କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ତୃତୀଯାଷ୍ଟକେ ସପ୍ତମଃ ପ୍ରପାଠକଃ - ଅଚ୍ଛିଦ୍ର-ଙ୍କାଣ୍ଡ-ମ୍ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତମ୍
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହରିଃ ଓମ୍ ॥
ଅଚ୍ଛିଦ୍ର-ଙ୍କାଣ୍ଡ-ମ୍ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତେନ ମନ୍ତ୍ରୈଶ୍ଚ ଯଜ୍ଞଚ୍ଛିଦ୍ରପୂରଣାଦଚ୍ଛିଦ୍ରମୁଚ୍ଯତେ
ଅନୁଵାକଂ 1 - ଦର୍ଶପୂର୍ଣମାସେଷ୍ଟିଵିଷଯାଣି କାନି ଚିତ୍ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତାନି
ସର୍ଵାନ୍. ଵା ଏଷୋ-ଽଗ୍ନୌ କାମା-ନ୍ପ୍ରଵେଶଯତି ।
ଯୋ-ଽଗ୍ନୀନନ୍ଵାଧାଯ ଵ୍ରତମୁପୈତି ।
ସ ଯଦନିଷ୍ଟ୍ଵା ପ୍ରଯାଯାତ୍ । ଅକାମପ୍ରୀତା ଏନ-ଙ୍କାମା ନାନୁ ପ୍ରଯାଯୁଃ । ଅତେଜା ଅଵୀର୍ଯଃ ସ୍ଯାତ୍ ।
ସ ଜୁହୁଯାତ୍ । ତୁଭ୍ଯ-ନ୍ତା ଅଙ୍ଗିରସ୍ତମ ।
ଵିଶ୍ଵା-ସ୍ସୁକ୍ଷିତଯଃ ପୃଥକ୍ ।
ଅଗ୍ନେ କାମାଯ ଯେମିର ଇତି ।
କାମାନେଵାସ୍ମି-ନ୍ଦଧାତି ॥ 1 ॥
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହରିଃ ଓମ୍ ॥
ଅଚ୍ଛିଦ୍ର-ଙ୍କାଣ୍ଡ-ମ୍ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତେନ ମନ୍ତ୍ରୈଶ୍ଚ ଯଜ୍ଞଚ୍ଛିଦ୍ରପୂରଣାଦଚ୍ଛିଦ୍ରମୁଚ୍ଯତେ
ଅନୁଵାକଂ 1 - ଦର୍ଶପୂର୍ଣମାସେଷ୍ଟିଵିଷଯାଣି କାନି ଚିତ୍ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତାନି
ସର୍ଵାନ୍. ଵା ଏଷୋ-ଽଗ୍ନୌ କାମା-ନ୍ପ୍ରଵେଶଯତି ।
ଯୋ-ଽଗ୍ନୀନନ୍ଵାଧାଯ ଵ୍ରତମୁପୈତି ।
ସ ଯଦନିଷ୍ଟ୍ଵା ପ୍ରଯାଯାତ୍ । ଅକାମପ୍ରୀତା ଏନ-ଙ୍କାମା ନାନୁ ପ୍ରଯାଯୁଃ । ଅତେଜା ଅଵୀର୍ଯଃ ସ୍ଯାତ୍ ।
ସ ଜୁହୁଯାତ୍ । ତୁଭ୍ଯ-ନ୍ତା ଅଙ୍ଗିରସ୍ତମ ।
ଵିଶ୍ଵା-ସ୍ସୁକ୍ଷିତଯଃ ପୃଥକ୍ ।
ଅଗ୍ନେ କାମାଯ ଯେମିର ଇତି ।
କାମାନେଵାସ୍ମି-ନ୍ଦଧାତି ॥ 1 ॥
କାମପ୍ରୀତା ଏନ-ଙ୍କାମା ଅନୁପ୍ରଯାନ୍ତି ।
ତେଜସ୍ଵୀ ଵୀର୍ଯାଵା-ନ୍ଭଵତି ॥
ସନ୍ତତିର୍ଵା ଏଷା ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ।
ଯୋ-ଽଗ୍ନୀନନ୍ଵାଧାଯ ଵ୍ରତମୁପୈତି ।
ସ ଯଦୁଦ୍ଵାଯତି । ଵିଚ୍ଛିତ୍ତି-ରେଵାସ୍ଯ ସା ॥
ତ-ମ୍ପ୍ରାଞ୍ଚମୁଦ୍ଧୃତ୍ଯ ।
ମନସୋପତିଷ୍ଠେତ । ମନୋ ଵୈ ପ୍ରଜାପତିଃ ।
ପ୍ରାଜାପତ୍ଯୋ ଯଜ୍ଞଃ ॥ 2 ॥
ତେଜସ୍ଵୀ ଵୀର୍ଯାଵା-ନ୍ଭଵତି ॥
ସନ୍ତତିର୍ଵା ଏଷା ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ।
ଯୋ-ଽଗ୍ନୀନନ୍ଵାଧାଯ ଵ୍ରତମୁପୈତି ।
ସ ଯଦୁଦ୍ଵାଯତି । ଵିଚ୍ଛିତ୍ତି-ରେଵାସ୍ଯ ସା ॥
ତ-ମ୍ପ୍ରାଞ୍ଚମୁଦ୍ଧୃତ୍ଯ ।
ମନସୋପତିଷ୍ଠେତ । ମନୋ ଵୈ ପ୍ରଜାପତିଃ ।
ପ୍ରାଜାପତ୍ଯୋ ଯଜ୍ଞଃ ॥ 2 ॥
ମନସୈଵ ଯଜ୍ଞଗ୍ଂ ସନ୍ତନୋତି । ଭୂରିତ୍ଯାହ । ଭୂତୋ ଵୈ ପ୍ରଜାପତିଃ । ଭୂତିମେଵୋପୈତି ॥
ଵି ଵା ଏଷ ଇନ୍ଦ୍ରିଯେଣ ଵୀର୍ଯେଣର୍ଧ୍ଯତେ ।
ଯସ୍ଯା-ହିତାଗ୍ନେ-ରଗ୍ନିରପକ୍ଷାଯତି । ଯାଵଚ୍ଛମ୍ଯଯା ପ୍ରଵିଦ୍ଧ୍ଯେତ୍ ।
ଯଦି ତାଵଦପକ୍ଷାଯେତ୍ । ତଗ୍ଂ ସମ୍ଭରେତ୍ ।
ଇଦ-ନ୍ତ ଏକ-ମ୍ପର ଉତ ଏକମ୍ ॥ 3 ॥
ଵି ଵା ଏଷ ଇନ୍ଦ୍ରିଯେଣ ଵୀର୍ଯେଣର୍ଧ୍ଯତେ ।
ଯସ୍ଯା-ହିତାଗ୍ନେ-ରଗ୍ନିରପକ୍ଷାଯତି । ଯାଵଚ୍ଛମ୍ଯଯା ପ୍ରଵିଦ୍ଧ୍ଯେତ୍ ।
ଯଦି ତାଵଦପକ୍ଷାଯେତ୍ । ତଗ୍ଂ ସମ୍ଭରେତ୍ ।
ଇଦ-ନ୍ତ ଏକ-ମ୍ପର ଉତ ଏକମ୍ ॥ 3 ॥
ତୃତୀଯେନ ଜ୍ଯୋତିଷା ସଂଵିଁଶସ୍ଵ । ସଂଵେଁଶନସ୍ତନୁଵୈ ଚାରୁରେଧି ।
ପ୍ରିଯେ ଦେଵାନା-ମ୍ପରମେ ଜନିତ୍ର ଇତି । ବ୍ରହ୍ମଣୈଵୈନଗ୍ଂ ସମ୍ଭରତି ।
ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ । ଯଦି ପରସ୍ତ-ରାମପକ୍ଷାଯେତ୍ । ଅନୁ ପ୍ରଯାଯାଵସ୍ଯେତ୍ ।
ସୋ ଏଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ ॥
ଓଷଧୀର୍ଵା ଏତସ୍ଯ ପଶୂ-ନ୍ପଯଃ ପ୍ରଵିଶତି ।
ଯସ୍ଯ ହଵିଷେ ଵଥ୍ସା ଅପାକୃତା ଧଯନ୍ତି ॥ 4 ॥
ପ୍ରିଯେ ଦେଵାନା-ମ୍ପରମେ ଜନିତ୍ର ଇତି । ବ୍ରହ୍ମଣୈଵୈନଗ୍ଂ ସମ୍ଭରତି ।
ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ । ଯଦି ପରସ୍ତ-ରାମପକ୍ଷାଯେତ୍ । ଅନୁ ପ୍ରଯାଯାଵସ୍ଯେତ୍ ।
ସୋ ଏଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ ॥
ଓଷଧୀର୍ଵା ଏତସ୍ଯ ପଶୂ-ନ୍ପଯଃ ପ୍ରଵିଶତି ।
ଯସ୍ଯ ହଵିଷେ ଵଥ୍ସା ଅପାକୃତା ଧଯନ୍ତି ॥ 4 ॥
ତାନ୍. ଯଦ୍ଦୁହ୍ଯାତ୍ । ଯାତଯାମ୍ନା ହଵିଷା ଯଜେତ । ଯନ୍ନ ଦୁହ୍ଯାତ୍ । ଯଜ୍ଞପରୁ-ରନ୍ତରିଯାତ୍ । ଵାଯଵ୍ଯାଂ-ଯଁଵାଗୂ-ନ୍ନିର୍ଵପେତ୍ ।
ଵାଯୁର୍ଵୈ ପଯସଃ ପ୍ରଦାପଯିତା । ସ ଏଵାସ୍ମୈ ପଯଃ ପ୍ରଦାପଯତି । ପଯୋ ଵା ଓଷଧଯଃ ।
ପଯଃ ପଯଃ ।
ପଯସୈଵାସ୍ମୈ ପଯୋ-ଽଵରୁନ୍ଧେ ॥ 5 ॥
ଵାଯୁର୍ଵୈ ପଯସଃ ପ୍ରଦାପଯିତା । ସ ଏଵାସ୍ମୈ ପଯଃ ପ୍ରଦାପଯତି । ପଯୋ ଵା ଓଷଧଯଃ ।
ପଯଃ ପଯଃ ।
ପଯସୈଵାସ୍ମୈ ପଯୋ-ଽଵରୁନ୍ଧେ ॥ 5 ॥
ଅଥୋତ୍ତରସ୍ମୈ ହଵିଷେ ଵଥ୍ସାନପା କୁର୍ଯାତ୍ ।
ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ ॥ ଅନ୍ଯତରାନ୍. ଵା ଏଷ ଦେଵା-ନ୍ଭାଗଧେଯେନ ଵ୍ଯର୍ଧଯତି ।
ଯେ ଯଜମାନସ୍ଯ ସାଯ-ଙ୍ଗୃହମା-ଗଚ୍ଛନ୍ତି ।
ଯସ୍ଯ ସାଯ-ନ୍ଦୁଗ୍ଧଗ୍ଂ ହଵିରାର୍ତି-ମାର୍ଚ୍ଛତି ।
ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଵ୍ରୀହୀନ୍ନି-ରୁପ୍ଯୋ-ପଵସେତ୍ । ପଯୋ ଵା ଓଷଧଯଃ । ପଯ ଏଵାରଭ୍ଯ ଗୃହୀତ୍ଵୋ-ପଵସତି । ଯତ୍ପ୍ରାତ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ । ତଚ୍ଛୃତ-ଙ୍କୁର୍ଯାତ୍ ॥ 6 ॥
ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ ॥ ଅନ୍ଯତରାନ୍. ଵା ଏଷ ଦେଵା-ନ୍ଭାଗଧେଯେନ ଵ୍ଯର୍ଧଯତି ।
ଯେ ଯଜମାନସ୍ଯ ସାଯ-ଙ୍ଗୃହମା-ଗଚ୍ଛନ୍ତି ।
ଯସ୍ଯ ସାଯ-ନ୍ଦୁଗ୍ଧଗ୍ଂ ହଵିରାର୍ତି-ମାର୍ଚ୍ଛତି ।
ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଵ୍ରୀହୀନ୍ନି-ରୁପ୍ଯୋ-ପଵସେତ୍ । ପଯୋ ଵା ଓଷଧଯଃ । ପଯ ଏଵାରଭ୍ଯ ଗୃହୀତ୍ଵୋ-ପଵସତି । ଯତ୍ପ୍ରାତ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ । ତଚ୍ଛୃତ-ଙ୍କୁର୍ଯାତ୍ ॥ 6 ॥
ଅଥେତର ଐନ୍ଦ୍ରଃ ପୁରୋଡାଶଃ ସ୍ଯାତ୍ ।
ଇନ୍ଦ୍ରିଯେ ଏଵାସ୍ମୈ ସମୀଚୀ ଦଧାତି ।
ପଯୋ ଵା ଓଷଧଯଃ । ପଯଃ ପଯଃ । ପଯସୈଵାସ୍ମୈ ପଯୋ-ଽଵରୁନ୍ଧେ ।
ଅଥୋତ୍ତରସ୍ମୈ ହଵିଷେ ଵଥ୍ସାନପା କୁର୍ଯାତ୍ ।
ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ ॥ ଉଭଯାନ୍. ଵା ଏଷ ଦେଵା-ନ୍ଭାଗଧେଯେନ ଵ୍ଯର୍ଧଯତି ।
ଯେ ଯଜମାନସ୍ଯ ସାଯ-ଞ୍ଚ ପ୍ରାତଶ୍ଚ ଗୃହମା-ଗଚ୍ଛନ୍ତି । ଯସ୍ଯୋଭଯଗ୍ଂ ହଵିରାର୍ତି-ମାର୍ଚ୍ଛତି ॥ 7 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରିଯେ ଏଵାସ୍ମୈ ସମୀଚୀ ଦଧାତି ।
ପଯୋ ଵା ଓଷଧଯଃ । ପଯଃ ପଯଃ । ପଯସୈଵାସ୍ମୈ ପଯୋ-ଽଵରୁନ୍ଧେ ।
ଅଥୋତ୍ତରସ୍ମୈ ହଵିଷେ ଵଥ୍ସାନପା କୁର୍ଯାତ୍ ।
ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ ॥ ଉଭଯାନ୍. ଵା ଏଷ ଦେଵା-ନ୍ଭାଗଧେଯେନ ଵ୍ଯର୍ଧଯତି ।
ଯେ ଯଜମାନସ୍ଯ ସାଯ-ଞ୍ଚ ପ୍ରାତଶ୍ଚ ଗୃହମା-ଗଚ୍ଛନ୍ତି । ଯସ୍ଯୋଭଯଗ୍ଂ ହଵିରାର୍ତି-ମାର୍ଚ୍ଛତି ॥ 7 ॥
ଐନ୍ଦ୍ର-ମ୍ପଞ୍ଚଶରାଵ-ମୋଦନ-ନ୍ନିର୍ଵପେତ୍ ।
ଅଗ୍ନି-ନ୍ଦେଵତାନା-ମ୍ପ୍ରଥମଂ-ଯଁଜେତ୍ ।
ଅଗ୍ନିମୁଖା ଏଵ ଦେଵତାଃ ପ୍ରୀଣାତି ।
ଅଗ୍ନିଂ-ଵାଁ ଅନ୍ଵନ୍ଯା ଦେଵତାଃ ।
ଇନ୍ଦ୍ରମନ୍ଵନ୍ଯାଃ । ତା ଏଵୋଭଯୀଃ ପ୍ରୀଣାତି ।
ପଯୋ ଵା ଓଷଧଯଃ ।
ପଯଃ ପଯଃ । ପଯସୈଵାସ୍ମୈ ପଯୋ-ଽଵରୁନ୍ଧେ ।
ଅଥୋତ୍ତରସ୍ମୈ ହଵିଷେ ଵଥ୍ସାନପା କୁର୍ଯାତ୍ ॥ 8 ॥
ଅଗ୍ନି-ନ୍ଦେଵତାନା-ମ୍ପ୍ରଥମଂ-ଯଁଜେତ୍ ।
ଅଗ୍ନିମୁଖା ଏଵ ଦେଵତାଃ ପ୍ରୀଣାତି ।
ଅଗ୍ନିଂ-ଵାଁ ଅନ୍ଵନ୍ଯା ଦେଵତାଃ ।
ଇନ୍ଦ୍ରମନ୍ଵନ୍ଯାଃ । ତା ଏଵୋଭଯୀଃ ପ୍ରୀଣାତି ।
ପଯୋ ଵା ଓଷଧଯଃ ।
ପଯଃ ପଯଃ । ପଯସୈଵାସ୍ମୈ ପଯୋ-ଽଵରୁନ୍ଧେ ।
ଅଥୋତ୍ତରସ୍ମୈ ହଵିଷେ ଵଥ୍ସାନପା କୁର୍ଯାତ୍ ॥ 8 ॥
ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ ॥ ଅର୍ଧୋ ଵା ଏତସ୍ଯ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ମୀଯତେ ।
ଯସ୍ଯ ଵ୍ରତ୍ଯେ-ଽହ-ନ୍ପତ୍ନ୍ଯନା-ଲମ୍ଭୁକା ଭଵତି । ତାମପରୁଦ୍ଧ୍ଯ ଯଜେତ ।
ସର୍ଵେଣୈଵ ଯଜ୍ଞେନ ଯଜତେ ।
ତାମିଷ୍ଟ୍ଵୋ-ପହ୍ଵଯେତ । ଅମୂହମସ୍ମି ।
ସା ତ୍ଵମ୍ । ଦ୍ଯୌରହମ୍ । ପୃଥିଵୀ ତ୍ଵମ୍ । ସାମାହମ୍ । ଋକ୍ତ୍ଵମ୍ । ତାଵେହି ସମ୍ଭଵାଵ । ସହ ରେତୋ ଦଧାଵହୈ । ପୁଗ୍ଂସେ ପୁତ୍ରାଯ ଵେତ୍ତଵୈ ।
ରାଯସ୍ପୋଷାଯ ସୁପ୍ରଜାସ୍ତ୍ଵାଯ ସୁଵୀର୍ଯାଯେତି ।
ଅର୍ଧ ଏଵୈନାମୁ-ପହ୍ଵଯତେ ।
ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ ॥ 9 ॥
ଯସ୍ଯ ଵ୍ରତ୍ଯେ-ଽହ-ନ୍ପତ୍ନ୍ଯନା-ଲମ୍ଭୁକା ଭଵତି । ତାମପରୁଦ୍ଧ୍ଯ ଯଜେତ ।
ସର୍ଵେଣୈଵ ଯଜ୍ଞେନ ଯଜତେ ।
ତାମିଷ୍ଟ୍ଵୋ-ପହ୍ଵଯେତ । ଅମୂହମସ୍ମି ।
ସା ତ୍ଵମ୍ । ଦ୍ଯୌରହମ୍ । ପୃଥିଵୀ ତ୍ଵମ୍ । ସାମାହମ୍ । ଋକ୍ତ୍ଵମ୍ । ତାଵେହି ସମ୍ଭଵାଵ । ସହ ରେତୋ ଦଧାଵହୈ । ପୁଗ୍ଂସେ ପୁତ୍ରାଯ ଵେତ୍ତଵୈ ।
ରାଯସ୍ପୋଷାଯ ସୁପ୍ରଜାସ୍ତ୍ଵାଯ ସୁଵୀର୍ଯାଯେତି ।
ଅର୍ଧ ଏଵୈନାମୁ-ପହ୍ଵଯତେ ।
ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ ॥ 9 ॥
(ଦଧାତି - ଯଜ୍ଞ - ଉତ ଏକଂ - ଧଯନ୍ତି - ରୁନ୍ଧେ - କୁର୍ଯା - ଦାର୍ଛ - ତ୍ଯପାକୁର୍ଯାତ୍ - ପୃଥିଵୀ ତ୍ଵମଷ୍ଟୌ ଚ) (ଅ. 1)
(ସର୍ଵାନ୍. ଵି ଵୈ ଯଦି ପରସ୍ତରାମୋଷଧୀରନ୍ ଯତରାନୁଭଯାନର୍ଧୋ ଵୈ )
ଅନୁଵାକଂ 2 - ଅଗ୍ନିହୋତ୍ରସାମ୍ନାଯ୍ଯସାଧାରଣାନି ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତାନି
3.7.2.1
ଯଦ୍ଵି-ଷ୍ଷଣ୍ଣେନ ଜୁହୁଯାତ୍ ।
ଅପ୍ରଜା ଅପଶୁର୍ଯଜମାନ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ ।
ଯଦନାଯତନେ ନିନଯେତ୍ । ଅନାଯତନ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ ।
ପ୍ରାଜାପତ୍ଯଯର୍ଚା ଵଲ୍ମୀକ-ଵପାଯାମ-ଵନଯେତ୍ । ପ୍ରାଜାପତ୍ଯୋ ଵୈ ଵଲ୍ମୀକଃ । ଯଜ୍ଞଃ ପ୍ରଜାପତିଃ । ପ୍ରଜାପତାଵେଵ ଯଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠାପଯତି ।
ଭୂରିତ୍ଯାହ । ଭୂତୋ ଵୈ ପ୍ରଜାପତିଃ ॥ 10 ॥
(ସର୍ଵାନ୍. ଵି ଵୈ ଯଦି ପରସ୍ତରାମୋଷଧୀରନ୍ ଯତରାନୁଭଯାନର୍ଧୋ ଵୈ )
ଅନୁଵାକଂ 2 - ଅଗ୍ନିହୋତ୍ରସାମ୍ନାଯ୍ଯସାଧାରଣାନି ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତାନି
3.7.2.1
ଯଦ୍ଵି-ଷ୍ଷଣ୍ଣେନ ଜୁହୁଯାତ୍ ।
ଅପ୍ରଜା ଅପଶୁର୍ଯଜମାନ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ ।
ଯଦନାଯତନେ ନିନଯେତ୍ । ଅନାଯତନ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ ।
ପ୍ରାଜାପତ୍ଯଯର୍ଚା ଵଲ୍ମୀକ-ଵପାଯାମ-ଵନଯେତ୍ । ପ୍ରାଜାପତ୍ଯୋ ଵୈ ଵଲ୍ମୀକଃ । ଯଜ୍ଞଃ ପ୍ରଜାପତିଃ । ପ୍ରଜାପତାଵେଵ ଯଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠାପଯତି ।
ଭୂରିତ୍ଯାହ । ଭୂତୋ ଵୈ ପ୍ରଜାପତିଃ ॥ 10 ॥
ଭୂତିମେଵୋପୈତି । ତ-ତ୍କୃତ୍ଵା । ଅନ୍ଯା-ନ୍ଦୁଗ୍ଧ୍ଵା ପୁନର୍-ହୋତଵ୍ଯମ୍ । ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ ॥ ଯତ୍କୀଟା-ଵପନ୍ନେନ ଜୁହୁଯାତ୍ ।
ଅପ୍ରଜା ଅପଶୁ-ର୍ଯଜମାନ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ ।
ଯଦନାଯତନେ ନିନଯେତ୍ । ଅନାଯତନ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ ।
ମଦ୍ଧ୍ଯମେନ ପର୍ଣେନ ଦ୍ଯାଵା-ପୃଥିଵ୍ଯ-ଯର୍ଚା-ଽନ୍ତଃ ପରିଧି ନିନଯେତ୍ ।
ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵ୍ଯୋ-ରେଵୈନତ୍-ପ୍ରତିଷ୍ଠାପଯତି ॥ 11 ॥
ଅପ୍ରଜା ଅପଶୁ-ର୍ଯଜମାନ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ ।
ଯଦନାଯତନେ ନିନଯେତ୍ । ଅନାଯତନ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ ।
ମଦ୍ଧ୍ଯମେନ ପର୍ଣେନ ଦ୍ଯାଵା-ପୃଥିଵ୍ଯ-ଯର୍ଚା-ଽନ୍ତଃ ପରିଧି ନିନଯେତ୍ ।
ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵ୍ଯୋ-ରେଵୈନତ୍-ପ୍ରତିଷ୍ଠାପଯତି ॥ 11 ॥
ତତ୍କୃତ୍ଵା । ଅନ୍ଯା-ନ୍ଦୁଗ୍ଧ୍ଵା ପୁନର୍-ହୋତଵ୍ଯମ୍ । ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ ॥ ଯଦଵଵୃଷ୍ଟେନ ଜୁହୁଯାତ୍ । ଅପରୂପ-ମସ୍ଯାତ୍ମ-ଞ୍ଜାଯେତ ।
କିଲାସୋ ଵା ସ୍ଯାଦର୍ଶସୋ ଵା । ଯ-ତ୍ପ୍ରତ୍ଯେଯାତ୍ । ଯଜ୍ଞଂ-ଵିଁଚ୍ଛିନ୍ଦ୍ଯାତ୍ । ସ ଜୁହୁଯାତ୍ ।
ମିତ୍ରୋ ଜନାନ୍ କଲ୍ପଯତି ପ୍ରଜାନନ୍ନ୍ ॥ 12 ॥
କିଲାସୋ ଵା ସ୍ଯାଦର୍ଶସୋ ଵା । ଯ-ତ୍ପ୍ରତ୍ଯେଯାତ୍ । ଯଜ୍ଞଂ-ଵିଁଚ୍ଛିନ୍ଦ୍ଯାତ୍ । ସ ଜୁହୁଯାତ୍ ।
ମିତ୍ରୋ ଜନାନ୍ କଲ୍ପଯତି ପ୍ରଜାନନ୍ନ୍ ॥ 12 ॥
ମିତ୍ରୋ ଦାଧାର ପୃଥିଵୀମୁତ ଦ୍ଯାମ୍ । ମିତ୍ରଃ କୃଷ୍ଟୀର-ନିମିଷା ଽଭିଚଷ୍ଟେ ।
ସତ୍ଯାଯ ହଵ୍ଯ-ଙ୍ଘୃତଵ-ଜ୍ଜୁହୋତେତି । ମିତ୍ରେଣୈଵୈନ-ତ୍କଲ୍ପଯତି । ତତ୍କୃତ୍ଵା । ଅନ୍ଯା-ନ୍ଦୁଗ୍ଧ୍ଵା ପୁନର୍ହୋତଵ୍ଯମ୍ ।
ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ ॥
ଯ-ତ୍ପୂର୍ଵସ୍ଯା-ମାହୁତ୍ଯାଗ୍ଂ ହୁତାଯା-ମୁତ୍ତରା-ଽଽହୁତି-ସ୍ସ୍କନ୍ଦେତ୍ ।
ଦ୍ଵିପାଦ୍ଭିଃ ପଶୁଭି-ର୍ଯଜମାନୋ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧ୍ଯେତ ।
ଯଦୁତ୍ତରଯା ଽଭିଜୁହୁଯାତ୍ ॥ 13 ॥
ସତ୍ଯାଯ ହଵ୍ଯ-ଙ୍ଘୃତଵ-ଜ୍ଜୁହୋତେତି । ମିତ୍ରେଣୈଵୈନ-ତ୍କଲ୍ପଯତି । ତତ୍କୃତ୍ଵା । ଅନ୍ଯା-ନ୍ଦୁଗ୍ଧ୍ଵା ପୁନର୍ହୋତଵ୍ଯମ୍ ।
ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ ॥
ଯ-ତ୍ପୂର୍ଵସ୍ଯା-ମାହୁତ୍ଯାଗ୍ଂ ହୁତାଯା-ମୁତ୍ତରା-ଽଽହୁତି-ସ୍ସ୍କନ୍ଦେତ୍ ।
ଦ୍ଵିପାଦ୍ଭିଃ ପଶୁଭି-ର୍ଯଜମାନୋ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧ୍ଯେତ ।
ଯଦୁତ୍ତରଯା ଽଭିଜୁହୁଯାତ୍ ॥ 13 ॥
ଚତୁଷ୍ପାଦ୍ଭିଃ ପଶୁଭି-ର୍ଯଜମାନୋ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧ୍ଯେତ ।
ଯତ୍ର ଵେତ୍ଥ ଵନସ୍ପତେ ଦେଵାନା-ଙ୍ଗୁହ୍ଯା ନାମାନି ।
ତତ୍ର ହଵ୍ଯାନି ଗାମଯେତି ଵାନସ୍ପତ୍ଯ-ଯର୍ଚା ସମିଧ-ମାଧାଯ । ତୂଷ୍ଣୀମେଵ ପୁନ-ର୍ଜୁହୁଯାତ୍ ।
ଵନସ୍ପତିନୈଵ ଯଜ୍ଞସ୍ଯାର୍ତା-ଞ୍ଚାନାର୍ତା-ଞ୍ଚାହୁତୀ ଵିଦାଧାର । ତତ୍କୃତ୍ଵା । ଅନ୍ଯା-ନ୍ଦୁଗ୍ଧ୍ଵା ପୁନର୍-ହୋତଵ୍ଯମ୍ । ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ ॥
ଯତ୍ପୁରା ପ୍ରଯାଜେଭ୍ଯଃ ପ୍ରାଂଅଙ୍ଗାର-ସ୍ସ୍କନ୍ଦେତ୍ ।
ଅଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯଵେ ଚ ଯଜମାନାଯ ଚାକଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାତ୍ ॥ 14 ॥
ଯତ୍ର ଵେତ୍ଥ ଵନସ୍ପତେ ଦେଵାନା-ଙ୍ଗୁହ୍ଯା ନାମାନି ।
ତତ୍ର ହଵ୍ଯାନି ଗାମଯେତି ଵାନସ୍ପତ୍ଯ-ଯର୍ଚା ସମିଧ-ମାଧାଯ । ତୂଷ୍ଣୀମେଵ ପୁନ-ର୍ଜୁହୁଯାତ୍ ।
ଵନସ୍ପତିନୈଵ ଯଜ୍ଞସ୍ଯାର୍ତା-ଞ୍ଚାନାର୍ତା-ଞ୍ଚାହୁତୀ ଵିଦାଧାର । ତତ୍କୃତ୍ଵା । ଅନ୍ଯା-ନ୍ଦୁଗ୍ଧ୍ଵା ପୁନର୍-ହୋତଵ୍ଯମ୍ । ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ ॥
ଯତ୍ପୁରା ପ୍ରଯାଜେଭ୍ଯଃ ପ୍ରାଂଅଙ୍ଗାର-ସ୍ସ୍କନ୍ଦେତ୍ ।
ଅଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯଵେ ଚ ଯଜମାନାଯ ଚାକଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାତ୍ ॥ 14 ॥
ଯ-ଦ୍ଦକ୍ଷିଣା । ବ୍ରହ୍ମଣେ ଚ ଯଜମାନାଯ ଚାକଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାତ୍ । ଯ-ତ୍ପ୍ରତ୍ଯକ୍ ।
ହୋତ୍ରେ ଚ ପତ୍ନିଯୈ ଚ ଯଜମାନାଯ ଚାକଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାତ୍ ।
ଯଦୁଦଂ । ଅଗ୍ନୀଧେ ଚ ପଶୁଭ୍ଯଶ୍ଚ ଯଜମାନାଯ ଚାକଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାତ୍ । ଯଦଭିଜୁହୁଯାତ୍ । ରୁଦ୍ରୋ-ଽସ୍ଯ ପଶୂ-ନ୍ଘାତୁକ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ ।
ଯନ୍ନାଭି ଜୁହୁଯାତ୍ । ଅଶାନ୍ତଃ ପ୍ରହ୍ରିଯେତ ॥ 15 ॥
ହୋତ୍ରେ ଚ ପତ୍ନିଯୈ ଚ ଯଜମାନାଯ ଚାକଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାତ୍ ।
ଯଦୁଦଂ । ଅଗ୍ନୀଧେ ଚ ପଶୁଭ୍ଯଶ୍ଚ ଯଜମାନାଯ ଚାକଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାତ୍ । ଯଦଭିଜୁହୁଯାତ୍ । ରୁଦ୍ରୋ-ଽସ୍ଯ ପଶୂ-ନ୍ଘାତୁକ-ସ୍ସ୍ଯାତ୍ ।
ଯନ୍ନାଭି ଜୁହୁଯାତ୍ । ଅଶାନ୍ତଃ ପ୍ରହ୍ରିଯେତ ॥ 15 ॥
ସ୍ରୁଵସ୍ଯ ବୁଦ୍ଧ୍ନେନାଭି ନିଦଦ୍ଧ୍ଯାତ୍ ।
ମା ତମୋ ମା ଯଜ୍ଞସ୍ତମନ୍ମା ଯଜମାନ-ସ୍ତମତ୍ ।
ନମସ୍ତେ ଅସ୍ତ୍ଵାଯତେ । ନମୋ ରୁଦ୍ର ପରାଯତେ ।
ନମୋ ଯତ୍ର ନିଷୀଦସି ।
