Agni

1.2 - āpa undantu jīvase - kṛṣṇa yajurveda taittirīya saṃhitā pāṭhaḥ

(Apa Undantu Jivase - Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita in English (IAST))

From Krishna Yajurveda

This sacred Vedic hymn is excerpted from the Taittiriya Samhita of the Krishna Yajurveda, specifically associated with the Agnishtoma ritual. It invokes the purifying power of water to bestow longevity, vitality, and brilliance upon the practitioner. The mantra acts as a consecration, seeking to cleanse the individual of impurities while inviting divine grace through the element of water. Chanting this verse is believed to harmonize one's physical and spiritual energy, fostering internal purity and protecting the devotee from negativity. It serves as a profound meditative bridge between the human seeker and the cosmic forces of nature.

kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-mprathamakāṇḍe dvitīyaḥ praśnaḥ - agniṣṭome krayaḥ
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
āpa̭ undantu jī॒vasḙ dīrghāyu॒tvāya॒ varca̭sa॒ oṣa̭dhe॒ trāya̭svaina॒gg॒ svadhi̭te॒ mainagṃ̭ higṃsī-rdeva॒śrūre॒tāni॒ pra va̭pe sva॒styutta̭rāṇyaśī॒yāpo̭ a॒smā-nmā॒taraḥ̭ śundhantu ghṛ॒tena̭ no ghṛta॒puvaḥ̭ punantu॒ viśva̭ma॒sma-tpra va̭hantu ri॒pramudā᳚bhya॒-śśuci॒rā pū॒ta ḙmi॒ soma̭sya ta॒nūra̭si ta॒nuva̭-mme pāhi mahī॒nā-mpayo̭-'si varco॒dhā a̭si॒ varco॒- [varcaḥ̭, mayi̭ dhehi vṛ॒trasya̭] 1
mayi̭ dhehi vṛ॒trasya̭ ka॒nīni̭kā-'si cakṣu॒ṣpā a̭si॒ cakṣṷrme pāhi ci॒tpati̭stvā punātu vā॒kpati̭stvā punātu de॒vastvā̭ savi॒tā pṷnā॒tvacchi̭dreṇa pa॒vitrḙṇa॒ vaso॒-ssūrya̭sya ra॒śmibhi॒stasya̭ te pavitrapate pa॒vitrḙṇa॒ yasmai॒ ka-mpu॒ne taccha̭keya॒mā vo̭ devāsa īmahe॒ satya̭dharmāṇo addhva॒re yadvo̭ devāsa āgu॒re yajñi̭yāso॒ havā̭maha॒ indrā᳚gnī॒ dyāvā̭pṛthivī॒ āpa̭ oṣadhī॒ stva-ndī॒kṣāṇā॒-madhi̭patirasī॒ha mā॒ santa̭-mpāhi || 2 ||
(varca̭ - oṣadhī- ra॒ṣṭau ca̭ ) (a. 1)
