କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ବ୍ରାହ୍ମଣେ କାଠକେ ଦ୍ଵିତୀଯଃ ପ୍ରଶ୍ନଃ - ନାଚିକେତଚଯନମ୍
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହରିଃ ଓମ୍ ॥
ଅନୁଵାକଂ 1 - ଇଷ୍ଟକୋପଧାନମନ୍ତ୍ରାଃ
ଲୋକୋ-ଽସି ସ୍ଵର୍ଗୋ-ଽସି । ଅନନ୍ତୋ-ଽସ୍ଯ ପାରୋ-ଽସି ।
ଅକ୍ଷିତୋ-ଽସ୍ଯ କ୍ଷଯ୍ଯୋ-ଽସି । ତପସଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠା । ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ । ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତା । ତନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ । ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 1 ॥
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହରିଃ ଓମ୍ ॥
ଅନୁଵାକଂ 1 - ଇଷ୍ଟକୋପଧାନମନ୍ତ୍ରାଃ
ଲୋକୋ-ଽସି ସ୍ଵର୍ଗୋ-ଽସି । ଅନନ୍ତୋ-ଽସ୍ଯ ପାରୋ-ଽସି ।
ଅକ୍ଷିତୋ-ଽସ୍ଯ କ୍ଷଯ୍ଯୋ-ଽସି । ତପସଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠା । ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ । ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତା । ତନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ । ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 1 ॥
ତପୋ-ଽସି ଲୋକେ ଶ୍ରିତମ୍ । ତେଜସଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠା । ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତୃ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତୃ ।
ତ-ତ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ ।
ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 2 ॥
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତୃ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତୃ ।
ତ-ତ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ ।
ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 2 ॥
ତେଜୋ-ଽସି ତପସି ଶ୍ରିତମ୍ । ସମୁଦ୍ରସ୍ଯ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ।
ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତୃଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତୃ ।
ତ-ତ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ ।
ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ । ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 3 ॥
ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତୃଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତୃ ।
ତ-ତ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ ।
ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ । ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 3 ॥
ସମୁଦ୍ରୋ-ଽସି ତେଜସି ଶ୍ରିତଃ । ଅପା-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠା । ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତା ।
ତ-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ ।
ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ । ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 4 ॥
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତା ।
ତ-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ ।
ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ । ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 4 ॥
ଆପଃ ସ୍ଥ ସମୁଦ୍ରେ ଶ୍ରିତାଃ । ପୃଥିଵ୍ଯାଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଯୁଷ୍ମାସୁ । ଇଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ । ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତ୍ର୍ଯୋ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତ୍ର୍ଯଃ । ତା ଵ ଉପଦଧେ କାମଦୁଘା ଅକ୍ଷିତାଃ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 5 ॥
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 5 ॥
ପୃଥିଵ୍ଯ-ସ୍ଯଫ୍ସୁ ଶ୍ରିତା । ଅଗ୍ନେଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠା । ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ । ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତ୍ରୀ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତ୍ରୀ । ତା-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘା-ମକ୍ଷିତାମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ । ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 6 ॥
ଅଗ୍ନିରସି ପୃଥିଵ୍ଯାଗ୍ ଶ୍ରିତଃ । ଅନ୍ତରିକ୍ଷସ୍ଯ ପ୍ରତିଷ୍ଠା । ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତା । ତ-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ । ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 7 ॥
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତା । ତ-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ । ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 7 ॥
ଅନ୍ତରିକ୍ଷ-ମସ୍ଯଗ୍ନୌ ଶ୍ରିତମ୍ ।
ଵାଯୋଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠା । ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ ।
ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତୃ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତୃ ।
ତ-ତ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 8 ॥
ଵାଯୋଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠା । ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ ।
ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତୃ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତୃ ।
ତ-ତ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 8 ॥
ଵାଯୁରସ୍ଯନ୍ତରିକ୍ଷେ ଶ୍ରିତଃ । ଦିଵଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠା । ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତା ।
ତ-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 9 ॥
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତା ।
ତ-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 9 ॥
ଦ୍ଯୌରସି ଵାଯୌ ଶ୍ରିତା । ଆଦିତ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତିଷ୍ଠା । ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତ୍ରୀ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତ୍ରୀ ।
ତା-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘା-ମକ୍ଷିତାମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 10 ॥