ଅମୁ-ମ୍ମା ହିଗ୍ଂସୀରମୁ-ମ୍ମା ହିଗ୍ଂସୀରିତି ଯେନ ସ୍କନ୍ଦେତ୍ ॥ ତ-ମ୍ପ୍ରହରେତ୍ ।
ସହସ୍ରଶୃଙ୍ଗୋ ଵୃଷଭୋ ଜାତଵେଦାଃ । ସ୍ତୋମପୃଷ୍ଠୋ ଘୃତଵାନ୍-ଥ୍ସୁପ୍ରତୀକଃ ।
ମା ନୋ ହାସୀନ୍ମେତ୍ଥିତୋ (ହାସୀର୍ମେତ୍ଥିତୋ) ନେତ୍ତ୍ଵା ଜହାମ ।
ଗୋପୋଷ-ନ୍ନୋ ଵୀରପୋଷ-ଞ୍ଚ ଯଚ୍ଛେତି ।
ବ୍ରହ୍ମଣୈଵୈନ-ମ୍ପ୍ରହରତି । ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ ॥ 16 ॥
ମା ତମୋ ମା ଯଜ୍ଞସ୍ତମନ୍ମା ଯଜମାନ-ସ୍ତମତ୍ ।
ନମସ୍ତେ ଅସ୍ତ୍ଵାଯତେ । ନମୋ ରୁଦ୍ର ପରାଯତେ ।
ନମୋ ଯତ୍ର ନିଷୀଦସି ।
ଅମୁ-ମ୍ମା ହିଗ୍ଂସୀରମୁ-ମ୍ମା ହିଗ୍ଂସୀରିତି ଯେନ ସ୍କନ୍ଦେତ୍ ॥ ତ-ମ୍ପ୍ରହରେତ୍ ।
ସହସ୍ରଶୃଙ୍ଗୋ ଵୃଷଭୋ ଜାତଵେଦାଃ । ସ୍ତୋମପୃଷ୍ଠୋ ଘୃତଵାନ୍-ଥ୍ସୁପ୍ରତୀକଃ ।
ମା ନୋ ହାସୀନ୍ମେତ୍ଥିତୋ (ହାସୀର୍ମେତ୍ଥିତୋ) ନେତ୍ତ୍ଵା ଜହାମ ।
ଗୋପୋଷ-ନ୍ନୋ ଵୀରପୋଷ-ଞ୍ଚ ଯଚ୍ଛେତି ।
ବ୍ରହ୍ମଣୈଵୈନ-ମ୍ପ୍ରହରତି । ସୈଵ ତତଃ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ ॥ 16 ॥
(ଵୈ ପ୍ରଜାପତିଃ - ସ୍ଥାପଯତି - ପ୍ରଜାନନ୍ - ନଭିଜୁହୁଯାଥ୍ - ସ୍ଯା-ଦ୍- ଧ୍ରିଯେତ - ଜହାମ ତ୍ରିଣି ଚ) (ଅ. 2)
(ଯଦ୍ଵିସ୍ଷଣ୍ଣେନ ପ୍ରାଜାପତ୍ଯଯା ଯ-ତ୍କୀଟା ମଦ୍ଧ୍ଯମେନ ଯଦଵଵୃଷ୍ଟେନ ଯ-ତ୍ପୂର୍ଵସ୍ଯାଂ-ଯଁ-ତ୍ପୁରା ପ୍ରଯାଜେଭ୍ଯ ପ୍ରଂଙ୍ଗାରୋ ଯ-ଦ୍ଦକ୍ଷିଣା ଯ-ତ୍ପ୍ରତ୍ଯଗ୍ଯଦୁଦଙ୍ଙ୍)
ଅନୁଵାକଂ 3 - ମୁଖ୍ଯାଗ୍ନ୍ଯସମ୍ଭଵେ-ଽନୁକଲ୍ପାଃ ହୋମାଧାରାଃ
ଵି ଵା ଏଷ ଇନ୍ଦ୍ରିଯେଣ ଵୀର୍ଯେଣର୍ଧ୍ଯତେ ।
ଯସ୍ଯା-ହିତାଗ୍ନେ-ରଗ୍ନି-ର୍ମଥ୍ଯମାନୋ ନ ଜାଯତେ । ଯତ୍ରାନ୍ଯ-ମ୍ପଶ୍ଯେତ୍ । ତତ ଆହୃତ୍ଯ ହୋତଵ୍ଯମ୍ ।
ଅଗ୍ନା-ଵେଵାସ୍ଯା-ଗ୍ନିହୋତ୍ରଗ୍ଂ ହୁତ-ମ୍ଭଵତି ॥
ଯଦ୍ଯନ୍ଯ-ନ୍ନ ଵିନ୍ଦେତ୍ । ଅଜାଯାଗ୍ଂ ହୋତଵ୍ଯମ୍ । ଆଗ୍ନେଯୀ ଵା ଏଷା । ଯଦଜା । ଅଗ୍ନା-ଵେଵାସ୍ଯା-ଗ୍ନିହୋତ୍ରଗ୍ଂ ହୁତ-ମ୍ଭଵତି ॥ 17 ॥
(ଯଦ୍ଵିସ୍ଷଣ୍ଣେନ ପ୍ରାଜାପତ୍ଯଯା ଯ-ତ୍କୀଟା ମଦ୍ଧ୍ଯମେନ ଯଦଵଵୃଷ୍ଟେନ ଯ-ତ୍ପୂର୍ଵସ୍ଯାଂ-ଯଁ-ତ୍ପୁରା ପ୍ରଯାଜେଭ୍ଯ ପ୍ରଂଙ୍ଗାରୋ ଯ-ଦ୍ଦକ୍ଷିଣା ଯ-ତ୍ପ୍ରତ୍ଯଗ୍ଯଦୁଦଙ୍ଙ୍)
ଅନୁଵାକଂ 3 - ମୁଖ୍ଯାଗ୍ନ୍ଯସମ୍ଭଵେ-ଽନୁକଲ୍ପାଃ ହୋମାଧାରାଃ
ଵି ଵା ଏଷ ଇନ୍ଦ୍ରିଯେଣ ଵୀର୍ଯେଣର୍ଧ୍ଯତେ ।
ଯସ୍ଯା-ହିତାଗ୍ନେ-ରଗ୍ନି-ର୍ମଥ୍ଯମାନୋ ନ ଜାଯତେ । ଯତ୍ରାନ୍ଯ-ମ୍ପଶ୍ଯେତ୍ । ତତ ଆହୃତ୍ଯ ହୋତଵ୍ଯମ୍ ।
ଅଗ୍ନା-ଵେଵାସ୍ଯା-ଗ୍ନିହୋତ୍ରଗ୍ଂ ହୁତ-ମ୍ଭଵତି ॥
ଯଦ୍ଯନ୍ଯ-ନ୍ନ ଵିନ୍ଦେତ୍ । ଅଜାଯାଗ୍ଂ ହୋତଵ୍ଯମ୍ । ଆଗ୍ନେଯୀ ଵା ଏଷା । ଯଦଜା । ଅଗ୍ନା-ଵେଵାସ୍ଯା-ଗ୍ନିହୋତ୍ରଗ୍ଂ ହୁତ-ମ୍ଭଵତି ॥ 17 ॥
ଅଜସ୍ଯ ତୁ ନାଶ୍ଞୀଯାତ୍ । ଯଦଜସ୍ଯା-ଶ୍ଞୀଯାତ୍ ।
ଯାମେଵାଗ୍ନା-ଵାହୁତି-ଞ୍ଜୁହୁଯାତ୍ । ତାମଦ୍ଯାତ୍ । ତସ୍ମାଦଜସ୍ଯ ନାଶ୍ଯମ୍ ॥ ଯଦ୍ଯଜା-ନ୍ନ ଵିନ୍ଦେତ୍ । ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ଯ ଦକ୍ଷିଣେ ହସ୍ତେ ହୋତଵ୍ଯମ୍ ।
ଏଷ ଵା ଅଗ୍ନି ର୍ଵୈଶ୍ଵାନରଃ । ଯଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣଃ ।
ଅଗ୍ନା-ଵେଵାସ୍ଯା-ଗ୍ନିହୋତ୍ରଗ୍ଂ ହୁତ-ମ୍ଭଵତି ॥ 18 ॥
ଯାମେଵାଗ୍ନା-ଵାହୁତି-ଞ୍ଜୁହୁଯାତ୍ । ତାମଦ୍ଯାତ୍ । ତସ୍ମାଦଜସ୍ଯ ନାଶ୍ଯମ୍ ॥ ଯଦ୍ଯଜା-ନ୍ନ ଵିନ୍ଦେତ୍ । ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ଯ ଦକ୍ଷିଣେ ହସ୍ତେ ହୋତଵ୍ଯମ୍ ।
ଏଷ ଵା ଅଗ୍ନି ର୍ଵୈଶ୍ଵାନରଃ । ଯଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣଃ ।
ଅଗ୍ନା-ଵେଵାସ୍ଯା-ଗ୍ନିହୋତ୍ରଗ୍ଂ ହୁତ-ମ୍ଭଵତି ॥ 18 ॥
ବ୍ରାହ୍ମଣ-ନ୍ତୁ ଵସତ୍ଯୈ ନାପରୁନ୍ଧ୍ଯାତ୍ । ଯଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣଂ-ଵଁସତ୍ଯା ଅପରୁନ୍ଧ୍ଯାତ୍ ।
ଯସ୍ମିନ୍ନେ-ଵାଗ୍ନାଵାହୁତି-ଞ୍ଜୁହୁଯାତ୍ । ତ-ମ୍ଭାଗଧେଯେନ ଵ୍ଯର୍ଧଯେତ୍ ।
ତସ୍ମା-ଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଵସତ୍ଯୈ ନାପରୁଦ୍ଧ୍ଯଃ ॥ ଯଦି ବ୍ରାହ୍ମଣ-ନ୍ନ ଵିନ୍ଦେତ୍ ।
ଦର୍ଭସ୍ତବେଂ ହୋତଵ୍ଯମ୍ ।
ଅଗ୍ନିଵାନ୍. ଵୈ ଦର୍ଭସ୍ତବଂଃ ।
ଅଗ୍ନାଵେ-ଵାସ୍ଯା-ଗ୍ନିହୋତ୍ରଗ୍ଂ ହୁତ-ମ୍ଭଵତି ।
ଦର୍ଭାଗ୍ସ୍ତୁ ନାଦ୍ଧ୍ଯାସୀତ ॥ 19 ॥
ଯସ୍ମିନ୍ନେ-ଵାଗ୍ନାଵାହୁତି-ଞ୍ଜୁହୁଯାତ୍ । ତ-ମ୍ଭାଗଧେଯେନ ଵ୍ଯର୍ଧଯେତ୍ ।
ତସ୍ମା-ଦ୍ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଵସତ୍ଯୈ ନାପରୁଦ୍ଧ୍ଯଃ ॥ ଯଦି ବ୍ରାହ୍ମଣ-ନ୍ନ ଵିନ୍ଦେତ୍ ।
ଦର୍ଭସ୍ତବେଂ ହୋତଵ୍ଯମ୍ ।
ଅଗ୍ନିଵାନ୍. ଵୈ ଦର୍ଭସ୍ତବଂଃ ।
ଅଗ୍ନାଵେ-ଵାସ୍ଯା-ଗ୍ନିହୋତ୍ରଗ୍ଂ ହୁତ-ମ୍ଭଵତି ।
ଦର୍ଭାଗ୍ସ୍ତୁ ନାଦ୍ଧ୍ଯାସୀତ ॥ 19 ॥
ଯଦ୍ଦର୍ଭାନଦ୍ଧ୍ଯାସୀତ । ଯାମେଵାଗ୍ନା-ଵାହୁତି-ଞ୍ଜୁହୁଯାତ୍ । ତାମଦ୍ଧ୍ଯାସୀତ ।
ତସ୍ମା-ଦ୍ଦର୍ଭା ନାଦ୍ଧ୍ଯାସିତଵ୍ଯାଃ ॥
ଯଦି ଦର୍ଭାନ୍ନ ଵିନ୍ଦେତ୍ । ଅଫ୍ସୁ ହୋତଵ୍ଯମ୍ ।
ଆପୋ ଵୈ ସର୍ଵା ଦେଵତାଃ ।
ଦେଵତାସ୍ଵେ ଵାସ୍ଯା-ଗ୍ନିହୋତ୍ରଗ୍ଂ ହୁତ-ମ୍ଭଵତି ।
ଆପସ୍ତୁ ନ ପରିଚକ୍ଷୀତ । ଯଦାପଃ ପରିଚକ୍ଷୀତ ॥ 20 ॥
ତସ୍ମା-ଦ୍ଦର୍ଭା ନାଦ୍ଧ୍ଯାସିତଵ୍ଯାଃ ॥
ଯଦି ଦର୍ଭାନ୍ନ ଵିନ୍ଦେତ୍ । ଅଫ୍ସୁ ହୋତଵ୍ଯମ୍ ।
ଆପୋ ଵୈ ସର୍ଵା ଦେଵତାଃ ।
ଦେଵତାସ୍ଵେ ଵାସ୍ଯା-ଗ୍ନିହୋତ୍ରଗ୍ଂ ହୁତ-ମ୍ଭଵତି ।
ଆପସ୍ତୁ ନ ପରିଚକ୍ଷୀତ । ଯଦାପଃ ପରିଚକ୍ଷୀତ ॥ 20 ॥
ଯା ମେଵାଫ୍ସ୍ଵାହୁତି-ଞ୍ଜୁହୁଯାତ୍ । ତା-ମ୍ପରିଚକ୍ଷୀତ ।
ତସ୍ମାଦାପୋ ନ ପରିଚକ୍ଷ୍ଯାଃ ॥
ମେଦ୍ଧ୍ଯା ଚ ଵା ଏତସ୍ଯାମେଦ୍ଧ୍ଯା ଚ ତନୁଵୌ ସଗ୍ଂସୃଜ୍ଯେତେ । ଯସ୍ଯା-ହିତାଗ୍ନେ-ରନ୍ଯୈରଗ୍ନିଭି-ରଗ୍ନଯଃ ସଗ୍ଂସୃଜ୍ଯନ୍ତେ । ଅଗ୍ନଯେ ଵିଵିଚଯେ ପୁରୋଡାଶ-ମଷ୍ଟାକପାଲ-ନ୍ନିର୍ଵପେତ୍ ।
ମେଦ୍ଧ୍ଯା-ଞ୍ଚୈଵାସ୍ଯା-ମେଦ୍ଧ୍ଯା-ଞ୍ଚ ତନୁଵୌ ଵ୍ଯାଵର୍ତଯତି ॥ ଅଗ୍ନଯେ ଵ୍ରତପତଯେ ପୁରୋଡାଶ-ମଷ୍ଟାକପାଲ-ନ୍ନିର୍ଵପେତ୍ । ଅଗ୍ନିମେଵ ଵ୍ରତପତିଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵେନ ଭାଗଧେଯେ-ନୋପଧାଵତି ।
ସ ଏଵୈନଂ-ଵ୍ରଁତମା-ଲଭଂଯଁତି ॥ 21 ॥
ତସ୍ମାଦାପୋ ନ ପରିଚକ୍ଷ୍ଯାଃ ॥
ମେଦ୍ଧ୍ଯା ଚ ଵା ଏତସ୍ଯାମେଦ୍ଧ୍ଯା ଚ ତନୁଵୌ ସଗ୍ଂସୃଜ୍ଯେତେ । ଯସ୍ଯା-ହିତାଗ୍ନେ-ରନ୍ଯୈରଗ୍ନିଭି-ରଗ୍ନଯଃ ସଗ୍ଂସୃଜ୍ଯନ୍ତେ । ଅଗ୍ନଯେ ଵିଵିଚଯେ ପୁରୋଡାଶ-ମଷ୍ଟାକପାଲ-ନ୍ନିର୍ଵପେତ୍ ।
ମେଦ୍ଧ୍ଯା-ଞ୍ଚୈଵାସ୍ଯା-ମେଦ୍ଧ୍ଯା-ଞ୍ଚ ତନୁଵୌ ଵ୍ଯାଵର୍ତଯତି ॥ ଅଗ୍ନଯେ ଵ୍ରତପତଯେ ପୁରୋଡାଶ-ମଷ୍ଟାକପାଲ-ନ୍ନିର୍ଵପେତ୍ । ଅଗ୍ନିମେଵ ଵ୍ରତପତିଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵେନ ଭାଗଧେଯେ-ନୋପଧାଵତି ।
ସ ଏଵୈନଂ-ଵ୍ରଁତମା-ଲଭଂଯଁତି ॥ 21 ॥
ଗର୍ଭଗ୍ଗ୍ ସ୍ରଵନ୍ତମଗଦମକଃ । ଅଗ୍ନି-ରିନ୍ଦ୍ର-ସ୍ତ୍ଵଷ୍ଟା ବୃହସ୍ପତିଃ । ପୃଥିଵ୍ଯା-ମଵଚୁଶ୍ଚୋ-ତୈତତ୍ । ନାଭି-ପ୍ରାପ୍ନୋତି ନିର୍-ଋତି-ମ୍ପରାଚୈଃ ॥
ରେତୋ ଵା ଏତଦ୍ଵାଜିନ-ମାହିତାଗ୍ନେଃ । ଯଦଗ୍ନିହୋତ୍ରମ୍ । ତଦ୍ଯଥ୍ସ୍ରଵେତ୍ ।
ରେତୋ-ଽସ୍ଯ ଵାଜିନଗ୍ଗ୍ ସ୍ରଵେତ୍ । ଗର୍ଭଗ୍ଗ୍ ସ୍ରଵନ୍ତମ-ଗଦମକ-ରିତ୍ଯାହ ।
ରେତ ଏଵାସ୍ମିନ୍ ଵାଜିନ-ନ୍ଦଧାତି ॥ 22 ॥
ରେତୋ ଵା ଏତଦ୍ଵାଜିନ-ମାହିତାଗ୍ନେଃ । ଯଦଗ୍ନିହୋତ୍ରମ୍ । ତଦ୍ଯଥ୍ସ୍ରଵେତ୍ ।
ରେତୋ-ଽସ୍ଯ ଵାଜିନଗ୍ଗ୍ ସ୍ରଵେତ୍ । ଗର୍ଭଗ୍ଗ୍ ସ୍ରଵନ୍ତମ-ଗଦମକ-ରିତ୍ଯାହ ।
ରେତ ଏଵାସ୍ମିନ୍ ଵାଜିନ-ନ୍ଦଧାତି ॥ 22 ॥
ଅଗ୍ନିରିତ୍ଯାହ । ଅଗ୍ନିର୍ଵୈ ରେତୋଧାଃ । ରେତ ଏଵ ତଦ୍ଦଧାତି । ଇନ୍ଦ୍ର ଇତ୍ଯାହ । ଇନ୍ଦ୍ରିଯ-ମେଵାସ୍ମିନ୍-ଦଧାତି । ତ୍ଵଷ୍ଟେତ୍ଯାହ । ତ୍ଵଷ୍ଟା ଵୈ ପଶୂନା-ମ୍ମିଥୁନାନାଗ୍ଂ ରୂପକୃତ୍ । ରୂପମଵ ପଶୁଷୁ ଦଧାତି । ବୃହସ୍ପତିରିତ୍ଯାହ ।
ବ୍ରହ୍ମ ଵୈ ଦେଵାନା-ମ୍ବୃହସ୍ପତିଃ । ବ୍ରହ୍ମଣୈଵାସ୍ମୈ ପ୍ରଜାଃ ପ୍ରଜନଯତି ॥
ପୃଥିଵ୍ଯା-ମଵଚୁଶ୍ଚୋତୈତ-ଦିତ୍ଯାହ ।
ଅସ୍ଯା-ମେଵୈନ-ତ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠାପଯତି ॥
ନାଭି ପ୍ରାପ୍ନୋତି ନିର୍-ଋତି-ମ୍ପରାଚୈରିତ୍ଯାହ ।
ରକ୍ଷସାମପହତ୍ଯୈ ॥ 23 ॥
ବ୍ରହ୍ମ ଵୈ ଦେଵାନା-ମ୍ବୃହସ୍ପତିଃ । ବ୍ରହ୍ମଣୈଵାସ୍ମୈ ପ୍ରଜାଃ ପ୍ରଜନଯତି ॥
ପୃଥିଵ୍ଯା-ମଵଚୁଶ୍ଚୋତୈତ-ଦିତ୍ଯାହ ।
ଅସ୍ଯା-ମେଵୈନ-ତ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠାପଯତି ॥
ନାଭି ପ୍ରାପ୍ନୋତି ନିର୍-ଋତି-ମ୍ପରାଚୈରିତ୍ଯାହ ।
ରକ୍ଷସାମପହତ୍ଯୈ ॥ 23 ॥
(ଅଜା-ଽଗ୍ନାଵେଵାସ୍ଯାଗ୍ନିହୋତ୍ରଗ୍ଂ ହୁତ-ମ୍ଭଵତି - ଭଵ - ତ୍ଯାସୀତ - ପରିଚକ୍ଷୀତ - ଲମ୍ଭଯତି - ଦଧାତି - ଦେଵାନା-ମ୍ବୃହସ୍ପତିଃ ପଞ୍ଚ ଚ) (ଅ. 3)
(ଵି ଵୈ ଯ-ଦ୍ଯନ୍ଯମଜାଯା-ମ୍ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ଯ ଦର୍ଭସ୍ତମ୍ବେ-ଽଫ୍ସୁ ହୋତଵ୍ଯମ୍)
ଅନୁଵାକଂ 4 - ଐଷ୍ଟିକଯାଜମାନମନ୍ତ୍ରାଃ
ଯାଃ ପୁରସ୍ତା-ତ୍ପ୍ରସ୍ରଵନ୍ତି । ଉପରିଷ୍ଟା-ଥ୍ସର୍ଵତଶ୍ଚ ଯାଃ । ତାଭୀ ରଶ୍ମିପଵିତ୍ରାଭିଃ । ଶ୍ରଦ୍ଧାଂ-ଯଁଜ୍ଞମାରଭେ ॥ ଦେଵା ଗାତୁଵିଦଃ ।
ଗାତୁଂ-ଯଁଜ୍ଞାଯ ଵିନ୍ଦତ । ମନସସ୍ପତିନା ଦେଵେନ । ଵାତା-ଦ୍ଯଜ୍ଞଃ ପ୍ରଯୁଜ୍ଯତାମ୍ ॥ ତୃତୀଯସ୍ଯୈ ଦିଵଃ । ଗାଯତ୍ରିଯା ସୋମ ଆଭୃତଃ ॥ 24 ॥
(ଵି ଵୈ ଯ-ଦ୍ଯନ୍ଯମଜାଯା-ମ୍ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ଯ ଦର୍ଭସ୍ତମ୍ବେ-ଽଫ୍ସୁ ହୋତଵ୍ଯମ୍)
ଅନୁଵାକଂ 4 - ଐଷ୍ଟିକଯାଜମାନମନ୍ତ୍ରାଃ
ଯାଃ ପୁରସ୍ତା-ତ୍ପ୍ରସ୍ରଵନ୍ତି । ଉପରିଷ୍ଟା-ଥ୍ସର୍ଵତଶ୍ଚ ଯାଃ । ତାଭୀ ରଶ୍ମିପଵିତ୍ରାଭିଃ । ଶ୍ରଦ୍ଧାଂ-ଯଁଜ୍ଞମାରଭେ ॥ ଦେଵା ଗାତୁଵିଦଃ ।
ଗାତୁଂ-ଯଁଜ୍ଞାଯ ଵିନ୍ଦତ । ମନସସ୍ପତିନା ଦେଵେନ । ଵାତା-ଦ୍ଯଜ୍ଞଃ ପ୍ରଯୁଜ୍ଯତାମ୍ ॥ ତୃତୀଯସ୍ଯୈ ଦିଵଃ । ଗାଯତ୍ରିଯା ସୋମ ଆଭୃତଃ ॥ 24 ॥
ସୋମପୀଥାଯ ସନ୍ନଯିତୁମ୍ । ଵକଲ-ମନ୍ତରମାଦଦେ ॥ ଆପୋ ଦେଵୀ-ଶ୍ଶୁଦ୍ଧା-ସ୍ସ୍ଥ । ଇମା ପାତ୍ରାଣି ଶୁନ୍ଧତ । ଉପାତଙ୍କ୍ଯାଯ ଦେଵାନାମ୍ । ପର୍ଣଵଲ୍କମୁତ ଶୁନ୍ଧତ ॥
ପଯୋ ଗୃହେଷୁ ପଯୋ ଅଘ୍ନିଯାସୁ ।
ପଯୋ ଵଥ୍ସେଷୁ ପଯ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ହଵିଷେ ଧ୍ରିଯସ୍ଵ । ଗାଯତ୍ରୀ ପର୍ଣଵଲ୍କେନ । ପଯ-ସ୍ସୋମ-ଙ୍କରୋତ୍ଵିମମ୍ ॥ 25 ॥
ପଯୋ ଗୃହେଷୁ ପଯୋ ଅଘ୍ନିଯାସୁ ।
ପଯୋ ଵଥ୍ସେଷୁ ପଯ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ହଵିଷେ ଧ୍ରିଯସ୍ଵ । ଗାଯତ୍ରୀ ପର୍ଣଵଲ୍କେନ । ପଯ-ସ୍ସୋମ-ଙ୍କରୋତ୍ଵିମମ୍ ॥ 25 ॥
ଅଗ୍ନି-ଙ୍ଗୃହ୍ଣାମି ସୁରଥଂ-ଯୋଁ ମଯୋ ଭୂଃ ।
ଯ ଉଦ୍ଯନ୍ତମା ରୋହତି ସୂର୍ଯମହ୍ନେ ।
ଆଦିତ୍ଯ-ଞ୍ଜ୍ଯୋତିଷା-ଞ୍ଜ୍ଯୋତିରୁତ୍ତମମ୍ ।
ଶ୍ଵୋ ଯଜ୍ଞାଯ ରମତା-ନ୍ଦେଵତାଭ୍ଯଃ ॥
ଵସୂ-ନ୍ରୁଦ୍ରାନାଦିତ୍ଯାନ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରେଣ ସହ ଦେଵତାଃ । ତାଃ ପୂର୍ଵଃ ପରିଗୃହ୍ଣାମି । ସ୍ଵ ଆଯତନେ ମନୀଷଯା ॥ ଇମାମୂର୍ଜ-ମ୍ପଞ୍ଚଦଶୀଂ-ଯେଁ ପ୍ରଵିଷ୍ଟାଃ । ତାନ୍ଦେଵା-ନ୍ପରିଗୃହ୍ଣାମି ପୂର୍ଵଃ ॥ 26 ॥
ଯ ଉଦ୍ଯନ୍ତମା ରୋହତି ସୂର୍ଯମହ୍ନେ ।
ଆଦିତ୍ଯ-ଞ୍ଜ୍ଯୋତିଷା-ଞ୍ଜ୍ଯୋତିରୁତ୍ତମମ୍ ।
ଶ୍ଵୋ ଯଜ୍ଞାଯ ରମତା-ନ୍ଦେଵତାଭ୍ଯଃ ॥
ଵସୂ-ନ୍ରୁଦ୍ରାନାଦିତ୍ଯାନ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରେଣ ସହ ଦେଵତାଃ । ତାଃ ପୂର୍ଵଃ ପରିଗୃହ୍ଣାମି । ସ୍ଵ ଆଯତନେ ମନୀଷଯା ॥ ଇମାମୂର୍ଜ-ମ୍ପଞ୍ଚଦଶୀଂ-ଯେଁ ପ୍ରଵିଷ୍ଟାଃ । ତାନ୍ଦେଵା-ନ୍ପରିଗୃହ୍ଣାମି ପୂର୍ଵଃ ॥ 26 ॥
ଅଗ୍ନିର୍-ହଵ୍ଯଵାଡିହ ତାନାଵହତୁ । ପୌର୍ଣମାସଗ୍ଂ ହଵିରିଦମେଷା-ମ୍ମଯି ।
ଆମାଵାସ୍ଯଗ୍ଂ ହଵିରିଦମେଷା-ମ୍ମଯି ॥ ଅନ୍ତରା-ଽଗ୍ନୀ ପଶଵଃ । ଦେଵସଗ୍ଂ ସଦମାଗମନ୍ନ୍ । ତା-ନ୍ପୂର୍ଵଃ ପରିଗୃହ୍ଣାମି ।
ସ୍ଵ ଆଯତନେ ମନୀଷଯା ॥ ଇହ ପ୍ରଜା ଵିଶ୍ଵରୂପା ରମନ୍ତାମ୍ । ଅଗ୍ନି-ଙ୍ଗୃହପତିମଭି ସଂଵଁସାନାଃ । ତାଃ ପୂର୍ଵଃ ପରିଗୃହ୍ଣାମି ॥ 27 ॥
ଆମାଵାସ୍ଯଗ୍ଂ ହଵିରିଦମେଷା-ମ୍ମଯି ॥ ଅନ୍ତରା-ଽଗ୍ନୀ ପଶଵଃ । ଦେଵସଗ୍ଂ ସଦମାଗମନ୍ନ୍ । ତା-ନ୍ପୂର୍ଵଃ ପରିଗୃହ୍ଣାମି ।
ସ୍ଵ ଆଯତନେ ମନୀଷଯା ॥ ଇହ ପ୍ରଜା ଵିଶ୍ଵରୂପା ରମନ୍ତାମ୍ । ଅଗ୍ନି-ଙ୍ଗୃହପତିମଭି ସଂଵଁସାନାଃ । ତାଃ ପୂର୍ଵଃ ପରିଗୃହ୍ଣାମି ॥ 27 ॥
ସ୍ଵ ଆଯତନେ ମନୀଷଯା ॥
ଇହ ପଶଵୋ ଵିଶ୍ଵରୂପା ରମନ୍ତାମ୍ ।
ଅଗ୍ନି-ଙ୍ଗୃହପତିମଭି ସଂଵଁସାନାଃ ।
ତା-ନ୍ପୂର୍ଵଃ ପରିଗୃହ୍ଣାମି । ସ୍ଵ ଆଯତନେ ମନୀଷଯା ॥ ଅଯ-ମ୍ପିତୃଣାମଗ୍ନିଃ ।
ଅଵାଡ୍ଢଵ୍ଯା ପିତୃଭ୍ଯ ଆ । ତ-ମ୍ପୂର୍ଵଃ ପରିଗୃହ୍ଣାମି । ଅଵିଷ-ନ୍ନଃ ପିତୁ-ଙ୍କରତ୍ ॥ ଅଜସ୍ର-ନ୍ତ୍ଵାଗ୍ଂ ସଭାପାଲାଃ ॥ 28 ॥
ଇହ ପଶଵୋ ଵିଶ୍ଵରୂପା ରମନ୍ତାମ୍ ।
ଅଗ୍ନି-ଙ୍ଗୃହପତିମଭି ସଂଵଁସାନାଃ ।
ତା-ନ୍ପୂର୍ଵଃ ପରିଗୃହ୍ଣାମି । ସ୍ଵ ଆଯତନେ ମନୀଷଯା ॥ ଅଯ-ମ୍ପିତୃଣାମଗ୍ନିଃ ।
ଅଵାଡ୍ଢଵ୍ଯା ପିତୃଭ୍ଯ ଆ । ତ-ମ୍ପୂର୍ଵଃ ପରିଗୃହ୍ଣାମି । ଅଵିଷ-ନ୍ନଃ ପିତୁ-ଙ୍କରତ୍ ॥ ଅଜସ୍ର-ନ୍ତ୍ଵାଗ୍ଂ ସଭାପାଲାଃ ॥ 28 ॥
ଵିଜଯଭାଗଗ୍ଂ ସମିନ୍ଧତାମ୍ । ଅଗ୍ନେ ଦୀଦାଯ ମେ ସଭ୍ଯ । ଵିଜିତ୍ଯୈ ଶରଦଃ ଶତମ୍ ॥ ଅନ୍ନମାଵସଥୀଯମ୍ । ଅଭିହରାଣି ଶରଦଃ ଶତମ୍ । ଆଵସଥେ ଶ୍ରିଯ-ମ୍ମନ୍ତ୍ରମ୍ । ଅହିର୍ବୁଦ୍ଧ୍ନିଯୋ ନିଯଚ୍ଛତୁ ॥ ଇଦମହ-ମଗ୍ନି ଜ୍ଯେଷ୍ଠେଭ୍ଯଃ । ଵସୁଭ୍ଯୋ ଯଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ରବ୍ରଵୀମି ।
ଇଦମହ-ମିନ୍ଦ୍ର ଜ୍ଯେଷ୍ଠେଭ୍ଯଃ ॥ 29 ॥
ଇଦମହ-ମିନ୍ଦ୍ର ଜ୍ଯେଷ୍ଠେଭ୍ଯଃ ॥ 29 ॥
ରୁଦ୍ରେଭ୍ଯୋ ଯଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ରବ୍ରଵୀମି । ଇଦମହଂ-ଵଁରୁଣ-ଜ୍ଯେଷ୍ଠେଭ୍ଯଃ । ଆଦିତ୍ଯେଭ୍ଯୋ ଯଜ୍ଞ-ମ୍ପ୍ରବ୍ରଵୀମି ॥ ପଯସ୍ଵତୀ-ରୋଷଧଯଃ ।
ପଯସ୍ଵଦ୍ଵୀରୁଧା-ମ୍ପଯଃ । ଅପା-ମ୍ପଯସୋ ଯତ୍ପଯଃ । ତେନ ମାମିନ୍ଦ୍ର ସଗ୍ଂସୃଜ ॥
ଅଗ୍ନେ ଵ୍ରତପତେ ଵ୍ରତ-ଞ୍ଚରିଷ୍ଯାମି ।
ତଚ୍ଛକେଯ-ନ୍ତନ୍ମେ ରାଦ୍ଧ୍ଯତାମ୍ ।
ଵାଯୋ ଵ୍ରତପତ ଆଦିତ୍ଯ ଵ୍ରତପତେ ॥ 30 ॥
ପଯସ୍ଵଦ୍ଵୀରୁଧା-ମ୍ପଯଃ । ଅପା-ମ୍ପଯସୋ ଯତ୍ପଯଃ । ତେନ ମାମିନ୍ଦ୍ର ସଗ୍ଂସୃଜ ॥
ଅଗ୍ନେ ଵ୍ରତପତେ ଵ୍ରତ-ଞ୍ଚରିଷ୍ଯାମି ।
ତଚ୍ଛକେଯ-ନ୍ତନ୍ମେ ରାଦ୍ଧ୍ଯତାମ୍ ।
ଵାଯୋ ଵ୍ରତପତ ଆଦିତ୍ଯ ଵ୍ରତପତେ ॥ 30 ॥
ଵ୍ରତାନାଂ-ଵ୍ରଁତପତେ ଵ୍ରତ-ଞ୍ଚରିଷ୍ଯାମି । ତଚ୍ଛକେଯ-ନ୍ତନ୍ମେ ରାଦ୍ଧ୍ଯତାମ୍ ॥
ଇମା-ମ୍ପ୍ରାଚୀମୁଦୀଚୀମ୍ । ଇଷମୂର୍ଜମଭି ସଗ୍ଗ୍ସ୍କୃତାମ୍ । ବହୁପର୍ଣାମଶୁଷ୍କାଗ୍ରାମ୍ ।
ହରାମି ପଶୁପାମହମ୍ ॥ ଯତ୍କୃଷ୍ଣୋ ରୂପ-ଙ୍କୃତ୍ଵା । ପ୍ରାଵିଶସ୍ତ୍ଵଂ-ଵଁନସ୍ପତୀନ୍ ।
ତତସ୍ତ୍ଵାମେକଵିଗ୍ଂଶତିଧା । ସମ୍ଭରାମି ସୁସମ୍ଭୃତା ॥ 31 ॥
ଇମା-ମ୍ପ୍ରାଚୀମୁଦୀଚୀମ୍ । ଇଷମୂର୍ଜମଭି ସଗ୍ଗ୍ସ୍କୃତାମ୍ । ବହୁପର୍ଣାମଶୁଷ୍କାଗ୍ରାମ୍ ।
ହରାମି ପଶୁପାମହମ୍ ॥ ଯତ୍କୃଷ୍ଣୋ ରୂପ-ଙ୍କୃତ୍ଵା । ପ୍ରାଵିଶସ୍ତ୍ଵଂ-ଵଁନସ୍ପତୀନ୍ ।
ତତସ୍ତ୍ଵାମେକଵିଗ୍ଂଶତିଧା । ସମ୍ଭରାମି ସୁସମ୍ଭୃତା ॥ 31 ॥
ତ୍ରୀ-ନ୍ପରିଧୀଗ୍ସ୍ତିସ୍ର-ସ୍ସମିଧଃ । ଯଜ୍ଞାଯୁରନୁସଞ୍ଚରାନ୍ ।
ଉପଵେଷ-ମ୍ମେକ୍ଷଣ-ନ୍ଧୃଷ୍ଟିମ୍ । ସମ୍ଭରାମି ସୁସଭୃନ୍ତା ॥ ଯା ଜାତା ଓଷଧଯଃ । ଦେଵେଭ୍ଯ ସ୍ତ୍ରିଯୁଗ-ମ୍ପୁରା । ତାସା-ମ୍ପର୍ଵ ରାଦ୍ଧ୍ଯାସମ୍ । ପରିସ୍ତର-ମାହରନ୍ନ୍ ॥
ଅପା-ମ୍ମେଦ୍ଧ୍ଯଂ-ଯଁଜ୍ଞିଯମ୍ ।
ସଦେଵଗ୍ଂ ଶିଵମସ୍ତୁ ମେ ॥ 32 ॥
ଉପଵେଷ-ମ୍ମେକ୍ଷଣ-ନ୍ଧୃଷ୍ଟିମ୍ । ସମ୍ଭରାମି ସୁସଭୃନ୍ତା ॥ ଯା ଜାତା ଓଷଧଯଃ । ଦେଵେଭ୍ଯ ସ୍ତ୍ରିଯୁଗ-ମ୍ପୁରା । ତାସା-ମ୍ପର୍ଵ ରାଦ୍ଧ୍ଯାସମ୍ । ପରିସ୍ତର-ମାହରନ୍ନ୍ ॥
ଅପା-ମ୍ମେଦ୍ଧ୍ଯଂ-ଯଁଜ୍ଞିଯମ୍ ।
ସଦେଵଗ୍ଂ ଶିଵମସ୍ତୁ ମେ ॥ 32 ॥
ଆଚ୍ଛେତ୍ତା ଵୋ ମା ରିଷମ୍ । ଜୀଵାନି ଶରଦଃ ଶତମ୍ ॥ ଅପରିମିତାନା-ମ୍ପରିମିତାଃ । ସନ୍ନହ୍ଯେ ସୁକୃତାଯକମ୍ । ଏନୋ ମା ନିଗା-ଙ୍କତମଚ୍ଚ ନାହମ୍ । ପୁନରୁତ୍ଥାଯ ବହୁଲା ଭଵନ୍ତୁ ॥ ସକୃଦାଚ୍ଛିନ୍ନ-ମ୍ବର୍ହିରୂର୍ଣାମୃଦୁ ।
ସ୍ଯୋନ-ମ୍ପିତୃଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଭରାମ୍ଯହମ୍ । ଅସ୍ମି-ନ୍ଥ୍ସୀଦନ୍ତୁ ମେ ପିତରଃ ସୋମ୍ଯାଃ ।
ପିତାମହାଃ ପ୍ରପିତାମହାଶ୍ଚାନୁଗୈ-ସ୍ସହ ॥ 33 ॥
ସ୍ଯୋନ-ମ୍ପିତୃଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ଭରାମ୍ଯହମ୍ । ଅସ୍ମି-ନ୍ଥ୍ସୀଦନ୍ତୁ ମେ ପିତରଃ ସୋମ୍ଯାଃ ।
ପିତାମହାଃ ପ୍ରପିତାମହାଶ୍ଚାନୁଗୈ-ସ୍ସହ ॥ 33 ॥
ତ୍ରିଵୃ-ତ୍ପଲାଶେ ଦର୍ଭଃ । ଇଯା-ନ୍ପ୍ରାଦେଶ ସମିନ୍ତଃ । ଯଜ୍ଞେ ପଵିତ୍ର-ମ୍ପୋତୃତମମ୍ । ପଯୋ ହଵ୍ଯ-ଙ୍କରୋତୁ ମେ ॥ ଇମୌ ପ୍ରାଣାପାନୌ ।
ଯଜ୍ଞସ୍ଯାଙ୍ଗାନି ସର୍ଵଶଃ । ଆପ୍ଯାଯଯନ୍ତୌ ସଞ୍ଚରତାମ୍ । ପଵିତ୍ରେ ହଵ୍ଯଶୋଧନେ ॥
ପଵିତ୍ରେ ସ୍ଥୋ ଵୈଷ୍ଣଵୀ । ଵାଯୁର୍ଵା-ମ୍ମନସା ପୁନାତୁ ॥ 34 ॥
ଯଜ୍ଞସ୍ଯାଙ୍ଗାନି ସର୍ଵଶଃ । ଆପ୍ଯାଯଯନ୍ତୌ ସଞ୍ଚରତାମ୍ । ପଵିତ୍ରେ ହଵ୍ଯଶୋଧନେ ॥
ପଵିତ୍ରେ ସ୍ଥୋ ଵୈଷ୍ଣଵୀ । ଵାଯୁର୍ଵା-ମ୍ମନସା ପୁନାତୁ ॥ 34 ॥
ଅଯ-ମ୍ପ୍ରାଣଶ୍ଚାପାନଶ୍ଚ । ଯଜମାନ-ମପିଗଚ୍ଛତାମ୍ । ଯଜ୍ଞେ ହ୍ଯଭୂତା-ମ୍ପୋତାରୌ ।
