কৃষ্ণ যজুৰ্ৱেদীয তৈত্তিৰীয সংহিতাযা-ন্দ্ৱিতীযকাণ্ডে তৃতীযঃ প্ৰশ্নঃ - ইষ্টিৱিধানং
ও-ন্নমঃ পৰমাত্মনে, শ্ৰী মহাগণপতযে নমঃ,
ও-ন্নমঃ পৰমাত্মনে, শ্ৰী মহাগণপতযে নমঃ,
শ্ৰী গুৰুভ্যো নমঃ । হৰিঃ ওম্ ॥
আদিত্যেভ্যো ভুৱদ্ৱদ্ভ্যশ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপে-দ্ভূতিকাম আদিত্যা ৱা এত-ম্ভূত্যৈ প্ৰতি নুদন্তে যো-ঽল-ম্ভূত্যৈ স-ন্ভূতি-ন্ন প্ৰাপ্নোত্যাদিত্যানেৱ ভুৱদ্ৱত-স্স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি ত এৱৈন-ম্ভূতি-ঙ্গমযন্তি ভৱত্যেৱা ঽঽদিত্যেভ্যো ধাৰযদ্ৱ-দ্ভ্যশ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপে-দপৰুদ্ধো ৱা-ঽপৰুদ্ধ্যমানো ৱা-ঽঽদিত্যা ৱা অপৰোদ্ধাৰ আদিত্যা অৱগমযিতাৰ আদিত্যানেৱ ধাৰযদ্ৱত- [ধাৰযদ্ৱতঃ, স্ৱেন] 1
-স্স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি ত এৱৈনং-ৱিঁশি দাদ্ধ্ৰত্যনপৰুদ্ধ্যো ভৱত্যদিতে-ঽনু মন্যস্ৱে-ত্যপৰুদ্ধ্যমানো-ঽস্য পদমা দদীতেযং-ৱাঁ অদিতিৰিযমেৱাস্মৈ ৰাজ্যমনু মন্যতে সত্যা-ঽঽশীৰিত্যাহ সত্যামেৱা-ঽঽশিষ-ঙ্কুৰুত ইহ মন ইত্যাহ প্ৰজা এৱাস্মৈ সমনসঃ কৰোত্যুপ প্ৰেত মৰুত- [প্ৰেত মৰুতঃ, সুদানৱ এনা] 2
-স্সুদানৱ এনা ৱিশ্পতিনা-ঽভ্যমুগ্ং ৰাজানমিত্যাহ মাৰুতী ৱৈ ৱি-ড্জ্যেষ্ঠো ৱিশ্পতি-ৰ্ৱিশৈৱৈনগ্ং ৰাষ্ট্ৰেণ সমৰ্ধযতি যঃ পৰস্তা-দ্গ্ৰাম্যৱাদী স্যা-ত্তস্য গৃহা-দ্ৱ্ৰীহীনা হৰেচ্ছুক্লাগ্শ্চ কৃষ্ণাগ্শ্চ ৱি চিনুযাদ্যে শুক্লা-স্স্যুস্তমাদিত্য-ঞ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপেদাদিত্যা ৱৈ দেৱতযা ৱিড্ৱিশমেৱা-ঽৱ গচ্ছ- [গচ্ছতি, অৱগতা-ঽস্য] 3
-ত্যৱগতা-ঽস্য ৱিডনৱগতগ্ং ৰাষ্ট্ৰ-মিত্যাহুৰ্যে কৃষ্ণা-স্স্যুস্তং-ৱাঁৰুণ-ঞ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপে-দ্ৱাৰুণং-ৱৈঁ ৰাষ্ট্ৰমুভে এৱ ৱিশ-ঞ্চ ৰাষ্ট্ৰ-ঞ্চাৱ গচ্ছতি যদি নাৱগচ্ছেদিম-মহমাদিত্যেভ্যো ভাগ-ন্নিৰ্ৱপাম্যা ঽমুষ্মা-দমুষ্যৈ ৱিশো-ঽৱগন্তো-ৰিতি নিৰ্ৱপে-দাদিত্যা এৱৈন-ম্ভাগধেয-ম্প্ৰেফ্সন্তো ৱিশমৱ [ৱিশমৱ, গমযন্তি যদি] 4
গমযন্তি যদি নাৱগচ্ছেদাশ্ৱত্থা-ন্মযূখান্-থ্সপ্ত মদ্ধ্যমেষাযামুপ- হন্যাদিদমহ-মাদিত্যা-ন্বধ্নাম্যা ঽমুষ্মাদমুষ্যৈ ৱিশো-ঽৱগন্তোৰিত্যাদিত্যা এৱৈন-ম্বদ্ধৱীৰা ৱিশমৱ গমযন্তি যদি না-ঽৱগচ্ছে-দেত-মেৱা-ঽঽদিত্য-ঞ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপে-দিদ্ধ্মে-ঽপি মযূখান্-থ্স-ন্নহ্যে-দনপৰুদ্ধ্য-মেৱাৱ গচ্ছত্যাশ্ৱত্থা ভৱন্তিমৰুতাং-ৱাঁ এত -দোজো যদশ্ৱত্থ ওজসৈৱ ৱিশমৱ গচ্ছতি সপ্ত ভৱন্তি সপ্ত গণা ৱৈ মৰুতো গণশ এৱ ৱিশমৱ গচ্ছতি । 5
আদিত্যেভ্যো ভুৱদ্ৱদ্ভ্যশ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপে-দ্ভূতিকাম আদিত্যা ৱা এত-ম্ভূত্যৈ প্ৰতি নুদন্তে যো-ঽল-ম্ভূত্যৈ স-ন্ভূতি-ন্ন প্ৰাপ্নোত্যাদিত্যানেৱ ভুৱদ্ৱত-স্স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি ত এৱৈন-ম্ভূতি-ঙ্গমযন্তি ভৱত্যেৱা ঽঽদিত্যেভ্যো ধাৰযদ্ৱ-দ্ভ্যশ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপে-দপৰুদ্ধো ৱা-ঽপৰুদ্ধ্যমানো ৱা-ঽঽদিত্যা ৱা অপৰোদ্ধাৰ আদিত্যা অৱগমযিতাৰ আদিত্যানেৱ ধাৰযদ্ৱত- [ধাৰযদ্ৱতঃ, স্ৱেন] 1
-স্স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি ত এৱৈনং-ৱিঁশি দাদ্ধ্ৰত্যনপৰুদ্ধ্যো ভৱত্যদিতে-ঽনু মন্যস্ৱে-ত্যপৰুদ্ধ্যমানো-ঽস্য পদমা দদীতেযং-ৱাঁ অদিতিৰিযমেৱাস্মৈ ৰাজ্যমনু মন্যতে সত্যা-ঽঽশীৰিত্যাহ সত্যামেৱা-ঽঽশিষ-ঙ্কুৰুত ইহ মন ইত্যাহ প্ৰজা এৱাস্মৈ সমনসঃ কৰোত্যুপ প্ৰেত মৰুত- [প্ৰেত মৰুতঃ, সুদানৱ এনা] 2
-স্সুদানৱ এনা ৱিশ্পতিনা-ঽভ্যমুগ্ং ৰাজানমিত্যাহ মাৰুতী ৱৈ ৱি-ড্জ্যেষ্ঠো ৱিশ্পতি-ৰ্ৱিশৈৱৈনগ্ং ৰাষ্ট্ৰেণ সমৰ্ধযতি যঃ পৰস্তা-দ্গ্ৰাম্যৱাদী স্যা-ত্তস্য গৃহা-দ্ৱ্ৰীহীনা হৰেচ্ছুক্লাগ্শ্চ কৃষ্ণাগ্শ্চ ৱি চিনুযাদ্যে শুক্লা-স্স্যুস্তমাদিত্য-ঞ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপেদাদিত্যা ৱৈ দেৱতযা ৱিড্ৱিশমেৱা-ঽৱ গচ্ছ- [গচ্ছতি, অৱগতা-ঽস্য] 3
-ত্যৱগতা-ঽস্য ৱিডনৱগতগ্ং ৰাষ্ট্ৰ-মিত্যাহুৰ্যে কৃষ্ণা-স্স্যুস্তং-ৱাঁৰুণ-ঞ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপে-দ্ৱাৰুণং-ৱৈঁ ৰাষ্ট্ৰমুভে এৱ ৱিশ-ঞ্চ ৰাষ্ট্ৰ-ঞ্চাৱ গচ্ছতি যদি নাৱগচ্ছেদিম-মহমাদিত্যেভ্যো ভাগ-ন্নিৰ্ৱপাম্যা ঽমুষ্মা-দমুষ্যৈ ৱিশো-ঽৱগন্তো-ৰিতি নিৰ্ৱপে-দাদিত্যা এৱৈন-ম্ভাগধেয-ম্প্ৰেফ্সন্তো ৱিশমৱ [ৱিশমৱ, গমযন্তি যদি] 4
গমযন্তি যদি নাৱগচ্ছেদাশ্ৱত্থা-ন্মযূখান্-থ্সপ্ত মদ্ধ্যমেষাযামুপ- হন্যাদিদমহ-মাদিত্যা-ন্বধ্নাম্যা ঽমুষ্মাদমুষ্যৈ ৱিশো-ঽৱগন্তোৰিত্যাদিত্যা এৱৈন-ম্বদ্ধৱীৰা ৱিশমৱ গমযন্তি যদি না-ঽৱগচ্ছে-দেত-মেৱা-ঽঽদিত্য-ঞ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপে-দিদ্ধ্মে-ঽপি মযূখান্-থ্স-ন্নহ্যে-দনপৰুদ্ধ্য-মেৱাৱ গচ্ছত্যাশ্ৱত্থা ভৱন্তিমৰুতাং-ৱাঁ এত -দোজো যদশ্ৱত্থ ওজসৈৱ ৱিশমৱ গচ্ছতি সপ্ত ভৱন্তি সপ্ত গণা ৱৈ মৰুতো গণশ এৱ ৱিশমৱ গচ্ছতি । 5
(ধাৰযদ্ৱতো - মৰুতো - গচ্ছতি - ৱিশমৱৈ - ত - দষ্টাদশ চ) (অ. 1)
দেৱা ৱৈ মৃত্যো-ৰবিভযুস্তে প্ৰজাপতি-মুপাধাৱ-ন্তেভ্য এতা-ম্প্ৰাজাপত্যাগ্ং শতকৃষ্ণলা-ন্নিৰৱপ-ত্তযৈৱৈষ্ৱমৃত-মদধাদ্যো মৃত্যো-ৰ্বিভীযা-ত্তস্মা এতা-ম্প্ৰাজাপত্যাগ্ং শতকৃষ্ণলা-ন্নিৰ্ৱপে-ত্প্ৰজাপতি-মেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱা-ঽস্মি-ন্নাযু-ৰ্দধাতি সৰ্ৱমাযুৰেতি শতকৃষ্ণলা ভৱতি শতাযুঃ পুৰুষ-শ্শতেন্দ্ৰিয আযুষ্যেৱেন্দ্ৰিযে [ ] 6
প্ৰতি তিষ্ঠতি ঘৃতে ভৱত্যাযুৰ্ৱৈ ঘৃত-মমৃতগ্ং হিৰণ্য-মাযুশ্চৈৱাস্মা অমৃত-ঞ্চ সমীচী দধাতি চত্ৱাৰি চত্ৱাৰি কৃষ্ণলান্যৱ দ্যতি চতুৰৱ-ত্তস্যা-ঽঽপ্ত্যা একধা ব্ৰহ্মণ উপ হৰত্যেকধৈৱ যজমান আযুৰ্দধাত্য- সাৱাদিত্যো ন ৱ্যৰোচত তস্মৈ দেৱাঃ প্ৰাযশ্চিত্তি-মৈচ্ছ-ন্তস্মা এতগ্ং সৌৰ্য-ঞ্চৰু-ন্নিৰৱপ-ন্তেনৈৱা-ঽস্মি- [-তেনৈৱা-ঽস্মিন্ন্, ৰুচ-মদধুৰ্যো] 7
-ন্ৰুচ-মদধুৰ্যো ব্ৰহ্মৱৰ্চসকাম-স্স্যা-ত্তস্মা এতগ্ং সৌৰ্য-ঞ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপে-দমু-মেৱা-ঽঽদিত্যগ্গ্ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱাস্মি-ন্ব্ৰহ্মৱৰ্চস-ন্দধাতি ব্ৰহ্মৱৰ্চস্যেৱ ভৱত্যুভযতো ৰুক্মৌ ভৱত উভযত এৱাস্মি-ন্ৰুচ-ন্দধাতি প্ৰযাজে প্ৰযাজে কৃষ্ণল-ঞ্জুহোতি দিগ্ভ্য এৱাস্মৈ ব্ৰহ্মৱৰ্চসমৱ ৰুন্ধ আগ্নেয-মষ্টাকপাল-ন্নিৰ্ৱপে-থ্সাৱিত্ৰ-ন্দ্ৱাদশকপাল-ম্ভূম্যৈ [-ভূম্যৈ, চৰুং-যঃ ঁকামযেত] 8