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତ୍ରୀ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତ୍ରୀ ।
ତା-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘା-ମକ୍ଷିତାମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 10 ॥
ଆଦିତ୍ଯୋ-ଽସି ଦିଵି ଶ୍ରିତଃ । ଚନ୍ଦ୍ରମସଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠା । ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତା ।
ତ-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ । ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 11 ॥
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତା ।
ତ-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ । ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 11 ॥
ଚନ୍ଦ୍ରମା ଅସ୍ଯାଦିତ୍ଯେ ଶ୍ରିତଃ ।
ନକ୍ଷତ୍ରାଣା-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠା । ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ ।
ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ । ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତା । ତ-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ । ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 12 ॥
ନକ୍ଷତ୍ରାଣା-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠା । ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ ।
ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ । ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତା । ତ-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ । ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 12 ॥
ନକ୍ଷତ୍ରାଣି ସ୍ଥ ଚନ୍ଦ୍ରମସି ଶ୍ରିତାନି । ସଂଵଁଥ୍ସରସ୍ଯ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଯୁଷ୍ମାସୁ ।
ଇଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତୄଣି ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତୄଣି ।
ତାନି ଵ ଉପଦଧେ କାମଦୁଘା-ନ୍ଯକ୍ଷିତାନି । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 13 ॥
ଇଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତୄଣି ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତୄଣି ।
ତାନି ଵ ଉପଦଧେ କାମଦୁଘା-ନ୍ଯକ୍ଷିତାନି । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 13 ॥
ସଂଵଁଥ୍ସରୋ-ଽସି ନକ୍ଷତ୍ରେଷୁ ଶ୍ରିତଃ । ଋତୂନା-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠା । ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ ।
ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ । ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତା । ତ-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 14 ॥
ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ । ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତା । ତ-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 14 ॥
ଋତଵଃ ସ୍ଥ ସଂଵଁଥ୍ସରେ ଶ୍ରିତାଃ ।
ମାସାନା-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଯୁଷ୍ମାସୁ ।
ଇଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତାରୋ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତାରଃ ।
ତାନ୍. ଵ ଉପଦଧେ କାମଦୁଘା-ନକ୍ଷିତାନ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 15 ॥
ମାସାନା-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଯୁଷ୍ମାସୁ ।
ଇଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତାରୋ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତାରଃ ।
ତାନ୍. ଵ ଉପଦଧେ କାମଦୁଘା-ନକ୍ଷିତାନ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 15 ॥
ମାସା-ସ୍ସ୍ଥର୍ତୁଷୁ ଶ୍ରିତାଃ । ଅଦ୍ର୍ଧମାସାନା-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଯୁଷ୍ମାସୁ । ଇଦମନ୍ତଃ ।
ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ । ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତାରୋ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତାରଃ । ତାନ୍. ଵ ଉପଦଧେ କାମଦୁଘା-ନକ୍ଷିତାନ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 16 ॥
ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ । ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତାରୋ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତାରଃ । ତାନ୍. ଵ ଉପଦଧେ କାମଦୁଘା-ନକ୍ଷିତାନ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 16 ॥
ଅଦ୍ର୍ଧମାସା-ସ୍ସ୍ଥ ମାସୁ ଶ୍ରିତାଃ । ଅହୋରାତ୍ରଯୋଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଯୁଷ୍ମାସୁ ।
ଇଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତାରୋ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତାରଃ ।
ତାନ୍. ଵ ଉପଦଧେ କାମଦୁଘା-ନକ୍ଷିତାନ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 17 ॥
ଇଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତାରୋ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତାରଃ ।
ତାନ୍. ଵ ଉପଦଧେ କାମଦୁଘା-ନକ୍ଷିତାନ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 17 ॥
ଅହୋରାତ୍ରେ ସ୍ଥୋ-ଽଦ୍ର୍ଧମାସେଷୁ ଶ୍ରିତେ । ଭୂତସ୍ଯ ପ୍ରତିଷ୍ଠେ ଭଵ୍ଯସ୍ଯ ପ୍ରତିଷ୍ଠେ ।
ଯୁଵଯୋ-ରିଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତ୍ର୍ଯୌ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତ୍ର୍ଯୌ । ତେ ଵାମୁପଦଧେ କାମଦୁଘେ ଅକ୍ଷିତେ ।
ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ । ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 18 ॥
ଯୁଵଯୋ-ରିଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତ୍ର୍ଯୌ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତ୍ର୍ଯୌ । ତେ ଵାମୁପଦଧେ କାମଦୁଘେ ଅକ୍ଷିତେ ।
ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ । ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 18 ॥
ପୌର୍ଣମାସ୍ଯଷ୍ଟକା ଽମାଵାସ୍ଯା । ଅନ୍ନାଦା-ସ୍ସ୍ଥାନ୍ନଦୁଘୋ ଯୁଷ୍ମାସୁ ।
ଇଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତ୍ର୍ଯୋ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତ୍ର୍ଯଃ ।
ତା ଵ ଉପଦଧେ କାମଦୁଘା-ଅକ୍ଷିତାଃ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 19 ॥
ଇଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତ୍ର୍ଯୋ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତ୍ର୍ଯଃ ।
ତା ଵ ଉପଦଧେ କାମଦୁଘା-ଅକ୍ଷିତାଃ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 19 ॥