ପଵିତ୍ରେ ହଵ୍ଯଶୋଧନେ ॥ ତ୍ଵଯା ଵେଦିଂ-ଵିଁଵିଦୁଃ ପୃଥିଵୀମ୍ । ତ୍ଵଯା ଯଜ୍ଞୋ ଜାଯତେ ଵିଶ୍ଵଦାନିଃ । ଅଚ୍ଛିଦ୍ରଂ-ଯଁଜ୍ଞମନ୍ଵେଷି ଵିଦ୍ଵାନ୍ ।
ତ୍ଵଯା ହୋତା ସନ୍ତନୋତ୍ଯର୍ଧମାସାନ୍ ॥ ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶୋ-ଽସି ତନ୍ତୂନାମ୍ ।
ପଵିତ୍ରେଣ ସହାଗହି ॥ 35 ॥
ପଵିତ୍ରେ ହଵ୍ଯଶୋଧନେ ॥ ତ୍ଵଯା ଵେଦିଂ-ଵିଁଵିଦୁଃ ପୃଥିଵୀମ୍ । ତ୍ଵଯା ଯଜ୍ଞୋ ଜାଯତେ ଵିଶ୍ଵଦାନିଃ । ଅଚ୍ଛିଦ୍ରଂ-ଯଁଜ୍ଞମନ୍ଵେଷି ଵିଦ୍ଵାନ୍ ।
ତ୍ଵଯା ହୋତା ସନ୍ତନୋତ୍ଯର୍ଧମାସାନ୍ ॥ ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶୋ-ଽସି ତନ୍ତୂନାମ୍ ।
ପଵିତ୍ରେଣ ସହାଗହି ॥ 35 ॥
ଶିଵେଯଗ୍ଂ ରଜ୍ଜୁରଭିଧାନୀ । ଅଘ୍ନିଯା-ମୁପସେଵତାମ୍ ॥ ଅପ୍ରସ୍ରଗ୍ଂସାଯ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ।
ଉଖେ ଉପଦଧାମ୍ଯହମ୍ । ପଶୁଭି-ସ୍ସନ୍ନୀତ-ମ୍ବିଭୃତାମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଶୃତ-ନ୍ଦଧି ॥
ଉପଵେଷୋ-ଽସି ଯଜ୍ଞାଯ । ତ୍ଵା-ମ୍ପରିଵେଷ-ମଧାରଯନ୍ନ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ହଵିଃ କୃଣ୍ଵନ୍ତଃ ।
ଶିଵ-ଶ୍ଶଗ୍ମୋ ଭଵାସି ନଃ ॥ 36 ॥
ଉଖେ ଉପଦଧାମ୍ଯହମ୍ । ପଶୁଭି-ସ୍ସନ୍ନୀତ-ମ୍ବିଭୃତାମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ଶୃତ-ନ୍ଦଧି ॥
ଉପଵେଷୋ-ଽସି ଯଜ୍ଞାଯ । ତ୍ଵା-ମ୍ପରିଵେଷ-ମଧାରଯନ୍ନ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ହଵିଃ କୃଣ୍ଵନ୍ତଃ ।
ଶିଵ-ଶ୍ଶଗ୍ମୋ ଭଵାସି ନଃ ॥ 36 ॥
ଅମୃନ୍ମଯ-ନ୍ଦେଵପାତ୍ରମ୍ । ଯଜ୍ଞସ୍ଯାଯୁଷି ପ୍ରଯୁଜ୍ଯତାମ୍ । ତିରଃ ପଵିତ୍ରମତିନୀତାଃ ।
ଆପୋ ଧାରଯ ମା-ଽତିଗୁଃ ॥ ଦେଵେନ ସଵିତ୍ରୋତ୍ପୂତାଃ । ଵସୋ-ସ୍ସୂର୍ଯସ୍ଯ ରଶ୍ମିଭିଃ । ଗା-ନ୍ଦୋହପଵିତ୍ରେ ରଜ୍ଜୁମ୍ । ସର୍ଵା ପାତ୍ରାଣି ଶୁନ୍ଧତ ॥ ଏତା ଆଚରନ୍ତି ମଧୁମଦ୍ଦୁହାନାଃ ।
ପ୍ରଜାଵତୀ-ର୍ଯଶସୋ ଵିଶ୍ଵରୂପାଃ ॥ 37 ॥
ଆପୋ ଧାରଯ ମା-ଽତିଗୁଃ ॥ ଦେଵେନ ସଵିତ୍ରୋତ୍ପୂତାଃ । ଵସୋ-ସ୍ସୂର୍ଯସ୍ଯ ରଶ୍ମିଭିଃ । ଗା-ନ୍ଦୋହପଵିତ୍ରେ ରଜ୍ଜୁମ୍ । ସର୍ଵା ପାତ୍ରାଣି ଶୁନ୍ଧତ ॥ ଏତା ଆଚରନ୍ତି ମଧୁମଦ୍ଦୁହାନାଃ ।
ପ୍ରଜାଵତୀ-ର୍ଯଶସୋ ଵିଶ୍ଵରୂପାଃ ॥ 37 ॥
ବହ୍ଵୀ ର୍ଭଵନ୍ତୀରୁପ ଜାଯମାନାଃ । ଇହ ଵ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ରମଯତୁ ଗାଵଃ ॥ ପୂଷା ସ୍ଥ ॥ ଅଯକ୍ଷ୍ମା ଵଃ ପ୍ରଜଯା ସଗ୍ଂସୃଜାମି ।
ରାଯସ୍ପୋଷେଣ ବହୁଲା ଭଵନ୍ତୀଃ । ଊର୍ଜ-ମ୍ପଯଃ ପିନ୍ଵମାନା ଘୃତ-ଞ୍ଚ ।
ଜୀଵୋ ଜୀଵନ୍ତୀରୁପ ଵ-ସ୍ସଦେଯମ୍ ॥ ଦ୍ଯୌଶ୍ଚେମଂ-ଯଁଜ୍ଞ-ମ୍ପୃଥିଵୀ ଚ ସନ୍ଦୁହାତାମ୍ ।
ଧାତା ସୋମେନ ସହ ଵାତେନ ଵାଯୁଃ । ଯଜମାନାଯ ଦ୍ରଵିଣ-ନ୍ଦଧାତୁ ॥ 38 ॥
ରାଯସ୍ପୋଷେଣ ବହୁଲା ଭଵନ୍ତୀଃ । ଊର୍ଜ-ମ୍ପଯଃ ପିନ୍ଵମାନା ଘୃତ-ଞ୍ଚ ।
ଜୀଵୋ ଜୀଵନ୍ତୀରୁପ ଵ-ସ୍ସଦେଯମ୍ ॥ ଦ୍ଯୌଶ୍ଚେମଂ-ଯଁଜ୍ଞ-ମ୍ପୃଥିଵୀ ଚ ସନ୍ଦୁହାତାମ୍ ।
ଧାତା ସୋମେନ ସହ ଵାତେନ ଵାଯୁଃ । ଯଜମାନାଯ ଦ୍ରଵିଣ-ନ୍ଦଧାତୁ ॥ 38 ॥
ଉଥ୍ସ-ନ୍ଦୁହନ୍ତି କଲଶ-ଞ୍ଚତୁର୍ବିଲମ୍ । ଇଡା-ନ୍ଦେଵୀ-ମ୍ମଧୁମତୀଗ୍ଂ ସୁଵର୍ଵିଦମ୍ ।
ତଦିନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ଜିନ୍ଵତଗ୍ଂ ସୂନୃତାଵତ୍ । ତ-ଦ୍ଯଜମାନ-ମମୃତତ୍ଵେ ଦଧାତୁ ॥
କାମଧୁକ୍ଷଃ ପ୍ରଣୋ ବ୍ରୂହି । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ହଵିରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ ଅମୂଂ-ଯଁସ୍ଯା-ନ୍ଦେଵାନାମ୍ ।
ମନୁଷ୍ଯାଣା-ମ୍ପଯୋ ହିତମ୍ ॥ ବହୁ ଦୁଗ୍ଧୀନ୍ଦ୍ରାଯ ଦେଵେଭ୍ଯଃ ।
ହଵ୍ଯ-ମାପ୍ଯାଯତା-ମ୍ପୁନଃ ॥ 39 ॥
ତଦିନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ଜିନ୍ଵତଗ୍ଂ ସୂନୃତାଵତ୍ । ତ-ଦ୍ଯଜମାନ-ମମୃତତ୍ଵେ ଦଧାତୁ ॥
କାମଧୁକ୍ଷଃ ପ୍ରଣୋ ବ୍ରୂହି । ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ହଵିରିନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ ଅମୂଂ-ଯଁସ୍ଯା-ନ୍ଦେଵାନାମ୍ ।
ମନୁଷ୍ଯାଣା-ମ୍ପଯୋ ହିତମ୍ ॥ ବହୁ ଦୁଗ୍ଧୀନ୍ଦ୍ରାଯ ଦେଵେଭ୍ଯଃ ।
ହଵ୍ଯ-ମାପ୍ଯାଯତା-ମ୍ପୁନଃ ॥ 39 ॥
ଵଥ୍ସେଭ୍ଯୋ ମନୁଷ୍ଯେଭ୍ଯଃ । ପୁନର୍ଦୋହାଯ କଲ୍ପତାମ୍ ॥ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ସନ୍ତତିରସି ।
ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ତ୍ଵା ସନ୍ତତିମନୁସନ୍ତନୋମି ॥ ଅଦସ୍ତମସି ଵିଷ୍ଣଵେ ତ୍ଵା ।
ଯଜ୍ଞାଯାପି ଦଧାମ୍ଯହମ୍ । ଅଦ୍ଭିରରିକ୍ତେନ ପାତ୍ରେଣ । ଯାଃ ପୂତାଃ ପରିଶେରତେ ॥
ଅଯ-ମ୍ପଯ-ସ୍ସୋମ-ଙ୍କୃତ୍ଵା । ସ୍ଵାଂ-ଯୋଁନି-ମପିଗଚ୍ଛତୁ ॥ 40 ॥
ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ତ୍ଵା ସନ୍ତତିମନୁସନ୍ତନୋମି ॥ ଅଦସ୍ତମସି ଵିଷ୍ଣଵେ ତ୍ଵା ।
ଯଜ୍ଞାଯାପି ଦଧାମ୍ଯହମ୍ । ଅଦ୍ଭିରରିକ୍ତେନ ପାତ୍ରେଣ । ଯାଃ ପୂତାଃ ପରିଶେରତେ ॥
ଅଯ-ମ୍ପଯ-ସ୍ସୋମ-ଙ୍କୃତ୍ଵା । ସ୍ଵାଂ-ଯୋଁନି-ମପିଗଚ୍ଛତୁ ॥ 40 ॥
ପର୍ଣଵଲ୍କଃ ପଵିତ୍ରମ୍ । ସୌମ୍ଯ-ସ୍ସୋମାଦ୍ଧି ନିର୍ମିତଃ ॥ ଇମୌ ପର୍ଣ-ଞ୍ଚ ଦର୍ଭ-ଞ୍ଚ ।
ଦେଵାନାଗ୍ଂ ହଵ୍ଯଶୋଧନୌ । ପ୍ରାତର୍ଵେଷାଯ ଗୋପାଯ । ଵିଷ୍ଣୋ ହଵ୍ଯଗ୍ଂ ହି ରକ୍ଷସି ॥
ଉଭାଵଗ୍ନୀ ଉପସ୍ତୃଣତେ । ଦେଵତା ଉପଵସନ୍ତୁ ମେ । ଅହ-ଙ୍ଗ୍ରାମ୍ଯା-ନୁପଵସାମି ।
ମହ୍ଯ-ଙ୍ଗୋପତଯେ ପଶୂନ୍ ॥ 41 ॥
ଦେଵାନାଗ୍ଂ ହଵ୍ଯଶୋଧନୌ । ପ୍ରାତର୍ଵେଷାଯ ଗୋପାଯ । ଵିଷ୍ଣୋ ହଵ୍ଯଗ୍ଂ ହି ରକ୍ଷସି ॥
ଉଭାଵଗ୍ନୀ ଉପସ୍ତୃଣତେ । ଦେଵତା ଉପଵସନ୍ତୁ ମେ । ଅହ-ଙ୍ଗ୍ରାମ୍ଯା-ନୁପଵସାମି ।
ମହ୍ଯ-ଙ୍ଗୋପତଯେ ପଶୂନ୍ ॥ 41 ॥
[ଆଭୃତ - ଇମଂ - ଗୃହ୍ଣାମି ପୂର୍ଵ - ସ୍ତାଃ ପୁର୍ଵଃ ପରିଗୃହ୍ଣାମି - ସଭାପାଲା - ଇନ୍ଦ୍ରଜ୍ଯେଷ୍ଠେଭ୍ଯ-ଆଦିତ୍ଯ ଵ୍ରତପତେ-ସୁସଭ୍ରୁନ୍ତା - ମେ - ସହ - ପୁନାତୁ - ଗହି - ନୋ - ଵିଶ୍ଵରୂପା - ଦଧାତୁ - ପୁନ--ର୍ ଗଚ୍ଛତୁ - ପଶୁନ୍ ] (ଅ. 4)
ଯାଃ ପୁରସ୍ତାଦିମାମୂର୍ଜମିହ ପ୍ରଜା ଇହ ପଶଵୋ-ଽଯ-ମ୍ପିତୃଣାମଗ୍ନିଃ
ଅନୁଵାକଂ 5 - ଐଷ୍ଟିକଯାଜମାନମନ୍ତ୍ରାଃ
ଦେଵା ଦେଵେଷୁ ପରାକ୍ରମଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ପ୍ରଥମା ଦ୍ଵିତୀଯେଷୁ । ଦ୍ଵିତୀଯା-ସ୍ତୃତୀଯେଷୁ ।
ତ୍ରିରେକାଦଶା ଇହ ମା-ଽଵତ । ଇଦଗ୍ଂ ଶକେଯଂ-ଯଁଦିଦ-ଙ୍କରୋମି ।
ଆତ୍ମା କରୋତ୍ଵାତ୍ମନେ । ଇଦ-ଙ୍କରିଷ୍ଯେ ଭେଷଜମ୍ । ଇଦ-ମ୍ମେ ଵିଶ୍ଵଭେଷଜା ।
ଅଶ୍ଵିନା ପ୍ରାଵତଂ-ଯୁଁଵମ୍ ॥ ଇଦମହଗ୍ଂ ସେନାଯା ଅଭୀତ୍ଵର୍ଯୈ ॥ 42 ॥
ଯାଃ ପୁରସ୍ତାଦିମାମୂର୍ଜମିହ ପ୍ରଜା ଇହ ପଶଵୋ-ଽଯ-ମ୍ପିତୃଣାମଗ୍ନିଃ
ଅନୁଵାକଂ 5 - ଐଷ୍ଟିକଯାଜମାନମନ୍ତ୍ରାଃ
ଦେଵା ଦେଵେଷୁ ପରାକ୍ରମଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ପ୍ରଥମା ଦ୍ଵିତୀଯେଷୁ । ଦ୍ଵିତୀଯା-ସ୍ତୃତୀଯେଷୁ ।
ତ୍ରିରେକାଦଶା ଇହ ମା-ଽଵତ । ଇଦଗ୍ଂ ଶକେଯଂ-ଯଁଦିଦ-ଙ୍କରୋମି ।
ଆତ୍ମା କରୋତ୍ଵାତ୍ମନେ । ଇଦ-ଙ୍କରିଷ୍ଯେ ଭେଷଜମ୍ । ଇଦ-ମ୍ମେ ଵିଶ୍ଵଭେଷଜା ।
ଅଶ୍ଵିନା ପ୍ରାଵତଂ-ଯୁଁଵମ୍ ॥ ଇଦମହଗ୍ଂ ସେନାଯା ଅଭୀତ୍ଵର୍ଯୈ ॥ 42 ॥
ମୁଖମପୋହାମି ॥ ସୂର୍ଯଜ୍ଯୋତି ର୍ଵିଭାହି । ମହତ ଇନ୍ଦ୍ରିଯାଯ ॥ ଆପ୍ଯାଯତା-ଙ୍ଘୃତଯୋନିଃ । ଅଗ୍ନିର୍-ହଵ୍ଯା-ଽନୁମନ୍ଯତାମ୍ ।
ଖମଙ୍କ୍ଷ୍ଵ ତ୍ଵଚମଙ୍କ୍ଷ୍ଵ । ସୁରୂପ-ନ୍ତ୍ଵା ଵସୁଵିଦମ୍ । ପଶୂନା-ନ୍ତେଜସା ।
ଅଗ୍ନଯେ ଜୁଷ୍ଟ-ମଭିଘାରଯାମି ॥ ସ୍ଯୋନ-ନ୍ତେ ସଦନ-ଙ୍କରୋମି ॥ 43 ॥
ଖମଙ୍କ୍ଷ୍ଵ ତ୍ଵଚମଙ୍କ୍ଷ୍ଵ । ସୁରୂପ-ନ୍ତ୍ଵା ଵସୁଵିଦମ୍ । ପଶୂନା-ନ୍ତେଜସା ।
ଅଗ୍ନଯେ ଜୁଷ୍ଟ-ମଭିଘାରଯାମି ॥ ସ୍ଯୋନ-ନ୍ତେ ସଦନ-ଙ୍କରୋମି ॥ 43 ॥
ଘୃତସ୍ଯ ଧାରଯା ସୁଶେଵ-ଙ୍କଲ୍ପଯାମି ॥
ତସ୍ମିନ୍-ଥ୍ସୀଦାମୃତେ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠ ।
ଵ୍ରୀହୀଣା-ମ୍ମେଧ ସୁମନସ୍ଯମାନଃ ॥
ଆର୍ଦ୍ରଃ ପ୍ରଥସ୍ନୁ-ର୍ଭୁଵନସ୍ଯ ଗୋପାଃ ।
ଶୃତ ଉଥ୍ସ୍ନାତି ଜନିତା ମତୀନାମ୍ ॥
ଯସ୍ତ ଆତ୍ମା ପଶୁଷୁ ପ୍ରଵିଷ୍ଟଃ ।
ଦେଵାନାଂ-ଵିଁଷ୍ଠାମନୁ ଯୋ ଵିତସ୍ଥେ ।
ଆତ୍ମନ୍ଵା-ନ୍ଥ୍ସୋମ ଘୃତଵାନ୍. ହି ଭୂତ୍ଵା ।
ଦେଵା-ନ୍ଗଚ୍ଛ ସୁଵର୍ଵିନ୍ଦ ଯଜମାନାଯ ମହ୍ଯମ୍ ॥ ଇରା ଭୂତିଃ ପୃଥିଵ୍ଯୈ ରସୋ ମୋତ୍କ୍ରମୀତ୍ ॥ 44 ॥
ତସ୍ମିନ୍-ଥ୍ସୀଦାମୃତେ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠ ।
ଵ୍ରୀହୀଣା-ମ୍ମେଧ ସୁମନସ୍ଯମାନଃ ॥
ଆର୍ଦ୍ରଃ ପ୍ରଥସ୍ନୁ-ର୍ଭୁଵନସ୍ଯ ଗୋପାଃ ।
ଶୃତ ଉଥ୍ସ୍ନାତି ଜନିତା ମତୀନାମ୍ ॥
ଯସ୍ତ ଆତ୍ମା ପଶୁଷୁ ପ୍ରଵିଷ୍ଟଃ ।
ଦେଵାନାଂ-ଵିଁଷ୍ଠାମନୁ ଯୋ ଵିତସ୍ଥେ ।
ଆତ୍ମନ୍ଵା-ନ୍ଥ୍ସୋମ ଘୃତଵାନ୍. ହି ଭୂତ୍ଵା ।
ଦେଵା-ନ୍ଗଚ୍ଛ ସୁଵର୍ଵିନ୍ଦ ଯଜମାନାଯ ମହ୍ଯମ୍ ॥ ଇରା ଭୂତିଃ ପୃଥିଵ୍ଯୈ ରସୋ ମୋତ୍କ୍ରମୀତ୍ ॥ 44 ॥
ଦେଵାଃ ପିତରଃ ପିତରୋ ଦେଵାଃ । ଯୋ-ଽହମସ୍ମି ସ ସନ୍. ଯଜେ । ଯସ୍ଯାସ୍ମି ନ ତମନ୍ତରେମି । ସ୍ଵ-ମ୍ମ ଇଷ୍ଟଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵ-ନ୍ଦତ୍ତମ୍ । ସ୍ଵ-ମ୍ପୂର୍ତଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରାନ୍ତମ୍ । ସ୍ଵଗ୍ଂ ହୁତମ୍ । ତସ୍ଯ ମେ-ଽଗ୍ନି-ରୁପଦ୍ରଷ୍ଟା । ଵାଯୁରୁପଶ୍ରୋତା ।
ଆଦିତ୍ଯୋ-ଽନୁଖ୍ଯାତା । ଦ୍ଯୌଃ ପିତା ॥ 45 ॥
ଆଦିତ୍ଯୋ-ଽନୁଖ୍ଯାତା । ଦ୍ଯୌଃ ପିତା ॥ 45 ॥
ପୃଥିଵୀ ମାତା । ପ୍ରଜାପତି ର୍ବନ୍ଧୁଃ ।
ଯ ଏଵାସ୍ମି ସ ସନ୍. ଯଜେ ॥ ମା ଭେର୍ମା ସଂଵିଁକ୍ଥା ମା ତ୍ଵା ହିଗ୍ଂସିଷମ୍ । ମା ତେ ତେଜୋ-ଽପକ୍ରମୀତ୍ ।
ଭରତମୁଦ୍ଧରେ ମନୁଷିଞ୍ଚ । ଅଵଦାନାନି ତେ ପ୍ରତ୍ଯଵଦାସ୍ଯାମି ।
ନମସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ ମା ମା ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥ ଯଦଵଦାନାନି ତେ-ଽଵଦ୍ଯନ୍ନ୍ । ଵିଲୋମାକାର୍ଷମାତ୍ମନଃ ॥ 46 ॥
ଯ ଏଵାସ୍ମି ସ ସନ୍. ଯଜେ ॥ ମା ଭେର୍ମା ସଂଵିଁକ୍ଥା ମା ତ୍ଵା ହିଗ୍ଂସିଷମ୍ । ମା ତେ ତେଜୋ-ଽପକ୍ରମୀତ୍ ।
ଭରତମୁଦ୍ଧରେ ମନୁଷିଞ୍ଚ । ଅଵଦାନାନି ତେ ପ୍ରତ୍ଯଵଦାସ୍ଯାମି ।
ନମସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ ମା ମା ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥ ଯଦଵଦାନାନି ତେ-ଽଵଦ୍ଯନ୍ନ୍ । ଵିଲୋମାକାର୍ଷମାତ୍ମନଃ ॥ 46 ॥
ଆଜ୍ଯେନ ପ୍ରତ୍ଯନଜ୍ମ୍ଯେନତ୍ । ତତ୍ତ ଆପ୍ଯାଯତା-ମ୍ପୁନଃ ॥ ଅଜ୍ଯାଯୋ ଯଵମାତ୍ରାତ୍ ।
ଆଵ୍ଯାଧା-ତ୍କୃତ୍ଯତାମିଦମ୍ । ମା ରୂରୁପାମ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ । ଶୁଦ୍ଧଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵିଷ୍ଟମିଦଗ୍ଂ ହଵିଃ ॥ ମନୁନା ଦୃଷ୍ଟା-ଙ୍ଘୃତପଦୀମ୍ । ମିତ୍ରାଵରୁଣସମୀରିତାମ୍ । ଦକ୍ଷିଣାର୍ଧାଦସଭିନ୍ନ୍ଦନ୍ନ୍ । ଅଵଦ୍ଯା-ମ୍ଯେକତୋ ମୁଖାମ୍ ॥ 47 ॥
ଆଵ୍ଯାଧା-ତ୍କୃତ୍ଯତାମିଦମ୍ । ମା ରୂରୁପାମ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ । ଶୁଦ୍ଧଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵିଷ୍ଟମିଦଗ୍ଂ ହଵିଃ ॥ ମନୁନା ଦୃଷ୍ଟା-ଙ୍ଘୃତପଦୀମ୍ । ମିତ୍ରାଵରୁଣସମୀରିତାମ୍ । ଦକ୍ଷିଣାର୍ଧାଦସଭିନ୍ନ୍ଦନ୍ନ୍ । ଅଵଦ୍ଯା-ମ୍ଯେକତୋ ମୁଖାମ୍ ॥ 47 ॥
ଇଡେ ଭାଗ-ଞ୍ଜୁଷସ୍ଵ ନଃ । ଜିନ୍ଵ ଗା ଜିନ୍ଵାର୍ଵତଃ । ତସ୍ଯାସ୍ତେ ଭକ୍ଷିଵାଣଃ ସ୍ଯାମ । ସର୍ଵାତ୍ମାନ-ସ୍ସର୍ଵଗଣାଃ ॥ ବ୍ରଦ୍ଧ୍ନ ପିନ୍ଵସ୍ଵ ।
ଦଦତୋ ମେ ମା କ୍ଷାଯି । କୁର୍ଵତୋ ମେ ମୋପଦସତ୍ । ଦିଶା-ଙ୍କ୍ଲୃପ୍ତିରସି । ଦିଶୋ ମେ କଲ୍ପନ୍ତାମ୍ । କଲ୍ପନ୍ତା-ମ୍ମେ ଦିଶଃ ॥ 48 ॥
ଦଦତୋ ମେ ମା କ୍ଷାଯି । କୁର୍ଵତୋ ମେ ମୋପଦସତ୍ । ଦିଶା-ଙ୍କ୍ଲୃପ୍ତିରସି । ଦିଶୋ ମେ କଲ୍ପନ୍ତାମ୍ । କଲ୍ପନ୍ତା-ମ୍ମେ ଦିଶଃ ॥ 48 ॥
ଦୈଵୀଶ୍ଚ ମାନୁଷୀଶ୍ଚ । ଅହୋରାତ୍ରେ ମେ କଲ୍ପେତାମ୍ । ଅର୍ଧମାସା ମେ କଲ୍ପନ୍ତାମ୍ । ମାସା ମେ କଲ୍ପନ୍ତାମ୍ । ଋତଵୋ ମେ କଲ୍ପନ୍ତାମ୍ । ସଂଵଁଥ୍ସରୋ ମେ କଲ୍ପତାମ୍ ।
କ୍ଲୃପ୍ତିରସି କଲ୍ପତା-ମ୍ମେ ॥
ଆଶାନା-ନ୍ତ୍ଵା-ଽଽଶାପାଲେଭ୍ଯଃ ।
ଚତୁର୍ଭ୍ଯୋ ଅମୃତେଭ୍ଯଃ ।
ଇଦ-ମ୍ଭୂତସ୍ଯା-ଦ୍ଧ୍ଯକ୍ଷେଭ୍ଯଃ ॥ 49 ॥
କ୍ଲୃପ୍ତିରସି କଲ୍ପତା-ମ୍ମେ ॥
ଆଶାନା-ନ୍ତ୍ଵା-ଽଽଶାପାଲେଭ୍ଯଃ ।
ଚତୁର୍ଭ୍ଯୋ ଅମୃତେଭ୍ଯଃ ।
ଇଦ-ମ୍ଭୂତସ୍ଯା-ଦ୍ଧ୍ଯକ୍ଷେଭ୍ଯଃ ॥ 49 ॥
ଵିଧେମ ହଵିଷା ଵଯମ୍ । ଭଜତା-ମ୍ଭାଗୀ ଭାଗମ୍ । ମା-ଽଭାଗୋ-ଽଭକ୍ତ ।
ନିରଭାଗ-ମ୍ଭଜାମଃ । ଅପସ୍ପିନ୍ଵ । ଓଷଧୀର୍ଜିନ୍ଵ । ଦ୍ଵିପାତ୍ପାହି । ଚତୁଷ୍ପାଦଵ । ଦିଵୋ ଵୃଷ୍ଟିମେରଯ । ବ୍ରାହ୍ମଣାନା-ମିଦଗ୍ଂ ହଵିଃ ॥ 50 ॥
ନିରଭାଗ-ମ୍ଭଜାମଃ । ଅପସ୍ପିନ୍ଵ । ଓଷଧୀର୍ଜିନ୍ଵ । ଦ୍ଵିପାତ୍ପାହି । ଚତୁଷ୍ପାଦଵ । ଦିଵୋ ଵୃଷ୍ଟିମେରଯ । ବ୍ରାହ୍ମଣାନା-ମିଦଗ୍ଂ ହଵିଃ ॥ 50 ॥
ସୋମ୍ଯାନାଗ୍ଂ ସୋମପୀଥିନାମ୍ । ନିର୍ଭକ୍ତୋ ବ୍ରାହ୍ମଣଃ । ନେହା-ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ଯାସ୍ତି ॥
ସମଙ୍କ୍ତା-ମ୍ବରଃଇର୍-ହଵିଷା ଘୃତେନ । ସମାଦିତ୍ଯୈ ର୍ଵସୁଭି-ସ୍ସ-ମ୍ମରୁଦ୍ଭିଃ ।
ସମିନ୍ଦ୍ରେଣ ଵିଶ୍ଵେଭି ର୍ଦେଵେଭିରଙ୍କ୍ତାମ୍ ।
ଦିଵ୍ଯ-ନ୍ନଭୋ ଗଚ୍ଛତୁ ଯ-ଥ୍ସ୍ଵାହା ॥
ଇନ୍ଦ୍ରାଣୀ ଵା ଵିଧଵା ଭୂଯାସମ୍ । ଅଦିତିରିଵ ସୁପୁତ୍ରା ।
ଅସ୍ଥୂରି ତ୍ଵା ଗାର୍ହପତ୍ଯ ॥ 51 ॥
ସମଙ୍କ୍ତା-ମ୍ବରଃଇର୍-ହଵିଷା ଘୃତେନ । ସମାଦିତ୍ଯୈ ର୍ଵସୁଭି-ସ୍ସ-ମ୍ମରୁଦ୍ଭିଃ ।
ସମିନ୍ଦ୍ରେଣ ଵିଶ୍ଵେଭି ର୍ଦେଵେଭିରଙ୍କ୍ତାମ୍ ।
ଦିଵ୍ଯ-ନ୍ନଭୋ ଗଚ୍ଛତୁ ଯ-ଥ୍ସ୍ଵାହା ॥
ଇନ୍ଦ୍ରାଣୀ ଵା ଵିଧଵା ଭୂଯାସମ୍ । ଅଦିତିରିଵ ସୁପୁତ୍ରା ।
ଅସ୍ଥୂରି ତ୍ଵା ଗାର୍ହପତ୍ଯ ॥ 51 ॥
ଉପନିଷଦେ ସୁପ୍ରଜାସ୍ତ୍ଵାଯ ॥
ସ-ମ୍ପତ୍ନୀ ପତ୍ଯା ସୁକୃତେନ ଗଚ୍ଛତାମ୍ ।
ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଯୁକ୍ତୌ ଧୁର୍ଯାଵଭୂତାମ୍ ।
ସଜାନ୍ନାନୌ ଵିଜହତା-ମରାତୀଃ ।
ଦିଵି ଜ୍ଯୋତିରଜ-ରମାରଭେତାମ୍ ॥
ଦଶ ତେ ତନୁଵୋ ଯଜ୍ଞ ଯଜ୍ଞିଯାଃ ।
ତାଃ ପ୍ରୀଣାତୁ ଯଜମାନୋ ଘୃତେନ । ନାରିଷ୍ଠଯୋଃ ପ୍ରଶିଷମୀଡମାନଃ ।
ଦେଵାନା-ନ୍ଦୈଵ୍ଯେ-ଽପି ଯଜମାନୋ-ଽମୃତୋ-ଽଭୂତ୍ ॥
ଯଂ-ଵାଁ-ନ୍ଦେଵା ଅକଲ୍ପଯନ୍ନ୍ ॥ 52 ॥
ସ-ମ୍ପତ୍ନୀ ପତ୍ଯା ସୁକୃତେନ ଗଚ୍ଛତାମ୍ ।
ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଯୁକ୍ତୌ ଧୁର୍ଯାଵଭୂତାମ୍ ।
ସଜାନ୍ନାନୌ ଵିଜହତା-ମରାତୀଃ ।
ଦିଵି ଜ୍ଯୋତିରଜ-ରମାରଭେତାମ୍ ॥
ଦଶ ତେ ତନୁଵୋ ଯଜ୍ଞ ଯଜ୍ଞିଯାଃ ।
ତାଃ ପ୍ରୀଣାତୁ ଯଜମାନୋ ଘୃତେନ । ନାରିଷ୍ଠଯୋଃ ପ୍ରଶିଷମୀଡମାନଃ ।
ଦେଵାନା-ନ୍ଦୈଵ୍ଯେ-ଽପି ଯଜମାନୋ-ଽମୃତୋ-ଽଭୂତ୍ ॥
ଯଂ-ଵାଁ-ନ୍ଦେଵା ଅକଲ୍ପଯନ୍ନ୍ ॥ 52 ॥
ଊର୍ଜୋ ଭାଗଗ୍ଂ ଶତକ୍ରତୂ । ଏତଦ୍ଵା-ନ୍ତେନ ପ୍ରୀଣାନି । ତେନ ତୃପ୍ଯତମଗ୍ଂହହୌ ॥ ଅହ-ନ୍ଦେଵାନାଗ୍ଂ ସୁକୃତାମସ୍ମି ଲୋକେ ।
ମମେଦମିଷ୍ଟ-ନ୍ନ ମିଥୁ ର୍ଭଵାତି । ଅହ-ନ୍ନାରିଷ୍ଠା-ଵନୁଯଜାମି ଵିଦ୍ଵାନ୍ ।
ଯଦାଭ୍ଯା-ମିନ୍ଦ୍ରୋ ଅଦଧା-ଦ୍ଭାଗଧେଯମ୍ ॥ ଅଦାରସୃଦ୍ଭଵତ ଦେଵ ସୋମ ।
ଅସ୍ମିନ୍. ଯଜ୍ଞେ ମରୁତୋ ମୃଡତା ନଃ ।
ମା ନୋ ଵିଦଦଭି ଭାମୋ ଅଶସ୍ତିଃ ॥ 53 ॥
ମମେଦମିଷ୍ଟ-ନ୍ନ ମିଥୁ ର୍ଭଵାତି । ଅହ-ନ୍ନାରିଷ୍ଠା-ଵନୁଯଜାମି ଵିଦ୍ଵାନ୍ ।
ଯଦାଭ୍ଯା-ମିନ୍ଦ୍ରୋ ଅଦଧା-ଦ୍ଭାଗଧେଯମ୍ ॥ ଅଦାରସୃଦ୍ଭଵତ ଦେଵ ସୋମ ।
ଅସ୍ମିନ୍. ଯଜ୍ଞେ ମରୁତୋ ମୃଡତା ନଃ ।
ମା ନୋ ଵିଦଦଭି ଭାମୋ ଅଶସ୍ତିଃ ॥ 53 ॥
ମା ନୋ ଵିଦ-ଦ୍ଵଜନା ଦ୍ଵେଷ୍ଯା ଯା ॥
ଋଷଭଂ-ଵାଁଜିନଂ-ଵଁଯମ୍ ।
ପୂର୍ଣମାସଂ-ଯଁଜାମହେ । ସ ନୋ ଦୋହତାଗ୍ଂ ସୁଵୀର୍ଯମ୍ । ରାଯସ୍ପୋଷଗ୍ଂ ସହସ୍ରିଣମ୍ । ପ୍ରାଣାଯ ସୁରାଧସେ । ପୂର୍ଣମାସାଯ ସ୍ଵାହା ॥
ଅମାଵାସ୍ଯା ସୁଭଗା ସୁଶେଵା । ଧେନୁରିଵ ଭୂଯ ଆପ୍ଯାଯମାନା । ସା ନୋ ଦୋହତାଗ୍ଂ ସୁଵୀର୍ଯମ୍ । ରାଯସ୍ପୋଷଗ୍ଂ ସହସ୍ରିଣମ୍ ।
ଅପାନାଯ ସୁରାଧସେ । ଅମାଵାସ୍ଯାଯୈ ସ୍ଵାହା ॥ ଅଭିସ୍ତୃଣୀହି ପରିଧେହି ଵେଦିମ୍ ।
ଜାମି-ମ୍ମା ହିଗ୍ଂସୀରମୁଯା ଶଯାନା ।
ହୋତୃଷଦନା ହରିତା-ସ୍ସୁଵର୍ଣାଃ । ନିଷ୍କା ଇମେ ଯଜମାନସ୍ଯ ବ୍ରଦ୍ଧ୍ନେ ॥ 54 ॥
ଋଷଭଂ-ଵାଁଜିନଂ-ଵଁଯମ୍ ।
ପୂର୍ଣମାସଂ-ଯଁଜାମହେ । ସ ନୋ ଦୋହତାଗ୍ଂ ସୁଵୀର୍ଯମ୍ । ରାଯସ୍ପୋଷଗ୍ଂ ସହସ୍ରିଣମ୍ । ପ୍ରାଣାଯ ସୁରାଧସେ । ପୂର୍ଣମାସାଯ ସ୍ଵାହା ॥
ଅମାଵାସ୍ଯା ସୁଭଗା ସୁଶେଵା । ଧେନୁରିଵ ଭୂଯ ଆପ୍ଯାଯମାନା । ସା ନୋ ଦୋହତାଗ୍ଂ ସୁଵୀର୍ଯମ୍ । ରାଯସ୍ପୋଷଗ୍ଂ ସହସ୍ରିଣମ୍ ।
ଅପାନାଯ ସୁରାଧସେ । ଅମାଵାସ୍ଯାଯୈ ସ୍ଵାହା ॥ ଅଭିସ୍ତୃଣୀହି ପରିଧେହି ଵେଦିମ୍ ।
ଜାମି-ମ୍ମା ହିଗ୍ଂସୀରମୁଯା ଶଯାନା ।
ହୋତୃଷଦନା ହରିତା-ସ୍ସୁଵର୍ଣାଃ । ନିଷ୍କା ଇମେ ଯଜମାନସ୍ଯ ବ୍ରଦ୍ଧ୍ନେ ॥ 54 ॥