ākū᳚tyai pra॒yuje॒-'gnaye॒ svāhā̭ me॒dhāyai॒ mana̭se॒ 'gnaye॒ svāhā̭ dī॒kṣāyai॒ tapa̭se॒-'gnaye॒ svāhā॒ sara̭svatyai pū॒ṣṇe᳚-'gnaye॒ svāhā-''po̭ devī-rbṛhatī-rviśvaśambhuvo॒ dyāvā̭pṛthi॒vī u॒rva̭ntari̭kṣa॒-mbṛha॒spati̭rno ha॒viṣā̭ vṛdhātu॒ svāhā॒ viśvḙ de॒vasya̭ ne॒turmarto̭ vṛṇīta sa॒khyaṃ-vi~śvḙ rā॒ya i̭ṣuddhyasi dyu॒mnaṃ-vṛ~̭ṇīta pu॒ṣyase॒ svāha̭rkhsā॒mayo॒-śśilpe᳚ stha॒ste vā॒mā ra̭bhe॒ te mā̭- [te mā᳚, pā॒ta॒mā-'sya] 3
pāta॒mā-'sya ya॒jñasyo॒dṛca̭ i॒mā-ndhiya॒gṃ॒ śikṣa̭māṇasya deva॒ kratu॒-ndakṣaṃ̭-va~ruṇa॒ sagṃ śi̭śādhi॒ yayā-'ti॒ viśvā̭ duri॒tā tarḙma su॒tarmā̭ṇa॒madhi॒ nāvagṃ̭ ruhe॒morga̭syāṅgira॒syūrṇa̭mradā॒ ūrja̭-mme yaccha pā॒hi mā॒ mā mā̭ higṃsī॒-rviṣṇo॒-śśarmā̭si॒ śarma॒ yaja̭mānasya॒ śarma̭ me yaccha॒ nakṣa̭trāṇā-mmā-'tīkā॒śā-tpā॒hīndra̭sya॒ yoni̭rasi॒- [yoni̭rasi, mā mā̭ higṃsīḥ] 4
mā mā̭ higṃsīḥ kṛ॒ṣyai tvā̭ susa॒syāyai̭ supippa॒lābhya॒-stvauṣa̭dhībhya-ssūpa॒sthā de॒vo vana॒spati̭rū॒rdhvo mā̭ pā॒hyodṛca॒-ssvāhā̭ ya॒jña-mmana̭sā॒ svāhā॒ dyāvā̭pṛthi॒vībhyā॒g॒ svāho॒ro-ra॒ntari̭kṣā॒-thsvāhā̭ ya॒jñaṃ-vā~tā॒dā ra̭bhe || 5 ||
( mā॒ - yoni̭rasi - tri॒gṃ॒śacca̭ ) (a. 2)
daivī॒-ndhiya̭-mmanāmahe sumṛḍī॒kā-ma॒bhiṣṭa̭ye varco॒dhāṃ-ya~॒jñavā̭hasagṃ supā॒rā no̭ asa॒-dvaśe᳚ | ye de॒vā mano̭jātā mano॒yujaḥ̭ su॒dakṣā॒ dakṣa̭pitāra॒ste naḥ̭ pāntu॒ te no̭-'vantu॒ tebhyo॒ nama॒stebhya॒-ssvāhā-'gne॒ tvagṃ su jā̭gṛhi va॒yagṃ su ma̭ndiṣīmahi gopā॒ya naḥ̭ sva॒staye᳚ pra॒budhḙ naḥ॒ puna̭rdadaḥ | tvama̭gne vrata॒pā a̭si de॒va ā martye॒ṣvā | tvaṃ- [tvam, ya॒jñeṣvīḍyaḥ̭ |] 6
ya॒jñeṣvīḍyaḥ̭ || viśvḙ de॒vā a॒bhi māmā-'va̭vṛtra-npū॒ṣā sa॒nyā somo॒ rādha̭sā de॒va-ssa̭vi॒tā vaso᳚rvasu॒dāvā॒ rāsveya̭-thso॒mā ''bhūyo̭ bhara॒ mā pṛ॒ṇa-npū॒rtyā vi rā̭dhi॒ mā-'hamāyṷṣā ca॒ndrama̭si॒ mama॒ bhogā̭ya bhava॒ vastra̭masi॒ mama॒ bhogā̭ya bhavo॒srā-'si॒ mama॒ bhogā̭ya bhava॒ hayo̭-'si॒ mama॒ bhogā̭ya bhava॒- [bhogā̭ya bhava, chāgo̭-'si॒ mama॒] 7