ରାଡସି ବୃହତୀ ଶ୍ରୀରସୀନ୍ଦ୍ରପତ୍ନୀ ଧର୍ମପତ୍ନୀ । ଵିଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତମନୁ ପ୍ରଭୂତା ।
ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତ୍ରୀ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତ୍ରୀ । ତା-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘା-ମକ୍ଷିତାମ୍ ।
ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ । ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 20 ॥
ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତ୍ରୀ ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତ୍ରୀ । ତା-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘା-ମକ୍ଷିତାମ୍ ।
ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ । ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 20 ॥
ଓଜୋ-ଽସି ସହୋ-ଽସି । ବଲମସି ଭ୍ରାଜୋ-ଽସି ।
ଦେଵାନା-ନ୍ଧାମାମୃତମ୍ । ଅମର୍ତ୍ଯ-ସ୍ତପୋଜାଃ । ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତା ।
ତ-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 21 ॥
ଦେଵାନା-ନ୍ଧାମାମୃତମ୍ । ଅମର୍ତ୍ଯ-ସ୍ତପୋଜାଃ । ତ୍ଵଯୀଦମନ୍ତଃ । ଵିଶ୍ଵଂ-ଯଁକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵ-ମ୍ଭୂତଂ-ଵିଁଶ୍ଵଗ୍ଂ ସୁଭୂତମ୍ ।
ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭର୍ତା ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଜନଯିତା ।
ତ-ନ୍ତ୍ଵୋପଦଧେ କାମଦୁଘ-ମକ୍ଷିତମ୍ । ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥ 21 ॥
ଲୋକ - ସ୍ତପ - ସ୍ତେଜଃ - ସମୁଦ୍ର - ଆପଃ - ପୃଥିଵ୍ଯ - ଗ୍ନି - ରନ୍ତରିକ୍ଷମ୍ - ଵାଯୁ--ର୍ ଦ୍ଯୌ - ରାଦିତ୍ଯ - ଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରମା - ନକ୍ଷତ୍ରାଣି - ସଂଵଁଥ୍ସର - ଋତଵୋ - ମାସା - ଅଦ୍ର୍ଧମାସା - ଅହୋରାତ୍ରେ - ପୌର୍ଣମାସୀ - ରାଡ - ସ୍ଯୋଜୋ-ଽସ୍ଯେକଵିଗ୍ଂଶତିଃ (ଅ. 1)
ଲୋକୋ-ଽସି ଭର୍ତା ତମ୍ । ତପସ୍ତେଜୋ-ଽସି ଭର୍ତୃ ତତ୍ ।
ସମୁଦ୍ରୋ-ଽସି ଭର୍ତା ତମ୍ । ଆପଃ ସ୍ଥ ଭର୍ତ୍ର୍ଯସ୍ତା ଵଃ । ପୃଥିଵୀ ଭର୍ତ୍ରୀ ତାମ୍ ।
ଅଗ୍ନିରସି ଭର୍ତା ତମ୍ । ଅନ୍ତରିକ୍ଷ-ମ୍ଭର୍ତୃ ତତ୍ । ଵାଯୁରସି ଭର୍ତା ତମ୍ । ଦ୍ଯୌରସି ଭର୍ତ୍ରୀ ତାମ୍ ।
ଆଦିତ୍ଯଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରମା ଭର୍ତା ତମ୍ । ନକ୍ଷତ୍ରାଣି ସ୍ଥ ଭର୍ତୄଣି ତାନି ଵଃ । ସଂଵଁଥ୍ସରୋ-ଽସି ଭର୍ତା ତମ୍ ।
ଋତଵୋ ମାସା ଅଦ୍ର୍ଧମାସା ଭର୍ତାରସ୍ତାନ୍. ଵଃ ।
ଅହୋରାତ୍ରେ ଭର୍ତ୍ର୍ଯୌ ତେ ଵାମ୍ । ପୌର୍ଣମାସୀ ଭର୍ତ୍ର୍ଯସ୍ତା ଵଃ । ରାଡସି ଭର୍ତ୍ରୀ ତାମ୍ । ଓଜୋ-ଽସି ଭର୍ତା ତମେକଵିଗ୍ଂଶତିଃ ।
ଅନୁଵାକଂ 2 - ଚତୁର୍ଭିରନୁଵାକୈ-ଶ୍ଚତସ୍ର ଆହୁତୀର୍ଜୁହୋତି
ତ୍ଵମଗ୍ନେ ରୁଦ୍ରୋ ଅସୁରୋ ମହୋ ଦିଵଃ ।
ତ୍ଵଗ୍ଂ ଶର୍ଧୋ ମାରୁତ-ମ୍ପୃକ୍ଷ ଈଶିଷେ ।
ତ୍ଵଂ-ଵାଁତୈରରୁଣୈର୍ଯାସି ଶଙ୍ଗଯଃ ।
ତ୍ଵ-ମ୍ପୂଷା ଵିଧତଃ ପାସି ନୁ ତ୍ମନା ।
ଦେଵା ଦେଵେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ପ୍ରଥମା ଦ୍ଵିତୀଯେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଦ୍ଵିତୀଯା-ସ୍ତୃତୀଯେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ତୃତୀଯା-ଶ୍ଚତୁର୍ଥେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଚତୁର୍ଥାଃ ପଞ୍ଚମେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ପଞ୍ଚମା-ଷ୍ଷଷ୍ଠେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ॥ 22 ॥
ଲୋକୋ-ଽସି ଭର୍ତା ତମ୍ । ତପସ୍ତେଜୋ-ଽସି ଭର୍ତୃ ତତ୍ ।
ସମୁଦ୍ରୋ-ଽସି ଭର୍ତା ତମ୍ । ଆପଃ ସ୍ଥ ଭର୍ତ୍ର୍ଯସ୍ତା ଵଃ । ପୃଥିଵୀ ଭର୍ତ୍ରୀ ତାମ୍ ।
ଅଗ୍ନିରସି ଭର୍ତା ତମ୍ । ଅନ୍ତରିକ୍ଷ-ମ୍ଭର୍ତୃ ତତ୍ । ଵାଯୁରସି ଭର୍ତା ତମ୍ । ଦ୍ଯୌରସି ଭର୍ତ୍ରୀ ତାମ୍ ।
ଆଦିତ୍ଯଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରମା ଭର୍ତା ତମ୍ । ନକ୍ଷତ୍ରାଣି ସ୍ଥ ଭର୍ତୄଣି ତାନି ଵଃ । ସଂଵଁଥ୍ସରୋ-ଽସି ଭର୍ତା ତମ୍ ।
ଋତଵୋ ମାସା ଅଦ୍ର୍ଧମାସା ଭର୍ତାରସ୍ତାନ୍. ଵଃ ।
ଅହୋରାତ୍ରେ ଭର୍ତ୍ର୍ଯୌ ତେ ଵାମ୍ । ପୌର୍ଣମାସୀ ଭର୍ତ୍ର୍ଯସ୍ତା ଵଃ । ରାଡସି ଭର୍ତ୍ରୀ ତାମ୍ । ଓଜୋ-ଽସି ଭର୍ତା ତମେକଵିଗ୍ଂଶତିଃ ।
ଅନୁଵାକଂ 2 - ଚତୁର୍ଭିରନୁଵାକୈ-ଶ୍ଚତସ୍ର ଆହୁତୀର୍ଜୁହୋତି
ତ୍ଵମଗ୍ନେ ରୁଦ୍ରୋ ଅସୁରୋ ମହୋ ଦିଵଃ ।
ତ୍ଵଗ୍ଂ ଶର୍ଧୋ ମାରୁତ-ମ୍ପୃକ୍ଷ ଈଶିଷେ ।
ତ୍ଵଂ-ଵାଁତୈରରୁଣୈର୍ଯାସି ଶଙ୍ଗଯଃ ।
ତ୍ଵ-ମ୍ପୂଷା ଵିଧତଃ ପାସି ନୁ ତ୍ମନା ।
ଦେଵା ଦେଵେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ପ୍ରଥମା ଦ୍ଵିତୀଯେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଦ୍ଵିତୀଯା-ସ୍ତୃତୀଯେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ତୃତୀଯା-ଶ୍ଚତୁର୍ଥେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଚତୁର୍ଥାଃ ପଞ୍ଚମେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ପଞ୍ଚମା-ଷ୍ଷଷ୍ଠେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ॥ 22 ॥
ଷଷ୍ଠା-ସ୍ସପ୍ତମେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ସପ୍ତମା ଅଷ୍ଟମେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଅଷ୍ଟମା ନଵମେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ନଵମା ଦଶମେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଦଶମା ଏକାଦଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ଏକଦଶା ଦ୍ଵାଦଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଦ୍ଵାଦଶା-ସ୍ତ୍ରଯୋଦଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ତ୍ରଯୋଦଶା-ଶ୍ଚତୁର୍ଦଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ଚତୁର୍ଦଶାଃ ପଞ୍ଚଦଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ପଞ୍ଚଦଶା-ଷ୍ଷୋଡଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ॥ 23 ॥
ଅଷ୍ଟମା ନଵମେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ନଵମା ଦଶମେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଦଶମା ଏକାଦଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ଏକଦଶା ଦ୍ଵାଦଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଦ୍ଵାଦଶା-ସ୍ତ୍ରଯୋଦଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ତ୍ରଯୋଦଶା-ଶ୍ଚତୁର୍ଦଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ଚତୁର୍ଦଶାଃ ପଞ୍ଚଦଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ପଞ୍ଚଦଶା-ଷ୍ଷୋଡଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ॥ 23 ॥
ଷୋଡଶା-ସ୍ସପ୍ତଦଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ସପ୍ତଦଶା ଅଷ୍ଟାଦଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଅଷ୍ଟାଦଶା ଏକାନ୍ନଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଏକାନ୍ନଵିଗ୍ଂଶା ଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଵିଗ୍ଂଶା ଏକଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଏକଵିଗ୍ଂଶା ଦ୍ଵାଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଦ୍ଵାଵିଗ୍ଂଶା ସ୍ତ୍ରଯୋଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ତ୍ରଯୋଵିଗ୍ଂଶା ଶ୍ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶାଃ ପଞ୍ଚଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ପଞ୍ଚଵିଗ୍ଂଶା-ଷ୍ଷଡ୍ଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ॥ 24 ॥
