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ପଚ୍ଯତେ ମଧୁ । ଓଜୋ ନ ଜୂତିମୃଷଭୋ ନ ଭାମମ୍ । ଵନସ୍ପତିର୍ନୋ ଦଧଦିନ୍ଦ୍ରିଯାଣି । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହିର୍ଵାରିତୀନାମ୍ । ଅଦ୍ଧ୍ଵରେ ସ୍ତୀର୍ଣମଶ୍ଵିଭ୍ଯାମ୍ । ଊର୍ଣମ୍ରଦା-ସ୍ସରସ୍ଵତ୍ଯାଃ ॥ 71 ॥
ସ୍ଯୋନମିନ୍ଦ୍ର ତେ ସଦଃ । ଈଶାଯୈ ମନ୍ଯୁଗ୍ଂ ରାଜାନ-ମ୍ବର୍ହିଷା ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵୋ ଅଗ୍ନି-ସ୍ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃତ୍ । ଦେଵାନ୍.ଯକ୍ଷ-ଦ୍ଯଥାଯଥମ୍ । ହୋତାରା-ଵିନ୍ଦ୍ରମଶ୍ଵିନା । ଵାଚା ଵାଚଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତୀମ୍ । ଅଗ୍ନିଗ୍ଂ ସୋମଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃତ୍ । ସ୍ଵିଷ୍ଟ ଇନ୍ଦ୍ରଃ ସୁତ୍ରାମା ସଵିତା ଵରୁଣୋ ଭିଷକ୍ । ଇଷ୍ଟୋ ଦେଵୋ ଵନସ୍ପତିଃ । ସ୍ଵିଷ୍ଟା ଦେଵା ଆଜ୍ଯପାଃ । ଇଷ୍ଟୋ ଅଗ୍ନିରଗ୍ନିନା । ହୋତା ହୋତ୍ରେ ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃତ୍ । ଯଶୋ ନ ଦଧଦିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଊର୍ଜମପଚିତିଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵଧାମ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ 72 ॥
(ଦ୍ଵାରୋ ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵଁସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ - ଜୋଷ୍ଟ୍ରୀଭ୍ଯା-ନ୍ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵଁସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ -ହୋତୃଭ୍ଯା-ନ୍ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଵଁସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜେ - ନ୍ଦ୍ରିଯାଣି ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ - ସରସ୍ଵତ୍ଯା - ଵନସ୍ପତି-ଷ୍ଷଟ୍ଚ) (ଅ. 14)
(ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହି-ର୍ଦେଵୀ-ର୍ଦ୍ଵାରୋ ଦେଵୀ ଉଷାସାଵଶ୍ଵିନା ଦେଵୀ ଜୋଷ୍ଟ୍ର ଦେଵୀ ଊର୍ଜାହୂତୀ ଦେଵା ଦେଵାନା-ମ୍ଭିଷଜା ଵଷଟ୍କାରୈ-ର୍ଦେଵୀସ୍ତିସ୍ରସ୍ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀ-ସ୍ସରସ୍ଵତୀ ଦେଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନରାଶଗ୍ଂସୋ ଦେଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵନସ୍ପତିର୍ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହିର୍ଵାରିତୀନା-ନ୍ଦେଵୋଅଗ୍ନି-ସ୍ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃ-ଦ୍ଦେଵାନ୍) ।
(ସମିଧା-ଽଗ୍ନି-ନ୍ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହି-ସ୍ସରସ୍ଵତ୍ଯାଶ୍ଵିନା ସର୍ଵଂ-ଵିଁଯନ୍ତୁ । ଦ୍ଵାରସ୍ତିସ୍ର-ସ୍ସଂର୍ଵ ଵିଯନ୍ତୁ । ଅଜ ଇନ୍ଦ୍ରମୋଜୋ-ଽଗ୍ନି-ମ୍ପର-ସ୍ସରସ୍ଵତୀମ୍ । ନକ୍ତମ୍ପୂର୍ଵ-ସ୍ସରସ୍ଵତି । ଅନ୍ଯତ୍ର ସରସ୍ଵତି । ଭିଷ-କ୍ପୂର୍ଵ-ନ୍ଦୁହ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଅନ୍ଯତ୍ର ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ସୌତ୍ରାମଣ୍ଯାଗ୍ଂ ସୁତାସୁତୀ । ଅଞ୍ଜନ୍ତ୍ଯଯଂ-ଯଁଜମାନଃ)
ଅନୁଵାକଂ 15 - ସୂକ୍ତଵାକପ୍ରୈଷଃ
(ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହି-ର୍ଦେଵୀ-ର୍ଦ୍ଵାରୋ ଦେଵୀ ଉଷାସାଵଶ୍ଵିନା ଦେଵୀ ଜୋଷ୍ଟ୍ର ଦେଵୀ ଊର୍ଜାହୂତୀ ଦେଵା ଦେଵାନା-ମ୍ଭିଷଜା ଵଷଟ୍କାରୈ-ର୍ଦେଵୀସ୍ତିସ୍ରସ୍ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀ-ସ୍ସରସ୍ଵତୀ ଦେଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନରାଶଗ୍ଂସୋ ଦେଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵନସ୍ପତିର୍ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହିର୍ଵାରିତୀନା-ନ୍ଦେଵୋଅଗ୍ନି-ସ୍ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃ-ଦ୍ଦେଵାନ୍) ।
(ସମିଧା-ଽଗ୍ନି-ନ୍ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହି-ସ୍ସରସ୍ଵତ୍ଯାଶ୍ଵିନା ସର୍ଵଂ-ଵିଁଯନ୍ତୁ । ଦ୍ଵାରସ୍ତିସ୍ର-ସ୍ସଂର୍ଵ ଵିଯନ୍ତୁ । ଅଜ ଇନ୍ଦ୍ରମୋଜୋ-ଽଗ୍ନି-ମ୍ପର-ସ୍ସରସ୍ଵତୀମ୍ । ନକ୍ତମ୍ପୂର୍ଵ-ସ୍ସରସ୍ଵତି । ଅନ୍ଯତ୍ର ସରସ୍ଵତି । ଭିଷ-କ୍ପୂର୍ଵ-ନ୍ଦୁହ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଅନ୍ଯତ୍ର ଦଧୁରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ସୌତ୍ରାମଣ୍ଯାଗ୍ଂ ସୁତାସୁତୀ । ଅଞ୍ଜନ୍ତ୍ଯଯଂ-ଯଁଜମାନଃ)
ଅନୁଵାକଂ 15 - ସୂକ୍ତଵାକପ୍ରୈଷଃ