chāgo̭-'si॒ mama॒ bhogā̭ya bhava me॒ṣo̭-'si॒ mama॒ bhogā̭ya bhava vā॒yave᳚ tvā॒ varṷṇāya tvā॒ nir-ṛ̭tyai tvā ru॒drāya̭ tvā॒ devī̭rāpo apā-nnapā॒dya ū॒rmir-ha̭vi॒ṣya̭ indri॒yāvā᳚-nma॒dinta̭ma॒staṃ-vo~॒ mā-'va̭ kramiṣa॒macchi̭nna॒-ntantṷ-mpṛthi॒vyā anṷ geṣa-mbha॒drāda॒bhi śreyaḥ॒ prehi॒ bṛha॒spatiḥ̭ purae॒tā tḙ a॒stvathe॒mava̭ sya॒ vara॒ ā pṛ̭thi॒vyā ā॒re śatrū᳚n kṛṇuhi॒ sarva̭vīra॒ edama̭ganma deva॒yaja̭na-mpṛthi॒vyā viśvḙ de॒vā yadajṷṣanta॒ pūrva̭ ṛkhsā॒mābhyāṃ॒-ya~jṷṣā sa॒ntara̭nto rā॒yaspoṣḙṇa॒ sami॒ṣā ma̭dema || 8 ||
( ā tvagṃ-hayo̭-'si॒ mama॒ bhogā̭ya bhava-sya॒-pañca̭vigṃśatiśca ) (a. 3)
i॒ya-ntḙ śukra ta॒nūri॒daṃ-va~rca॒stayā॒ sa-mbha̭va॒ bhrāja̭-ṅgaccha॒ jūra̭si dhṛ॒tā mana̭sā॒ juṣṭā॒ viṣṇa̭ve॒ tasyā᳚ste sa॒tyasa̭vasaḥ prasa॒ve vā॒co ya॒ntrama̭śīya॒ svāhā̭ śu॒krama̭sya॒mṛta̭masi vaiśvade॒vagṃ ha॒vi-ssūrya̭sya॒ cakṣu॒rā -'rṷhama॒gne ra॒kṣṇaḥ ka॒nīni̭kāṃ॒-ya~deta̭śebhi॒rīya̭se॒ bhrāja̭māno vipa॒ścitā॒ cida̭si ma॒nā-'si॒ dhīra̭si॒ dakṣi̭ṇā- [dakṣi̭ṇā, a॒si॒ ya॒jñiyā̭-'si] 9
-'si ya॒jñiyā̭-'si kṣa॒triyā॒ 'syadi̭ti-rasyubha॒yata̭̭śśīr​ṣṇī॒ sā na॒-ssuprā̭cī॒ supra̭tīcī॒ sa-mbha̭va mi॒trastvā̭ pa॒di ba̭ddhnātu pū॒ṣā-'ddhva̭naḥ pā॒tvindrā॒yā-ddhya̭kṣā॒yānṷ tvā mā॒tā ma̭nyatā॒manṷ pi॒tā-'nu॒ bhrātā॒ saga॒rbhyo-'nu॒ sakhā॒ sayū᳚thya॒-ssā dḙvi de॒vamacche॒hīndrā̭ya॒ somagṃ̭ ru॒drastvā ''va̭rtayatu mi॒trasya̭ pa॒thā sva॒sti soma̭sakhā॒ puna॒rehi̭ sa॒ha ra॒yyā || 10 ||
( dakṣi̭ṇā॒-soma̭sakhā॒, pañca̭ ca ) (a. 4)
vasvya̭si ru॒drā-'syadi̭ti-rasyādi॒tyā-'si̭ śu॒krā-'si̭ ca॒ndrā-'si॒ bṛha॒spati̭stvā su॒mne ra̭ṇvatu ru॒dro vasṷbhi॒rā ci̭ketu pṛthi॒vyāstvā̭ mū॒rdhannā ji̭gharmi deva॒yaja̭na॒ iḍā̭yāḥ pa॒de ghṛ॒tava̭ti॒ svāhā॒ pari̭likhita॒gṃ॒ rakṣaḥ॒ pari̭likhitā॒ arā̭taya i॒dama॒hagṃ rakṣa̭so grī॒vā api̭ kṛntāmi॒ yo᳚-'smā-ndveṣṭi॒ ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣma i॒dama̭sya grī॒vā [grī॒vāḥ, api̭ kṛntāmya॒sme] 11
api̭ kṛntāmya॒sme rāya॒stve rāya॒stote॒ rāya॒-ssa-ndḙvi de॒vyorvaśyā̭ paśyasva॒ tvaṣṭī̭matī te sapeya su॒retā॒ reto॒ dadhā̭nā vī॒raṃ-vi~̭deya॒ tava̭ sa॒ndṛśi॒ mā-'hagṃrā॒yaspoṣḙṇa॒ vi yo̭ṣam || 12 ||