চৰুং-যঃ ঁকামযেত হিৰণ্যং-ৱিঁন্দেয হিৰণ্য-ম্মোপ নমেদিতি যদাগ্নেযো ভৱত্যাগ্নেযং-ৱৈঁ হিৰণ্যং-যঁস্যৈৱ হিৰণ্য-ন্তেনৈৱৈন-দ্ৱিন্দতে সাৱিত্ৰো ভৱতি সৱিতৃপ্ৰসূত এৱৈন-দ্ৱিন্দতে ভূম্যৈ চৰুৰ্ভৱত্যস্যামেৱৈন-দ্ৱিন্দত উপৈনগ্ং হিৰণ্য-ন্নমতি ৱি ৱা এষ ইন্দ্ৰিযেণ ৱীৰ্যেণৰ্ধ্যতে যো হিৰণ্যং-ৱিঁন্দত এতা- [এতাম্, এৱ] 9
-মেৱ নিৰ্ৱপেদ্ধিৰণ্যং-ৱিঁত্ত্ৱা নেন্দ্ৰিযেণ ৱীৰ্যেণ ৱ্যৃদ্ধ্যত এতামেৱ নিৰ্ৱপেদ্যস্য হিৰণ্য-ন্নশ্যেদ্যদাগ্নেযো ভৱত্যাগ্নেযং-ৱৈঁ হিৰণ্যং-যঁস্যৈ ৱ হিৰণ্য-ন্তেনৈৱৈন-দ্ৱিন্দতি সাৱিত্ৰো ভৱতি সৱিতৃ-প্ৰসূত এৱৈন-দ্ৱিন্দতি ভূম্যৈ চৰুৰ্ভৱত্যস্যাং-ৱাঁ এতন্নশ্যতি যন্নশ্যত্যস্যামেৱৈন-দ্ৱিন্দতীন্দ্ৰ- [দ্ৱিন্দতীন্দ্ৰঃ, ত্ৱষ্টু-স্সোম] 10
-স্ত্ৱষ্টু-স্সোম-মভীষহা-ঽ পিব-থ্স ৱিষ্ৱং-ৱ্যাঁৰ্চ্ছ-থ্স ইন্দ্ৰিযেণ সোমপীথেন ৱ্যাৰ্ধ্যত স যদূৰ্ধ্ৱমুদৱমী-ত্তে শ্যামাকা অভৱন্থ্স প্ৰজাপতিমুপাধাৱ-ত্তস্মা এতগ্ং সোমেন্দ্ৰগ্গ্ শ্যামাক-ঞ্চৰু-ন্নিৰৱপ-ত্তেনৈৱাস্মিন্নিন্দ্ৰিযগ্ং সোমপীথমদধাদ্ৱি ৱা এষ ইন্দ্ৰিযেণ সোমপীথেনৰ্ধ্যতে য-স্সোমং-ৱঁমিতি য-স্সোমৱামী স্যা-ত্তস্মা [স্যা-ত্তস্মৈ, এতগ্ং] 11
এতগ্ং সোমেন্দ্ৰগ্গ্ শ্যামাক-ঞ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপে-থ্সোম-ঞ্চৈৱেন্দ্ৰ-ঞ্চ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি তাৱেৱাস্মিন্নিন্দ্ৰিযগ্ং সোমপীথ-ন্ধত্তো নেন্দ্ৰিযেণ সোমপীথেন ৱ্যৃদ্ধ্যতে য-থ্সৌম্যো ভৱতি সোমপীথমেৱাৱ ৰুন্ধে যদৈন্দ্ৰো ভৱতীন্দ্ৰিযং-ৱৈঁ সোমপীথ ইন্দ্ৰিযমেৱ সোমপীথমৱ ৰুন্ধে শ্যামাকো ভৱত্যেষ ৱাৱ স সোম- [স সোমঃ, সাক্ষাদেৱ] 12
-স্সাক্ষাদেৱ সোমপীথমৱ ৰুন্ধে ঽগ্নযে দাত্ৰে পুৰোডাশমষ্টাকপাল-ন্নিৰ্ৱপেদিন্দ্ৰায প্ৰদাত্ৰে পুৰোডাশমেকাদশকপাল-ম্পশুকামো-ঽগ্নিৰেৱাস্মৈ পশূ-ন্প্ৰজনযতি ৱৃদ্ধানিন্দ্ৰঃ প্ৰ যচ্ছতি দধি মধু ঘৃতমাপো ধানা ভৱন্ত্যেতদ্ৱৈ পশূনাগ্ং ৰূপগ্ং ৰূপেণৈৱ পশূনৱ ৰুন্ধে পঞ্চ-গৃহীত-ম্ভৱতি পাঙ্ক্তা হি পশৱো বহু ৰূপ-ম্ভৱতি বহু ৰূপা হি পশৱ- [পশৱঃ, সমৃদ্ধ্যৈ] 13
-স্সমৃদ্ধ্যৈ প্ৰাজাপত্য-ম্ভৱতি প্ৰাজাপত্যা ৱৈ পশৱঃ প্ৰজাপতিৰেৱাস্মৈ পশূ-ন্প্ৰজনযত্যাত্মা ৱৈ পুৰুষস্য মধু যন্মদ্ধ্ৱগ্নৌ জুহোত্যাত্মানমেৱ ত-দ্যজমানো-ঽগ্নৌ প্ৰদধাতি পঙ্ক্ত্যৌ যাজ্যানুৱাক্যে ভৱতঃ পাঙ্ক্তঃ পুৰুষঃ পাঙ্ক্তাঃ পশৱ আত্মানমেৱ মৃত্যোৰ্নিষ্ক্ৰীযপশূনৱ ৰুন্ধে ॥ 14 ॥
দেৱা ৱৈ মৃত্যো-ৰবিভযুস্তে প্ৰজাপতি-মুপাধাৱ-ন্তেভ্য এতা-ম্প্ৰাজাপত্যাগ্ং শতকৃষ্ণলা-ন্নিৰৱপ-ত্তযৈৱৈষ্ৱমৃত-মদধাদ্যো মৃত্যো-ৰ্বিভীযা-ত্তস্মা এতা-ম্প্ৰাজাপত্যাগ্ং শতকৃষ্ণলা-ন্নিৰ্ৱপে-ত্প্ৰজাপতি-মেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱা-ঽস্মি-ন্নাযু-ৰ্দধাতি সৰ্ৱমাযুৰেতি শতকৃষ্ণলা ভৱতি শতাযুঃ পুৰুষ-শ্শতেন্দ্ৰিয আযুষ্যেৱেন্দ্ৰিযে [ ] 6
প্ৰতি তিষ্ঠতি ঘৃতে ভৱত্যাযুৰ্ৱৈ ঘৃত-মমৃতগ্ং হিৰণ্য-মাযুশ্চৈৱাস্মা অমৃত-ঞ্চ সমীচী দধাতি চত্ৱাৰি চত্ৱাৰি কৃষ্ণলান্যৱ দ্যতি চতুৰৱ-ত্তস্যা-ঽঽপ্ত্যা একধা ব্ৰহ্মণ উপ হৰত্যেকধৈৱ যজমান আযুৰ্দধাত্য- সাৱাদিত্যো ন ৱ্যৰোচত তস্মৈ দেৱাঃ প্ৰাযশ্চিত্তি-মৈচ্ছ-ন্তস্মা এতগ্ং সৌৰ্য-ঞ্চৰু-ন্নিৰৱপ-ন্তেনৈৱা-ঽস্মি- [-তেনৈৱা-ঽস্মিন্ন্, ৰুচ-মদধুৰ্যো] 7
-ন্ৰুচ-মদধুৰ্যো ব্ৰহ্মৱৰ্চসকাম-স্স্যা-ত্তস্মা এতগ্ং সৌৰ্য-ঞ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপে-দমু-মেৱা-ঽঽদিত্যগ্গ্ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱাস্মি-ন্ব্ৰহ্মৱৰ্চস-ন্দধাতি ব্ৰহ্মৱৰ্চস্যেৱ ভৱত্যুভযতো ৰুক্মৌ ভৱত উভযত এৱাস্মি-ন্ৰুচ-ন্দধাতি প্ৰযাজে প্ৰযাজে কৃষ্ণল-ঞ্জুহোতি দিগ্ভ্য এৱাস্মৈ ব্ৰহ্মৱৰ্চসমৱ ৰুন্ধ আগ্নেয-মষ্টাকপাল-ন্নিৰ্ৱপে-থ্সাৱিত্ৰ-ন্দ্ৱাদশকপাল-ম্ভূম্যৈ [-ভূম্যৈ, চৰুং-যঃ ঁকামযেত] 8
চৰুং-যঃ ঁকামযেত হিৰণ্যং-ৱিঁন্দেয হিৰণ্য-ম্মোপ নমেদিতি যদাগ্নেযো ভৱত্যাগ্নেযং-ৱৈঁ হিৰণ্যং-যঁস্যৈৱ হিৰণ্য-ন্তেনৈৱৈন-দ্ৱিন্দতে সাৱিত্ৰো ভৱতি সৱিতৃপ্ৰসূত এৱৈন-দ্ৱিন্দতে ভূম্যৈ চৰুৰ্ভৱত্যস্যামেৱৈন-দ্ৱিন্দত উপৈনগ্ং হিৰণ্য-ন্নমতি ৱি ৱা এষ ইন্দ্ৰিযেণ ৱীৰ্যেণৰ্ধ্যতে যো হিৰণ্যং-ৱিঁন্দত এতা- [এতাম্, এৱ] 9
-মেৱ নিৰ্ৱপেদ্ধিৰণ্যং-ৱিঁত্ত্ৱা নেন্দ্ৰিযেণ ৱীৰ্যেণ ৱ্যৃদ্ধ্যত এতামেৱ নিৰ্ৱপেদ্যস্য হিৰণ্য-ন্নশ্যেদ্যদাগ্নেযো ভৱত্যাগ্নেযং-ৱৈঁ হিৰণ্যং-যঁস্যৈ ৱ হিৰণ্য-ন্তেনৈৱৈন-দ্ৱিন্দতি সাৱিত্ৰো ভৱতি সৱিতৃ-প্ৰসূত এৱৈন-দ্ৱিন্দতি ভূম্যৈ চৰুৰ্ভৱত্যস্যাং-ৱাঁ এতন্নশ্যতি যন্নশ্যত্যস্যামেৱৈন-দ্ৱিন্দতীন্দ্ৰ- [দ্ৱিন্দতীন্দ্ৰঃ, ত্ৱষ্টু-স্সোম] 10
-স্ত্ৱষ্টু-স্সোম-মভীষহা-ঽ পিব-থ্স ৱিষ্ৱং-ৱ্যাঁৰ্চ্ছ-থ্স ইন্দ্ৰিযেণ সোমপীথেন ৱ্যাৰ্ধ্যত স যদূৰ্ধ্ৱমুদৱমী-ত্তে শ্যামাকা অভৱন্থ্স প্ৰজাপতিমুপাধাৱ-ত্তস্মা এতগ্ং সোমেন্দ্ৰগ্গ্ শ্যামাক-ঞ্চৰু-ন্নিৰৱপ-ত্তেনৈৱাস্মিন্নিন্দ্ৰিযগ্ং সোমপীথমদধাদ্ৱি ৱা এষ ইন্দ্ৰিযেণ সোমপীথেনৰ্ধ্যতে য-স্সোমং-ৱঁমিতি য-স্সোমৱামী স্যা-ত্তস্মা [স্যা-ত্তস্মৈ, এতগ্ং] 11
এতগ্ং সোমেন্দ্ৰগ্গ্ শ্যামাক-ঞ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপে-থ্সোম-ঞ্চৈৱেন্দ্ৰ-ঞ্চ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি তাৱেৱাস্মিন্নিন্দ্ৰিযগ্ং সোমপীথ-ন্ধত্তো নেন্দ্ৰিযেণ সোমপীথেন ৱ্যৃদ্ধ্যতে য-থ্সৌম্যো ভৱতি সোমপীথমেৱাৱ ৰুন্ধে যদৈন্দ্ৰো ভৱতীন্দ্ৰিযং-ৱৈঁ সোমপীথ ইন্দ্ৰিযমেৱ সোমপীথমৱ ৰুন্ধে শ্যামাকো ভৱত্যেষ ৱাৱ স সোম- [স সোমঃ, সাক্ষাদেৱ] 12
-স্সাক্ষাদেৱ সোমপীথমৱ ৰুন্ধে ঽগ্নযে দাত্ৰে পুৰোডাশমষ্টাকপাল-ন্নিৰ্ৱপেদিন্দ্ৰায প্ৰদাত্ৰে পুৰোডাশমেকাদশকপাল-ম্পশুকামো-ঽগ্নিৰেৱাস্মৈ পশূ-ন্প্ৰজনযতি ৱৃদ্ধানিন্দ্ৰঃ প্ৰ যচ্ছতি দধি মধু ঘৃতমাপো ধানা ভৱন্ত্যেতদ্ৱৈ পশূনাগ্ং ৰূপগ্ং ৰূপেণৈৱ পশূনৱ ৰুন্ধে পঞ্চ-গৃহীত-ম্ভৱতি পাঙ্ক্তা হি পশৱো বহু ৰূপ-ম্ভৱতি বহু ৰূপা হি পশৱ- [পশৱঃ, সমৃদ্ধ্যৈ] 13
-স্সমৃদ্ধ্যৈ প্ৰাজাপত্য-ম্ভৱতি প্ৰাজাপত্যা ৱৈ পশৱঃ প্ৰজাপতিৰেৱাস্মৈ পশূ-ন্প্ৰজনযত্যাত্মা ৱৈ পুৰুষস্য মধু যন্মদ্ধ্ৱগ্নৌ জুহোত্যাত্মানমেৱ ত-দ্যজমানো-ঽগ্নৌ প্ৰদধাতি পঙ্ক্ত্যৌ যাজ্যানুৱাক্যে ভৱতঃ পাঙ্ক্তঃ পুৰুষঃ পাঙ্ক্তাঃ পশৱ আত্মানমেৱ মৃত্যোৰ্নিষ্ক্ৰীযপশূনৱ ৰুন্ধে ॥ 14 ॥
(ইন্দ্ৰিযে - ঽস্মিন্ - ভূম্যা - এতা - মিন্দ্ৰঃ - স্যা-ত্তস্মৈ - সোমো - বহু ৰূপা হি পশৱ - একচত্ৱাৰিগ্ংশচ্চ ) (অ. 2)
দেৱা ৱৈ সত্ৰমাসত-ৰ্ধিপৰিমিতং-যঁশস্কামাস্তেষাগ্ং সোমগ্ং ৰাজানং-যঁশ আৰ্চ্ছ-থ্স গিৰিমুদৈ-ত্তমগ্নিৰনূদৈ-ত্তাৱগ্নীষোমৌ সমভৱতা-ন্তাৱিন্দ্ৰো যজ্ঞৱিভ্ৰষ্টো-ঽনু পৰৈ-ত্তাৱব্ৰৱীদ্যাজযত-ম্মেতি তস্মা এতামিষ্টি-ন্নিৰৱপতামাগ্নেয-মষ্টাকপালমৈন্দ্ৰ-মেকাদশকপালগ্ং সৌম্য-ঞ্চৰু-ন্তযৈৱা-ঽস্মি-ন্তেজ [তযৈৱা-ঽস্মি-ন্তেজঃ, ইন্দ্ৰিয-ম্ব্ৰহ্মৱৰ্চস-] 15
