କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯା-ନ୍ତୃତୀଯକାଣ୍ଡେ ଚତୁର୍ଥଃ ପ୍ରଶ୍ନଃ - ଇଷ୍ଟିହୋମାଭିଧାନଂ
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହରିଃ ଓମ୍ ॥
ଵି ଵା ଏତସ୍ଯ ଯଜ୍ଞ ଋଦ୍ଧ୍ଯତେ ଯସ୍ଯ ହଵିରତିରିଚ୍ଯତେ ସୂର୍ଯୋ ଦେଵୋ ଦିଵିଷଦ୍ଭ୍ଯ ଇତ୍ଯାହ ବୃହସ୍ପତିନା ଚୈଵାସ୍ଯ ପ୍ରଜାପତିନା ଚ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧମପି ଵପତି ରକ୍ଷାଗ୍ଂସି ଵା ଏତ-ତ୍ପଶୁଗ୍ଂ ସଚନ୍ତେ ଯଦେକଦେଵତ୍ଯ ଆଲବ୍ଧୋ ଭୂଯା-ନ୍ଭଵତି ଯସ୍ଯାସ୍ତେ ହରିତୋ ଗର୍ଭ ଇତ୍ଯାହ ଦେଵତ୍ରୈଵୈନା-ଙ୍ଗମଯତି ରକ୍ଷସାମପହତ୍ଯା ଆ ଵର୍ତନ ଵର୍ତଯେତ୍ଯାହ [ଵର୍ତଯେତ୍ଯାହ, ବ୍ରହ୍ମଣୈଵୈନ-ମା] 1
ବ୍ରହ୍ମଣୈଵୈନ-ମା ଵର୍ତଯତି ଵି ତେ ଭିନଦ୍ମି ତକରୀମିତ୍ଯାହ ଯଥାଯଜୁରେଵୈତଦୁ- ରୁଦ୍ରଫ୍ସୋ ଵିଶ୍ଵରୂପ ଇନ୍ଦୁରିତ୍ଯାହ ପ୍ରଜା ଵୈ ପଶଵ ଇନ୍ଦୁଃ ପ୍ରଜଯୈଵୈନ-ମ୍ପଶୁଭି-ସ୍ସମର୍ଧଯତି ଦିଵଂ-ଵୈଁ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି ପୃଥିଵୀମତିରିକ୍ତ-ନ୍ତଦ୍ଯନ୍ନ ଶମଯେଦାର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛେ-ଦ୍ଯଜମାନୋ ମହୀ ଦ୍ଯୌଃ ପୃଥିଵୀଚ ନ ଇ- [ନ ଇତି, ଆହ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀଭ୍ଯାମେଵ] 2
-ତ୍ଯାହ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀଭ୍ଯାମେଵ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧ-ଞ୍ଚାତିରିକ୍ତ-ଞ୍ଚ ଶମଯତି ନା-ଽଽର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛତି ଯଜମାନୋ ଭସ୍ମନା-ଽଭି ସମୂହତି ସ୍ଵଗାକୃତ୍ଯା ଅଥୋ ଅନଯୋର୍ଵା ଏଷ ଗର୍ଭୋ-ଽନଯୋରେଵୈନ-ନ୍ଦଧାତି ଯଦଵଦ୍ଯେଦତି ତଦ୍ରେଚଯେଦ୍ଯନ୍ନାଵଦ୍ଯେ-ତ୍ପଶୋରାଲବ୍ଧସ୍ଯ ନାଵ ଦ୍ଯେ-ତ୍ପୁରସ୍ତାନ୍ନାଭ୍ଯା ଅନ୍ଯଦଵଦ୍ଯେ-ଦୁପରିଷ୍ଟାଦନ୍ଯ-ତ୍ପୁରସ୍ତାଦ୍ଵୈ ନାଭ୍ଯୈ [ ] 3
ପ୍ରାଣ ଉପରିଷ୍ଟାଦପାନୋ ଯାଵାନେଵ ପଶୁସ୍ତସ୍ଯାଵ ଦ୍ଯତି ଵିଷ୍ଣଵେ ଶିପିଵିଷ୍ଟାଯ ଜୁହୋତି ଯଦ୍ଵୈ ଯଜ୍ଞସ୍ଯାତିରିଚ୍ଯତେ ଯଃ ପଶୋର୍ଭୂମା ଯା ପୁଷ୍ଟିସ୍ତ-ଦ୍ଵିଷ୍ଣୁଃ ଶିପିଵିଷ୍ଟୋ ଽତିରିକ୍ତ ଏଵାତିରିକ୍ତ-ନ୍ଦଧାତ୍ଯତିରିକ୍ତସ୍ଯ ଶାନ୍ତ୍ଯା ଅଷ୍ଟାପ୍ରୂଡ୍ଢିରଣ୍ଯ-ନ୍ଦକ୍ଷିଣା-ଽଷ୍ଟାପଦୀ ହ୍ଯେଷା ଽଽତ୍ମା ନଵମଃ ପଶୋରାପ୍ତ୍ଯା ଅନ୍ତରକୋଶ ଉଷ୍ଣୀଷେଣା-ଽଽଵିଷ୍ଟିତ-ମ୍ଭଵତ୍ଯେଵମିଵ ହି ପଶୁରୁଲ୍ବମିଵ ଚର୍ମେଵ ମାଗ୍ଂସମିଵାସ୍ଥୀଵ ଯାଵାନେଵ ପଶୁସ୍ତମାପ୍ତ୍ଵା-ଽଵ ରୁନ୍ଧେଯସ୍ଯୈଷା ଯଜ୍ଞେ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ କ୍ରିଯତ ଇଷ୍ଟ୍ଵା ଵସୀଯା-ନ୍ଭଵତି ॥ 4 ॥
ଵି ଵା ଏତସ୍ଯ ଯଜ୍ଞ ଋଦ୍ଧ୍ଯତେ ଯସ୍ଯ ହଵିରତିରିଚ୍ଯତେ ସୂର୍ଯୋ ଦେଵୋ ଦିଵିଷଦ୍ଭ୍ଯ ଇତ୍ଯାହ ବୃହସ୍ପତିନା ଚୈଵାସ୍ଯ ପ୍ରଜାପତିନା ଚ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧମପି ଵପତି ରକ୍ଷାଗ୍ଂସି ଵା ଏତ-ତ୍ପଶୁଗ୍ଂ ସଚନ୍ତେ ଯଦେକଦେଵତ୍ଯ ଆଲବ୍ଧୋ ଭୂଯା-ନ୍ଭଵତି ଯସ୍ଯାସ୍ତେ ହରିତୋ ଗର୍ଭ ଇତ୍ଯାହ ଦେଵତ୍ରୈଵୈନା-ଙ୍ଗମଯତି ରକ୍ଷସାମପହତ୍ଯା ଆ ଵର୍ତନ ଵର୍ତଯେତ୍ଯାହ [ଵର୍ତଯେତ୍ଯାହ, ବ୍ରହ୍ମଣୈଵୈନ-ମା] 1
ବ୍ରହ୍ମଣୈଵୈନ-ମା ଵର୍ତଯତି ଵି ତେ ଭିନଦ୍ମି ତକରୀମିତ୍ଯାହ ଯଥାଯଜୁରେଵୈତଦୁ- ରୁଦ୍ରଫ୍ସୋ ଵିଶ୍ଵରୂପ ଇନ୍ଦୁରିତ୍ଯାହ ପ୍ରଜା ଵୈ ପଶଵ ଇନ୍ଦୁଃ ପ୍ରଜଯୈଵୈନ-ମ୍ପଶୁଭି-ସ୍ସମର୍ଧଯତି ଦିଵଂ-ଵୈଁ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି ପୃଥିଵୀମତିରିକ୍ତ-ନ୍ତଦ୍ଯନ୍ନ ଶମଯେଦାର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛେ-ଦ୍ଯଜମାନୋ ମହୀ ଦ୍ଯୌଃ ପୃଥିଵୀଚ ନ ଇ- [ନ ଇତି, ଆହ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀଭ୍ଯାମେଵ] 2
-ତ୍ଯାହ ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀଭ୍ଯାମେଵ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧ-ଞ୍ଚାତିରିକ୍ତ-ଞ୍ଚ ଶମଯତି ନା-ଽଽର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛତି ଯଜମାନୋ ଭସ୍ମନା-ଽଭି ସମୂହତି ସ୍ଵଗାକୃତ୍ଯା ଅଥୋ ଅନଯୋର୍ଵା ଏଷ ଗର୍ଭୋ-ଽନଯୋରେଵୈନ-ନ୍ଦଧାତି ଯଦଵଦ୍ଯେଦତି ତଦ୍ରେଚଯେଦ୍ଯନ୍ନାଵଦ୍ଯେ-ତ୍ପଶୋରାଲବ୍ଧସ୍ଯ ନାଵ ଦ୍ଯେ-ତ୍ପୁରସ୍ତାନ୍ନାଭ୍ଯା ଅନ୍ଯଦଵଦ୍ଯେ-ଦୁପରିଷ୍ଟାଦନ୍ଯ-ତ୍ପୁରସ୍ତାଦ୍ଵୈ ନାଭ୍ଯୈ [ ] 3
ପ୍ରାଣ ଉପରିଷ୍ଟାଦପାନୋ ଯାଵାନେଵ ପଶୁସ୍ତସ୍ଯାଵ ଦ୍ଯତି ଵିଷ୍ଣଵେ ଶିପିଵିଷ୍ଟାଯ ଜୁହୋତି ଯଦ୍ଵୈ ଯଜ୍ଞସ୍ଯାତିରିଚ୍ଯତେ ଯଃ ପଶୋର୍ଭୂମା ଯା ପୁଷ୍ଟିସ୍ତ-ଦ୍ଵିଷ୍ଣୁଃ ଶିପିଵିଷ୍ଟୋ ଽତିରିକ୍ତ ଏଵାତିରିକ୍ତ-ନ୍ଦଧାତ୍ଯତିରିକ୍ତସ୍ଯ ଶାନ୍ତ୍ଯା ଅଷ୍ଟାପ୍ରୂଡ୍ଢିରଣ୍ଯ-ନ୍ଦକ୍ଷିଣା-ଽଷ୍ଟାପଦୀ ହ୍ଯେଷା ଽଽତ୍ମା ନଵମଃ ପଶୋରାପ୍ତ୍ଯା ଅନ୍ତରକୋଶ ଉଷ୍ଣୀଷେଣା-ଽଽଵିଷ୍ଟିତ-ମ୍ଭଵତ୍ଯେଵମିଵ ହି ପଶୁରୁଲ୍ବମିଵ ଚର୍ମେଵ ମାଗ୍ଂସମିଵାସ୍ଥୀଵ ଯାଵାନେଵ ପଶୁସ୍ତମାପ୍ତ୍ଵା-ଽଵ ରୁନ୍ଧେଯସ୍ଯୈଷା ଯଜ୍ଞେ ପ୍ରାଯଶ୍ଚିତ୍ତିଃ କ୍ରିଯତ ଇଷ୍ଟ୍ଵା ଵସୀଯା-ନ୍ଭଵତି ॥ 4 ॥
(ଵର୍ତଯତ୍ଯାହ-ନ ଇତି-ଵୈ ନାଭ୍ଯା-ଉଲ୍ବମିଵୈ-କଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 1)
ଆ ଵାଯୋ ଭୂଷ ଶୁଚିପା ଉପ ନ-ସ୍ସହସ୍ର-ନ୍ତେ ନିଯୁତୋ ଵିଶ୍ଵଵାର । ଉପୋ ତେ ଅନ୍ଧୋ ମଦ୍ଯମଯାମି ଯସ୍ଯ ଦେଵ ଦଧିଷେ ପୂର୍ଵପେଯମ୍ ॥ ଆକୂତ୍ଯୈ ତ୍ଵା କାମାଯ ତ୍ଵା ସମୃଧେ ତ୍ଵା କିକ୍କିଟା ତେ ମନଃ ପ୍ରଜାପତଯେ ସ୍ଵାହା କିକ୍କିଟା ତେ ପ୍ରାଣଂ-ଵାଁଯଵେ ସ୍ଵାହା କିକ୍କିଟା ତେ ଚକ୍ଷୁ-ସ୍ସୂର୍ଯାଯ ସ୍ଵାହା କିକ୍କିଟା ତେ ଶ୍ରୋତ୍ର-ନ୍ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀଭ୍ଯାଗ୍ ସ୍ଵାହା କିକ୍କିଟା ତେ ଵାଚଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା [ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା, ତ୍ଵ-ନ୍ତୁରୀଯା] 5
ତ୍ଵ-ନ୍ତୁରୀଯା ଵଶିନୀ ଵଶା-ଽସି ସକୃଦ୍ଯ-ତ୍ତ୍ଵା ମନସା ଗର୍ଭ ଆ-ଽଶଯତ୍ । ଵଶା ତ୍ଵଂ-ଵଁଶିନୀ ଗଚ୍ଛ ଦେଵାନ୍-ଥ୍ସତ୍ଯା-ସ୍ସନ୍ତୁ ଯଜମାନସ୍ଯ କାମାଃ ॥ ଅଜା-ଽସି ରଯିଷ୍ଠା ପୃଥିଵ୍ଯାଗ୍ଂ ସୀଦୋର୍ଧ୍ଵା-ଽନ୍ତରିକ୍ଷମୁପ ତିଷ୍ଠସ୍ଵ ଦିଵି ତେ ବୃହଦ୍ଭାଃ ॥ ତନ୍ତୁ-ନ୍ତନ୍ଵ-ନ୍ରଜସୋ ଭାନୁମନ୍ଵିହି ଜ୍ଯୋତିଷ୍ମତଃ ପଥୋ ରକ୍ଷ ଧିଯା କୃତାନ୍ ॥ ଅନୁଲ୍ବଣଂ-ଵଁଯତ ଜୋଗୁଵାମପୋ ମନୁ ର୍ଭଵ ଜନଯା ଦୈଵ୍ଯ-ଞ୍ଜନମ୍ ॥ ମନସୋ ହଵିରସି ପ୍ରଜାପତେର୍ଵର୍ଣୋ ଗାତ୍ରାଣା-ନ୍ତେ ଗାତ୍ରଭାଜୋ ଭୂଯାସ୍ମ ॥ 6 ॥
ଆ ଵାଯୋ ଭୂଷ ଶୁଚିପା ଉପ ନ-ସ୍ସହସ୍ର-ନ୍ତେ ନିଯୁତୋ ଵିଶ୍ଵଵାର । ଉପୋ ତେ ଅନ୍ଧୋ ମଦ୍ଯମଯାମି ଯସ୍ଯ ଦେଵ ଦଧିଷେ ପୂର୍ଵପେଯମ୍ ॥ ଆକୂତ୍ଯୈ ତ୍ଵା କାମାଯ ତ୍ଵା ସମୃଧେ ତ୍ଵା କିକ୍କିଟା ତେ ମନଃ ପ୍ରଜାପତଯେ ସ୍ଵାହା କିକ୍କିଟା ତେ ପ୍ରାଣଂ-ଵାଁଯଵେ ସ୍ଵାହା କିକ୍କିଟା ତେ ଚକ୍ଷୁ-ସ୍ସୂର୍ଯାଯ ସ୍ଵାହା କିକ୍କିଟା ତେ ଶ୍ରୋତ୍ର-ନ୍ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵୀଭ୍ଯାଗ୍ ସ୍ଵାହା କିକ୍କିଟା ତେ ଵାଚଗ୍ଂ ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା [ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା, ତ୍ଵ-ନ୍ତୁରୀଯା] 5