( a॒sya॒ grī॒vā-ekā॒nna tri॒gṃ॒śacca̭ ) (a. 5)
a॒gṃ॒śunā̭ te a॒gṃ॒śuḥ pṛ̭cyatā॒-mparṷṣā॒ parṷ-rga॒ndhaste॒ kāma̭mavatu॒ madā̭ya॒ raso॒ acyṷto॒ 'mātyo̭-'si śu॒kraste॒ graho॒-'bhi tya-nde॒vagṃ sa̭vi॒tāra̭mū॒ṇyoḥ᳚ ka॒vikra̭tu॒marcā̭mi sa॒tyasa̭vasagṃ ratna॒dhāma॒bhi pri॒ya-mma॒timū॒rdhvā yasyā॒mati॒rbhā adi̭dyuta॒-thsavī̭mani॒ hira̭ṇyapāṇiramimīta su॒kratuḥ̭ kṛ॒pā suvaḥ̭ | pra॒jābhya̭stvā prā॒ṇāya̭ tvā vyā॒nāya̭ tvā pra॒jāstvamanu॒ prāṇi̭hi pra॒jāstvāmanu॒ prāṇa̭ntu || 13 ||
(anṷ-sa॒pta ca̭) (a. 6)
soma̭-nte krīṇā॒myūrja̭svanta॒-mpaya̭svantaṃ-vī~॒ryā̭vantamabhi-māti॒ṣāhagṃ̭ śu॒kra-ntḙ śu॒kreṇa̭ krīṇāmi ca॒ndra-ñca॒ndreṇā॒mṛta̭ma॒mṛtḙna sa॒myatte॒ gora॒sme ca॒ndrāṇi॒ tapa̭sasta॒nūra̭si pra॒jāpa̭te॒-rvarṇa॒stasyā᳚ste sahasrapo॒ṣa-mpuṣya̭ntyāścara॒meṇa̭ pa॒śunā᳚ krīṇāmya॒sme te॒ bandhu॒rmayi̭ te॒ rāyaḥ̭ śrayantāma॒sme jyotiḥ̭ somavikra॒yiṇi॒ tamo̭ mi॒tro na॒ ehi॒ sumi̭tradhā॒ indra̭syo॒ru mā vi̭śa॒ dakṣi̭ṇa-mu॒śannu॒śantagg̭ syo॒na-ssyo॒nagg​ svāna॒ bhrājāṅghā̭re॒ bambhā̭re॒ hasta॒ suha̭sta॒ kṛśā̭nave॒te vaḥ̭ soma॒ kraya̭ṇā॒stā-nra̭kṣaddhva॒-mmā vo̭ dabhann || 14 ||
(u॒ruṃ-dvāvigṃ̭śatiśca) (a. 7)
udāyṷṣā svā॒yuṣodoṣa̭dhīnā॒gṃ॒ rase॒no-tpa॒rjanya̭sya॒ śuṣme॒ṇoda̭sthāma॒mṛtā॒gṃ॒ anṷ | u॒rva̭ntari̭kṣa॒manvi॒hyadi̭tyā॒-ssado॒-'syadi̭tyā॒-ssada॒ ā sī॒dāsta̭bhnā॒-ddyāmṛ̭ṣa॒bho a॒ntari̭kṣa॒mami̭mīta vari॒māṇa̭-mpṛthi॒vyā ā-'sī̭da॒-dviśvā॒ bhuva̭nāni sa॒mrā-ḍviśvettāni॒ varṷṇasya vra॒tāni॒ vanḙṣu॒ vya̭ntari̭kṣa-ntatāna॒ vāja॒marva̭thsu॒ payo̭ aghni॒yāsṷ hṛ॒thsu- [ ] || 15 ||
kratuṃ॒-va~rṷṇo vi॒kṣva̭gni-ndi॒vi sūrya̭madadhā॒-thsoma॒madrā॒vudu॒tya-ñjā॒tavḙdasa-nde॒vaṃ-va~̭hanti ke॒tavaḥ̭ | dṛ॒śe viśvā̭ya॒ sūrya᳚m || usrā॒veta̭-ndhūr​ṣāhāvana॒śrū avī̭rahaṇau brahma॒coda̭nau॒ varṷṇasya॒ skambha̭namasi॒ varṷṇasya skambha॒sarja̭namasi॒ pratya̭sto॒ varṷṇasya॒ pāśaḥ̭ || 16 ||
( hṛ॒thsu-pañca̭trigṃśacca ) (a. 8)