ইন্দ্ৰিয-ম্ব্ৰহ্মৱৰ্চস-মধত্তাং-যোঁ যজ্ঞৱিভ্ৰষ্ট-স্স্যা-ত্তস্মা এতামিষ্টি-ন্নিৰ্ৱপেদাগ্নেয-মষ্টাকপালমৈন্দ্ৰ-মেকাদশকপালগ্ং সৌম্য-ঞ্চৰুং-যঁদাগ্নেযো ভৱতি তেজ এৱাস্মি-ন্তেন দধাতি যদৈন্দ্ৰো ভৱতীন্দ্ৰিযমেৱাস্মি-ন্তেন দধাতি য-থ্সৌম্যো ব্ৰহ্মৱৰ্চস-ন্তেনা ঽঽগ্নেযস্য চ সৌম্যস্য চৈন্দ্ৰে সমাশ্লেষযে-ত্তেজশ্চৈৱাস্মি-ন্ব্ৰহ্মৱৰ্চস-ঞ্চ সমীচী [সমীচী, দধাত্যগ্নীষোমীয-] 16
দধাত্যগ্নীষোমীয-মেকাদশকপাল-ন্নিৰ্ৱপেদ্য-ঙ্কামো নোপনমেদাগ্নেযো ৱৈ ব্ৰাহ্মণ-স্স সোম-ম্পিবতি স্ৱামেৱ দেৱতাগ্ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি সৈৱৈন-ঙ্কামেন সমৰ্ধযত্যুপৈন-ঙ্কামো নমত্যগ্নীষোমীয-মষ্টাকপাল-ন্নিৰ্ৱপে-দ্ব্ৰহ্মৱৰ্চসকামো-ঽগ্নীষোমা ৱেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি তাৱেৱাস্মি-ন্ব্ৰহ্মৱৰ্চস-ন্ধত্তো ব্ৰহ্মৱৰ্চস্যেৱ [ব্ৰহ্মৱৰ্চস্যেৱ, ভৱতি যদষ্টাকপাল-] 17
ভৱতি যদষ্টাকপাল-স্তেনা-ঽঽগ্নেযো যচ্ছ্যামাকস্তেন সৌম্য-স্সমৃদ্ধ্যৈ সোমায ৱাজিনে শ্যামাক-ঞ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপেদ্যঃ ক্লৈব্যাদ্বিভীযা-দ্ৰেতো হি ৱা এতস্মা-দ্ৱাজিনমপক্ৰামত্যথৈষ ক্লৈব্যাদ্বিভায সোমমেৱ ৱাজিনগ্গ্ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱাস্মি-ন্ৰেতো ৱাজিন-ন্দধাতি ন ক্লীবো ভৱতিব্ৰাহ্মণস্পত্য-মেকাদশকপাল-ন্নিৰ্ৱপে-দ্গ্ৰামকামো [-নিৰ্ৱপে-দ্গ্ৰামকামঃ, ব্ৰহ্মণস্পতিমেৱ] 18
ব্ৰহ্মণস্পতিমেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱাস্মৈ সজাতা-ন্প্ৰ যচ্ছতি গ্ৰাম্যেৱ ভৱতি গণৱতী যাজ্যানুৱাক্যে ভৱত-স্সজাতৈৰেৱৈন-ঙ্গণৱন্ত-ঙ্কৰোত্যেতামেৱ নিৰ্ৱপেদ্যঃ কামযেত ব্ৰহ্মন্ ৱিশং-ৱিঁ নাশযেযমিতি মাৰুতী যাজ্যানুৱাক্যে কুৰ্যা-দ্ব্ৰহ্মন্নেৱ ৱিশং-ৱিঁ নাশযতি ॥ 19
দেৱা ৱৈ সত্ৰমাসত-ৰ্ধিপৰিমিতং-যঁশস্কামাস্তেষাগ্ং সোমগ্ং ৰাজানং-যঁশ আৰ্চ্ছ-থ্স গিৰিমুদৈ-ত্তমগ্নিৰনূদৈ-ত্তাৱগ্নীষোমৌ সমভৱতা-ন্তাৱিন্দ্ৰো যজ্ঞৱিভ্ৰষ্টো-ঽনু পৰৈ-ত্তাৱব্ৰৱীদ্যাজযত-ম্মেতি তস্মা এতামিষ্টি-ন্নিৰৱপতামাগ্নেয-মষ্টাকপালমৈন্দ্ৰ-মেকাদশকপালগ্ং সৌম্য-ঞ্চৰু-ন্তযৈৱা-ঽস্মি-ন্তেজ [তযৈৱা-ঽস্মি-ন্তেজঃ, ইন্দ্ৰিয-ম্ব্ৰহ্মৱৰ্চস-] 15
ইন্দ্ৰিয-ম্ব্ৰহ্মৱৰ্চস-মধত্তাং-যোঁ যজ্ঞৱিভ্ৰষ্ট-স্স্যা-ত্তস্মা এতামিষ্টি-ন্নিৰ্ৱপেদাগ্নেয-মষ্টাকপালমৈন্দ্ৰ-মেকাদশকপালগ্ং সৌম্য-ঞ্চৰুং-যঁদাগ্নেযো ভৱতি তেজ এৱাস্মি-ন্তেন দধাতি যদৈন্দ্ৰো ভৱতীন্দ্ৰিযমেৱাস্মি-ন্তেন দধাতি য-থ্সৌম্যো ব্ৰহ্মৱৰ্চস-ন্তেনা ঽঽগ্নেযস্য চ সৌম্যস্য চৈন্দ্ৰে সমাশ্লেষযে-ত্তেজশ্চৈৱাস্মি-ন্ব্ৰহ্মৱৰ্চস-ঞ্চ সমীচী [সমীচী, দধাত্যগ্নীষোমীয-] 16
দধাত্যগ্নীষোমীয-মেকাদশকপাল-ন্নিৰ্ৱপেদ্য-ঙ্কামো নোপনমেদাগ্নেযো ৱৈ ব্ৰাহ্মণ-স্স সোম-ম্পিবতি স্ৱামেৱ দেৱতাগ্ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি সৈৱৈন-ঙ্কামেন সমৰ্ধযত্যুপৈন-ঙ্কামো নমত্যগ্নীষোমীয-মষ্টাকপাল-ন্নিৰ্ৱপে-দ্ব্ৰহ্মৱৰ্চসকামো-ঽগ্নীষোমা ৱেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি তাৱেৱাস্মি-ন্ব্ৰহ্মৱৰ্চস-ন্ধত্তো ব্ৰহ্মৱৰ্চস্যেৱ [ব্ৰহ্মৱৰ্চস্যেৱ, ভৱতি যদষ্টাকপাল-] 17
ভৱতি যদষ্টাকপাল-স্তেনা-ঽঽগ্নেযো যচ্ছ্যামাকস্তেন সৌম্য-স্সমৃদ্ধ্যৈ সোমায ৱাজিনে শ্যামাক-ঞ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপেদ্যঃ ক্লৈব্যাদ্বিভীযা-দ্ৰেতো হি ৱা এতস্মা-দ্ৱাজিনমপক্ৰামত্যথৈষ ক্লৈব্যাদ্বিভায সোমমেৱ ৱাজিনগ্গ্ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱাস্মি-ন্ৰেতো ৱাজিন-ন্দধাতি ন ক্লীবো ভৱতিব্ৰাহ্মণস্পত্য-মেকাদশকপাল-ন্নিৰ্ৱপে-দ্গ্ৰামকামো [-নিৰ্ৱপে-দ্গ্ৰামকামঃ, ব্ৰহ্মণস্পতিমেৱ] 18
ব্ৰহ্মণস্পতিমেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱাস্মৈ সজাতা-ন্প্ৰ যচ্ছতি গ্ৰাম্যেৱ ভৱতি গণৱতী যাজ্যানুৱাক্যে ভৱত-স্সজাতৈৰেৱৈন-ঙ্গণৱন্ত-ঙ্কৰোত্যেতামেৱ নিৰ্ৱপেদ্যঃ কামযেত ব্ৰহ্মন্ ৱিশং-ৱিঁ নাশযেযমিতি মাৰুতী যাজ্যানুৱাক্যে কুৰ্যা-দ্ব্ৰহ্মন্নেৱ ৱিশং-ৱিঁ নাশযতি ॥ 19
(তেজঃ - সমীচী - ব্ৰহ্মৱৰ্চস্যেৱ - গ্ৰামকাম - স্ত্ৰিচত্ৱাৰিগ্ংশচ্চ ) (অ. 3)
অৰ্যম্ণে চৰু-ন্নিৰ্ৱপে-থ্সুৱৰ্গকামো-ঽসৌ ৱা আদিত্যো-ঽৰ্যমা-ঽৰ্যমণমেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱৈনগ্ং সুৱৰ্গং-লোঁক-ঙ্গমযত্যৰ্যম্ণে চৰু-ন্নিৰ্ৱপেদ্যঃ কামযেত দানকামা মে প্ৰজা-স্স্যুৰিত্যসৌ ৱা আদিত্যো-ঽৰ্যমা যঃ খলু ৱৈ দদাতি সো-ঽৰ্যমা-ঽৰ্যমণমেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱা- [স এৱ, অস্মৈ দানকামাঃ] 20
-ঽস্মৈ দানকামাঃ প্ৰজাঃ কৰোতি দানকামা অস্মৈ প্ৰজা ভৱন্ত্যৰ্যম্ণে চৰু-ন্নিৰ্ৱপেদ্যঃ কামযেত স্ৱস্তি জনতামিযামিত্যসৌ ৱা আদিত্যো-ঽৰ্যমা- ঽৰ্যমণমেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱৈন-ন্ত-দ্গমযতি যত্ৰ জিগমিষতীন্দ্ৰো ৱৈ দেৱানামানুজাৱৰ আসী-থ্স প্ৰজাপতি -মুপাধাৱ-ত্তস্মা এতমৈন্দ্ৰমানুষূক-মেকাদশকপাল-ন্নি- [-মেকাদশকপাল-ন্নিঃ, অৱপ-ত্তেনৈৱৈনমগ্ৰং-] 21
-ৰৱপ-ত্তেনৈৱৈন-মগ্ৰ-ন্দেৱতানা-ম্পৰ্যণয-দ্বুদ্ধ্নৱতী অগ্ৰৱতী যাজ্যানুৱাক্যে অকৰো-দ্বুদ্ধ্না-দেৱৈনমগ্ৰ-ম্পৰ্যণযদ্যো ৰাজন্য আনুজাৱৰ-স্স্যা-ত্তস্মা এতমৈন্দ্ৰ-মানুষূক-মেকাদশকপাল-ন্নিৰ্ৱপে-দিন্দ্ৰমেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱৈন-মগ্ৰগ্ং সমানানা-ম্পৰিণযতি বুদ্ধ্নৱতী অগ্ৰৱতী যাজ্যানুৱাক্যে ভৱতো বুদ্ধ্না-দেৱৈন-মগ্ৰম্- [বুদ্ধ্না-দেৱৈন-মগ্ৰম্, পৰি] 22
-পৰি ণযত্যানুষূকো ভৱত্যেষা হ্যেতস্য দেৱতা য আনুজাৱৰ-স্সমৃদ্ধ্যৈ যো ব্ৰাহ্মণ আনুজাৱৰ-স্স্যা-ত্তস্মা এত-ম্বাৰ্হস্পত্য-মানুষূক-ঞ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপে-দ্বৃহস্পতি-মেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱৈনমগ্ৰগ্ং সমানানা-ম্পৰিণযতি বুদ্ধ্নৱতী অগ্ৰৱতী যাজ্যানুৱাক্যে ভৱতো বুদ্ধ্না-দেৱৈন-মগ্ৰ-ম্পৰি ণযত্যানুষূকো ভৱত্যেষা হ্যেতস্য দেৱতা য আনুজাৱৰ-স্সমৃদ্ধ্যৈ ॥ 23 ॥
অৰ্যম্ণে চৰু-ন্নিৰ্ৱপে-থ্সুৱৰ্গকামো-ঽসৌ ৱা আদিত্যো-ঽৰ্যমা-ঽৰ্যমণমেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱৈনগ্ং সুৱৰ্গং-লোঁক-ঙ্গমযত্যৰ্যম্ণে চৰু-ন্নিৰ্ৱপেদ্যঃ কামযেত দানকামা মে প্ৰজা-স্স্যুৰিত্যসৌ ৱা আদিত্যো-ঽৰ্যমা যঃ খলু ৱৈ দদাতি সো-ঽৰ্যমা-ঽৰ্যমণমেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱা- [স এৱ, অস্মৈ দানকামাঃ] 20