(ଅଭୀତ୍ଵର୍ଯୈ - କରୋମି - କ୍ରମୀତ୍ - ପିତା - ଽଽତ୍ମନ - ଏକତୋମୁଖାଂ - ମେ ଦିଶୋ - ଽଧ୍ଯକ୍ଷେଭ୍ଯୋ - ହଵି--ର୍ ଗାର୍ହପତ୍ଯା - କଲ୍ପଯ - ନ୍ନଶସ୍ତିଃ - ସା ନୋ ଦୋହତାଗ୍ଂ ସୁଵୀର୍ଯଗ୍ଂ ସପ୍ତ ଚ) (ଅ. 5)
ଅନୁଵାକଂ 6 - ଐଷ୍ଟିକଯାଜମାନମନ୍ତ୍ରାଃ
ପରିସ୍ତୃଣୀତ ପରିଧତ୍ତାଗ୍ନିମ୍ । ପରିହିତୋ-ଽଗ୍ନି ର୍ଯଜମାନ-ମ୍ଭୁନକ୍ତୁ । ଅପାଗ୍ଂ ରସ ଓଷଧୀନାଗ୍ଂ ସୁଵର୍ଣଃ । ନିଷ୍କା ଇମେ ଯଜମାନସ୍ଯ ସନ୍ତୁ କାମଦୁଘାଃ । ଅମୁତ୍ରାମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକେ ॥
ଭୂପତେ ଭୁଵନପତେ । ମହତୋ ଭୂତସ୍ଯ ପତେ । ବ୍ରହ୍ମାଣ-ନ୍ତ୍ଵା ଵୃଣୀମହେ ॥
ଅହ-ମ୍ଭୂପତିରହ-ମ୍ଭୁଵନପତିଃ ।
ଅହ-ମ୍ମହତୋ ଭୂତସ୍ଯ ପତିଃ ॥ 55 ॥
ଅନୁଵାକଂ 6 - ଐଷ୍ଟିକଯାଜମାନମନ୍ତ୍ରାଃ
ପରିସ୍ତୃଣୀତ ପରିଧତ୍ତାଗ୍ନିମ୍ । ପରିହିତୋ-ଽଗ୍ନି ର୍ଯଜମାନ-ମ୍ଭୁନକ୍ତୁ । ଅପାଗ୍ଂ ରସ ଓଷଧୀନାଗ୍ଂ ସୁଵର୍ଣଃ । ନିଷ୍କା ଇମେ ଯଜମାନସ୍ଯ ସନ୍ତୁ କାମଦୁଘାଃ । ଅମୁତ୍ରାମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକେ ॥
ଭୂପତେ ଭୁଵନପତେ । ମହତୋ ଭୂତସ୍ଯ ପତେ । ବ୍ରହ୍ମାଣ-ନ୍ତ୍ଵା ଵୃଣୀମହେ ॥
ଅହ-ମ୍ଭୂପତିରହ-ମ୍ଭୁଵନପତିଃ ।
ଅହ-ମ୍ମହତୋ ଭୂତସ୍ଯ ପତିଃ ॥ 55 ॥
ଦେଵେନ ସଵିତ୍ରା ପ୍ରସୂତ ଆର୍ତ୍ଵିଜ୍ଯ-ଙ୍କରିଷ୍ଯାମି । ଦେଵ ସଵିତରେତ-ନ୍ତ୍ଵା ଵୃଣତେ ।
ବୃହସ୍ପତି-ନ୍ଦୈଵ୍ଯ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମାଣମ୍ । ତଦହ-ମ୍ମନସେ ପ୍ରବ୍ରଵୀମି । ମନୋ ଗାଯତ୍ରିଯୈ ।
ଗାଯତ୍ରୀ ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭେ । ତ୍ରିଷ୍ଟୁ-ବ୍ଜଗତ୍ଯୈ । ଜଗତ୍ଯନୁଷ୍ଟୁଭେ । ଅନୁଷ୍ଟୁ-କ୍ପଙ୍କ୍ତ୍ଯୈ । ପଙ୍କ୍ତିଃ ପ୍ରଜାପତଯେ ॥ 56 ॥
ବୃହସ୍ପତି-ନ୍ଦୈଵ୍ଯ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମାଣମ୍ । ତଦହ-ମ୍ମନସେ ପ୍ରବ୍ରଵୀମି । ମନୋ ଗାଯତ୍ରିଯୈ ।
ଗାଯତ୍ରୀ ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭେ । ତ୍ରିଷ୍ଟୁ-ବ୍ଜଗତ୍ଯୈ । ଜଗତ୍ଯନୁଷ୍ଟୁଭେ । ଅନୁଷ୍ଟୁ-କ୍ପଙ୍କ୍ତ୍ଯୈ । ପଙ୍କ୍ତିଃ ପ୍ରଜାପତଯେ ॥ 56 ॥
ପ୍ରଜାପତି ର୍ଵିଶ୍ଵେଭ୍ଯୋ ଦେଵେଭ୍ଯଃ । ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ବୃହସ୍ପତଯେ । ବୃହସ୍ପତି-ର୍ବ୍ରହ୍ମଣେ ।
ବ୍ରହ୍ମ ଭୂର୍ଭୁଵ-ସ୍ସୁଵଃ । ବୃହସ୍ପତି ର୍ଦେଵାନା-ମ୍ବ୍ରହ୍ମା । ଅହ-ମ୍ମନୁଷ୍ଯାଣାମ୍ । ବୃହସ୍ପତେ ଯଜ୍ଞ-ଙ୍ଗୋପାଯ ॥ ଇଦ-ନ୍ତସ୍ମୈ ହର୍ମ୍ଯ-ଙ୍କରୋମି । ଯୋ ଵୋ ଦେଵାଶ୍ଚରତି ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯମ୍ । ମେଧାଵୀ ଦିକ୍ଷୁ ମନସା ତପସ୍ଵୀ ॥ 57 ॥
ବ୍ରହ୍ମ ଭୂର୍ଭୁଵ-ସ୍ସୁଵଃ । ବୃହସ୍ପତି ର୍ଦେଵାନା-ମ୍ବ୍ରହ୍ମା । ଅହ-ମ୍ମନୁଷ୍ଯାଣାମ୍ । ବୃହସ୍ପତେ ଯଜ୍ଞ-ଙ୍ଗୋପାଯ ॥ ଇଦ-ନ୍ତସ୍ମୈ ହର୍ମ୍ଯ-ଙ୍କରୋମି । ଯୋ ଵୋ ଦେଵାଶ୍ଚରତି ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯମ୍ । ମେଧାଵୀ ଦିକ୍ଷୁ ମନସା ତପସ୍ଵୀ ॥ 57 ॥
ଅନ୍ତର୍ଦୂତଶ୍ଚରତି ମାନୁଷୀଷୁ ॥
ଚତୁଃ ଶିଖଣ୍ଡା ଯୁଵତି-ସ୍ସୁପେଶାଃ ।
ଘୃତପ୍ରତୀକା ଭୁଵନସ୍ଯ ମଦ୍ଧ୍ଯେ । ମର୍ମୃଜ୍ଯମାନା ମହତେ ସୌଭଗାଯ ।
ମହ୍ଯ-ନ୍ଧୁକ୍ଷ୍ଵ ଯଜମାନାଯ କାମାନ୍ ॥
ଭୂମି ର୍ଭୂତ୍ଵା ମହିମାନ-ମ୍ପୁପୋଷ ।
ତତୋ ଦେଵୀ ଵର୍ଧଯତେ ପଯାଗ୍ଂସି ।
ଯଜ୍ଞିଯା ଯଜ୍ଞଂ-ଵିଁଚଯନ୍ତି ଶଞ୍ଚ ।
ଓଷଧୀରାପ ଇହ ଶକ୍ଵରୀଶ୍ଚ ॥
ଯୋ ମା ହୃଦା ମନସା ଯଶ୍ଚ ଵାଚା ॥ 58 ॥
ଚତୁଃ ଶିଖଣ୍ଡା ଯୁଵତି-ସ୍ସୁପେଶାଃ ।
ଘୃତପ୍ରତୀକା ଭୁଵନସ୍ଯ ମଦ୍ଧ୍ଯେ । ମର୍ମୃଜ୍ଯମାନା ମହତେ ସୌଭଗାଯ ।
ମହ୍ଯ-ନ୍ଧୁକ୍ଷ୍ଵ ଯଜମାନାଯ କାମାନ୍ ॥
ଭୂମି ର୍ଭୂତ୍ଵା ମହିମାନ-ମ୍ପୁପୋଷ ।
ତତୋ ଦେଵୀ ଵର୍ଧଯତେ ପଯାଗ୍ଂସି ।
ଯଜ୍ଞିଯା ଯଜ୍ଞଂ-ଵିଁଚଯନ୍ତି ଶଞ୍ଚ ।
ଓଷଧୀରାପ ଇହ ଶକ୍ଵରୀଶ୍ଚ ॥
ଯୋ ମା ହୃଦା ମନସା ଯଶ୍ଚ ଵାଚା ॥ 58 ॥
ଯୋ ବ୍ରହ୍ମଣା କର୍ମଣା ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ଦେଵାଃ ।
ଯ-ଶ୍ଶ୍ରୁତେନ ହୃଦଯେନେଷ୍ଣତା ଚ ।
ତସ୍ଯେନ୍ଦ୍ର ଵଜ୍ରେଣ ଶିରଶ୍ଛିନଦ୍ମି ॥
ଊର୍ଣାମୃଦୁ ପ୍ରଥମାନଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯୋନମ୍ ।
ଦେଵେଭ୍ଯୋ ଜୁଷ୍ଟଗ୍ଂ ସଦନାଯ ବର୍ହିଃ । ସୁଵର୍ଗେ ଲୋକେ ଯଜମାନଗ୍ଂ ହି ଧେହି ।
ମା-ନ୍ନାକସ୍ଯ ପୃଷ୍ଠେ ପରମେ ଵ୍ଯୋମନ୍ନ୍ ॥ ଚତୁଃ ଶିଖଣ୍ଡା ଯୁଵତି-ସ୍ସୁପେଶାଃ ।
ଘୃତପ୍ରତୀକା ଵଯୁନାନି ଵସ୍ତେ ।
ସା ସ୍ତୀର୍ଯମାଣା ମହତେ ସୌଭଗାଯ ॥ 59 ॥
ଯ-ଶ୍ଶ୍ରୁତେନ ହୃଦଯେନେଷ୍ଣତା ଚ ।
ତସ୍ଯେନ୍ଦ୍ର ଵଜ୍ରେଣ ଶିରଶ୍ଛିନଦ୍ମି ॥
ଊର୍ଣାମୃଦୁ ପ୍ରଥମାନଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯୋନମ୍ ।
ଦେଵେଭ୍ଯୋ ଜୁଷ୍ଟଗ୍ଂ ସଦନାଯ ବର୍ହିଃ । ସୁଵର୍ଗେ ଲୋକେ ଯଜମାନଗ୍ଂ ହି ଧେହି ।
ମା-ନ୍ନାକସ୍ଯ ପୃଷ୍ଠେ ପରମେ ଵ୍ଯୋମନ୍ନ୍ ॥ ଚତୁଃ ଶିଖଣ୍ଡା ଯୁଵତି-ସ୍ସୁପେଶାଃ ।
ଘୃତପ୍ରତୀକା ଵଯୁନାନି ଵସ୍ତେ ।
ସା ସ୍ତୀର୍ଯମାଣା ମହତେ ସୌଭଗାଯ ॥ 59 ॥
ସା ମେ ଧୁକ୍ଷ୍ଵ ଯଜମାନାଯ କାମାନ୍ ।
ଶିଵା ଚ ମେ ଶଗ୍ମା ଚୈଧି ।
ସ୍ଯୋନା ଚ ମେ ସୁଷଦା ଚୈଧି ।
ଊର୍ଜସ୍ଵତୀ ଚ ମେ ପଯସ୍ଵତୀ ଚୈଧି ।
ଇଷମୂର୍ଜ-ମ୍ମେ ପିନ୍ଵସ୍ଵ । ବ୍ରହ୍ମ ତେଜୋ ମେ ପିନ୍ଵସ୍ଵ । କ୍ଷତ୍ରମୋଜୋ ମେ ପିନ୍ଵସ୍ଵ ।
ଵିଶ-ମ୍ପୁଷ୍ଟି-ମ୍ମେ ପିନ୍ଵସ୍ଵ ।
ଆଯୁରନ୍ନାଦ୍ଯ-ମ୍ମେ ପିନ୍ଵସ୍ଵ ।
ପ୍ରଜା-ମ୍ପଶୂ-ନ୍ମେ ପିନ୍ଵସ୍ଵ ॥ 60 ॥
ଶିଵା ଚ ମେ ଶଗ୍ମା ଚୈଧି ।
ସ୍ଯୋନା ଚ ମେ ସୁଷଦା ଚୈଧି ।
ଊର୍ଜସ୍ଵତୀ ଚ ମେ ପଯସ୍ଵତୀ ଚୈଧି ।
ଇଷମୂର୍ଜ-ମ୍ମେ ପିନ୍ଵସ୍ଵ । ବ୍ରହ୍ମ ତେଜୋ ମେ ପିନ୍ଵସ୍ଵ । କ୍ଷତ୍ରମୋଜୋ ମେ ପିନ୍ଵସ୍ଵ ।
ଵିଶ-ମ୍ପୁଷ୍ଟି-ମ୍ମେ ପିନ୍ଵସ୍ଵ ।
ଆଯୁରନ୍ନାଦ୍ଯ-ମ୍ମେ ପିନ୍ଵସ୍ଵ ।
ପ୍ରଜା-ମ୍ପଶୂ-ନ୍ମେ ପିନ୍ଵସ୍ଵ ॥ 60 ॥
ଅସ୍ମିନ୍. ଯଜ୍ଞ ଉପ ଭୂଯ ଇନ୍ନୁ ମେ ।
ଅଵିକ୍ଷୋଭାଯ ପରିଧୀନ୍ଦଧାମି ।
ଧର୍ତା ଧରୁଣୋ ଧରୀଯାନ୍ ।
ଅଗ୍ନି ର୍ଦ୍ଵେଷାଗ୍ଂସି ନିରିତୋ ନୁଦାତୈ ॥
ଵିଚ୍ଛିନଦ୍ମି ଵିଧୃତୀଭ୍ଯାଗ୍ଂ ସପତ୍ନାନ୍ ।
ଜାତା-ନ୍ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯାନ୍. ଯେ ଚ ଜନିଷ୍ଯମାଣାଃ ।
ଵିଶୋ ଯନ୍ତ୍ରାଭ୍ଯାଂ-ଵିଁଧମାମ୍ଯେନାନ୍ । ଅହଗ୍ଗ୍ସ୍ଵାନା-ମୁତ୍ତମୋ-ଽସାନି ଦେଵାଃ ।
ଵିଶୋ ଯନ୍ତ୍ରେ ନୁଦମାନେ ଅରାତିମ୍ । ଵିଶ୍ଵ-ମ୍ପାପ୍ମାନମମତି-ନ୍ଦୁର୍ମରାଯୁମ୍ ॥ 61 ॥
ଅଵିକ୍ଷୋଭାଯ ପରିଧୀନ୍ଦଧାମି ।
ଧର୍ତା ଧରୁଣୋ ଧରୀଯାନ୍ ।
ଅଗ୍ନି ର୍ଦ୍ଵେଷାଗ୍ଂସି ନିରିତୋ ନୁଦାତୈ ॥
ଵିଚ୍ଛିନଦ୍ମି ଵିଧୃତୀଭ୍ଯାଗ୍ଂ ସପତ୍ନାନ୍ ।
ଜାତା-ନ୍ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯାନ୍. ଯେ ଚ ଜନିଷ୍ଯମାଣାଃ ।
ଵିଶୋ ଯନ୍ତ୍ରାଭ୍ଯାଂ-ଵିଁଧମାମ୍ଯେନାନ୍ । ଅହଗ୍ଗ୍ସ୍ଵାନା-ମୁତ୍ତମୋ-ଽସାନି ଦେଵାଃ ।
ଵିଶୋ ଯନ୍ତ୍ରେ ନୁଦମାନେ ଅରାତିମ୍ । ଵିଶ୍ଵ-ମ୍ପାପ୍ମାନମମତି-ନ୍ଦୁର୍ମରାଯୁମ୍ ॥ 61 ॥
ସୀଦନ୍ତୀ ଦେଵୀ ସୁକୃତସ୍ଯ ଲୋକେ ।
ଧୃତୀ ସ୍ଥୋ ଵିଧୃତୀ ସ୍ଵଧୃତୀ ।
ପ୍ରାଣାନ୍ମଯି ଧାରଯତମ୍ । ପ୍ରଜା-ମ୍ମଯି ଧାରଯତମ୍ । ପଶୂନ୍ମଯି ଧାରଯତମ୍ ॥
ଅଯ-ମ୍ପ୍ରସ୍ତର ଉଭଯସ୍ଯ ଧର୍ତା ।
ଧର୍ତା ପ୍ରଯାଜାନା-ମୁତାନୂଯାଜାନାମ୍ ।
ସ ଦାଧାର ସମିଧୋ ଵିଶ୍ଵରୂପାଃ ।
ତସ୍ମିନ୍-ଥ୍ସ୍ରୁଚୋ ଅଦ୍ଧ୍ଯାସାଦଯାମି ॥
ଆରୋହ ପଥୋ ଜୁହୁ ଦେଵଯାନାନ୍ ॥ 62 ॥
ଧୃତୀ ସ୍ଥୋ ଵିଧୃତୀ ସ୍ଵଧୃତୀ ।
ପ୍ରାଣାନ୍ମଯି ଧାରଯତମ୍ । ପ୍ରଜା-ମ୍ମଯି ଧାରଯତମ୍ । ପଶୂନ୍ମଯି ଧାରଯତମ୍ ॥
ଅଯ-ମ୍ପ୍ରସ୍ତର ଉଭଯସ୍ଯ ଧର୍ତା ।
ଧର୍ତା ପ୍ରଯାଜାନା-ମୁତାନୂଯାଜାନାମ୍ ।
ସ ଦାଧାର ସମିଧୋ ଵିଶ୍ଵରୂପାଃ ।
ତସ୍ମିନ୍-ଥ୍ସ୍ରୁଚୋ ଅଦ୍ଧ୍ଯାସାଦଯାମି ॥
ଆରୋହ ପଥୋ ଜୁହୁ ଦେଵଯାନାନ୍ ॥ 62 ॥
ଯତ୍ରର୍ଷଯଃ ପ୍ରଥମଜା ଯେ ପୁରାଣାଃ । ହିରଣ୍ଯପକ୍ଷା-ଽଜିରା ସମ୍ଭୃତାଙ୍ଗା ।
ଵହାସି ମା ସୁକୃତାଂ-ଯଁତ୍ର ଲୋକାଃ ॥
ଅଵାହ-ମ୍ବାଧ ଉପଭୃତା ସପତ୍ନାନ୍ ।
ଜାତା-ନ୍ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯାନ୍. ଯେ ଚ ଜନିଷ୍ଯମାଣାଃ । ଦୋହୈ ଯଜ୍ଞଗ୍ଂ ସୁଦୁଘାମିଵ ଧେନୁମ୍ ।
ଅହମୁତ୍ତରୋ ଭୂଯାସମ୍ । ଅଧରେ ମଥ୍ସପତ୍ନାଃ ॥
ଯୋ ମା ଵାଚା ମନସା ଦୁର୍ମରାଯୁଃ ।
ହୃଦା-ଽରାତୀଯା-ଦଭିଦାସ-ଦଗ୍ନେ ॥ 63 ॥
ଵହାସି ମା ସୁକୃତାଂ-ଯଁତ୍ର ଲୋକାଃ ॥
ଅଵାହ-ମ୍ବାଧ ଉପଭୃତା ସପତ୍ନାନ୍ ।
ଜାତା-ନ୍ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯାନ୍. ଯେ ଚ ଜନିଷ୍ଯମାଣାଃ । ଦୋହୈ ଯଜ୍ଞଗ୍ଂ ସୁଦୁଘାମିଵ ଧେନୁମ୍ ।
ଅହମୁତ୍ତରୋ ଭୂଯାସମ୍ । ଅଧରେ ମଥ୍ସପତ୍ନାଃ ॥
ଯୋ ମା ଵାଚା ମନସା ଦୁର୍ମରାଯୁଃ ।
ହୃଦା-ଽରାତୀଯା-ଦଭିଦାସ-ଦଗ୍ନେ ॥ 63 ॥
ଇଦମସ୍ଯ ଚିତ୍ତମଧର-ନ୍ଧ୍ରୁଵାଯାଃ । ଅହମୁତ୍ତରୋ ଭୂଯାସମ୍ । ଅଧରେ ମଥ୍ସପତ୍ନାଃ ॥
ଋଷଭୋ-ଽସି ଶାକ୍ଵରଃ । ଘୃତାଚୀନାଗ୍ଂ ସୂନୁଃ । ପ୍ରିଯେଣ ନାମ୍ନା ପ୍ରିଯେ ସଦସି ସୀଦ ॥
ସ୍ଯୋନୋ ମେ ସୀଦ ସୁଷଦଃ ପୃଥିଵ୍ଯାମ୍ ।
ପ୍ରଥଯି ପ୍ରଜଯା ପଶୁଭିଃ ସୁଵର୍ଗେ ଲୋକେ ।
ଦିଵି ସୀଦ ପୃଥିଵ୍ଯା-ମନ୍ତରିକ୍ଷେ ।
ଅହମୁତ୍ତରୋ ଭୂଯାସମ୍ ॥ 64 ॥
ଋଷଭୋ-ଽସି ଶାକ୍ଵରଃ । ଘୃତାଚୀନାଗ୍ଂ ସୂନୁଃ । ପ୍ରିଯେଣ ନାମ୍ନା ପ୍ରିଯେ ସଦସି ସୀଦ ॥
ସ୍ଯୋନୋ ମେ ସୀଦ ସୁଷଦଃ ପୃଥିଵ୍ଯାମ୍ ।
ପ୍ରଥଯି ପ୍ରଜଯା ପଶୁଭିଃ ସୁଵର୍ଗେ ଲୋକେ ।
ଦିଵି ସୀଦ ପୃଥିଵ୍ଯା-ମନ୍ତରିକ୍ଷେ ।
ଅହମୁତ୍ତରୋ ଭୂଯାସମ୍ ॥ 64 ॥
ଅଧରେ ମଥ୍ସପତ୍ନାଃ ॥
ଇଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଥାଲୀ ଘୃତସ୍ଯ ପୂର୍ଣା ।
ଅଚ୍ଛିନ୍ନପଯା-ଶ୍ଶତଧାର ଉଥ୍ସଃ ।
ମାରୁତେନ ଶର୍ମଣା ଦୈଵ୍ଯେନ ॥
ଯଜ୍ଞୋ-ଽସି ସର୍ଵତଃ ଶ୍ରିତଃ । ସର୍ଵତୋ ମା-ମ୍ଭୂତ-ମ୍ଭଵିଷ୍ଯ-ଚ୍ଛ୍ରଯତାମ୍ । ଶତ-ମ୍ମେ ସନ୍ତ୍ଵାଶିଷଃ । ସହସ୍ର-ମ୍ମେ ସନ୍ତୁ ସୂନୃତାଃ । ଇରାଵତୀଃ ପଶୁମତୀଃ । ପ୍ରଜାପତିରସି ସର୍ଵତଃ ଶ୍ରିତଃ ॥ 65 ॥
ଇଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଥାଲୀ ଘୃତସ୍ଯ ପୂର୍ଣା ।
ଅଚ୍ଛିନ୍ନପଯା-ଶ୍ଶତଧାର ଉଥ୍ସଃ ।
ମାରୁତେନ ଶର୍ମଣା ଦୈଵ୍ଯେନ ॥
ଯଜ୍ଞୋ-ଽସି ସର୍ଵତଃ ଶ୍ରିତଃ । ସର୍ଵତୋ ମା-ମ୍ଭୂତ-ମ୍ଭଵିଷ୍ଯ-ଚ୍ଛ୍ରଯତାମ୍ । ଶତ-ମ୍ମେ ସନ୍ତ୍ଵାଶିଷଃ । ସହସ୍ର-ମ୍ମେ ସନ୍ତୁ ସୂନୃତାଃ । ଇରାଵତୀଃ ପଶୁମତୀଃ । ପ୍ରଜାପତିରସି ସର୍ଵତଃ ଶ୍ରିତଃ ॥ 65 ॥
ସର୍ଵତୋ ମା-ମ୍ଭୂତ-ମ୍ଭଵିଷ୍ଯ-ଚ୍ଛ୍ରଯତାମ୍ । ଶତ-ମ୍ମେ ସନ୍ତ୍ଵାଶିଷଃ ।
ସହସ୍ର-ମ୍ମେ ସନ୍ତୁ ସୂନୃତାଃ । ଇରାଵତୀଃ ପଶୁମତୀଃ ॥ ଇଦମିନ୍ଦ୍ରିଯ-ମମୃତଂ-ଵୀଁର୍ଯମ୍ । ଅନେନେନ୍ଦ୍ରାଯ ପଶଵୋ-ଽଚିକିଥ୍ସନ୍ନ୍ ।
ତେନ ଦେଵା ଅଵତୋପ ମାମ୍ । ଇହେଷମୂର୍ଜଂ-ଯଁଶ-ସ୍ସହ ଓଜଃ ସନେଯମ୍ । ଶୃତ-ମ୍ମଯି ଶ୍ରଯତାମ୍ ॥ ଯ-ତ୍ପୃଥିଵୀ-ମଚରତ୍ତତ୍-ପ୍ରଵିଷ୍ଟମ୍ ॥ 66 ॥
ସହସ୍ର-ମ୍ମେ ସନ୍ତୁ ସୂନୃତାଃ । ଇରାଵତୀଃ ପଶୁମତୀଃ ॥ ଇଦମିନ୍ଦ୍ରିଯ-ମମୃତଂ-ଵୀଁର୍ଯମ୍ । ଅନେନେନ୍ଦ୍ରାଯ ପଶଵୋ-ଽଚିକିଥ୍ସନ୍ନ୍ ।
ତେନ ଦେଵା ଅଵତୋପ ମାମ୍ । ଇହେଷମୂର୍ଜଂ-ଯଁଶ-ସ୍ସହ ଓଜଃ ସନେଯମ୍ । ଶୃତ-ମ୍ମଯି ଶ୍ରଯତାମ୍ ॥ ଯ-ତ୍ପୃଥିଵୀ-ମଚରତ୍ତତ୍-ପ୍ରଵିଷ୍ଟମ୍ ॥ 66 ॥
ଯେନାସିଞ୍ଚ-ଦ୍ବଲମିନ୍ଦ୍ରେ ପ୍ରଜାପତିଃ ।
ଇଦ-ନ୍ତଚ୍ଛୁକ୍ର-ମ୍ମଧୁ ଵାଜିନୀଵତ୍ ।
ଯେନୋ-ପରିଷ୍ଟାଦଧିନୋ-ନ୍ମହେନ୍ଦ୍ରମ୍ ।
ଦଧି ମା-ନ୍ଧିନୋତୁ ॥
ଅଯଂ-ଵେଁଦଃ ପୃଥିଵୀ-ମନ୍ଵଵିନ୍ଦତ୍ ।
ଗୁହା ସତୀ-ଙ୍ଗହନେ ଗହ୍ଵରେଷୁ ।
ସ ଵିନ୍ଦତୁ ଯଜମାନାଯ ଲୋକମ୍ ।
ଅଚ୍ଛିଦ୍ରଂ-ଯଁଜ୍ଞ-ମ୍ଭୂରିକର୍ମା କରୋତୁ ॥
ଅଯଂ-ଯଁଜ୍ଞ-ସ୍ସମସଦଦ୍ଧଵିଷ୍ମାନ୍ ।
ଋଚା ସାମ୍ନା ଯଜୁଷା ଦେଵତାଭିଃ ॥ 67 ॥
ଇଦ-ନ୍ତଚ୍ଛୁକ୍ର-ମ୍ମଧୁ ଵାଜିନୀଵତ୍ ।
ଯେନୋ-ପରିଷ୍ଟାଦଧିନୋ-ନ୍ମହେନ୍ଦ୍ରମ୍ ।
ଦଧି ମା-ନ୍ଧିନୋତୁ ॥
ଅଯଂ-ଵେଁଦଃ ପୃଥିଵୀ-ମନ୍ଵଵିନ୍ଦତ୍ ।
ଗୁହା ସତୀ-ଙ୍ଗହନେ ଗହ୍ଵରେଷୁ ।
ସ ଵିନ୍ଦତୁ ଯଜମାନାଯ ଲୋକମ୍ ।
ଅଚ୍ଛିଦ୍ରଂ-ଯଁଜ୍ଞ-ମ୍ଭୂରିକର୍ମା କରୋତୁ ॥
ଅଯଂ-ଯଁଜ୍ଞ-ସ୍ସମସଦଦ୍ଧଵିଷ୍ମାନ୍ ।
ଋଚା ସାମ୍ନା ଯଜୁଷା ଦେଵତାଭିଃ ॥ 67 ॥
ତେନ ଲୋକାନ୍-ଥ୍ସୂର୍ଯଵତୋ ଜଯେମ ।
ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ସଖ୍ଯ-ମମୃତତ୍ଵ-ମଶ୍ଯାମ୍ ॥
ଯୋ ନଃ କନୀଯ ଇହ କାମଯାତୈ ।
ଅସ୍ମିନ୍. ଯଜ୍ଞେ ଯଜମାନାଯ ମହ୍ଯମ୍ ।
ଅପ ତମିନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ଭୁଵନାନ୍ନୁଦେତାମ୍ ।
ଅହ-ମ୍ପ୍ରଜାଂ-ଵୀଁରଵତୀଂ-ଵିଁଦେଯ ॥
ଅଗ୍ନେ ଵାଜଜିତ୍ । ଵାଜ-ନ୍ତ୍ଵା ସରିଷ୍ଯନ୍ତମ୍ ।
ଵାଜ-ଞ୍ଜେଷ୍ଯନ୍ତମ୍ । ଵାଜିନଂ-ଵାଁଜଜିତମ୍ ॥ 68 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ସଖ୍ଯ-ମମୃତତ୍ଵ-ମଶ୍ଯାମ୍ ॥
ଯୋ ନଃ କନୀଯ ଇହ କାମଯାତୈ ।
ଅସ୍ମିନ୍. ଯଜ୍ଞେ ଯଜମାନାଯ ମହ୍ଯମ୍ ।
ଅପ ତମିନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ଭୁଵନାନ୍ନୁଦେତାମ୍ ।
ଅହ-ମ୍ପ୍ରଜାଂ-ଵୀଁରଵତୀଂ-ଵିଁଦେଯ ॥
ଅଗ୍ନେ ଵାଜଜିତ୍ । ଵାଜ-ନ୍ତ୍ଵା ସରିଷ୍ଯନ୍ତମ୍ ।
ଵାଜ-ଞ୍ଜେଷ୍ଯନ୍ତମ୍ । ଵାଜିନଂ-ଵାଁଜଜିତମ୍ ॥ 68 ॥
ଵାଜଜିତ୍ଯାଯୈ ସମ୍ମାର୍ଜ୍ମି । ଅଗ୍ନିମନ୍ନା-ଦମନ୍ନାଦ୍ଯାଯ ॥ ଉପହୂତୋ ଦ୍ଯୌଃ ପିତା ।
ଉପ ମା-ନ୍ଦ୍ଯୌଃ ପିତା ହ୍ଵଯତାମ୍ । ଅଗ୍ନି-ରାଗ୍ନୀଦ୍ଧ୍ରାତ୍ । ଆଯୁଷେ ଵର୍ଚସେ । ଜୀଵାତ୍ଵୈ ପୁଣ୍ଯାଯ । ଉପହୂତା ପୃଥିଵୀ ମାତା । ଉପ ମା-ମ୍ମାତା ପୃଥିଵୀ ହ୍ଵଯତାମ୍ । ଅଗ୍ନି-ରାଗ୍ନୀଦ୍ଧ୍ରାତ୍ ॥ 69 ॥
ଉପ ମା-ନ୍ଦ୍ଯୌଃ ପିତା ହ୍ଵଯତାମ୍ । ଅଗ୍ନି-ରାଗ୍ନୀଦ୍ଧ୍ରାତ୍ । ଆଯୁଷେ ଵର୍ଚସେ । ଜୀଵାତ୍ଵୈ ପୁଣ୍ଯାଯ । ଉପହୂତା ପୃଥିଵୀ ମାତା । ଉପ ମା-ମ୍ମାତା ପୃଥିଵୀ ହ୍ଵଯତାମ୍ । ଅଗ୍ନି-ରାଗ୍ନୀଦ୍ଧ୍ରାତ୍ ॥ 69 ॥
ଆଯୁଷେ ଵର୍ଚସେ । ଜୀଵାତ୍ଵୈ ପୁଣ୍ଯାଯ ॥
ମନୋ ଜ୍ଯୋତି ର୍ଜୁଷତାମାଜ୍ଯମ୍ ।
ଵିଚ୍ଛିନ୍ନଂ-ଯଁଜ୍ଞଗ୍ଂ ସମିମ-ନ୍ଦଧାତୁ । ବୃହସ୍ପତି-ସ୍ତନୁତାମିମ-ନ୍ନଃ ।
ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ଇହ ମାଦଯନ୍ତାମ୍ ॥
ଯ-ନ୍ତେ ଅଗ୍ନ ଆଵୃଶ୍ଚାମି । ଅହଂ-ଵାଁ କ୍ଷିପିତଶ୍ଚରନ୍ନ୍ । ପ୍ରଜା-ଞ୍ଚ ତସ୍ଯ ମୂଲ-ଞ୍ଚ ।
ନୀଚୈର୍ଦେଵା ନିଵୃଶ୍ଚତ ॥ 70 ॥
ମନୋ ଜ୍ଯୋତି ର୍ଜୁଷତାମାଜ୍ଯମ୍ ।
ଵିଚ୍ଛିନ୍ନଂ-ଯଁଜ୍ଞଗ୍ଂ ସମିମ-ନ୍ଦଧାତୁ । ବୃହସ୍ପତି-ସ୍ତନୁତାମିମ-ନ୍ନଃ ।
ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ଇହ ମାଦଯନ୍ତାମ୍ ॥
ଯ-ନ୍ତେ ଅଗ୍ନ ଆଵୃଶ୍ଚାମି । ଅହଂ-ଵାଁ କ୍ଷିପିତଶ୍ଚରନ୍ନ୍ । ପ୍ରଜା-ଞ୍ଚ ତସ୍ଯ ମୂଲ-ଞ୍ଚ ।
ନୀଚୈର୍ଦେଵା ନିଵୃଶ୍ଚତ ॥ 70 ॥
ଅଗ୍ନେ ଯୋ ନୋ-ଽଭିଦାସତି । ସମାନୋ ଯଶ୍ଚ ନିଷ୍ଟ୍ଯଃ । ଇଦ୍ଧ୍ମସ୍ଯେଵ ପ୍ରକ୍ଷାଯତଃ ।
ମା ତସ୍ଯୋଚ୍ଛେଷି କିଞ୍ଚନ । ଯୋ ମା-ନ୍ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ଜାତଵେଦଃ । ଯ-ଞ୍ଚାହ-ନ୍ଦ୍ଵେଷ୍ମି ଯଶ୍ଚ ମାମ୍ । ସର୍ଵାଗ୍ସ୍ତାନଗ୍ନେ ସନ୍ଦହ ।
ଯାଗ୍ଶ୍ଚାହ-ନ୍ଦ୍ଵେଷ୍ମି ଯେ ଚ ମାମ୍ ॥ ଅଗ୍ନେ ଵାଜଜିତ୍ ।
ଵାଜ-ନ୍ତ୍ଵା ସସୃଵାଗ୍ଂସମ୍ ॥ 71 ॥
ମା ତସ୍ଯୋଚ୍ଛେଷି କିଞ୍ଚନ । ଯୋ ମା-ନ୍ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ଜାତଵେଦଃ । ଯ-ଞ୍ଚାହ-ନ୍ଦ୍ଵେଷ୍ମି ଯଶ୍ଚ ମାମ୍ । ସର୍ଵାଗ୍ସ୍ତାନଗ୍ନେ ସନ୍ଦହ ।
ଯାଗ୍ଶ୍ଚାହ-ନ୍ଦ୍ଵେଷ୍ମି ଯେ ଚ ମାମ୍ ॥ ଅଗ୍ନେ ଵାଜଜିତ୍ ।
ଵାଜ-ନ୍ତ୍ଵା ସସୃଵାଗ୍ଂସମ୍ ॥ 71 ॥
ଵାଜ-ଞ୍ଜିଗିଵାଗ୍ଂସମ୍ । ଵାଜିନଂ-ଵାଁଜଜିତମ୍ । ଵାଜଜିତ୍ଯାଯୈ ସମ୍ମାର୍ଜ୍ମି । ଅଗ୍ନି-ମନ୍ନାଦ-ମନ୍ନାଦ୍ଯାଯ ॥ ଵେଦି ର୍ବରଃଇ-ଶ୍ଶୃତଗ୍ଂ ହଵିଃ ।
ଇଦ୍ଧ୍ମଃ ପରିଧଯ-ସ୍ସ୍ରୁଚଃ । ଆଜ୍ଯଂ-ଯଁଜ୍ଞ ଋଚୋ ଯଜୁଃ । ଯାଜ୍ଯାଶ୍ଚ ଵଷଟ୍କାରାଃ । ସ-ମ୍ମେ ସନ୍ନତଯୋ ନମନ୍ତାମ୍ ।
ଇଦ୍ଧ୍ମସଂ-ନହନେ ହୁତେ ॥ 72 ॥
ଇଦ୍ଧ୍ମଃ ପରିଧଯ-ସ୍ସ୍ରୁଚଃ । ଆଜ୍ଯଂ-ଯଁଜ୍ଞ ଋଚୋ ଯଜୁଃ । ଯାଜ୍ଯାଶ୍ଚ ଵଷଟ୍କାରାଃ । ସ-ମ୍ମେ ସନ୍ନତଯୋ ନମନ୍ତାମ୍ ।
ଇଦ୍ଧ୍ମସଂ-ନହନେ ହୁତେ ॥ 72 ॥
ଦିଵଃ ଖୀଲୋ-ଽଵତତଃ । ପୃଥିଵ୍ଯା ଅଦ୍ଧ୍ଯୁତ୍ଥିତଃ । ତେନା ସହସ୍ରକାଣ୍ଡେନ । ଦ୍ଵିଷନ୍ତଗ୍ଂ ଶୋଚଯାମସି । ଦ୍ଵିଷନ୍ମେ ବହୁ ଶୋଚତୁ ।
ଓଷଧେ ମୋ ଅହଗ୍ଂ ଶୁଚମ୍ ॥ ଯଜ୍ଞ ନମସ୍ତେ ଯଜ୍ଞ । ନମୋ ନମଶ୍ଚ ତେ ଯଜ୍ଞ । ଶିଵେନ ମେ ସନ୍ତିଷ୍ଠସ୍ଵ । ସ୍ଯୋନେନ ମେ ସନ୍ତିଷ୍ଠସ୍ଵ ॥ 73 ॥
ଓଷଧେ ମୋ ଅହଗ୍ଂ ଶୁଚମ୍ ॥ ଯଜ୍ଞ ନମସ୍ତେ ଯଜ୍ଞ । ନମୋ ନମଶ୍ଚ ତେ ଯଜ୍ଞ । ଶିଵେନ ମେ ସନ୍ତିଷ୍ଠସ୍ଵ । ସ୍ଯୋନେନ ମେ ସନ୍ତିଷ୍ଠସ୍ଵ ॥ 73 ॥
ସୁଭୂତେନ ମେ ସନ୍ତିଷ୍ଠସ୍ଵ । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସେନ ମେ ସନ୍ତିଷ୍ଠସ୍ଵ ।
ଯଜ୍ଞସ୍ଯର୍ଧିମନୁ ସନ୍ତିଷ୍ଠସ୍ଵ । ଉପ ତେ ଯଜ୍ଞ ନମଃ । ଉପ ତେ ନମଃ ।
ଉପ ତେ ନମଃ ॥ ତ୍ରିଷ୍ଫଲୀ କ୍ରିଯମାଣାନାମ୍ । ଯୋ ନ୍ଯଙ୍ଗୋ ଅଵଶିଷ୍ଯତେ ।