ଅଷ୍ଟାଦଶା ଏକାନ୍ନଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଏକାନ୍ନଵିଗ୍ଂଶା ଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଵିଗ୍ଂଶା ଏକଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଏକଵିଗ୍ଂଶା ଦ୍ଵାଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଦ୍ଵାଵିଗ୍ଂଶା ସ୍ତ୍ରଯୋଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ତ୍ରଯୋଵିଗ୍ଂଶା ଶ୍ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶାଃ ପଞ୍ଚଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ପଞ୍ଚଵିଗ୍ଂଶା-ଷ୍ଷଡ୍ଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ॥ 24 ॥
ଷଡ୍ଵିଗ୍ଂଶା-ସ୍ସପ୍ତଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ସପ୍ତଵିଗ୍ଂଶା ଅଷ୍ଟାଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଅଷ୍ଟାଵିଗ୍ଂଶା ଏକାନ୍ନତ୍ରିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଏକାନ୍ନତ୍ରିଗ୍ଂଶା ସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ତ୍ରିଗ୍ଂଶା ଏକତ୍ରିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଏକତ୍ରିଗ୍ଂଶା ଦ୍ଵାତ୍ରିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଦ୍ଵାତ୍ରିଗ୍ଂଶା ସ୍ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶେଷୁ
ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଦେଵାସ୍ତ୍ରିରେ-କାଦଶା ସ୍ତ୍ରିସ୍ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶାଃ ।
ଉତ୍ତରେ ଭଵତ । ଉତ୍ତର ଵର୍ତ୍ମାନ ଉତ୍ତର ସତ୍ଵାନଃ ।
ଯତ୍କାମ ଇଦ-ଞ୍ଜୁହୋମି । ତନ୍ମେ ସମୃଦ୍ଧ୍ଯତାମ୍ ।
ଵଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାମ ପତଯୋ ରଯୀଣାମ୍ । ଭୂର୍ଭୁଵସ୍ଵଃ ସ୍ଵାହା ॥ 25 ॥
ସପ୍ତଵିଗ୍ଂଶା ଅଷ୍ଟାଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଅଷ୍ଟାଵିଗ୍ଂଶା ଏକାନ୍ନତ୍ରିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଏକାନ୍ନତ୍ରିଗ୍ଂଶା ସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ତ୍ରିଗ୍ଂଶା ଏକତ୍ରିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଏକତ୍ରିଗ୍ଂଶା ଦ୍ଵାତ୍ରିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଦ୍ଵାତ୍ରିଗ୍ଂଶା ସ୍ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶେଷୁ
ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଦେଵାସ୍ତ୍ରିରେ-କାଦଶା ସ୍ତ୍ରିସ୍ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶାଃ ।
ଉତ୍ତରେ ଭଵତ । ଉତ୍ତର ଵର୍ତ୍ମାନ ଉତ୍ତର ସତ୍ଵାନଃ ।
ଯତ୍କାମ ଇଦ-ଞ୍ଜୁହୋମି । ତନ୍ମେ ସମୃଦ୍ଧ୍ଯତାମ୍ ।
ଵଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାମ ପତଯୋ ରଯୀଣାମ୍ । ଭୂର୍ଭୁଵସ୍ଵଃ ସ୍ଵାହା ॥ 25 ॥
(ଷଷ୍ଠେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧଵଗ୍ଂ - ଷୋଡଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧଵଗ୍ଂ - ଷଡ୍ଵିଗ୍ଂଶେଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵ - ମୁତ୍ତରସତ୍ଵାନଶ୍ଚତ୍ଵାରି ଚ) (ଅ. 2)
ଅନୁଵାକଂ 3 - ଚତୁର୍ଭିରନୁଵାକୈ-ଶ୍ଚତସ୍ର ଆହୁତୀର୍ଜୁହୋତି
ଅଗ୍ନାଵିଷ୍ଣୂ ସଜୋଷସା । ଇମା ଵର୍ଧନ୍ତୁ ଵାଙ୍ଗିରଃ । ଦ୍ଯୁମ୍ନୈ ର୍ଵାଜେଭି-ରାଗତମ୍ । ରାଜ୍ଞୀ ଵିରାଜ୍ଞୀ । ସମ୍ରାଜ୍ଞୀ ସ୍ଵରାଜ୍ଞୀ । ଅର୍ଚି-ଶ୍ଶୋଚିଃ । ତପୋ ହରୋ ଭାଃ । ଅଗ୍ନି-ସ୍ସୋମୋ ବୃହସ୍ପତିଃ ।
ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ଭୁଵନସ୍ଯ ଗୋପାଃ । ତେ ସର୍ଵେ ସଙ୍ଗତ୍ଯ । ଇଦ-ମ୍ମେ ପ୍ରାଵତା ଵଚଃ । ଵଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାମ ପତଯୋ ରଯୀଣାମ୍ ।
ଭୂ-ର୍ଭୁଵସ୍-ସ୍ଵସ୍ ସ୍ଵାହା ॥ 26 ॥
ଅନୁଵାକଂ 3 - ଚତୁର୍ଭିରନୁଵାକୈ-ଶ୍ଚତସ୍ର ଆହୁତୀର୍ଜୁହୋତି
ଅଗ୍ନାଵିଷ୍ଣୂ ସଜୋଷସା । ଇମା ଵର୍ଧନ୍ତୁ ଵାଙ୍ଗିରଃ । ଦ୍ଯୁମ୍ନୈ ର୍ଵାଜେଭି-ରାଗତମ୍ । ରାଜ୍ଞୀ ଵିରାଜ୍ଞୀ । ସମ୍ରାଜ୍ଞୀ ସ୍ଵରାଜ୍ଞୀ । ଅର୍ଚି-ଶ୍ଶୋଚିଃ । ତପୋ ହରୋ ଭାଃ । ଅଗ୍ନି-ସ୍ସୋମୋ ବୃହସ୍ପତିଃ ।
ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ଭୁଵନସ୍ଯ ଗୋପାଃ । ତେ ସର୍ଵେ ସଙ୍ଗତ୍ଯ । ଇଦ-ମ୍ମେ ପ୍ରାଵତା ଵଚଃ । ଵଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାମ ପତଯୋ ରଯୀଣାମ୍ ।
ଭୂ-ର୍ଭୁଵସ୍-ସ୍ଵସ୍ ସ୍ଵାହା ॥ 26 ॥
(ସଙ୍ଗତ୍ଯ ତ୍ରୀଣି ଚ) (ଅ. 3)
ଅନୁଵାକଂ 4 - ଚତୁର୍ଭିରନୁଵାକୈ-ଶ୍ଚତସ୍ର ଆହୁତୀର୍ଜୁହୋତି
ଅନ୍ନପତେ ଽନ୍ନସ୍ଯ ନୋ ଦେହି । ଅନମୀଵସ୍ଯ ଶୁଷ୍ମିଣଃ । ପ୍ରପ୍ରଦାତାରନ୍ତାରିଷଃ । ଊର୍ଜ-ନ୍ନୋ ଧେହି ଦ୍ଵିପଦେ ଚତୁଷ୍ପଦେ । ଅଗ୍ନେ ପୃଥିଵୀପତେ । ସୋମ ଵୀରୁଧା-ମ୍ପତେ । ତ୍ଵଷ୍ଟଃ ସମିଧା-ମ୍ପତେ ।
ଵିଷ୍ଣଵାଶାନା-ମ୍ପତେ । ମିତ୍ର ସତ୍ଯାନା-ମ୍ପତେ । ଵରୁଣ ଧର୍ମଣା-ମ୍ପତେ ॥ 27 ॥
ଅନୁଵାକଂ 4 - ଚତୁର୍ଭିରନୁଵାକୈ-ଶ୍ଚତସ୍ର ଆହୁତୀର୍ଜୁହୋତି
ଅନ୍ନପତେ ଽନ୍ନସ୍ଯ ନୋ ଦେହି । ଅନମୀଵସ୍ଯ ଶୁଷ୍ମିଣଃ । ପ୍ରପ୍ରଦାତାରନ୍ତାରିଷଃ । ଊର୍ଜ-ନ୍ନୋ ଧେହି ଦ୍ଵିପଦେ ଚତୁଷ୍ପଦେ । ଅଗ୍ନେ ପୃଥିଵୀପତେ । ସୋମ ଵୀରୁଧା-ମ୍ପତେ । ତ୍ଵଷ୍ଟଃ ସମିଧା-ମ୍ପତେ ।
ଵିଷ୍ଣଵାଶାନା-ମ୍ପତେ । ମିତ୍ର ସତ୍ଯାନା-ମ୍ପତେ । ଵରୁଣ ଧର୍ମଣା-ମ୍ପତେ ॥ 27 ॥
ମରୁତୋ ଗଣାନା-ମ୍ପତଯଃ । ରୁଦ୍ର ପଶୂନା-ମ୍ପତେ । ଇନ୍ଦ୍ରୌଜସା-ମ୍ପତେ । ବୃହସ୍ପତେ ବ୍ରହ୍ମଣସ୍ପତେ ।
ଆ ରୁଚା ରୋଚେ-ଽହଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵଯମ୍ ।
ରୁଚା ରୁରୁଚେ-ରୋଚମାନଃ । ଅତୀତ୍ଯାଦ-ସ୍ସ୍ଵରାଭରେହ । ତସ୍ମିନ୍. ଯୋନୌ ପ୍ରଜନୌ ପ୍ରଜାଯେଯ । ଵଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାମ ପତଯୋ ରଯୀଣାମ୍ ।
ଭୂର୍ଭୁଵ-ସ୍ସ୍ଵଃ ସ୍ଵାହା ॥ 28 ॥
ଆ ରୁଚା ରୋଚେ-ଽହଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵଯମ୍ ।
ରୁଚା ରୁରୁଚେ-ରୋଚମାନଃ । ଅତୀତ୍ଯାଦ-ସ୍ସ୍ଵରାଭରେହ । ତସ୍ମିନ୍. ଯୋନୌ ପ୍ରଜନୌ ପ୍ରଜାଯେଯ । ଵଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାମ ପତଯୋ ରଯୀଣାମ୍ ।
ଭୂର୍ଭୁଵ-ସ୍ସ୍ଵଃ ସ୍ଵାହା ॥ 28 ॥
[ଵରୁଣ ଧର୍ମଣା-ମ୍ପତେ ସ୍ଵଃ - ସ୍ଵାହା ] (ଅ. 4)
ଅନୁଵାକଂ 5 - ଚତୁର୍ଭିରନୁଵାକୈ-ଶ୍ଚତସ୍ର ଆହୁତୀର୍ଜୁହୋତି
ସପ୍ତ ତେ ଅଗ୍ନେ ସମିଧଃ ସପ୍ତ ଜିହ୍ଵାଃ ।
ସପ୍ତର୍ଷଯ-ସ୍ସପ୍ତଧାମ ପ୍ରିଯାଣି ।
ସପ୍ତ ହୋତ୍ରା ଅନୁ ଵିଦ୍ଵାନ୍ ।
ସପ୍ତ ଯୋନୀ-ରାପୃଣସ୍ଵା ଘୃତେନ । ପ୍ରାଚୀ ଦିକ୍ । ଅଗ୍ନି ର୍ଦେଵତା । ଅଗ୍ନିଗ୍ଂ ସ ଦିଶା-ନ୍ଦେଵ-ନ୍ଦେଵତାନା-ମୃଚ୍ଛତୁ । ଯୋ ମୈତସ୍ଯୈ
ଦିଶୋ ଽଭିଦାସତି । ଦକ୍ଷିଣା ଦିକ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଦେଵତା ॥ 29 ॥
ଅନୁଵାକଂ 5 - ଚତୁର୍ଭିରନୁଵାକୈ-ଶ୍ଚତସ୍ର ଆହୁତୀର୍ଜୁହୋତି
ସପ୍ତ ତେ ଅଗ୍ନେ ସମିଧଃ ସପ୍ତ ଜିହ୍ଵାଃ ।
ସପ୍ତର୍ଷଯ-ସ୍ସପ୍ତଧାମ ପ୍ରିଯାଣି ।
ସପ୍ତ ହୋତ୍ରା ଅନୁ ଵିଦ୍ଵାନ୍ ।
ସପ୍ତ ଯୋନୀ-ରାପୃଣସ୍ଵା ଘୃତେନ । ପ୍ରାଚୀ ଦିକ୍ । ଅଗ୍ନି ର୍ଦେଵତା । ଅଗ୍ନିଗ୍ଂ ସ ଦିଶା-ନ୍ଦେଵ-ନ୍ଦେଵତାନା-ମୃଚ୍ଛତୁ । ଯୋ ମୈତସ୍ଯୈ