-ঽস্মৈ দানকামাঃ প্ৰজাঃ কৰোতি দানকামা অস্মৈ প্ৰজা ভৱন্ত্যৰ্যম্ণে চৰু-ন্নিৰ্ৱপেদ্যঃ কামযেত স্ৱস্তি জনতামিযামিত্যসৌ ৱা আদিত্যো-ঽৰ্যমা- ঽৰ্যমণমেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱৈন-ন্ত-দ্গমযতি যত্ৰ জিগমিষতীন্দ্ৰো ৱৈ দেৱানামানুজাৱৰ আসী-থ্স প্ৰজাপতি -মুপাধাৱ-ত্তস্মা এতমৈন্দ্ৰমানুষূক-মেকাদশকপাল-ন্নি- [-মেকাদশকপাল-ন্নিঃ, অৱপ-ত্তেনৈৱৈনমগ্ৰং-] 21
-ৰৱপ-ত্তেনৈৱৈন-মগ্ৰ-ন্দেৱতানা-ম্পৰ্যণয-দ্বুদ্ধ্নৱতী অগ্ৰৱতী যাজ্যানুৱাক্যে অকৰো-দ্বুদ্ধ্না-দেৱৈনমগ্ৰ-ম্পৰ্যণযদ্যো ৰাজন্য আনুজাৱৰ-স্স্যা-ত্তস্মা এতমৈন্দ্ৰ-মানুষূক-মেকাদশকপাল-ন্নিৰ্ৱপে-দিন্দ্ৰমেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱৈন-মগ্ৰগ্ং সমানানা-ম্পৰিণযতি বুদ্ধ্নৱতী অগ্ৰৱতী যাজ্যানুৱাক্যে ভৱতো বুদ্ধ্না-দেৱৈন-মগ্ৰম্- [বুদ্ধ্না-দেৱৈন-মগ্ৰম্, পৰি] 22
-পৰি ণযত্যানুষূকো ভৱত্যেষা হ্যেতস্য দেৱতা য আনুজাৱৰ-স্সমৃদ্ধ্যৈ যো ব্ৰাহ্মণ আনুজাৱৰ-স্স্যা-ত্তস্মা এত-ম্বাৰ্হস্পত্য-মানুষূক-ঞ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপে-দ্বৃহস্পতি-মেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱৈনমগ্ৰগ্ং সমানানা-ম্পৰিণযতি বুদ্ধ্নৱতী অগ্ৰৱতী যাজ্যানুৱাক্যে ভৱতো বুদ্ধ্না-দেৱৈন-মগ্ৰ-ম্পৰি ণযত্যানুষূকো ভৱত্যেষা হ্যেতস্য দেৱতা য আনুজাৱৰ-স্সমৃদ্ধ্যৈ ॥ 23 ॥
(এৱ - নিৰ - গ্ৰ-মেতস্য - চত্ৱাৰি চ) (অ. 4)
প্ৰজাপতে-স্ত্ৰযস্ত্ৰিগ্ংশ-দ্দুহিতৰ আস-ন্তা-স্সোমায ৰাজ্ঞে-ঽদদা-ত্তাসাগ্ং ৰোহিণীমুপৈ-ত্তা ঈৰ্ষ্যন্তীঃ পুনৰগচ্ছ-ন্তা অন্ৱৈ-ত্তাঃ পুনৰযাচত তা অস্মৈ ন পুনৰদদা-থ্সো-ঽব্ৰৱী-দৃত-মমীষ্ৱ যথা সমাৱচ্ছ উপৈষ্যাম্যথ তে পুন-ৰ্দাস্যামীতি স ঋতমামী-ত্তা অস্মৈ পুনৰদদা-ত্তাসাগ্ং ৰোহিণীমেৱোপ- [ৰোহিণীমেৱোপ, ঐত্তং-যঁক্ষ্ম] 24
-ত্তং-যঁক্ষ্ম আৰ্চ্ছ-দ্ৰাজানং-যঁক্ষ্ম আৰদিতি তদ্ৰাজযক্ষ্মস্য জন্ম য-ত্পাপীযানভৱ-ত্ত-ত্পাপযক্ষ্মস্য যজ্জাযাভ্যো-ঽৱিন্দ-ত্তজ্জাযেন্যস্যয এৱমেতেষাং-যঁক্ষ্মাণা-ঞ্জন্ম ৱেদ নৈনমেতে যক্ষ্মা ৱিন্দন্তিস এতা এৱ নমস্য-ন্নুপা-ঽধাৱ-ত্তা অব্ৰুৱন্. ৱৰং-ৱৃঁণামহৈ সমাৱচ্ছ এৱ ন উপায ইতি তস্মা এত- [তস্মা এতম্, আদিত্য-ঞ্চৰুং] 25
-মাদিত্য-ঞ্চৰু-ন্নিৰৱপ-ন্তেনৈৱৈন-ম্পাপা-থ্স্ৰামাদমুঞ্চন্. যঃ পাপযক্ষ্মগৃহীত-স্স্যা-ত্তস্মা এতমাদিত্য-ঞ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপেদাদিত্যানেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি ত এৱৈন-ম্পাপা-থ্স্ৰামান্মুঞ্চন্ত্য-মাৱাস্যাযা-ন্নিৰ্ৱপে-দমুমেৱৈন-মাপ্যাযমান-মন্ৱা প্যাযযতি নৱোনৱো ভৱতি জাযমান ইতি পুৰো-ঽনুৱাক্যা ভৱত্যাযুৰেৱাস্মি-ন্তযা দধাতি যমাদিত্যা অগ্ংশুমাপ্যাযযন্তীতি যাজ্যৈৱৈনমেতযা প্যাযযতি ॥ 26 ॥
প্ৰজাপতে-স্ত্ৰযস্ত্ৰিগ্ংশ-দ্দুহিতৰ আস-ন্তা-স্সোমায ৰাজ্ঞে-ঽদদা-ত্তাসাগ্ং ৰোহিণীমুপৈ-ত্তা ঈৰ্ষ্যন্তীঃ পুনৰগচ্ছ-ন্তা অন্ৱৈ-ত্তাঃ পুনৰযাচত তা অস্মৈ ন পুনৰদদা-থ্সো-ঽব্ৰৱী-দৃত-মমীষ্ৱ যথা সমাৱচ্ছ উপৈষ্যাম্যথ তে পুন-ৰ্দাস্যামীতি স ঋতমামী-ত্তা অস্মৈ পুনৰদদা-ত্তাসাগ্ং ৰোহিণীমেৱোপ- [ৰোহিণীমেৱোপ, ঐত্তং-যঁক্ষ্ম] 24
-ত্তং-যঁক্ষ্ম আৰ্চ্ছ-দ্ৰাজানং-যঁক্ষ্ম আৰদিতি তদ্ৰাজযক্ষ্মস্য জন্ম য-ত্পাপীযানভৱ-ত্ত-ত্পাপযক্ষ্মস্য যজ্জাযাভ্যো-ঽৱিন্দ-ত্তজ্জাযেন্যস্যয এৱমেতেষাং-যঁক্ষ্মাণা-ঞ্জন্ম ৱেদ নৈনমেতে যক্ষ্মা ৱিন্দন্তিস এতা এৱ নমস্য-ন্নুপা-ঽধাৱ-ত্তা অব্ৰুৱন্. ৱৰং-ৱৃঁণামহৈ সমাৱচ্ছ এৱ ন উপায ইতি তস্মা এত- [তস্মা এতম্, আদিত্য-ঞ্চৰুং] 25
-মাদিত্য-ঞ্চৰু-ন্নিৰৱপ-ন্তেনৈৱৈন-ম্পাপা-থ্স্ৰামাদমুঞ্চন্. যঃ পাপযক্ষ্মগৃহীত-স্স্যা-ত্তস্মা এতমাদিত্য-ঞ্চৰু-ন্নিৰ্ৱপেদাদিত্যানেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি ত এৱৈন-ম্পাপা-থ্স্ৰামান্মুঞ্চন্ত্য-মাৱাস্যাযা-ন্নিৰ্ৱপে-দমুমেৱৈন-মাপ্যাযমান-মন্ৱা প্যাযযতি নৱোনৱো ভৱতি জাযমান ইতি পুৰো-ঽনুৱাক্যা ভৱত্যাযুৰেৱাস্মি-ন্তযা দধাতি যমাদিত্যা অগ্ংশুমাপ্যাযযন্তীতি যাজ্যৈৱৈনমেতযা প্যাযযতি ॥ 26 ॥
(এৱোপৈ -ত- মস্মিন্ - ত্ৰযোদশচ) (অ. 5)
প্ৰজাপতি ৰ্দেৱেভ্যো-ঽন্নাদ্যং-ৱ্যাঁদিশ-থ্সো-ঽব্ৰৱীদ্যদিমান্ ঁলোকা-নভ্যতিৰিচ্যাতৈ তন্মমাসদিতি তদিমান্ ঁলোকা-নভ্যত্যৰিচ্যতেন্দ্ৰগ্ং ৰাজান-মিন্দ্ৰ-মধিৰাজ-মিন্দ্ৰগ্গ্ স্ৱৰাজান-ন্ততো ৱৈ স ইমান্ ঁলোকাগ্ স্ত্ৰেধা-ঽদুহ-ত্ত-ত্ত্ৰিধাতো-স্ত্ৰিধাতুত্ৱং-যঁ-ঙ্কামযেতান্নাদ-স্স্যাদিতি তস্মা এত-ন্ত্ৰিধাতু-ন্নিৰ্ৱপেদিন্দ্ৰায ৰাজ্ঞে পুৰোডাশ- [পুৰোডাশম্, একাদশকপাল-] 27
-মেকাদশকপাল-মিন্দ্ৰাযা-ধিৰাজাযেন্দ্ৰায স্ৱৰাজ্ঞে-ঽযং-ৱাঁ ইন্দ্ৰো ৰাজা-ঽযমিন্দ্ৰো-ঽধিৰাজো-ঽসাৱিন্দ্ৰঃ স্ৱৰাডিমানেৱ লোকান্-থ্স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি ত এৱাস্মা অন্ন-ম্প্ৰযচ্ছন্ত্যন্নাদ এৱ ভৱতি যথা ৱথ্সেন প্ৰত্তা-ঙ্গা-ন্দুহ এৱমেৱেমান্ ঁলোকা-ন্প্ৰত্তান্ কামমন্নাদ্য-ন্দুহ উত্তানেষু কপালেষ্ৱধি শ্ৰযত্যযাতযামত্ৱায ত্ৰযঃ পুৰোডাশা ভৱন্তি ত্ৰয ইমে লোকা এষাং-লোঁকানামাপ্ত্যা উত্তৰউত্তৰো জ্যাযা-ন্ভৱত্যেৱমিৱ হীমে লোকা-স্সমৃদ্ধ্যৈ সৰ্ৱেষামভি-গমযন্নৱ দ্যত্যছম্বট্কাৰং-ৱ্যঁত্যাসমন্ৱাহানিৰ্দাহায ॥ 28 ॥
প্ৰজাপতি ৰ্দেৱেভ্যো-ঽন্নাদ্যং-ৱ্যাঁদিশ-থ্সো-ঽব্ৰৱীদ্যদিমান্ ঁলোকা-নভ্যতিৰিচ্যাতৈ তন্মমাসদিতি তদিমান্ ঁলোকা-নভ্যত্যৰিচ্যতেন্দ্ৰগ্ং ৰাজান-মিন্দ্ৰ-মধিৰাজ-মিন্দ্ৰগ্গ্ স্ৱৰাজান-ন্ততো ৱৈ স ইমান্ ঁলোকাগ্ স্ত্ৰেধা-ঽদুহ-ত্ত-ত্ত্ৰিধাতো-স্ত্ৰিধাতুত্ৱং-যঁ-ঙ্কামযেতান্নাদ-স্স্যাদিতি তস্মা এত-ন্ত্ৰিধাতু-ন্নিৰ্ৱপেদিন্দ্ৰায ৰাজ্ঞে পুৰোডাশ- [পুৰোডাশম্, একাদশকপাল-] 27
-মেকাদশকপাল-মিন্দ্ৰাযা-ধিৰাজাযেন্দ্ৰায স্ৱৰাজ্ঞে-ঽযং-ৱাঁ ইন্দ্ৰো ৰাজা-ঽযমিন্দ্ৰো-ঽধিৰাজো-ঽসাৱিন্দ্ৰঃ স্ৱৰাডিমানেৱ লোকান্-থ্স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি ত এৱাস্মা অন্ন-ম্প্ৰযচ্ছন্ত্যন্নাদ এৱ ভৱতি যথা ৱথ্সেন প্ৰত্তা-ঙ্গা-ন্দুহ এৱমেৱেমান্ ঁলোকা-ন্প্ৰত্তান্ কামমন্নাদ্য-ন্দুহ উত্তানেষু কপালেষ্ৱধি শ্ৰযত্যযাতযামত্ৱায ত্ৰযঃ পুৰোডাশা ভৱন্তি ত্ৰয ইমে লোকা এষাং-লোঁকানামাপ্ত্যা উত্তৰউত্তৰো জ্যাযা-ন্ভৱত্যেৱমিৱ হীমে লোকা-স্সমৃদ্ধ্যৈ সৰ্ৱেষামভি-গমযন্নৱ দ্যত্যছম্বট্কাৰং-ৱ্যঁত্যাসমন্ৱাহানিৰ্দাহায ॥ 28 ॥
(পুৰোডাশং - ত্ৰযঃ - ষড্ৱিগ্ংশতিশ্চ) (অ. 6)