ରକ୍ଷସା-ମ୍ଭାଗଧେଯମ୍ । ଆପସ୍ତ-ତ୍ପ୍ରଵହତାଦିତଃ ॥ 74 ॥
ଯଜ୍ଞସ୍ଯର୍ଧିମନୁ ସନ୍ତିଷ୍ଠସ୍ଵ । ଉପ ତେ ଯଜ୍ଞ ନମଃ । ଉପ ତେ ନମଃ ।
ଉପ ତେ ନମଃ ॥ ତ୍ରିଷ୍ଫଲୀ କ୍ରିଯମାଣାନାମ୍ । ଯୋ ନ୍ଯଙ୍ଗୋ ଅଵଶିଷ୍ଯତେ ।
ରକ୍ଷସା-ମ୍ଭାଗଧେଯମ୍ । ଆପସ୍ତ-ତ୍ପ୍ରଵହତାଦିତଃ ॥ 74 ॥
ଉଲୂଖଲେ ମୁସଲେ ଯଚ୍ଚ ଶୂର୍ପେ ।
ଆଶିଶ୍ଲେଷ ଦୃଷଦି ଯତ୍କପାଲେ ।
ଅଵପ୍ରୁଷୋ ଵିପ୍ରୁଷ-ସ୍ସଂଯଁଜାମି ।
ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ହଵିରିଦ-ଞ୍ଜୁଷନ୍ତାମ୍ ।
ଯଜ୍ଞେ ଯା ଵିପ୍ରୁଷ-ସ୍ସନ୍ତି ବହ୍ଵୀଃ ।
ଅଗ୍ନୌ ତା-ସ୍ସର୍ଵା-ସ୍ସ୍ଵିଷ୍ଟା-ସ୍ସୁହୁତା ଜୁହୋମି ॥ ଉଦ୍ଯନ୍ନଦ୍ଯ ମିତ୍ରମହଃ ।
ସପତ୍ନାନ୍ମେ ଅନୀନଶଃ । ଦିଵୈନାନ୍. ଵିଦ୍ଯୁତା ଜହି ।
ନିମ୍ରୋଚନ୍ନଧରାନ୍ କୃଧି ॥ 75 ॥
ଆଶିଶ୍ଲେଷ ଦୃଷଦି ଯତ୍କପାଲେ ।
ଅଵପ୍ରୁଷୋ ଵିପ୍ରୁଷ-ସ୍ସଂଯଁଜାମି ।
ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ହଵିରିଦ-ଞ୍ଜୁଷନ୍ତାମ୍ ।
ଯଜ୍ଞେ ଯା ଵିପ୍ରୁଷ-ସ୍ସନ୍ତି ବହ୍ଵୀଃ ।
ଅଗ୍ନୌ ତା-ସ୍ସର୍ଵା-ସ୍ସ୍ଵିଷ୍ଟା-ସ୍ସୁହୁତା ଜୁହୋମି ॥ ଉଦ୍ଯନ୍ନଦ୍ଯ ମିତ୍ରମହଃ ।
ସପତ୍ନାନ୍ମେ ଅନୀନଶଃ । ଦିଵୈନାନ୍. ଵିଦ୍ଯୁତା ଜହି ।
ନିମ୍ରୋଚନ୍ନଧରାନ୍ କୃଧି ॥ 75 ॥
ଉଦ୍ଯନ୍ନଦ୍ଯ ଵି ନୋ ଭଜ । ପିତା ପୁତ୍ରେଭ୍ଯୋ ଯଥା । ଦୀର୍ଘାଯୁତ୍ଵସ୍ଯ ହେଶିଷେ । ତସ୍ଯ ନୋ ଦେହି ସୂର୍ଯ ॥ ଉଦ୍ଯନ୍ନଦ୍ଯ ମିତ୍ରମହଃ । ଆରୋହନ୍ନୁତ୍ତରା-ନ୍ଦିଵମ୍ । ହୃଦ୍ରୋଗ-ମ୍ମମ ସୂର୍ଯ । ହରିମାଣ-ଞ୍ଚ ନାଶଯ ॥ ଶୁକେଷୁ ମେ ହରିମାଣମ୍ ।
ରୋପଣାକାସୁ ଦଦ୍ଧ୍ମସି ॥ 76 ॥
ରୋପଣାକାସୁ ଦଦ୍ଧ୍ମସି ॥ 76 ॥
ଅଥୋ ହାରିଦ୍ରଵେଷୁ ମେ । ହରିମାଣ-ନ୍ନିଦଦ୍ଧ୍ମସି ॥ ଉଦଗାଦଯ-ମାଦିତ୍ଯଃ ।
ଵିଶ୍ଵେନ ସହସା ସହ । ଦ୍ଵିଷନ୍ତ-ମ୍ମମ ରନ୍ଧଯନ୍ନ୍ । ମୋ ଅହ-ନ୍ଦ୍ଵିଷତୋ ରଧମ୍ ॥
ଯୋ ନ-ଶ୍ଶପାଦଶପତଃ । ଯଶ୍ଚ ନ-ଶ୍ଶପତ-ଶ୍ଶପାତ୍ । ଉଷାଶ୍ଚ ତସ୍ମୈ ନିମ୍ରୁକ୍ଚ । ସର୍ଵ-ମ୍ପାପଗ୍ଂ ସମୂହତାମ୍ ॥ 77 ॥
ଵିଶ୍ଵେନ ସହସା ସହ । ଦ୍ଵିଷନ୍ତ-ମ୍ମମ ରନ୍ଧଯନ୍ନ୍ । ମୋ ଅହ-ନ୍ଦ୍ଵିଷତୋ ରଧମ୍ ॥
ଯୋ ନ-ଶ୍ଶପାଦଶପତଃ । ଯଶ୍ଚ ନ-ଶ୍ଶପତ-ଶ୍ଶପାତ୍ । ଉଷାଶ୍ଚ ତସ୍ମୈ ନିମ୍ରୁକ୍ଚ । ସର୍ଵ-ମ୍ପାପଗ୍ଂ ସମୂହତାମ୍ ॥ 77 ॥
ଯୋ ନଃ ସପତ୍ନୋ ଯୋ ରଣଃ । ମର୍ତୋ-ଽଭିଦାସତି ଦେଵାଃ। ଇଦ୍ଧ୍ମସ୍ଯେଵ ପ୍ରକ୍ଷାଯତଃ ।
ମା ତସ୍ଯୋଚ୍ଛେଷି କିଞ୍ଚନ ॥ ଅଵସୃଷ୍ଟଃ ପରାପତ । ଶରୋ ବ୍ରହ୍ମସଗ୍ଂଶିତଃ ।
ଗଚ୍ଛା-ଽମିତ୍ରା-ନ୍ପ୍ରଵିଶ । ମୈଷା-ଙ୍କଞ୍ଚନୋଚ୍ଛିଷଃ ॥ 78 ॥
ମା ତସ୍ଯୋଚ୍ଛେଷି କିଞ୍ଚନ ॥ ଅଵସୃଷ୍ଟଃ ପରାପତ । ଶରୋ ବ୍ରହ୍ମସଗ୍ଂଶିତଃ ।
ଗଚ୍ଛା-ଽମିତ୍ରା-ନ୍ପ୍ରଵିଶ । ମୈଷା-ଙ୍କଞ୍ଚନୋଚ୍ଛିଷଃ ॥ 78 ॥
(ପତିଃ - ପ୍ରଜାପତଯେ - ତପସ୍ଵୀ - ଵାଚା - ସୌଭଗାଯ - ପଶୂନ୍ମେ ପିନ୍ଵସ୍ଵ - ଦୁର୍ମରାଯୁଂ - ଦେଵଯାନା - ନଗ୍ନେ - ଽନ୍ତରିକ୍ଷେ-ଽହମୁତ୍ତରୋ ଭୂଯାସଂ -ପ୍ରଜାପତିରସି ସର୍ଵତଃ ଶ୍ରିତଃ - ପ୍ରଵିଷ୍ଟଂ - ଦେଵତାଭି--ର୍ ଵାଜଜିତଂ -
ପୃଥିଵୀ ହ୍ଵଯତାମଗ୍ନିରାଗ୍ନୀଦ୍ଧ୍ରା-ଦ୍- ଵୃଶ୍ଚତ - ସସୃଵାଗ୍ଂସଗ୍ଂ - ହୁତେ - ସ୍ଯୋନେନ ମେ ସମ୍ତିଷ୍ଠସ୍ଵେ - ତଃ - କୃଧି- ଦଧ୍ମ - ସ୍ଯୂହତା - +ମଷ୍ଟୌ ଚ) (ଅ. 6)
ଅନୁଵାକଂ 7 - ସୋମାଙ୍ଗ.ଭୂତେଷୁ ମନ୍ତ୍ରେଷୁ-ଦୀକ୍ଷାମାରଭ୍ଯାଗ୍ନୀଷୋମଯି ପଶୁପର୍ଯନ୍ତେ ପ୍ରଯୋଗେ ଶେଷଭୂତା ମନ୍ତ୍ରାଃ
ସକ୍ଷେଦ-ମ୍ପଶ୍ଯ । ଵିଧର୍ତରିଦ-ମ୍ପଶ୍ଯ । ନାକେଦ-ମ୍ପଶ୍ଯ । ରମତିଃ ପନିଷ୍ଠା ।
ଋତଂ-ଵଁର୍ଷିଷ୍ଠମ୍ । ଅମୃତା ଯାନ୍ଯାହୁଃ । ସୂର୍ଯୋ ଵରିଷ୍ଠୋ ଅକ୍ଷଭିର୍ଵିଭାତି ।
ଅନ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଦେଵପୁତ୍ରେ ॥ ଦୀକ୍ଷା-ଽସି ତପସୋ ଯୋନିଃ । ତପୋ-ଽସି ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଯୋନିଃ ॥ 79 ॥
ପୃଥିଵୀ ହ୍ଵଯତାମଗ୍ନିରାଗ୍ନୀଦ୍ଧ୍ରା-ଦ୍- ଵୃଶ୍ଚତ - ସସୃଵାଗ୍ଂସଗ୍ଂ - ହୁତେ - ସ୍ଯୋନେନ ମେ ସମ୍ତିଷ୍ଠସ୍ଵେ - ତଃ - କୃଧି- ଦଧ୍ମ - ସ୍ଯୂହତା - +ମଷ୍ଟୌ ଚ) (ଅ. 6)
ଅନୁଵାକଂ 7 - ସୋମାଙ୍ଗ.ଭୂତେଷୁ ମନ୍ତ୍ରେଷୁ-ଦୀକ୍ଷାମାରଭ୍ଯାଗ୍ନୀଷୋମଯି ପଶୁପର୍ଯନ୍ତେ ପ୍ରଯୋଗେ ଶେଷଭୂତା ମନ୍ତ୍ରାଃ
ସକ୍ଷେଦ-ମ୍ପଶ୍ଯ । ଵିଧର୍ତରିଦ-ମ୍ପଶ୍ଯ । ନାକେଦ-ମ୍ପଶ୍ଯ । ରମତିଃ ପନିଷ୍ଠା ।
ଋତଂ-ଵଁର୍ଷିଷ୍ଠମ୍ । ଅମୃତା ଯାନ୍ଯାହୁଃ । ସୂର୍ଯୋ ଵରିଷ୍ଠୋ ଅକ୍ଷଭିର୍ଵିଭାତି ।
ଅନ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଦେଵପୁତ୍ରେ ॥ ଦୀକ୍ଷା-ଽସି ତପସୋ ଯୋନିଃ । ତପୋ-ଽସି ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଯୋନିଃ ॥ 79 ॥
ବ୍ରହ୍ମାସି କ୍ଷତ୍ରସ୍ଯ ଯୋନିଃ । କ୍ଷତ୍ରମସ୍ଯୃତସ୍ଯ ଯୋନିଃ ।
ଋତମସି ଭୂରାରଭେ । ଶ୍ରଦ୍ଧା-ମ୍ମନସା । ଦୀକ୍ଷା-ନ୍ତପସା । ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭୁଵନସ୍ଯାଧିପତ୍ନୀମ୍ । ସର୍ଵେ କାମା ଯଜମାନସ୍ଯ ସନ୍ତୁ ॥
ଵାତ-ମ୍ପ୍ରାଣ-ମ୍ମନସା-ଽନ୍ଵାରଭାମହେ । ପ୍ରଜାପତିଂ-ଯୋଁ ଭୁଵନସ୍ଯ ଗୋପାଃ ।
ସ ନୋ ମୃତ୍ଯୋସ୍ତ୍ରାଯତା-ମ୍ପାତ୍ଵଗ୍ଂହସଃ ॥ 80 ॥
ଋତମସି ଭୂରାରଭେ । ଶ୍ରଦ୍ଧା-ମ୍ମନସା । ଦୀକ୍ଷା-ନ୍ତପସା । ଵିଶ୍ଵସ୍ଯ ଭୁଵନସ୍ଯାଧିପତ୍ନୀମ୍ । ସର୍ଵେ କାମା ଯଜମାନସ୍ଯ ସନ୍ତୁ ॥
ଵାତ-ମ୍ପ୍ରାଣ-ମ୍ମନସା-ଽନ୍ଵାରଭାମହେ । ପ୍ରଜାପତିଂ-ଯୋଁ ଭୁଵନସ୍ଯ ଗୋପାଃ ।
ସ ନୋ ମୃତ୍ଯୋସ୍ତ୍ରାଯତା-ମ୍ପାତ୍ଵଗ୍ଂହସଃ ॥ 80 ॥
ଜ୍ଯୋଗ୍ଜୀଵା ଜରାମଶୀମହି ॥ ଇନ୍ଦ୍ର ଶାକ୍ଵର ଗାଯତ୍ରୀ-ମ୍ପ୍ରପଦ୍ଯେ । ତା-ନ୍ତେ ଯୁନଜ୍ମି । ଇନ୍ଦ୍ର ଶାକ୍ଵର ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭ-ମ୍ପ୍ରପଦ୍ଯେ । ତା-ନ୍ତେ ଯୁନଜ୍ମି ।
ଇନ୍ଦ୍ର ଶାକ୍ଵର ଜଗତୀ-ମ୍ପ୍ରପଦ୍ଯେ । ତା-ନ୍ତେ ଯୁନଜ୍ମି ।
ଇନ୍ଦ୍ର ଶାକ୍ଵରାନୁଷ୍ଟୁଭ-ମ୍ପ୍ରପଦ୍ଯେ । ତା-ନ୍ତେ ଯୁନଜ୍ମି । ଇନ୍ଦ୍ର ଶାକ୍ଵର ପଙ୍କ୍ତି-ମ୍ପ୍ରପଦ୍ଯେ ॥ 81 ॥
ଇନ୍ଦ୍ର ଶାକ୍ଵର ଜଗତୀ-ମ୍ପ୍ରପଦ୍ଯେ । ତା-ନ୍ତେ ଯୁନଜ୍ମି ।
ଇନ୍ଦ୍ର ଶାକ୍ଵରାନୁଷ୍ଟୁଭ-ମ୍ପ୍ରପଦ୍ଯେ । ତା-ନ୍ତେ ଯୁନଜ୍ମି । ଇନ୍ଦ୍ର ଶାକ୍ଵର ପଙ୍କ୍ତି-ମ୍ପ୍ରପଦ୍ଯେ ॥ 81 ॥
ତା-ନ୍ତେ ଯୁନଜ୍ମି ॥ ଆ-ଽହ-ନ୍ଦୀକ୍ଷାମରୁହ-ମୃତସ୍ଯ ପତ୍ନୀମ୍ । ଗାଯତ୍ରେଣ ଛନ୍ଦସା ବ୍ରହ୍ମଣା ଚ । ଋତଗ୍ଂ ସତ୍ଯେ-ଽଧାଯି । ସତ୍ଯମୃତେ-ଽଧାଯି ।
ଋତ-ଞ୍ଚ ମେ ସତ୍ଯ-ଞ୍ଚାଭୂତାମ୍ । ଜ୍ଯୋତିରଭୂଵଗ୍ଂ ସୁଵରଗମମ୍ ।
ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ନ୍ନାକସ୍ଯ ପୃଷ୍ଠମ୍ । ବ୍ରଦ୍ଧ୍ନସ୍ଯ ଵିଷ୍ଟପମଗମମ୍ ॥
ପୃଥିଵୀ ଦୀକ୍ଷା ॥ 82 ॥
ଋତ-ଞ୍ଚ ମେ ସତ୍ଯ-ଞ୍ଚାଭୂତାମ୍ । ଜ୍ଯୋତିରଭୂଵଗ୍ଂ ସୁଵରଗମମ୍ ।
ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ନ୍ନାକସ୍ଯ ପୃଷ୍ଠମ୍ । ବ୍ରଦ୍ଧ୍ନସ୍ଯ ଵିଷ୍ଟପମଗମମ୍ ॥
ପୃଥିଵୀ ଦୀକ୍ଷା ॥ 82 ॥
ତଯା-ଽଗ୍ନି ର୍ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ । ଯଯା-ଽଗ୍ନି ର୍ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ । ତଯା ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷଯାମି । ଅନ୍ତରିକ୍ଷ-ନ୍ଦୀକ୍ଷା ।
ତଯା ଵାଯୁ ର୍ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ ।
ଯଯା ଵାଯୁ ର୍ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ ।
ତଯା ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷଯାମି । ଦ୍ଯୌ ର୍ଦୀକ୍ଷା ।
ତଯା-ଽଽଦିତ୍ଯୋ ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ ।
ଯଯା-ଽଽଦିତ୍ଯୋ ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ ॥ 83 ॥
ତଯା ଵାଯୁ ର୍ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ ।
ଯଯା ଵାଯୁ ର୍ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ ।
ତଯା ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷଯାମି । ଦ୍ଯୌ ର୍ଦୀକ୍ଷା ।
ତଯା-ଽଽଦିତ୍ଯୋ ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ ।
ଯଯା-ଽଽଦିତ୍ଯୋ ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ ॥ 83 ॥
ତଯା ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷଯାମି । ଦିଶୋ ଦୀକ୍ଷା ।
ତଯା ଚନ୍ଦ୍ରମା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ ।
ଯଯା ଚନ୍ଦ୍ରମା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ ।
ତଯା ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷଯାମି ।
ଆପୋ ଦୀକ୍ଷା । ତଯା ଵରୁଣୋ ରାଜା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ । ଯଯା ଵରୁଣୋ ରାଜା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ । ତଯା ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷଯାମି ।
ଓଷଧଯୋ ଦୀକ୍ଷା ॥ 84 ॥
ତଯା ଚନ୍ଦ୍ରମା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ ।
ଯଯା ଚନ୍ଦ୍ରମା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ ।
ତଯା ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷଯାମି ।
ଆପୋ ଦୀକ୍ଷା । ତଯା ଵରୁଣୋ ରାଜା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ । ଯଯା ଵରୁଣୋ ରାଜା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ । ତଯା ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷଯାମି ।
ଓଷଧଯୋ ଦୀକ୍ଷା ॥ 84 ॥
ତଯା ସୋମୋ ରାଜା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ। ଯଯା ସୋମୋ ରାଜା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ ।
ତଯା ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷଯାମି । ଵାଗ୍ ଦୀକ୍ଷା ।
ତଯା ପ୍ରାଣୋ ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ ।
ଯଯା ପ୍ରାଣୋ ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ ।
ତଯା ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷଯାମି । ପୃଥିଵୀ ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷତାମ୍ ।
ଅନ୍ତରିକ୍ଷ-ନ୍ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷତାମ୍ ।
ଦ୍ଯୌସ୍ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷତାମ୍ ॥ 85 ॥
ତଯା ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷଯାମି । ଵାଗ୍ ଦୀକ୍ଷା ।
ତଯା ପ୍ରାଣୋ ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ ।
ଯଯା ପ୍ରାଣୋ ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତଃ ।
ତଯା ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷଯାମି । ପୃଥିଵୀ ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷତାମ୍ ।
ଅନ୍ତରିକ୍ଷ-ନ୍ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷତାମ୍ ।
ଦ୍ଯୌସ୍ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷତାମ୍ ॥ 85 ॥
ଦିଶସ୍ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷନ୍ତାମ୍ । ଆପସ୍ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷନ୍ତାମ୍ ।
ଓଷଧଯସ୍ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷନ୍ତାମ୍ । ଵାକ୍ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷତାମ୍ ।
ଋଚସ୍ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷନ୍ତାମ୍ । ସାମାନି ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷନ୍ତାମ୍ ।
ଯଜୂଗ୍ଂଷି ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷନ୍ତାମ୍ । ଅହଶ୍ଚ ରାତ୍ରିଶ୍ଚ । କୃଷିଶ୍ଚ ଵୃଷ୍ଟିଶ୍ଚ । ତ୍ଵିଷିଶ୍ଚା-ପଚିତିଶ୍ଚ ॥ 86 ॥
ଓଷଧଯସ୍ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷନ୍ତାମ୍ । ଵାକ୍ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷତାମ୍ ।
ଋଚସ୍ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷନ୍ତାମ୍ । ସାମାନି ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷନ୍ତାମ୍ ।
ଯଜୂଗ୍ଂଷି ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷନ୍ତାମ୍ । ଅହଶ୍ଚ ରାତ୍ରିଶ୍ଚ । କୃଷିଶ୍ଚ ଵୃଷ୍ଟିଶ୍ଚ । ତ୍ଵିଷିଶ୍ଚା-ପଚିତିଶ୍ଚ ॥ 86 ॥
ଆପଶ୍ଚୌଷଧଯଶ୍ଚ । ଊର୍କ୍ଚ ସୂନୃତା ଚ । ତାସ୍ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷନ୍ତାମ୍ ॥
ସ୍ଵେ ଦକ୍ଷେ ଦକ୍ଷପିତେହ ସୀଦ । ଦେଵାନାଗ୍ଂ ସୁମ୍ନୋ ମହତେ ରଣାଯ । ସ୍ଵାସସ୍ଥ-ସ୍ତନୁଵା ସଂଵିଁଶସ୍ଵ । ପିତେଵୈଧି ସୂନଵ ଆ ସୁଶେଵଃ ।
ଶିଵୋ ମା ଶିଵମାଵିଶ । ସତ୍ଯ-ମ୍ମ ଆତ୍ମା । ଶ୍ରଦ୍ଧା ମେ ଽକ୍ଷିତିଃ ॥ 87 ॥
ସ୍ଵେ ଦକ୍ଷେ ଦକ୍ଷପିତେହ ସୀଦ । ଦେଵାନାଗ୍ଂ ସୁମ୍ନୋ ମହତେ ରଣାଯ । ସ୍ଵାସସ୍ଥ-ସ୍ତନୁଵା ସଂଵିଁଶସ୍ଵ । ପିତେଵୈଧି ସୂନଵ ଆ ସୁଶେଵଃ ।
ଶିଵୋ ମା ଶିଵମାଵିଶ । ସତ୍ଯ-ମ୍ମ ଆତ୍ମା । ଶ୍ରଦ୍ଧା ମେ ଽକ୍ଷିତିଃ ॥ 87 ॥
ତପୋ ମେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା । ସଵିତୃ-ପ୍ରସୂତା ମା ଦିଶୋ ଦୀକ୍ଷଯନ୍ତୁ । ସତ୍ଯମସ୍ମି ॥ ଅହ-ନ୍ତ୍ଵଦସ୍ମି ମଦସି ତ୍ଵମେତତ୍ । ମମାସି ଯୋନିସ୍ତଵ ଯୋନିରସ୍ମି । ମମୈଵ ସନ୍ଵହ ହଵ୍ଯାନ୍ଯଗ୍ନେ ।
ପୁତ୍ରଃ ପିତ୍ରେ ଲୋକକୃ-ଜ୍ଜାତଵେଦଃ ॥
ଆଜୁହ୍ଵାନ-ସ୍ସୁପ୍ରତୀକଃ ପୁରସ୍ତାତ୍ ।
ଅଗ୍ନେ ସ୍ଵାଂ-ଯୋଁନିମାସୀଦ ସାଦ୍ଧ୍ଯା ।
ଅସ୍ମିନ୍-ଥ୍ସଧସ୍ଥେ ଅଦ୍ଧ୍ଯୁତ୍ତରସ୍ମିନ୍ନ୍ ॥ 88 ॥
ପୁତ୍ରଃ ପିତ୍ରେ ଲୋକକୃ-ଜ୍ଜାତଵେଦଃ ॥
ଆଜୁହ୍ଵାନ-ସ୍ସୁପ୍ରତୀକଃ ପୁରସ୍ତାତ୍ ।
ଅଗ୍ନେ ସ୍ଵାଂ-ଯୋଁନିମାସୀଦ ସାଦ୍ଧ୍ଯା ।
ଅସ୍ମିନ୍-ଥ୍ସଧସ୍ଥେ ଅଦ୍ଧ୍ଯୁତ୍ତରସ୍ମିନ୍ନ୍ ॥ 88 ॥
ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ଯଜମାନଶ୍ଚ ସୀଦତ ॥
ଏକମିଷେ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ଽନ୍ଵେତୁ ।
ଦ୍ଵେ ଊର୍ଜେ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ଽନ୍ଵେତୁ ।
ତ୍ରୀଣି ଵ୍ରତାଯ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ଽନ୍ଵେତୁ ।
ଚତ୍ଵାରି ମାଯୋ ଭଵାଯ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ଽନ୍ଵେତୁ ।
ପଞ୍ଚ ପଶୁଭ୍ଯୋ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ଽନ୍ଵେତୁ । ଷଡ୍ରାଯସ୍ପୋଷାଯ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ଽନ୍ଵେତୁ ।
ସପ୍ତ ସପ୍ତଭ୍ଯୋ ହୋତ୍ରାଭ୍ଯୋ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ଽନ୍ଵେତୁ ॥
ସଖାଯ-ସ୍ସପ୍ତପଦା ଅଭୂମ । ସଖ୍ଯ-ନ୍ତେ ଗମେଯମ୍ ॥ 89 ॥
ଏକମିଷେ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ଽନ୍ଵେତୁ ।
ଦ୍ଵେ ଊର୍ଜେ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ଽନ୍ଵେତୁ ।
ତ୍ରୀଣି ଵ୍ରତାଯ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ଽନ୍ଵେତୁ ।
ଚତ୍ଵାରି ମାଯୋ ଭଵାଯ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ଽନ୍ଵେତୁ ।
ପଞ୍ଚ ପଶୁଭ୍ଯୋ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ଽନ୍ଵେତୁ । ଷଡ୍ରାଯସ୍ପୋଷାଯ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ଽନ୍ଵେତୁ ।
ସପ୍ତ ସପ୍ତଭ୍ଯୋ ହୋତ୍ରାଭ୍ଯୋ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ଵା-ଽନ୍ଵେତୁ ॥
ସଖାଯ-ସ୍ସପ୍ତପଦା ଅଭୂମ । ସଖ୍ଯ-ନ୍ତେ ଗମେଯମ୍ ॥ 89 ॥
ସଖ୍ଯାତ୍ତେ ମା ଯୋଷମ୍ । ସଖ୍ଯାନ୍ମେ ମା ଯୋଷ୍ଠାଃ ॥ ସା-ଽସି ସୁବ୍ରହ୍ମଣ୍ଯେ ।
ତସ୍ଯାସ୍ତେ ପୃଥିଵୀ ପାଦଃ । ସା-ଽସି ସୁବ୍ରହ୍ମଣ୍ଯେ । ତସ୍ଯାସ୍ତେ-ଽନ୍ତରିକ୍ଷ-ମ୍ପାଦଃ ।
ସା-ଽସି ସୁବ୍ରହ୍ମଣ୍ଯେ । ତସ୍ଯାସ୍ତେ ଦ୍ଯୌଃ ପାଦଃ । ସା-ଽସି ସୁବ୍ରହ୍ମଣ୍ଯେ । ତସ୍ଯାସ୍ତେ ଦିଶଃ ପାଦଃ ॥ 90 ॥
ତସ୍ଯାସ୍ତେ ପୃଥିଵୀ ପାଦଃ । ସା-ଽସି ସୁବ୍ରହ୍ମଣ୍ଯେ । ତସ୍ଯାସ୍ତେ-ଽନ୍ତରିକ୍ଷ-ମ୍ପାଦଃ ।