ଦିଶୋ ଽଭିଦାସତି । ଦକ୍ଷିଣା ଦିକ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଦେଵତା ॥ 29 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ ସ ଦିଶା-ନ୍ଦେଵ-ନ୍ଦେଵତାନା-ମୃଚ୍ଛତୁ ।
ଯୋ ମୈତସ୍ଯୈ ଦିଶୋ ଽଭିଦାସତି । ପ୍ରତୀଚୀ ଦିକ୍ । ସୋମୋ ଦେଵତା । ସୋମଗ୍ଂ ସ ଦିଶା-ନ୍ଦେଵ-ନ୍ଦେଵତାନା-ମୃଚ୍ଛତୁ । ଯୋ ମୈତସ୍ଯୈ ଦିଶୋ ଽଭିଦାସତି । ଉଦୀଚୀ ଦିକ୍ । ମିତ୍ରାଵରୁଣୌ ଦେଵତା ।
ମିତ୍ରାଵରୁଣୌ ସ ଦିଶା-ନ୍ଦେଵୌ ଦେଵତାନା-ମୃଚ୍ଛତୁ । ଯୋ ମୈତସ୍ଯୈ ଦିଶୋ ଽଭିଦାସତି ॥ 30 ॥
ଯୋ ମୈତସ୍ଯୈ ଦିଶୋ ଽଭିଦାସତି । ପ୍ରତୀଚୀ ଦିକ୍ । ସୋମୋ ଦେଵତା । ସୋମଗ୍ଂ ସ ଦିଶା-ନ୍ଦେଵ-ନ୍ଦେଵତାନା-ମୃଚ୍ଛତୁ । ଯୋ ମୈତସ୍ଯୈ ଦିଶୋ ଽଭିଦାସତି । ଉଦୀଚୀ ଦିକ୍ । ମିତ୍ରାଵରୁଣୌ ଦେଵତା ।
ମିତ୍ରାଵରୁଣୌ ସ ଦିଶା-ନ୍ଦେଵୌ ଦେଵତାନା-ମୃଚ୍ଛତୁ । ଯୋ ମୈତସ୍ଯୈ ଦିଶୋ ଽଭିଦାସତି ॥ 30 ॥
ଊଦ୍ର୍ଧ୍ଵା ଦିକ୍ । ବୃହସ୍ପତି ର୍ଦେଵତା ।
ବୃହସ୍ପତିଗ୍ଂ ସ ଦିଶା-ନ୍ଦେଵ-ନ୍ଦେଵତାନା-ମୃଚ୍ଛତୁ । ଯୋ ମୈତସ୍ଯୈ ଦିଶୋ ଽଭିଦାସତି ।
ଇଯନ୍ଦିକ୍ । ଅଦିତି ର୍ଦେଵତା । ଅଦିତିଗ୍ଂ ସ ଦିଶା-ନ୍ଦେଵୀ-ନ୍ଦେଵତାନା-ମୃଚ୍ଛତୁ ।
ଯୋ ମୈତସ୍ଯୈ ଦିଶୋ ଽଭିଦାସତି ।
ପୁରୁଷୋ ଦିକ୍ । ପୁରୁଷୋ ମେ କାମା-ନ୍ଥ୍ସମର୍ଧଯତୁ ॥ 31 ॥
ବୃହସ୍ପତିଗ୍ଂ ସ ଦିଶା-ନ୍ଦେଵ-ନ୍ଦେଵତାନା-ମୃଚ୍ଛତୁ । ଯୋ ମୈତସ୍ଯୈ ଦିଶୋ ଽଭିଦାସତି ।
ଇଯନ୍ଦିକ୍ । ଅଦିତି ର୍ଦେଵତା । ଅଦିତିଗ୍ଂ ସ ଦିଶା-ନ୍ଦେଵୀ-ନ୍ଦେଵତାନା-ମୃଚ୍ଛତୁ ।
ଯୋ ମୈତସ୍ଯୈ ଦିଶୋ ଽଭିଦାସତି ।
ପୁରୁଷୋ ଦିକ୍ । ପୁରୁଷୋ ମେ କାମା-ନ୍ଥ୍ସମର୍ଧଯତୁ ॥ 31 ॥
ଅନ୍ଧୋ ଜାଗୃଵିଃ ପ୍ରାଣ । ଅସାଵେହି । ବଧିର ଆକ୍ରନ୍ଦଯିତ-ରପାନ । ଅସାଵେହି । ଉଷସ-ମୁଷସ-ମଶୀଯ । ଅହମସୋ ଜ୍ଯୋତିରଶୀଯ ।
ଅହମସୋ ଽପୋଶୀଯ । ଵଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାମ ପତଯୋ ରଯୀଣାମ୍ । ଭୂର୍ଭୁଵ-ସ୍ସ୍ଵଃ ସ୍ଵାହା ॥ 32 ॥
ଅହମସୋ ଽପୋଶୀଯ । ଵଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାମ ପତଯୋ ରଯୀଣାମ୍ । ଭୂର୍ଭୁଵ-ସ୍ସ୍ଵଃ ସ୍ଵାହା ॥ 32 ॥
(ଦକ୍ଷିଣା ଦିଗିନ୍ଦ୍ରୋ ଦେଵତା - ମିତ୍ରାଵରୁଣୌ ସ ଦିଶା-ନ୍ଦେଵୌ ଦେଵତାନାମୃଚ୍ଛତୁ
ଯୋ ମୈତସ୍ଯୈ ଦିଶୋ-ଽଭିଦା - ସତ୍ଯଦ୍ର୍ଧଯତୁ - +ନଵ ଚ) (ଅ. 5)
ଅନୁଵାକଂ 6 - ଉପସ୍ଥାନମ୍
ଯତ୍ତେ-ଽଚିତଂ-ଯଁଦୁ ଚିତନ୍ତେ ଅଗ୍ନେ । ଯତ୍ତ ଊନଂ-ଯଁଦୁ ତେ-ଽତିରିକ୍ତମ୍ । ଆଦିତ୍ଯାସ୍ତ-ଦଙ୍ଗିରସ-ଶ୍ଚିନ୍ଵନ୍ତୁ । ଵିଶ୍ଵେ ତେ ଦେଵାଶ୍ଚିତି-ମାପୂରଯନ୍ତୁ ।
ଚିତଶ୍ଚାସି ସଞ୍ଚିତଶ୍ଚା-ସ୍ଯଗ୍ନେ । ଏତାଵାଗ୍ଶ୍ଚାସି ଭୂଯାଗ୍ଶ୍ଚାସ୍ଯଗ୍ନେ ॥ ଲୋକ-ମ୍ପୃଣ ଚ୍ଛିଦ୍ର-ମ୍ପୃଣ । ଅଥୋ ସୀଦ ଶିଵା ତ୍ଵମ୍ ।
ଇନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ତ୍ଵା ବୃହସ୍ପତିଃ । ଅସ୍ମିନ୍. ଯୋନାଵସୀଷଦନ୍ନ୍ ॥ 33 ॥
ଯୋ ମୈତସ୍ଯୈ ଦିଶୋ-ଽଭିଦା - ସତ୍ଯଦ୍ର୍ଧଯତୁ - +ନଵ ଚ) (ଅ. 5)
ଅନୁଵାକଂ 6 - ଉପସ୍ଥାନମ୍
ଯତ୍ତେ-ଽଚିତଂ-ଯଁଦୁ ଚିତନ୍ତେ ଅଗ୍ନେ । ଯତ୍ତ ଊନଂ-ଯଁଦୁ ତେ-ଽତିରିକ୍ତମ୍ । ଆଦିତ୍ଯାସ୍ତ-ଦଙ୍ଗିରସ-ଶ୍ଚିନ୍ଵନ୍ତୁ । ଵିଶ୍ଵେ ତେ ଦେଵାଶ୍ଚିତି-ମାପୂରଯନ୍ତୁ ।
ଚିତଶ୍ଚାସି ସଞ୍ଚିତଶ୍ଚା-ସ୍ଯଗ୍ନେ । ଏତାଵାଗ୍ଶ୍ଚାସି ଭୂଯାଗ୍ଶ୍ଚାସ୍ଯଗ୍ନେ ॥ ଲୋକ-ମ୍ପୃଣ ଚ୍ଛିଦ୍ର-ମ୍ପୃଣ । ଅଥୋ ସୀଦ ଶିଵା ତ୍ଵମ୍ ।
ଇନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ତ୍ଵା ବୃହସ୍ପତିଃ । ଅସ୍ମିନ୍. ଯୋନାଵସୀଷଦନ୍ନ୍ ॥ 33 ॥
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥
ତା ଅସ୍ଯ ସୂଦଦୋହସଃ ।
ସୋମଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୀଣନ୍ତି ପୃଶ୍ନଯଃ ।
ଜନ୍ମ-ନ୍ଦେଵାନାଂ-ଵିଁଶଃ ।
ତ୍ରିଷ୍ଵା ରୋଚନେ ଦିଵଃ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥
ଅଗ୍ନେ ଦେଵାଗ୍ଂ ଇହାଵହ । ଜଜ୍ଞାନୋ ଵୃକ୍ତ ବର୍ହିଷେ । ଅସି ହୋତା ନ ଈଡ୍ଯଃ ॥
ଅଗନ୍ମ ମହା ମନସା ଯଵିଷ୍ଠମ୍ ॥ 34 ॥
ତା ଅସ୍ଯ ସୂଦଦୋହସଃ ।
ସୋମଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୀଣନ୍ତି ପୃଶ୍ନଯଃ ।
ଜନ୍ମ-ନ୍ଦେଵାନାଂ-ଵିଁଶଃ ।
ତ୍ରିଷ୍ଵା ରୋଚନେ ଦିଵଃ ।
ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ ॥
ଅଗ୍ନେ ଦେଵାଗ୍ଂ ଇହାଵହ । ଜଜ୍ଞାନୋ ଵୃକ୍ତ ବର୍ହିଷେ । ଅସି ହୋତା ନ ଈଡ୍ଯଃ ॥
ଅଗନ୍ମ ମହା ମନସା ଯଵିଷ୍ଠମ୍ ॥ 34 ॥
ଯୋ ଦୀଦାଯ ସମିଦ୍ଧ-ସ୍ସ୍ଵେ ଦୁରୋଣେ । ଚିତ୍ରଭାନୂ ରୋଦସୀ ଅନ୍ତରୁର୍ଵୀ ।
ସ୍ଵାହୁତଂ-ଵିଁଶ୍ଵତଃ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ ॥ ମେଧାକାରଂ-ଵିଁଦଥସ୍ଯ ପ୍ରସାଧନମ୍ ।
ଅଗ୍ନିଗ୍ଂ ହୋତାର-ମ୍ପରିଭୂତମ-ମ୍ମତିମ୍ । ତ୍ଵାମର୍ଭସ୍ଯ ହଵିଷଃ ସମାନମିତ୍ ।
ତ୍ଵା-ମ୍ମହୋ ଵୃଣତେ ନରୋ ନାନ୍ଯନ୍-ତ୍ଵତ୍ ॥ ମନୁଷ୍ଵତ୍ତ୍ଵା ନିଧୀମହି ।
ମନୁଷ୍ଵ-ଥ୍ସମିଧୀମହି ।
ଅଗ୍ନେ ମନୁଷ୍ଵ-ଦଙ୍ଗିରଃ ॥ 35 ॥
ସ୍ଵାହୁତଂ-ଵିଁଶ୍ଵତଃ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚମ୍ ॥ ମେଧାକାରଂ-ଵିଁଦଥସ୍ଯ ପ୍ରସାଧନମ୍ ।
ଅଗ୍ନିଗ୍ଂ ହୋତାର-ମ୍ପରିଭୂତମ-ମ୍ମତିମ୍ । ତ୍ଵାମର୍ଭସ୍ଯ ହଵିଷଃ ସମାନମିତ୍ ।
ତ୍ଵା-ମ୍ମହୋ ଵୃଣତେ ନରୋ ନାନ୍ଯନ୍-ତ୍ଵତ୍ ॥ ମନୁଷ୍ଵତ୍ତ୍ଵା ନିଧୀମହି ।
ମନୁଷ୍ଵ-ଥ୍ସମିଧୀମହି ।
ଅଗ୍ନେ ମନୁଷ୍ଵ-ଦଙ୍ଗିରଃ ॥ 35 ॥
ଦେଵା-ନ୍ଦେଵାଯତେ ଯଜ ॥ ଅଗ୍ନିର୍-ହି ଵାଜିନଂ-ଵିଁଶେ । ଦଦାତି ଵିଶ୍ଵଚର୍ଷଣିଃ ।
ଅଗ୍ନୀ ରାଯେ ସ୍ଵାଭୁଵମ୍ । ସ ପ୍ରୀତୋ ଯାତି ଵାର୍ଯମ୍ । ଇଷଗ୍ଗ୍ ସ୍ତୋତୃଭ୍ଯ ଆଭର ॥
ପୃଷ୍ଟୋ ଦିଵି ପୃଷ୍ଟୋ ଅଗ୍ନିଃ ପୃଥିଵ୍ଯାମ୍ । ପୃଷ୍ଟୋ ଵିଶ୍ଵା ଓଷଧୀ-ରାଵିଵେଶ ।
ଵୈଶ୍ଵାନର-ସ୍ସହସା ପୃଷ୍ଟୋ ଅଗ୍ନିଃ ।
ସ ନୋ ଦିଵା ସ ରିଷଃ ପାତୁ ନକ୍ତମ୍ ॥ 36 ॥
ଅଗ୍ନୀ ରାଯେ ସ୍ଵାଭୁଵମ୍ । ସ ପ୍ରୀତୋ ଯାତି ଵାର୍ଯମ୍ । ଇଷଗ୍ଗ୍ ସ୍ତୋତୃଭ୍ଯ ଆଭର ॥
ପୃଷ୍ଟୋ ଦିଵି ପୃଷ୍ଟୋ ଅଗ୍ନିଃ ପୃଥିଵ୍ଯାମ୍ । ପୃଷ୍ଟୋ ଵିଶ୍ଵା ଓଷଧୀ-ରାଵିଵେଶ ।
ଵୈଶ୍ଵାନର-ସ୍ସହସା ପୃଷ୍ଟୋ ଅଗ୍ନିଃ ।
ସ ନୋ ଦିଵା ସ ରିଷଃ ପାତୁ ନକ୍ତମ୍ ॥ 36 ॥
[ଅସୀଷଦନ୍. - ଯଵିଷ୍ଠ - ମଙ୍ଗିରୋ - ନକ୍ତଂ ] (ଅ. 6)
ଅନୁଵାକଂ 7 - ନାଚିକେତବ୍ରାହ୍ମଣ-ନ୍ତତ୍ର ଆଗ୍ନିଦେଵତୋପାସନମ୍
ଅଯଂ-ଵାଁଵ ଯଃ ପଵତେ । ସୋ-ଽଗ୍ନି ନାର୍ଚିକେତଃ ।
ସ ଯ-ତ୍ପ୍ରା-ମ୍ପଵତେ । ତଦସ୍ଯ ଶିରଃ । ଅଥ ଯ-ଦ୍ଦକ୍ଷିଣା । ସ ଦକ୍ଷିଣଃ ପକ୍ଷଃ ।
ଅଥ ଯ-ତ୍ପ୍ରତ୍ଯକ୍ । ତ-ତ୍ପୁଚ୍ଛମ୍ । ଯ ଦୁଦଙ୍ଙ୍ ।
ସ ଉତ୍ତରଃ ପକ୍ଷଃ ॥ 37 ॥
ଅନୁଵାକଂ 7 - ନାଚିକେତବ୍ରାହ୍ମଣ-ନ୍ତତ୍ର ଆଗ୍ନିଦେଵତୋପାସନମ୍
ଅଯଂ-ଵାଁଵ ଯଃ ପଵତେ । ସୋ-ଽଗ୍ନି ନାର୍ଚିକେତଃ ।
ସ ଯ-ତ୍ପ୍ରା-ମ୍ପଵତେ । ତଦସ୍ଯ ଶିରଃ । ଅଥ ଯ-ଦ୍ଦକ୍ଷିଣା । ସ ଦକ୍ଷିଣଃ ପକ୍ଷଃ ।
ଅଥ ଯ-ତ୍ପ୍ରତ୍ଯକ୍ । ତ-ତ୍ପୁଚ୍ଛମ୍ । ଯ ଦୁଦଙ୍ଙ୍ ।
ସ ଉତ୍ତରଃ ପକ୍ଷଃ ॥ 37 ॥
ଅଥ ଯ-ଥ୍ସଂଵାଁତି । ତଦସ୍ଯ ସମଞ୍ଚନ-ଞ୍ଚ ପ୍ରସାରଣ-ଞ୍ଚ । ଅଥୋ ସପନ୍ଦେଵାସ୍ଯ ସା ॥ ସଗ୍ଂ ହ ଵା ଅସ୍ମୈ ସ କାମଃ ପଦ୍ଯତେ ।
ଯ-ତ୍କାମୋ ଯଜତେ । ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ ।
ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ଯୋ ହ ଵା ଅଗ୍ନେ ର୍ନାଚିକେତସ୍ଯାଯତନ-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠାଂ-ଵେଁଦ । ଆଯତନଵା-ନ୍ଭଵତି । ଗଚ୍ଛତି ପ୍ରତିଷ୍ଠାମ୍ ॥ 38 ॥
ଯ-ତ୍କାମୋ ଯଜତେ । ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ ।
ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ଯୋ ହ ଵା ଅଗ୍ନେ ର୍ନାଚିକେତସ୍ଯାଯତନ-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠାଂ-ଵେଁଦ । ଆଯତନଵା-ନ୍ଭଵତି । ଗଚ୍ଛତି ପ୍ରତିଷ୍ଠାମ୍ ॥ 38 ॥
ହିରଣ୍ଯଂ-ଵାଁ ଅଗ୍ନେ ର୍ନାଚିକେତସ୍ଯାଯତନ-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠା । ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ।
ଆଯତନଵା-ନ୍ଭଵତି । ଗଚ୍ଛତି ପ୍ରତିଷ୍ଠାମ୍ ॥