দেৱাসুৰা-স্সংযঁত্তা আস-ন্তা-ন্দেৱানসুৰা অজয-ন্তে দেৱাঃ পৰাজিগ্যানা অসুৰাণাং-ৱৈঁশ্যমুপা-ঽঽয-ন্তেভ্য ইন্দ্ৰিযং-ৱীঁৰ্যমপাক্ৰাম-ত্তদিন্দ্ৰো-ঽচায-ত্তদন্ৱপাক্ৰাম-ত্তদৱৰুধ-ন্নাশক্নো-ত্তদস্মাদভ্যৰ্ধো ঽচৰ-থ্স প্ৰজাপতিমুপাধাৱ-ত্তমেতযা সৰ্ৱপৃষ্ঠযা-ঽযাজয-ত্তযৈৱা-ঽস্মি-ন্নিন্দ্ৰিযং-ৱীঁৰ্য-মদধাদ্য ইন্দ্ৰিযকামো [ইন্দ্ৰিযকামঃ, ৱীৰ্যকাম-স্স্যাত্-] 29
ৱীৰ্যকাম-স্স্যা-ত্তমেতযা সৰ্ৱপৃষ্ঠযা যাজযেদেতা এৱ দেৱতা-স্স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি তা এৱাস্মি-ন্নিন্দ্ৰিযং-ৱীঁৰ্য-ন্দধতিযদিন্দ্ৰায ৰাথন্তৰায নিৰ্ৱপতি যদেৱাগ্নে-স্তেজস্তদেৱাৱ ৰুন্ধেযদিন্দ্ৰায বাৰ্হতায যদেৱেন্দ্ৰস্য তেজস্তদেৱাৱ ৰুন্ধে যদিন্দ্ৰায ৱৈৰূপায যদেৱ সৱিতু-স্তেজস্ত- [সৱিতু-স্তেজস্তত্, এৱাৱ ৰুন্ধে] 30
-দেৱাৱ ৰুন্ধে যদিন্দ্ৰায ৱৈৰাজায যদেৱ ধাতু-স্তেজস্ত-দেৱাৱ ৰুন্ধে যদিন্দ্ৰায শাক্ৱৰায যদেৱ মৰুতা-ন্তেজস্ত-দেৱাৱ ৰুন্ধে যদিন্দ্ৰায ৰৈৱতায যদেৱ বৃহস্পতে-স্তেজস্ত-দেৱা-ঽৱ ৰুন্ধ এতাৱন্তি ৱৈ তেজাগ্ংসি তান্যেৱাৱ ৰুন্ধ উত্তানেষু কপালেষ্ৱধি শ্ৰযত্যযাতযামত্ৱায দ্ৱাদশকপালঃ পুৰোডাশো [পুৰোডাশঃ, ভৱতি ৱৈশ্ৱদেৱত্ৱায] 31
ভৱতি ৱৈশ্ৱদেৱত্ৱায সমন্ত-ম্পৰ্যৱদ্যতি সমন্ত-মেৱেন্দ্ৰিযং-ৱীঁৰ্যং-যঁজমানে দধাতি ৱ্যত্যাস-মন্ৱাহানিৰ্দাহাযাশ্ৱ ঋষভো ৱৃষ্ণিৰ্বস্ত-স্সা-দক্ষিণা-ৱৃষত্ৱাযৈতযৈৱ যজেতা-ঽভিশস্যমান এতাশ্চেদ্ৱা অস্যদেৱতা অন্ন-মদন্ত্যদন্ত্যু-ৱেৱা-ঽস্য মনুষ্যাঃ ॥ 32 ॥
দেৱাসুৰা-স্সংযঁত্তা আস-ন্তা-ন্দেৱানসুৰা অজয-ন্তে দেৱাঃ পৰাজিগ্যানা অসুৰাণাং-ৱৈঁশ্যমুপা-ঽঽয-ন্তেভ্য ইন্দ্ৰিযং-ৱীঁৰ্যমপাক্ৰাম-ত্তদিন্দ্ৰো-ঽচায-ত্তদন্ৱপাক্ৰাম-ত্তদৱৰুধ-ন্নাশক্নো-ত্তদস্মাদভ্যৰ্ধো ঽচৰ-থ্স প্ৰজাপতিমুপাধাৱ-ত্তমেতযা সৰ্ৱপৃষ্ঠযা-ঽযাজয-ত্তযৈৱা-ঽস্মি-ন্নিন্দ্ৰিযং-ৱীঁৰ্য-মদধাদ্য ইন্দ্ৰিযকামো [ইন্দ্ৰিযকামঃ, ৱীৰ্যকাম-স্স্যাত্-] 29
ৱীৰ্যকাম-স্স্যা-ত্তমেতযা সৰ্ৱপৃষ্ঠযা যাজযেদেতা এৱ দেৱতা-স্স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি তা এৱাস্মি-ন্নিন্দ্ৰিযং-ৱীঁৰ্য-ন্দধতিযদিন্দ্ৰায ৰাথন্তৰায নিৰ্ৱপতি যদেৱাগ্নে-স্তেজস্তদেৱাৱ ৰুন্ধেযদিন্দ্ৰায বাৰ্হতায যদেৱেন্দ্ৰস্য তেজস্তদেৱাৱ ৰুন্ধে যদিন্দ্ৰায ৱৈৰূপায যদেৱ সৱিতু-স্তেজস্ত- [সৱিতু-স্তেজস্তত্, এৱাৱ ৰুন্ধে] 30
-দেৱাৱ ৰুন্ধে যদিন্দ্ৰায ৱৈৰাজায যদেৱ ধাতু-স্তেজস্ত-দেৱাৱ ৰুন্ধে যদিন্দ্ৰায শাক্ৱৰায যদেৱ মৰুতা-ন্তেজস্ত-দেৱাৱ ৰুন্ধে যদিন্দ্ৰায ৰৈৱতায যদেৱ বৃহস্পতে-স্তেজস্ত-দেৱা-ঽৱ ৰুন্ধ এতাৱন্তি ৱৈ তেজাগ্ংসি তান্যেৱাৱ ৰুন্ধ উত্তানেষু কপালেষ্ৱধি শ্ৰযত্যযাতযামত্ৱায দ্ৱাদশকপালঃ পুৰোডাশো [পুৰোডাশঃ, ভৱতি ৱৈশ্ৱদেৱত্ৱায] 31
ভৱতি ৱৈশ্ৱদেৱত্ৱায সমন্ত-ম্পৰ্যৱদ্যতি সমন্ত-মেৱেন্দ্ৰিযং-ৱীঁৰ্যং-যঁজমানে দধাতি ৱ্যত্যাস-মন্ৱাহানিৰ্দাহাযাশ্ৱ ঋষভো ৱৃষ্ণিৰ্বস্ত-স্সা-দক্ষিণা-ৱৃষত্ৱাযৈতযৈৱ যজেতা-ঽভিশস্যমান এতাশ্চেদ্ৱা অস্যদেৱতা অন্ন-মদন্ত্যদন্ত্যু-ৱেৱা-ঽস্য মনুষ্যাঃ ॥ 32 ॥
(ইন্দ্ৰিযকামঃ-সৱিতুস্তেজস্তত্ - পুৰোডাশো -ঽষ্টাত্ৰিগ্ংশচ্চ) (অ. 7)
ৰজনো ৱৈ কৌণেযঃ ক্ৰতুজিত-ঞ্জানকি-ঞ্চক্ষুৰ্ৱন্যমযা-ত্তস্মা এতামিষ্টি-ন্নিৰৱপ-দগ্নযে ভ্ৰাজস্ৱতে পুৰোডাশ-মষ্টাকপালগ্ং সৌৰ্য-ঞ্চৰুমগ্নযে ভ্ৰাজস্ৱতে পুৰোডাশ-মষ্টাকপাল-ন্তযৈৱাস্মিন্ চক্ষুৰদধা-দ্য-শ্চক্ষুষ্কাম-স্স্যা-ত্তস্মা এতামিষ্টি-ন্নিৰ্ৱপে-দগ্নযে ভ্ৰাজস্ৱতে পুৰোডাশমষ্টাকপালগ্ং সৌৰ্য-ঞ্চৰুমগ্নযে ভ্ৰাজস্ৱতে পুৰোডাশ-মষ্টাকপালমগ্নে ৰ্ৱৈ চক্ষুষা মনুষ্যা ৱি- [চক্ষুষা মনুষ্যা ৱি, পশ্যন্তি সূৰ্যস্য] 33
পশ্যন্তি সূৰ্যস্য দেৱা অগ্নি-ঞ্চৈৱ সূৰ্য-ঞ্চ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি তাৱেৱাস্মিন্ চক্ষু-ৰ্ধত্ত-শ্চক্ষুষ্মা-নেৱ ভৱতি যদাগ্নেযৌ ভৱত-শ্চক্ষুষী এৱাস্মি-ন্ত-ত্প্ৰতি দধাতি য-থ্সৌৰ্যো নাসিকা-ন্তেনাভিতঃ সৌৰ্যমাগ্নেযৌ ভৱত-স্তস্মা-দভিতো নাসিকা-ঞ্চক্ষুষী তস্মা-ন্নাসিকযা চক্ষুষী ৱিধৃতে সমানী যাজ্যানুৱাক্যে ভৱত-স্সমানগ্ং হি চক্ষু-স্সমৃদ্ধ্যা উদুত্য-ঞ্জাতৱেদসগ্ং সপ্ত ত্ৱা হৰিতো ৰথে চিত্ৰ-ন্দেৱানামুদগাদনীকমিতি পিণ্ডা-ন্প্ৰযচ্ছতি চক্ষু-ৰেৱাস্মৈ প্ৰযচ্ছতি যদেৱ তস্য তত্ ॥ 34 ॥
ৰজনো ৱৈ কৌণেযঃ ক্ৰতুজিত-ঞ্জানকি-ঞ্চক্ষুৰ্ৱন্যমযা-ত্তস্মা এতামিষ্টি-ন্নিৰৱপ-দগ্নযে ভ্ৰাজস্ৱতে পুৰোডাশ-মষ্টাকপালগ্ং সৌৰ্য-ঞ্চৰুমগ্নযে ভ্ৰাজস্ৱতে পুৰোডাশ-মষ্টাকপাল-ন্তযৈৱাস্মিন্ চক্ষুৰদধা-দ্য-শ্চক্ষুষ্কাম-স্স্যা-ত্তস্মা এতামিষ্টি-ন্নিৰ্ৱপে-দগ্নযে ভ্ৰাজস্ৱতে পুৰোডাশমষ্টাকপালগ্ং সৌৰ্য-ঞ্চৰুমগ্নযে ভ্ৰাজস্ৱতে পুৰোডাশ-মষ্টাকপালমগ্নে ৰ্ৱৈ চক্ষুষা মনুষ্যা ৱি- [চক্ষুষা মনুষ্যা ৱি, পশ্যন্তি সূৰ্যস্য] 33
পশ্যন্তি সূৰ্যস্য দেৱা অগ্নি-ঞ্চৈৱ সূৰ্য-ঞ্চ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি তাৱেৱাস্মিন্ চক্ষু-ৰ্ধত্ত-শ্চক্ষুষ্মা-নেৱ ভৱতি যদাগ্নেযৌ ভৱত-শ্চক্ষুষী এৱাস্মি-ন্ত-ত্প্ৰতি দধাতি য-থ্সৌৰ্যো নাসিকা-ন্তেনাভিতঃ সৌৰ্যমাগ্নেযৌ ভৱত-স্তস্মা-দভিতো নাসিকা-ঞ্চক্ষুষী তস্মা-ন্নাসিকযা চক্ষুষী ৱিধৃতে সমানী যাজ্যানুৱাক্যে ভৱত-স্সমানগ্ং হি চক্ষু-স্সমৃদ্ধ্যা উদুত্য-ঞ্জাতৱেদসগ্ং সপ্ত ত্ৱা হৰিতো ৰথে চিত্ৰ-ন্দেৱানামুদগাদনীকমিতি পিণ্ডা-ন্প্ৰযচ্ছতি চক্ষু-ৰেৱাস্মৈ প্ৰযচ্ছতি যদেৱ তস্য তত্ ॥ 34 ॥
(ৱি - হ্য - ষ্টাৱিগ্ংশতিশ্চ) (অ. 8)
ধ্ৰুৱো-ঽসি ধ্ৰুৱো-ঽহগ্ং সজাতেষু ভূযাস-ন্ধীৰশ্চেত্তা ৱসুৱি-দ্ধ্ৰুৱো-ঽসি ধ্ৰুৱো-ঽহগ্ং সজাতেষু ভূযাস-মুগ্ৰশ্চেত্তা ৱসুৱি-দ্ধ্ৰুৱো-ঽসি ধ্ৰুৱো-ঽহগ্ং সজাতেষু ভূযাস-মভিভূশ্চেত্তা ৱসুৱি-দামন-মস্যামনস্য দেৱা যে সজাতাঃ কুমাৰা-স্সমনসস্তানহ-ঙ্কামযে হৃদা তে মা-ঙ্কামযন্তাগ্ং হৃদা তা-ন্ম আমনসঃ কৃধি স্ৱাহা ঽঽমনম- [স্ৱাহা ঽঽমনমসি, আমনস্য] 35
-স্যামনস্য দেৱা যা-স্স্ত্ৰিয-স্সমনসস্তা অহ-ঙ্কামযে হৃদা তা মা-ঙ্কামযন্তাগ্ং হৃদা তা ম আমনসঃ কৃধি স্ৱাহা ৱৈশ্ৱদেৱীগ্ং-সাঙ্গ্ৰহণী-ন্নিৰ্ৱপেদ্গ্ৰামকামো ৱৈশ্ৱদেৱা ৱৈ সজাতা ৱিশ্ৱানেৱ দেৱান্থ্স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি ত এৱাস্মৈ সজাতা-ন্প্ৰ যচ্ছন্তি গ্ৰাম্যেৱ ভৱতি সাঙ্গ্ৰহণী ভৱতি মনোগ্ৰহণং-ৱৈঁসগ্ৰংহণ-ম্মন এৱ সজাতানাং- [এৱ সজাতানাম্, গৃহ্ণাতি ধ্ৰুৱো-ঽসি] 36
-গৃহ্ণাতি ধ্ৰুৱো-ঽসি ধ্ৰুৱো-ঽহগ্ং সজাতেষু ভূযাসমিতি পৰিধী-ন্পৰি দধাত্যাশিষমেৱৈতামা শাস্তে-ঽথো এতদেৱ সৰ্ৱগ্ং সজাতেষ্ৱধি ভৱতি যস্যৈৱং-ৱিঁদুষ এতে পৰিধযঃ পৰিধীযন্ত আম নমস্যামনস্য দেৱা ইতি তিস্ৰ আহুতী ৰ্জুহোত্যেতাৱন্তো ৱৈ সজাতা যে মহান্তো যে ক্ষুল্লকা যা-স্স্ত্ৰিযস্তানেৱাৱ ৰুন্ধে ত এনমৱৰুদ্ধা উপ তিষ্ঠন্তে ॥ 37 ॥