ସା-ଽସି ସୁବ୍ରହ୍ମଣ୍ଯେ । ତସ୍ଯାସ୍ତେ ଦ୍ଯୌଃ ପାଦଃ । ସା-ଽସି ସୁବ୍ରହ୍ମଣ୍ଯେ । ତସ୍ଯାସ୍ତେ ଦିଶଃ ପାଦଃ ॥ 90 ॥
ପରୋ ରଜାସ୍ତେ ପଞ୍ଚମଃ ପାଦଃ । ସା ନ ଇଷମୂର୍ଜ-ନ୍ଧୁକ୍ଷ୍ଵ । ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସ-ମନ୍ନାଦ୍ଯମ୍ ॥ ଵିମିମେ ତ୍ଵା ପଯସ୍ଵତୀମ୍ । ଦେଵାନା-ନ୍ଧେନୁଗ୍ଂ ସୁଦୁଘା-ମନପ-ସ୍ଫୁରନ୍ତୀମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ର-ସ୍ସୋମ-ମ୍ପିବତୁ ।
କ୍ଷେମୋ ଅସ୍ତୁ ନଃ ॥ ଇମା-ନ୍ନରାଃ କୃଣୁତ ଵେଦିମେତ୍ଯ । ଵସୁମତୀଗ୍ଂ ରୁଦ୍ରଵତୀ-ମାଦିତ୍ଯଵତୀମ୍ ॥ 91 ॥
କ୍ଷେମୋ ଅସ୍ତୁ ନଃ ॥ ଇମା-ନ୍ନରାଃ କୃଣୁତ ଵେଦିମେତ୍ଯ । ଵସୁମତୀଗ୍ଂ ରୁଦ୍ରଵତୀ-ମାଦିତ୍ଯଵତୀମ୍ ॥ 91 ॥
ଵର୍ଷ୍ମନ୍ଦିଵଃ । ନାଭା ପୃଥିଵ୍ଯାଃ ।
ଯଥା-ଽଯଂ-ଯଁଜମାନୋ ନ ରିଷ୍ଯେତ୍ ।
ଦେଵସ୍ଯ ସଵିତୁ-ସ୍ସଵେ ॥
ଚତୁଃ ଶିଖଣ୍ଡା ଯୁଵତି-ସ୍ସୁପେଶାଃ ।
ଘୃତପ୍ରତୀକା ଭୁଵନସ୍ଯ ମଦ୍ଧ୍ଯେ ।
ତସ୍ଯାଗ୍ଂ ସୁପର୍ଣାଵଧି ଯୌ ନିଵିଷ୍ଟୌ ।
ତଯୋ ର୍ଦେଵାନାମଧି ଭାଗଧେଯମ୍ ॥
ଅପ ଜନ୍ଯ-ମ୍ଭଯ-ନ୍ନୁଦ । ଅପ ଚକ୍ରାଣି ଵର୍ତଯ । ଗୃହଗ୍ଂ ସୋମସ୍ଯ ଗଚ୍ଛତମ୍ ॥
ନ ଵା ଉଵେତନ୍ମ୍ରିଯସେ ନ ରିଷ୍ଯସି ।
ଦେଵାଗ୍ଂ ଇଦେଷି ପଥିଭିଃ ସୁଗେଭିଃ ।
ଯତ୍ର ଯନ୍ତି ସୁକୃତୋ ନାପି ଦୁଷ୍କୃତଃ ।
ତତ୍ର ତ୍ଵା ଦେଵ-ସ୍ସଵିତା ଦଧାତୁ ॥ 92 ॥
ଯଥା-ଽଯଂ-ଯଁଜମାନୋ ନ ରିଷ୍ଯେତ୍ ।
ଦେଵସ୍ଯ ସଵିତୁ-ସ୍ସଵେ ॥
ଚତୁଃ ଶିଖଣ୍ଡା ଯୁଵତି-ସ୍ସୁପେଶାଃ ।
ଘୃତପ୍ରତୀକା ଭୁଵନସ୍ଯ ମଦ୍ଧ୍ଯେ ।
ତସ୍ଯାଗ୍ଂ ସୁପର୍ଣାଵଧି ଯୌ ନିଵିଷ୍ଟୌ ।
ତଯୋ ର୍ଦେଵାନାମଧି ଭାଗଧେଯମ୍ ॥
ଅପ ଜନ୍ଯ-ମ୍ଭଯ-ନ୍ନୁଦ । ଅପ ଚକ୍ରାଣି ଵର୍ତଯ । ଗୃହଗ୍ଂ ସୋମସ୍ଯ ଗଚ୍ଛତମ୍ ॥
ନ ଵା ଉଵେତନ୍ମ୍ରିଯସେ ନ ରିଷ୍ଯସି ।
ଦେଵାଗ୍ଂ ଇଦେଷି ପଥିଭିଃ ସୁଗେଭିଃ ।
ଯତ୍ର ଯନ୍ତି ସୁକୃତୋ ନାପି ଦୁଷ୍କୃତଃ ।
ତତ୍ର ତ୍ଵା ଦେଵ-ସ୍ସଵିତା ଦଧାତୁ ॥ 92 ॥
(ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଯୋନି - ରଗ୍ଂହସଃ - ପଙ୍କ୍ତି-ମ୍ପ୍ରପଦ୍ଯେ - ଦୀକ୍ଷା - ଯଯୋ-ଽଽଦିତ୍ଯୋ ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷିତ - ସ୍ତଯା ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷଯା ଦୀକ୍ଷଯାମ୍ଯୋଷଧଯୋ ଦୀକ୍ଷା - ଦ୍ଯୌସ୍ତ୍ଵା ଦୀକ୍ଷମାଣମନୁ ଦୀକ୍ଷତା - ମପଚିତିଶ୍ଚା - କ୍ଷିତି - ରୁତ୍ତରସ୍ମିନ୍ - ଗମେଯଂ - ଦିଶଃ ପାଦ - ଆଦିତ୍ଯଵତୀଂ - ଁଵର୍ତଯ ପଞ୍ଚ ଚ) (ଅ. 7)
ଅନୁଵାକଂ 8 - ପଶୁଵିଷଯା ଅଚ୍ଛିଦ୍ରମନ୍ତ୍ରାଃ
ଯଦସ୍ଯ ପାରେ ରଜସଃ । ଶୁକ୍ର-ଞ୍ଜ୍ଯୋତି-ରଜାଯତ । ତନ୍ନଃ ପର୍ଷଦତି ଦ୍ଵିଷଃ ।
ଅଗ୍ନେ ଵୈଶ୍ଵାନର ସ୍ଵାହା ॥ ଯସ୍ମାଦ୍ଭୀଷା-ଽଵାଶିଷ୍ଠାଃ । ତତୋ ନୋ ଅଭଯ-ଙ୍କୃଧି ।
ପ୍ରଜାଭ୍ଯ-ସ୍ସର୍ଵାଭ୍ଯୋ ମୃଡ । ନମୋ ରୁଦ୍ରାଯ ମୀଢୁଷେ ॥ ଯସ୍ମାଦ୍ଭୀଷା ନ୍ଯଷଦଃ ।
ତତୋ ନୋ ଅଭଯ-ଙ୍କୃଧି ॥ 93 ॥
ଅନୁଵାକଂ 8 - ପଶୁଵିଷଯା ଅଚ୍ଛିଦ୍ରମନ୍ତ୍ରାଃ
ଯଦସ୍ଯ ପାରେ ରଜସଃ । ଶୁକ୍ର-ଞ୍ଜ୍ଯୋତି-ରଜାଯତ । ତନ୍ନଃ ପର୍ଷଦତି ଦ୍ଵିଷଃ ।
ଅଗ୍ନେ ଵୈଶ୍ଵାନର ସ୍ଵାହା ॥ ଯସ୍ମାଦ୍ଭୀଷା-ଽଵାଶିଷ୍ଠାଃ । ତତୋ ନୋ ଅଭଯ-ଙ୍କୃଧି ।
ପ୍ରଜାଭ୍ଯ-ସ୍ସର୍ଵାଭ୍ଯୋ ମୃଡ । ନମୋ ରୁଦ୍ରାଯ ମୀଢୁଷେ ॥ ଯସ୍ମାଦ୍ଭୀଷା ନ୍ଯଷଦଃ ।
ତତୋ ନୋ ଅଭଯ-ଙ୍କୃଧି ॥ 93 ॥
ପ୍ରଜାଭ୍ଯ-ସ୍ସର୍ଵାଭ୍ଯୋ ମୃଡ । ନମୋ ରୁଦ୍ରାଯ ମୀଢୁଷେ ॥ ଉଦୁସ୍ର ତିଷ୍ଠ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠ ମା ରିଷଃ । ମେମଂ-ଯଁଜ୍ଞଂ-ଯଁଜମାନ-ଞ୍ଚ ରୀରିଷଃ । ସୁଵର୍ଗେ ଲୋକେ ଯଜମାନଗ୍ଂ ହି ଧେହି । ଶ-ନ୍ନ ଏଧି ଦ୍ଵିପଦେ ଶ-ଞ୍ଚତୁଷ୍ପଦେ ॥
ଯସ୍ମାଦ୍ଭୀଷା-ଽଵେପିଷ୍ଠାଃ ପଲାଯିଷ୍ଠା-ସ୍ସମଜ୍ଞାସ୍ଥାଃ । ତତୋ ନୋ ଅଭଯ-ଙ୍କୃଧି ।
ପ୍ରଜାଭ୍ଯ-ସ୍ସର୍ଵାଭ୍ଯୋ ମୃଡ । ନମୋ ରୁଦ୍ରାଯ ମୀଢୁଷେ ॥ 94 ॥
ଯସ୍ମାଦ୍ଭୀଷା-ଽଵେପିଷ୍ଠାଃ ପଲାଯିଷ୍ଠା-ସ୍ସମଜ୍ଞାସ୍ଥାଃ । ତତୋ ନୋ ଅଭଯ-ଙ୍କୃଧି ।
ପ୍ରଜାଭ୍ଯ-ସ୍ସର୍ଵାଭ୍ଯୋ ମୃଡ । ନମୋ ରୁଦ୍ରାଯ ମୀଢୁଷେ ॥ 94 ॥
ଯ ଇଦମକଃ । ତସ୍ମୈ ନମଃ । ତସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥
ନ ଵା ଉଵେତନ୍ମ୍ରିଯସେ ନ ରିଷ୍ଯସି ଦେଵାଗ୍ଂ ଇଦେଷି ପଥିଭିଃ ସୁଗେଭିଃ । ହରୀ ତେ ଯୁଞ୍ଜା ପୃଷତୀ ଅଭୂତାମୁପାସ୍ଥା-ଦ୍ଵାଜୀ ଧୁରି ରାସଭସ୍ଯ ॥ । ଆଶାନା-ନ୍ତ୍ଵା ଽଽଶାପାଲେଭ୍ଯଃ । ଚତୁର୍ଭ୍ଯୋ ଅମୃତେଭ୍ଯଃ । ଇଦ-ମ୍ଭୂତସ୍ଯାଧ୍ଯକ୍ଷେଭ୍ଯଃ । ଵିଧେମ ହଵିଷା ଵଯମ୍ ॥
ଵିଶ୍ଵା ଆଶା ମଧୁନା ସଗ୍ଂସୃଜାମି । ଅନମୀଵା ଆପ ଓଷଧଯୋ ଭଵନ୍ତୁ । ଅଯଂ-ଯଁଜମାନୋ ମୃଧୋ ଵ୍ଯସ୍ଯତାମ୍ । ଅଗୃଭୀତାଃ ପଶଵଃ ସନ୍ତୁ ସର୍ଵେ ॥ ॥ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ହି ସ୍ଥ ଋତ୍ଵିଯୌ ।
ଇନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ଚେତନସ୍ଯ ଚ । ହୁତାହୁତସ୍ଯ ତୃପ୍ଯତମ୍ । ଅହୁତସ୍ଯ ହୁତସ୍ଯ ଚ । ହୁତସ୍ଯ ଚାହୁତସ୍ଯ ଚ । ଅହୁତସ୍ଯ ହୁତସ୍ଯ ଚ । ଇନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ଅସ୍ଯ ସୋମସ୍ଯ । ଵୀତ-ମ୍ପିବତ-ଞ୍ଜୁଷେଥାମ୍ ॥
ମା ଯଜମାନ-ନ୍ତମୋ ଵିଦତ୍ । ମର୍ତ୍ଵିଜୋ ମୋ ଇମାଃ ପ୍ରଜାଃ । ମା ଯ-ସ୍ସୋମମିମ-ମ୍ପିବାତ୍ । ସଗ୍ଂସୃଷ୍ଟମୁଭଯ-ଙ୍କୃତମ୍ ॥ 95 ॥
ନ ଵା ଉଵେତନ୍ମ୍ରିଯସେ ନ ରିଷ୍ଯସି ଦେଵାଗ୍ଂ ଇଦେଷି ପଥିଭିଃ ସୁଗେଭିଃ । ହରୀ ତେ ଯୁଞ୍ଜା ପୃଷତୀ ଅଭୂତାମୁପାସ୍ଥା-ଦ୍ଵାଜୀ ଧୁରି ରାସଭସ୍ଯ ॥ । ଆଶାନା-ନ୍ତ୍ଵା ଽଽଶାପାଲେଭ୍ଯଃ । ଚତୁର୍ଭ୍ଯୋ ଅମୃତେଭ୍ଯଃ । ଇଦ-ମ୍ଭୂତସ୍ଯାଧ୍ଯକ୍ଷେଭ୍ଯଃ । ଵିଧେମ ହଵିଷା ଵଯମ୍ ॥
ଵିଶ୍ଵା ଆଶା ମଧୁନା ସଗ୍ଂସୃଜାମି । ଅନମୀଵା ଆପ ଓଷଧଯୋ ଭଵନ୍ତୁ । ଅଯଂ-ଯଁଜମାନୋ ମୃଧୋ ଵ୍ଯସ୍ଯତାମ୍ । ଅଗୃଭୀତାଃ ପଶଵଃ ସନ୍ତୁ ସର୍ଵେ ॥ ॥ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ହି ସ୍ଥ ଋତ୍ଵିଯୌ ।
ଇନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ଚେତନସ୍ଯ ଚ । ହୁତାହୁତସ୍ଯ ତୃପ୍ଯତମ୍ । ଅହୁତସ୍ଯ ହୁତସ୍ଯ ଚ । ହୁତସ୍ଯ ଚାହୁତସ୍ଯ ଚ । ଅହୁତସ୍ଯ ହୁତସ୍ଯ ଚ । ଇନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ଅସ୍ଯ ସୋମସ୍ଯ । ଵୀତ-ମ୍ପିବତ-ଞ୍ଜୁଷେଥାମ୍ ॥
ମା ଯଜମାନ-ନ୍ତମୋ ଵିଦତ୍ । ମର୍ତ୍ଵିଜୋ ମୋ ଇମାଃ ପ୍ରଜାଃ । ମା ଯ-ସ୍ସୋମମିମ-ମ୍ପିବାତ୍ । ସଗ୍ଂସୃଷ୍ଟମୁଭଯ-ଙ୍କୃତମ୍ ॥ 95 ॥
(କୃଧି - ମୀଢୁଷେ - ଽହୁତସ୍ଯ ଚ ସପ୍ତ ଚ) (ଅ. 8)
ଅନୁଵାକଂ 9 - ଉପାଂଶ୍ଵଭିଷଵା ମନ୍ତ୍ରାଃ
ଅନାଗସସ୍ତ୍ଵା ଵଯମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରେଣ ପ୍ରେଷିତା ଉପ । ଵାଯୁଷ୍ଟେ ଅସ୍ତ୍ଵଗ୍ଂଶଭୂଃ । ମିତ୍ରସ୍ତେ ଅସ୍ତ୍ଵଗ୍ଂଶଭୂଃ । ଵରୁଣସ୍ତେ ଅସ୍ତ୍ଵଗ୍ଂଶଭୂଃ ॥
ଅପା-ଙ୍କ୍ଷଯା ଋତସ୍ଯ ଗର୍ଭାଃ । ଭୁଵନସ୍ଯ ଗୋପା-ଶ୍ଶ୍ଯେନା ଅତିଥଯଃ । ପର୍ଵତାନା-ଙ୍କକୁଭଃ ପ୍ରଯୁତୋ ନପାତାରଃ । ଵଗ୍ନୁନେନ୍ଦ୍ରଗ୍ଗ୍ ହ୍ଵଯତ ।
ଘୋଷେଣାମୀ-ଵାଗ୍ଶ୍ଚାତଯତ ॥ 96 ॥
ଅନୁଵାକଂ 9 - ଉପାଂଶ୍ଵଭିଷଵା ମନ୍ତ୍ରାଃ
ଅନାଗସସ୍ତ୍ଵା ଵଯମ୍ । ଇନ୍ଦ୍ରେଣ ପ୍ରେଷିତା ଉପ । ଵାଯୁଷ୍ଟେ ଅସ୍ତ୍ଵଗ୍ଂଶଭୂଃ । ମିତ୍ରସ୍ତେ ଅସ୍ତ୍ଵଗ୍ଂଶଭୂଃ । ଵରୁଣସ୍ତେ ଅସ୍ତ୍ଵଗ୍ଂଶଭୂଃ ॥
ଅପା-ଙ୍କ୍ଷଯା ଋତସ୍ଯ ଗର୍ଭାଃ । ଭୁଵନସ୍ଯ ଗୋପା-ଶ୍ଶ୍ଯେନା ଅତିଥଯଃ । ପର୍ଵତାନା-ଙ୍କକୁଭଃ ପ୍ରଯୁତୋ ନପାତାରଃ । ଵଗ୍ନୁନେନ୍ଦ୍ରଗ୍ଗ୍ ହ୍ଵଯତ ।
ଘୋଷେଣାମୀ-ଵାଗ୍ଶ୍ଚାତଯତ ॥ 96 ॥
ଯୁକ୍ତା-ସ୍ସ୍ଥ ଵହତ ॥ ଦେଵା ଗ୍ରାଵାଣ ଇନ୍ଦୁରିନ୍ଦ୍ର ଇତ୍ଯଵାଦିଷୁଃ । ଏନ୍ଦ୍ରମଚୁଚ୍ଯଵୁଃ ପରମସ୍ଯାଃ ପରାଵତଃ । ଆ-ଽସ୍ମା-ଥ୍ସଧସ୍ଥାତ୍ ।
ଓରୋରନ୍ତରିକ୍ଷାତ୍ । ଆ ସୁଭୂତମସୁଷଵୁଃ । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସ-ମ୍ମ ଆ-ଽସୁଷଵୁଃ ।
ସମରେ ରକ୍ଷାଗ୍ସ୍ଯଵଧିଷୁଃ । ଅପହତ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ॥ ଵାକ୍ଚ ତ୍ଵା ମନଶ୍ଚ ଶ୍ରିଣୀତାମ୍ ॥ 97 ॥
ଓରୋରନ୍ତରିକ୍ଷାତ୍ । ଆ ସୁଭୂତମସୁଷଵୁଃ । ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସ-ମ୍ମ ଆ-ଽସୁଷଵୁଃ ।
ସମରେ ରକ୍ଷାଗ୍ସ୍ଯଵଧିଷୁଃ । ଅପହତ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଯସ୍ଯ ॥ ଵାକ୍ଚ ତ୍ଵା ମନଶ୍ଚ ଶ୍ରିଣୀତାମ୍ ॥ 97 ॥
ପ୍ରାଣଶ୍ଚ ତ୍ଵା-ଽପାନଶ୍ଚ ଶ୍ରୀଣୀତାମ୍ ।
ଚକ୍ଷୁଶ୍ଚ ତ୍ଵା ଶ୍ରୋତ୍ର-ଞ୍ଚ ଶ୍ରୀଣୀତାମ୍ ।
ଦକ୍ଷଶ୍ଚ ତ୍ଵା ବଲ-ଞ୍ଚ ଶ୍ରୀଣୀତାମ୍ । ଓଜଶ୍ଚ ତ୍ଵା ସହଶ୍ଚ ଶ୍ରୀଣୀତାମ୍ । ଆଯୁଶ୍ଚ ତ୍ଵା ଜରା ଚ ଶ୍ରୀଣୀତାମ୍ । ଆତ୍ମା ଚ ତ୍ଵା ତନୂଶ୍ଚ ଶ୍ରୀଣୀତାମ୍ । ଶୃତୋ-ଽସି ଶୃତ-ଙ୍କୃତଃ । ଶୃତାଯ ତ୍ଵା ଶୃତେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ॥
ଯମିନ୍ଦ୍ରମାହୁ ର୍ଵରୁଣଂ-ଯଁମାହୁଃ । ଯ-ମ୍ମିତ୍ରମାହୁ-ର୍ଯମୁ ସତ୍ଯମାହୁଃ ॥ 98 ॥
ଚକ୍ଷୁଶ୍ଚ ତ୍ଵା ଶ୍ରୋତ୍ର-ଞ୍ଚ ଶ୍ରୀଣୀତାମ୍ ।
ଦକ୍ଷଶ୍ଚ ତ୍ଵା ବଲ-ଞ୍ଚ ଶ୍ରୀଣୀତାମ୍ । ଓଜଶ୍ଚ ତ୍ଵା ସହଶ୍ଚ ଶ୍ରୀଣୀତାମ୍ । ଆଯୁଶ୍ଚ ତ୍ଵା ଜରା ଚ ଶ୍ରୀଣୀତାମ୍ । ଆତ୍ମା ଚ ତ୍ଵା ତନୂଶ୍ଚ ଶ୍ରୀଣୀତାମ୍ । ଶୃତୋ-ଽସି ଶୃତ-ଙ୍କୃତଃ । ଶୃତାଯ ତ୍ଵା ଶୃତେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ॥
ଯମିନ୍ଦ୍ରମାହୁ ର୍ଵରୁଣଂ-ଯଁମାହୁଃ । ଯ-ମ୍ମିତ୍ରମାହୁ-ର୍ଯମୁ ସତ୍ଯମାହୁଃ ॥ 98 ॥
ଯୋ ଦେଵାନା-ନ୍ଦେଵତମସ୍ତପୋଜାଃ । ତସ୍ମୈ ତ୍ଵା ତେଭ୍ଯସ୍ତ୍ଵା ॥ ମଯି ତ୍ଯଦିନ୍ଦ୍ରିଯ-ମ୍ମହତ୍ । ମଯି ଦକ୍ଷୋ ମଯି କ୍ରତୁଃ । ମଯି ଧାଯି ସୁଵୀର୍ଯମ୍ । ତ୍ରିଶୁଗ୍ଘର୍ମୋ ଵିଭାତୁ ମେ । ଆକୂତ୍ଯା ମନସା ସହ ।
ଵିରାଜା ଜ୍ଯୋତିଷା ସହ । ଯଜ୍ଞେନ ପଯସା ସହ ।
ତସ୍ଯ ଦୋହମଶୀମହି ॥ 99 ॥
ଵିରାଜା ଜ୍ଯୋତିଷା ସହ । ଯଜ୍ଞେନ ପଯସା ସହ ।
ତସ୍ଯ ଦୋହମଶୀମହି ॥ 99 ॥
ତସ୍ଯ ସୁମ୍ନମଶୀମହି । ତସ୍ଯ ଭକ୍ଷମଶୀମହି ।
ଵାଗ୍ଜୁଷାଣା ସୋମସ୍ଯ ତୃପ୍ଯତୁ ॥ ମିତ୍ରୋ ଜନାନ୍ ଯାତଯତି ପ୍ରଜାନ-ନ୍ମିତ୍ରୋ ଦାଧାର ପୃଥିଵୀମୁତ ଦ୍ଯାମ୍ । ମିତ୍ରଃ କୃଷ୍ଟୀରନିମିଷା-ଽଭି ଚଷ୍ଟେ ସତ୍ଯାଯ ହଵ୍ଯ-ଙ୍ଘୃତଵ-ଦ୍ଵିଧେମ ॥ ପ୍ର ସ ମିତ୍ର ମର୍ତୋ ଅସ୍ତୁ ପ୍ରଯସ୍ଵାନ୍. ଯସ୍ତ ଆଦିତ୍ଯ ଶିକ୍ଷତି ଵ୍ରତେନ । ନ ହନ୍ଯତେ ନ ଜୀଯତେ ତ୍ଵୋତୋ ନୈନମଗ୍ଂହୋ ଅଶ୍ନୋତ୍ଯନ୍ତିତୋ ନ ଦୂରାତ୍ ॥ ॥ ଯସ୍ମାନ୍ନ ଜାତଃ ପରୋ ଅନ୍ଯୋ ଅସ୍ତି । ଯ ଆଵିଵେଶ ଭୁଵନାନି ଵିଶ୍ଵା ।
ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରଜଯା ସଂଵିଁଦାନଃ ।
ତ୍ରୀଣି ଜ୍ଯୋତୀଗ୍ଂଷି ସଚତେ ସ ଷୋଡଶୀ ॥
ଏଷ ବ୍ରହ୍ମା ଯ ଋତ୍ଵିଯଃ ।
ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନାମ ଶ୍ରୁତୋ ଗଣେ ॥ 100 ॥
ଵାଗ୍ଜୁଷାଣା ସୋମସ୍ଯ ତୃପ୍ଯତୁ ॥ ମିତ୍ରୋ ଜନାନ୍ ଯାତଯତି ପ୍ରଜାନ-ନ୍ମିତ୍ରୋ ଦାଧାର ପୃଥିଵୀମୁତ ଦ୍ଯାମ୍ । ମିତ୍ରଃ କୃଷ୍ଟୀରନିମିଷା-ଽଭି ଚଷ୍ଟେ ସତ୍ଯାଯ ହଵ୍ଯ-ଙ୍ଘୃତଵ-ଦ୍ଵିଧେମ ॥ ପ୍ର ସ ମିତ୍ର ମର୍ତୋ ଅସ୍ତୁ ପ୍ରଯସ୍ଵାନ୍. ଯସ୍ତ ଆଦିତ୍ଯ ଶିକ୍ଷତି ଵ୍ରତେନ । ନ ହନ୍ଯତେ ନ ଜୀଯତେ ତ୍ଵୋତୋ ନୈନମଗ୍ଂହୋ ଅଶ୍ନୋତ୍ଯନ୍ତିତୋ ନ ଦୂରାତ୍ ॥ ॥ ଯସ୍ମାନ୍ନ ଜାତଃ ପରୋ ଅନ୍ଯୋ ଅସ୍ତି । ଯ ଆଵିଵେଶ ଭୁଵନାନି ଵିଶ୍ଵା ।
ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରଜଯା ସଂଵିଁଦାନଃ ।
ତ୍ରୀଣି ଜ୍ଯୋତୀଗ୍ଂଷି ସଚତେ ସ ଷୋଡଶୀ ॥
ଏଷ ବ୍ରହ୍ମା ଯ ଋତ୍ଵିଯଃ ।
ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନାମ ଶ୍ରୁତୋ ଗଣେ ॥ 100 ॥
ପ୍ର ତେ ମହେ ଵିଦଥେ ଽଶଗ୍ଂସିଷଗ୍ଂ ହରୀ । ଯ ଋତ୍ଵିଯଃ ପ୍ର ତେ ଵନ୍ଵେ ।
ଵନୁଷୋ ହର୍ଯତ-ମ୍ମଦମ୍ ॥ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନାମ ଘୃତ-ନ୍ନ ଯଃ । ହରିଭିଶ୍ଚାରୁ ସେଚତେ ।
ଶ୍ରୁତୋ ଗଣ ଆ ତ୍ଵା ଵିଶନ୍ତୁ । ହରିଵର୍ପସଗିଂରଃ ॥
ଇନ୍ଦ୍ରାଧିପତେ-ଽଧିପତିସ୍ତ୍ଵ-ନ୍ଦେଵାନାମସି । ଅଧିପତି-ମ୍ମାମ୍ । ଆଯୁଷ୍ମନ୍ତଂ-ଵଁର୍ଚସ୍ଵନ୍ତ-ମ୍ମନୁଷ୍ଯେଷୁ କୁରୁ ॥ 101 ॥
ଵନୁଷୋ ହର୍ଯତ-ମ୍ମଦମ୍ ॥ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ନାମ ଘୃତ-ନ୍ନ ଯଃ । ହରିଭିଶ୍ଚାରୁ ସେଚତେ ।
ଶ୍ରୁତୋ ଗଣ ଆ ତ୍ଵା ଵିଶନ୍ତୁ । ହରିଵର୍ପସଗିଂରଃ ॥
ଇନ୍ଦ୍ରାଧିପତେ-ଽଧିପତିସ୍ତ୍ଵ-ନ୍ଦେଵାନାମସି । ଅଧିପତି-ମ୍ମାମ୍ । ଆଯୁଷ୍ମନ୍ତଂ-ଵଁର୍ଚସ୍ଵନ୍ତ-ମ୍ମନୁଷ୍ଯେଷୁ କୁରୁ ॥ 101 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରଶ୍ଚ ସମ୍ରା-ଡ୍ଵରୁଣଶ୍ଚ ରାଜା ।
ତୌ ତେ ଭକ୍ଷ-ଞ୍ଚକ୍ରତୁରଗ୍ର ଏତମ୍ ।
ତଯୋରନୁ ଭକ୍ଷ-ମ୍ଭକ୍ଷଯାମି ।
ଵାଗ୍ଜୁଷାଣା ସୋମସ୍ଯ ତୃପ୍ଯତୁ ॥
ପ୍ରଜାପତି ର୍ଵିଶ୍ଵକର୍ମା । ତସ୍ଯ ମନୋ ଦେଵଂ-ଯଁଜ୍ଞେନ ରାଦ୍ଧ୍ଯାସମ୍ । ଅର୍ଥେ ଗା ଅସ୍ଯ ଜହିତଃ । ଅଵସାନପତେ-ଽଵସାନ-ମ୍ମେ ଵିନ୍ଦ ॥
ନମୋ ରୁଦ୍ରାଯ ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତଯେ ।
ଆଯନେ ଵିଦ୍ରଵଣେ ॥ 102 ॥
ତୌ ତେ ଭକ୍ଷ-ଞ୍ଚକ୍ରତୁରଗ୍ର ଏତମ୍ ।
ତଯୋରନୁ ଭକ୍ଷ-ମ୍ଭକ୍ଷଯାମି ।
ଵାଗ୍ଜୁଷାଣା ସୋମସ୍ଯ ତୃପ୍ଯତୁ ॥
ପ୍ରଜାପତି ର୍ଵିଶ୍ଵକର୍ମା । ତସ୍ଯ ମନୋ ଦେଵଂ-ଯଁଜ୍ଞେନ ରାଦ୍ଧ୍ଯାସମ୍ । ଅର୍ଥେ ଗା ଅସ୍ଯ ଜହିତଃ । ଅଵସାନପତେ-ଽଵସାନ-ମ୍ମେ ଵିନ୍ଦ ॥
ନମୋ ରୁଦ୍ରାଯ ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତଯେ ।
ଆଯନେ ଵିଦ୍ରଵଣେ ॥ 102 ॥
ଉଦ୍ଯାନେ ଯତ୍ପରାଯଣେ । ଆଵର୍ତନେ ଵିଵର୍ତନେ ।
ଯୋ ଗୋପାଯତି ତଗ୍ଂ ହୁଵେ ॥
ଯାନ୍ଯପାମିତ୍ଯା-ନ୍ଯପ୍ରତୀତ୍ତା-ନ୍ଯସ୍ମି ।
ଯମସ୍ଯ ବଲିନା ଚରାମି ।
ଇହୈଵ ସନ୍ତଃ ପ୍ରତି ତଦ୍ଯାତଯାମଃ ।
ଜୀଵା ଜୀଵେଭ୍ଯୋ ନିହରାମ ଏନତ୍ ॥
ଅନୃଣା ଅସ୍ମିନ୍ନ-ନୃଣାଃ ପରସ୍ମିନ୍ନ୍ ।
ତୃତୀଯେ ଲୋକେ ଅନୃଣା-ସ୍ସ୍ଯାମ ।
ଯେ ଦେଵଯାନା ଉତ ପିତୃଯାଣାଃ ॥ 103 ॥
ଯୋ ଗୋପାଯତି ତଗ୍ଂ ହୁଵେ ॥
ଯାନ୍ଯପାମିତ୍ଯା-ନ୍ଯପ୍ରତୀତ୍ତା-ନ୍ଯସ୍ମି ।
ଯମସ୍ଯ ବଲିନା ଚରାମି ।
ଇହୈଵ ସନ୍ତଃ ପ୍ରତି ତଦ୍ଯାତଯାମଃ ।
ଜୀଵା ଜୀଵେଭ୍ଯୋ ନିହରାମ ଏନତ୍ ॥
ଅନୃଣା ଅସ୍ମିନ୍ନ-ନୃଣାଃ ପରସ୍ମିନ୍ନ୍ ।
ତୃତୀଯେ ଲୋକେ ଅନୃଣା-ସ୍ସ୍ଯାମ ।
ଯେ ଦେଵଯାନା ଉତ ପିତୃଯାଣାଃ ॥ 103 ॥
ସର୍ଵା-ନ୍ପଥୋ ଅନୃଣା ଆକ୍ଷୀଯେମ ॥
ଇଦମୂ ନୁ ଶ୍ରେଯୋ-ଽଵସାନ-ମାଗନ୍ମ ।
ଶିଵେ ନୋ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଉଭେ ଇମେ । ଗୋମଦ୍ଧନ-ଵଦଶ୍ଵଵ-ଦୂର୍ଜସ୍ଵତ୍ ।
ସୁଵୀରା ଵୀରୈରନୁ ସଞ୍ଚରେମ ॥ ଅର୍କଃ ପଵିତ୍ରଗ୍ଂ ରଜସୋ ଵିମାନଃ ।
ପୁନାତି ଦେଵାନା-ମ୍ଭୁଵନାନି ଵିଶ୍ଵା । ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ପଯସା ସଂଵିଁଦାନେ ।
ଘୃତ-ନ୍ଦୁହାତେ ଅମୃତ-ମ୍ପ୍ରପୀନେ ॥ ପଵିତ୍ରମର୍କୋ ରଜସୋ ଵିମାନଃ ।
ପୁନାତି ଦେଵାନା-ମ୍ଭୁଵନାନି ଵିଶ୍ଵା ।
ସୁଵ ର୍ଜ୍ଯୋତି ର୍ଯଶୋ ମହତ୍ ।
ଅଶୀମହି ଗାଧମୁତ ପ୍ରତିଷ୍ଠାମ୍ ॥ 104 ॥
ଇଦମୂ ନୁ ଶ୍ରେଯୋ-ଽଵସାନ-ମାଗନ୍ମ ।
ଶିଵେ ନୋ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଉଭେ ଇମେ । ଗୋମଦ୍ଧନ-ଵଦଶ୍ଵଵ-ଦୂର୍ଜସ୍ଵତ୍ ।
ସୁଵୀରା ଵୀରୈରନୁ ସଞ୍ଚରେମ ॥ ଅର୍କଃ ପଵିତ୍ରଗ୍ଂ ରଜସୋ ଵିମାନଃ ।
ପୁନାତି ଦେଵାନା-ମ୍ଭୁଵନାନି ଵିଶ୍ଵା । ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ପଯସା ସଂଵିଁଦାନେ ।
ଘୃତ-ନ୍ଦୁହାତେ ଅମୃତ-ମ୍ପ୍ରପୀନେ ॥ ପଵିତ୍ରମର୍କୋ ରଜସୋ ଵିମାନଃ ।
ପୁନାତି ଦେଵାନା-ମ୍ଭୁଵନାନି ଵିଶ୍ଵା ।
ସୁଵ ର୍ଜ୍ଯୋତି ର୍ଯଶୋ ମହତ୍ ।
ଅଶୀମହି ଗାଧମୁତ ପ୍ରତିଷ୍ଠାମ୍ ॥ 104 ॥
(ଚାତଯତ - ଶ୍ରୀଣୀତାଗ୍ଂ - ସତ୍ଯମାହୁ - ରଶୀମହି - ଗଣେ - କୁରୁ - ଵିଦ୍ରଵଣେ - ପିତୃଯାଣା - ଅର୍କୋ ରଜସୋ ଵିମାନସ୍ତ୍ରୀଣି ଚ) (ଅ. 9)
ଅନୁଵାକଂ 10 - ସୌମିକପ୍ରାଯାଶ୍ଚିତ୍ତମନ୍ତ୍ରାଃ
ଉଦସ୍ତାମ୍ଫ୍ସୀ-ଥ୍ସଵିତା ମିତ୍ରୋ ଅର୍ଯମା ।
ସର୍ଵା-ନମିତ୍ରା-ନଵଧୀଦ୍ଯୁଗେନ ।
ବୃହନ୍ତ-ମ୍ମାମକର-ଦ୍ଵୀରଵନ୍ତମ୍ । ରଥନ୍ତରେ ଶ୍ରଯସ୍ଵ ସ୍ଵାହା ପୃଥିଵ୍ଯାମ୍ ।
ଵାମଦେଵ୍ଯେ ଶ୍ରଯସ୍ଵ ସ୍ଵାହା-ଽନ୍ତରିକ୍ଷେ । ବୃହତି ଶ୍ରଯସ୍ଵ ସ୍ଵାହା ଦିଵି ।
ବୃହତା ତ୍ଵୋପସ୍ତଭ୍ନୋମି ॥
ଆ ତ୍ଵା ଦଦେ ଯଶସେ ଵୀର୍ଯାଯ ଚ ।
ଅସ୍ମାସ୍ଵ-ଘ୍ନିଯା ଯୂଯ-ନ୍ଦଧାଥେନ୍ଦ୍ରିଯ-ମ୍ପଯଃ ॥ ଯସ୍ତେ ଦ୍ରଫ୍ସୋ ଯସ୍ତ ଉଦର୍ଷଃ ॥ 105 ॥
ଅନୁଵାକଂ 10 - ସୌମିକପ୍ରାଯାଶ୍ଚିତ୍ତମନ୍ତ୍ରାଃ
ଉଦସ୍ତାମ୍ଫ୍ସୀ-ଥ୍ସଵିତା ମିତ୍ରୋ ଅର୍ଯମା ।
ସର୍ଵା-ନମିତ୍ରା-ନଵଧୀଦ୍ଯୁଗେନ ।
ବୃହନ୍ତ-ମ୍ମାମକର-ଦ୍ଵୀରଵନ୍ତମ୍ । ରଥନ୍ତରେ ଶ୍ରଯସ୍ଵ ସ୍ଵାହା ପୃଥିଵ୍ଯାମ୍ ।
ଵାମଦେଵ୍ଯେ ଶ୍ରଯସ୍ଵ ସ୍ଵାହା-ଽନ୍ତରିକ୍ଷେ । ବୃହତି ଶ୍ରଯସ୍ଵ ସ୍ଵାହା ଦିଵି ।
ବୃହତା ତ୍ଵୋପସ୍ତଭ୍ନୋମି ॥