ତ୍ଵ-ନ୍ତୁରୀଯା ଵଶିନୀ ଵଶା-ଽସି ସକୃଦ୍ଯ-ତ୍ତ୍ଵା ମନସା ଗର୍ଭ ଆ-ଽଶଯତ୍ । ଵଶା ତ୍ଵଂ-ଵଁଶିନୀ ଗଚ୍ଛ ଦେଵାନ୍-ଥ୍ସତ୍ଯା-ସ୍ସନ୍ତୁ ଯଜମାନସ୍ଯ କାମାଃ ॥ ଅଜା-ଽସି ରଯିଷ୍ଠା ପୃଥିଵ୍ଯାଗ୍ଂ ସୀଦୋର୍ଧ୍ଵା-ଽନ୍ତରିକ୍ଷମୁପ ତିଷ୍ଠସ୍ଵ ଦିଵି ତେ ବୃହଦ୍ଭାଃ ॥ ତନ୍ତୁ-ନ୍ତନ୍ଵ-ନ୍ରଜସୋ ଭାନୁମନ୍ଵିହି ଜ୍ଯୋତିଷ୍ମତଃ ପଥୋ ରକ୍ଷ ଧିଯା କୃତାନ୍ ॥ ଅନୁଲ୍ବଣଂ-ଵଁଯତ ଜୋଗୁଵାମପୋ ମନୁ ର୍ଭଵ ଜନଯା ଦୈଵ୍ଯ-ଞ୍ଜନମ୍ ॥ ମନସୋ ହଵିରସି ପ୍ରଜାପତେର୍ଵର୍ଣୋ ଗାତ୍ରାଣା-ନ୍ତେ ଗାତ୍ରଭାଜୋ ଭୂଯାସ୍ମ ॥ 6 ॥
(ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା - ମନୁ - ସ୍ତ୍ରଯୋଦଶ ଚ) (ଅ. 2)
ଇମେ ଵୈ ସହା-ଽଽସ୍ତା-ନ୍ତେ ଵାଯୁର୍ଵ୍ଯଵା-ତ୍ତେ ଗର୍ଭମଦଧାତା-ନ୍ତଗ୍ଂ ସୋମଃ ପ୍ରାଜନଯ-ଦଗ୍ନିରଗ୍ରସତ ସ ଏତ-ମ୍ପ୍ରଜାପତିରାଗ୍ନେଯ-ମଷ୍ଟାକପାଲମପଶ୍ଯ-ତ୍ତ-ନ୍ନିରଵପ-ତ୍ତେନୈଵୈନାମଗ୍ନେରଧି ନିରକ୍ରୀଣା-ତ୍ତସ୍ମାଦପ୍ଯନ୍ଯଦେଵତ୍ଯାମାଲଭମାନ ଆଗ୍ନେଯମଷ୍ଟାକପାଲ-ମ୍ପୁରସ୍ତାନ୍ନିର୍ଵପେଦଗ୍ନେରେଵୈନାମଧି ନିଷ୍କ୍ରୀଯା-ଽଽଲଭତେ ଯ- [ଯତ୍, ଵାଯୁର୍ଵ୍ଯଵା-] 7
-ଦ୍ଵାଯୁର୍ଵ୍ଯଵା-ତ୍ତସ୍ମା-ଦ୍ଵାଯଵ୍ଯା ଯଦିମେ ଗର୍ଭମଦଧାତା-ନ୍ତସ୍ମା-ଦ୍ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵ୍ଯା ଯ-ଥ୍ସୋମଃ ପ୍ରାଜନଯଦଗ୍ନିରଗ୍ରସତ ତସ୍ମାଦଗ୍ନୀଷୋମୀଯା ଯଦନଯୋର୍ଵିଯତ୍ଯୋ-ର୍ଵାଗଵଦ-ତ୍ତସ୍ମା-ଥ୍ସାରସ୍ଵତୀ ଯ-ତ୍ପ୍ରଜାପତିରଗ୍ନେରଧି ନିରକ୍ରୀଣା-ତ୍ତସ୍ମା-ତ୍ପ୍ରାଜାପତ୍ଯା ସା ଵା ଏଷା ସର୍ଵଦେଵତ୍ଯା ଯଦଜା ଵଶା ଵାଯଵ୍ଯାମା ଲଭେତ ଭୂତିକାମୋ ଵାଯୁର୍ଵୈ କ୍ଷେପିଷ୍ଠା ଦେଵତା ଵାଯୁମେଵ ସ୍ଵେନ [ସ୍ଵେନ, ଭାଗଧେଯେନୋପ ଧାଵତି] 8
ଭାଗଧେଯେନୋପ ଧାଵତି ସ ଏଵୈନ-ମ୍ଭୂତି-ଙ୍ଗମଯତି ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵ୍ଯାମା ଲଭେତ କୃଷମାଣଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠାକାମୋ ଦିଵ ଏଵାସ୍ମୈ ପର୍ଜନ୍ଯୋ ଵର୍ଷତି ଵ୍ଯସ୍ଯାମୋଷଧଯୋ ରୋହନ୍ତି ସମର୍ଧୁକମସ୍ଯ ସସ୍ଯ-ମ୍ଭଵତ୍ଯଗ୍ନୀଷୋମୀଯାମା ଲଭେତ ଯଃ କାମଯେତାନ୍ନଵାନନ୍ନାଦ-ସ୍ସ୍ଯାମିତ୍ଯଗ୍ନିନୈଵାନ୍ନମଵ ରୁନ୍ଧେ ସୋମେନାନ୍ନାଦ୍ଯ-ମନ୍ନଵାନେଵାନ୍ନାଦୋ ଭଵତି ସାରସ୍ଵତୀମା ଲଭେତ ଯ [ଯଃ, ଈଶ୍ଵରୋ ଵାଚୋ] 9
ଈଶ୍ଵରୋ ଵାଚୋ ଵଦିତୋ-ସ୍ସନ୍. ଵାଚ-ନ୍ନଵଦେ-ଦ୍ଵାଗ୍ଵୈ ସରସ୍ଵତୀ ସରସ୍ଵତୀମେଵ ସ୍ଵେନ ଭାଗଧେଯେନୋପ ଧାଵତି ସୈଵାସ୍ମିନ୍. ଵାଚ-ନ୍ଦଧାତି ପ୍ରାଜାପତ୍ଯାମା ଲଭେତ ଯଃ କାମଯେତାନଭିଜିତମଭି ଜଯେଯମିତି ପ୍ରଜାପତି-ସ୍ସର୍ଵା ଦେଵତା ଦେଵତାଭିରେଵା-ନଭିଜିତମଭି ଜଯତି ଵାଯଵ୍ଯଯୋପାକରୋତି ଵାଯୋରେଵୈନାମଵରୁଦ୍ଧ୍ଯା-ଽଽଲଭତ ଆକୂତ୍ଯୈ ତ୍ଵା କାମାଯ ତ୍ଵେ- [କାମାଯ ତ୍ଵା, ଇତ୍ଯାହ ଯଥାଯଜୁ-] 10
-ତ୍ଯାହ ଯଥାଯଜୁ-ରେଵୈତ-ତ୍କିକ୍କିଟାକାର-ଞ୍ଜୁହୋତି କିକ୍କିଟାକାରେଣ ଵୈ ଗ୍ରାମ୍ଯାଃ ପଶଵୋ ରମନ୍ତେ ପ୍ରା-ଽଽରଣ୍ଯାଃ ପତନ୍ତି ଯ-ତ୍କିକ୍କିଟାକାର-ଞ୍ଜୁହୋତି ଗ୍ରାମ୍ଯାଣା-ମ୍ପଶୂନା-ନ୍ଧୃତ୍ଯୈ ପର୍ଯଗ୍ନୌ କ୍ରିଯମାଣେ ଜୁହୋତି ଜୀଵନ୍ତୀମେଵୈନାଗ୍ଂ ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ଙ୍ଗମଯତି ତ୍ଵ-ନ୍ତୁରୀଯା ଵଶିନୀ ଵଶା-ଽସୀତ୍ଯାହ ଦେଵତ୍ରୈଵୈନା-ଙ୍ଗମଯତି ସତ୍ଯା-ସ୍ସନ୍ତୁ ଯଜମାନସ୍ଯ କାମା ଇତ୍ଯାହୈଷ ଵୈ କାମୋ [ଵୈ କାମଃ, ଯଜମାନସ୍ଯ] 11
ଯଜମାନସ୍ଯ ଯଦନାର୍ତ ଉଦୃଚ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି ତସ୍ମାଦେଵମାହା-ଽଜା-ଽସି ରଯିଷ୍ଠେତ୍ଯାହୈ ଷ୍ଵେଵୈନାଂ-ଲୋଁକେଷୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠାପଯତି ଦିଵି ତେ ବୃହଦ୍ଭା ଇତ୍ଯାହ ସୁଵର୍ଗ ଏଵାସ୍ମୈ ଲୋକେ ଜ୍ଯୋତି-ର୍ଦଧାତି ତନ୍ତୁ-ନ୍ତନ୍ଵ-ନ୍ରଜସୋ ଭାନୁମନ୍ଵିହୀତ୍ଯାହେମାନେଵାସ୍ମୈ ଲୋକାନ୍ ଜ୍ଯୋତିଷ୍ମତଃ କରୋତ୍ଯନୁଲ୍ବଣଂ-ଵଁଯତ ଜୋଗୁଵାମପ ଇ- [ଜୋଗୁଵାମପ ଇତି, ଆହ ଯଦେଵ] 12
-ତ୍ଯାହ ଯଦେଵ ଯଜ୍ଞ ଉଲ୍ବଣ-ଙ୍କ୍ରିଯତେ ତସ୍ଯୈଵୈଷା ଶାନ୍ତିର୍ମନୁର୍ଭଵ ଜନଯା ଦୈଵ୍ଯ-ଞ୍ଜନମିତ୍ଯାହ ମାନଵ୍ଯୋ ଵୈ ପ୍ରଜାସ୍ତା ଏଵା-ଽଽଦ୍ଯାଃ କୁରୁତେ ମନସୋ ହଵିରସୀତ୍ଯାହ ସ୍ଵଗାକୃତ୍ଯୈ ଗାତ୍ରାଣା-ନ୍ତେ ଗାତ୍ରଭାଜୋ ଭୂଯାସ୍ମେତ୍ଯାହା ଽଽଶିଷମେଵୈତାମା ଶାସ୍ତେ ତସ୍ଯୈ ଵା ଏତସ୍ଯା ଏକମେଵା-ଦେଵଯଜନଂ ଁଯଦାଲବ୍ଧାଯା-ମଭ୍ରୋ [-ମଭ୍ରଃ, ଭଵତି] 13
ଭଵତି ଯଦାଲବ୍ଧାଯାମଭ୍ର-ସ୍ସ୍ଯାଦଫ୍ସୁ ଵାପ୍ରଵେଶଯେ-ଥ୍ସର୍ଵାଂ-ଵାଁ ପ୍ରାଶ୍ଞୀଯାଦ୍ଯଦଫ୍ସୁ ପ୍ରଵେଶଯେଦ୍ଯଜ୍ଞଵେଶସ-ଙ୍କୁର୍ଯା-ଥ୍ସର୍ଵାମେଵ ପ୍ରାଶ୍ଞୀଯାଦିନ୍ଦ୍ରିଯମେଵା-ଽଽତ୍ମ-ନ୍ଧ-ତ୍ତେ ସା ଵା ଏଷା ତ୍ରଯାଣାମେଵାଵ ରୁଦ୍ଧା ସଂଵଁଥ୍ସରସଦଃ ସହସ୍ରଯାଜିନୋ ଗୃହମେଧିନସ୍ତ ଏଵୈତଯା ଯଜେର-ନ୍ତେଷାମେଵୈଷା-ଽଽପ୍ତା ॥ 14 ॥
ଇମେ ଵୈ ସହା-ଽଽସ୍ତା-ନ୍ତେ ଵାଯୁର୍ଵ୍ଯଵା-ତ୍ତେ ଗର୍ଭମଦଧାତା-ନ୍ତଗ୍ଂ ସୋମଃ ପ୍ରାଜନଯ-ଦଗ୍ନିରଗ୍ରସତ ସ ଏତ-ମ୍ପ୍ରଜାପତିରାଗ୍ନେଯ-ମଷ୍ଟାକପାଲମପଶ୍ଯ-ତ୍ତ-ନ୍ନିରଵପ-ତ୍ତେନୈଵୈନାମଗ୍ନେରଧି ନିରକ୍ରୀଣା-ତ୍ତସ୍ମାଦପ୍ଯନ୍ଯଦେଵତ୍ଯାମାଲଭମାନ ଆଗ୍ନେଯମଷ୍ଟାକପାଲ-ମ୍ପୁରସ୍ତାନ୍ନିର୍ଵପେଦଗ୍ନେରେଵୈନାମଧି ନିଷ୍କ୍ରୀଯା-ଽଽଲଭତେ ଯ- [ଯତ୍, ଵାଯୁର୍ଵ୍ଯଵା-] 7
-ଦ୍ଵାଯୁର୍ଵ୍ଯଵା-ତ୍ତସ୍ମା-ଦ୍ଵାଯଵ୍ଯା ଯଦିମେ ଗର୍ଭମଦଧାତା-ନ୍ତସ୍ମା-ଦ୍ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵ୍ଯା ଯ-ଥ୍ସୋମଃ ପ୍ରାଜନଯଦଗ୍ନିରଗ୍ରସତ ତସ୍ମାଦଗ୍ନୀଷୋମୀଯା ଯଦନଯୋର୍ଵିଯତ୍ଯୋ-ର୍ଵାଗଵଦ-ତ୍ତସ୍ମା-ଥ୍ସାରସ୍ଵତୀ ଯ-ତ୍ପ୍ରଜାପତିରଗ୍ନେରଧି ନିରକ୍ରୀଣା-ତ୍ତସ୍ମା-ତ୍ପ୍ରାଜାପତ୍ଯା ସା ଵା ଏଷା ସର୍ଵଦେଵତ୍ଯା ଯଦଜା ଵଶା ଵାଯଵ୍ଯାମା ଲଭେତ ଭୂତିକାମୋ ଵାଯୁର୍ଵୈ କ୍ଷେପିଷ୍ଠା ଦେଵତା ଵାଯୁମେଵ ସ୍ଵେନ [ସ୍ଵେନ, ଭାଗଧେଯେନୋପ ଧାଵତି] 8
ଭାଗଧେଯେନୋପ ଧାଵତି ସ ଏଵୈନ-ମ୍ଭୂତି-ଙ୍ଗମଯତି ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵ୍ଯାମା ଲଭେତ କୃଷମାଣଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠାକାମୋ ଦିଵ ଏଵାସ୍ମୈ ପର୍ଜନ୍ଯୋ ଵର୍ଷତି ଵ୍ଯସ୍ଯାମୋଷଧଯୋ ରୋହନ୍ତି ସମର୍ଧୁକମସ୍ଯ ସସ୍ଯ-ମ୍ଭଵତ୍ଯଗ୍ନୀଷୋମୀଯାମା ଲଭେତ ଯଃ କାମଯେତାନ୍ନଵାନନ୍ନାଦ-ସ୍ସ୍ଯାମିତ୍ଯଗ୍ନିନୈଵାନ୍ନମଵ ରୁନ୍ଧେ ସୋମେନାନ୍ନାଦ୍ଯ-ମନ୍ନଵାନେଵାନ୍ନାଦୋ ଭଵତି ସାରସ୍ଵତୀମା ଲଭେତ ଯ [ଯଃ, ଈଶ୍ଵରୋ ଵାଚୋ] 9
ଈଶ୍ଵରୋ ଵାଚୋ ଵଦିତୋ-ସ୍ସନ୍. ଵାଚ-ନ୍ନଵଦେ-ଦ୍ଵାଗ୍ଵୈ ସରସ୍ଵତୀ ସରସ୍ଵତୀମେଵ ସ୍ଵେନ ଭାଗଧେଯେନୋପ ଧାଵତି ସୈଵାସ୍ମିନ୍. ଵାଚ-ନ୍ଦଧାତି ପ୍ରାଜାପତ୍ଯାମା ଲଭେତ ଯଃ କାମଯେତାନଭିଜିତମଭି ଜଯେଯମିତି ପ୍ରଜାପତି-ସ୍ସର୍ଵା ଦେଵତା ଦେଵତାଭିରେଵା-ନଭିଜିତମଭି ଜଯତି ଵାଯଵ୍ଯଯୋପାକରୋତି ଵାଯୋରେଵୈନାମଵରୁଦ୍ଧ୍ଯା-ଽଽଲଭତ ଆକୂତ୍ଯୈ ତ୍ଵା କାମାଯ ତ୍ଵେ- [କାମାଯ ତ୍ଵା, ଇତ୍ଯାହ ଯଥାଯଜୁ-] 10