ধ্ৰুৱো-ঽসি ধ্ৰুৱো-ঽহগ্ং সজাতেষু ভূযাস-ন্ধীৰশ্চেত্তা ৱসুৱি-দ্ধ্ৰুৱো-ঽসি ধ্ৰুৱো-ঽহগ্ং সজাতেষু ভূযাস-মুগ্ৰশ্চেত্তা ৱসুৱি-দ্ধ্ৰুৱো-ঽসি ধ্ৰুৱো-ঽহগ্ং সজাতেষু ভূযাস-মভিভূশ্চেত্তা ৱসুৱি-দামন-মস্যামনস্য দেৱা যে সজাতাঃ কুমাৰা-স্সমনসস্তানহ-ঙ্কামযে হৃদা তে মা-ঙ্কামযন্তাগ্ং হৃদা তা-ন্ম আমনসঃ কৃধি স্ৱাহা ঽঽমনম- [স্ৱাহা ঽঽমনমসি, আমনস্য] 35
-স্যামনস্য দেৱা যা-স্স্ত্ৰিয-স্সমনসস্তা অহ-ঙ্কামযে হৃদা তা মা-ঙ্কামযন্তাগ্ং হৃদা তা ম আমনসঃ কৃধি স্ৱাহা ৱৈশ্ৱদেৱীগ্ং-সাঙ্গ্ৰহণী-ন্নিৰ্ৱপেদ্গ্ৰামকামো ৱৈশ্ৱদেৱা ৱৈ সজাতা ৱিশ্ৱানেৱ দেৱান্থ্স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি ত এৱাস্মৈ সজাতা-ন্প্ৰ যচ্ছন্তি গ্ৰাম্যেৱ ভৱতি সাঙ্গ্ৰহণী ভৱতি মনোগ্ৰহণং-ৱৈঁসগ্ৰংহণ-ম্মন এৱ সজাতানাং- [এৱ সজাতানাম্, গৃহ্ণাতি ধ্ৰুৱো-ঽসি] 36
-গৃহ্ণাতি ধ্ৰুৱো-ঽসি ধ্ৰুৱো-ঽহগ্ং সজাতেষু ভূযাসমিতি পৰিধী-ন্পৰি দধাত্যাশিষমেৱৈতামা শাস্তে-ঽথো এতদেৱ সৰ্ৱগ্ং সজাতেষ্ৱধি ভৱতি যস্যৈৱং-ৱিঁদুষ এতে পৰিধযঃ পৰিধীযন্ত আম নমস্যামনস্য দেৱা ইতি তিস্ৰ আহুতী ৰ্জুহোত্যেতাৱন্তো ৱৈ সজাতা যে মহান্তো যে ক্ষুল্লকা যা-স্স্ত্ৰিযস্তানেৱাৱ ৰুন্ধে ত এনমৱৰুদ্ধা উপ তিষ্ঠন্তে ॥ 37 ॥
(স্ৱাহা ঽঽমনমসি - সজাতানাগ্ং - ৰুন্ধে - পঞ্চ চ ) (অ. 9)
যন্নৱ-মৈত্ত-ন্নৱনীত-মভৱদ্য-দসৰ্প-ত্ত-থ্সৰ্পিৰভৱ-দ্যদদ্ধিযত ত-দ্ঘৃতমভৱদশ্ৱিনোঃ প্ৰাণো-ঽসি তস্য তে দত্তাং-যঁযোঃ প্ৰাণো-ঽসি স্ৱাহেন্দ্ৰস্য প্ৰাণো-ঽসি তস্য তে দদাতু যস্য প্ৰাণো-ঽসি স্ৱাহা মিত্ৰাৱৰুণযোঃ প্ৰাণো-ঽসি তস্য তে দত্তাং-যঁযোঃ প্ৰাণো-ঽসি স্ৱাহা ৱিশ্ৱেষা-ন্দেৱানা-ম্প্ৰাণো-ঽসি [ৱিশ্ৱেষা-ন্দেৱানা-ম্প্ৰাণো-ঽসি, তস্য তে] 38
তস্য তে দদতু যেষা-ম্প্ৰাণো-ঽসি স্ৱাহা ঘৃতস্য ধাৰামমৃতস্য পন্থামিন্দ্ৰেণ দত্তা-ম্প্ৰযতা-ম্মৰুদ্ভিঃ । ত-ত্ত্ৱা ৱিষ্ণুঃ পৰ্যপশ্য-ত্ত-ত্ত্ৱেডা গৱ্যৈৰযত্ ॥ পাৱমানেন ত্ৱা স্তোমেন গাযত্ৰস্য ৱৰ্তন্যোপাগ্ংশো ৰ্ৱীৰ্যেণ দেৱস্ত্ৱা সৱিতো-থ্সৃজতু জীৱাতৱে জীৱনস্যাযৈ বৃহ-দ্ৰথন্তৰযোস্ত্ৱা স্তোমেন ত্ৰিষ্টুভো ৱৰ্তন্যা শুক্ৰস্য ৱীৰ্যেণ দেৱস্ত্ৱা সৱিতো- [সৱিতোত্, সৃজতু জীৱাতৱে] 39
-থ্সৃজতু জীৱাতৱে জীৱনস্যাযা অগ্নেস্ত্ৱা মাত্ৰযা জগত্যৈ ৱৰ্তন্যা-ঽঽগ্ৰযণস্য ৱীৰ্যেণ দেৱস্ত্ৱা সৱিতো-থ্সৃজতু জীৱাতৱে জীৱনস্যাযা ইমমগ্ন আযুষে ৱৰ্চসে কৃধি প্ৰিযগ্ং ৰেতো ৱৰুণ সোম ৰাজন্ন্ । মা তেৱাস্মা অদিতে শৰ্ম যচ্ছ ৱিশ্ৱে দেৱা জৰদষ্টিৰ্যথা-ঽসত্ ॥ অগ্নিৰাযুষ্মান্-থ্স ৱনস্পতিভি-ৰাযুষ্মা-ন্তেন ত্ৱা-ঽঽযুষা-ঽঽযুষ্মন্ত-ঙ্কৰোমি সোম আযুষ্মান্-থ্স ওষধীভি ৰ্যজ্ঞ আযুষ্মান্-থ্স দক্ষিণাভি ৰ্ব্ৰহ্মা-ঽঽযুষ্ম-ত্ত-দ্ব্ৰাহ্মণৈৰাযুষ্ম-দ্দেৱা আযুষ্মন্তস্তে-ঽমৃতেন পিতৰ আযুষ্মন্তস্তে স্ৱধযা-ঽঽযুষ্মন্তস্তেন ত্ৱা ঽঽযুষা-ঽঽ যুষ্মন্ত-ঙ্কৰোমি ॥ 40 ॥
যন্নৱ-মৈত্ত-ন্নৱনীত-মভৱদ্য-দসৰ্প-ত্ত-থ্সৰ্পিৰভৱ-দ্যদদ্ধিযত ত-দ্ঘৃতমভৱদশ্ৱিনোঃ প্ৰাণো-ঽসি তস্য তে দত্তাং-যঁযোঃ প্ৰাণো-ঽসি স্ৱাহেন্দ্ৰস্য প্ৰাণো-ঽসি তস্য তে দদাতু যস্য প্ৰাণো-ঽসি স্ৱাহা মিত্ৰাৱৰুণযোঃ প্ৰাণো-ঽসি তস্য তে দত্তাং-যঁযোঃ প্ৰাণো-ঽসি স্ৱাহা ৱিশ্ৱেষা-ন্দেৱানা-ম্প্ৰাণো-ঽসি [ৱিশ্ৱেষা-ন্দেৱানা-ম্প্ৰাণো-ঽসি, তস্য তে] 38
তস্য তে দদতু যেষা-ম্প্ৰাণো-ঽসি স্ৱাহা ঘৃতস্য ধাৰামমৃতস্য পন্থামিন্দ্ৰেণ দত্তা-ম্প্ৰযতা-ম্মৰুদ্ভিঃ । ত-ত্ত্ৱা ৱিষ্ণুঃ পৰ্যপশ্য-ত্ত-ত্ত্ৱেডা গৱ্যৈৰযত্ ॥ পাৱমানেন ত্ৱা স্তোমেন গাযত্ৰস্য ৱৰ্তন্যোপাগ্ংশো ৰ্ৱীৰ্যেণ দেৱস্ত্ৱা সৱিতো-থ্সৃজতু জীৱাতৱে জীৱনস্যাযৈ বৃহ-দ্ৰথন্তৰযোস্ত্ৱা স্তোমেন ত্ৰিষ্টুভো ৱৰ্তন্যা শুক্ৰস্য ৱীৰ্যেণ দেৱস্ত্ৱা সৱিতো- [সৱিতোত্, সৃজতু জীৱাতৱে] 39
-থ্সৃজতু জীৱাতৱে জীৱনস্যাযা অগ্নেস্ত্ৱা মাত্ৰযা জগত্যৈ ৱৰ্তন্যা-ঽঽগ্ৰযণস্য ৱীৰ্যেণ দেৱস্ত্ৱা সৱিতো-থ্সৃজতু জীৱাতৱে জীৱনস্যাযা ইমমগ্ন আযুষে ৱৰ্চসে কৃধি প্ৰিযগ্ং ৰেতো ৱৰুণ সোম ৰাজন্ন্ । মা তেৱাস্মা অদিতে শৰ্ম যচ্ছ ৱিশ্ৱে দেৱা জৰদষ্টিৰ্যথা-ঽসত্ ॥ অগ্নিৰাযুষ্মান্-থ্স ৱনস্পতিভি-ৰাযুষ্মা-ন্তেন ত্ৱা-ঽঽযুষা-ঽঽযুষ্মন্ত-ঙ্কৰোমি সোম আযুষ্মান্-থ্স ওষধীভি ৰ্যজ্ঞ আযুষ্মান্-থ্স দক্ষিণাভি ৰ্ব্ৰহ্মা-ঽঽযুষ্ম-ত্ত-দ্ব্ৰাহ্মণৈৰাযুষ্ম-দ্দেৱা আযুষ্মন্তস্তে-ঽমৃতেন পিতৰ আযুষ্মন্তস্তে স্ৱধযা-ঽঽযুষ্মন্তস্তেন ত্ৱা ঽঽযুষা-ঽঽ যুষ্মন্ত-ঙ্কৰোমি ॥ 40 ॥
(ৱিশ্ৱেষা-ন্দেৱানা-ম্প্ৰাণো-ঽসি - ত্ৰিষ্টুভো ৱৰ্তন্যা শুক্ৰস্য ৱীৰ্যেণ দেৱস্ত্ৱা সৱিতোথ্ - সোম আযুষ্মান্ - পঞ্চৱিগ্ংশতিশ্চ) (অ. 10)
অগ্নিং-ৱাঁ এতস্য শৰীৰ-ঙ্গচ্ছতি সোমগ্ং ৰসো ৱৰুণ এনং-ৱঁৰুণপাশেন গৃহ্ণাতি সৰস্ৱতীং-ৱাঁগগ্নাৱিষ্ণূ আত্মা যস্য জ্যোগামযতি যো জ্যোগামযাৱী স্যাদ্যো ৱা কামযেত সৰ্ৱমাযুৰিযামিতি তস্মা এতামিষ্টি-ন্নিৰ্ৱপেদাগ্নেয -মষ্টাকপালগ্ং সৌম্য-ঞ্চৰুং-ৱাঁৰুণ-ন্দশকপালগ্ং সাৰস্ৱত-ঞ্চৰুমাগ্নাৱৈষ্ণৱ-মেকাদশকপাল-মগ্নেৰেৱাস্য শৰীৰ-ন্নিষ্ক্ৰীণাতি সোমাদ্ৰসং- [সোমাদ্ৰসম্, ৱাৰুণেনৈৱৈনং-] 41
-ঁৱাৰুণেনৈৱৈনং-ৱঁৰুণপাশা-ন্মুঞ্চতি সাৰস্ৱতেন ৱাচ-ন্দধাত্যগ্নি-স্সৰ্ৱা দেৱতা ৱিষ্ণুৰ্যজ্ঞো দেৱতাভিশ্চৈৱৈনং-যঁজ্ঞেন চ ভিষজ্যত্যুত যদীতাসু ৰ্ভৱতি জীৱত্যেৱ যন্নৱ-মৈত্ত-ন্নৱনীত-মভৱ-দিত্যাজ্য- মৱেক্ষতে-ৰূপমেৱাস্যৈ-তন্মহিমানং-ৱ্যাঁচষ্টে-ঽশ্ৱিনোঃ প্ৰাণো-ঽসীত্যাহাশ্ৱিনৌ ৱৈ দেৱানাং- [দেৱানাম্, ভিষজৌ] 42
-ভিষজৌ তাভ্যামেৱাস্মৈ ভেষজ-ঙ্কৰোতীন্দ্ৰস্য প্ৰাণো ঽসীত্যাহেন্দ্ৰিয- মেৱাস্মিন্নেতেন দধাতি মিত্ৰাৱৰুণযোঃ প্ৰাণো-ঽসীত্যাহ প্ৰাণাপানাৱে- ৱাস্মিন্নেতেন দধাতি ৱিশ্ৱেষা-ন্দেৱানা-ম্প্ৰাণো-ঽসীত্যাহ ৱীৰ্যমেৱাস্মিন্নেতেন দধাতি ঘৃতস্য ধাৰামমৃতস্য পন্থামিত্যাহ যথাযজুৰেৱৈত-ত্পাৱমানেন ত্ৱা স্তোমেনে- [স্তোমেনেতি, আহ প্ৰাণমেৱাস্মি-] 43
-ত্যাহ প্ৰাণমেৱাস্মি-ন্নেতেন দধাতি বৃহ-দ্ৰথন্তৰযোস্ত্ৱা স্তোমেনেত্যাহৌজ এৱাস্মিন্নেতেন দধাত্যগ্নেস্ত্ৱা মাত্ৰযেত্যাহা-ঽঽত্মান-মেৱাস্মিন্নেতেন দধাত্যৃত্ৱিজঃ পৰ্যাহুৰ্যাৱন্ত এৱৰ্ত্ৱিজস্ত এন-ম্ভিষজ্যন্তি ব্ৰহ্মণো হস্তমন্ৱাৰভ্য পৰ্যাহুৰেকধৈৱ যজমান আযুৰ্দধতি যদেৱ তস্য তদ্ধিৰণ্যা- [তদ্ধিৰণ্যাত্, ঘৃত-ন্নিষ্পিবত্যাযুৰ্ৱৈ] 44
-দ্ঘৃত-ন্নিষ্পিবত্যাযুৰ্ৱৈ ঘৃতমমৃতগ্ং হিৰণ্যমমৃতাদেৱা ঽঽযুৰ্নিষ্পিবতি শতমান-ম্ভৱতি শতাযুঃ পুৰুষ-শ্শতেন্দ্ৰিয আযুষ্যেৱেন্দ্ৰিযে প্ৰতিতিষ্ঠত্যথো খলু যাৱতী-স্সমা এষ্য-ন্মন্যেত তাৱন্মানগ্গ্ স্যা-থ্সমৃদ্ধ্যা ইমমগ্ন আযুষে ৱৰ্চসে কৃধীত্যাহা ঽঽযুৰেৱাস্মিন্. ৱৰ্চো দধাতি ৱিশ্ৱে দেৱা জৰদষ্টিৰ্যথা ঽসদিত্যা -হ জৰদষ্টিমেৱৈন-ঙ্কৰোত্যগ্নি-ৰাযুষ্মানিতি হস্ত-ঙ্গৃহ্ণাত্যেতে ৱৈ দেৱা আযুষ্মন্তস্ত এৱাস্মিন্নাযুৰ্দধতি সৰ্ৱমাযুৰেতি ॥ 45 ॥