ଅଗ୍ନିମଦ୍ଯ ହୋତାରମଵୃଣୀତ । ଅଯଗ୍ଂ ସୁତାସୁତୀ ଯଜମାନଃ । ପଚ-ନ୍ପକ୍ତୀଃ । ପଚ-ନ୍ପୁରୋଡାଶାନ୍ । ଗୃହ୍ଣ-ନ୍ଗ୍ରହାନ୍ । ବଦ୍ଧ୍ନନ୍ନଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ଞ୍ଛାଗଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତ୍ଯା ଇନ୍ଦ୍ରାଯ । ବଦ୍ଧ୍ନନ୍-ଥ୍ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ ମେଷମିନ୍ଦ୍ରାଯାଶ୍ଵିଭ୍ଯାମ୍ । ବଦ୍ଧ୍ନନ୍ନିନ୍ଦ୍ରାଯର୍ଷଭ-ମଶ୍ଵିଭ୍ଯାଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ । ସୂପସ୍ଥା ଅଦ୍ଯ ଦେଵୋ ଵନସ୍ପତିରଭଵତ୍ । ଅଶ୍ଵିଭ୍ଯା-ଞ୍ଛାଗେନ ସରସ୍ଵତ୍ଯା ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ॥ 73 ॥
ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ ମେଷେଣେନ୍ଦ୍ରାଯାଶ୍ଵିଭ୍ଯାମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯର୍ଷଭେଣାଶ୍ଵିଭ୍ଯାଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ । ଅକ୍ଷଗ୍ଗ୍ସ୍ତାନ୍ମେଦସ୍ତଃ ପ୍ରତି ପଚତା-ଽଗ୍ରଭୀଷୁଃ । ଅଵୀଵୃଧନ୍ତ ଗ୍ରହୈଃ । ଅପାତାମଶ୍ଵିନା ସରସ୍ଵତୀନ୍ଦ୍ରଃ ସୁତ୍ରାମା ଵୃତ୍ରହା । ସୋମାନ୍-ଥ୍ସୁରାମ୍ଣଃ । ଉପୋ ଉକ୍ଥାମଦା-ଶ୍ଶ୍ରୌଦ୍ଵିମଦା ଅଦନ୍ନ୍ । ଅଵୀଵୃଧ-ନ୍ତାଙ୍ଗୂଷୈଃ । ତ୍ଵାମଦ୍ଯର୍ଷ ଆର୍ଷେଯର୍ଷୀଣା-ନ୍ନପାଦଵୃଣୀତ । ଅଯଗ୍ଂ ସୁତାସୁତୀ ଯଜମାନଃ । ବହୁଭ୍ଯ ଆସଙ୍ଗତେଭ୍ଯଃ । ଏଷ ମେ ଦେଵେଷୁ ଵସୁ ଵାର୍ଯା ଯକ୍ଷ୍ଯତ ଇତି । ତା ଯା ଦେଵା ଦେଵଦାନାନ୍ଯଦୁଃ । ତାନ୍ଯସ୍ମା ଆ ଚ ଶାସ୍ଵ । ଆ ଚ ଗୁରସ୍ଵ । ଇଷିତଶ୍ଚ ହୋତରସି ଭଦ୍ରଵାଚ୍ଯାଯ ପ୍ରେଷିତୋ ମାନୁଷଃ । ସୂକ୍ତଵାକାଯ ସୂକ୍ତା ବ୍ରୂହି ॥ 74 ॥
ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ ମେଷେଣେନ୍ଦ୍ରାଯାଶ୍ଵିଭ୍ଯାମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯର୍ଷଭେଣାଶ୍ଵିଭ୍ଯାଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ । ଅକ୍ଷଗ୍ଗ୍ସ୍ତାନ୍ମେଦସ୍ତଃ ପ୍ରତି ପଚତା-ଽଗ୍ରଭୀଷୁଃ । ଅଵୀଵୃଧନ୍ତ ଗ୍ରହୈଃ । ଅପାତାମଶ୍ଵିନା ସରସ୍ଵତୀନ୍ଦ୍ରଃ ସୁତ୍ରାମା ଵୃତ୍ରହା । ସୋମାନ୍-ଥ୍ସୁରାମ୍ଣଃ । ଉପୋ ଉକ୍ଥାମଦା-ଶ୍ଶ୍ରୌଦ୍ଵିମଦା ଅଦନ୍ନ୍ । ଅଵୀଵୃଧ-ନ୍ତାଙ୍ଗୂଷୈଃ । ତ୍ଵାମଦ୍ଯର୍ଷ ଆର୍ଷେଯର୍ଷୀଣା-ନ୍ନପାଦଵୃଣୀତ । ଅଯଗ୍ଂ ସୁତାସୁତୀ ଯଜମାନଃ । ବହୁଭ୍ଯ ଆସଙ୍ଗତେଭ୍ଯଃ । ଏଷ ମେ ଦେଵେଷୁ ଵସୁ ଵାର୍ଯା ଯକ୍ଷ୍ଯତ ଇତି । ତା ଯା ଦେଵା ଦେଵଦାନାନ୍ଯଦୁଃ । ତାନ୍ଯସ୍ମା ଆ ଚ ଶାସ୍ଵ । ଆ ଚ ଗୁରସ୍ଵ । ଇଷିତଶ୍ଚ ହୋତରସି ଭଦ୍ରଵାଚ୍ଯାଯ ପ୍ରେଷିତୋ ମାନୁଷଃ । ସୂକ୍ତଵାକାଯ ସୂକ୍ତା ବ୍ରୂହି ॥ 74 ॥
(ଇନ୍ଦ୍ରାଯ - ଯଜମାନ-ସ୍ସପ୍ତ ଚ) (ଅ. 15)
ଅନୁଵାକଂ 16 - ପିତୃଯଜ୍ଞଯାଜ୍ଯାନୁଵାକ୍ଯାଃ
ଅନୁଵାକଂ 16 - ପିତୃଯଜ୍ଞଯାଜ୍ଯାନୁଵାକ୍ଯାଃ
ଉଶନ୍ତସ୍ତ୍ଵା ହଵାମହ ଉଶନ୍ତ-ସ୍ସମିଧୀମହି । ଉଶନ୍ନୁଶତ ଆ ଵହ ପିତୄନ୍ ହଵିଷେ ଅତ୍ତଵେ ॥, ଆ ନୋ ଅଗ୍ନେ ସୁକେତୁନା । ରଯିଂ-ଵିଁଶ୍ଵାଯୁପୋଷସମ୍ । ମାର୍ଡୀକ-ନ୍ଧେହି ଜୀଵସେ ॥। ତ୍ଵଗ୍ଂ ସୋମ ମହେ ଭଗମ୍ । ତ୍ଵଂ-ଯୂଁନ ଋତାଯତେ । ଦକ୍ଷ-ନ୍ଦଧାସି ଜୀଵସେ ॥,ତ୍ଵଗ୍ଂ ସୋମ ପ୍ରଚିକିତୋ ମନୀଷା ତ୍ଵଗ୍ଂ ରଜିଷ୍ଠମନୁ ନେଷି ପନ୍ଥାମ୍ । ତଵ ପ୍ରଣୀତୀ ପିତରୋ ନ ଇନ୍ଦୋ ଦେଵେଷୁ ରତ୍ନମ ଭଜନ୍ତ ଧୀରାଃ ॥। ତ୍ଵଯା ହି ନଃ ପିତରଃ ସୋମ ପୂର୍ଵେ କର୍ମାଣି ଚକ୍ରୁଃ ପଵମାନ ଧୀରାଃ । ଵନ୍ଵନ୍ନଵାତଃ ପରିଧୀଗ୍ଂ ରପୋର୍ଣୁ ଵୀରେଭିରଶ୍ଵୈର୍ମଘଵା ଭଵା ନଃ ॥, ତ୍ଵଗ୍ଂ ସୋମ ପିତୃଭିଃ ସଂଵିଁଦାନୋ-ଽନୁ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଆ ତତନ୍ଥ । ତସ୍ମୈ ତ ଇନ୍ଦୋ ହଵିଷା ଵିଧେମ ଵଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାମ ପତଯୋ ରଯୀଣାମ୍ ॥ । ବର୍ହିଷଦଃ ପିତର ଊତ୍ଯର୍ଵାଗିମା ଵୋ ହଵ୍ଯା ଚକୃମା ଜୁଷଧ୍ଵମ୍ । ତ ଆ ଗତା-ଽଵସା ଶ-ନ୍ତମେନାଥାସ୍ମଭ୍ଯଗ୍ଂ ଶଂ-ଯୋଁରରପୋ ଦଧାତ ॥, ଆ-ଽହ-ମ୍ପିତୄନ୍-ଥ୍ସୁଵିଦତ୍ରାଗ୍ଂ ଅଵିଥ୍ସି ନପାତ-ଞ୍ଚ ଵିକ୍ରମଣ-ଞ୍ଚ ଵିଷ୍ଣୋଃ । ବର୍ହିଷଦୋ ଯେ ସ୍ଵଧଯା ସୁତସ୍ଯ ଭଜନ୍ତ ପିତ୍ଵସ୍ତ ଇହା-ଽଽ ଗମିଷ୍ଠାଃ ॥ । ଉପହୂତାଃ ପିତରଃ ସୋମ୍ଯାସୋ ବର୍ହିଷ୍ଯେଷୁ ନିଧିଷୁ ପ୍ରିଯେଷୁ । ତ ଆ ଗମନ୍ତୁ ତ ଇହ ଶ୍ରୁଵନ୍ତ୍ଵଧି ବ୍ରୁଵନ୍ତୁ ତେ ଅଵନ୍ତ୍ଵସ୍ମାନ୍ ॥, ଅଗ୍ନିଷ୍ଵାତ୍ତାଃ ପିତର ଏହ ଗଚ୍ଛତ ସଦଃ ସଦ-ସ୍ସଦତ ସୁପ୍ରଣୀତଯଃ । ଅତ୍ତା ହଵୀଗ୍ଂଷି ପ୍ରଯତାନି ବର୍ହିଷ୍ଯଥା ରଯିଗ୍ଂ ସର୍ଵଵୀର-ନ୍ଦଧାତନ ॥ ॥ ଅଗ୍ନିଷ୍ଵାତ୍ତାନୃତୁମତୋ ହଵାମହେ । ନରାଶଗ୍ଂସେ ସୋମପୀଥଂ-ଯଁ ଆଶୁଃ । ତେ ନୋ ଅର୍ଵନ୍ତ-ସ୍ସୁହଵା ଭଵନ୍ତୁ । ଶ-ନ୍ନୋ ଭଵନ୍ତୁ ଦ୍ଵିପଦେ ଶ-ଞ୍ଚତୁଷ୍ପଦେ ॥ ଯେ ଅଗ୍ନିଷ୍ଵାତ୍ତା ଯେ-ଽନଗ୍ନିଷ୍ଵାତ୍ତାଃ ॥ 75 ॥