pra cya̭vasva bhuvaspate॒ viśvā᳚nya॒bhi dhāmā̭ni॒ mā tvā̭ paripa॒rī vi̭da॒nmā tvā̭ paripa॒nthino̭ vida॒nmā tvā॒ vṛkā̭ aghā॒yavo॒ mā ga̭ndha॒rvo vi॒śvāva̭su॒rā da̭ghacchye॒no bhū॒tvā parā̭ pata॒ yaja̭mānasya no gṛ॒he de॒vai-ssagg̭skṛ॒taṃ-ya~ja̭mānasya sva॒styaya̭nya॒syapi॒ panthā̭magasmahi svasti॒gā-ma̭ne॒hasaṃ॒-ye~na॒ viśvāḥ॒ pari॒ dviṣo̭ vṛ॒ṇakti̭ vi॒ndate॒ vasu॒ namo̭ mi॒trasya॒ varṷṇasya॒ cakṣa̭se ma॒ho de॒vāya॒ tadṛ॒tagṃ sa̭paryata dūre॒dṛśḙ de॒vajā̭tāya ke॒tavḙ di॒vaspu॒trāya॒ sūryā̭ya śagṃsata॒ varṷṇasya॒ skambha̭namasi॒ varṷṇasya skambha॒sarja̭na-ma॒syunmṷkto॒ varṷṇasya॒ pāśaḥ̭ || 17 ||
( mi॒trasya॒-trayo̭vigṃśatiśca ) (a. 9)
a॒gne-rā̭ti॒thyama̭si॒ viṣṇa̭ve tvā॒ soma̭syā-''ti॒thyama̭si॒ viṣṇa̭ve॒ tvā-'ti̭therāti॒thyama̭si॒ viṣṇa̭ve tvā॒-'gnaye᳚ tvā rāyaspoṣa॒dāv​nne॒ viṣṇa̭ve tvā śye॒nāya̭ tvā soma॒bhṛte॒ viṣṇa̭ve tvā॒ yā te॒ dhāmā̭ni ha॒viṣā॒ yaja̭nti॒ tā te॒ viśvā̭ pari॒bhūra̭stu ya॒jña-ṅga̭ya॒sphānaḥ̭ pra॒tara̭ṇa-ssu॒vīro-'vī̭rahā॒ praca̭rā soma॒ duryā॒nadi̭tyā॒-ssado॒-'syadi̭tyā॒-ssada॒ ā- [sada॒ ā, sī॒da॒ varṷṇo-'si] || 18 ||
sī̭da॒ varṷṇo-'si dhṛ॒tavra̭to vāru॒ṇama̭si śaṃ॒​yo~-rde॒vānāgṃ̭ sa॒khyānmā de॒vānā̭-ma॒pasa̭-śchithsma॒hyāpa̭taye tvā gṛhṇāmi॒ pari̭pataye tvā gṛhṇāmi॒ tanū॒naptre᳚ tvā gṛhṇāmi śākva॒rāya̭ tvā gṛhṇāmi॒ śakma॒nnoji̭ṣṭhāya tvā gṛhṇā॒mya-nā̭dhṛṣṭamasya-nādhṛ॒ṣya-nde॒vānā॒mojo̭- 'bhiṣasti॒pā a̭nabhiśaste॒-'nyamanṷ me dī॒kṣā-ndī॒kṣāpa̭ti-rmanyatā॒manu॒ tapa॒stapa̭spati॒rañja̭sā sa॒tyamupa̭ geṣagṃ suvi॒te mā̭ dhāḥ || 19 ||
( ā-mai-ka̭-ñca ) (a. 10)
a॒gṃ॒śuragṃ̭śuste deva so॒mā-''pyā̭yatā॒-mindrā̭yaikadhana॒vida॒ ā tubhya॒mindraḥ̭ pyāyatā॒mā tvamindrā̭ya pyāya॒svā-''pyā̭yaya॒ sakhī᳚n-thsa॒nyā me॒dhayā᳚ sva॒sti tḙ deva soma su॒tyāma̭śī॒yeṣṭā॒ rāyaḥ॒ preṣe bhagā̭ya॒rtamṛ̭tavā॒dibhyo॒ namo̭ di॒ve namaḥ̭ pṛthi॒vyā agne᳚ vratapate॒ tvaṃ-vra~॒tānāṃ᳚-vra~॒tapa̭tirasi॒ yā mama̭ ta॒nūre॒ṣā sā tvayi॒ [tvayi̭, yā tava̭] || 20 ||