ଯୋ ହ ଵା ଅଗ୍ନେ ର୍ନାଚିକେତସ୍ଯ ଶରୀରଂ-ଵେଁଦ ।
ସ ଶରୀର ଏଵ ସ୍ଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକମେତି ।
ହିରଣ୍ଯଂ-ଵାଁ ଅଗ୍ନେ ର୍ନାଚିକେତସ୍ଯ ଶରୀରମ୍ ।
ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ । ସ ଶରୀର ଏଵ ସ୍ଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକମେତି ॥ ଅଥୋ ଯଥା ରୁକ୍ମ ଉତ୍-ତପ୍ତୋ
ଭାଯ୍ଯାତ୍ ॥ 39 ॥
ଆଯତନଵା-ନ୍ଭଵତି । ଗଚ୍ଛତି ପ୍ରତିଷ୍ଠାମ୍ ॥
ଯୋ ହ ଵା ଅଗ୍ନେ ର୍ନାଚିକେତସ୍ଯ ଶରୀରଂ-ଵେଁଦ ।
ସ ଶରୀର ଏଵ ସ୍ଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକମେତି ।
ହିରଣ୍ଯଂ-ଵାଁ ଅଗ୍ନେ ର୍ନାଚିକେତସ୍ଯ ଶରୀରମ୍ ।
ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ । ସ ଶରୀର ଏଵ ସ୍ଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକମେତି ॥ ଅଥୋ ଯଥା ରୁକ୍ମ ଉତ୍-ତପ୍ତୋ
ଭାଯ୍ଯାତ୍ ॥ 39 ॥
ଏଵମେଵ ସ ତେଜସା ଯଶସା ।
ଅସ୍ମିଗ୍ଗ୍ଶ୍ଚ ଲୋକେ-ଽମୁଷ୍ମିଗ୍ଗ୍ଶ୍ଚ ଭାତି ॥
ଉରଵୋ ହ ଵୈ ନାମୈତେ ଲୋକାଃ ।
ଯେ-ଽଵରେଣାଦିତ୍ଯମ୍ । ଅଥ ହୈତେ ଵରୀଯାଗ୍ଂସୋ ଲୋକାଃ । ଯେ ପରେଣାଦିତ୍ଯମ୍ । ଅନ୍ତଵନ୍ତଗ୍ଂ ହ ଵା ଏଷ କ୍ଷଯ୍ଯଂ-ଲୋଁକ-ଞ୍ଜଯତି ।
ଯୋ-ଽଵରେଣାଦିତ୍ଯମ୍ ।
ଅଥ ହୈଷୋ-ଽନନ୍ତ-ମପାର-ମକ୍ଷଯ୍ଯଂ-ଲୋଁକ-ଞ୍ଜଯତି । ଯଃ ପରେଣାଦିତ୍ଯମ୍ ॥ 40 ॥
ଅସ୍ମିଗ୍ଗ୍ଶ୍ଚ ଲୋକେ-ଽମୁଷ୍ମିଗ୍ଗ୍ଶ୍ଚ ଭାତି ॥
ଉରଵୋ ହ ଵୈ ନାମୈତେ ଲୋକାଃ ।
ଯେ-ଽଵରେଣାଦିତ୍ଯମ୍ । ଅଥ ହୈତେ ଵରୀଯାଗ୍ଂସୋ ଲୋକାଃ । ଯେ ପରେଣାଦିତ୍ଯମ୍ । ଅନ୍ତଵନ୍ତଗ୍ଂ ହ ଵା ଏଷ କ୍ଷଯ୍ଯଂ-ଲୋଁକ-ଞ୍ଜଯତି ।
ଯୋ-ଽଵରେଣାଦିତ୍ଯମ୍ ।
ଅଥ ହୈଷୋ-ଽନନ୍ତ-ମପାର-ମକ୍ଷଯ୍ଯଂ-ଲୋଁକ-ଞ୍ଜଯତି । ଯଃ ପରେଣାଦିତ୍ଯମ୍ ॥ 40 ॥
ଅନନ୍ତଗ୍ଂ ହ ଵା ଅପାର-ମକ୍ଷଯ୍ଯଂ-ଲୋଁକ-ଞ୍ଜଯତି । ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ ।
ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥
ଅଥୋ ଯଥା ରଥେ ତିଷ୍ଠ-ନ୍ପକ୍ଷସୀ ପର୍ଯା-ଵର୍ତମାନେ ପ୍ରତ୍ଯପେକ୍ଷତେ ।
ଏଵ-ମହୋରାତ୍ରେ ପ୍ରତ୍ଯପେକ୍ଷତେ ।
ନାସ୍ଯା-ହୋରାତ୍ରେ ଲୋକମାପ୍ନୁତଃ ।
ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ ।
ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ 41 ॥
ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥
ଅଥୋ ଯଥା ରଥେ ତିଷ୍ଠ-ନ୍ପକ୍ଷସୀ ପର୍ଯା-ଵର୍ତମାନେ ପ୍ରତ୍ଯପେକ୍ଷତେ ।
ଏଵ-ମହୋରାତ୍ରେ ପ୍ରତ୍ଯପେକ୍ଷତେ ।
ନାସ୍ଯା-ହୋରାତ୍ରେ ଲୋକମାପ୍ନୁତଃ ।
ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ ।
ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ 41 ॥
(ଉତ୍ତରଃ ପକ୍ଷୋ - ଗଚ୍ଛତି ପ୍ରତିଷ୍ଠାଂ - ଭାଯ୍ଯା--ଦ୍ଯଃ ପରେଣାଦିତ୍ଯ - +ମଷ୍ଟୌ ଚ) (ଅ. 7)
ଅନୁଵାକଂ 8 - ନାଚିକେତୋପାଖ୍ଯାନମ୍
ଉଶନ୍. ହ ଵୈ ଵାଜଶ୍ରଵସ-ସ୍ସର୍ଵଵେଦସ-ନ୍ଦଦୌ । ତସ୍ଯ ହ ନଚିକେତା ନାମ ପୁତ୍ର ଆସ । ତଗ୍ଂ ହ କୁମାରଗ୍ଂ ସନ୍ତମ୍ । ଦକ୍ଷିଣାସୁ ନୀଯମାନାସୁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଽଽଵିଵେଶ । ସ ହୋଵାଚ ।
ତତ କସ୍ମୈ ମା-ନ୍ଦାସ୍ଯସୀତି । ଦ୍ଵିତୀଯ-ନ୍ତୃତୀଯମ୍ ॥ ତଗ୍ଂ ହ ପରୀତ ଉଵାଚ।
ମୃତ୍ଯଵେ ତ୍ଵା ଦଦାମୀତି ॥ ତଗ୍ଂ ହ ସ୍ମୋତ୍ଥିତଂ-ଵାଁଗଭିଵଦତି ॥ 42 ॥
ଅନୁଵାକଂ 8 - ନାଚିକେତୋପାଖ୍ଯାନମ୍
ଉଶନ୍. ହ ଵୈ ଵାଜଶ୍ରଵସ-ସ୍ସର୍ଵଵେଦସ-ନ୍ଦଦୌ । ତସ୍ଯ ହ ନଚିକେତା ନାମ ପୁତ୍ର ଆସ । ତଗ୍ଂ ହ କୁମାରଗ୍ଂ ସନ୍ତମ୍ । ଦକ୍ଷିଣାସୁ ନୀଯମାନାସୁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଽଽଵିଵେଶ । ସ ହୋଵାଚ ।
ତତ କସ୍ମୈ ମା-ନ୍ଦାସ୍ଯସୀତି । ଦ୍ଵିତୀଯ-ନ୍ତୃତୀଯମ୍ ॥ ତଗ୍ଂ ହ ପରୀତ ଉଵାଚ।
ମୃତ୍ଯଵେ ତ୍ଵା ଦଦାମୀତି ॥ ତଗ୍ଂ ହ ସ୍ମୋତ୍ଥିତଂ-ଵାଁଗଭିଵଦତି ॥ 42 ॥
ଗୌତମ କୁମାରମିତି । ସ ହୋଵାଚ । ପରେହି ମୃତ୍ଯୋ ର୍ଗୃହାନ୍ । ମୃତ୍ଯଵେ ଵୈ ତ୍ଵା-ଽଦା-ମିତି ॥ ତଂ-ଵୈଁ ପ୍ରଵସନ୍ତ-ଙ୍ଗନ୍ତାସୀତି ହୋଵାଚ । ତସ୍ଯ ସ୍ମ ତିସ୍ରୋ ରାତ୍ରୀ-ରନାଶ୍ଵା-ନ୍ଗୃହେ ଵସତାତ୍ । ସ ଯଦି ତ୍ଵା ପୃଚ୍ଛେତ୍ । କୁମାର କତି ରାତ୍ରୀ-ରଵାଥ୍ସୀ-ରିତି । ତିସ୍ର ଇତି ପ୍ରତି ବ୍ରୂତାତ୍ । କି-ମ୍ପ୍ରଥମାଗ୍ଂ ରାତ୍ରି-ମାଶ୍ଞା ଇତି ॥ 43 ॥
ପ୍ରଜା-ନ୍ତ ଇତି । କି-ନ୍ଦ୍ଵିତୀଯା-ମିତି । ପଶୂଗ୍ସ୍ତ ଇତି ।
କି-ନ୍ତୃତୀଯା-ମିତି । ସାଧୁକୃତ୍ଯା-ନ୍ତ ଇତି ॥ ତଂ-ଵୈଁ ପ୍ରଵସନ୍ତ-ଞ୍ଜଗାମ । ତସ୍ଯ ହ ତିସ୍ରୋ ରାତ୍ରୀ-ରନାଶ୍ଵା-ନ୍ଗୃହ ଉଵାସ । ତମାଗତ୍ଯ ପପ୍ରଚ୍ଛ ।
କୁମାର କତି ରାତ୍ରୀ-ରଵାଥ୍ସୀ-ରିତି । ତିସ୍ର ଇତି ପ୍ରତ୍ଯୁଵାଚ ॥ 44 ॥
କି-ନ୍ତୃତୀଯା-ମିତି । ସାଧୁକୃତ୍ଯା-ନ୍ତ ଇତି ॥ ତଂ-ଵୈଁ ପ୍ରଵସନ୍ତ-ଞ୍ଜଗାମ । ତସ୍ଯ ହ ତିସ୍ରୋ ରାତ୍ରୀ-ରନାଶ୍ଵା-ନ୍ଗୃହ ଉଵାସ । ତମାଗତ୍ଯ ପପ୍ରଚ୍ଛ ।
କୁମାର କତି ରାତ୍ରୀ-ରଵାଥ୍ସୀ-ରିତି । ତିସ୍ର ଇତି ପ୍ରତ୍ଯୁଵାଚ ॥ 44 ॥
କି-ମ୍ପ୍ରଥମାଗ୍ଂ ରାତ୍ରି-ମାଶ୍ଞା ଇତି । ପ୍ରଜା-ନ୍ତ ଇତି । କି-ନ୍ଦ୍ଵିତୀଯା-ମିତି । ପଶୂଗ୍ସ୍ତ ଇତି । କି-ନ୍ତୃତୀଯା-ମିତି । ସାଧୁକୃତ୍ଯା-ନ୍ତ ଇତି ॥ ନମସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ ଭଗଵ ଇତି ହୋଵାଚ । ଵରଂ-ଵୃଁଣୀଷ୍ଵେତି ॥ ପିତରମେଵ ଜୀଵନ୍ନଯାନୀତି ॥
ଦ୍ଵିତୀଯଂ-ଵୃଁଣୀଷ୍ଵେତି ॥ 45 ॥
ଦ୍ଵିତୀଯଂ-ଵୃଁଣୀଷ୍ଵେତି ॥ 45 ॥
ଇଷ୍ଟାପୂର୍ତଯୋ ର୍ମେ ଽକ୍ଷିତି-ମ୍ବ୍ରୂହୀତି ହୋଵାଚ ।
ତସ୍ମୈ ହୈତମଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ମୁଵାଚ ।
ତତୋ ଵୈ ତସ୍ଯେ-ଷ୍ଟାପୂର୍ତେ ନା କ୍ଷୀଯେତେ ॥
ନାସ୍ଯେଷ୍ଟା-ପୂର୍ତେ କ୍ଷୀଯେତେ । ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ । ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ତୃତୀଯଂ-ଵୃଁଣୀଷ୍ଵେତି । ପୁନ ମୃର୍ତ୍ଯୋ ର୍ମେ ଽପଜିତି-ମ୍ବ୍ରୂହୀତି ହୋଵାଚ । ତସ୍ମୈ ହୈତମଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ମୁଵାଚ । ତତୋ ଵୈ ସୋ-ଽପ ପୁନ ର୍ମୃତ୍ଯୁ-ମଜଯତ୍ ॥ 46 ॥
ତସ୍ମୈ ହୈତମଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ମୁଵାଚ ।
ତତୋ ଵୈ ତସ୍ଯେ-ଷ୍ଟାପୂର୍ତେ ନା କ୍ଷୀଯେତେ ॥
ନାସ୍ଯେଷ୍ଟା-ପୂର୍ତେ କ୍ଷୀଯେତେ । ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ । ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ତୃତୀଯଂ-ଵୃଁଣୀଷ୍ଵେତି । ପୁନ ମୃର୍ତ୍ଯୋ ର୍ମେ ଽପଜିତି-ମ୍ବ୍ରୂହୀତି ହୋଵାଚ । ତସ୍ମୈ ହୈତମଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ମୁଵାଚ । ତତୋ ଵୈ ସୋ-ଽପ ପୁନ ର୍ମୃତ୍ଯୁ-ମଜଯତ୍ ॥ 46 ॥
ଅପ ପୁନ ର୍ମୃତ୍ଯୁ-ଞ୍ଜଯତି । ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ ॥ ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ପ୍ରଜାପତି ର୍ଵୈ ପ୍ରଜାକାମ-ସ୍ତପୋ-ଽତପ୍ଯତ ।
ସ ହିରଣ୍ଯ-ମୁଦାସ୍ଯତ୍ । ତ-ଦଗ୍ନୌ ପ୍ରାସ୍ଯତ୍ ।
ତ-ଦସ୍ମୈ ନାଚ୍ଛଦଯତ୍ । ତ-ଦ୍ଦ୍ଵିତୀଯ-ମ୍ପ୍ରାସ୍ଯତ୍ । ତ-ଦସ୍ମୈ ନୈ ଵାଚ୍ଛଦଯତ୍ । ତ-ତ୍ତୃତୀଯ-ମ୍ପ୍ରାସ୍ଯତ୍ ॥ 47 ॥
ସ ହିରଣ୍ଯ-ମୁଦାସ୍ଯତ୍ । ତ-ଦଗ୍ନୌ ପ୍ରାସ୍ଯତ୍ ।
ତ-ଦସ୍ମୈ ନାଚ୍ଛଦଯତ୍ । ତ-ଦ୍ଦ୍ଵିତୀଯ-ମ୍ପ୍ରାସ୍ଯତ୍ । ତ-ଦସ୍ମୈ ନୈ ଵାଚ୍ଛଦଯତ୍ । ତ-ତ୍ତୃତୀଯ-ମ୍ପ୍ରାସ୍ଯତ୍ ॥ 47 ॥
ତ-ଦସ୍ମୈ ନୈ ଵାଚ୍ଛଦଯତ୍ । ତ-ଦାତ୍ମ-ନ୍ନେଵ ହୃଦଯ୍ଯେ-ଽଗ୍ନୌ ଵୈଶ୍ଵାନରେ ପ୍ରାସ୍ଯତ୍ ।
ତ-ଦସ୍ମା ଅଚ୍ଛଦଯତ୍ । ତସ୍ମାଦ୍ଧିରଣ୍ଯ-ଙ୍କନିଷ୍ଠ-ନ୍ଧନାନାମ୍ । ଭୁଞ୍ଜ-ତ୍ପ୍ରିଯତମମ୍ । ହୃଦଯଜଗ୍ଂ ହି । ସ ଵୈ ତମେଵ ନାଵିନ୍ଦତ୍ ।
ଯସ୍ମୈ ତା-ନ୍ଦକ୍ଷିଣା-ମନେଷ୍ଯତ୍ ।
ତାଗ୍ ସ୍ଵାଯୈଵ ହସ୍ତାଯ ଦକ୍ଷିଣାଯାନଯତ୍ ।
ତା-ମ୍ପ୍ରତ୍ଯଗୃହ୍ଣାତ୍ ॥ 48 ॥
ତ-ଦସ୍ମା ଅଚ୍ଛଦଯତ୍ । ତସ୍ମାଦ୍ଧିରଣ୍ଯ-ଙ୍କନିଷ୍ଠ-ନ୍ଧନାନାମ୍ । ଭୁଞ୍ଜ-ତ୍ପ୍ରିଯତମମ୍ । ହୃଦଯଜଗ୍ଂ ହି । ସ ଵୈ ତମେଵ ନାଵିନ୍ଦତ୍ ।