ଅଗ୍ଂହୋମୁଚଃ ପିତରଃ ସୋମ୍ଯାସଃ । ପରେ-ଽଵରେ-ଽମୃତାସୋ ଭଵନ୍ତଃ । ଅଧିବ୍ରୁଵନ୍ତୁ ତେ ଅଵନ୍ତ୍ଵସ୍ମାନ୍ ॥ ଵାନ୍ଯାଯୈ ଦୁଗ୍ଧେ ଜୁଷମାଣାଃ କରମ୍ଭମ୍ । ଉଦୀରାଣା ଅଵରେ ପରେ ଚ । ଅଗ୍ନିଷ୍ଵାତ୍ତା ଋତୁଭିଃ ସଂଵିଁଦାନାଃ । ଇନ୍ଦ୍ରଵନ୍ତୋ ହଵିରିଦ-ଞ୍ଜୁଷନ୍ତାମ୍ ॥ ଯଦଗ୍ନେ କଵ୍ଯଵାହନ ପିତୄନ୍ ଯକ୍ଷ୍ଯୃତାଵୃଧଃ । ପ୍ର ଚ ହଵ୍ଯାନି ଵକ୍ଷ୍ଯସି ଦେଵେଭ୍ଯଶ୍ଚ ପିତୃଭ୍ଯ ଆ ॥, ତ୍ଵମଗ୍ନ ଈଡିତୋ ଜାତଵେଦୋ-ଽଵାଡ୍ଢଵ୍ଯାନି ସୁରଭୀଣି କୃତ୍ଵା । ପ୍ରାଦାଃ ପିତୃଭ୍ଯଃ ସ୍ଵଧଯା ତେ ଅକ୍ଷନ୍ନଦ୍ଧି ତ୍ଵ-ନ୍ଦେଵ ପ୍ରଯତା ହଵୀଗ୍ଂଷି । । ମାତଲୀ କଵ୍ଯୈର୍ଯମୋ ଅଙ୍ଗିରୋଭି ର୍ବୃହସ୍ପତିର୍-ଋକ୍ଵଭି ର୍ଵାଵୃଧାନଃ । ଯାଗ୍ଶ୍ଚ ଦେଵା ଵାଵୃଧୁର୍ଯେ ଚ ଦେଵାନ୍-ଥ୍ସ୍ଵାହା-ଽନ୍ଯେ ସ୍ଵଧଯା-ଽନ୍ଯେ ମଦନ୍ତି ॥ ॥ ଯେ ତାତୃପୁର୍ଦେଵତ୍ରା ଜେହମାନାଃ । ହୋତ୍ରାଵୃଧ-ସ୍ସ୍ତୋମତଷ୍ଟାସୋ ଅର୍କୈଃ । ଆ-ଽଗ୍ନେ ଯାହି ସୁଵିଦତ୍ରେଭିରର୍ଵାମ୍ । ସତ୍ଯୈଃ କଵ୍ଯୈଃ ପିତୃଭି-ର୍ଘର୍ମସଦ୍ଭିଃ ॥ ହଵ୍ଯଵାହମଜର-ମ୍ପୁରୁପ୍ରିଯମ୍ । ଅଗ୍ନି-ଙ୍ଘୃତେନ ହଵିଷା ସପର୍ଯନ୍ନ୍ । ଉପାସଦ-ଙ୍କଵ୍ଯଵାହ-ମ୍ପିତୃଣାମ୍ । ସ ନଃ ପ୍ରଜାଂ-ଵୀଁରଵତୀଗ୍ଂ ସମୃଣ୍ଵତୁ ॥ 76 ॥
ଅଗ୍ଂହୋମୁଚଃ ପିତରଃ ସୋମ୍ଯାସଃ । ପରେ-ଽଵରେ-ଽମୃତାସୋ ଭଵନ୍ତଃ । ଅଧିବ୍ରୁଵନ୍ତୁ ତେ ଅଵନ୍ତ୍ଵସ୍ମାନ୍ ॥ ଵାନ୍ଯାଯୈ ଦୁଗ୍ଧେ ଜୁଷମାଣାଃ କରମ୍ଭମ୍ । ଉଦୀରାଣା ଅଵରେ ପରେ ଚ । ଅଗ୍ନିଷ୍ଵାତ୍ତା ଋତୁଭିଃ ସଂଵିଁଦାନାଃ । ଇନ୍ଦ୍ରଵନ୍ତୋ ହଵିରିଦ-ଞ୍ଜୁଷନ୍ତାମ୍ ॥ ଯଦଗ୍ନେ କଵ୍ଯଵାହନ ପିତୄନ୍ ଯକ୍ଷ୍ଯୃତାଵୃଧଃ । ପ୍ର ଚ ହଵ୍ଯାନି ଵକ୍ଷ୍ଯସି ଦେଵେଭ୍ଯଶ୍ଚ ପିତୃଭ୍ଯ ଆ ॥, ତ୍ଵମଗ୍ନ ଈଡିତୋ ଜାତଵେଦୋ-ଽଵାଡ୍ଢଵ୍ଯାନି ସୁରଭୀଣି କୃତ୍ଵା । ପ୍ରାଦାଃ ପିତୃଭ୍ଯଃ ସ୍ଵଧଯା ତେ ଅକ୍ଷନ୍ନଦ୍ଧି ତ୍ଵ-ନ୍ଦେଵ ପ୍ରଯତା ହଵୀଗ୍ଂଷି । । ମାତଲୀ କଵ୍ଯୈର୍ଯମୋ ଅଙ୍ଗିରୋଭି ର୍ବୃହସ୍ପତିର୍-ଋକ୍ଵଭି ର୍ଵାଵୃଧାନଃ । ଯାଗ୍ଶ୍ଚ ଦେଵା ଵାଵୃଧୁର୍ଯେ ଚ ଦେଵାନ୍-ଥ୍ସ୍ଵାହା-ଽନ୍ଯେ ସ୍ଵଧଯା-ଽନ୍ଯେ ମଦନ୍ତି ॥ ॥ ଯେ ତାତୃପୁର୍ଦେଵତ୍ରା ଜେହମାନାଃ । ହୋତ୍ରାଵୃଧ-ସ୍ସ୍ତୋମତଷ୍ଟାସୋ ଅର୍କୈଃ । ଆ-ଽଗ୍ନେ ଯାହି ସୁଵିଦତ୍ରେଭିରର୍ଵାମ୍ । ସତ୍ଯୈଃ କଵ୍ଯୈଃ ପିତୃଭି-ର୍ଘର୍ମସଦ୍ଭିଃ ॥ ହଵ୍ଯଵାହମଜର-ମ୍ପୁରୁପ୍ରିଯମ୍ । ଅଗ୍ନି-ଙ୍ଘୃତେନ ହଵିଷା ସପର୍ଯନ୍ନ୍ । ଉପାସଦ-ଙ୍କଵ୍ଯଵାହ-ମ୍ପିତୃଣାମ୍ । ସ ନଃ ପ୍ରଜାଂ-ଵୀଁରଵତୀଗ୍ଂ ସମୃଣ୍ଵତୁ ॥ 76 ॥
(ଅନଗ୍ନିଷ୍ଵାତ୍ତା - ଜେହମାନା-ସ୍ସପ୍ତ ଚ) (ଅ. 16)
ଅନୁଵାକଂ 17 - ଐନ୍ଦ୍ରୋ ପଶୌ ଏକାଦଶ ପ୍ରଯାଜାଃ
ଅନୁଵାକଂ 17 - ଐନ୍ଦ୍ରୋ ପଶୌ ଏକାଦଶ ପ୍ରଯାଜାଃ
ହୋତା ଯକ୍ଷଦିଡସ୍ପଦେ । ସମିଧାନ-ମ୍ମହଦ୍ଯଶଃ । ସୁଷମିଦ୍ଧଂ-ଵଁରେଣ୍ଯମ୍ । ଅଗ୍ନିମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଗାଯତ୍ରୀ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ତ୍ର୍ଯଵି-ଙ୍ଗାଂ-ଵଁଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଚ୍ଛୁଚିଵ୍ରତମ୍ । ତନୂନପାତମୁଦ୍ଭିଦମ୍ । ଯ-ଙ୍ଗର୍ଭମଦିତିର୍ଦଧେ ॥ 77 ॥
ଶୁଚିମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଉଷ୍ଣିହ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଦିତ୍ଯଵାହ-ଙ୍ଗାଂ-ଵଁଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଦୀଡେନ୍ଯମ୍ । ଈଡିତଂ-ଵୃଁତ୍ରହନ୍ତମମ୍ । ଇଡାଭିରୀଡ୍ଯଗ୍ଂ ସହଃ । ସୋମମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଅନୁଷ୍ଟୁଭ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ତ୍ରିଵଥ୍ସ-ଙ୍ଗାଂ-ଵଁଯୋ ଦଧତ୍ ॥ 78 ॥
ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଥ୍ସୁବର୍ହିଷଦମ୍ । ପୂଷଣ୍ଵନ୍ତ-ମମର୍ତ୍ଯମ୍ । ସୀଦନ୍ତ-ମ୍ବର୍ହିଷି ପ୍ରିଯେ । ଅମୃତେନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ବୃହତୀ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ପଞ୍ଚାଵି-ଙ୍ଗାଂ-ଵଁଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଦ୍ଵ୍ଯଚସ୍ଵତୀଃ । ସୁପ୍ରାଯଣା ଋତାଵୃଧଃ ॥ 79 ॥
ଦ୍ଵାରୋ ଦେଵୀର୍ହିରଣ୍ଯଯୀଃ । ବ୍ରହ୍ମାଣ ଇନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ପଙ୍କ୍ତି-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ତୁର୍ଯଵାହ-ଙ୍ଗାଂ-ଵଁଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଥ୍ସୁପେଶସେ । ସୁଶିଲ୍ପେ ବୃହତୀ ଉଭେ । ନକ୍ତୋଷାସା ନ ଦର୍ଶତେ । ଵିଶ୍ଵମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ 80 ॥
ପଷ୍ଠଵାହ-ଙ୍ଗାଂ-ଵଁଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ତ୍ପ୍ରଚେତସା । ଦେଵାନାମୁତ୍ତମଂ-ଯଁଶଃ । ହୋତାରା ଦୈଵ୍ଯା କଵୀ । ସଯୁଜେନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଜଗତୀ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଅନଡ୍ଵାହ-ଙ୍ଗାଂ-ଵଁଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ତ୍ପେଶସ୍ଵତୀଃ ॥ 81 ॥
ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀର୍ହିରଣ୍ଯଯୀଃ । ଭାରତୀ-ର୍ବୃହତୀର୍ମହୀଃ । ପତିମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଵିରାଜ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଧେନୁ-ଙ୍ଗା-ନ୍ନ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଥ୍ସୁରେତସମ୍ । ତ୍ଵଷ୍ଟାର-ମ୍ପୁଷ୍ଟିଵର୍ଧନମ୍ । ରୂପାଣି ବିଭ୍ରତ-ମ୍ପୃଥକ୍ । ପୁଷ୍ଟିମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ ॥ 82 ॥
ଦ୍ଵିପଦ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଉକ୍ଷାଣ-ଙ୍ଗା-ନ୍ନ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଚ୍ଛତକ୍ରତୁମ୍ । ହିରଣ୍ଯପର୍ଣ-ମୁକ୍ଥିନମ୍ । ରଶନା-ମ୍ବିଭ୍ରତଂ-ଵଁଶିମ୍ । ଭଗମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । କକୁଭ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵଶାଂ-ଵେଁହତ-ଙ୍ଗା-ନ୍ନ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଥ୍ସ୍ଵାହାକୃତୀଃ । ଅଗ୍ନି-ଙ୍ଗୃହପତି-ମ୍ପୃଥକ୍ । ଵରୁଣ-ମ୍ଭେଷଜ-ଙ୍କଵିମ୍ । କ୍ଷତ୍ରମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଅତିଚ୍ଛନ୍ଦସ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ବୃହଦୃଷଭ-ଙ୍ଗାଂ-ଵଁଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ 83 ॥
ଶୁଚିମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଉଷ୍ଣିହ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଦିତ୍ଯଵାହ-ଙ୍ଗାଂ-ଵଁଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଦୀଡେନ୍ଯମ୍ । ଈଡିତଂ-ଵୃଁତ୍ରହନ୍ତମମ୍ । ଇଡାଭିରୀଡ୍ଯଗ୍ଂ ସହଃ । ସୋମମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଅନୁଷ୍ଟୁଭ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ତ୍ରିଵଥ୍ସ-ଙ୍ଗାଂ-ଵଁଯୋ ଦଧତ୍ ॥ 78 ॥
ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଥ୍ସୁବର୍ହିଷଦମ୍ । ପୂଷଣ୍ଵନ୍ତ-ମମର୍ତ୍ଯମ୍ । ସୀଦନ୍ତ-ମ୍ବର୍ହିଷି ପ୍ରିଯେ । ଅମୃତେନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ବୃହତୀ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ପଞ୍ଚାଵି-ଙ୍ଗାଂ-ଵଁଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଦ୍ଵ୍ଯଚସ୍ଵତୀଃ । ସୁପ୍ରାଯଣା ଋତାଵୃଧଃ ॥ 79 ॥
ଦ୍ଵାରୋ ଦେଵୀର୍ହିରଣ୍ଯଯୀଃ । ବ୍ରହ୍ମାଣ ଇନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ପଙ୍କ୍ତି-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ତୁର୍ଯଵାହ-ଙ୍ଗାଂ-ଵଁଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଥ୍ସୁପେଶସେ । ସୁଶିଲ୍ପେ ବୃହତୀ ଉଭେ । ନକ୍ତୋଷାସା ନ ଦର୍ଶତେ । ଵିଶ୍ଵମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ 80 ॥
ପଷ୍ଠଵାହ-ଙ୍ଗାଂ-ଵଁଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ତ୍ପ୍ରଚେତସା । ଦେଵାନାମୁତ୍ତମଂ-ଯଁଶଃ । ହୋତାରା ଦୈଵ୍ଯା କଵୀ । ସଯୁଜେନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଜଗତୀ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଅନଡ୍ଵାହ-ଙ୍ଗାଂ-ଵଁଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ତ୍ପେଶସ୍ଵତୀଃ ॥ 81 ॥
ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀର୍ହିରଣ୍ଯଯୀଃ । ଭାରତୀ-ର୍ବୃହତୀର୍ମହୀଃ । ପତିମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଵିରାଜ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଧେନୁ-ଙ୍ଗା-ନ୍ନ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଥ୍ସୁରେତସମ୍ । ତ୍ଵଷ୍ଟାର-ମ୍ପୁଷ୍ଟିଵର୍ଧନମ୍ । ରୂପାଣି ବିଭ୍ରତ-ମ୍ପୃଥକ୍ । ପୁଷ୍ଟିମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ ॥ 82 ॥
ଦ୍ଵିପଦ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଉକ୍ଷାଣ-ଙ୍ଗା-ନ୍ନ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷଚ୍ଛତକ୍ରତୁମ୍ । ହିରଣ୍ଯପର୍ଣ-ମୁକ୍ଥିନମ୍ । ରଶନା-ମ୍ବିଭ୍ରତଂ-ଵଁଶିମ୍ । ଭଗମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । କକୁଭ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵଶାଂ-ଵେଁହତ-ଙ୍ଗା-ନ୍ନ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଥ୍ସ୍ଵାହାକୃତୀଃ । ଅଗ୍ନି-ଙ୍ଗୃହପତି-ମ୍ପୃଥକ୍ । ଵରୁଣ-ମ୍ଭେଷଜ-ଙ୍କଵିମ୍ । କ୍ଷତ୍ରମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଅତିଚ୍ଛନ୍ଦସ-ଞ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ବୃହଦୃଷଭ-ଙ୍ଗାଂ-ଵଁଯୋ ଦଧତ୍ । ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ॥ 83 ॥