yā tava̭ ta॒nūri॒yagṃ sā mayi̭ sa॒ha nau᳚ vratapate vra॒tino᳚-rvra॒tāni॒ yā tḙ agne॒ rudri̭yā ta॒nūstayā̭ naḥ pāhi॒ tasyā᳚ste॒ svāhā॒ yā tḙ agne-'yāśa॒yā ra̭jāśa॒yā ha̭rāśa॒yā ta॒nūrvar​ṣi̭ṣṭhā gahvare॒ṣṭho-'graṃ-va~co॒ apā̭vadhī-ntve॒ṣaṃ-va~co॒ apā̭vadhī॒g॒ svāhā᳚ || 21 ||
( tvayi̭-catvāri॒gṃ॒śacca̭ ) (a. 11)
vi॒ttāya̭nī me-'si ti॒ktāya̭nī me॒-'syava̭tānmā nāthi॒tamava̭tānmā vyathi॒taṃ-vi~॒dera॒gnirnabho॒ nāmāgnḙ aṅgiro॒ yo᳚-'syā-mpṛ̭thi॒vyāmasyāyṷṣā॒ nāmnehi॒ yatte-'nā̭dhṛṣṭa॒-nnāma̭ ya॒jñiya॒-ntena॒ tvā-''da॒dhe-'gnḙ aṅgiro॒ yo dvi॒tīya̭syā-ntṛ॒tīya̭syā-mpṛthi॒vyā-masyāyṷṣā॒ nāmnehi॒ yatte-'nā̭dhṛṣṭa॒-nnāma̭- [ ] 22
ya॒jñiya॒-ntena॒ tvā-''da̭dhe si॒gṃ॒hīra̭si mahi॒ṣīra̭syu॒ru pra̭thasvo॒ru tḙ ya॒jñapa̭tiḥ prathatā-ndhru॒vā-'si̭ de॒vebhyaḥ̭ śundhasva de॒vebhyaḥ̭ śumbhasvendragho॒ṣastvā॒ vasṷbhiḥ pu॒rastā᳚-tpātu॒ mano̭javāstvā pi॒tṛbhi̭-rdakṣiṇa॒taḥ pā̭tu॒ pracḙtāstvā ru॒draiḥ pa॒ścā-tpā̭tu vi॒śvaka̭rmā tvā-''di॒tyairṷttara॒taḥ pā̭tu si॒gṃ॒hīra̭si sapatnasā॒hī svāhā̭ si॒gṃ॒hīra̭si suprajā॒vani॒-ssvāhā̭ si॒gṃ॒hī- [si॒gṃ॒hīḥ, a॒si॒ rā॒ya॒spo॒ṣa॒vani॒-ssvāhā̭] 23
ra̭si rāyaspoṣa॒vani॒-ssvāhā̭ si॒gṃ॒hīra̭syāditya॒vani॒-ssvāhā̭ si॒gṃ॒hīra॒syā va̭ha de॒vāndḙvaya॒te yaja̭mānāya॒ svāhā̭ bhū॒tebhya̭stvā vi॒śvāyṷrasi pṛthi॒vī-ndṛgṃ̭ha dhruva॒kṣida̭sya॒ntari̭kṣa-ndṛgṃhācyuta॒kṣida̭si॒ diva̭-ndṛgṃhā॒gne-rbhasmā᳚sya॒gneḥ purī̭ṣamasi || 24 ||
(nāma̭-suprajā॒vani॒-ssvāhā̭ si॒gṃ॒sīḥ; pañca̭trigṃśacca ) (a. 12)
yu॒ñjate॒ mana̭ u॒ta yṷñjate॒ dhiyo॒ viprā॒ vipra̭sya bṛha॒to vi̭pa॒ścitaḥ̭ | vi hotrā̭ dadhe vayunā॒videka॒ inma॒hī de॒vasya̭ savi॒tuḥ pari̭ṣṭutiḥ || su॒vāgdḙva॒ duryā॒gṃ॒ ā va̭da deva॒śrutaṷ de॒veṣvā gho̭ṣethā॒mā no̭ vī॒ro jā̭yatā-ṅkarma॒ṇyo̭ yagṃ sarvḙ-'nu॒ jīvā̭ma॒ yo ba̭hū॒nāmasa̭dva॒śī || i॒daṃ-vi~ṣṇu॒-rvica̭krame tre॒dhā ni da̭dhe pa॒dam || samṷ̄ḍhamasya [samṷ̄ḍhamasya, pā॒gṃ॒su॒ra] 25