-ତ୍ଯାହ ଯଥାଯଜୁ-ରେଵୈତ-ତ୍କିକ୍କିଟାକାର-ଞ୍ଜୁହୋତି କିକ୍କିଟାକାରେଣ ଵୈ ଗ୍ରାମ୍ଯାଃ ପଶଵୋ ରମନ୍ତେ ପ୍ରା-ଽଽରଣ୍ଯାଃ ପତନ୍ତି ଯ-ତ୍କିକ୍କିଟାକାର-ଞ୍ଜୁହୋତି ଗ୍ରାମ୍ଯାଣା-ମ୍ପଶୂନା-ନ୍ଧୃତ୍ଯୈ ପର୍ଯଗ୍ନୌ କ୍ରିଯମାଣେ ଜୁହୋତି ଜୀଵନ୍ତୀମେଵୈନାଗ୍ଂ ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ-ଙ୍ଗମଯତି ତ୍ଵ-ନ୍ତୁରୀଯା ଵଶିନୀ ଵଶା-ଽସୀତ୍ଯାହ ଦେଵତ୍ରୈଵୈନା-ଙ୍ଗମଯତି ସତ୍ଯା-ସ୍ସନ୍ତୁ ଯଜମାନସ୍ଯ କାମା ଇତ୍ଯାହୈଷ ଵୈ କାମୋ [ଵୈ କାମଃ, ଯଜମାନସ୍ଯ] 11
ଯଜମାନସ୍ଯ ଯଦନାର୍ତ ଉଦୃଚ-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି ତସ୍ମାଦେଵମାହା-ଽଜା-ଽସି ରଯିଷ୍ଠେତ୍ଯାହୈ ଷ୍ଵେଵୈନାଂ-ଲୋଁକେଷୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠାପଯତି ଦିଵି ତେ ବୃହଦ୍ଭା ଇତ୍ଯାହ ସୁଵର୍ଗ ଏଵାସ୍ମୈ ଲୋକେ ଜ୍ଯୋତି-ର୍ଦଧାତି ତନ୍ତୁ-ନ୍ତନ୍ଵ-ନ୍ରଜସୋ ଭାନୁମନ୍ଵିହୀତ୍ଯାହେମାନେଵାସ୍ମୈ ଲୋକାନ୍ ଜ୍ଯୋତିଷ୍ମତଃ କରୋତ୍ଯନୁଲ୍ବଣଂ-ଵଁଯତ ଜୋଗୁଵାମପ ଇ- [ଜୋଗୁଵାମପ ଇତି, ଆହ ଯଦେଵ] 12
-ତ୍ଯାହ ଯଦେଵ ଯଜ୍ଞ ଉଲ୍ବଣ-ଙ୍କ୍ରିଯତେ ତସ୍ଯୈଵୈଷା ଶାନ୍ତିର୍ମନୁର୍ଭଵ ଜନଯା ଦୈଵ୍ଯ-ଞ୍ଜନମିତ୍ଯାହ ମାନଵ୍ଯୋ ଵୈ ପ୍ରଜାସ୍ତା ଏଵା-ଽଽଦ୍ଯାଃ କୁରୁତେ ମନସୋ ହଵିରସୀତ୍ଯାହ ସ୍ଵଗାକୃତ୍ଯୈ ଗାତ୍ରାଣା-ନ୍ତେ ଗାତ୍ରଭାଜୋ ଭୂଯାସ୍ମେତ୍ଯାହା ଽଽଶିଷମେଵୈତାମା ଶାସ୍ତେ ତସ୍ଯୈ ଵା ଏତସ୍ଯା ଏକମେଵା-ଦେଵଯଜନଂ ଁଯଦାଲବ୍ଧାଯା-ମଭ୍ରୋ [-ମଭ୍ରଃ, ଭଵତି] 13
ଭଵତି ଯଦାଲବ୍ଧାଯାମଭ୍ର-ସ୍ସ୍ଯାଦଫ୍ସୁ ଵାପ୍ରଵେଶଯେ-ଥ୍ସର୍ଵାଂ-ଵାଁ ପ୍ରାଶ୍ଞୀଯାଦ୍ଯଦଫ୍ସୁ ପ୍ରଵେଶଯେଦ୍ଯଜ୍ଞଵେଶସ-ଙ୍କୁର୍ଯା-ଥ୍ସର୍ଵାମେଵ ପ୍ରାଶ୍ଞୀଯାଦିନ୍ଦ୍ରିଯମେଵା-ଽଽତ୍ମ-ନ୍ଧ-ତ୍ତେ ସା ଵା ଏଷା ତ୍ରଯାଣାମେଵାଵ ରୁଦ୍ଧା ସଂଵଁଥ୍ସରସଦଃ ସହସ୍ରଯାଜିନୋ ଗୃହମେଧିନସ୍ତ ଏଵୈତଯା ଯଜେର-ନ୍ତେଷାମେଵୈଷା-ଽଽପ୍ତା ॥ 14 ॥
(ଯଥ୍ - ସ୍ଵେନ - ସାରସ୍ଵତୀମା ଲଭେତ ଯଃ - କାମାଯ ତ୍ଵା - କାମୋ - ଽପ ଇତ୍ଯ - ଭ୍ରୋ - ଦ୍ଵିଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 3)
ଚିତ୍ତ-ଞ୍ଚ ଚିତ୍ତିଶ୍ଚା ଽଽକୂତ-ଞ୍ଚା-ଽଽକୂତିଶ୍ଚ ଵିଜ୍ଞାତ-ଞ୍ଚ ଵିଜ୍ଞାନ-ଞ୍ଚ ମନଶ୍ଚ ଶକ୍ଵରୀଶ୍ଚ ଦର୍ଶଶ୍ଚ ପୂର୍ଣମାସଶ୍ଚ ବୃହଚ୍ଚ ରଥନ୍ତର-ଞ୍ଚ ପ୍ରଜାପତିର୍ଜଯାନିନ୍ଦ୍ରାଯ ଵୃଷ୍ଣେ ପ୍ରାଯଚ୍ଛଦୁଗ୍ରଃ ପୃତନାଜ୍ଯେଷୁ ତସ୍ମୈ ଵିଶ-ସ୍ସମନମନ୍ତ ସର୍ଵା-ସ୍ସ ଉଗ୍ର-ସ୍ସହି ହଵ୍ଯୋ ବଭୂଵଦେଵାସୁରା-ସ୍ସଂଯଁତ୍ତା ଆସନ୍ଥ୍ସ ଇନ୍ଦ୍ରଃ ପ୍ରଜାପତିମୁପା ଧାଵ-ତ୍ତସ୍ମା ଏତାଞ୍ଜଯା-ନ୍ପ୍ରାଯଚ୍ଛ-ତ୍ତାନଜୁହୋ-ତ୍ତତୋ ଵୈ ଦେଵା ଅସୁରାନଜଯନ୍. ଯଦଜଯ-ନ୍ତଜ୍ଜଯାନା-ଞ୍ଜଯତ୍ଵଗ୍ଗ୍ ସ୍ପର୍ଧମାନେନୈତେ ହୋତଵ୍ଯା ଜଯତ୍ଯେଵ ତା-ମ୍ପୃତନାମ୍ ॥ 15 ॥
ଚିତ୍ତ-ଞ୍ଚ ଚିତ୍ତିଶ୍ଚା ଽଽକୂତ-ଞ୍ଚା-ଽଽକୂତିଶ୍ଚ ଵିଜ୍ଞାତ-ଞ୍ଚ ଵିଜ୍ଞାନ-ଞ୍ଚ ମନଶ୍ଚ ଶକ୍ଵରୀଶ୍ଚ ଦର୍ଶଶ୍ଚ ପୂର୍ଣମାସଶ୍ଚ ବୃହଚ୍ଚ ରଥନ୍ତର-ଞ୍ଚ ପ୍ରଜାପତିର୍ଜଯାନିନ୍ଦ୍ରାଯ ଵୃଷ୍ଣେ ପ୍ରାଯଚ୍ଛଦୁଗ୍ରଃ ପୃତନାଜ୍ଯେଷୁ ତସ୍ମୈ ଵିଶ-ସ୍ସମନମନ୍ତ ସର୍ଵା-ସ୍ସ ଉଗ୍ର-ସ୍ସହି ହଵ୍ଯୋ ବଭୂଵଦେଵାସୁରା-ସ୍ସଂଯଁତ୍ତା ଆସନ୍ଥ୍ସ ଇନ୍ଦ୍ରଃ ପ୍ରଜାପତିମୁପା ଧାଵ-ତ୍ତସ୍ମା ଏତାଞ୍ଜଯା-ନ୍ପ୍ରାଯଚ୍ଛ-ତ୍ତାନଜୁହୋ-ତ୍ତତୋ ଵୈ ଦେଵା ଅସୁରାନଜଯନ୍. ଯଦଜଯ-ନ୍ତଜ୍ଜଯାନା-ଞ୍ଜଯତ୍ଵଗ୍ଗ୍ ସ୍ପର୍ଧମାନେନୈତେ ହୋତଵ୍ଯା ଜଯତ୍ଯେଵ ତା-ମ୍ପୃତନାମ୍ ॥ 15 ॥
(ଉପ - ପଞ୍ଚଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 4)
ଅଗ୍ନିର୍ଭୂତାନାମଧିପତି-ସ୍ସମା-ଽଵତ୍ଵିନ୍ଦ୍ରୋ ଜ୍ଯେଷ୍ଠାନାଂ-ଯଁମଃ ପୃଥିଵ୍ଯା ଵାଯୁରନ୍ତରିକ୍ଷସ୍ଯ ସୂର୍ଯୋଦିଵଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରମା ନକ୍ଷତ୍ରାଣା-ମ୍ବୃହସ୍ପତିର୍ବ୍ରହ୍ମଣୋ ମିତ୍ର-ସ୍ସତ୍ଯାନାଂ-ଵଁରୁଣୋ-ଽପାଗ୍ଂ ସମୁଦ୍ର-ସ୍ସ୍ରୋତ୍ଯାନାମନ୍ନଗ୍ଂ ସାମ୍ରାଜ୍ଯାନାମଧିପତି ତନ୍ମା-ଽଵତୁ ସୋମ ଓଷଧୀନାଗ୍ଂ ସଵିତା ପ୍ରସଵାନାଗ୍ଂ ରୁଦ୍ରଃ ପଶୂନା-ନ୍ତ୍ଵଷ୍ଟା ରୂପାଣାଂ-ଵିଁଷ୍ଣୁଃ ପର୍ଵତାନା-ମ୍ମରୁତୋ ଗଣାନାମଧିପତଯସ୍ତେ ମାଵନ୍ତୁ ପିତରଃ ପିତାମହାଃ ପରେ-ଽଵରେ ତତାସ୍ତତାମହା ଇହ ମା-ଽଵତ । ଅସ୍ମି-ନ୍ବ୍ରହ୍ମନ୍ନସ୍ମିନ୍ କ୍ଷତ୍ରେ-ଽସ୍ଯା-ମାଶିଷ୍ଯସ୍ଯା-ମ୍ପୁରୋଧାଯାମସ୍ମିନ୍-କର୍ମନ୍ନସ୍ଯା-ନ୍ଦେଵହୂତ୍ଯାମ୍ ॥ 16 ॥
ଅଗ୍ନିର୍ଭୂତାନାମଧିପତି-ସ୍ସମା-ଽଵତ୍ଵିନ୍ଦ୍ରୋ ଜ୍ଯେଷ୍ଠାନାଂ-ଯଁମଃ ପୃଥିଵ୍ଯା ଵାଯୁରନ୍ତରିକ୍ଷସ୍ଯ ସୂର୍ଯୋଦିଵଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରମା ନକ୍ଷତ୍ରାଣା-ମ୍ବୃହସ୍ପତିର୍ବ୍ରହ୍ମଣୋ ମିତ୍ର-ସ୍ସତ୍ଯାନାଂ-ଵଁରୁଣୋ-ଽପାଗ୍ଂ ସମୁଦ୍ର-ସ୍ସ୍ରୋତ୍ଯାନାମନ୍ନଗ୍ଂ ସାମ୍ରାଜ୍ଯାନାମଧିପତି ତନ୍ମା-ଽଵତୁ ସୋମ ଓଷଧୀନାଗ୍ଂ ସଵିତା ପ୍ରସଵାନାଗ୍ଂ ରୁଦ୍ରଃ ପଶୂନା-ନ୍ତ୍ଵଷ୍ଟା ରୂପାଣାଂ-ଵିଁଷ୍ଣୁଃ ପର୍ଵତାନା-ମ୍ମରୁତୋ ଗଣାନାମଧିପତଯସ୍ତେ ମାଵନ୍ତୁ ପିତରଃ ପିତାମହାଃ ପରେ-ଽଵରେ ତତାସ୍ତତାମହା ଇହ ମା-ଽଵତ । ଅସ୍ମି-ନ୍ବ୍ରହ୍ମନ୍ନସ୍ମିନ୍ କ୍ଷତ୍ରେ-ଽସ୍ଯା-ମାଶିଷ୍ଯସ୍ଯା-ମ୍ପୁରୋଧାଯାମସ୍ମିନ୍-କର୍ମନ୍ନସ୍ଯା-ନ୍ଦେଵହୂତ୍ଯାମ୍ ॥ 16 ॥
(ଅଵରେ - ସପ୍ତଦଶ ଚ) (ଅ. 5)
ଦେଵା ଵୈ ଯଦ୍ଯଜ୍ଞେ-ଽକୁର୍ଵତ ତଦସୁରା ଅକୁର୍ଵତ ତେ ଦେଵା ଏତାନଭ୍ଯାତାନାନପଶ୍ଯନ୍- ତାନଭ୍ଯାତନ୍ଵତ ଯଦ୍ଦେଵାନା-ଙ୍କର୍ମା-ଽଽସୀଦାର୍ଧ୍ଯତ ତଦ୍ଯଦସୁରାଣା-ନ୍ନ ତଦାର୍ଧ୍ଯତ ଯେନ କର୍ମଣେର୍ଥ୍ସେ-ତ୍ତତ୍ର ହୋତଵ୍ଯା ଋଦ୍ଧ୍ନୋତ୍ଯେଵ ତେନ କର୍ମଣା ଯଦ୍ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା-ସ୍ସମଭର-ନ୍ତସ୍ମା-ଦଭ୍ଯାତାନା ଵୈଶ୍ଵଦେଵାଯତ୍-ପ୍ରଜାପତିର୍ଜଯା-ନ୍ପ୍ରାଯଚ୍ଛ-ତ୍ତସ୍ମାଜ୍ଜଯାଃ ପ୍ରାଜାପତ୍ଯା [ପ୍ରାଜାପତ୍ଯାଃ, ଯ-ଦ୍ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃଦ୍ଭୀ] 17
ଯ-ଦ୍ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃଦ୍ଭୀ ରାଷ୍ଟ୍ରମା-ଽଦଦତ ତ-ଦ୍ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତାଗ୍ଂ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତ୍ତ୍ଵ-ନ୍ତେ ଦେଵା ଅଭ୍ଯାତାନୈରସୁରାନଭ୍ଯାତନ୍ଵତ ଜଯୈରଜଯନ୍-ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃଦ୍ଭୀ ରାଷ୍ଟ୍ରମା-ଽଦଦତ ଯଦ୍ଦେଵା ଅଭ୍ଯାତାନୈରସୁରାନଭ୍ଯାତନ୍ଵତ ତଦଭ୍ଯାତାନାନାମଭ୍ଯାତାନତ୍ଵଂ-ଯଁଜ୍ଜଯୈରଜଯ-ନ୍ତଜ୍ଜଯାନା-ଞ୍ଜଯତ୍ଵଂ-ଯଁ-ଦ୍ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃଦ୍ଭୀ ରାଷ୍ଟ୍ରମା-ଽଦଦତ ତ-ଦ୍ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତାଗ୍ଂ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତ୍ତ୍ଵ-ନ୍ତତୋ ଦେଵା ଅଭଵ-ନ୍ପରା-ଽସୁରା ଯୋ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯଵାନ୍-ଥ୍ସ୍ଯା-ଥ୍ସ ଏତାନ୍ ଜୁହୁଯାଦଭ୍ଯାତାନୈରେଵ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯାନଭ୍ଯାତନୁତେ ଜଯୈର୍ଜଯତି ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃଦ୍ଭୀ ରାଷ୍ଟ୍ରମା ଦତ୍ତେ ଭଵତ୍ଯାତ୍ମନା ପରା-ଽସ୍ଯ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯୋ ଭଵତି ॥ 18 ॥