অগ্নিং-ৱাঁ এতস্য শৰীৰ-ঙ্গচ্ছতি সোমগ্ং ৰসো ৱৰুণ এনং-ৱঁৰুণপাশেন গৃহ্ণাতি সৰস্ৱতীং-ৱাঁগগ্নাৱিষ্ণূ আত্মা যস্য জ্যোগামযতি যো জ্যোগামযাৱী স্যাদ্যো ৱা কামযেত সৰ্ৱমাযুৰিযামিতি তস্মা এতামিষ্টি-ন্নিৰ্ৱপেদাগ্নেয -মষ্টাকপালগ্ং সৌম্য-ঞ্চৰুং-ৱাঁৰুণ-ন্দশকপালগ্ং সাৰস্ৱত-ঞ্চৰুমাগ্নাৱৈষ্ণৱ-মেকাদশকপাল-মগ্নেৰেৱাস্য শৰীৰ-ন্নিষ্ক্ৰীণাতি সোমাদ্ৰসং- [সোমাদ্ৰসম্, ৱাৰুণেনৈৱৈনং-] 41
-ঁৱাৰুণেনৈৱৈনং-ৱঁৰুণপাশা-ন্মুঞ্চতি সাৰস্ৱতেন ৱাচ-ন্দধাত্যগ্নি-স্সৰ্ৱা দেৱতা ৱিষ্ণুৰ্যজ্ঞো দেৱতাভিশ্চৈৱৈনং-যঁজ্ঞেন চ ভিষজ্যত্যুত যদীতাসু ৰ্ভৱতি জীৱত্যেৱ যন্নৱ-মৈত্ত-ন্নৱনীত-মভৱ-দিত্যাজ্য- মৱেক্ষতে-ৰূপমেৱাস্যৈ-তন্মহিমানং-ৱ্যাঁচষ্টে-ঽশ্ৱিনোঃ প্ৰাণো-ঽসীত্যাহাশ্ৱিনৌ ৱৈ দেৱানাং- [দেৱানাম্, ভিষজৌ] 42
-ভিষজৌ তাভ্যামেৱাস্মৈ ভেষজ-ঙ্কৰোতীন্দ্ৰস্য প্ৰাণো ঽসীত্যাহেন্দ্ৰিয- মেৱাস্মিন্নেতেন দধাতি মিত্ৰাৱৰুণযোঃ প্ৰাণো-ঽসীত্যাহ প্ৰাণাপানাৱে- ৱাস্মিন্নেতেন দধাতি ৱিশ্ৱেষা-ন্দেৱানা-ম্প্ৰাণো-ঽসীত্যাহ ৱীৰ্যমেৱাস্মিন্নেতেন দধাতি ঘৃতস্য ধাৰামমৃতস্য পন্থামিত্যাহ যথাযজুৰেৱৈত-ত্পাৱমানেন ত্ৱা স্তোমেনে- [স্তোমেনেতি, আহ প্ৰাণমেৱাস্মি-] 43
-ত্যাহ প্ৰাণমেৱাস্মি-ন্নেতেন দধাতি বৃহ-দ্ৰথন্তৰযোস্ত্ৱা স্তোমেনেত্যাহৌজ এৱাস্মিন্নেতেন দধাত্যগ্নেস্ত্ৱা মাত্ৰযেত্যাহা-ঽঽত্মান-মেৱাস্মিন্নেতেন দধাত্যৃত্ৱিজঃ পৰ্যাহুৰ্যাৱন্ত এৱৰ্ত্ৱিজস্ত এন-ম্ভিষজ্যন্তি ব্ৰহ্মণো হস্তমন্ৱাৰভ্য পৰ্যাহুৰেকধৈৱ যজমান আযুৰ্দধতি যদেৱ তস্য তদ্ধিৰণ্যা- [তদ্ধিৰণ্যাত্, ঘৃত-ন্নিষ্পিবত্যাযুৰ্ৱৈ] 44
-দ্ঘৃত-ন্নিষ্পিবত্যাযুৰ্ৱৈ ঘৃতমমৃতগ্ং হিৰণ্যমমৃতাদেৱা ঽঽযুৰ্নিষ্পিবতি শতমান-ম্ভৱতি শতাযুঃ পুৰুষ-শ্শতেন্দ্ৰিয আযুষ্যেৱেন্দ্ৰিযে প্ৰতিতিষ্ঠত্যথো খলু যাৱতী-স্সমা এষ্য-ন্মন্যেত তাৱন্মানগ্গ্ স্যা-থ্সমৃদ্ধ্যা ইমমগ্ন আযুষে ৱৰ্চসে কৃধীত্যাহা ঽঽযুৰেৱাস্মিন্. ৱৰ্চো দধাতি ৱিশ্ৱে দেৱা জৰদষ্টিৰ্যথা ঽসদিত্যা -হ জৰদষ্টিমেৱৈন-ঙ্কৰোত্যগ্নি-ৰাযুষ্মানিতি হস্ত-ঙ্গৃহ্ণাত্যেতে ৱৈ দেৱা আযুষ্মন্তস্ত এৱাস্মিন্নাযুৰ্দধতি সৰ্ৱমাযুৰেতি ॥ 45 ॥
(ৰসং-দেৱানাগ্-স্তোমেনেতি-হিৰণ্যা-দসদিতি-দ্ৱাৱিগ্ংশতিশ্চ) (অ. 11)
প্ৰজাপতি ৰ্ৱৰুণাযাশ্ৱমনয-থ্স স্ৱা-ন্দেৱতামাৰ্চ্ছ-থ্স পৰ্যদীৰ্যত স এতং-ৱাঁৰুণ-ঞ্চতুষ্-কপালমপশ্য-ত্ত-ন্নিৰৱপ-ত্ততো ৱৈ স ৱৰুণ- পাশাদমুচ্যত ৱৰুণো ৱা এত-ঙ্গৃহ্ণাতি যো-ঽশ্ৱ-ম্প্ৰতিগৃহ্ণাতি যাৱতো-ঽশ্ৱা-ন্প্ৰতিগৃহ্ণীযা-ত্তাৱতো ৱাৰুণান্ চতুষ্কপালা-ন্নিৰ্ৱপে-দ্ৱৰুণমেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱৈনং-ৱঁৰুণপাশান্ -মুঞ্চতি [ৱৰুণপাশান্ -মুঞ্চতি, চতুষ্কপালা] 46
চতুষ্কপালা ভৱন্তি চতুষ্পাদ্ধ্যশ্ৱ-স্সমৃদ্ধ্যা একমতিৰিক্ত-ন্নিৰ্ৱপে-দ্যমেৱ প্ৰতিগ্ৰাহী ভৱতি যং-ৱাঁ নাদ্ধ্যেতি তস্মাদেৱ ৱৰুণপাশা-ন্মুচ্যতে যদ্যপৰ-ম্প্ৰতিগ্ৰাহী স্যা-থ্সৌৰ্যমেককপালমনু নিৰ্ৱপেদমুমেৱা ঽঽদিত্যমুচ্চাৰ-ঙ্কুৰুতে ঽপো-ঽৱভৃথমৱৈত্যফ্সু ৱৈ ৱৰুণ-স্সাক্ষাদেৱ ৱৰুণমৱ যজতে ঽপোনপ্ত্ৰীয-ঞ্চৰু-ম্পুনৰেত্য নিৰ্ৱপেদফ্সু যোনিৰ্ৱা অশ্ৱ-স্স্ৱামেৱৈনং-যোঁনি-ঙ্গমযতি স এনগ্ং শান্ত উপ তিষ্ঠতে ॥ 47 ॥
প্ৰজাপতি ৰ্ৱৰুণাযাশ্ৱমনয-থ্স স্ৱা-ন্দেৱতামাৰ্চ্ছ-থ্স পৰ্যদীৰ্যত স এতং-ৱাঁৰুণ-ঞ্চতুষ্-কপালমপশ্য-ত্ত-ন্নিৰৱপ-ত্ততো ৱৈ স ৱৰুণ- পাশাদমুচ্যত ৱৰুণো ৱা এত-ঙ্গৃহ্ণাতি যো-ঽশ্ৱ-ম্প্ৰতিগৃহ্ণাতি যাৱতো-ঽশ্ৱা-ন্প্ৰতিগৃহ্ণীযা-ত্তাৱতো ৱাৰুণান্ চতুষ্কপালা-ন্নিৰ্ৱপে-দ্ৱৰুণমেৱ স্ৱেন ভাগধেযেনোপ ধাৱতি স এৱৈনং-ৱঁৰুণপাশান্ -মুঞ্চতি [ৱৰুণপাশান্ -মুঞ্চতি, চতুষ্কপালা] 46
চতুষ্কপালা ভৱন্তি চতুষ্পাদ্ধ্যশ্ৱ-স্সমৃদ্ধ্যা একমতিৰিক্ত-ন্নিৰ্ৱপে-দ্যমেৱ প্ৰতিগ্ৰাহী ভৱতি যং-ৱাঁ নাদ্ধ্যেতি তস্মাদেৱ ৱৰুণপাশা-ন্মুচ্যতে যদ্যপৰ-ম্প্ৰতিগ্ৰাহী স্যা-থ্সৌৰ্যমেককপালমনু নিৰ্ৱপেদমুমেৱা ঽঽদিত্যমুচ্চাৰ-ঙ্কুৰুতে ঽপো-ঽৱভৃথমৱৈত্যফ্সু ৱৈ ৱৰুণ-স্সাক্ষাদেৱ ৱৰুণমৱ যজতে ঽপোনপ্ত্ৰীয-ঞ্চৰু-ম্পুনৰেত্য নিৰ্ৱপেদফ্সু যোনিৰ্ৱা অশ্ৱ-স্স্ৱামেৱৈনং-যোঁনি-ঙ্গমযতি স এনগ্ং শান্ত উপ তিষ্ঠতে ॥ 47 ॥
(মুঞ্চতি - চৰুগ্ং - সপ্তদশ চ) (অ. 12)
যা ৱামিন্দ্ৰাৱৰুণা যতৱ্যা তনূস্তযেমমগ্ং হসো মুঞ্চতং-যাঁ ৱামিন্দ্ৰা ৱৰুণা সহস্যা ৰক্ষস্যা তেজস্যা তনূস্তযে মমগ্ং হসো মুঞ্চতং-যোঁ ৱামিন্দ্ৰা ৱৰুণা ৱগ্নৌ স্ৰামস্তং-ৱাঁ মে তেনা ৱযজেযো ৱামিন্দ্ৰা ৱৰুণা দ্ৱিপাথ্সু পশুষু চতুষ্পাথ্সু গোষ্ঠে গৃহেষ্ৱফ্স্ৱোষধীষু ৱনস্পতিষু স্ৰামস্তং-ৱাঁ মে তেনাৱ যজ ইন্দ্ৰো ৱা এতস্যে- [এতস্য, ইন্দ্ৰিযেণাপ ক্ৰামতি] 48
-ন্দ্ৰিযেণাপ ক্ৰামতি ৱৰুণ এনং-ৱঁৰুণপাশেন গৃহ্ণাতি যঃ পাপ্মনা গৃহীতো ভৱতি যঃ পাপ্মনা গৃহীত-স্স্যা-ত্তস্মা এতামৈন্দ্ৰাৱৰুণী-ম্পযস্যা-ন্নিৰ্ৱপেদিন্দ্ৰ এৱাস্মি-ন্নিন্দ্ৰিয-ন্দধাতি ৱৰুণ এনং ঁৱৰুণপাশা-ন্মুঞ্চতি পযস্যা ভৱতি পযো হি ৱা এতস্মা-দপক্ৰামত্যথৈষ পাপ্মনা গৃহীতো য-ত্পযস্যা ভৱতি পয এৱাস্মি-ন্তযা দধাতি পযস্যাযা- [পযস্যাযাম্, পুৰোডাশমৱ] 49
-ম্পুৰোডাশমৱ দধাত্যাত্মন্ৱন্ত-মেৱৈন-ঙ্কৰোত্যথো আযতনৱন্ত-মেৱ চতুৰ্ধা ৱ্যূহতি দিক্ষ্ৱেৱ প্ৰতিতিষ্ঠতি পুন-স্সমূহতি দিগ্ভ্য এৱাস্মৈ ভেষজ-ঙ্কৰোতি সমূহ্যাৱ দ্যতি যথা-ঽঽৱিদ্ধ-ন্নিষ্কৃন্ততি তাদৃগেৱ তদ্যো ৱামিন্দ্ৰা-ৱৰুণাৱগ্নৌ স্ৰামস্তং-ৱাঁমেতেনাৱ যজ ইত্যাহ দুৰিষ্ট্যা এৱৈন-ম্পাতি যো ৱা মিন্দ্ৰা ৱৰুণা দ্ৱিপাথ্সু পশুষু স্ৰামস্তং-ৱাঁ মে তেনাৱ যজ ইত্যাহৈতাৱতীৰ্ৱা আপ ওষধযো ৱনস্পতযঃ প্ৰজাঃ পশৱ উপজীৱনীযাস্তা এৱাস্মৈ ৱৰুণপাশা-ন্মুঞ্চতি ॥ 50 ॥
যা ৱামিন্দ্ৰাৱৰুণা যতৱ্যা তনূস্তযেমমগ্ং হসো মুঞ্চতং-যাঁ ৱামিন্দ্ৰা ৱৰুণা সহস্যা ৰক্ষস্যা তেজস্যা তনূস্তযে মমগ্ং হসো মুঞ্চতং-যোঁ ৱামিন্দ্ৰা ৱৰুণা ৱগ্নৌ স্ৰামস্তং-ৱাঁ মে তেনা ৱযজেযো ৱামিন্দ্ৰা ৱৰুণা দ্ৱিপাথ্সু পশুষু চতুষ্পাথ্সু গোষ্ঠে গৃহেষ্ৱফ্স্ৱোষধীষু ৱনস্পতিষু স্ৰামস্তং-ৱাঁ মে তেনাৱ যজ ইন্দ্ৰো ৱা এতস্যে- [এতস্য, ইন্দ্ৰিযেণাপ ক্ৰামতি] 48
-ন্দ্ৰিযেণাপ ক্ৰামতি ৱৰুণ এনং-ৱঁৰুণপাশেন গৃহ্ণাতি যঃ পাপ্মনা গৃহীতো ভৱতি যঃ পাপ্মনা গৃহীত-স্স্যা-ত্তস্মা এতামৈন্দ্ৰাৱৰুণী-ম্পযস্যা-ন্নিৰ্ৱপেদিন্দ্ৰ এৱাস্মি-ন্নিন্দ্ৰিয-ন্দধাতি ৱৰুণ এনং ঁৱৰুণপাশা-ন্মুঞ্চতি পযস্যা ভৱতি পযো হি ৱা এতস্মা-দপক্ৰামত্যথৈষ পাপ্মনা গৃহীতো য-ত্পযস্যা ভৱতি পয এৱাস্মি-ন্তযা দধাতি পযস্যাযা- [পযস্যাযাম্, পুৰোডাশমৱ] 49