ଯସ୍ମୈ ତା-ନ୍ଦକ୍ଷିଣା-ମନେଷ୍ଯତ୍ ।
ତାଗ୍ ସ୍ଵାଯୈଵ ହସ୍ତାଯ ଦକ୍ଷିଣାଯାନଯତ୍ ।
ତା-ମ୍ପ୍ରତ୍ଯଗୃହ୍ଣାତ୍ ॥ 48 ॥
ଦକ୍ଷାଯ ତ୍ଵା ଦକ୍ଷିଣା-ମ୍ପ୍ରତିଗୃହ୍ଣାମୀତି ।
ସୋ ଽଦକ୍ଷତ ଦକ୍ଷିଣା-ମ୍ପ୍ରତିଗୃହ୍ଯ ।
ଦକ୍ଷତେ ହ ଵୈ ଦକ୍ଷିଣା-ମ୍ପ୍ରତିଗୃହ୍ଯ ।
ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ଏତଦ୍ଧ ସ୍ମ ଵୈ ତ-ଦ୍ଵିଦ୍ଵାଗ୍ଂସୋ ଵାଜଶ୍ରଵସା ଗୋତମାଃ ।
ଅପ୍ଯନୂଦେଶ୍ଯା-ନ୍ଦକ୍ଷିଣା-ମ୍ପ୍ରତିଗୃହ୍ଣନ୍ତି ।
ଉଭଯେନ ଵଯ-ନ୍ଦକ୍ଷିଷ୍ଯାମହ ଏଵ ଦକ୍ଷିଣା-ମ୍ପ୍ରତିଗୃହ୍ଯେତି ।
ତେ ଽଦକ୍ଷନ୍ତ ଦକ୍ଷିଣା-ମ୍ପ୍ରତିଗୃହ୍ଯ ।
ଦକ୍ଷତେ ହ ଵୈ ଦକ୍ଷିଣା-ମ୍ପ୍ରତିଗୃହ୍ଯ ।
ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ।
ପ୍ର ହାନ୍ଯଂ-ଵ୍ଲୀଁନାତି ॥ 49 ॥
ସୋ ଽଦକ୍ଷତ ଦକ୍ଷିଣା-ମ୍ପ୍ରତିଗୃହ୍ଯ ।
ଦକ୍ଷତେ ହ ଵୈ ଦକ୍ଷିଣା-ମ୍ପ୍ରତିଗୃହ୍ଯ ।
ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ଏତଦ୍ଧ ସ୍ମ ଵୈ ତ-ଦ୍ଵିଦ୍ଵାଗ୍ଂସୋ ଵାଜଶ୍ରଵସା ଗୋତମାଃ ।
ଅପ୍ଯନୂଦେଶ୍ଯା-ନ୍ଦକ୍ଷିଣା-ମ୍ପ୍ରତିଗୃହ୍ଣନ୍ତି ।
ଉଭଯେନ ଵଯ-ନ୍ଦକ୍ଷିଷ୍ଯାମହ ଏଵ ଦକ୍ଷିଣା-ମ୍ପ୍ରତିଗୃହ୍ଯେତି ।
ତେ ଽଦକ୍ଷନ୍ତ ଦକ୍ଷିଣା-ମ୍ପ୍ରତିଗୃହ୍ଯ ।
ଦକ୍ଷତେ ହ ଵୈ ଦକ୍ଷିଣା-ମ୍ପ୍ରତିଗୃହ୍ଯ ।
ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ।
ପ୍ର ହାନ୍ଯଂ-ଵ୍ଲୀଁନାତି ॥ 49 ॥
(ଵଦ - ତ୍ଯାଶ୍ନା ଇତ୍ - ଯୁଵାଚ - ଦ୍ଵିତୀଯଂ-ଵୃଁଣୀଷ୍ଵେ - ତ୍ଯଜଯତ୍ - ତୃତୀଯ-ମ୍ପ୍ରାସ୍ଯ - ଦଗୃହ୍ଣା--ଦ୍ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦୈକ-ଞ୍ଚ) (ଅ. 8)
ଅନୁଵାକଂ 9 - ଚଯନପ୍ରଯୋଗଃ
ତଗ୍ଂ ହୈତ-ମେକେ ପଶୁବନ୍ଧ ଏଵୋତ୍ତରଵେଦ୍ଯା-ଞ୍ଚିନ୍ଵତେ । ଉତ୍ତରଵେଦିସମ୍ମିତ ଏଷୋ-ଽଗ୍ନିରିତି ଵଦନ୍ତଃ । ତନ୍ନ ତଥା କୁର୍ଯାତ୍ । ଏତ-ମଗ୍ନି-ଙ୍କାମେନ ଵ୍ଯର୍ଧଯେତ୍ । ସ ଏନ-ଙ୍କାମେନ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧଃ । କାମେନ ଵ୍ଯର୍ଧଯେତ୍ ।
ସୌମ୍ଯେ ଵାଵୈ ନମଧ୍ଵରେ ଚିନ୍ଵୀତ ।
ଯତ୍ର ଵା ଭୂଯିଷ୍ଠା ଆହୁତଯୋ ହୂଯେରନ୍ନ୍ ।
ଏତ-ମଗ୍ନି-ଙ୍କାମେନ ସମର୍ଧଯତି । ସ ଏନ-ଙ୍କାମେନ ସମୃଦ୍ଧଃ ॥ 50 ॥
ଅନୁଵାକଂ 9 - ଚଯନପ୍ରଯୋଗଃ
ତଗ୍ଂ ହୈତ-ମେକେ ପଶୁବନ୍ଧ ଏଵୋତ୍ତରଵେଦ୍ଯା-ଞ୍ଚିନ୍ଵତେ । ଉତ୍ତରଵେଦିସମ୍ମିତ ଏଷୋ-ଽଗ୍ନିରିତି ଵଦନ୍ତଃ । ତନ୍ନ ତଥା କୁର୍ଯାତ୍ । ଏତ-ମଗ୍ନି-ଙ୍କାମେନ ଵ୍ଯର୍ଧଯେତ୍ । ସ ଏନ-ଙ୍କାମେନ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧଃ । କାମେନ ଵ୍ଯର୍ଧଯେତ୍ ।
ସୌମ୍ଯେ ଵାଵୈ ନମଧ୍ଵରେ ଚିନ୍ଵୀତ ।
ଯତ୍ର ଵା ଭୂଯିଷ୍ଠା ଆହୁତଯୋ ହୂଯେରନ୍ନ୍ ।
ଏତ-ମଗ୍ନି-ଙ୍କାମେନ ସମର୍ଧଯତି । ସ ଏନ-ଙ୍କାମେନ ସମୃଦ୍ଧଃ ॥ 50 ॥
କାମେନ ସମର୍ଧଯତି ॥ ଅଥ ହୈନ-ମ୍ପୁରର୍ଷଯଃ । ଉତ୍ତରଵେଦ୍ଯା-ମେଵ ସତ୍ରିଯ-ମଚିନ୍ଵତ । ତତୋ ଵୈ ତେ-ଽଵିନ୍ଦନ୍ତ ପ୍ରଜାମ୍ ।
ଅଭି ସ୍ଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ମଜଯନ୍ନ୍ ।
ଵିନ୍ଦତ ଏଵ ପଜାମ୍ । ଅଭି ସ୍ଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ଞ୍ଜଯତି । ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ ।
ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ଅଥ ହୈନଂ-ଵାଁଯୁର୍-ଋଦ୍ଧିକାମଃ ॥ 51 ॥
ଅଭି ସ୍ଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ମଜଯନ୍ନ୍ ।
ଵିନ୍ଦତ ଏଵ ପଜାମ୍ । ଅଭି ସ୍ଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ଞ୍ଜଯତି । ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ ।
ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ଅଥ ହୈନଂ-ଵାଁଯୁର୍-ଋଦ୍ଧିକାମଃ ॥ 51 ॥
ଯଥାନ୍ଯୁପ୍ତ-ମେଵୋପଦଧେ ।
ତତୋ ଵୈ ସ ଏତା-ମୃଦ୍ଧି-ମାଦ୍ର୍ଧ୍ନୋତ୍ ।
ଯାମିଦଂ-ଵାଁଯୁର୍-ଋଦ୍ଧଃ ।
ଏତା-ମୃଦ୍ଧି-ମୃଦ୍ଧ୍ନୋତି ।
ଯାମିଦଂ-ଵାଁଯୁର୍-ଋଦ୍ଧଃ ।
ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ ।
ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ଅଥ ହୈନ-ଙ୍ଗୋବଲୋ ଵାର୍ଷ୍ଣଃ ପଶୁକାମଃ । ପାଙ୍କ୍ତମେଵ ଚିକ୍ଯେ । ପଞ୍ଚ ପୁରସ୍ତାତ୍ ॥ 52 ॥
ତତୋ ଵୈ ସ ଏତା-ମୃଦ୍ଧି-ମାଦ୍ର୍ଧ୍ନୋତ୍ ।
ଯାମିଦଂ-ଵାଁଯୁର୍-ଋଦ୍ଧଃ ।
ଏତା-ମୃଦ୍ଧି-ମୃଦ୍ଧ୍ନୋତି ।
ଯାମିଦଂ-ଵାଁଯୁର୍-ଋଦ୍ଧଃ ।
ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ ।
ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ଅଥ ହୈନ-ଙ୍ଗୋବଲୋ ଵାର୍ଷ୍ଣଃ ପଶୁକାମଃ । ପାଙ୍କ୍ତମେଵ ଚିକ୍ଯେ । ପଞ୍ଚ ପୁରସ୍ତାତ୍ ॥ 52 ॥
ପଞ୍ଚ ଦକ୍ଷିଣତଃ । ପଞ୍ଚ ପଶ୍ଚାତ୍ । ପଞ୍ଚୋତ୍ତରତଃ । ଏକା-ମ୍ମଦ୍ଧ୍ଯେ ।
ତତୋ ଵୈ ସ ସହସ୍ର-ମ୍ପଶୂ-ନ୍ପ୍ରାପ୍ନୋତ୍ ।
ପ୍ର ସହସ୍ର-ମ୍ପଶୂ-ନାପ୍ନୋତି ।
ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ । ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ଅଥ ହୈନ-ମ୍ପ୍ରଜାପତି ର୍ଜ୍ଯୈଷ୍ଠ୍ଯକାମୋ ଯଶସ୍କାମଃ ପ୍ରଜନନକାମଃ ।
ତ୍ରିଵୃତମେଵ ଚିକ୍ଯେ ॥ 53 ॥
ତତୋ ଵୈ ସ ସହସ୍ର-ମ୍ପଶୂ-ନ୍ପ୍ରାପ୍ନୋତ୍ ।
ପ୍ର ସହସ୍ର-ମ୍ପଶୂ-ନାପ୍ନୋତି ।
ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ । ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ଅଥ ହୈନ-ମ୍ପ୍ରଜାପତି ର୍ଜ୍ଯୈଷ୍ଠ୍ଯକାମୋ ଯଶସ୍କାମଃ ପ୍ରଜନନକାମଃ ।
ତ୍ରିଵୃତମେଵ ଚିକ୍ଯେ ॥ 53 ॥
ସପ୍ତ ପୁରସ୍ତାତ୍ । ତିସ୍ରୋ ଦକ୍ଷିଣତଃ । ସପ୍ତ ପଶ୍ଚାତ୍ । ତିସ୍ର ଉତ୍ତରତଃ । ଏକା-ମ୍ମଦ୍ଧ୍ଯେ । ତତୋ ଵୈ ସ ପ୍ର ଯଶୋ ଜ୍ଯୈଷ୍ଠ୍ଯ-ମାପ୍ନୋତ୍ ।
ଏତା-ମ୍ପ୍ରଜାତି-ମ୍ପ୍ରାଜାଯତ । ଯାମିଦ-ମ୍ପ୍ରଜାଃ ପ୍ରଜାଯନ୍ତେ । ତ୍ରିଵୃ-ଦ୍ଵୈ ଜ୍ଯୈଷ୍ଠ୍ଯମ୍ । ମାତା ପିତା ପୁତ୍ରଃ ॥ 54 ॥
ଏତା-ମ୍ପ୍ରଜାତି-ମ୍ପ୍ରାଜାଯତ । ଯାମିଦ-ମ୍ପ୍ରଜାଃ ପ୍ରଜାଯନ୍ତେ । ତ୍ରିଵୃ-ଦ୍ଵୈ ଜ୍ଯୈଷ୍ଠ୍ଯମ୍ । ମାତା ପିତା ପୁତ୍ରଃ ॥ 54 ॥
ତ୍ରିଵୃ-ତ୍ପ୍ରଜନନମ୍ । ଉପସ୍ଥୋ ଯୋନି ର୍ମଦ୍ଧ୍ଯମା । ପ୍ରଯଶୋ ଜ୍ଯୈଷ୍ଠ୍ଯ-ମାପ୍ନୋତି । ଏତା-ମ୍ପ୍ରଜାତି-ମ୍ପ୍ରଜାଯତେ । ଯାମିଦ-ମ୍ପ୍ରଜାଃ ପ୍ରଜାଯନ୍ତେ । ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ । ଯ ଉ ଚୈନମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ଅଥ ହୈନ-ମିନ୍ଦ୍ରୋ ଜ୍ଯୈଷ୍ଠ୍ଯକାମଃ ।
ଊଦ୍ର୍ଧ୍ଵା ଏଵୋପଦଧେ । ତତୋ ଵୈ ସ ଜ୍ଯୈଷ୍ଠ୍ଯ-ମଗଚ୍ଛତ୍ ॥ 55 ॥
ଊଦ୍ର୍ଧ୍ଵା ଏଵୋପଦଧେ । ତତୋ ଵୈ ସ ଜ୍ଯୈଷ୍ଠ୍ଯ-ମଗଚ୍ଛତ୍ ॥ 55 ॥
ଜ୍ଯୈଷ୍ଠ୍ଯ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି । ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ । ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ଅଥ ହୈନ-ମସାଵାଦିତ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵର୍ଗକାମଃ ।
ପ୍ରାଚୀରେଵୋପଦଧେ । ତତୋ ଵୈ ସୋ-ଽଭି ସ୍ଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ମଜଯତ୍ । ଅଭି ସ୍ଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ଞ୍ଜଯତି । ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ ।
ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ସ ଯଦୀଚ୍ଛେତ୍ ॥ 56 ॥
ପ୍ରାଚୀରେଵୋପଦଧେ । ତତୋ ଵୈ ସୋ-ଽଭି ସ୍ଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ମଜଯତ୍ । ଅଭି ସ୍ଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ଞ୍ଜଯତି । ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ ।
ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ସ ଯଦୀଚ୍ଛେତ୍ ॥ 56 ॥