ଦେଵା ଵୈ ଯଦ୍ଯଜ୍ଞେ-ଽକୁର୍ଵତ ତଦସୁରା ଅକୁର୍ଵତ ତେ ଦେଵା ଏତାନଭ୍ଯାତାନାନପଶ୍ଯନ୍- ତାନଭ୍ଯାତନ୍ଵତ ଯଦ୍ଦେଵାନା-ଙ୍କର୍ମା-ଽଽସୀଦାର୍ଧ୍ଯତ ତଦ୍ଯଦସୁରାଣା-ନ୍ନ ତଦାର୍ଧ୍ଯତ ଯେନ କର୍ମଣେର୍ଥ୍ସେ-ତ୍ତତ୍ର ହୋତଵ୍ଯା ଋଦ୍ଧ୍ନୋତ୍ଯେଵ ତେନ କର୍ମଣା ଯଦ୍ଵିଶ୍ଵେ ଦେଵା-ସ୍ସମଭର-ନ୍ତସ୍ମା-ଦଭ୍ଯାତାନା ଵୈଶ୍ଵଦେଵାଯତ୍-ପ୍ରଜାପତିର୍ଜଯା-ନ୍ପ୍ରାଯଚ୍ଛ-ତ୍ତସ୍ମାଜ୍ଜଯାଃ ପ୍ରାଜାପତ୍ଯା [ପ୍ରାଜାପତ୍ଯାଃ, ଯ-ଦ୍ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃଦ୍ଭୀ] 17
ଯ-ଦ୍ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃଦ୍ଭୀ ରାଷ୍ଟ୍ରମା-ଽଦଦତ ତ-ଦ୍ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତାଗ୍ଂ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତ୍ତ୍ଵ-ନ୍ତେ ଦେଵା ଅଭ୍ଯାତାନୈରସୁରାନଭ୍ଯାତନ୍ଵତ ଜଯୈରଜଯନ୍-ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃଦ୍ଭୀ ରାଷ୍ଟ୍ରମା-ଽଦଦତ ଯଦ୍ଦେଵା ଅଭ୍ଯାତାନୈରସୁରାନଭ୍ଯାତନ୍ଵତ ତଦଭ୍ଯାତାନାନାମଭ୍ଯାତାନତ୍ଵଂ-ଯଁଜ୍ଜଯୈରଜଯ-ନ୍ତଜ୍ଜଯାନା-ଞ୍ଜଯତ୍ଵଂ-ଯଁ-ଦ୍ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃଦ୍ଭୀ ରାଷ୍ଟ୍ରମା-ଽଦଦତ ତ-ଦ୍ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତାଗ୍ଂ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତ୍ତ୍ଵ-ନ୍ତତୋ ଦେଵା ଅଭଵ-ନ୍ପରା-ଽସୁରା ଯୋ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯଵାନ୍-ଥ୍ସ୍ଯା-ଥ୍ସ ଏତାନ୍ ଜୁହୁଯାଦଭ୍ଯାତାନୈରେଵ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯାନଭ୍ଯାତନୁତେ ଜଯୈର୍ଜଯତି ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃଦ୍ଭୀ ରାଷ୍ଟ୍ରମା ଦତ୍ତେ ଭଵତ୍ଯାତ୍ମନା ପରା-ଽସ୍ଯ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯୋ ଭଵତି ॥ 18 ॥
(ପ୍ରାଜାପତ୍ଯାଃ-ସୋ-ଽ-ଷ୍ଟା ଦଶ ଚ) (ଅ. 6)
ଋତାଷା-ଡୃତଧାମା-ଽଗ୍ନି-ର୍ଗନ୍ଧର୍ଵସ୍ତ-ସ୍ଯୌଷଧଯୋ-ଽଫ୍ସରସ ଊର୍ଜୋ ନାମ ସ ଇଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ କ୍ଷତ୍ର-ମ୍ପାତୁ ତା ଇଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ କ୍ଷତ୍ର-ମ୍ପାନ୍ତୁ ତସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ତାଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସଗ୍ଂହିତୋ ଵିଶ୍ଵସାମା ସୂର୍ଯୋ ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯ ମରୀଚଯୋ-ଽଫ୍ସରସ ଆଯୁଵଃ ସୁଷୁମ୍ନ-ସ୍ସୂର୍ଯ ରଶ୍ମି-ଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରମା ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯ ନକ୍ଷତ୍ରାଣ୍ଯ-ଫ୍ସରସୋ ବେକୁରଯୋଭୁଜ୍ଯୁ-ସ୍ସୁପର୍ଣୋ ଯଜ୍ଞୋ ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯ ଦକ୍ଷିଣା ଅପ୍ସରସଃ ସ୍ତଵାଃ ପ୍ରଜାପତି-ର୍ଵିଶ୍ଵକର୍ମା ମନୋ [ମନଃ, ଗନ୍ଧର୍ଵସ୍ତସ୍ଯ-ର୍ଖ୍ସାମାନ୍ଯ-ଫ୍ସରସୋ] 19
ଗନ୍ଧର୍ଵସ୍ତସ୍ଯ-ର୍ଖ୍ସାମାନ୍ଯ-ଫ୍ସରସୋ ଵହ୍ନଯୈଷିରୋ ଵିଶ୍ଵଵ୍ଯଚା ଵାତୋ ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯା-ଽଽପୋ ଽଫ୍ସରସୋ ମୁଦାଭୁଵନସ୍ଯ ପତେ ଯସ୍ଯତ ଉପରି ଗୃହା ଇହ ଚ । ସ ନୋ ରାସ୍ଵାଜ୍ଯାନିଗ୍ଂ ରାଯସ୍ପୋଷଗ୍ଂ ସୁଵୀର୍ଯଗ୍ଂ ସଂଵଁଥ୍ସରୀଣାଗ୍ ସ୍ଵସ୍ତିମ୍ ॥ ପରମେଷ୍ଠ୍ଯଧିପତି-ର୍ମୃତ୍ଯୁ-ର୍ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯ ଵିଶ୍ଵମପ୍ସରସୋ ଭୁଵଃ ସୁକ୍ଷିତିଃ- ସୁଭୂତି-ର୍ଭଦ୍ରକୃ-ଥ୍ସୁଵର୍ଵା-ନ୍ପର୍ଜନ୍ଯୋ ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯ ଵିଦ୍ଯୁତୋ ଽଫ୍ସରସୋ ରୁଚୋ ଦୂରେ ହେତି-ରମୃଡଯୋ [ଦୂରେ ହେତି-ରମୃଡଯଃ, ମୃତ୍ଯୁର୍ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯ] 20
ମୃତ୍ଯୁର୍ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯ ପ୍ରଜା ଅଫ୍ସରସୋ ଭୀରୁଵଶ୍ଚରୁଃ କୃପଣ କାଶୀ କାମୋ ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯାଧଯୋ ଽଫ୍ସରସଃ ଶୋଚଯନ୍ତୀର୍ନାମ ସ ଇଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ କ୍ଷତ୍ର-ମ୍ପାତ ତା ଇଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ କ୍ଷତ୍ର-ମ୍ପାନ୍ତୁ ତସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ତାଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସ ନୋ ଭୁଵନସ୍ଯ ପତେ ଯସ୍ଯତ ଉପରି ଗୃହା ଇହ ଚ । ଉରୁ ବ୍ରହ୍ମଣେ-ଽସ୍ମୈ କ୍ଷତ୍ରାଯ ମହି ଶର୍ମ ଯଚ୍ଛ ॥ 21 ॥
ଋତାଷା-ଡୃତଧାମା-ଽଗ୍ନି-ର୍ଗନ୍ଧର୍ଵସ୍ତ-ସ୍ଯୌଷଧଯୋ-ଽଫ୍ସରସ ଊର୍ଜୋ ନାମ ସ ଇଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ କ୍ଷତ୍ର-ମ୍ପାତୁ ତା ଇଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ କ୍ଷତ୍ର-ମ୍ପାନ୍ତୁ ତସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ତାଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସଗ୍ଂହିତୋ ଵିଶ୍ଵସାମା ସୂର୍ଯୋ ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯ ମରୀଚଯୋ-ଽଫ୍ସରସ ଆଯୁଵଃ ସୁଷୁମ୍ନ-ସ୍ସୂର୍ଯ ରଶ୍ମି-ଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରମା ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯ ନକ୍ଷତ୍ରାଣ୍ଯ-ଫ୍ସରସୋ ବେକୁରଯୋଭୁଜ୍ଯୁ-ସ୍ସୁପର୍ଣୋ ଯଜ୍ଞୋ ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯ ଦକ୍ଷିଣା ଅପ୍ସରସଃ ସ୍ତଵାଃ ପ୍ରଜାପତି-ର୍ଵିଶ୍ଵକର୍ମା ମନୋ [ମନଃ, ଗନ୍ଧର୍ଵସ୍ତସ୍ଯ-ର୍ଖ୍ସାମାନ୍ଯ-ଫ୍ସରସୋ] 19
ଗନ୍ଧର୍ଵସ୍ତସ୍ଯ-ର୍ଖ୍ସାମାନ୍ଯ-ଫ୍ସରସୋ ଵହ୍ନଯୈଷିରୋ ଵିଶ୍ଵଵ୍ଯଚା ଵାତୋ ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯା-ଽଽପୋ ଽଫ୍ସରସୋ ମୁଦାଭୁଵନସ୍ଯ ପତେ ଯସ୍ଯତ ଉପରି ଗୃହା ଇହ ଚ । ସ ନୋ ରାସ୍ଵାଜ୍ଯାନିଗ୍ଂ ରାଯସ୍ପୋଷଗ୍ଂ ସୁଵୀର୍ଯଗ୍ଂ ସଂଵଁଥ୍ସରୀଣାଗ୍ ସ୍ଵସ୍ତିମ୍ ॥ ପରମେଷ୍ଠ୍ଯଧିପତି-ର୍ମୃତ୍ଯୁ-ର୍ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯ ଵିଶ୍ଵମପ୍ସରସୋ ଭୁଵଃ ସୁକ୍ଷିତିଃ- ସୁଭୂତି-ର୍ଭଦ୍ରକୃ-ଥ୍ସୁଵର୍ଵା-ନ୍ପର୍ଜନ୍ଯୋ ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯ ଵିଦ୍ଯୁତୋ ଽଫ୍ସରସୋ ରୁଚୋ ଦୂରେ ହେତି-ରମୃଡଯୋ [ଦୂରେ ହେତି-ରମୃଡଯଃ, ମୃତ୍ଯୁର୍ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯ] 20