pāgṃsu॒ra irā̭vatī dhenu॒matī॒ hi bhū॒tagṃ sṷ̄yava॒sinī॒ mana̭ve yaśa॒sye᳚ | vya̭skabhnā॒-droda̭sī॒ viṣṇṷre॒te dā॒dhāra̭ pṛthi॒vīma॒bhito̭ ma॒yūkhaiḥ᳚ || prācī॒ preta̭maddhva॒ra-ṅka॒lpaya̭ntī ū॒rdhvaṃ-ya~॒jña-nna̭yata॒-mmā jī᳚hvarata॒matra̭ ramethāṃ॒-va~r​ṣma̭-npṛthi॒vyā di॒vo vā̭ viṣṇavu॒ta vā̭ pṛthi॒vyā ma॒ho vā̭ viṣṇavu॒ta vā॒-'ntari̭kṣā॒ddhastaṷ pṛṇasva ba॒hubhi̭-rvasa॒vyai̭rā pra ya̭ccha॒ [pra ya̭ccha, dakṣi̭ṇā॒dota] 26
dakṣi̭ṇā॒dota sa॒vyāt | viṣṇo॒rnukaṃ̭-vī~॒ryā̭ṇi॒ pra vo̭caṃ॒-yaḥ ~pārthi̭vāni vima॒me rajāgṃ̭si॒ yo aska̭bhāya॒dutta̭ragṃ sa॒dhasthaṃ̭-vi~cakramā॒ṇa stre॒dhorṷgā॒yo viṣṇo̭ ra॒rāṭa̭masi॒ viṣṇoḥ᳚ pṛ॒ṣṭhama̭si॒ viṣṇo॒-śśnaptre᳚ stho॒ viṣṇo॒-ssyūra̭si॒ viṣṇo᳚-rdhru॒vama̭si vaiṣṇa॒vama̭si॒ viṣṇa̭ve tvā || 27 ||
( a॒sya॒-ya॒cchaikā॒nna ca̭tvāri॒gṃ॒śacca̭ ) (a. 13)
kṛ॒ṇu॒ṣva pājaḥ॒ prasi̭ti॒nna pṛ॒thvīṃ-yā~॒hi rāje॒vāma̭vā॒gṃ॒ ibhḙna | tṛ॒ṣvīmanu॒ prasi̭tiṃ-drūṇā॒no-'stā̭-'si॒ viddhya̭ ra॒kṣasa॒ stapi̭ṣṭhaiḥ || tava̭ bhra॒māsa̭ āśu॒yā pa̭nta॒tyanṷ spṛśa-dhṛṣa॒tā śośṷcānaḥ | tapūg̭ṣyagne ju॒hvā̭ pata॒ṅgānasa̭ndito॒ visṛ̭ja॒ viṣva̭gu॒lkāḥ || prati॒spaśo॒ visṛ̭ja॒-tūrṇi̭tamo॒ bhavā̭ pā॒yurvi॒śo a॒syā ada̭bdhaḥ | yo no̭ dū॒re a॒ghaśagṃ̭so॒ [a॒ghaśagṃ̭saḥ, yo antyagne॒] 28
yo antyagne॒ māki̭ṣṭe॒ vyathi॒rā da̭dhar​ṣīt || uda̭gne tiṣṭha॒ pratyā ''ta̭nuṣva॒ nya̭mitrāgṃ̭ oṣatā-ttigmahete | yo no॒ arā̭tigṃ samidhāna ca॒kre nī॒cā ta-ndha̭kṣyata॒sa-nna śuṣka᳚m || ū॒rdhvo bha̭va॒ prati̭vi॒ddhyā-'ddhya॒smadā॒viṣkṛ̭ṇuṣva॒ daivyā᳚nyagne | ava̭sthi॒rā ta̭nuhi yātu॒jūnā᳚-ñjā॒mimajā̭miṃ॒ pramṛ̭ṇīhi॒ śatrūṋ || sa tḙ [sa te᳚, jā॒nā॒ti॒ su॒ma॒tiṃ] 29
jānāti suma॒tiṃ-ya~̭viṣṭha॒ya īva̭te॒ brahma̭ṇe gā॒tumaira̭t | viśvā᳚nyasmai su॒dinā̭ni rā॒yo dyu॒mnānya॒ryo viduro̭ a॒bhi dyau᳚t || seda̭gne astu su॒bhagaḥ̭ su॒dānu॒-ryastvā॒ nityḙna ha॒viṣā॒ya u॒kthaiḥ | piprī̭ṣati॒ sva āyṷṣi duro॒ṇe viśveda̭smai su॒dinā॒ sā-'sa̭di॒ṣṭiḥ || arcā̭mi te suma॒ti-ṅghoṣya॒rvākh-santḙ vā॒ vā tā̭ jaratā- [vā॒ vā tā̭ jaratām, i॒yaṅgīḥ] 30