ଆ ତ୍ଵା ଦଦେ ଯଶସେ ଵୀର୍ଯାଯ ଚ ।
ଅସ୍ମାସ୍ଵ-ଘ୍ନିଯା ଯୂଯ-ନ୍ଦଧାଥେନ୍ଦ୍ରିଯ-ମ୍ପଯଃ ॥ ଯସ୍ତେ ଦ୍ରଫ୍ସୋ ଯସ୍ତ ଉଦର୍ଷଃ ॥ 105 ॥
ଦୈଵ୍ଯଃ କେତୁ ର୍ଵିଶ୍ଵ-ମ୍ଭୁଵନ-ମାଵିଵେଶ ।
ସ ନଃ ପାହ୍ଯରିଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ॥
ଅନୁ ମା ସର୍ଵୋ ଯଜ୍ଞୋ-ଽଯମେତୁ ।
ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ମରୁତ-ସ୍ସାମାର୍କଃ ।
ଆପ୍ରିଯ 007ଆ;ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ନିଵିଦୋ ଯଜୂଗ୍ଂଷି । ଅସ୍ଯୈ ପୃଥିଵ୍ଯୈ ଯଦ୍ଯଜ୍ଞିଯମ୍ ॥
ପ୍ରଜାପତେ ର୍ଵର୍ତନିମନୁ ଵର୍ତସ୍ଵ ।
ଅନୁ ଵୀରୈରନୁ ରାଦ୍ଧ୍ଯାମ ଗୋଭିଃ ।
ଅନ୍ଵଶ୍ଵୈରନୁ ସର୍ଵୈରୁ ପୁଷ୍ଟୈଃ ।
ଅନୁ ପ୍ରଜଯା-ଽନ୍ଵିନ୍ଦ୍ରିଯେଣ ॥ 106 ॥
ସ ନଃ ପାହ୍ଯରିଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ॥
ଅନୁ ମା ସର୍ଵୋ ଯଜ୍ଞୋ-ଽଯମେତୁ ।
ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ମରୁତ-ସ୍ସାମାର୍କଃ ।
ଆପ୍ରିଯ 007ଆ;ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ନିଵିଦୋ ଯଜୂଗ୍ଂଷି । ଅସ୍ଯୈ ପୃଥିଵ୍ଯୈ ଯଦ୍ଯଜ୍ଞିଯମ୍ ॥
ପ୍ରଜାପତେ ର୍ଵର୍ତନିମନୁ ଵର୍ତସ୍ଵ ।
ଅନୁ ଵୀରୈରନୁ ରାଦ୍ଧ୍ଯାମ ଗୋଭିଃ ।
ଅନ୍ଵଶ୍ଵୈରନୁ ସର୍ଵୈରୁ ପୁଷ୍ଟୈଃ ।
ଅନୁ ପ୍ରଜଯା-ଽନ୍ଵିନ୍ଦ୍ରିଯେଣ ॥ 106 ॥
ଦେଵା ନୋ ଯଜ୍ଞ-ମୃଜୁଧା ନଯନ୍ତୁ ॥
ପ୍ରତି କ୍ଷତ୍ରେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠାମି ରାଷ୍ଟ୍ରେ ।
ପ୍ରତ୍ଯଶ୍ଵେଷୁ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠାମି ଗୋଷୁ ।
ପ୍ରତି ପ୍ରଜାଯା-ମ୍ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠାମି ଭଵ୍ଯେ ।
ଵିଶ୍ଵମନ୍ଯା-ଽଭି ଵାଵୃଧେ । ତଦନ୍ଯସ୍ଯା-ମଧିଶ୍ରିତମ୍ । ଦିଵେ ଚ ଵିଶ୍ଵକର୍ମଣେ ।
ପୃଥିଵ୍ଯୈ ଚାକର-ନ୍ନମଃ ॥ ଅସ୍କାନ୍ଦ୍ଯୌଃ ପୃଥିଵୀମ୍ । ଅସ୍କାନୃଷଭୋ ଯୁଵା ଗାଃ ॥ 107 ॥
ପ୍ରତି କ୍ଷତ୍ରେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠାମି ରାଷ୍ଟ୍ରେ ।
ପ୍ରତ୍ଯଶ୍ଵେଷୁ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠାମି ଗୋଷୁ ।
ପ୍ରତି ପ୍ରଜାଯା-ମ୍ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠାମି ଭଵ୍ଯେ ।
ଵିଶ୍ଵମନ୍ଯା-ଽଭି ଵାଵୃଧେ । ତଦନ୍ଯସ୍ଯା-ମଧିଶ୍ରିତମ୍ । ଦିଵେ ଚ ଵିଶ୍ଵକର୍ମଣେ ।
ପୃଥିଵ୍ଯୈ ଚାକର-ନ୍ନମଃ ॥ ଅସ୍କାନ୍ଦ୍ଯୌଃ ପୃଥିଵୀମ୍ । ଅସ୍କାନୃଷଭୋ ଯୁଵା ଗାଃ ॥ 107 ॥
ସ୍କନ୍ନେମା ଵିଶ୍ଵା ଭୁଵନା । ସ୍କନ୍ନୋ ଯଜ୍ଞଃ ପ୍ରଜନଯତୁ । ଅସ୍କାନଜନି ପ୍ରାଜନି ।
ଆ ସ୍କନ୍ନାଜ୍ଜାଯତେ ଵୃଷା । ସ୍କନ୍ନା-ତ୍ପ୍ରଜନିଷୀମହି ॥ ଯେ ଦେଵା ଯେଷାମିଦ-ମ୍ଭାଗଧେଯ-ମ୍ବଭୂଵ । ଯେଷା-ମ୍ପ୍ରଯାଜା ଉତାନୂଯାଜାଃ । ଇନ୍ଦ୍ରଜ୍ଯେଷ୍ଠେଭ୍ଯୋ ଵରୁଣରାଜଭ୍ଯଃ । ଅଗ୍ନିହୋତୃଭ୍ଯୋ ଦେଵେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ॥ ଉତ ତ୍ଯା ନୋ ଦିଵା ମତିଃ ॥ 108 ॥
ଆ ସ୍କନ୍ନାଜ୍ଜାଯତେ ଵୃଷା । ସ୍କନ୍ନା-ତ୍ପ୍ରଜନିଷୀମହି ॥ ଯେ ଦେଵା ଯେଷାମିଦ-ମ୍ଭାଗଧେଯ-ମ୍ବଭୂଵ । ଯେଷା-ମ୍ପ୍ରଯାଜା ଉତାନୂଯାଜାଃ । ଇନ୍ଦ୍ରଜ୍ଯେଷ୍ଠେଭ୍ଯୋ ଵରୁଣରାଜଭ୍ଯଃ । ଅଗ୍ନିହୋତୃଭ୍ଯୋ ଦେଵେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ॥ ଉତ ତ୍ଯା ନୋ ଦିଵା ମତିଃ ॥ 108 ॥
ଅଦିତିରୂତ୍ଯା-ଽଽଗମତ୍ । ସା ଶନ୍ତାଚୀ ମଯସ୍କରତ୍ । ଅପ ସ୍ରିଧଃ ॥ ଉତ ତ୍ଯା ଦୈଵ୍ଯା ଭିଷଜା । ଶ-ନ୍ନସ୍କରତୋ ଅଶ୍ଵିନା । ଯୂଯାତା-ମସ୍ମଦ୍ରପଃ ।
ଅପ ସ୍ରିଧଃ ॥ ଶମଗ୍ନି-ରଗ୍ନିଭିସ୍କରତ୍ । ଶ-ନ୍ନସ୍ତପତୁ ସୂର୍ଯଃ । ଶଂ-ଵାଁତୋ ଵାତ୍ଵରପାଃ ॥ 109 ॥
ଅପ ସ୍ରିଧଃ ॥ ଶମଗ୍ନି-ରଗ୍ନିଭିସ୍କରତ୍ । ଶ-ନ୍ନସ୍ତପତୁ ସୂର୍ଯଃ । ଶଂ-ଵାଁତୋ ଵାତ୍ଵରପାଃ ॥ 109 ॥
ଅପ ସ୍ରିଧଃ ॥ ତଦିତ୍ପଦ-ନ୍ନ ଵିଚିକେତ ଵିଦ୍ଵାନ୍ ।
ଯନ୍ମୃତଃ ପୁନରପ୍ଯେତି ଜୀଵାନ୍ । ତ୍ରିଵୃଦ୍ଯ-ଦ୍ଭୁଵନସ୍ଯ ରଥଵୃତ୍ । ଜୀଵୋ ଗର୍ଭୋ ନ ମୃତ-ସ୍ସ ଜୀଵାତ୍ ॥ ପ୍ରତ୍ଯସ୍ମୈ ପିପୀଷତେ । ଵିଶ୍ଵାନି ଵିଦୁଷେ ଭର । ଅର-ଙ୍ଗମାଯ ଜଗ୍ମଵେ ।
ଅପଶ୍ଚାଦ୍ଦଧ୍ଵନେ ନରେ (ଓ-ରପଶ୍ଚାଦ୍ଦଘ୍ଵନେ ନରେ) ॥ ଇନ୍ଦୁରିନ୍ଦୁମ-ଵାଗାତ୍ ।
ଇନ୍ଦୋରିନ୍ଦ୍ରୋ-ଽପାତ୍ । ତସ୍ଯ ତ ଇନ୍ଦଵିନ୍ଦ୍ର-ପୀତସ୍ଯ ମଧୁମତଃ । ଉପହୂତସ୍ଯୋପହୂତୋ ଭକ୍ଷଯାମି ॥ 110 ॥
ଯନ୍ମୃତଃ ପୁନରପ୍ଯେତି ଜୀଵାନ୍ । ତ୍ରିଵୃଦ୍ଯ-ଦ୍ଭୁଵନସ୍ଯ ରଥଵୃତ୍ । ଜୀଵୋ ଗର୍ଭୋ ନ ମୃତ-ସ୍ସ ଜୀଵାତ୍ ॥ ପ୍ରତ୍ଯସ୍ମୈ ପିପୀଷତେ । ଵିଶ୍ଵାନି ଵିଦୁଷେ ଭର । ଅର-ଙ୍ଗମାଯ ଜଗ୍ମଵେ ।
ଅପଶ୍ଚାଦ୍ଦଧ୍ଵନେ ନରେ (ଓ-ରପଶ୍ଚାଦ୍ଦଘ୍ଵନେ ନରେ) ॥ ଇନ୍ଦୁରିନ୍ଦୁମ-ଵାଗାତ୍ ।
ଇନ୍ଦୋରିନ୍ଦ୍ରୋ-ଽପାତ୍ । ତସ୍ଯ ତ ଇନ୍ଦଵିନ୍ଦ୍ର-ପୀତସ୍ଯ ମଧୁମତଃ । ଉପହୂତସ୍ଯୋପହୂତୋ ଭକ୍ଷଯାମି ॥ 110 ॥
(ଉଦର୍ଷ - ଇନ୍ଦ୍ରିଯେଣ - ଗା - ମତି - ରରପା - ଅଗାତ୍ରୀଣି ଚ) (ଅ. 10)
ଅନୁଵାକଂ 11 - ଦର୍ଶପୂର୍ଣମାସପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତମନ୍ତ୍ରାଃ
ବ୍ରହ୍ମ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ମନସୋ ବ୍ରହ୍ମ ଵାଚଃ । ବ୍ରହ୍ମ ଯଜ୍ଞାନାଗ୍ଂ ହଵିଷା-ମାଜ୍ଯସ୍ଯ ।
ଅତିରିକ୍ତ-ଙ୍କର୍ମଣୋ ଯଚ୍ଚ ହୀନମ୍ । ଯଜ୍ଞଃ ପର୍ଵାଣି ପ୍ରତିରନ୍ନେତି କଲ୍ପଯନ୍ନ୍ ।
ସ୍ଵାହାକୃତା-ଽଽହୁତିରେତୁ ଦେଵାନ୍ ॥ ଆଶ୍ରାଵିତମତ୍ଯାଶ୍ରାଵିତମ୍ ।
ଵଷଟ୍କୃତ-ମତ୍ଯନୂକ୍ତ-ଞ୍ଚ ଯଜ୍ଞେ ।
ଅତିରିକ୍ତ-ଙ୍କର୍ମଣୋ ଯଚ୍ଚ ହୀନମ୍ ।
ଯଜ୍ଞଃ ପର୍ଵାଣି ପ୍ରତିରନ୍ନେତି କଲ୍ପଯନ୍ନ୍ ।
ସ୍ଵାହାକୃତା-ଽଽହୁତିରେତୁ ଦେଵାନ୍ ॥ 111 ॥
ଅନୁଵାକଂ 11 - ଦର୍ଶପୂର୍ଣମାସପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତମନ୍ତ୍ରାଃ
ବ୍ରହ୍ମ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ମନସୋ ବ୍ରହ୍ମ ଵାଚଃ । ବ୍ରହ୍ମ ଯଜ୍ଞାନାଗ୍ଂ ହଵିଷା-ମାଜ୍ଯସ୍ଯ ।
ଅତିରିକ୍ତ-ଙ୍କର୍ମଣୋ ଯଚ୍ଚ ହୀନମ୍ । ଯଜ୍ଞଃ ପର୍ଵାଣି ପ୍ରତିରନ୍ନେତି କଲ୍ପଯନ୍ନ୍ ।
ସ୍ଵାହାକୃତା-ଽଽହୁତିରେତୁ ଦେଵାନ୍ ॥ ଆଶ୍ରାଵିତମତ୍ଯାଶ୍ରାଵିତମ୍ ।
ଵଷଟ୍କୃତ-ମତ୍ଯନୂକ୍ତ-ଞ୍ଚ ଯଜ୍ଞେ ।
ଅତିରିକ୍ତ-ଙ୍କର୍ମଣୋ ଯଚ୍ଚ ହୀନମ୍ ।
ଯଜ୍ଞଃ ପର୍ଵାଣି ପ୍ରତିରନ୍ନେତି କଲ୍ପଯନ୍ନ୍ ।
ସ୍ଵାହାକୃତା-ଽଽହୁତିରେତୁ ଦେଵାନ୍ ॥ 111 ॥
ଯଦ୍ଵୋ ଦେଵା ଅତିପାଦଯାନି । ଵାଚା ଚିତ୍ପ୍ରଯତ-ନ୍ଦେଵ ହେଡନମ୍ । ଅରାଯୋ ଅସ୍ମାଗ୍ଂ ଅଭି-ଦୁଚ୍ଛୁନାଯତେ। ଅନ୍ଯତ୍ରାସ୍ମ-ନ୍ମରୁତସ୍ତ-ନ୍ନିଧେତନ ॥ ତତ-ମ୍ମ ଆପସ୍ତଦୁ ତାଯତ ପୁନଃ । ସ୍ଵାଦିଷ୍ଠା ଧୀତିରୁଚଥାଯ ଶସ୍ଯତେ ।
ଅଯଗ୍ଂ ସମୁଦ୍ର ଉତ ଵିଶ୍ଵଭେଷଜଃ ।
ସ୍ଵାହା-କୃତସ୍ଯ ସମୁତୃପ୍ଣୁତ ର୍ଭୁଵଃ ॥
ଉଦ୍ଵଯ-ନ୍ତମସସ୍ପରି ପଶ୍ଯନ୍ତୋ ଜ୍ଯୋତିରୁତ୍ତରମ୍ । ଦେଵ-ନ୍ଦେଵତ୍ରା ସୂର୍ଯମଗନ୍ମ ଜ୍ଯୋତିରୁତ୍ତମମ୍ ॥ ।
ଉଦୁ ତ୍ଯ-ଞ୍ଜାତଵେଦସ-ନ୍ଦେଵଂ-ଵଁହନ୍ତି କେତଵଃ । ଦୃଶେ ଵିଶ୍ଵାଯ ସୂର୍ଯମ୍ ॥ ଚିତ୍ର-ନ୍ଦେଵାନା-ମୁଦଗାଦନୀକ-ଞ୍ଚକ୍ଷୁ-ର୍ମିତ୍ରସ୍ଯ ଵରୁଣସ୍ଯା-ଽଗ୍ନେଃ । ଆ-ଽ ପ୍ରା ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଅନ୍ତରିକ୍ଷଗ୍ଂ ସୂର୍ଯ ଆତ୍ମା ଜଗତସ୍ତସ୍ଥୁଷଶ୍ଚ ॥ ॥ 112 ॥
ଅଯଗ୍ଂ ସମୁଦ୍ର ଉତ ଵିଶ୍ଵଭେଷଜଃ ।
ସ୍ଵାହା-କୃତସ୍ଯ ସମୁତୃପ୍ଣୁତ ର୍ଭୁଵଃ ॥
ଉଦ୍ଵଯ-ନ୍ତମସସ୍ପରି ପଶ୍ଯନ୍ତୋ ଜ୍ଯୋତିରୁତ୍ତରମ୍ । ଦେଵ-ନ୍ଦେଵତ୍ରା ସୂର୍ଯମଗନ୍ମ ଜ୍ଯୋତିରୁତ୍ତମମ୍ ॥ ।
ଉଦୁ ତ୍ଯ-ଞ୍ଜାତଵେଦସ-ନ୍ଦେଵଂ-ଵଁହନ୍ତି କେତଵଃ । ଦୃଶେ ଵିଶ୍ଵାଯ ସୂର୍ଯମ୍ ॥ ଚିତ୍ର-ନ୍ଦେଵାନା-ମୁଦଗାଦନୀକ-ଞ୍ଚକ୍ଷୁ-ର୍ମିତ୍ରସ୍ଯ ଵରୁଣସ୍ଯା-ଽଗ୍ନେଃ । ଆ-ଽ ପ୍ରା ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ ଅନ୍ତରିକ୍ଷଗ୍ଂ ସୂର୍ଯ ଆତ୍ମା ଜଗତସ୍ତସ୍ଥୁଷଶ୍ଚ ॥ ॥ 112 ॥
ଇମ-ମ୍ମେ ଵରୁଣ ଶ୍ରୁଧୀ ହଵମଦ୍ଯା ଚ ମୃଡଯ । ତ୍ଵାମଵସ୍ଯୁରା ଚକେ ॥ ତତ୍ତ୍ଵା ଯାମି ବ୍ରହ୍ମଣା ଵନ୍ଦମାନ-ସ୍ତଦା ଶାସ୍ତେ ଯଜମାନୋ ହଵିର୍ଭିଃ । ଅହେଡମାନୋ ଵରୁଣେହ ବୋଧ୍ଯୁରୁଶଗ୍ଂସ ମା ନ ଆଯୁଃ ପ୍ରମୋଷୀଃ ॥ ।
ତ୍ଵ-ନ୍ନୋ ଅଗ୍ନେ ଵରୁଣସ୍ଯ ଵିଦ୍ଵା-ନ୍ଦେଵସ୍ଯ ହେଡୋ-ଽଵ ଯାସି ସୀଷ୍ଠାଃ । ଯଜିଷ୍ଠୋ ଵହ୍ନି ତମ-ଶ୍ଶୋଶୁଚାନୋ ଵିଶ୍ଵା ଦ୍ଵେଷାଗ୍ଂସି ପ୍ରମୁମୁଗ୍ଧ୍ଯସ୍ମତ୍ ॥
ସ ତ୍ଵନ୍ନୋ ଅଗ୍ନେ-ଽଵମୋ ଭଵୋତୀ ନେଦିଷ୍ଠୋ ଅସ୍ଯା ଉଷସୋ ଵ୍ଯୁଷ୍ଟୌ । ଅଵ ଯକ୍ଷ୍ଵ ନୋ ଵରୁଣଗ୍ଂ ରରାଣୋ ଵୀହି ମୃଡୀକଗ୍ଂ ସୁହଵୋ ନ ଏଧି ॥ । ତ୍ଵମଗ୍ନେ ଅଯା-ଽସି । ଅଯା ସନ୍ମନସା ହିତଃ । ଅଯା ସନଃଅଵ୍ଯମୂହିଷେ । ଅଯା ନୋ ଧେହି ଭେଷଜମ୍ । ଇଷ୍ଟୋ ଅଗ୍ନିରାହୁତଃ । ସ୍ଵାହାକୃତଃ ପିପର୍ତୁ ନଃ । ସ୍ଵଗା ଦେଵେଭ୍ଯ ଇଦ-ନ୍ନମଃ ॥ ପ୍ରଜାପତେ ନ ତ୍ଵଦେତାନ୍ଯନ୍ଯୋ ଵିଶ୍ଵା ଜାତାନି ପରି ତା ବଭୂଵ । ଯତ୍କାମାସ୍ତେ ଜୁହୁମସ୍ତନ୍ନୋ ଅସ୍ତୁ ଵଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାମ ପତଯୋ ରଯୀଣାମ୍ ॥ ॥ ଇମ-ଞ୍ଜୀଵେଭ୍ଯଃ ପରିଧି-ନ୍ଦଧାମି । ମୈଷା-ନ୍ନୁ ଗାଦପରୋ ଅର୍ଧମେତମ୍ । ଶତ-ଞ୍ଜୀଵନ୍ତୁ ଶରଦଃ ପୁରୂଚୀଃ । ତିରୋ ମୃତ୍ଯୁ-ନ୍ଦଧତା-ମ୍ପର୍ଵତେନ ॥
ଇଷ୍ଟେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଵଷଡନିଷ୍ଟେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା । ଭେଷଜ-ନ୍ଦୁରିଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନିଷ୍କୃତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା । ଦୌରାର୍ଧ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଦୈଵୀଭ୍ଯ-ସ୍ତନୂଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ॥ 113 ॥
ତ୍ଵ-ନ୍ନୋ ଅଗ୍ନେ ଵରୁଣସ୍ଯ ଵିଦ୍ଵା-ନ୍ଦେଵସ୍ଯ ହେଡୋ-ଽଵ ଯାସି ସୀଷ୍ଠାଃ । ଯଜିଷ୍ଠୋ ଵହ୍ନି ତମ-ଶ୍ଶୋଶୁଚାନୋ ଵିଶ୍ଵା ଦ୍ଵେଷାଗ୍ଂସି ପ୍ରମୁମୁଗ୍ଧ୍ଯସ୍ମତ୍ ॥
ସ ତ୍ଵନ୍ନୋ ଅଗ୍ନେ-ଽଵମୋ ଭଵୋତୀ ନେଦିଷ୍ଠୋ ଅସ୍ଯା ଉଷସୋ ଵ୍ଯୁଷ୍ଟୌ । ଅଵ ଯକ୍ଷ୍ଵ ନୋ ଵରୁଣଗ୍ଂ ରରାଣୋ ଵୀହି ମୃଡୀକଗ୍ଂ ସୁହଵୋ ନ ଏଧି ॥ । ତ୍ଵମଗ୍ନେ ଅଯା-ଽସି । ଅଯା ସନ୍ମନସା ହିତଃ । ଅଯା ସନଃଅଵ୍ଯମୂହିଷେ । ଅଯା ନୋ ଧେହି ଭେଷଜମ୍ । ଇଷ୍ଟୋ ଅଗ୍ନିରାହୁତଃ । ସ୍ଵାହାକୃତଃ ପିପର୍ତୁ ନଃ । ସ୍ଵଗା ଦେଵେଭ୍ଯ ଇଦ-ନ୍ନମଃ ॥ ପ୍ରଜାପତେ ନ ତ୍ଵଦେତାନ୍ଯନ୍ଯୋ ଵିଶ୍ଵା ଜାତାନି ପରି ତା ବଭୂଵ । ଯତ୍କାମାସ୍ତେ ଜୁହୁମସ୍ତନ୍ନୋ ଅସ୍ତୁ ଵଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯାମ ପତଯୋ ରଯୀଣାମ୍ ॥ ॥ ଇମ-ଞ୍ଜୀଵେଭ୍ଯଃ ପରିଧି-ନ୍ଦଧାମି । ମୈଷା-ନ୍ନୁ ଗାଦପରୋ ଅର୍ଧମେତମ୍ । ଶତ-ଞ୍ଜୀଵନ୍ତୁ ଶରଦଃ ପୁରୂଚୀଃ । ତିରୋ ମୃତ୍ଯୁ-ନ୍ଦଧତା-ମ୍ପର୍ଵତେନ ॥
ଇଷ୍ଟେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଵଷଡନିଷ୍ଟେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା । ଭେଷଜ-ନ୍ଦୁରିଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନିଷ୍କୃତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା । ଦୌରାର୍ଧ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଦୈଵୀଭ୍ଯ-ସ୍ତନୂଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ॥ 113 ॥
ଋଦ୍ଧ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ସମୃଦ୍ଧ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ॥
ଯତ ଇନ୍ଦ୍ର ଭଯାମହେ ।
ତତୋ ନୋ ଅଭଯ-ଙ୍କୃଧି । ମଘଵଞ୍ଛଗ୍ଧି ତଵ ତନ୍ନ ଊତଯେ । ଵି ଦ୍ଵିଷୋ ଵି ମୃଧୋ ଜହି ॥ ସ୍ଵସ୍ତିଦା ଵିଶସ୍ପତିଃ । ଵୃତ୍ରହା ଵିମୃଧୋ ଵଶୀ । ଵୃଷେନ୍ଦ୍ରଃ ପୁର ଏତୁ ନଃ । ସ୍ଵସ୍ତିଦା ଅଭଯ-ଙ୍କରଃ ॥ ଆଭି ର୍ଗୀର୍ଭି ର୍ଯଦତୋ ନ ଊନମ୍ ॥ 114 ॥
ଯତ ଇନ୍ଦ୍ର ଭଯାମହେ ।
ତତୋ ନୋ ଅଭଯ-ଙ୍କୃଧି । ମଘଵଞ୍ଛଗ୍ଧି ତଵ ତନ୍ନ ଊତଯେ । ଵି ଦ୍ଵିଷୋ ଵି ମୃଧୋ ଜହି ॥ ସ୍ଵସ୍ତିଦା ଵିଶସ୍ପତିଃ । ଵୃତ୍ରହା ଵିମୃଧୋ ଵଶୀ । ଵୃଷେନ୍ଦ୍ରଃ ପୁର ଏତୁ ନଃ । ସ୍ଵସ୍ତିଦା ଅଭଯ-ଙ୍କରଃ ॥ ଆଭି ର୍ଗୀର୍ଭି ର୍ଯଦତୋ ନ ଊନମ୍ ॥ 114 ॥
ଆପ୍ଯାଯଯ ହରିଵୋ ଵର୍ଧମାନଃ ।
ଯଦା ସ୍ତୋତୃଭ୍ଯୋ ମହି ଗୋତ୍ରା ରୁଜାସି ।
ଭୂଯିଷ୍ଠଭାଜୋ ଅଧ ତେ ସ୍ଯାମ ॥ ଅନାଜ୍ଞାତଂ-ଯଁଦାଜ୍ଞାତମ୍ । ଯଜ୍ଞସ୍ଯ କ୍ରିଯତେ ମିଥୁ । ଅଗ୍ନେ ତଦସ୍ଯ କଲ୍ପଯ । ତ୍ଵଗ୍ଂ ହି ଵେତ୍ଥ ଯଥାତଥମ୍ ॥ ପୁରୁଷ ସମ୍ମିତୋ ଯଜ୍ଞଃ । ଯଜ୍ଞଃ ପୁରୁଷ ସମ୍ମିତଃ । ଅଗ୍ନେ ତଦସ୍ଯ କଲ୍ପଯ ।
ତ୍ଵଗ୍ଂ ହି ଵେତ୍ଥ ଯଥାତଥମ୍ ॥ ଯ-ତ୍ପାକତ୍ରା ମନସା ଦୀନଦକ୍ଷା ନ । ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ମନ୍ଵତେ ମର୍ତାସଃ । ଅଗ୍ନିଷ୍ଟଦ୍ଧୋତା କୃତୁଵିଦ୍ଵିଜାନନ୍ନ୍ ।
ଯଜିଷ୍ଠୋ ଦେଵାଗ୍ଂ ଋତୁଶୋ ଯଜାତି ॥ 115 ॥
ଯଦା ସ୍ତୋତୃଭ୍ଯୋ ମହି ଗୋତ୍ରା ରୁଜାସି ।
ଭୂଯିଷ୍ଠଭାଜୋ ଅଧ ତେ ସ୍ଯାମ ॥ ଅନାଜ୍ଞାତଂ-ଯଁଦାଜ୍ଞାତମ୍ । ଯଜ୍ଞସ୍ଯ କ୍ରିଯତେ ମିଥୁ । ଅଗ୍ନେ ତଦସ୍ଯ କଲ୍ପଯ । ତ୍ଵଗ୍ଂ ହି ଵେତ୍ଥ ଯଥାତଥମ୍ ॥ ପୁରୁଷ ସମ୍ମିତୋ ଯଜ୍ଞଃ । ଯଜ୍ଞଃ ପୁରୁଷ ସମ୍ମିତଃ । ଅଗ୍ନେ ତଦସ୍ଯ କଲ୍ପଯ ।
ତ୍ଵଗ୍ଂ ହି ଵେତ୍ଥ ଯଥାତଥମ୍ ॥ ଯ-ତ୍ପାକତ୍ରା ମନସା ଦୀନଦକ୍ଷା ନ । ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ମନ୍ଵତେ ମର୍ତାସଃ । ଅଗ୍ନିଷ୍ଟଦ୍ଧୋତା କୃତୁଵିଦ୍ଵିଜାନନ୍ନ୍ ।
ଯଜିଷ୍ଠୋ ଦେଵାଗ୍ଂ ଋତୁଶୋ ଯଜାତି ॥ 115 ॥
(ଦେଵାଗ୍ - ଶ୍ଚିତ୍ରଂ - ତନୂଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହୋ - ନଂ - ପୁରୁଷସମ୍ମିତୋ-ଽଗ୍ନେ ତଦସ୍ଯ କଲ୍ପଯ ପଞ୍ଚ ଚ) (ଅ. 11)
ଅନୁଵାକଂ 12 - ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମାଦୌ ଯଜମାନଜପ୍ଯା ମନ୍ତ୍ରଵିଶେଷାଃ
ଯଦ୍ଦେଵା ଦେଵହେଡନମ୍ । ଦେଵାସଶ୍ଚକୃମା ଵଯମ୍ । ଆଦିତ୍ଯା-ସ୍ତସ୍ମାନ୍ମା ମୁଞ୍ଚତ ।
ଋତସ୍ଯର୍ତେନ ମାମୁତ ॥ ଦେଵା ଜୀଵନକାମ୍ଯା ଯତ୍ । ଵାଚା-ଽନୃତମୂଦିମ । ଅଗ୍ନିର୍ମା ତସ୍ମାଦେନସଃ । ଗାର୍ହପତ୍ଯଃ ପ୍ରମୁଞ୍ଚତୁ । ଦୁରିତା ଯାନି ଚକୃମ । କରୋତୁ ମାମନେ ନସମ୍ ॥ 116 ॥
ଅନୁଵାକଂ 12 - ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମାଦୌ ଯଜମାନଜପ୍ଯା ମନ୍ତ୍ରଵିଶେଷାଃ
ଯଦ୍ଦେଵା ଦେଵହେଡନମ୍ । ଦେଵାସଶ୍ଚକୃମା ଵଯମ୍ । ଆଦିତ୍ଯା-ସ୍ତସ୍ମାନ୍ମା ମୁଞ୍ଚତ ।
ଋତସ୍ଯର୍ତେନ ମାମୁତ ॥ ଦେଵା ଜୀଵନକାମ୍ଯା ଯତ୍ । ଵାଚା-ଽନୃତମୂଦିମ । ଅଗ୍ନିର୍ମା ତସ୍ମାଦେନସଃ । ଗାର୍ହପତ୍ଯଃ ପ୍ରମୁଞ୍ଚତୁ । ଦୁରିତା ଯାନି ଚକୃମ । କରୋତୁ ମାମନେ ନସମ୍ ॥ 116 ॥
ଋତେନ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀ । ଋତେନ ତ୍ଵଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତି । ଋତାନ୍ମା ମୁଞ୍ଚତାଗ୍ଂହସଃ । ଯଦନ୍ଯ କୃତମାରିମ ॥ ସଜାତଶଗ୍ଂସାଦୁତ ଵା ଜାମିଶଗ୍ଂସାତ୍ । ଜ୍ଯାଯସ-ଶ୍ଶଗ୍ଂସାଦୁତ ଵା କନୀଯସଃ । ଅନାଜ୍ଞାତ-ନ୍ଦେଵକୃତଂ-ଯଁଦେନଃ । ତସ୍ମାତ୍ତ୍ଵମସ୍ମା-ଞ୍ଜାତଵେଦୋ ମୁମୁଗ୍ଧି ॥ ଯଦ୍ଵାଚା ଯନ୍ମନସା । ବାହୁଭ୍ଯା-ମୂରୁଭ୍ଯା-ମଷ୍ଠୀଵଦ୍ଭ୍ଯାମ୍ ॥ 117 ॥
ଶିଶ୍ଞୈ ର୍ଯଦନୃତ-ଞ୍ଚକୃମା ଵଯମ୍ । ଅଗ୍ନିର୍ମା ତସ୍ମାଦେନସଃ ॥ ଯଦ୍ଧସ୍ତାଭ୍ଯା-ଞ୍ଚକର କିଲ୍ବିଷାଣି । ଅକ୍ଷାଣାଂ-ଵଁଗ୍ନୁମୁପ ଜିଘ୍ନମାନଃ । ଦୂରେପଶ୍ଯା ଚ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃଚ୍ଚ । ତାନ୍ଯଫ୍ସରସା-ଵନୁଦତ୍ତା-ମୃଣାନି ॥
ଅଦୀଵ୍ଯନ୍ନୃଣଂ-ଯଁଦହ-ଞ୍ଚକାର । ଯଦ୍ଵା-ଽଦାସ୍ଯନ୍-ଥ୍ସଞ୍ଜଗାରା ଜନେଭ୍ଯଃ ।
ଅଗ୍ନିର୍ମା ତସ୍ମାଦେନସଃ ॥ ଯନ୍ମଯି ମାତା ଗର୍ଭେ ସତି ॥ 118 ॥
ଅଦୀଵ୍ଯନ୍ନୃଣଂ-ଯଁଦହ-ଞ୍ଚକାର । ଯଦ୍ଵା-ଽଦାସ୍ଯନ୍-ଥ୍ସଞ୍ଜଗାରା ଜନେଭ୍ଯଃ ।
ଅଗ୍ନିର୍ମା ତସ୍ମାଦେନସଃ ॥ ଯନ୍ମଯି ମାତା ଗର୍ଭେ ସତି ॥ 118 ॥
ଏନଶ୍ଚକାର ଯତ୍ପିତା । ଅଗ୍ନିର୍ମା ତସ୍ମାଦେନସଃ ॥ ଯଦା ପିପେଷ ମାତର-ମ୍ପିତରମ୍ ।
ପୁତ୍ରଃ ପ୍ରମୁଦିତୋ ଧଯନ୍ନ୍ । ଅହିଗ୍ଂସିତୌ ପିତରୌ ମଯା ତତ୍ । ତଦଗ୍ନେ ଅନୃଣୋ ଭଵାମି ॥ ଯଦନ୍ତରିକ୍ଷ-ମ୍ପୃଥିଵୀମୁତ ଦ୍ଯାମ୍ ।
ଯନ୍ମାତର-ମ୍ପିତରଂ-ଵାଁ ଜିହିଗ୍ଂସିମ ।
ଅଗ୍ନିର୍ମା ତସ୍ମାଦେନସଃ ॥ ଯଦାଶସା ନିଶସା ଯତ୍ପରାଶସା ॥ 119 ॥
ପୁତ୍ରଃ ପ୍ରମୁଦିତୋ ଧଯନ୍ନ୍ । ଅହିଗ୍ଂସିତୌ ପିତରୌ ମଯା ତତ୍ । ତଦଗ୍ନେ ଅନୃଣୋ ଭଵାମି ॥ ଯଦନ୍ତରିକ୍ଷ-ମ୍ପୃଥିଵୀମୁତ ଦ୍ଯାମ୍ ।
ଯନ୍ମାତର-ମ୍ପିତରଂ-ଵାଁ ଜିହିଗ୍ଂସିମ ।
ଅଗ୍ନିର୍ମା ତସ୍ମାଦେନସଃ ॥ ଯଦାଶସା ନିଶସା ଯତ୍ପରାଶସା ॥ 119 ॥
ଯଦେନଶ୍ଚ କୃମା ନୂତନଂ-ଯଁତ୍ପୁରାଣମ୍ । ଅଗ୍ନିର୍ମା ତସ୍ମାଦେନସଃ ॥ ଅତିକ୍ରାମାମି ଦୁରିତଂ-ଯଁଦେନଃ । ଜହାମି ରିପ୍ର-ମ୍ପରମେ ସଧସ୍ଥେ ।