ମୃତ୍ଯୁର୍ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯ ପ୍ରଜା ଅଫ୍ସରସୋ ଭୀରୁଵଶ୍ଚରୁଃ କୃପଣ କାଶୀ କାମୋ ଗନ୍ଧର୍ଵ-ସ୍ତସ୍ଯାଧଯୋ ଽଫ୍ସରସଃ ଶୋଚଯନ୍ତୀର୍ନାମ ସ ଇଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ କ୍ଷତ୍ର-ମ୍ପାତ ତା ଇଦ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମ କ୍ଷତ୍ର-ମ୍ପାନ୍ତୁ ତସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ତାଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସ ନୋ ଭୁଵନସ୍ଯ ପତେ ଯସ୍ଯତ ଉପରି ଗୃହା ଇହ ଚ । ଉରୁ ବ୍ରହ୍ମଣେ-ଽସ୍ମୈ କ୍ଷତ୍ରାଯ ମହି ଶର୍ମ ଯଚ୍ଛ ॥ 21 ॥
(ମନୋ - ଽମୃଡଯଃ - ଷଟ୍ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 7)
ରାଷ୍ଟ୍ରକାମାଯ ହୋତଵ୍ଯା ରାଷ୍ଟ୍ରଂ-ଵୈଁ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତୋ ରାଷ୍ଟ୍ରେଣୈଵାସ୍ମୈ ରାଷ୍ଟ୍ରମଵ ରୁନ୍ଧେ ରାଷ୍ଟ୍ରମେଵ ଭଵତ୍ଯାତ୍ମନେ ହୋତଵ୍ଯା ରାଷ୍ଟ୍ରଂ-ଵୈଁ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତୋ ରାଷ୍ଟ୍ର-ମ୍ପ୍ରଜା ରାଷ୍ଟ୍ର-ମ୍ପଶଵୋ ରାଷ୍ଟ୍ରଂ-ଯଁଚ୍ଛ୍ରେଷ୍ଠୋ ଭଵତି ରାଷ୍ଟ୍ରେଣୈଵ ରାଷ୍ଟ୍ରମଵ ରୁନ୍ଧେ ଵସିଷ୍ଠ-ସ୍ସମାନାନା-ମ୍ଭଵତି ଗ୍ରାମକାମାଯ ହୋତଵ୍ଯା ରାଷ୍ଟ୍ରଂ-ଵୈଁ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତୋ ରାଷ୍ଟ୍ରଗ୍ଂ ସଜାତା ରାଷ୍ଟ୍ରେଣୈଵାସ୍ମୈ ରାଷ୍ଟ୍ରଗ୍ଂ ସଜାତାନଵ ରୁନ୍ଧେ ଗ୍ରା- [ରୁନ୍ଧେ ଗ୍ରାମୀ, ଏଵ ଭଵତ୍ଯଧିଦେଵନେ] 22
-ମ୍ଯେଵ ଭଵତ୍ଯଧିଦେଵନେ ଜୁହୋତ୍ଯଧିଦେଵନ ଏଵାସ୍ମୈ ସଜାତାନଵ ରୁନ୍ଧେ ତ ଏନମଵରୁଦ୍ଧା ଉପ ତିଷ୍ଠନ୍ତେ ରଥମୁଖ ଓଜସ୍କାମସ୍ଯ ହୋତଵ୍ଯା ଓଜୋ ଵୈ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତ ଓଜୋ ରଥ ଓଜସୈଵାସ୍ମା ଓଜୋ-ଽଵ ରୁନ୍ଧ ଓଜସ୍ଵ୍ଯେଵ ଭଵତି ଯୋ ରାଷ୍ଟ୍ରାଦପଭୂତ-ସ୍ସ୍ଯା-ତ୍ତସ୍ମୈ ହୋତଵ୍ଯା ଯାଵନ୍ତୋ-ଽସ୍ଯ ରଥା-ସ୍ସ୍ଯୁସ୍ତା-ନ୍ବ୍ରୂଯା-ଦ୍ଯୁନ୍ଧ୍ଵମିତି ରାଷ୍ଟ୍ରମେଵା-ଽସ୍ମୈ ଯୁନ- [ରାଷ୍ଟ୍ରମେଵା-ଽସ୍ମୈ ଯୁନକ୍ତି, ଆହୁତଯୋ ଵା] 23
-କ୍ତ୍ଯାହୁତଯୋ ଵା ଏତସ୍ଯାକୢପ୍ତା ଯସ୍ଯ ରାଷ୍ଟ୍ର-ନ୍ନ କଲ୍ପତେ ସ୍ଵରଥସ୍ଯ ଦକ୍ଷିଣ-ଞ୍ଚକ୍ର-ମ୍ପ୍ରଵୃହ୍ଯ ନାଡୀମଭି ଜୁହୁଯାଦାହୁତୀରେଵାସ୍ଯ କଲ୍ପଯତି ତା ଅସ୍ଯ କଲ୍ପମାନା ରାଷ୍ଟ୍ରମନୁ କଲ୍ପତେ ସଙ୍ଗ୍ରାମେ ସଂଯଁତ୍ତେ ହୋତଵ୍ଯା ରାଷ୍ଟ୍ରଂ-ଵୈଁ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତୋ ରାଷ୍ଟ୍ରେ ଖଲୁ ଵା ଏତେ ଵ୍ଯାଯଚ୍ଛନ୍ତେ ଯେ ସଙ୍ଗ୍ରାମଗ୍ଂ ସଂ-ଯଁନ୍ତି ଯସ୍ଯ ପୂର୍ଵସ୍ଯ ଜୁହ୍ଵତି ସ ଏଵ ଭଵତି ଜଯତି ତଗ୍ଂ ସଗ୍ରାମ୍ମ-ମ୍ମାନ୍ଧୁକ ଇଦ୍ଧ୍ମୋ [ଇଦ୍ଧ୍ମଃ, ଭଵତ୍ଯଙ୍ଗାରା] 24
ଭଵତ୍ଯଙ୍ଗାରା ଏଵ ପ୍ରତିଵେଷ୍ଟମାନା ଅମିତ୍ରାଣାମସ୍ଯ ସେନା-ମ୍ପ୍ରତିଵେଷ୍ଟଯନ୍ତି ଯ ଉନ୍ମାଦ୍ଯେ-ତ୍ତସ୍ମୈ ହୋତଵ୍ଯା ଗନ୍ଧର୍ଵାଫ୍ସରସୋ ଵା ଏତମୁନ୍ମାଦଯନ୍ତି ଯ ଉନ୍ମାଦ୍ଯତ୍ଯେତେ ଖଲୁ ଵୈ ଗନ୍ଧର୍ଵାଫ୍ସରସୋ ଯଦ୍ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତସ୍ତସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ତାଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହେତି ଜୁହୋତି ତେନୈଵୈନାଞ୍ଛମଯତି ନୈଯଗ୍ରୋଧ ଔଦୁମ୍ବର ଆଶ୍ଵତ୍ଥଃ ପ୍ଲାକ୍ଷ ଇତୀଦ୍ଧ୍ମୋ ଭଵତ୍ଯେତେ ଵୈ ଗନ୍ଧର୍ଵାଫ୍ସରସା-ଙ୍ଗୃହା-ସ୍ସ୍ଵ ଏଵୈନା- [ଏଵୈନାନ୍, ଆଯତନେ] 25
-ନାଯତନେ ଶମଯତ୍ଯଭିଚରତା ପ୍ରତିଲୋମଗ୍ଂ ହୋତଵ୍ଯାଃ ପ୍ରାଣାନେଵାସ୍ଯ ପ୍ରତୀଚଃ ପ୍ରତି ଯୌତି ତ-ନ୍ତତୋ ଯେନ କେନ ଚ ସ୍ତୃଣୁତେ ସ୍ଵକୃତ ଇରିଣେ ଜୁହୋତି ପ୍ରଦରେ ଵୈତଦ୍ଵା ଅସ୍ଯୈ ନିର୍-ଋତିଗୃହୀତ-ନ୍ନିର୍-ଋତିଗୃହୀତ ଏଵୈନ-ନ୍ନିର୍-ଋତ୍ଯା ଗ୍ରାହଯତି ଯଦ୍ଵାଚଃ କ୍ରୂର-ନ୍ତେନ ଵଷ-ଟ୍କରୋତି ଵାଚ ଏଵୈନ-ଙ୍କ୍ରୂରେଣ ପ୍ରଵୃଶ୍ଚତି ତାଜଗାର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛତି ଯସ୍ଯ କାମଯେତାନ୍ନାଦ୍ଯ- [କାମଯେତାନ୍ନାଦ୍ଯମ୍, ଆ ଦଦୀଯେତି] 26
-ମା ଦଦୀଯେତି ତସ୍ଯ ସଭାଯାମୁତ୍ତାନୋ ନିପଦ୍ଯ ଭୁଵନସ୍ଯ ପତ ଇତି ତୃଣାନି ସ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣୀଯା-ତ୍ପ୍ରଜାପତିର୍ଵୈ ଭୁଵନସ୍ଯ ପତିଃ ପ୍ରଜାପତିନୈଵାସ୍ଯାନ୍ନାଦ୍ଯମା ଦତ୍ତ ଇଦମହମମୁଷ୍ଯା ଽଽମୁଷ୍ଯାଯଣସ୍ଯାନ୍ନାଦ୍ଯଗ୍ଂ ହରାମୀତ୍ଯାହାନ୍ନାଦ୍ଯମେଵାସ୍ଯ ହରତି ଷଡ୍ଭିର୍ହରତି ଷଡ୍ଵା ଋତଵଃ ପ୍ରଜାପତିନୈଵାସ୍ଯା-ନ୍ନାଦ୍ଯମାଦାଯର୍ତଵୋ ଽସ୍ମା ଅନୁ ପ୍ରଯଚ୍ଛନ୍ତି [ପ୍ରଯଚ୍ଛନ୍ତି, ଯୋ ଜ୍ଯେଷ୍ଠବନ୍ଧୁ-] 27
ଯୋ ଜ୍ଯେଷ୍ଠବନ୍ଧୁ-ରପ ଭୂତ-ସ୍ସ୍ଯା-ତ୍ତଗ୍ଗ୍ସ୍ଥଲେ-ଽଵସାଯ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମୌଦନ-ଞ୍ଚତୁଃ ଶରାଵ-ମ୍ପକ୍ତ୍ଵା ତସ୍ମୈ ହୋତଵ୍ଯା ଵର୍ଷ୍ମ ଵୈ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତୋ ଵଷ୍ମ ସ୍ଥଲଂ-ଵଁର୍ଷ୍ମଣୈଵୈନଂ-ଵଁଷ୍ମ ସମାନାନା-ଙ୍ଗମଯତି ଚତୁଃ ଶରାଵୋ ଭଵତି ଦିକ୍ଷ୍ଵେଵ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତି କ୍ଷୀରେ ଭଵତି ରୁଚମେଵାସ୍ମି-ନ୍ଦଧାତ୍ଯୁଦ୍ଧରତି ଶୃତତ୍ଵାଯ ସର୍ପିଷ୍ଵା-ନ୍ଭଵତି ମେଦ୍ଧ୍ଯତ୍ଵାଯ ଚତ୍ଵାର ଆର୍ଷେଯାଃ ପ୍ରା-ଽଶ୍ଞନ୍ତି ଦିଶାମେଵ ଜ୍ଯୋତିଷି ଜୁହୋତି ॥ 28 ॥
ରାଷ୍ଟ୍ରକାମାଯ ହୋତଵ୍ଯା ରାଷ୍ଟ୍ରଂ-ଵୈଁ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତୋ ରାଷ୍ଟ୍ରେଣୈଵାସ୍ମୈ ରାଷ୍ଟ୍ରମଵ ରୁନ୍ଧେ ରାଷ୍ଟ୍ରମେଵ ଭଵତ୍ଯାତ୍ମନେ ହୋତଵ୍ଯା ରାଷ୍ଟ୍ରଂ-ଵୈଁ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତୋ ରାଷ୍ଟ୍ର-ମ୍ପ୍ରଜା ରାଷ୍ଟ୍ର-ମ୍ପଶଵୋ ରାଷ୍ଟ୍ରଂ-ଯଁଚ୍ଛ୍ରେଷ୍ଠୋ ଭଵତି ରାଷ୍ଟ୍ରେଣୈଵ ରାଷ୍ଟ୍ରମଵ ରୁନ୍ଧେ ଵସିଷ୍ଠ-ସ୍ସମାନାନା-ମ୍ଭଵତି ଗ୍ରାମକାମାଯ ହୋତଵ୍ଯା ରାଷ୍ଟ୍ରଂ-ଵୈଁ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତୋ ରାଷ୍ଟ୍ରଗ୍ଂ ସଜାତା ରାଷ୍ଟ୍ରେଣୈଵାସ୍ମୈ ରାଷ୍ଟ୍ରଗ୍ଂ ସଜାତାନଵ ରୁନ୍ଧେ ଗ୍ରା- [ରୁନ୍ଧେ ଗ୍ରାମୀ, ଏଵ ଭଵତ୍ଯଧିଦେଵନେ] 22
-ମ୍ଯେଵ ଭଵତ୍ଯଧିଦେଵନେ ଜୁହୋତ୍ଯଧିଦେଵନ ଏଵାସ୍ମୈ ସଜାତାନଵ ରୁନ୍ଧେ ତ ଏନମଵରୁଦ୍ଧା ଉପ ତିଷ୍ଠନ୍ତେ ରଥମୁଖ ଓଜସ୍କାମସ୍ଯ ହୋତଵ୍ଯା ଓଜୋ ଵୈ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତ ଓଜୋ ରଥ ଓଜସୈଵାସ୍ମା ଓଜୋ-ଽଵ ରୁନ୍ଧ ଓଜସ୍ଵ୍ଯେଵ ଭଵତି ଯୋ ରାଷ୍ଟ୍ରାଦପଭୂତ-ସ୍ସ୍ଯା-ତ୍ତସ୍ମୈ ହୋତଵ୍ଯା ଯାଵନ୍ତୋ-ଽସ୍ଯ ରଥା-ସ୍ସ୍ଯୁସ୍ତା-ନ୍ବ୍ରୂଯା-ଦ୍ଯୁନ୍ଧ୍ଵମିତି ରାଷ୍ଟ୍ରମେଵା-ଽସ୍ମୈ ଯୁନ- [ରାଷ୍ଟ୍ରମେଵା-ଽସ୍ମୈ ଯୁନକ୍ତି, ଆହୁତଯୋ ଵା] 23