(ଦଧେ - ଦଧ-ଦ୍- ଋତାଵୃଧ - ଇନ୍ଦ୍ରିଯଂ - ପେଶସ୍ଵତୀ--ର୍ ଵଯୋଧସଂ - ଁଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ହୋତର୍ଯଜ ସପ୍ତ ଚ) (ଅ. 17)
ଇଡସ୍ପଦେ-ଽଗ୍ନି-ଙ୍ଗାଯତ୍ରୀ-ନ୍ତ୍ର୍ଯଵିମ୍ । ଶୁଚିଵ୍ରତଗ୍ଂ ଶୁଚିମୁଷ୍ଣିହ-ନ୍ଦିତ୍ଯଵାହମ୍ । ଈଡେନ୍ଯଗ୍ଂ ସୋମ-ମନଷ୍ଟୁଭ-ନ୍ତ୍ରିଵଥ୍ସମ୍ । ସୁବରଃଇଷଦମମୃତେନ୍ଦ୍ର-ମ୍ବୃହତୀ-ମ୍ପଞ୍ଚାଵିମ୍ । ଵ୍ଯଚସ୍ଵତୀ-ସ୍ସୁପ୍ରାଯଣା ଦ୍ଵାରୋ ବ୍ରାହ୍ମାଣଃ ପାଙ୍କ୍ତିମିହ ତୁର୍ଯଵାହମ୍ । ସୁପେଶସେ ଵିଶ୍ଵମିନ୍ଦ୍ର-ନ୍ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭ-ମ୍ପଷ୍ଠଵାହମ୍ । ପ୍ରଚେତସା ସଯୁଜେନ୍ଦ୍ର-ଞ୍ଜଗତୀମିହାନଡ୍ଵାହମ୍ । ପେଶସ୍ଵତୀସ୍ତିସ୍ତ୍ରୋ ଭାରତୀଃ ପତିଂ-ଵିଁରାଜମିହ ଧେନୁ-ନ୍ନ । ସୁରେତସ-ନ୍ତ୍ଵଷ୍ଟାର-ମ୍ପୁଷ୍ଟି-ନ୍ଦ୍ଵିପଦମିହୋକ୍ଷାଣ-ନ୍ନ । ଶତକ୍ରତୁ-ମ୍ଭଗମିନ୍ଦ୍ର-ଙ୍କକୁଭମିହ ଵଶାଂ-ଵେଁହତ-ଙ୍ଗା-ନ୍ନ । ସ୍ଵାହାକୃତୀଃ, କ୍ଷତ୍ରମତିଚ୍ଛନ୍ଦସ-ମ୍ବୃହଦୃଷଭ-ଙ୍ଗାଂ-ଵଁଯଃ । ଇନ୍ଦ୍ରିଯମୁଷିଵସୁନଵଦଶେହେନ୍ଦ୍ରିଯମଷ୍ଟ ନଵ ଦଶ ଗା-ନ୍ନ ଵଯୋ ଦଧ-ଥ୍ସର୍ଵଵେତୁ ।
ଅନୁଵାକଂ 18 - ଐନ୍ଦ୍ରୋ ପଶୌ ପ୍ରଯାଜଯାଜ୍ଯାଃ
ଇଡସ୍ପଦେ-ଽଗ୍ନି-ଙ୍ଗାଯତ୍ରୀ-ନ୍ତ୍ର୍ଯଵିମ୍ । ଶୁଚିଵ୍ରତଗ୍ଂ ଶୁଚିମୁଷ୍ଣିହ-ନ୍ଦିତ୍ଯଵାହମ୍ । ଈଡେନ୍ଯଗ୍ଂ ସୋମ-ମନଷ୍ଟୁଭ-ନ୍ତ୍ରିଵଥ୍ସମ୍ । ସୁବରଃଇଷଦମମୃତେନ୍ଦ୍ର-ମ୍ବୃହତୀ-ମ୍ପଞ୍ଚାଵିମ୍ । ଵ୍ଯଚସ୍ଵତୀ-ସ୍ସୁପ୍ରାଯଣା ଦ୍ଵାରୋ ବ୍ରାହ୍ମାଣଃ ପାଙ୍କ୍ତିମିହ ତୁର୍ଯଵାହମ୍ । ସୁପେଶସେ ଵିଶ୍ଵମିନ୍ଦ୍ର-ନ୍ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭ-ମ୍ପଷ୍ଠଵାହମ୍ । ପ୍ରଚେତସା ସଯୁଜେନ୍ଦ୍ର-ଞ୍ଜଗତୀମିହାନଡ୍ଵାହମ୍ । ପେଶସ୍ଵତୀସ୍ତିସ୍ତ୍ରୋ ଭାରତୀଃ ପତିଂ-ଵିଁରାଜମିହ ଧେନୁ-ନ୍ନ । ସୁରେତସ-ନ୍ତ୍ଵଷ୍ଟାର-ମ୍ପୁଷ୍ଟି-ନ୍ଦ୍ଵିପଦମିହୋକ୍ଷାଣ-ନ୍ନ । ଶତକ୍ରତୁ-ମ୍ଭଗମିନ୍ଦ୍ର-ଙ୍କକୁଭମିହ ଵଶାଂ-ଵେଁହତ-ଙ୍ଗା-ନ୍ନ । ସ୍ଵାହାକୃତୀଃ, କ୍ଷତ୍ରମତିଚ୍ଛନ୍ଦସ-ମ୍ବୃହଦୃଷଭ-ଙ୍ଗାଂ-ଵଁଯଃ । ଇନ୍ଦ୍ରିଯମୁଷିଵସୁନଵଦଶେହେନ୍ଦ୍ରିଯମଷ୍ଟ ନଵ ଦଶ ଗା-ନ୍ନ ଵଯୋ ଦଧ-ଥ୍ସର୍ଵଵେତୁ ।
ଅନୁଵାକଂ 18 - ଐନ୍ଦ୍ରୋ ପଶୌ ପ୍ରଯାଜଯାଜ୍ଯାଃ
ସମିଦ୍ଧୋ ଅଗ୍ନି-ସ୍ସମିଧା । ସୁଷମିଦ୍ଧୋ ଵରେଣ୍ଯଃ । ଗାଯତ୍ରୀ ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ତ୍ର୍ଯଵିର୍ଗୌର୍ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ତନୂନପା-ଚ୍ଛୁଚିଵ୍ରତଃ । ତନୂନପାଚ୍ଚ (ତନୂପାଚ୍ଚ) ସରସ୍ଵତୀ । ଉଷ୍ଣିକ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଦିତ୍ଯଵାଡ୍ଗୌର୍ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ଇଡାଭିରଗ୍ନିରୀଡ୍ଯଃ । ସୋମୋ ଦେଵୋ ଅମର୍ତ୍ଯଃ ॥ 84 ॥
ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ତ୍ରିଵଥ୍ସୋ ଗୌର୍ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ସୁବର୍ହିରଗ୍ନିଃ ପୂଷଣ୍ଵାନ୍ । ସ୍ତୀର୍ଣ-ବର୍ହିରମର୍ତ୍ଯଃ । ବୃହତୀ ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ପଞ୍ଚାଵି-ର୍ଗୌର୍ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ଦୁରୋ ଦେଵୀର୍ଦିଶୋ ମହୀଃ । ବ୍ରହ୍ମା ଦେଵୋ ବୃହସ୍ପତିଃ । ପଙ୍କ୍ତି-ଶ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ତୁର୍ଯଵାଡ୍ ଗୌର୍ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ 85 ॥
ଉଷେ ଯହ୍ଵୀ ସୁପେଶସା । ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ଅମର୍ତ୍ଯାଃ । ତ୍ରିଷ୍ଟୁ-ପ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ପଷ୍ଠଵାଦ୍ଗୌର୍ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ଦୈଵ୍ଯା ହୋତାରା ଭିଷଜା । ଇନ୍ଦ୍ରେଣ ସଯୁଜା ଯୁଜା । ଜଗତୀ ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଅନଡ୍ଵାନ୍-ଗୌର୍ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ତିସ୍ର ଇଡା ସରସ୍ଵତୀ । ଭାରତୀ ମରୁତୋ ଵିଶଃ ॥ 86 ॥
ଵିରାଟ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଧେନୁର୍ଗୌର୍ନ ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ତ୍ଵଷ୍ଟା ତୁରୀପୋ ଅଦ୍ଭୁତଃ । ଇନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ପୁଷ୍ଟିଵର୍ଧନା । ଦ୍ଵିପାଚ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଉକ୍ଷା ଗୌର୍ନ ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ଶମିତା ନୋ ଵନସ୍ପତିଃ । ସଵିତା ପ୍ରସୁଵନ୍ଭଗମ୍ । କକୁଚ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵଶା ଵେହଦ୍ଗୌର୍ନ ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ସ୍ଵାହା ଯଜ୍ଞଂ-ଵଁରୁଣଃ । ସୁକ୍ଷତ୍ରୋ ଭେଷଜ-ଙ୍କରତ୍ । ଅତିଃ ଛନ୍ଦା-ଶ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ବୃହଦୃଷଭୋ ଗୌର୍ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ 87 ॥