-ম্পুৰোডাশমৱ দধাত্যাত্মন্ৱন্ত-মেৱৈন-ঙ্কৰোত্যথো আযতনৱন্ত-মেৱ চতুৰ্ধা ৱ্যূহতি দিক্ষ্ৱেৱ প্ৰতিতিষ্ঠতি পুন-স্সমূহতি দিগ্ভ্য এৱাস্মৈ ভেষজ-ঙ্কৰোতি সমূহ্যাৱ দ্যতি যথা-ঽঽৱিদ্ধ-ন্নিষ্কৃন্ততি তাদৃগেৱ তদ্যো ৱামিন্দ্ৰা-ৱৰুণাৱগ্নৌ স্ৰামস্তং-ৱাঁমেতেনাৱ যজ ইত্যাহ দুৰিষ্ট্যা এৱৈন-ম্পাতি যো ৱা মিন্দ্ৰা ৱৰুণা দ্ৱিপাথ্সু পশুষু স্ৰামস্তং-ৱাঁ মে তেনাৱ যজ ইত্যাহৈতাৱতীৰ্ৱা আপ ওষধযো ৱনস্পতযঃ প্ৰজাঃ পশৱ উপজীৱনীযাস্তা এৱাস্মৈ ৱৰুণপাশা-ন্মুঞ্চতি ॥ 50 ॥
(এতস্য - পযস্যাযাং - পাতি - ষড্ৱিগ্ংশতিশ্চ ) (অ. 13)
স প্ৰত্নৱন্নি কাৱ্যেন্দ্ৰং-ৱোঁ ৱিশ্ৱত-স্পৰীন্দ্ৰ-ন্নৰঃ ॥ ত্ৱ-ন্নঃ সোম ৱিশ্ৱতো ৰক্ষা ৰাজন্নঘাযতঃ । ন ৰিষ্যে-ত্ত্ৱাৱত-স্সখা ॥ যা তে ধামানি দিৱি যা পৃথিৱ্যাং-যাঁ পৰ্ৱতেষ্ৱোষধীষ্ৱফ্সু ॥ তেভিৰ্নো ৱিশ্ৱৈ-স্সুমনা অহেড-ন্ৰাজন্-থ্সোম প্ৰতি হৱ্যা গৃভায ॥ অগ্নীষোমা সৱেদসা সহূতী ৱনত-ঙ্গিৰঃ । স-ন্দেৱত্ৰা বভূৱথুঃ ॥ যুৱ- [যুৱম্, এতানি দিৱি ৰোচনান্যগ্নিশ্চ] 51
-মেতানি দিৱি ৰোচনান্যগ্নিশ্চ সোম সক্ৰতূ অধত্তম্ ॥ যুৱগ্ং সিন্ধূগ্ং ৰভিশস্তেৰৱদ্যা-দগ্নীষোমা-ৱমুঞ্চত-ঙ্গৃভীতান্ ॥ অগ্নীষোমাৱিমগ্ং সু মে শৃণুতং-ৱৃঁষণা হৱম্ । প্ৰতি সূক্তানি হৰ্যত-ম্ভৱত-ন্দাশুষে মযঃ ॥ আ-ঽন্য-ন্দিৱো মাতৰিশ্ৱা জভাৰা-ঽমথ্নাদন্য-ম্পৰি শ্যেনো অদ্ৰেঃ । অগ্নীষোমা ব্ৰহ্মণা ৱাৱৃধানোৰুং-যঁজ্ঞায চক্ৰথুৰু লোকম্ ॥ অগ্নীষোমা হৱিষঃ প্ৰস্থিতস্য ৱীতগ্ং [ৱীতম্, হৰ্যতং-ৱৃঁষণা জুষেথাম্ ।] 52
হৰ্যতং-ৱৃঁষণা জুষেথাম্ । সুশৰ্মাণা স্ৱৱসা হি ভূতমথা ধত্তং-যঁজমানায শং-যোঃ ঁ॥ আপ্যাযস্ৱ, স-ন্তে ॥ গণানা-ন্ত্ৱা গণপতিগ্ং হৱামহে কৱি-ঙ্কৱীনা-মুপমশ্ৰৱস্তমম্ । জ্যেষ্ঠৰাজ-ম্ব্ৰহ্মণা-ম্ব্ৰহ্মণস্পত আ নঃ শৃণ্ৱন্নূতিভিঃ সীদ সাদনম্ । স ইজ্জনেন স ৱিশা স জন্মনা স পুত্ৰৈৰ্ৱাজ-ম্ভৰতে ধনা নৃভিঃ । দেৱানাং-যঃ ঁপিতৰ-মাৱিৱাসতি [ ] 53
শ্ৰদ্ধামনা হৱিষা ব্ৰহ্মণস্পতিম্ ॥ স সুষ্টুভা স ঋক্ৱতা গণেন ৱলগ্ং ৰুৰোজ ফলিগগ্ং ৰৱেণ । বৃহস্পতি-ৰুস্ৰিযা হৱ্যসূদঃ কনিক্ৰদদ্- ৱাৱশতীৰুদাজত্ ॥ মৰুতো যদ্ধ ৱো দিৱো, যা ৱ-শ্শৰ্ম ॥ অৰ্যমা ঽঽযাতি ৱৃষভস্তুৱিষ্মা-ন্দাতা ৱসূনা-ম্পুৰুহূতো অৰ্হন্ন্ । সহস্ৰাক্ষো গোত্ৰভি-দ্ৱজ্ৰবাহুৰস্মাসু দেৱো দ্ৰৱিণ-ন্দধাতু ॥ যে তে-ঽৰ্যম-ন্বহৱো দেৱযানাঃ পন্থানো [পন্থানঃ, ৰাজ-ন্দিৱ আচৰন্তি ।] 54
ৰাজ-ন্দিৱ আচৰন্তি । তেভিৰ্নো দেৱ মহি শৰ্ম যচ্ছ শ-ন্ন এধি দ্ৱিপদে শ-ঞ্চতুষ্পদে ॥ বুদ্ধ্নাদগ্ৰ-মঙ্গিৰোভি-ৰ্গৃণানো ৱি পৰ্ৱতস্য দৃগ্ংহিতান্যৈৰত্ । ৰুজ-দ্ৰোধাগ্ংসি-কৃত্ৰিমাণ্যেষাগ্ং-সোমস্য তা-মদ ইন্দ্ৰ-শ্চকাৰ ॥ বুদ্ধ্না-দগ্ৰেণ ৱি মিমায মানৈ-ৰ্ৱজ্ৰেণ খান্যতৃণ-ন্নদীনাম্ । ৱৃথা ঽসৃজ-ত্পথিভি ৰ্দীৰ্ঘযাথৈ-স্সোমস্য তা মদ ইন্দ্ৰশ্চকাৰ । ॥ 55 ॥
প্ৰ যো জজ্ঞে ৱিদ্ৱাগ্ং অস্য বন্ধুং-ৱিঁশ্ৱানি দেৱো জনিমা ৱিৱক্তি । ব্ৰহ্ম ব্ৰহ্মণ উজ্জভাৰ মদ্ধ্যান্নীচাদুচ্চা স্ৱধযা-ঽভি প্ৰতস্থৌ ॥ মহা-ন্মহী অস্তভাযদ্ৱি জাতো দ্যাগ্ং সদ্ম পাৰ্থিৱ-ঞ্চ ৰজঃ । স বুদ্ধ্নাদাষ্ট জনুষা-ঽভ্যগ্ৰ-ম্বৃহস্পতি ৰ্দেৱতাযস্য সম্ৰাট্ ॥ বুদ্ধ্নাদ্যো অগ্ৰমভ্যৰ্ত্যোজসা বৃহস্পতিমা ৱিৱাসন্তি দেৱাঃ । ভিনদ্ৱলং-ৱিঁ পুৰো দৰ্দৰীতি কনিক্ৰদ-থ্সুৱৰপো জিগায ॥ 56 ॥
স প্ৰত্নৱন্নি কাৱ্যেন্দ্ৰং-ৱোঁ ৱিশ্ৱত-স্পৰীন্দ্ৰ-ন্নৰঃ ॥ ত্ৱ-ন্নঃ সোম ৱিশ্ৱতো ৰক্ষা ৰাজন্নঘাযতঃ । ন ৰিষ্যে-ত্ত্ৱাৱত-স্সখা ॥ যা তে ধামানি দিৱি যা পৃথিৱ্যাং-যাঁ পৰ্ৱতেষ্ৱোষধীষ্ৱফ্সু ॥ তেভিৰ্নো ৱিশ্ৱৈ-স্সুমনা অহেড-ন্ৰাজন্-থ্সোম প্ৰতি হৱ্যা গৃভায ॥ অগ্নীষোমা সৱেদসা সহূতী ৱনত-ঙ্গিৰঃ । স-ন্দেৱত্ৰা বভূৱথুঃ ॥ যুৱ- [যুৱম্, এতানি দিৱি ৰোচনান্যগ্নিশ্চ] 51
-মেতানি দিৱি ৰোচনান্যগ্নিশ্চ সোম সক্ৰতূ অধত্তম্ ॥ যুৱগ্ং সিন্ধূগ্ং ৰভিশস্তেৰৱদ্যা-দগ্নীষোমা-ৱমুঞ্চত-ঙ্গৃভীতান্ ॥ অগ্নীষোমাৱিমগ্ং সু মে শৃণুতং-ৱৃঁষণা হৱম্ । প্ৰতি সূক্তানি হৰ্যত-ম্ভৱত-ন্দাশুষে মযঃ ॥ আ-ঽন্য-ন্দিৱো মাতৰিশ্ৱা জভাৰা-ঽমথ্নাদন্য-ম্পৰি শ্যেনো অদ্ৰেঃ । অগ্নীষোমা ব্ৰহ্মণা ৱাৱৃধানোৰুং-যঁজ্ঞায চক্ৰথুৰু লোকম্ ॥ অগ্নীষোমা হৱিষঃ প্ৰস্থিতস্য ৱীতগ্ং [ৱীতম্, হৰ্যতং-ৱৃঁষণা জুষেথাম্ ।] 52
হৰ্যতং-ৱৃঁষণা জুষেথাম্ । সুশৰ্মাণা স্ৱৱসা হি ভূতমথা ধত্তং-যঁজমানায শং-যোঃ ঁ॥ আপ্যাযস্ৱ, স-ন্তে ॥ গণানা-ন্ত্ৱা গণপতিগ্ং হৱামহে কৱি-ঙ্কৱীনা-মুপমশ্ৰৱস্তমম্ । জ্যেষ্ঠৰাজ-ম্ব্ৰহ্মণা-ম্ব্ৰহ্মণস্পত আ নঃ শৃণ্ৱন্নূতিভিঃ সীদ সাদনম্ । স ইজ্জনেন স ৱিশা স জন্মনা স পুত্ৰৈৰ্ৱাজ-ম্ভৰতে ধনা নৃভিঃ । দেৱানাং-যঃ ঁপিতৰ-মাৱিৱাসতি [ ] 53
শ্ৰদ্ধামনা হৱিষা ব্ৰহ্মণস্পতিম্ ॥ স সুষ্টুভা স ঋক্ৱতা গণেন ৱলগ্ং ৰুৰোজ ফলিগগ্ং ৰৱেণ । বৃহস্পতি-ৰুস্ৰিযা হৱ্যসূদঃ কনিক্ৰদদ্- ৱাৱশতীৰুদাজত্ ॥ মৰুতো যদ্ধ ৱো দিৱো, যা ৱ-শ্শৰ্ম ॥ অৰ্যমা ঽঽযাতি ৱৃষভস্তুৱিষ্মা-ন্দাতা ৱসূনা-ম্পুৰুহূতো অৰ্হন্ন্ । সহস্ৰাক্ষো গোত্ৰভি-দ্ৱজ্ৰবাহুৰস্মাসু দেৱো দ্ৰৱিণ-ন্দধাতু ॥ যে তে-ঽৰ্যম-ন্বহৱো দেৱযানাঃ পন্থানো [পন্থানঃ, ৰাজ-ন্দিৱ আচৰন্তি ।] 54
ৰাজ-ন্দিৱ আচৰন্তি । তেভিৰ্নো দেৱ মহি শৰ্ম যচ্ছ শ-ন্ন এধি দ্ৱিপদে শ-ঞ্চতুষ্পদে ॥ বুদ্ধ্নাদগ্ৰ-মঙ্গিৰোভি-ৰ্গৃণানো ৱি পৰ্ৱতস্য দৃগ্ংহিতান্যৈৰত্ । ৰুজ-দ্ৰোধাগ্ংসি-কৃত্ৰিমাণ্যেষাগ্ং-সোমস্য তা-মদ ইন্দ্ৰ-শ্চকাৰ ॥ বুদ্ধ্না-দগ্ৰেণ ৱি মিমায মানৈ-ৰ্ৱজ্ৰেণ খান্যতৃণ-ন্নদীনাম্ । ৱৃথা ঽসৃজ-ত্পথিভি ৰ্দীৰ্ঘযাথৈ-স্সোমস্য তা মদ ইন্দ্ৰশ্চকাৰ । ॥ 55 ॥
প্ৰ যো জজ্ঞে ৱিদ্ৱাগ্ং অস্য বন্ধুং-ৱিঁশ্ৱানি দেৱো জনিমা ৱিৱক্তি । ব্ৰহ্ম ব্ৰহ্মণ উজ্জভাৰ মদ্ধ্যান্নীচাদুচ্চা স্ৱধযা-ঽভি প্ৰতস্থৌ ॥ মহা-ন্মহী অস্তভাযদ্ৱি জাতো দ্যাগ্ং সদ্ম পাৰ্থিৱ-ঞ্চ ৰজঃ । স বুদ্ধ্নাদাষ্ট জনুষা-ঽভ্যগ্ৰ-ম্বৃহস্পতি ৰ্দেৱতাযস্য সম্ৰাট্ ॥ বুদ্ধ্নাদ্যো অগ্ৰমভ্যৰ্ত্যোজসা বৃহস্পতিমা ৱিৱাসন্তি দেৱাঃ । ভিনদ্ৱলং-ৱিঁ পুৰো দৰ্দৰীতি কনিক্ৰদ-থ্সুৱৰপো জিগায ॥ 56 ॥
(যুৱং - ঁৱীতমা - ৱিৱাসতি - পন্থানো - দীৰ্ঘযাথৈ-স্সোমস্য তা মদ ইন্দ্ৰশ্চকাৰ - দেৱা - নৱ চ) (অ. 14)
(আদিত্যেভ্যো - দেৱা ৱৈ মৃত্যো - ৰ্দেৱা ৱৈ - সত্ৰম - ৰ্যম্ণে -প্ৰজাপতেস্ত্ৰযস্ত্ৰিগ্ংশত্ - প্ৰজাপতি ৰ্দেৱেভ্যো-ঽন্নাদ্যং -দেৱাসুৰাস্তান্ - ৰজনো - ধ্ৰুৱো-ঽসি - যন্নৱ - মগ্নিং-ৱৈঁ - প্ৰজাপতি ৰ্ৱৰুণায - যা ৱামিন্দ্ৰা ৱৰুণা - স প্ৰত্নৱ -চ্চতুৰ্দশ)
(আদিত্যেভ্য - স্ত্ৱষ্টু - ৰস্মৈ দানকামা - এৱাৱ ৰুন্ধে - ঽগ্নিং-ৱৈঁ - স প্ৰত্নৱথ্ - ষট্পঞ্চাশত্ )
(আদিত্যেভ্যঃ - সুৱৰপো জিগায )
॥ হৰিঃ ওম্ ॥
॥ কৃষ্ণ যজুৰ্ৱেদীয তৈত্তিৰীয সংহিতাযা-ন্দ্ৱিতীযকাণ্ডে তৃতীযঃ প্ৰশ্ন-স্সমাপ্তঃ ॥