-କ୍ତ୍ଯାହୁତଯୋ ଵା ଏତସ୍ଯାକୢପ୍ତା ଯସ୍ଯ ରାଷ୍ଟ୍ର-ନ୍ନ କଲ୍ପତେ ସ୍ଵରଥସ୍ଯ ଦକ୍ଷିଣ-ଞ୍ଚକ୍ର-ମ୍ପ୍ରଵୃହ୍ଯ ନାଡୀମଭି ଜୁହୁଯାଦାହୁତୀରେଵାସ୍ଯ କଲ୍ପଯତି ତା ଅସ୍ଯ କଲ୍ପମାନା ରାଷ୍ଟ୍ରମନୁ କଲ୍ପତେ ସଙ୍ଗ୍ରାମେ ସଂଯଁତ୍ତେ ହୋତଵ୍ଯା ରାଷ୍ଟ୍ରଂ-ଵୈଁ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତୋ ରାଷ୍ଟ୍ରେ ଖଲୁ ଵା ଏତେ ଵ୍ଯାଯଚ୍ଛନ୍ତେ ଯେ ସଙ୍ଗ୍ରାମଗ୍ଂ ସଂ-ଯଁନ୍ତି ଯସ୍ଯ ପୂର୍ଵସ୍ଯ ଜୁହ୍ଵତି ସ ଏଵ ଭଵତି ଜଯତି ତଗ୍ଂ ସଗ୍ରାମ୍ମ-ମ୍ମାନ୍ଧୁକ ଇଦ୍ଧ୍ମୋ [ଇଦ୍ଧ୍ମଃ, ଭଵତ୍ଯଙ୍ଗାରା] 24
ଭଵତ୍ଯଙ୍ଗାରା ଏଵ ପ୍ରତିଵେଷ୍ଟମାନା ଅମିତ୍ରାଣାମସ୍ଯ ସେନା-ମ୍ପ୍ରତିଵେଷ୍ଟଯନ୍ତି ଯ ଉନ୍ମାଦ୍ଯେ-ତ୍ତସ୍ମୈ ହୋତଵ୍ଯା ଗନ୍ଧର୍ଵାଫ୍ସରସୋ ଵା ଏତମୁନ୍ମାଦଯନ୍ତି ଯ ଉନ୍ମାଦ୍ଯତ୍ଯେତେ ଖଲୁ ଵୈ ଗନ୍ଧର୍ଵାଫ୍ସରସୋ ଯଦ୍ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତସ୍ତସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ତାଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହେତି ଜୁହୋତି ତେନୈଵୈନାଞ୍ଛମଯତି ନୈଯଗ୍ରୋଧ ଔଦୁମ୍ବର ଆଶ୍ଵତ୍ଥଃ ପ୍ଲାକ୍ଷ ଇତୀଦ୍ଧ୍ମୋ ଭଵତ୍ଯେତେ ଵୈ ଗନ୍ଧର୍ଵାଫ୍ସରସା-ଙ୍ଗୃହା-ସ୍ସ୍ଵ ଏଵୈନା- [ଏଵୈନାନ୍, ଆଯତନେ] 25
-ନାଯତନେ ଶମଯତ୍ଯଭିଚରତା ପ୍ରତିଲୋମଗ୍ଂ ହୋତଵ୍ଯାଃ ପ୍ରାଣାନେଵାସ୍ଯ ପ୍ରତୀଚଃ ପ୍ରତି ଯୌତି ତ-ନ୍ତତୋ ଯେନ କେନ ଚ ସ୍ତୃଣୁତେ ସ୍ଵକୃତ ଇରିଣେ ଜୁହୋତି ପ୍ରଦରେ ଵୈତଦ୍ଵା ଅସ୍ଯୈ ନିର୍-ଋତିଗୃହୀତ-ନ୍ନିର୍-ଋତିଗୃହୀତ ଏଵୈନ-ନ୍ନିର୍-ଋତ୍ଯା ଗ୍ରାହଯତି ଯଦ୍ଵାଚଃ କ୍ରୂର-ନ୍ତେନ ଵଷ-ଟ୍କରୋତି ଵାଚ ଏଵୈନ-ଙ୍କ୍ରୂରେଣ ପ୍ରଵୃଶ୍ଚତି ତାଜଗାର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛତି ଯସ୍ଯ କାମଯେତାନ୍ନାଦ୍ଯ- [କାମଯେତାନ୍ନାଦ୍ଯମ୍, ଆ ଦଦୀଯେତି] 26
-ମା ଦଦୀଯେତି ତସ୍ଯ ସଭାଯାମୁତ୍ତାନୋ ନିପଦ୍ଯ ଭୁଵନସ୍ଯ ପତ ଇତି ତୃଣାନି ସ-ଙ୍ଗୃହ୍ଣୀଯା-ତ୍ପ୍ରଜାପତିର୍ଵୈ ଭୁଵନସ୍ଯ ପତିଃ ପ୍ରଜାପତିନୈଵାସ୍ଯାନ୍ନାଦ୍ଯମା ଦତ୍ତ ଇଦମହମମୁଷ୍ଯା ଽଽମୁଷ୍ଯାଯଣସ୍ଯାନ୍ନାଦ୍ଯଗ୍ଂ ହରାମୀତ୍ଯାହାନ୍ନାଦ୍ଯମେଵାସ୍ଯ ହରତି ଷଡ୍ଭିର୍ହରତି ଷଡ୍ଵା ଋତଵଃ ପ୍ରଜାପତିନୈଵାସ୍ଯା-ନ୍ନାଦ୍ଯମାଦାଯର୍ତଵୋ ଽସ୍ମା ଅନୁ ପ୍ରଯଚ୍ଛନ୍ତି [ପ୍ରଯଚ୍ଛନ୍ତି, ଯୋ ଜ୍ଯେଷ୍ଠବନ୍ଧୁ-] 27
ଯୋ ଜ୍ଯେଷ୍ଠବନ୍ଧୁ-ରପ ଭୂତ-ସ୍ସ୍ଯା-ତ୍ତଗ୍ଗ୍ସ୍ଥଲେ-ଽଵସାଯ୍ଯ ବ୍ରହ୍ମୌଦନ-ଞ୍ଚତୁଃ ଶରାଵ-ମ୍ପକ୍ତ୍ଵା ତସ୍ମୈ ହୋତଵ୍ଯା ଵର୍ଷ୍ମ ଵୈ ରାଷ୍ଟ୍ରଭୃତୋ ଵଷ୍ମ ସ୍ଥଲଂ-ଵଁର୍ଷ୍ମଣୈଵୈନଂ-ଵଁଷ୍ମ ସମାନାନା-ଙ୍ଗମଯତି ଚତୁଃ ଶରାଵୋ ଭଵତି ଦିକ୍ଷ୍ଵେଵ ପ୍ରତିତିଷ୍ଠତି କ୍ଷୀରେ ଭଵତି ରୁଚମେଵାସ୍ମି-ନ୍ଦଧାତ୍ଯୁଦ୍ଧରତି ଶୃତତ୍ଵାଯ ସର୍ପିଷ୍ଵା-ନ୍ଭଵତି ମେଦ୍ଧ୍ଯତ୍ଵାଯ ଚତ୍ଵାର ଆର୍ଷେଯାଃ ପ୍ରା-ଽଶ୍ଞନ୍ତି ଦିଶାମେଵ ଜ୍ଯୋତିଷି ଜୁହୋତି ॥ 28 ॥
(ଗ୍ରାମୀ - ଯୁନକ୍ତୀ - ଧ୍ମଃ - ସ୍ଵ ଏଵୈନା - ନନ୍ନାଦ୍ଯଂ - ଁଯଚ୍ଛନ୍ତ୍ଯେ - କାନ୍ନ ପଞ୍ଚାଶଚ୍ଚ) (ଅ. 8)
ଦେଵିକା ନିଵର୍ପେ-ତ୍ପ୍ରଜାକାମଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵିକାଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସୀଵ ଖଲୁ ଵୈ ପ୍ରଜାଶ୍ଛନ୍ଦୋଭିରେଵାସ୍ମୈ ପ୍ରଜାଃ ପ୍ରଜନଯତି ପ୍ରଥମ-ନ୍ଧାତାର-ଙ୍କରୋତି ମିଥୁନୀ ଏଵ ତେନ କରୋତ୍ଯନ୍ଵେଵାସ୍ମା ଅନୁମତିର୍ମନ୍ଯତେ ରାତେ ରାକା ପ୍ର ସିନୀଵାଲୀ ଜନଯତି ପ୍ରଜାସ୍ଵେଵ ପ୍ରଜାତାସୁ କୁହ୍ଵା ଵାଚ-ନ୍ଦଧାତ୍ଯେତା ଏଵ ନିଵର୍ପେ-ତ୍ପଶୁକାମଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵିକାଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସୀ- [ଦେଵିକାଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି, ଇଵ ଖଲୁ ଵୈ] 29
-ଵ ଖଲୁ ଵୈ ପଶଵଶ୍ଛନ୍ଦୋଭିରେଵାସ୍ମୈ ପଶୂ-ନ୍ପ୍ରଜନଯତି ପ୍ରଥମ-ନ୍ଧାତାର-ଙ୍କରୋତି ପ୍ରୈଵ ତେନ ଵାପଯତ୍ଯନ୍ଵେଵାସ୍ମା ଅନୁମତିର୍ମନ୍ଯତେ ରାତେ ରାକା ପ୍ର ସିନୀଵାଲୀ ଜନଯତି ପଶୂନେଵ ପ୍ରଜାତାନ୍ କୁହ୍ଵା ପ୍ରତିଷ୍ଠାପଯତ୍ଯେତା ଏଵ ନିର୍ଵପେ-ଦ୍ଗ୍ରାମକାମଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵିକାଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସୀ ଵ ଖଲୁ ଵୈ ଗ୍ରାମଶ୍ଛନ୍ଦୋଭିରେଵାସ୍ମୈ ଗ୍ରାମ- [ଗ୍ରାମମ୍, ଅଵ ରୁନ୍ଧେ] 30
-ମଵ ରୁନ୍ଧେ ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ ଧାତାର-ଙ୍କରୋତି ମଦ୍ଧ୍ଯତ ଏଵୈନ-ଙ୍ଗ୍ରାମସ୍ଯ ଦଧାତ୍ଯେତା ଏଵ ନିର୍ଵପେଜ୍ଜ୍ଯୋଗାମଯାଵୀ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵିକାଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଖଲୁ ଵା ଏତମଭି ମନ୍ଯନ୍ତେ ଯସ୍ଯ ଜ୍ଯୋଗାମଯତି ଛନ୍ଦୋଭିରେଵୈନ-ମଗଦ-ଙ୍କରୋତି ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ ଧାତାର-ଙ୍କରୋତି ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ ଵା ଏତସ୍ଯାକୢପ୍ତଂ-ଯଁସ୍ଯ ଜ୍ଯୋଗାମଯତି ମଦ୍ଧ୍ଯତ ଏଵାସ୍ଯ ତେନ କଲ୍ପଯତ୍ଯେତା ଏଵ ନି- [ ଏଵ ନିଃ, ଵପେଦ୍ଯଂ-ଯଁଜ୍ଞୋ] 31
-ର୍ଵପେଦ୍ଯଂ-ଯଁଜ୍ଞୋ ନୋପନମେଚ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵିକାଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଖଲୁ ଵା ଏତ-ନ୍ନୋପ ନମନ୍ତି ଯଂ-ଯଁଜ୍ଞୋ ନୋପନମତି ପ୍ରଥମ-ନ୍ଧାତାର-ଙ୍କରୋତି ମୁଖତ ଏଵାସ୍ମୈ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଦଧାତ୍ଯୁପୈନଂ-ଯଁଜ୍ଞୋ ନମତ୍ଯେତା ଏଵ ନିଵର୍ପେଦୀଜାନଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵିକା ଯାତଯାମାନୀଵ ଖଲୁ ଵା ଏତସ୍ଯ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଯ ଈଜାନ ଉତ୍ତମ-ନ୍ଧାତାର-ଙ୍କରୋ- [ଉତ୍ତମ-ନ୍ଧାତାର-ଙ୍କରୋତି, ଉପରିଷ୍ଟାଦେଵାସ୍ମୈ] 32
-ତ୍ଯୁପରିଷ୍ଟାଦେଵାସ୍ମୈ ଛନ୍ଦାଗ୍ସ୍ଯଯାତଯାମାନ୍ଯଵ ରୁନ୍ଧ ଉପୈନମୁତ୍ତରୋ ଯଜ୍ଞୋ ନମତ୍ଯେତା ଏଵ ନିଵର୍ପେଦ୍ଯ-ମ୍ମେଧା ନୋପନମେଚ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵିକାଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଖଲୁ ଵା ଏତ-ନ୍ନୋପ ନମନ୍ତି ଯ-ମ୍ମେଧା ନୋପନମତି ପ୍ରଥମ-ନ୍ଧାତାର-ଙ୍କରୋତି ମୁଖତ ଏଵାସ୍ମୈ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଦଧାତ୍ଯୁପୈନ-ମ୍ମେଧା ନମତ୍ଯେତା ଏଵ ନିଵର୍ପେ- [ନିଵର୍ପେତ୍, ରୁକ୍କାମଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ] 33