ଅନୁଷ୍ଟୁପ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ତ୍ରିଵଥ୍ସୋ ଗୌର୍ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ସୁବର୍ହିରଗ୍ନିଃ ପୂଷଣ୍ଵାନ୍ । ସ୍ତୀର୍ଣ-ବର୍ହିରମର୍ତ୍ଯଃ । ବୃହତୀ ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ପଞ୍ଚାଵି-ର୍ଗୌର୍ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ଦୁରୋ ଦେଵୀର୍ଦିଶୋ ମହୀଃ । ବ୍ରହ୍ମା ଦେଵୋ ବୃହସ୍ପତିଃ । ପଙ୍କ୍ତି-ଶ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ତୁର୍ଯଵାଡ୍ ଗୌର୍ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ 85 ॥
ଉଷେ ଯହ୍ଵୀ ସୁପେଶସା । ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ଅମର୍ତ୍ଯାଃ । ତ୍ରିଷ୍ଟୁ-ପ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ପଷ୍ଠଵାଦ୍ଗୌର୍ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ଦୈଵ୍ଯା ହୋତାରା ଭିଷଜା । ଇନ୍ଦ୍ରେଣ ସଯୁଜା ଯୁଜା । ଜଗତୀ ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଅନଡ୍ଵାନ୍-ଗୌର୍ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ତିସ୍ର ଇଡା ସରସ୍ଵତୀ । ଭାରତୀ ମରୁତୋ ଵିଶଃ ॥ 86 ॥
ଵିରାଟ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଧେନୁର୍ଗୌର୍ନ ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ତ୍ଵଷ୍ଟା ତୁରୀପୋ ଅଦ୍ଭୁତଃ । ଇନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ପୁଷ୍ଟିଵର୍ଧନା । ଦ୍ଵିପାଚ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଉକ୍ଷା ଗୌର୍ନ ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ଶମିତା ନୋ ଵନସ୍ପତିଃ । ସଵିତା ପ୍ରସୁଵନ୍ଭଗମ୍ । କକୁଚ୍ଛନ୍ଦ ଇହେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵଶା ଵେହଦ୍ଗୌର୍ନ ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ସ୍ଵାହା ଯଜ୍ଞଂ-ଵଁରୁଣଃ । ସୁକ୍ଷତ୍ରୋ ଭେଷଜ-ଙ୍କରତ୍ । ଅତିଃ ଛନ୍ଦା-ଶ୍ଛନ୍ଦ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ବୃହଦୃଷଭୋ ଗୌର୍ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ 87 ॥
(ଅମର୍ତ୍ଯ - ସ୍ତୁର୍ଯଵାଡ୍ଗୌର୍ଵଯୋ ଦଧୁ--ର୍ ଵିଶୋ - ଵଶା ଵେହଦ୍ଗୌର୍ନ ଵଯୋ ଦଧୁଶ୍ଚତ୍ଵାରି ଚ) (ଅ. 18)
ଅନୁଵାକଂ 19 - ଐନ୍ଦ୍ରୋ ପଶୌ ଵପାଦୀନାଂ-ଯଁଜ୍ଯାନୁଵାକ୍ଯାଃ
ଅନୁଵାକଂ 19 - ଐନ୍ଦ୍ରୋ ପଶୌ ଵପାଦୀନାଂ-ଯଁଜ୍ଯାନୁଵାକ୍ଯାଃ
ଵସନ୍ତେନର୍ତୁନା ଦେଵାଃ । ଵସଵସ୍ତ୍ରିଵୃତା ସ୍ତୁତମ୍ । ରଥନ୍ତରେଣ ତେଜସା । ହଵିରିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ଗ୍ରୀଷ୍ମେଣ ଦେଵା ଋତୁନା । ରୁଦ୍ରାଃ ପଞ୍ଚଦଶେ ସ୍ତୁତମ୍ । ବୃହତା ଯଶସା ବଲମ୍ । ହଵିରିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ଵର.ଷାଭିର୍-ଋତୁନା-ଽଽଦିତ୍ଯାଃ । ସ୍ତୋମେ ସପ୍ତଦଶେ ସ୍ତୁତମ୍ ॥ 88 ॥
ଵୈରୂପେଣ ଵିଶୌଜସା । ହଵିରିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ଶାରଦେନର୍ତୁନା ଦେଵାଃ । ଏକଵିଗ୍ଂଶ ଋଭଵଃ ସ୍ତୁତମ୍ । ଵୈରାଜେନ ଶ୍ରିଯା ଶ୍ରିଯମ୍ । ହଵିରିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ହେମନ୍ତେନର୍ତୁନା ଦେଵାଃ । ମରୁତସ୍ତ୍ରିଣଵେ ସ୍ତୁତମ୍ । ବଲେନ ଶକ୍ଵରୀ-ସ୍ସହଃ । ହଵିରିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ଶୈଶିରେଣର୍ତୁନା ଦେଵାଃ । ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶେ ଽମୃତଗ୍ଗ୍ ସ୍ତୁତମ୍ । ସତ୍ଯେନ ରେଵତୀଃ, କ୍ଷତ୍ରମ୍ । ହଵିରିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ 89 ॥
ଵୈରୂପେଣ ଵିଶୌଜସା । ହଵିରିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ଶାରଦେନର୍ତୁନା ଦେଵାଃ । ଏକଵିଗ୍ଂଶ ଋଭଵଃ ସ୍ତୁତମ୍ । ଵୈରାଜେନ ଶ୍ରିଯା ଶ୍ରିଯମ୍ । ହଵିରିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ହେମନ୍ତେନର୍ତୁନା ଦେଵାଃ । ମରୁତସ୍ତ୍ରିଣଵେ ସ୍ତୁତମ୍ । ବଲେନ ଶକ୍ଵରୀ-ସ୍ସହଃ । ହଵିରିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ ଶୈଶିରେଣର୍ତୁନା ଦେଵାଃ । ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶେ ଽମୃତଗ୍ଗ୍ ସ୍ତୁତମ୍ । ସତ୍ଯେନ ରେଵତୀଃ, କ୍ଷତ୍ରମ୍ । ହଵିରିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧୁଃ ॥ 89 ॥