ଯତ୍ର ଯନ୍ତି ସୁକୃତୋ ନାପି ଦୁଷ୍କୃତଃ । ତମାରୋହାମି ସୁକୃତା-ନ୍ନୁ ଲୋକମ୍ ॥
ତ୍ରିତେ ଦେଵା ଅମୃଜତୈ-ତଦେନଃ ।
ତ୍ରିତ ଏତନ୍ମନୁଷ୍ଯେଷୁ ମାମୃଜେ ।
ତତୋ ମା ଯଦି କିଞ୍ଚିଦାନଶେ ।
ଅଗ୍ନିର୍ମା ତସ୍ମାଦେନସଃ ॥ 120 ॥
ଯତ୍ର ଯନ୍ତି ସୁକୃତୋ ନାପି ଦୁଷ୍କୃତଃ । ତମାରୋହାମି ସୁକୃତା-ନ୍ନୁ ଲୋକମ୍ ॥
ତ୍ରିତେ ଦେଵା ଅମୃଜତୈ-ତଦେନଃ ।
ତ୍ରିତ ଏତନ୍ମନୁଷ୍ଯେଷୁ ମାମୃଜେ ।
ତତୋ ମା ଯଦି କିଞ୍ଚିଦାନଶେ ।
ଅଗ୍ନିର୍ମା ତସ୍ମାଦେନସଃ ॥ 120 ॥
ଗାର୍ହପତ୍ଯଃ ପ୍ରମୁଞ୍ଚତୁ । ଦୁରିତା ଯାନି ଚକୃମ । କରୋତୁ ମାମନେନସମ୍ ॥ ଦିଵି ଜାତା ଅଫ୍ସୁ ଜାତାଃ । ଯା ଜାତା ଓଷଧୀଭ୍ଯଃ । ଅଥୋ ଯା ଅଗ୍ନିଜା ଆପଃ । ତା ନଃ ଶୁନ୍ଧନ୍ତୁ ଶୁନ୍ଧନୀଃ ॥
ଯଦାପୋ ନକ୍ତ-ନ୍ଦୁରିତ-ଞ୍ଚରାମ ।
ଯଦ୍ଵା ଦିଵା ନୂତନଂ-ଯଁତ୍ପୁରାଣମ୍ ।
ହିରଣ୍ଯ-ଵର୍ଣାସ୍ତତ ଉତ୍ପୁନୀତ ନଃ ॥
ଇମ-ମ୍ମେ ଵରୁଣ ଶ୍ରୁଧୀ ହଵମଦ୍ଯା ଚ ମୃଡଯ । ତ୍ଵାମଵସ୍ଯୁରା ଚକେ ॥
ତତ୍ତ୍ଵା ଯାମି ବ୍ରହ୍ମଣା ଵନ୍ଦମାନ-ସ୍ତଦା ଶାସ୍ତେ ଯଜମାନୋ ହଵିର୍ଭିଃ । ଅହେଡମାନୋ ଵରୁଣେହ ବୋଧ୍ଯୁରୁଶଗ୍ଂସ ମା ନ ଆଯୁଃ ପ୍ରମୋଷୀଃ ॥ । ତ୍ଵ-ନ୍ନୋ ଅଗ୍ନେ ଵରୁଣସ୍ଯ ଵିଦ୍ଵା-ନ୍ଦେଵସ୍ଯ ହେଡୋ-ଽଵ ଯାସି ସୀଷ୍ଠାଃ । ଯଜିଷ୍ଠୋ ଵହ୍ନି ତମ-ଶ୍ଶୋଶୁଚାନୋ ଵିଶ୍ଵା ଦ୍ଵେଷାଗ୍ଂସି ପ୍ରମୁମୁଗ୍ଧ୍ଯସ୍ମତ୍ ॥ ସ ତ୍ଵନ୍ନୋ ଅଗ୍ନେ-ଽଵମୋ ଭଵୋତୀ ନେଦିଷ୍ଠୋ ଅସ୍ଯା ଉଷସୋ ଵ୍ଯୁଷ୍ଟୌ । ଅଵ ଯକ୍ଷ୍ଵ ନୋ ଵରୁଣଗ୍ଂ ରରାଣୋ ଵୀହି ମୃଡୀକଗ୍ଂ ସୁହଵୋ ନ ଏଧି ॥ । ତ୍ଵମଗ୍ନେ ଅଯା-ଽସି । ଅଯା ସନ୍ମନସା ହିତଃ । ଅଯା ସନଃଅଵ୍ଯମୂହିଷେ । ଅଯା ନୋ ଧେହି ଭେଷଜମ୍ । ଇଷ୍ଟୋ ଅଗ୍ନିରାହୁତଃ । ସ୍ଵାହାକୃତଃ ପିପର୍ତୁ ନଃ । ସ୍ଵଗା ଦେଵେଭ୍ଯ ଇଦ-ନ୍ନମଃ ॥ ॥ 121 ॥
ଯଦାପୋ ନକ୍ତ-ନ୍ଦୁରିତ-ଞ୍ଚରାମ ।
ଯଦ୍ଵା ଦିଵା ନୂତନଂ-ଯଁତ୍ପୁରାଣମ୍ ।
ହିରଣ୍ଯ-ଵର୍ଣାସ୍ତତ ଉତ୍ପୁନୀତ ନଃ ॥
ଇମ-ମ୍ମେ ଵରୁଣ ଶ୍ରୁଧୀ ହଵମଦ୍ଯା ଚ ମୃଡଯ । ତ୍ଵାମଵସ୍ଯୁରା ଚକେ ॥
ତତ୍ତ୍ଵା ଯାମି ବ୍ରହ୍ମଣା ଵନ୍ଦମାନ-ସ୍ତଦା ଶାସ୍ତେ ଯଜମାନୋ ହଵିର୍ଭିଃ । ଅହେଡମାନୋ ଵରୁଣେହ ବୋଧ୍ଯୁରୁଶଗ୍ଂସ ମା ନ ଆଯୁଃ ପ୍ରମୋଷୀଃ ॥ । ତ୍ଵ-ନ୍ନୋ ଅଗ୍ନେ ଵରୁଣସ୍ଯ ଵିଦ୍ଵା-ନ୍ଦେଵସ୍ଯ ହେଡୋ-ଽଵ ଯାସି ସୀଷ୍ଠାଃ । ଯଜିଷ୍ଠୋ ଵହ୍ନି ତମ-ଶ୍ଶୋଶୁଚାନୋ ଵିଶ୍ଵା ଦ୍ଵେଷାଗ୍ଂସି ପ୍ରମୁମୁଗ୍ଧ୍ଯସ୍ମତ୍ ॥ ସ ତ୍ଵନ୍ନୋ ଅଗ୍ନେ-ଽଵମୋ ଭଵୋତୀ ନେଦିଷ୍ଠୋ ଅସ୍ଯା ଉଷସୋ ଵ୍ଯୁଷ୍ଟୌ । ଅଵ ଯକ୍ଷ୍ଵ ନୋ ଵରୁଣଗ୍ଂ ରରାଣୋ ଵୀହି ମୃଡୀକଗ୍ଂ ସୁହଵୋ ନ ଏଧି ॥ । ତ୍ଵମଗ୍ନେ ଅଯା-ଽସି । ଅଯା ସନ୍ମନସା ହିତଃ । ଅଯା ସନଃଅଵ୍ଯମୂହିଷେ । ଅଯା ନୋ ଧେହି ଭେଷଜମ୍ । ଇଷ୍ଟୋ ଅଗ୍ନିରାହୁତଃ । ସ୍ଵାହାକୃତଃ ପିପର୍ତୁ ନଃ । ସ୍ଵଗା ଦେଵେଭ୍ଯ ଇଦ-ନ୍ନମଃ ॥ ॥ 121 ॥
(ଅନେନସ - ମଷ୍ଠୀଵଦ୍ଭ୍ଯାଗ୍ଂ - ସତି - ପରାଶସା-ଽଽନଶେ - ଽଗ୍ନିର୍ମା ତସ୍ମାଦେନସଃ - ପୁନୀତ ନସ୍ତ୍ରୀଣି ଚ) (ଅ. 12)
(ଯ-ଦ୍ଦେଵା ଗାର୍ହପତ୍ଯୋ ଯଦ୍ଧସ୍ତାଭ୍ଯାଂ-ଯଁନ୍ମଯି ମାତା ଯଦାପିପେଷ
ଁଯଦନ୍ତରିକ୍ଷଂ-ଯଁଦାଶସା-ଽତିକ୍ରାମାମି ତ୍ରିତେ ଦେଵା ଦିଵି ଜାତା ଅଫ୍ସୁ ଜାତା ଯଦାପ ଇମ-ମ୍ମେ ଵରୁଣା ତତ୍ତ୍ଵା ଯାମି ତ୍ଵ-ନ୍ନୋ ଅଗ୍ନେ ସ ତ୍ଵ-ନ୍ନୋ ଅଗ୍ନେ ତ୍ଵମଗ୍ନେ ଅଯା-ଽସି)
ଅନୁଵାକଂ 13 - ଅଵଭୃଥେ କର୍ମଣି ଋଜୀଷପ୍ରୋକ୍ଷଣମନ୍ତ୍ରାଃ
ଯତ୍ତେ ଗ୍ରାଵ୍.ଣ୍ଣା ଚିଚ୍ଛିଦୁ-ସ୍ସୋମ ରାଜନ୍ନ୍ ।
ପ୍ରିଯାଣ୍ଯଙ୍ଗାନି ସ୍ଵଧିତା ପରୂଗ୍ଂଷି । ତଥ୍ସନ୍ଧ-ଥ୍ସ୍ଵାଜ୍ଯେନୋତ ଵର୍ଧଯସ୍ଵ ।
ଅନାଗସୋ ଅଧମିଥ୍ସକ୍ଷଂଯେଁମ ॥ ଯତ୍ତେ ଗ୍ରାଵା ବାହୁଚ୍ଯୁତୋ ଅଚୁଚ୍ଯଵୁଃ ।
ନରୋ ଯତ୍ତେ ଦୁଦୁହୁ ର୍ଦକ୍ଷିଣେନ ।
ତତ୍ତ ଆପ୍ଯାଯତା-ନ୍ତତ୍ତେ । ନିଷ୍ଟ୍ଯାଯତା-ନ୍ଦେଵ
ସୋମ ॥ ଯତ୍ତେ ତ୍ଵଚ-ମ୍ବିଭିଦୁର୍ଯଚ୍ଚ ଯୋନିମ୍ ।
ଯଦାସ୍ଥାନା-ତ୍ପ୍ରଚ୍ଯୁତୋ ଵେନସି ତ୍ମନା ॥ 122 ॥
(ଯ-ଦ୍ଦେଵା ଗାର୍ହପତ୍ଯୋ ଯଦ୍ଧସ୍ତାଭ୍ଯାଂ-ଯଁନ୍ମଯି ମାତା ଯଦାପିପେଷ
ଁଯଦନ୍ତରିକ୍ଷଂ-ଯଁଦାଶସା-ଽତିକ୍ରାମାମି ତ୍ରିତେ ଦେଵା ଦିଵି ଜାତା ଅଫ୍ସୁ ଜାତା ଯଦାପ ଇମ-ମ୍ମେ ଵରୁଣା ତତ୍ତ୍ଵା ଯାମି ତ୍ଵ-ନ୍ନୋ ଅଗ୍ନେ ସ ତ୍ଵ-ନ୍ନୋ ଅଗ୍ନେ ତ୍ଵମଗ୍ନେ ଅଯା-ଽସି)
ଅନୁଵାକଂ 13 - ଅଵଭୃଥେ କର୍ମଣି ଋଜୀଷପ୍ରୋକ୍ଷଣମନ୍ତ୍ରାଃ
ଯତ୍ତେ ଗ୍ରାଵ୍.ଣ୍ଣା ଚିଚ୍ଛିଦୁ-ସ୍ସୋମ ରାଜନ୍ନ୍ ।
ପ୍ରିଯାଣ୍ଯଙ୍ଗାନି ସ୍ଵଧିତା ପରୂଗ୍ଂଷି । ତଥ୍ସନ୍ଧ-ଥ୍ସ୍ଵାଜ୍ଯେନୋତ ଵର୍ଧଯସ୍ଵ ।
ଅନାଗସୋ ଅଧମିଥ୍ସକ୍ଷଂଯେଁମ ॥ ଯତ୍ତେ ଗ୍ରାଵା ବାହୁଚ୍ଯୁତୋ ଅଚୁଚ୍ଯଵୁଃ ।
ନରୋ ଯତ୍ତେ ଦୁଦୁହୁ ର୍ଦକ୍ଷିଣେନ ।
ତତ୍ତ ଆପ୍ଯାଯତା-ନ୍ତତ୍ତେ । ନିଷ୍ଟ୍ଯାଯତା-ନ୍ଦେଵ
ସୋମ ॥ ଯତ୍ତେ ତ୍ଵଚ-ମ୍ବିଭିଦୁର୍ଯଚ୍ଚ ଯୋନିମ୍ ।
ଯଦାସ୍ଥାନା-ତ୍ପ୍ରଚ୍ଯୁତୋ ଵେନସି ତ୍ମନା ॥ 122 ॥
ତ୍ଵଯା ତଥ୍ସୋମ ଗୁପ୍ତମସ୍ତୁ ନଃ ।
ସା ନଃ ସଧାଂ-ଽସତ୍ପରମେ ଵ୍ଯୋମନ୍ନ୍ ॥
ଅହାଚ୍ଛରୀର-ମ୍ପଯସା ସମେତ୍ଯ । ଅନ୍ଯୋ-ଽନ୍ଯୋ ଭଵତି ଵର୍ଣୋ ଅସ୍ଯ । ତସ୍ମିନ୍ ଵଯମୁପହୂତାସ୍ତଵ ସ୍ମଃ । ଆ ନୋ ଭଜ ସଦସି ଵିଶ୍ଵରୂପେ ॥
ନୃଚକ୍ଷା-ସ୍ସୋମ ଉତ ଶୁଶ୍ରୁଗସ୍ତୁ ।
ମା ନୋ ଵିହାସୀଦ୍ଗିର ଆଵୃଣାନଃ ।
ଅନାଗା-ସ୍ତନୁଵୋ ଵାଵୃଧାନଃ ।
ଆ ନୋ ରୂପଂ-ଵଁହତୁ ଜାଯମାନଃ ॥ 123 ॥
ସା ନଃ ସଧାଂ-ଽସତ୍ପରମେ ଵ୍ଯୋମନ୍ନ୍ ॥
ଅହାଚ୍ଛରୀର-ମ୍ପଯସା ସମେତ୍ଯ । ଅନ୍ଯୋ-ଽନ୍ଯୋ ଭଵତି ଵର୍ଣୋ ଅସ୍ଯ । ତସ୍ମିନ୍ ଵଯମୁପହୂତାସ୍ତଵ ସ୍ମଃ । ଆ ନୋ ଭଜ ସଦସି ଵିଶ୍ଵରୂପେ ॥
ନୃଚକ୍ଷା-ସ୍ସୋମ ଉତ ଶୁଶ୍ରୁଗସ୍ତୁ ।
ମା ନୋ ଵିହାସୀଦ୍ଗିର ଆଵୃଣାନଃ ।
ଅନାଗା-ସ୍ତନୁଵୋ ଵାଵୃଧାନଃ ।
ଆ ନୋ ରୂପଂ-ଵଁହତୁ ଜାଯମାନଃ ॥ 123 ॥
ଉପକ୍ଷରନ୍ତି ଜୁହ୍ଵୋ ଘୃତେନ । ପ୍ରିଯାଣ୍ଯଙ୍ଗାନି ତଵ ଵର୍ଧଯନ୍ତୀଃ । ତସ୍ମୈ ତେ ସୋମ ନମ ଇଦ୍ଵଷଟ୍ଚ । ଉପ ମା ରାଜନ୍-ଥ୍ସୁକୃତେ ହ୍ଵଯସ୍ଵ ॥
ସ-ମ୍ପ୍ରାଣାପାନାଭ୍ଯାଗ୍ଂ ସମୁ ଚକ୍ଷୁଷା ତ୍ଵମ୍ । ସଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୋତ୍ରେଣ ଗଚ୍ଛସ୍ଵ ସୋମ ରାଜନ୍ନ୍ ।
ଯତ୍ତ ଆସ୍ଥିତଗ୍ଂ ଶମୁ ତତ୍ତେ ଅସ୍ତୁ । ଜାନୀତାନ୍ନଃ ସଗମ୍ମନେ ପଥୀନାମ୍ ॥ ଏତ-ଞ୍ଜାନୀତାତ୍ପରମେ ଵ୍ଯୋମନ୍ନ୍ । ଵୃକା-ସ୍ସଧସ୍ଥା ଵିଦ ରୂପମସ୍ଯ ॥ 124 ॥
ସ-ମ୍ପ୍ରାଣାପାନାଭ୍ଯାଗ୍ଂ ସମୁ ଚକ୍ଷୁଷା ତ୍ଵମ୍ । ସଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୋତ୍ରେଣ ଗଚ୍ଛସ୍ଵ ସୋମ ରାଜନ୍ନ୍ ।
ଯତ୍ତ ଆସ୍ଥିତଗ୍ଂ ଶମୁ ତତ୍ତେ ଅସ୍ତୁ । ଜାନୀତାନ୍ନଃ ସଗମ୍ମନେ ପଥୀନାମ୍ ॥ ଏତ-ଞ୍ଜାନୀତାତ୍ପରମେ ଵ୍ଯୋମନ୍ନ୍ । ଵୃକା-ସ୍ସଧସ୍ଥା ଵିଦ ରୂପମସ୍ଯ ॥ 124 ॥
ଯଦାଗଚ୍ଛା-ତ୍ପଥିଭି ର୍ଦେଵଯାନୈଃ । ଇଷ୍ଟାପୂର୍ତେ କୃଣୁତା-ଦାଵିରସ୍ମୈ ॥
ଅରିଷ୍ଟୋ ରାଜନ୍ନଗଦଃ ପରେହି । ନମସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ ଚକ୍ଷସେ ରଘୂଯତେ । ନାକମାରୋହ ସହ ଯଜମାନେନ । ସୂର୍ଯ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତାତ୍ପରମେ ଵ୍ଯୋମନ୍ନ୍ ॥
ଅଭୂଦ୍ଦେଵ-ସ୍ସଵିତା ଵନ୍ଦ୍ଯୋ ନୁ ନଃ । ଇଦାନୀମହ୍ନ ଉପଵାଚ୍ଯୋ ନୃଭିଃ ।
ଵି ଯୋ ରତ୍ନା ଭଜତି ମାନଵେଭ୍ଯଃ । ଶ୍ରେଷ୍ଠ-ନ୍ନୋ ଅତ୍ର ଦ୍ରଵିଣଂ-ଯଁଥା ଦଧତ୍ ॥
ଉପ ନୋ ମିତ୍ରାଵରୁଣା-ଵିହାଵତମ୍ । ଅନ୍ଵାଦୀଦ୍ଧ୍ଯା-ଥାମିହ ନଃ ସଖାଯା । ଆଦିତ୍ଯାନା-ମ୍ପ୍ରସିତିର୍-ହେତିଃ । ଉଗ୍ରା ଶତାପାଷ୍ଠା ଘଵିଷା ପରିଣୋ ଵୃଣକ୍ତୁ ॥
ଆ ପ୍ଯାଯସ୍ଵ ସମେତୁ ତେ ଵିଶ୍ଵତଃ ସୋମ ଵୃଷ୍ଣିଯମ୍ । ଭଵା ଵାଜସ୍ଯ ସଙ୍ଗଥେ ॥ ସ-ନ୍ତେ ପଯାଗ୍ଂସି ସମୁ ଯନ୍ତୁ ଵାଜା-ସ୍ସଂ-ଵୃଁଷ୍ଣିଯା-ନ୍ଯଭିମାତିଷାହଃ । ଆପ୍ଯାଯମାନୋ ଅମୃତାଯ ସୋମ ଦିଵି ଶ୍ରଵାଗ୍ସ୍ଯୁତ୍ତମାନି ଧିଷ୍ଵ ॥ ॥ 125 ॥
ଅରିଷ୍ଟୋ ରାଜନ୍ନଗଦଃ ପରେହି । ନମସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ ଚକ୍ଷସେ ରଘୂଯତେ । ନାକମାରୋହ ସହ ଯଜମାନେନ । ସୂର୍ଯ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତାତ୍ପରମେ ଵ୍ଯୋମନ୍ନ୍ ॥
ଅଭୂଦ୍ଦେଵ-ସ୍ସଵିତା ଵନ୍ଦ୍ଯୋ ନୁ ନଃ । ଇଦାନୀମହ୍ନ ଉପଵାଚ୍ଯୋ ନୃଭିଃ ।
ଵି ଯୋ ରତ୍ନା ଭଜତି ମାନଵେଭ୍ଯଃ । ଶ୍ରେଷ୍ଠ-ନ୍ନୋ ଅତ୍ର ଦ୍ରଵିଣଂ-ଯଁଥା ଦଧତ୍ ॥
ଉପ ନୋ ମିତ୍ରାଵରୁଣା-ଵିହାଵତମ୍ । ଅନ୍ଵାଦୀଦ୍ଧ୍ଯା-ଥାମିହ ନଃ ସଖାଯା । ଆଦିତ୍ଯାନା-ମ୍ପ୍ରସିତିର୍-ହେତିଃ । ଉଗ୍ରା ଶତାପାଷ୍ଠା ଘଵିଷା ପରିଣୋ ଵୃଣକ୍ତୁ ॥
ଆ ପ୍ଯାଯସ୍ଵ ସମେତୁ ତେ ଵିଶ୍ଵତଃ ସୋମ ଵୃଷ୍ଣିଯମ୍ । ଭଵା ଵାଜସ୍ଯ ସଙ୍ଗଥେ ॥ ସ-ନ୍ତେ ପଯାଗ୍ଂସି ସମୁ ଯନ୍ତୁ ଵାଜା-ସ୍ସଂ-ଵୃଁଷ୍ଣିଯା-ନ୍ଯଭିମାତିଷାହଃ । ଆପ୍ଯାଯମାନୋ ଅମୃତାଯ ସୋମ ଦିଵି ଶ୍ରଵାଗ୍ସ୍ଯୁତ୍ତମାନି ଧିଷ୍ଵ ॥ ॥ 125 ॥
(ତ୍ମନା - ଜାଯମାନୋ - ଽସ୍ଯ - ଦଧ-ତ୍ପଞ୍ଚ ଚ) (ଅ. 13)
ଅନୁଵାକଂ 14 - ଅଵଭୃଥେ କର୍ମଣି ସେଚନାଦିମନ୍ତ୍ରାଃ
ଯଦ୍ଦିଦୀକ୍ଷେ ମନସା ଯଚ୍ଚ ଵାଚା । ଯଦ୍ଵା ପ୍ରାଣୈଶ୍ଚକ୍ଷୁଷା ଯଚ୍ଚ ଶ୍ରୋତ୍ରେଣ ।
ଯଦ୍ରେତସା ମିଥୁନେନା-ପ୍ଯାତ୍ମନା ।
ଅଦ୍ଭ୍ଯୋ ଲୋକା ଦଧିରେ ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ।
ଶୁକ୍ରା ଦୀକ୍ଷାଯୈ ତପସୋ ଵିମୋଚନୀଃ ।
ଆପୋ ଵିମୋକ୍ତ୍ରୀ ର୍ମଯି ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥
ଯଦୃଚା ସାମ୍ନା ଯଜୁଷା । ପଶୂନା-ଞ୍ଚର୍ମନ୍. ହଵିଷା ଦିଦୀକ୍ଷେ ।
ଯଚ୍ଛନ୍ଦୋଭି-ରୋଷଧୀଭି-ର୍ଵନସ୍ପତୌ ।
ଅଦ୍ଭ୍ଯୋ ଲୋକା ଦଧିରେ (ଦଧିରେ) ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ 126 ॥
ଅନୁଵାକଂ 14 - ଅଵଭୃଥେ କର୍ମଣି ସେଚନାଦିମନ୍ତ୍ରାଃ
ଯଦ୍ଦିଦୀକ୍ଷେ ମନସା ଯଚ୍ଚ ଵାଚା । ଯଦ୍ଵା ପ୍ରାଣୈଶ୍ଚକ୍ଷୁଷା ଯଚ୍ଚ ଶ୍ରୋତ୍ରେଣ ।
ଯଦ୍ରେତସା ମିଥୁନେନା-ପ୍ଯାତ୍ମନା ।
ଅଦ୍ଭ୍ଯୋ ଲୋକା ଦଧିରେ ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ।
ଶୁକ୍ରା ଦୀକ୍ଷାଯୈ ତପସୋ ଵିମୋଚନୀଃ ।
ଆପୋ ଵିମୋକ୍ତ୍ରୀ ର୍ମଯି ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥
ଯଦୃଚା ସାମ୍ନା ଯଜୁଷା । ପଶୂନା-ଞ୍ଚର୍ମନ୍. ହଵିଷା ଦିଦୀକ୍ଷେ ।
ଯଚ୍ଛନ୍ଦୋଭି-ରୋଷଧୀଭି-ର୍ଵନସ୍ପତୌ ।
ଅଦ୍ଭ୍ଯୋ ଲୋକା ଦଧିରେ (ଦଧିରେ) ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥ 126 ॥
ଶୁକ୍ରା ଦୀକ୍ଷାଯୈ ତପସୋ ଵିମୋଚନୀଃ ।
ଆପୋ ଵିମୋକ୍ତ୍ରୀ ର୍ମଯି ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥
ଯେନ ବ୍ରହ୍ମ ଯେନ କ୍ଷତ୍ରମ୍ । ଯେନେନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ପ୍ରଜାପତି-ସ୍ସୋମୋ ଵରୁଣୋ ଯେନ ରାଜା ।
ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ଋଷଯୋ ଯେନ ପ୍ରାଣାଃ ।
ଅଦ୍ଭ୍ଯୋ ଲୋକା ଦଧିରେ ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ।
ଶୁକ୍ରା ଦୀକ୍ଷାଯୈ ତପସୋ ଵିମୋଚନୀଃ ।
ଆପୋ ଵିମୋକ୍ତ୍ରୀ ର୍ମଯି ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥
ଅପା-ମ୍ପୁଷ୍ପମସ୍ଯୋ-ଷଧୀନାଗ୍ଂ ରସଃ । ସୋମସ୍ଯ ପ୍ରିଯ-ନ୍ଧାମ ॥ 127 ॥
ଆପୋ ଵିମୋକ୍ତ୍ରୀ ର୍ମଯି ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥
ଯେନ ବ୍ରହ୍ମ ଯେନ କ୍ଷତ୍ରମ୍ । ଯେନେନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ପ୍ରଜାପତି-ସ୍ସୋମୋ ଵରୁଣୋ ଯେନ ରାଜା ।
ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା ଋଷଯୋ ଯେନ ପ୍ରାଣାଃ ।
ଅଦ୍ଭ୍ଯୋ ଲୋକା ଦଧିରେ ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ।
ଶୁକ୍ରା ଦୀକ୍ଷାଯୈ ତପସୋ ଵିମୋଚନୀଃ ।
ଆପୋ ଵିମୋକ୍ତ୍ରୀ ର୍ମଯି ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯମ୍ ॥
ଅପା-ମ୍ପୁଷ୍ପମସ୍ଯୋ-ଷଧୀନାଗ୍ଂ ରସଃ । ସୋମସ୍ଯ ପ୍ରିଯ-ନ୍ଧାମ ॥ 127 ॥
ଅଗ୍ନେଃ ପ୍ରିଯତମଗ୍ଂ ହଵି-ସ୍ସ୍ଵାହା ॥ ଅପା-ମ୍ପୁଷ୍ପ-ମସ୍ଯୋଷଧୀନାଗ୍ଂ ରସଃ ।
ସୋମସ୍ଯ ପ୍ରିଯ-ନ୍ଧାମ । ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ପ୍ରିଯତମଗ୍ଂ ହଵି-ସ୍ସ୍ଵାହା । ଅପା-ମ୍ପୁଷ୍ପମସ୍ଯୋ-ଷଧୀନାଗ୍ଂ ରସଃ । ସୋମସ୍ଯ ପ୍ରିଯ-ନ୍ଧାମ ।
ଵିଶ୍ଵେଷା-ନ୍ଦେଵାନା-ମ୍ପ୍ରିଯତମଗ୍ଂ ହଵି-ସ୍ସ୍ଵାହା ॥ ଵଯଗ୍ଂ ସୋମ ଵ୍ରତେ ତଵ ।
ମନସ୍ତନୂଷୁ ପିପ୍ରତଃ । ପ୍ରଜାଵନ୍ତୋ ଅଶୀମହି ॥ 128 ॥
ସୋମସ୍ଯ ପ୍ରିଯ-ନ୍ଧାମ । ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ପ୍ରିଯତମଗ୍ଂ ହଵି-ସ୍ସ୍ଵାହା । ଅପା-ମ୍ପୁଷ୍ପମସ୍ଯୋ-ଷଧୀନାଗ୍ଂ ରସଃ । ସୋମସ୍ଯ ପ୍ରିଯ-ନ୍ଧାମ ।
ଵିଶ୍ଵେଷା-ନ୍ଦେଵାନା-ମ୍ପ୍ରିଯତମଗ୍ଂ ହଵି-ସ୍ସ୍ଵାହା ॥ ଵଯଗ୍ଂ ସୋମ ଵ୍ରତେ ତଵ ।
ମନସ୍ତନୂଷୁ ପିପ୍ରତଃ । ପ୍ରଜାଵନ୍ତୋ ଅଶୀମହି ॥ 128 ॥
ଦେଵେଭ୍ଯଃ ପିତୃଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା । ସୋମ୍ଯେଭ୍ଯଃ ପିତୃଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା । କଵ୍ଯେଭ୍ଯଃ ପିତୃଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ॥ ଦେଵାସ ଇହ ମାଦଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ସୋମ୍ଯାସ ଇହ ମାଦଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । କଵ୍ଯାସ ଇହ ମାଦଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ॥ ଅନନ୍ତରିତାଃ ପିତରଃ ସୋମ୍ଯା-ସ୍ସୋମପୀଥାତ୍ ॥ ଅପୈତୁ ମୃତ୍ଯୁରମୃତ-ନ୍ନ ଆଗନ୍ନ୍ । ଵୈଵସ୍ଵତୋ ନୋ ଅଭଯ-ଙ୍କୃଣୋତୁ ।
ପର୍ଣଂ-ଵଁନସ୍ପତେରିଵ ॥ 129 ॥
ସୋମ୍ଯାସ ଇହ ମାଦଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । କଵ୍ଯାସ ଇହ ମାଦଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ॥ ଅନନ୍ତରିତାଃ ପିତରଃ ସୋମ୍ଯା-ସ୍ସୋମପୀଥାତ୍ ॥ ଅପୈତୁ ମୃତ୍ଯୁରମୃତ-ନ୍ନ ଆଗନ୍ନ୍ । ଵୈଵସ୍ଵତୋ ନୋ ଅଭଯ-ଙ୍କୃଣୋତୁ ।
ପର୍ଣଂ-ଵଁନସ୍ପତେରିଵ ॥ 129 ॥
ଅଭି ନଃ ଶୀଯତାଗ୍ଂ ରଯିଃ । ସଚତା-ନ୍ନ-ଶ୍ଶଚୀପତିଃ ॥ ପର-ମ୍ମୃତ୍ଯୋ ଅନୁପରେହି ପନ୍ଥାମ୍ । ଯସ୍ତେ ସ୍ଵ ଇତରୋ ଦେଵଯାନାତ୍ । ଚକ୍ଷୁଷ୍ମତେ ଶୃଣ୍ଵତେ ତେ ବ୍ରଵୀମି । ମା ନଃ ପ୍ରଜାଗ୍ଂ ରୀରିଷୋ ମୋତ ଵୀରାନ୍ ॥ ଇଦମୂ ନୁ ଶ୍ରେଯୋ-ଽଵସାନ-ମାଗନ୍ମ । ଯଦ୍ଗୋଜି-ଦ୍ଧନଜି-ଦଶ୍ଵଜିଦ୍ଯତ୍ ।
ପର୍ଣଂ-ଵଁନସ୍ପତେରିଵ । ଅଭି ନଃ ଶୀଯତାଗ୍ଂ ରଯିଃ । ସଚତା-ନ୍ନ-ଶ୍ଶଚୀପତିଃ ॥ 130 ॥
(ଵନସ୍ପତାଵଦ୍ଭ୍ଯୋ ଲୋକା ଦଧିରେ ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯ-ନ୍ଧାମା - ଶୀମହୀ - ଵା - ଭି ନଃ ଶୀଯତାଗ୍ଂ ରଯିରେକ-ଞ୍ଚ) (ଅ. 14)
(ସର୍ଵାନ୍. - ଯ-ଦ୍ଵିଷ୍ଷଣ୍ଣେନ - ଵି ଵୈ - ଯାଃ ପୁରସ୍ତା-ଦ୍- ଦେଵା ଦେଵେଷୁ - ପରିସ୍ତଣିତ - ସକ୍ଷେଦଂ - ଁଯଦସ୍ଯ ପାରେ - ଽନାଗସ - ଉଦସ୍ତା-ମ୍ଫ୍ସୀ-ଦ୍- ବ୍ରହ୍ମ ପ୍ରତିଷ୍ଠା - ଯ-ଦ୍ଦେଵ - ଯତ୍ତେ ଗ୍ରାଵ.ଣ୍ଣା - ଯ-ଦ୍ଦିଦୀକ୍ଷେ ଚତୁର୍ଦଶ)
(ସର୍ଵାନ୍ - ଭୂତିମେଵ - ଯାମେଵାଫ୍ସ୍ଵାହୁତିମ୍ - ଁଵ୍ରତାନାଂ - ପର୍ଣଵଲ୍କଃ - ସୋମ୍ଯାନା - ମସ୍ମିନ୍. ଯଜ୍ଞେ - ଽଗ୍ନେ ଯୋ ନୋ - ଜ୍ଯୋଗ୍ଜୀଵାଃ - ପରୋରଜାସ୍ତେ - ପ୍ର ତେ ମହେ - ବ୍ରହ୍ମ ପ୍ରତିଷ୍ଠା - ଗାର୍ହପତ୍ଯା ସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଦୁତ୍ତରଶତଂ)
(ସର୍ଵାନ୍. ଵୈ - ଶଚୀପତିଃ)
॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ତୃତୀଯାଷ୍ଟକେ ସପ୍ତମଃ ପ୍ରପାଠକ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥
ପର୍ଣଂ-ଵଁନସ୍ପତେରିଵ । ଅଭି ନଃ ଶୀଯତାଗ୍ଂ ରଯିଃ । ସଚତା-ନ୍ନ-ଶ୍ଶଚୀପତିଃ ॥ 130 ॥
(ଵନସ୍ପତାଵଦ୍ଭ୍ଯୋ ଲୋକା ଦଧିରେ ତେଜ ଇନ୍ଦ୍ରିଯ-ନ୍ଧାମା - ଶୀମହୀ - ଵା - ଭି ନଃ ଶୀଯତାଗ୍ଂ ରଯିରେକ-ଞ୍ଚ) (ଅ. 14)
(ସର୍ଵାନ୍. - ଯ-ଦ୍ଵିଷ୍ଷଣ୍ଣେନ - ଵି ଵୈ - ଯାଃ ପୁରସ୍ତା-ଦ୍- ଦେଵା ଦେଵେଷୁ - ପରିସ୍ତଣିତ - ସକ୍ଷେଦଂ - ଁଯଦସ୍ଯ ପାରେ - ଽନାଗସ - ଉଦସ୍ତା-ମ୍ଫ୍ସୀ-ଦ୍- ବ୍ରହ୍ମ ପ୍ରତିଷ୍ଠା - ଯ-ଦ୍ଦେଵ - ଯତ୍ତେ ଗ୍ରାଵ.ଣ୍ଣା - ଯ-ଦ୍ଦିଦୀକ୍ଷେ ଚତୁର୍ଦଶ)
(ସର୍ଵାନ୍ - ଭୂତିମେଵ - ଯାମେଵାଫ୍ସ୍ଵାହୁତିମ୍ - ଁଵ୍ରତାନାଂ - ପର୍ଣଵଲ୍କଃ - ସୋମ୍ଯାନା - ମସ୍ମିନ୍. ଯଜ୍ଞେ - ଽଗ୍ନେ ଯୋ ନୋ - ଜ୍ଯୋଗ୍ଜୀଵାଃ - ପରୋରଜାସ୍ତେ - ପ୍ର ତେ ମହେ - ବ୍ରହ୍ମ ପ୍ରତିଷ୍ଠା - ଗାର୍ହପତ୍ଯା ସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଦୁତ୍ତରଶତଂ)
(ସର୍ଵାନ୍. ଵୈ - ଶଚୀପତିଃ)
॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ତୃତୀଯାଷ୍ଟକେ ସପ୍ତମଃ ପ୍ରପାଠକ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