mi॒yaṅgīḥ | svaśvā᳚stvā su॒rathā̭ marjayemā॒sme kṣa॒trāṇi̭ dhāraye॒ranu॒ dyūn || i॒ha tvā॒ bhūryā ca̭re॒ dupa॒tma-ndoṣā̭vasta-rdīdi॒vāgṃsa॒manu॒ dyūn | krīḍa̭ntastvā su॒mana̭sa-ssapemā॒bhi dyu॒mnā ta̭sthi॒vāgṃso॒ janā̭nām || yastvā॒-svaśvaḥ̭ suhira॒ṇyo a̭gna upa॒yāti॒ vasṷmatā॒ rathḙna | tasya̭ trā॒tā-bha̭vasi॒ tasya॒ sakhā॒ yasta̭ āti॒thyamā̭nu॒ṣag jujo̭ṣat || ma॒ho rṷjāmi - [ ] 31
ba॒ndhutā॒ vaco̭bhi॒stanmā̭ pi॒turgota̭mā॒da-nvi̭yāya | tvanno̭ a॒sya vaca̭sa-ścikiddhi॒ hota̭ryaviṣṭha sukrato॒ damṷ̄nāḥ || asva̭pnaja sta॒raṇa̭ya-ssu॒śevā॒ ata̭ndrāso-'vṛ॒kā aśra̭miṣṭhāḥ | te pā॒yavaḥ̭ sa॒ddhriya̭ñco ni॒ṣadyā-'gne॒ tava̭naḥ pāntvamūra || ye pā॒yavo̭ māmate॒ya-ntḙ agne॒ paśya̭nto a॒ndha-ndṷri॒tādara̭kṣann | ra॒rakṣa॒tān-thsu॒kṛto̭ vi॒śvavḙdā॒ diphsa̭nta॒ idri॒pavo॒ nā ha̭ [nā ha̭, de॒bhuḥ॒] 32
debhuḥ || tvayā̭ va॒yagṃ sa̭dha॒nya̭-stvotā॒-stava॒ praṇī᳚tyaśyāma॒ vājāṋ | u॒bhā śagṃsā̭ sūdaya satyatāte-'nuṣṭhu॒yā kṛ̭ṇuhyahrayāṇa || a॒yā tḙ agne sa॒midhā̭ vidhema॒ prati॒stomagṃ̭ śa॒syamā̭na-ṅgṛbhāya | dahā॒śaso̭ ra॒kṣasaḥ̭ pā॒hya̭smā-ndru॒ho ni॒do mi̭tramaho ava॒dyāt || ra॒kṣo॒haṇaṃ̭ ~vā॒jina॒māji̭gharmi mi॒tra-mprathi̭ṣṭha॒-mupa̭yāmi॒ śarma̭ | śiśā̭no a॒gniḥ kratṷbhi॒-ssami̭ddha॒ssano॒ divā॒ [divā᳚, sari॒ṣaḥ pā̭tu॒ naktaṃ᳚] 33
sari॒ṣaḥ pā̭tu॒ nakta᳚m || vijyoti̭ṣā bṛha॒tā bhā᳚tya॒gni-rā॒vi-rviśvā̭ni kṛṇute mahi॒tvā | prādḙvī-rmā॒yā-ssa̭hate-du॒revā॒-śśiśī̭te॒ śṛṅge॒ rakṣa̭se vi॒nikṣe᳚ || u॒ta svā॒nāso̭ di॒viṣa̭ntva॒gne sti॒gmāyṷdhā॒ rakṣa̭se॒ hanta॒vā ṷ | madḙ cidasya॒ prarṷjanti॒ bhāmā॒ na va̭rante pari॒bādho॒ adḙvīḥ || 34 ||
(a॒ghaśagṃ̭saḥ॒-sa tḙ-jaratāgṃ-rujāmi-ha॒ -divai - ka̭catvārigṃśacca) (a. 14)
(āpa̭ unda॒, ntvākū᳚tyai॒, daivī̭, mi॒yante॒, vasvya̭sya॒gṃ॒ śunā̭ te॒, soma̭nta॒, udāyṷṣā॒, pra cya̭vasvā॒, 'gne rā̭ti॒thya, -ma॒gṃ॒śuragṃ̭ śu, rvi॒ttāya̭nī me-'si, yu॒ñcatḙ, kṛṇu॒ṣva pāja॒, ścatṷrdaśa |)
(āpo॒-vasvya̭si॒ yā tave॒-yaṅgī-ścatṷstrigṃśat |)
(āpa̭ unda॒n, tvadḙvīḥ)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-mprathamakāṇḍe dvitīyaḥ praśna-ssamāptaḥ ||

Explore More