(ସ୍ତୋମେ ସପ୍ତଦଶେ ସ୍ତୁତଗ୍ଂ - ସହୋ ହଵିରିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧୁଶ୍ଚତ୍ଵାରି ଚ) (ଅ. 19)
(ଵସନ୍ତେନ ଗ୍ରୀଷ୍ମେଣ ଵର୍ଷାଭିଃ ଶାରଦେନ ହେମନ୍ତେନ ଶୈଶିରେଣ ଷଟ୍ )
ଅନୁଵାକଂ 20 - ଐନ୍ଦ୍ରୋ ପଶୌ ଅନୂଯାଜାନା-ମ୍ମୈତ୍ରାଵରିଣପ୍ରୈଷାଃ
(ଵସନ୍ତେନ ଗ୍ରୀଷ୍ମେଣ ଵର୍ଷାଭିଃ ଶାରଦେନ ହେମନ୍ତେନ ଶୈଶିରେଣ ଷଟ୍ )
ଅନୁଵାକଂ 20 - ଐନ୍ଦ୍ରୋ ପଶୌ ଅନୂଯାଜାନା-ମ୍ମୈତ୍ରାଵରିଣପ୍ରୈଷାଃ
ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହିରିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଦେଵ-ନ୍ଦେଵମଵର୍ଧଯତ୍ । ଗାଯତ୍ରିଯା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵୀର୍ଦ୍ଵାରୋ ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଦେଵୀର୍ଦେଵ-ମଵର୍ଧଯନ୍ନ୍ । ଉଷ୍ଣିହା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ପ୍ରାଣମିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ 90 ॥
ଦେଵୀ ଦେଵଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଉଷେ ଇନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧତାମ୍ । ଅନୁଷ୍ଟୁଭା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵାଚମିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵୀତାଂ-ଯଁଜ ॥ ଦେଵୀ ଜୋଷ୍ଟ୍ରୀ ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଦେଵୀ ଦେଵମଵର୍ଧତାମ୍ । ବୃହତ୍ଯା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଶ୍ରୋତ୍ରମିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵୀତାଂ-ଯଁଜ ॥ 91 ॥
ଦେଵୀ ଊର୍ଜାହୁତୀ ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଦେଵୀ ଦେଵମଵର୍ଧତାମ୍ । ପଙ୍କ୍ତ୍ଯା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଶୁକ୍ରମିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵୀତାଂ-ଯଁଜ ॥ ଦେଵା ଦୈଵ୍ଯା ହୋତାରା ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଦେଵା ଦେଵମଵର୍ଧତାମ୍ । ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ତ୍ଵିଷିମିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵୀତାଂ-ଯଁଜ ॥ 92 ॥
ଦେଵୀ-ସ୍ତିସ୍ର-ସ୍ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀର୍ଵଯୋଧସମ୍ । ପତିମିନ୍ଦ୍ର-ମଵର୍ଧଯନ୍ନ୍ । ଜଗତ୍ଯା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ବଲମିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵୋ ନରାଶଗ୍ଂସୋ ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଦେଵୋ ଦେଵମଵର୍ଧଯତ୍ । ଵିରାଜା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ରେତ ଇନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ 93 ॥
ଦେଵୋ ଵନସ୍ପତି-ର୍ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଦେଵୋ ଦେଵମଵର୍ଧଯତ୍ । ଦ୍ଵିପଦା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଭଗମିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହିର୍ଵାରିତୀନା-ନ୍ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଦେଵୋ (ଦେଵଂ) ଦେଵମଵର୍ଧଯତ୍ । କକୁଭା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଯଶ ଇନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵୋ ଅଗ୍ନି-ସ୍ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃ-ଦ୍ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଦେଵୋ ଦେଵମଵର୍ଧଯତ୍ । ଅତିଚ୍ଛନ୍ଦସା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । କ୍ଷତ୍ରମିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ 94 ॥
ଦେଵୀ ଦେଵଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଉଷେ ଇନ୍ଦ୍ରମଵର୍ଧତାମ୍ । ଅନୁଷ୍ଟୁଭା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଵାଚମିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵୀତାଂ-ଯଁଜ ॥ ଦେଵୀ ଜୋଷ୍ଟ୍ରୀ ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଦେଵୀ ଦେଵମଵର୍ଧତାମ୍ । ବୃହତ୍ଯା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଶ୍ରୋତ୍ରମିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵୀତାଂ-ଯଁଜ ॥ 91 ॥