-ଦ୍ରୁକ୍କାମଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵିକାଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସୀଵ ଖଲୁ ଵୈ ରୁକ୍ ଛନ୍ଦୋଭିରେଵାସ୍ମି-ନ୍ରୁଚ-ନ୍ଦଧାତିକ୍ଷୀରେ ଭଵନ୍ତି ରୁଚମେଵାସ୍ମି-ନ୍ଦଧତି ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ ଧାତାର-ଙ୍କରୋତି ମଦ୍ଧ୍ଯତ ଏଵୈନଗ୍ଂ ରୁଚୋ ଦଧାତିଗାଯତ୍ରୀ ଵା ଅନୁମତିସ୍ତ୍ରିଷ୍ଟୁଗ୍ରାକା ଜଗତୀ ସିନୀଵାଲ୍ଯନୁଷ୍ଟୁପ୍ କୁହୂର୍ଧାତା ଵଷଟ୍କାରଃ ପୂର୍ଵପକ୍ଷୋ ରାକା-ଽପରପକ୍ଷଃ କୁହୂରମାଵାସ୍ଯା ସିନୀଵାଲୀ ପୌର୍ଣମାସ୍ଯନୁମତିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରମା ଧାତା-ଽଷ୍ଟୌ [ ] 34
ଵସଵୋ-ଽଷ୍ଟାକ୍ଷରା ଗାଯତ୍ର୍ଯେକାଦଶ ରୁଦ୍ରା ଏକାଦଶାକ୍ଷରା ତ୍ରିଷ୍ଟୁବ୍ ଦ୍ଵାଦଶା-ଽଽଦିତ୍ଯା ଦ୍ଵାଦଶାକ୍ଷରା ଜଗତୀ ପ୍ରଜାପତିରନୁଷ୍ଟୁବ୍ ଧାତା ଵଷଟ୍କାର ଏତଦ୍ଵୈ ଦେଵିକା-ସ୍ସର୍ଵାଣି ଚ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ସର୍ଵାଶ୍ଚ ଦେଵତା ଵଷଟ୍କାରସ୍ତା ଯ-ଥ୍ସହ ସର୍ଵା ନିର୍ଵପେଦୀଶ୍ଵରା ଏନ-ମ୍ପ୍ରଦହୋ ଦ୍ଵେ ପ୍ରଥମେ ନିରୁପ୍ଯ ଧାତୁସ୍ତୃତୀଯ-ନ୍ନିଵର୍ପେ-ତ୍ତଥୋ ଏଵୋତ୍ତରେ ନିଵର୍ପେ-ତ୍ତଥୈନ-ନ୍ନ ପ୍ରଦହନ୍ତ୍ଯ ଥୋ ଯସ୍ମୈ କାମାଯ ନିରୁପ୍ଯନ୍ତେ ତମେଵା-ଽଽଭିରୁପା-ଽଽପ୍ନୋତି ॥ 35 ॥
ଦେଵିକା ନିଵର୍ପେ-ତ୍ପ୍ରଜାକାମଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵିକାଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସୀଵ ଖଲୁ ଵୈ ପ୍ରଜାଶ୍ଛନ୍ଦୋଭିରେଵାସ୍ମୈ ପ୍ରଜାଃ ପ୍ରଜନଯତି ପ୍ରଥମ-ନ୍ଧାତାର-ଙ୍କରୋତି ମିଥୁନୀ ଏଵ ତେନ କରୋତ୍ଯନ୍ଵେଵାସ୍ମା ଅନୁମତିର୍ମନ୍ଯତେ ରାତେ ରାକା ପ୍ର ସିନୀଵାଲୀ ଜନଯତି ପ୍ରଜାସ୍ଵେଵ ପ୍ରଜାତାସୁ କୁହ୍ଵା ଵାଚ-ନ୍ଦଧାତ୍ଯେତା ଏଵ ନିଵର୍ପେ-ତ୍ପଶୁକାମଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵିକାଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସୀ- [ଦେଵିକାଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି, ଇଵ ଖଲୁ ଵୈ] 29
-ଵ ଖଲୁ ଵୈ ପଶଵଶ୍ଛନ୍ଦୋଭିରେଵାସ୍ମୈ ପଶୂ-ନ୍ପ୍ରଜନଯତି ପ୍ରଥମ-ନ୍ଧାତାର-ଙ୍କରୋତି ପ୍ରୈଵ ତେନ ଵାପଯତ୍ଯନ୍ଵେଵାସ୍ମା ଅନୁମତିର୍ମନ୍ଯତେ ରାତେ ରାକା ପ୍ର ସିନୀଵାଲୀ ଜନଯତି ପଶୂନେଵ ପ୍ରଜାତାନ୍ କୁହ୍ଵା ପ୍ରତିଷ୍ଠାପଯତ୍ଯେତା ଏଵ ନିର୍ଵପେ-ଦ୍ଗ୍ରାମକାମଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵିକାଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସୀ ଵ ଖଲୁ ଵୈ ଗ୍ରାମଶ୍ଛନ୍ଦୋଭିରେଵାସ୍ମୈ ଗ୍ରାମ- [ଗ୍ରାମମ୍, ଅଵ ରୁନ୍ଧେ] 30
-ମଵ ରୁନ୍ଧେ ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ ଧାତାର-ଙ୍କରୋତି ମଦ୍ଧ୍ଯତ ଏଵୈନ-ଙ୍ଗ୍ରାମସ୍ଯ ଦଧାତ୍ଯେତା ଏଵ ନିର୍ଵପେଜ୍ଜ୍ଯୋଗାମଯାଵୀ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵିକାଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଖଲୁ ଵା ଏତମଭି ମନ୍ଯନ୍ତେ ଯସ୍ଯ ଜ୍ଯୋଗାମଯତି ଛନ୍ଦୋଭିରେଵୈନ-ମଗଦ-ଙ୍କରୋତି ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ ଧାତାର-ଙ୍କରୋତି ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ ଵା ଏତସ୍ଯାକୢପ୍ତଂ-ଯଁସ୍ଯ ଜ୍ଯୋଗାମଯତି ମଦ୍ଧ୍ଯତ ଏଵାସ୍ଯ ତେନ କଲ୍ପଯତ୍ଯେତା ଏଵ ନି- [ ଏଵ ନିଃ, ଵପେଦ୍ଯଂ-ଯଁଜ୍ଞୋ] 31
-ର୍ଵପେଦ୍ଯଂ-ଯଁଜ୍ଞୋ ନୋପନମେଚ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵିକାଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଖଲୁ ଵା ଏତ-ନ୍ନୋପ ନମନ୍ତି ଯଂ-ଯଁଜ୍ଞୋ ନୋପନମତି ପ୍ରଥମ-ନ୍ଧାତାର-ଙ୍କରୋତି ମୁଖତ ଏଵାସ୍ମୈ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଦଧାତ୍ଯୁପୈନଂ-ଯଁଜ୍ଞୋ ନମତ୍ଯେତା ଏଵ ନିଵର୍ପେଦୀଜାନଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵିକା ଯାତଯାମାନୀଵ ଖଲୁ ଵା ଏତସ୍ଯ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଯ ଈଜାନ ଉତ୍ତମ-ନ୍ଧାତାର-ଙ୍କରୋ- [ଉତ୍ତମ-ନ୍ଧାତାର-ଙ୍କରୋତି, ଉପରିଷ୍ଟାଦେଵାସ୍ମୈ] 32
-ତ୍ଯୁପରିଷ୍ଟାଦେଵାସ୍ମୈ ଛନ୍ଦାଗ୍ସ୍ଯଯାତଯାମାନ୍ଯଵ ରୁନ୍ଧ ଉପୈନମୁତ୍ତରୋ ଯଜ୍ଞୋ ନମତ୍ଯେତା ଏଵ ନିଵର୍ପେଦ୍ଯ-ମ୍ମେଧା ନୋପନମେଚ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵିକାଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଖଲୁ ଵା ଏତ-ନ୍ନୋପ ନମନ୍ତି ଯ-ମ୍ମେଧା ନୋପନମତି ପ୍ରଥମ-ନ୍ଧାତାର-ଙ୍କରୋତି ମୁଖତ ଏଵାସ୍ମୈ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଦଧାତ୍ଯୁପୈନ-ମ୍ମେଧା ନମତ୍ଯେତା ଏଵ ନିଵର୍ପେ- [ନିଵର୍ପେତ୍, ରୁକ୍କାମଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ] 33
-ଦ୍ରୁକ୍କାମଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵିକାଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସୀଵ ଖଲୁ ଵୈ ରୁକ୍ ଛନ୍ଦୋଭିରେଵାସ୍ମି-ନ୍ରୁଚ-ନ୍ଦଧାତିକ୍ଷୀରେ ଭଵନ୍ତି ରୁଚମେଵାସ୍ମି-ନ୍ଦଧତି ମଦ୍ଧ୍ଯତୋ ଧାତାର-ଙ୍କରୋତି ମଦ୍ଧ୍ଯତ ଏଵୈନଗ୍ଂ ରୁଚୋ ଦଧାତିଗାଯତ୍ରୀ ଵା ଅନୁମତିସ୍ତ୍ରିଷ୍ଟୁଗ୍ରାକା ଜଗତୀ ସିନୀଵାଲ୍ଯନୁଷ୍ଟୁପ୍ କୁହୂର୍ଧାତା ଵଷଟ୍କାରଃ ପୂର୍ଵପକ୍ଷୋ ରାକା-ଽପରପକ୍ଷଃ କୁହୂରମାଵାସ୍ଯା ସିନୀଵାଲୀ ପୌର୍ଣମାସ୍ଯନୁମତିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରମା ଧାତା-ଽଷ୍ଟୌ [ ] 34
ଵସଵୋ-ଽଷ୍ଟାକ୍ଷରା ଗାଯତ୍ର୍ଯେକାଦଶ ରୁଦ୍ରା ଏକାଦଶାକ୍ଷରା ତ୍ରିଷ୍ଟୁବ୍ ଦ୍ଵାଦଶା-ଽଽଦିତ୍ଯା ଦ୍ଵାଦଶାକ୍ଷରା ଜଗତୀ ପ୍ରଜାପତିରନୁଷ୍ଟୁବ୍ ଧାତା ଵଷଟ୍କାର ଏତଦ୍ଵୈ ଦେଵିକା-ସ୍ସର୍ଵାଣି ଚ ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ସର୍ଵାଶ୍ଚ ଦେଵତା ଵଷଟ୍କାରସ୍ତା ଯ-ଥ୍ସହ ସର୍ଵା ନିର୍ଵପେଦୀଶ୍ଵରା ଏନ-ମ୍ପ୍ରଦହୋ ଦ୍ଵେ ପ୍ରଥମେ ନିରୁପ୍ଯ ଧାତୁସ୍ତୃତୀଯ-ନ୍ନିଵର୍ପେ-ତ୍ତଥୋ ଏଵୋତ୍ତରେ ନିଵର୍ପେ-ତ୍ତଥୈନ-ନ୍ନ ପ୍ରଦହନ୍ତ୍ଯ ଥୋ ଯସ୍ମୈ କାମାଯ ନିରୁପ୍ଯନ୍ତେ ତମେଵା-ଽଽଭିରୁପା-ଽଽପ୍ନୋତି ॥ 35 ॥
(ପଶୁକାମଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି ଵୈ ଦେଵିକାଶ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ଂସି-ଗ୍ରାମଂ-କଲ୍ପଯତ୍ଯେତା ଏଵ ନି-ରୁତ୍ତମନ୍ଧାତାର-ଙ୍କରୋତି - ମେଧା ନମତ୍ଯେତା ଏଵ ନିର୍ଵପେ - ଦଷ୍ଟୌ - ଦହନ୍ତି - ନଵ ଚ) (ଅ. 9)
(ଦେଵିକାଃ ପ୍ରଜାକାମୋ ମିଥୁନୀ ପଶୁକାମଃ ପ୍ରୈଵ ଗ୍ରାମକାମୋ ଜ୍ଯୋଗାମଯାଵୀ ଯଂ-ଯଁଜ୍ଞୋ ଯ ଈଜାନୋ ଯ-ମ୍ମେଧା ରୁକ୍କାମୋ-ଽଷ୍ଟୌ । ଦେଵିକା ଭଵନ୍ତି ଦଧତି ରାଷ୍ଟ୍ରକାମାଯ ଭଵତି ଦଧାତି ।)
ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତେ ପ୍ରତି ଜାନୀ ହ୍ଯସ୍ମାନ୍-ଥ୍ସ୍ଵାଵେଶୋ ଅନମୀଵୋ ଭଵାନଃ । ଯ-ତ୍ତ୍ଵେମହେ ପ୍ରତିତନ୍ନୋ ଜୁଷସ୍ଵ ଶନ୍ନ ଏଧି ଦ୍ଵିପଦେ ଶଞ୍ଚତୁଷ୍ପଦେ ॥ ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତେ ଶଗ୍ମଯା ସଗ୍ଂ ସଦାତେ ସକ୍ଷୀମହି ରଣ୍ଵଯା ଗାତୁମତ୍ଯା । ଆଵଃ, କ୍ଷେମ ଉତ ଯୋଗେ ଵରନ୍ନୋ ଯୂଯ-ମ୍ପାତ ସ୍ଵସ୍ତିଭି-ସ୍ସଦାନଃ ॥ ଯ-ଥ୍ସାଯ-ମ୍ପ୍ରାତରଗ୍ନିହୋତ୍ର-ଞ୍ଜୁହୋତ୍ଯାହୁତୀଷ୍ଟକା ଏଵ ତା ଉପ ଧତ୍ତେ [ତା ଉପ ଧତ୍ତେ, ଯଜମାନୋ-ଽହୋରାତ୍ରାଣି] 36