ତେଜସ୍ଵୀ ଯଶସ୍ଵୀ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସୀ ସ୍ଯାମିତି । ପ୍ରାଂଆ ହୋତୁର୍ଧିଷ୍ଣ୍ଯା-ଦୁଥ୍ସର୍ପେତ୍ ।
ଯେଯ-ମ୍ପ୍ରାଗା-ଦ୍ଯଶସ୍ଵତୀ । ସା ମା ପ୍ରୋର୍ଣୋତୁ ।
ତେଜସା ଯଶସା ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସେନେତି ।
ତେଜସ୍ଵ୍ଯେଵ ଯଶସ୍ଵୀ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସୀ ଭଵତି ॥ ଅଥ ଯଦୀଚ୍ଛେତ୍ । ଭୂଯିଷ୍ଠ-ମ୍ମେ ଶ୍ରଦ୍ଦଧୀରନ୍ନ୍ । ଭୂଯିଷ୍ଠା ଦକ୍ଷିଣା ନଯେଯୁରିତି ।
ଦକ୍ଷିଣାସୁ ନୀଯମାନାସୁ ପ୍ରାଚ୍ଯେହି ପ୍ରାଚ୍ଯେହୀତି ପ୍ରାଚୀ ଜୁଷାଣା ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ସ୍ଵାହେତି ସ୍ରୁଵେଣୋ-ପହତ୍ଯା ହଵନୀଯେ ଜୁହୁଯାତ୍ ॥ 57 ॥
ଯେଯ-ମ୍ପ୍ରାଗା-ଦ୍ଯଶସ୍ଵତୀ । ସା ମା ପ୍ରୋର୍ଣୋତୁ ।
ତେଜସା ଯଶସା ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସେନେତି ।
ତେଜସ୍ଵ୍ଯେଵ ଯଶସ୍ଵୀ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସୀ ଭଵତି ॥ ଅଥ ଯଦୀଚ୍ଛେତ୍ । ଭୂଯିଷ୍ଠ-ମ୍ମେ ଶ୍ରଦ୍ଦଧୀରନ୍ନ୍ । ଭୂଯିଷ୍ଠା ଦକ୍ଷିଣା ନଯେଯୁରିତି ।
ଦକ୍ଷିଣାସୁ ନୀଯମାନାସୁ ପ୍ରାଚ୍ଯେହି ପ୍ରାଚ୍ଯେହୀତି ପ୍ରାଚୀ ଜୁଷାଣା ଵେତ୍ଵାଜ୍ଯସ୍ଯ ସ୍ଵାହେତି ସ୍ରୁଵେଣୋ-ପହତ୍ଯା ହଵନୀଯେ ଜୁହୁଯାତ୍ ॥ 57 ॥
ଭୂଯିଷ୍ଠ-ମେଵାସ୍ମୈ ଶ୍ରଦ୍ଦଧତେ । ଭୂଯିଷ୍ଠା ଦକ୍ଷିଣା ନଯନ୍ତି ॥ ପୁରୀଷ-ମୁପଧାଯ । ଚିତି-କ୍ଲୃପ୍ତିଭି-ରଭିମୃଶ୍ଯ । ଅଗ୍ନି-ମ୍ପ୍ରଣୀଯୋପସମାଧାଯ । ଚତସ୍ର ଏତା ଆହୁତୀ ର୍ଜୁହୋତି । ତ୍ଵମଗ୍ନେ ରୁଦ୍ର ଇତି ଶତରୁଦ୍ରୀଯସ୍ଯ ରୂପମ୍ ।
ଅଗ୍ନା-ଵିଷ୍ଣୂ ଇତି ଵସୋଦ୍ର୍ଧାରାଯାଃ । ଅନ୍ନପତ ଇତ୍ଯନ୍ନ ହୋମଃ । ସପ୍ତ ତେ ଅଗ୍ନେ ସମିଧଃ ସପ୍ତ ଜିହ୍ଵା ଇତି ଵିଶ୍ଵପ୍ରୀଃ ॥ 58 ॥
ଅଗ୍ନା-ଵିଷ୍ଣୂ ଇତି ଵସୋଦ୍ର୍ଧାରାଯାଃ । ଅନ୍ନପତ ଇତ୍ଯନ୍ନ ହୋମଃ । ସପ୍ତ ତେ ଅଗ୍ନେ ସମିଧଃ ସପ୍ତ ଜିହ୍ଵା ଇତି ଵିଶ୍ଵପ୍ରୀଃ ॥ 58 ॥
[ସମୃଦ୍ଧ - ଋଦ୍ଧିକାମଃ - ପରସ୍ତାଚ୍ - ଚିକ୍ଯେ - ପୁତ୍ରୋ - ଽଗଚ୍ଛ - ଦିଚ୍ଛେ - ଜ୍ଜୁହୁଯା-ଦ୍- ଵିଶ୍ଵପ୍ରିଃ ] (ଅ. 9)
(ପୁରର୍ଷଯୋ ଵାଯୁ-ର୍ଗୋବଲ-ସ୍ସହସ୍ର-ମ୍ପ୍ରଜାପତି ସ୍ତ୍ରିଵୃଦିନ୍ଦ୍ରୋ ଽସାଵାଦିତ୍ଯ-ସ୍ସ ଯଦୀଚ୍ଛେତ୍ )
ଅନୁଵାକଂ 10 - ତତ୍ପ୍ରଶଂସା
ଯା-ମ୍ପ୍ରଥମା-ମିଷ୍ଟକା-ମୁପଦଧାତି । ଇମ-ନ୍ତଯା ଲୋକ-ମଭି ଜଯତି ।
ଅଥୋ ଯା ଅସ୍ମିନ୍ ଁଲୋକେ ଦେଵତାଃ ।
ତାସାଗ୍ଂ ସାଯୁଜ୍ଯଗ୍ଂ ସଲୋକତା-ମାପ୍ନୋତି । ଯା-ନ୍ଦ୍ଵିତୀଯା-ମୁପଦଧାତି ।
ଅନ୍ତରିକ୍ଷଲୋକ-ନ୍ତଯା-ଽଭି ଜଯତି । ଅଥୋ ଯା ଅନ୍ତରିକ୍ଷ ଲୋକେ ଦେଵତାଃ ।
ତାସାଗ୍ଂ ସାଯୁଜ୍ଯଗ୍ଂ ସଲୋକତା-ମାପ୍ନୋତି ।
ଯା-ନ୍ତୃତୀଯା-ମୁପଦଧାତି ।
ଅମୁ-ନ୍ତଯା ଲୋକ-ମଭିଜଯତି ॥ 59 ॥
(ପୁରର୍ଷଯୋ ଵାଯୁ-ର୍ଗୋବଲ-ସ୍ସହସ୍ର-ମ୍ପ୍ରଜାପତି ସ୍ତ୍ରିଵୃଦିନ୍ଦ୍ରୋ ଽସାଵାଦିତ୍ଯ-ସ୍ସ ଯଦୀଚ୍ଛେତ୍ )
ଅନୁଵାକଂ 10 - ତତ୍ପ୍ରଶଂସା
ଯା-ମ୍ପ୍ରଥମା-ମିଷ୍ଟକା-ମୁପଦଧାତି । ଇମ-ନ୍ତଯା ଲୋକ-ମଭି ଜଯତି ।
ଅଥୋ ଯା ଅସ୍ମିନ୍ ଁଲୋକେ ଦେଵତାଃ ।
ତାସାଗ୍ଂ ସାଯୁଜ୍ଯଗ୍ଂ ସଲୋକତା-ମାପ୍ନୋତି । ଯା-ନ୍ଦ୍ଵିତୀଯା-ମୁପଦଧାତି ।
ଅନ୍ତରିକ୍ଷଲୋକ-ନ୍ତଯା-ଽଭି ଜଯତି । ଅଥୋ ଯା ଅନ୍ତରିକ୍ଷ ଲୋକେ ଦେଵତାଃ ।
ତାସାଗ୍ଂ ସାଯୁଜ୍ଯଗ୍ଂ ସଲୋକତା-ମାପ୍ନୋତି ।
ଯା-ନ୍ତୃତୀଯା-ମୁପଦଧାତି ।
ଅମୁ-ନ୍ତଯା ଲୋକ-ମଭିଜଯତି ॥ 59 ॥
ଅଥୋ ଯା ଅମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକେ ଦେଵତାଃ ।
ତାସାଗ୍ଂ ସାଯୁଜ୍ଯଗ୍ଂ ସଲୋକତା-ମାପ୍ନୋତି ।
ଅଥୋ ଯା ଅମୂରିତରା ଅଷ୍ଟାଦଶ ।
ଯ ଏଵାମୀ ଉରଵଶ୍ଚ ଵରୀଯାଗ୍ଂସଶ୍ଚ ଲୋକାଃ ।
ତାନେଵ ତାଭି-ରଭିଜଯତି ॥ କାମଚାରୋ ହ ଵା ଅସ୍ଯୋରୁଷୁ ଚ ଵରୀଯସ୍ସୁ ଚ ଲୋକେଷୁ ଭଵତି ।
ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ । ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ସଂଵଁଥ୍ସରୋ ଵା ଅଗ୍ନି ନାର୍ଚିକେତଃ । ତସ୍ଯ ଵସନ୍ତ-ଶ୍ଶିରଃ ॥ 60 ॥
ତାସାଗ୍ଂ ସାଯୁଜ୍ଯଗ୍ଂ ସଲୋକତା-ମାପ୍ନୋତି ।
ଅଥୋ ଯା ଅମୂରିତରା ଅଷ୍ଟାଦଶ ।
ଯ ଏଵାମୀ ଉରଵଶ୍ଚ ଵରୀଯାଗ୍ଂସଶ୍ଚ ଲୋକାଃ ।
ତାନେଵ ତାଭି-ରଭିଜଯତି ॥ କାମଚାରୋ ହ ଵା ଅସ୍ଯୋରୁଷୁ ଚ ଵରୀଯସ୍ସୁ ଚ ଲୋକେଷୁ ଭଵତି ।
ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ । ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ସଂଵଁଥ୍ସରୋ ଵା ଅଗ୍ନି ନାର୍ଚିକେତଃ । ତସ୍ଯ ଵସନ୍ତ-ଶ୍ଶିରଃ ॥ 60 ॥
ଗ୍ରୀଷ୍ମୋ ଦକ୍ଷିଣଃ ପକ୍ଷଃ । ଵର୍ଷା ଉତ୍ତରଃ । ଶର-ତ୍ପୁଚ୍ଛମ୍ । ମାସାଃ କର୍ମକାରାଃ । ଅହୋରାତ୍ରେ ଶତରୁଦ୍ରୀଯମ୍ । ପର୍ଜନ୍ଯୋ ଵସୋଦ୍ର୍ଧାରା ।
ଯଥା ଵୈ ପର୍ଜନ୍ଯ-ସ୍ସୁଵୃଷ୍ଟଂ-ଵୃଁଷ୍ଟ୍ଵା ।
ପ୍ରଜାଭ୍ଯ-ସ୍ସର୍ଵାନ୍ କାମାନ୍-ଥ୍ସମ୍ପୂରଯତି ।
ଏଵ-ମେଵ ସ ତସ୍ଯ ସର୍ଵାନ୍ କାମାନ୍-ଥ୍ସମ୍ପୂରଯତି । ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ ॥ 61 ॥
ଯଥା ଵୈ ପର୍ଜନ୍ଯ-ସ୍ସୁଵୃଷ୍ଟଂ-ଵୃଁଷ୍ଟ୍ଵା ।
ପ୍ରଜାଭ୍ଯ-ସ୍ସର୍ଵାନ୍ କାମାନ୍-ଥ୍ସମ୍ପୂରଯତି ।
ଏଵ-ମେଵ ସ ତସ୍ଯ ସର୍ଵାନ୍ କାମାନ୍-ଥ୍ସମ୍ପୂରଯତି । ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ ॥ 61 ॥
ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ ସଂଵଁଥ୍ସରୋ ଵା ଅଗ୍ନି ର୍ନାଚିକେତଃ । ତସ୍ଯ ଵସନ୍ତ-ଶ୍ଶିରଃ । ଗ୍ରୀଷ୍ମୋ ଦକ୍ଷିଣଃ ପକ୍ଷଃ ।
ଵର୍ଷାଃ ପୁଚ୍ଛମ୍ । ଶରଦୁତ୍ତରଃ ପକ୍ଷଃ । ହେମନ୍ତୋ ମଦ୍ଧ୍ଯମ୍ ।
ପୂର୍ଵପକ୍ଷାଶ୍ଚିତଯଃ । ଅପରପକ୍ଷାଃ ପୁରୀଷମ୍ । ଅହୋରାତ୍ରାଣୀଷ୍ଟକାଃ ।
ଏଷ ଵାଵ ସୋ-ଽଗ୍ନି-ରଗ୍ନିମଯଃ ପୁନର୍ଣଵଃ ।
ଅଗ୍ନିମଯୋ ହ ଵୈ ପୁନର୍ଣଵୋ ଭୂତ୍ଵା । ସ୍ଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ମେତି । ଆଦିତ୍ଯସ୍ଯ ସାଯୁଜ୍ଯମ୍ । ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ । ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ 62 ॥
ଅମୁ-ନ୍ତଯା ଲୋକମଭିଜଯତି - ଶିର - ଶ୍ଚିନୁତ - ଇଷ୍ଟକା-ଷ୍ଷଟ୍ଚ) (ଅ. 10)
(ଲୋକ - ସ୍ତ୍ଵମଗ୍ନେ - ଽଗ୍ନାଵିଷ୍ଣୂ - ଅନ୍ନପତେ - ସପ୍ତ ତେ ଅଗ୍ନେ - ଯତ୍ତେ ଽଚିତମ - ଯଂ-ଵାଁ - ଵୋଶନ୍. ହ ଵୈ - ତଗ୍ଂ ହୈତଂ - ଁଯା-ମ୍ପ୍ରଥମାମିଷ୍ଟକା-ନ୍ଦଶ)
(ଲୋକ - ଆଦିତ୍ଯ - ଓଜୋ - ଽସ୍ଯୂଦ୍ର୍ଧ୍ଵା ଦିଗ - ନନ୍ତଗ୍ଂ ହ ଵୈ - କାମେନ - ଗ୍ରୀଷ୍ମୋ ଦ୍ଵିଷଷ୍ଟିଃ)
(ଲୋକୋ - ଵେଦ)
॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥
॥ ତୈତ୍ତରୀଯ ଯଜୁବ୍ରାହ୍ମଣେ କାଠକେ ଦ୍ଵିତୀଯଃ ପ୍ରଶ୍ନ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥
+++++++++++++++++++++++++++++++++
ଵର୍ଷାଃ ପୁଚ୍ଛମ୍ । ଶରଦୁତ୍ତରଃ ପକ୍ଷଃ । ହେମନ୍ତୋ ମଦ୍ଧ୍ଯମ୍ ।
ପୂର୍ଵପକ୍ଷାଶ୍ଚିତଯଃ । ଅପରପକ୍ଷାଃ ପୁରୀଷମ୍ । ଅହୋରାତ୍ରାଣୀଷ୍ଟକାଃ ।
ଏଷ ଵାଵ ସୋ-ଽଗ୍ନି-ରଗ୍ନିମଯଃ ପୁନର୍ଣଵଃ ।
ଅଗ୍ନିମଯୋ ହ ଵୈ ପୁନର୍ଣଵୋ ଭୂତ୍ଵା । ସ୍ଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ମେତି । ଆଦିତ୍ଯସ୍ଯ ସାଯୁଜ୍ଯମ୍ । ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ନ୍ନାଚିକେତ-ଞ୍ଚିନୁତେ । ଯ ଉ ଚୈନ-ମେଵଂ-ଵେଁଦ ॥ 62 ॥
ଅମୁ-ନ୍ତଯା ଲୋକମଭିଜଯତି - ଶିର - ଶ୍ଚିନୁତ - ଇଷ୍ଟକା-ଷ୍ଷଟ୍ଚ) (ଅ. 10)
(ଲୋକ - ସ୍ତ୍ଵମଗ୍ନେ - ଽଗ୍ନାଵିଷ୍ଣୂ - ଅନ୍ନପତେ - ସପ୍ତ ତେ ଅଗ୍ନେ - ଯତ୍ତେ ଽଚିତମ - ଯଂ-ଵାଁ - ଵୋଶନ୍. ହ ଵୈ - ତଗ୍ଂ ହୈତଂ - ଁଯା-ମ୍ପ୍ରଥମାମିଷ୍ଟକା-ନ୍ଦଶ)
(ଲୋକ - ଆଦିତ୍ଯ - ଓଜୋ - ଽସ୍ଯୂଦ୍ର୍ଧ୍ଵା ଦିଗ - ନନ୍ତଗ୍ଂ ହ ଵୈ - କାମେନ - ଗ୍ରୀଷ୍ମୋ ଦ୍ଵିଷଷ୍ଟିଃ)
(ଲୋକୋ - ଵେଦ)
॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥
॥ ତୈତ୍ତରୀଯ ଯଜୁବ୍ରାହ୍ମଣେ କାଠକେ ଦ୍ଵିତୀଯଃ ପ୍ରଶ୍ନ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥
+++++++++++++++++++++++++++++++++