ଦେଵୀ ଊର୍ଜାହୁତୀ ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଦେଵୀ ଦେଵମଵର୍ଧତାମ୍ । ପଙ୍କ୍ତ୍ଯା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଶୁକ୍ରମିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵୀତାଂ-ଯଁଜ ॥ ଦେଵା ଦୈଵ୍ଯା ହୋତାରା ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଦେଵା ଦେଵମଵର୍ଧତାମ୍ । ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ତ୍ଵିଷିମିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵୀତାଂ-ଯଁଜ ॥ 92 ॥
ଦେଵୀ-ସ୍ତିସ୍ର-ସ୍ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀର୍ଵଯୋଧସମ୍ । ପତିମିନ୍ଦ୍ର-ମଵର୍ଧଯନ୍ନ୍ । ଜଗତ୍ଯା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ବଲମିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵୋ ନରାଶଗ୍ଂସୋ ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଦେଵୋ ଦେଵମଵର୍ଧଯତ୍ । ଵିରାଜା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ରେତ ଇନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ 93 ॥
ଦେଵୋ ଵନସ୍ପତି-ର୍ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଦେଵୋ ଦେଵମଵର୍ଧଯତ୍ । ଦ୍ଵିପଦା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଭଗମିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହିର୍ଵାରିତୀନା-ନ୍ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଦେଵୋ (ଦେଵଂ) ଦେଵମଵର୍ଧଯତ୍ । କକୁଭା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ଯଶ ଇନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ ଦେଵୋ ଅଗ୍ନି-ସ୍ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃ-ଦ୍ଦେଵମିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସମ୍ । ଦେଵୋ ଦେଵମଵର୍ଧଯତ୍ । ଅତିଚ୍ଛନ୍ଦସା ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । କ୍ଷତ୍ରମିନ୍ଦ୍ରେ ଵଯୋ ଦଧତ୍ । ଵସୁଵନେ ଵସୁଧେଯସ୍ଯ ଵେତୁ ଯଜ ॥ 94 ॥
(ଵିଯନ୍ତୁ ଯଜ - ଵୀତାଂ-ଯଁଜ-ଵୀତାଂ-ଯଁଜ-ଵେତୁ ଯଜ-ଵେତୁ ଯଜ ପଞ୍ଚ ଚ) (ଅ. 20)
(ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହି-ର୍ଗାଯତ୍ରିଯା ତେଜଃ । ଦେଵୀର୍ଦ୍ଵାର ଉଷ୍ଣିହା ପ୍ରାଣମ୍ । ଦେଵୀ ଦେଵମୁଷେ ଅନୁଷ୍ଟୁଭା ଵାଚମ୍ । ଦେଵୀ ଜୋଷ୍ଟ୍ରୀ ବୃହତ୍ଯା ଶ୍ରୋତ୍ରମ୍ । ଦେଵୀ ଊର୍ଜାହୂତୀ ପଙ୍କ୍ତ୍ଯା ଶୁକ୍ରମ୍ । ଦେଵା ଦୈଵ୍ଯା ହୋତାରା ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭା ତ୍ଵିଷିମ୍ । ଦେଵୀସ୍ତିସ୍ରସ୍ତିସ୍ରୋ ଦେଵୀଃ ପତି-ଞ୍ଜଗତ୍ଯା ବଲମ୍ । ଦେଵୋ ନରାଶଗ୍ଂସୋ ଵିରାଜା ରେତଃ । ଦେଵୋ ଵନସ୍ପତି-ର୍ଦ୍ଵିପଦା ଭଗମ୍ । ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହି-ର୍ଵାରିତୀନା-ଙ୍କକୁଭା ଯଶଃ । ଦେଵୋ ଅଗ୍ନି-ସ୍ସ୍ଵିଷ୍ଟକୃଦତିଚ୍ଛନ୍ଦସା କ୍ଷତ୍ରମ୍ । ଵେତୁ ଵିଯନ୍ତୁ ଚତୁ-ର୍ଵୀତାମେକୋ ଵିଯନ୍ତୁ ଚତୁର୍ଵେତୁ । ଅଵର୍ଧଯଦଵର୍ଧଯଗ୍ଗ୍ ଶ୍ଚତୁରଵର୍ଧତାମେକୋ ଽଵର୍ଧଯଗ୍ଗ୍ ଶ୍ଚତୁରଵର୍ଧଯତ୍ ।)
(ସ୍ଵାଦ୍ଵୀ-ନ୍ତ୍ଵା - ସୋମଃ - ସୁରାଵନ୍ତଗ୍ଂ - ସୀସେନ - ମିତ୍ରୋ-ଽସି - ଯ-ଦ୍ଦେଵା - ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଥ୍ସମିଧେନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ - ସମିଦ୍ଧ ଇନ୍ଦ୍ର - ଆଚର୍ଷଣିପ୍ରା - ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହିରିନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସୁଦେଵଗ୍ଂ - ହୋତା ଯକ୍ଷ-ଥ୍ସମିଧା-ଽଗ୍ନିଗ୍ଂ - ସମିଦ୍ଧୋ ଅଗ୍ନିରଶ୍ଵିନା - ଽଶ୍ଵିନା ହଵିରିନ୍ଦ୍ରିଯଂ - ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହି-ସ୍ସରସ୍ଵ - ତ୍ଯାଗ୍ନିମ - ଦ୍ଯୋଶନ୍ତୋ - ହୋତା ଯକ୍ଷଦିଡସ୍ପଦେ - ସମିଦ୍ଧୋ ଅଗ୍ନି-ସ୍ସମିଧା - ଵସନ୍ତେନ - ଦେଵ-ମ୍ବର୍ହିରିନ୍ଦ୍ରଂ-ଵଁଯୋଧସଂ-ଵିଁଗ୍ଂଶତିଃ)
(ସ୍ଵାଦ୍ଵୀ-ନ୍ତ୍ଵା-ଽ - ମୀ ମଦନ୍ତ ପିତରଃ - ସାମ୍ରାଜ୍ଯାଯ - ପୂତ-ମ୍ପଵିତ୍ରେଣେ ଵାଜ୍ଯ - ମୁଷାସାନକ୍ତା - ବଦରୈ - ରଧାତାମଶ୍ଵିନା - ଦେଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵନସ୍ପତିଃ - ପଷ୍ଠଵାହ-ଙ୍ଗାଂ - ଦେଵୀ ଦେଵଂ-ଵଁଯୋଧସ-ଞ୍ଚତୁର୍ନଵତିଃ )
(ସ୍ଵାଦ୍ଵୀନ୍ତ୍ଵା - ଵେତୁ ଯଜ)
॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ଦ୍ଵିତୀଯାଷ୍ଟକେ ଷଷ୍ଠଃ ପ୍ରପାଠକ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