ଯଜମାନୋ-ଽହୋରାତ୍ରାଣି ଵା ଏତସ୍ଯେଷ୍ଟକା ଯ ଆହିତାଗ୍ନିର୍ଯ-ଥ୍ସାଯ-ମ୍ପ୍ରାତର୍ଜୁହୋତ୍ଯହୋରାତ୍ରାଣ୍ଯେଵା ଽଽପ୍ତ୍ଵେଷ୍ଟକାଃ କୃତ୍ଵୋପ ଧତ୍ତେ ଦଶ ସମାନତ୍ର ଜୁହୋତି ଦଶାକ୍ଷରା ଵିରା-ଡ୍ଵିରାଜମେଵା-ଽଽପ୍ତ୍ଵେଷ୍ଟକା-ଙ୍କୃତ୍ଵୋପ ଧତ୍ତେ-ଽଥୋ ଵିରାଜ୍ଯେଵ ଯଜ୍ଞମାପ୍ନୋତି ଚିତ୍ଯଶ୍ଚିତ୍ଯୋ-ଽସ୍ଯ ଭଵତି ତସ୍ମାଦ୍ଯତ୍ର ଦଶୋଷିତ୍ଵା ପ୍ରଯାତି ତ-ଦ୍ଯଜ୍ଞଵାସ୍ତ୍ଵଵାସ୍ତ୍ଵେଵ ତଦ୍ଯ-ତ୍ତତୋ-ଽର୍ଵାଚୀନଗ୍ଂ [ତଦ୍ଯ-ତ୍ତତୋ-ଽର୍ଵାଚୀନମ୍, ରୁଦ୍ରଃ ଖଲୁ ଵୈ] 37
ରୁଦ୍ରଃ ଖଲୁ ଵୈ ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତିର୍ଯଦହୁତ୍ଵା ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତୀଯ-ମ୍ପ୍ରଯାଯା-ଦ୍ରୁଦ୍ର ଏନ-ମ୍ଭୂତ୍ଵା-ଽଗ୍ନିରନୂତ୍ଥାଯ ହନ୍ଯାଦ୍ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତୀଯ-ଞ୍ଜୁହୋତି ଭାଗଧେଯେନୈଵୈନଗ୍ଂ ଶମଯତି ନା-ଽଽର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛତି ଯଜମାନୋ ଯଦ୍ଯୁକ୍ତେ ଜୁହୁଯାଦ୍ଯଥା ପ୍ରଯାତେ ଵାସ୍ତାଵାହୁତି-ଞ୍ଜୁହୋତି ତାଦୃଗେଵ ତଦ୍ଯଦଯୁକ୍ତେ ଜୁହୁଯାଦ୍ଯଥା କ୍ଷେମ ଆହୁତି-ଞ୍ଜୁହୋତି ତାଦୃଗେଵ ତଦହୁତମସ୍ଯ ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତୀଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯା- [ସ୍ଯାତ୍, ଦକ୍ଷିଣୋ] 38
-ଦ୍ଦକ୍ଷିଣୋ ଯୁକ୍ତୋ ଭଵତି ସଵ୍ଯୋ-ଽଯୁକ୍ତୋ-ଽଥ ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତୀଯ-ଞ୍ଜୁହୋତ୍ଯୁଭଯମେଵା-ଽ କରପରିଵର୍ଗମେଵୈନଗ୍ଂ ଶମଯତି ଯଦେକଯା ଜୁହୁଯାଦ୍ଦର୍ଵିହୋମ-ଙ୍କୁର୍ଯା-ତ୍ପୁରୋ-ଽନୁଵାକ୍ଯା ମନୂଚ୍ଯ ଯାଜ୍ଯଯା ଜୁହୋତି ସଦେଵତ୍ଵାଯ ଯଦ୍ଧୁତ ଆଦଦ୍ଧ୍ଯା-ଦ୍ରୁଦ୍ର-ଙ୍ଗୃହାନନ୍ଵାରୋହଯେ-ଦ୍ଯଦଵକ୍ଷାଣାନ୍ଯସ-ମ୍ପ୍ରକ୍ଷାପ୍ଯ ପ୍ରଯାଯାଦ୍ଯଥା ଯଜ୍ଞଵେଶସଂ-ଵାଁ-ଽଽଦହନଂ-ଵାଁ ତାଦୃଗେଵ ତଦଯନ୍ତେ ଯୋନିର୍-ଋତ୍ଵିଯ ଇତ୍ଯରଣ୍ଯୋ-ସ୍ସମାରୋହଯ- [ଇତ୍ଯରଣ୍ଯୋ-ସ୍ସମାରୋହଯତି, ଏଷ ଵା] 39
-ତ୍ଯେଷ ଵା ଅଗ୍ନେର୍ଯୋନି-ସ୍ସ୍ଵ ଏଵୈନଂ-ଯୋଁନୌ ସମାରୋହଯତ୍ଯଥୋ ଖଲ୍ଵାହୁର୍ଯଦରଣ୍ଯୋ-ସ୍ସମାରୂଢୋ ନଶ୍ଯେଦୁଦସ୍ଯାଗ୍ନି-ସ୍ସୀଦେ-ତ୍ପୁନରାଧେଯଃ ସ୍ଯାଦିତି ଯା ତେ ଅଗ୍ନେ ଯଜ୍ଞିଯା ତନୂସ୍ତଯେହ୍ଯା ରୋହେତ୍ଯାତ୍ମନ୍-ଥ୍ସମାରୋହଯତେ ଯଜମାନୋ ଵା ଅଗ୍ନେର୍ଯୋନି-ସ୍ସ୍ଵାଯାମେଵୈନଂ-ଯୋଁନ୍ଯାଗ୍ଂ ସମାରୋହଯତେ ॥ 40 ॥
ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତେ ପ୍ରତି ଜାନୀ ହ୍ଯସ୍ମାନ୍-ଥ୍ସ୍ଵାଵେଶୋ ଅନମୀଵୋ ଭଵାନଃ । ଯ-ତ୍ତ୍ଵେମହେ ପ୍ରତିତନ୍ନୋ ଜୁଷସ୍ଵ ଶନ୍ନ ଏଧି ଦ୍ଵିପଦେ ଶଞ୍ଚତୁଷ୍ପଦେ ॥ ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତେ ଶଗ୍ମଯା ସଗ୍ଂ ସଦାତେ ସକ୍ଷୀମହି ରଣ୍ଵଯା ଗାତୁମତ୍ଯା । ଆଵଃ, କ୍ଷେମ ଉତ ଯୋଗେ ଵରନ୍ନୋ ଯୂଯ-ମ୍ପାତ ସ୍ଵସ୍ତିଭି-ସ୍ସଦାନଃ ॥ ଯ-ଥ୍ସାଯ-ମ୍ପ୍ରାତରଗ୍ନିହୋତ୍ର-ଞ୍ଜୁହୋତ୍ଯାହୁତୀଷ୍ଟକା ଏଵ ତା ଉପ ଧତ୍ତେ [ତା ଉପ ଧତ୍ତେ, ଯଜମାନୋ-ଽହୋରାତ୍ରାଣି] 36
ଯଜମାନୋ-ଽହୋରାତ୍ରାଣି ଵା ଏତସ୍ଯେଷ୍ଟକା ଯ ଆହିତାଗ୍ନିର୍ଯ-ଥ୍ସାଯ-ମ୍ପ୍ରାତର୍ଜୁହୋତ୍ଯହୋରାତ୍ରାଣ୍ଯେଵା ଽଽପ୍ତ୍ଵେଷ୍ଟକାଃ କୃତ୍ଵୋପ ଧତ୍ତେ ଦଶ ସମାନତ୍ର ଜୁହୋତି ଦଶାକ୍ଷରା ଵିରା-ଡ୍ଵିରାଜମେଵା-ଽଽପ୍ତ୍ଵେଷ୍ଟକା-ଙ୍କୃତ୍ଵୋପ ଧତ୍ତେ-ଽଥୋ ଵିରାଜ୍ଯେଵ ଯଜ୍ଞମାପ୍ନୋତି ଚିତ୍ଯଶ୍ଚିତ୍ଯୋ-ଽସ୍ଯ ଭଵତି ତସ୍ମାଦ୍ଯତ୍ର ଦଶୋଷିତ୍ଵା ପ୍ରଯାତି ତ-ଦ୍ଯଜ୍ଞଵାସ୍ତ୍ଵଵାସ୍ତ୍ଵେଵ ତଦ୍ଯ-ତ୍ତତୋ-ଽର୍ଵାଚୀନଗ୍ଂ [ତଦ୍ଯ-ତ୍ତତୋ-ଽର୍ଵାଚୀନମ୍, ରୁଦ୍ରଃ ଖଲୁ ଵୈ] 37
ରୁଦ୍ରଃ ଖଲୁ ଵୈ ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତିର୍ଯଦହୁତ୍ଵା ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତୀଯ-ମ୍ପ୍ରଯାଯା-ଦ୍ରୁଦ୍ର ଏନ-ମ୍ଭୂତ୍ଵା-ଽଗ୍ନିରନୂତ୍ଥାଯ ହନ୍ଯାଦ୍ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତୀଯ-ଞ୍ଜୁହୋତି ଭାଗଧେଯେନୈଵୈନଗ୍ଂ ଶମଯତି ନା-ଽଽର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛତି ଯଜମାନୋ ଯଦ୍ଯୁକ୍ତେ ଜୁହୁଯାଦ୍ଯଥା ପ୍ରଯାତେ ଵାସ୍ତାଵାହୁତି-ଞ୍ଜୁହୋତି ତାଦୃଗେଵ ତଦ୍ଯଦଯୁକ୍ତେ ଜୁହୁଯାଦ୍ଯଥା କ୍ଷେମ ଆହୁତି-ଞ୍ଜୁହୋତି ତାଦୃଗେଵ ତଦହୁତମସ୍ଯ ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତୀଯଗ୍ଗ୍ ସ୍ଯା- [ସ୍ଯାତ୍, ଦକ୍ଷିଣୋ] 38
-ଦ୍ଦକ୍ଷିଣୋ ଯୁକ୍ତୋ ଭଵତି ସଵ୍ଯୋ-ଽଯୁକ୍ତୋ-ଽଥ ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତୀଯ-ଞ୍ଜୁହୋତ୍ଯୁଭଯମେଵା-ଽ କରପରିଵର୍ଗମେଵୈନଗ୍ଂ ଶମଯତି ଯଦେକଯା ଜୁହୁଯାଦ୍ଦର୍ଵିହୋମ-ଙ୍କୁର୍ଯା-ତ୍ପୁରୋ-ଽନୁଵାକ୍ଯା ମନୂଚ୍ଯ ଯାଜ୍ଯଯା ଜୁହୋତି ସଦେଵତ୍ଵାଯ ଯଦ୍ଧୁତ ଆଦଦ୍ଧ୍ଯା-ଦ୍ରୁଦ୍ର-ଙ୍ଗୃହାନନ୍ଵାରୋହଯେ-ଦ୍ଯଦଵକ୍ଷାଣାନ୍ଯସ-ମ୍ପ୍ରକ୍ଷାପ୍ଯ ପ୍ରଯାଯାଦ୍ଯଥା ଯଜ୍ଞଵେଶସଂ-ଵାଁ-ଽଽଦହନଂ-ଵାଁ ତାଦୃଗେଵ ତଦଯନ୍ତେ ଯୋନିର୍-ଋତ୍ଵିଯ ଇତ୍ଯରଣ୍ଯୋ-ସ୍ସମାରୋହଯ- [ଇତ୍ଯରଣ୍ଯୋ-ସ୍ସମାରୋହଯତି, ଏଷ ଵା] 39
-ତ୍ଯେଷ ଵା ଅଗ୍ନେର୍ଯୋନି-ସ୍ସ୍ଵ ଏଵୈନଂ-ଯୋଁନୌ ସମାରୋହଯତ୍ଯଥୋ ଖଲ୍ଵାହୁର୍ଯଦରଣ୍ଯୋ-ସ୍ସମାରୂଢୋ ନଶ୍ଯେଦୁଦସ୍ଯାଗ୍ନି-ସ୍ସୀଦେ-ତ୍ପୁନରାଧେଯଃ ସ୍ଯାଦିତି ଯା ତେ ଅଗ୍ନେ ଯଜ୍ଞିଯା ତନୂସ୍ତଯେହ୍ଯା ରୋହେତ୍ଯାତ୍ମନ୍-ଥ୍ସମାରୋହଯତେ ଯଜମାନୋ ଵା ଅଗ୍ନେର୍ଯୋନି-ସ୍ସ୍ଵାଯାମେଵୈନଂ-ଯୋଁନ୍ଯାଗ୍ଂ ସମାରୋହଯତେ ॥ 40 ॥
(ଧତ୍ତେ-ଽର୍ଵାଚୀନଗ୍ଗ୍ -ସ୍ଯା-ଥ୍ସମାରୋହଯତି -ପଞ୍ଚଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 10)
ତ୍ଵମଗ୍ନେ ବୃହଦ୍ଵଯୋ ଦଧାସି ଦେଵ ଦାଶୁଷେ । କଵିର୍ଗୃହପତିର୍ଯୁଵା ॥ ହଵ୍ଯଵାଡଗ୍ନିରଜରଃ ପିତା ନୋ ଵିଭୁର୍ଵିଭାଵା ସୁଦୃଶୀକୋ ଅସ୍ମେ । ସୁଗାର୍ହପତ୍ଯା-ସ୍ସମିଷୋ ଦିଦୀହ୍ଯସ୍ମଦ୍ରିଯଖ୍ସ-ମ୍ମିମୀହି ଶ୍ରଵାଗ୍ଂସି ॥ ତ୍ଵ-ଞ୍ଚ ସୋମ ନୋ ଵଶୋ ଜୀଵାତୁ-ନ୍ନ ମରାମହେ । ପ୍ରିଯସ୍ତୋତ୍ରୋ ଵନସ୍ପତିଃ ॥ ବ୍ରହ୍ମା ଦେଵାନା-ମ୍ପଦଵୀଃ କଵୀନାମୃଷିର୍ଵିପ୍ରାଣା-ମ୍ମହିଷୋ ମୃଗାଣାମ୍ । ଶ୍ଯେନୋ ଗୃଦ୍ଧ୍ରାଣାଗ୍ ସ୍ଵଧିତି ର୍ଵନାନାଗ୍ଂ ସୋମଃ [ସୋମଃ, ପଵିତ୍ରମତ୍ଯେତି] 41
ପଵିତ୍ରମତ୍ଯେତି ରେଭନ୍ନ୍ ॥ ଆ ଵିଶ୍ଵଦେଵଗ୍ଂ ସତ୍ପତିଗ୍ଂ ସୂକ୍ତୈରଦ୍ଯା ଵୃଣୀମହେ । ସତ୍ଯସଵଗ୍ଂ ସଵିତାରମ୍ ॥ ଆସତ୍ଯେନ ରଜସା ଵର୍ତମାନୋ ନିଵେଶଯନ୍ନମୃତ-ମ୍ମର୍ତ୍ଯଞ୍ଚ । ହିରଣ୍ଯଯେନ ସଵିତା ରଥେନା-ଽଽ ଦେଵୋଯାତି ଭୁଵନା ଵିପଶ୍ଯନ୍ନ୍ ॥ ଯଥା ନୋ ଅଦିତିଃ କର-ତ୍ପଶ୍ଵେ ନୃଭ୍ଯୋ ଯଥା ଗଵେ । ଯଥା ତୋକାଯ ରୁଦ୍ରିଯମ୍ ॥ ମା ନସ୍ତୋକେ ତନଯେ ମା ନ ଆଯୁଷି ମା ନୋ ଗୋଷୁ ମା [ ] 42
ନୋ ଅଶ୍ଵେଷୁ ରୀରିଷଃ । ଵୀରା-ନ୍ମାନୋ ରୁଦ୍ର ଭାମିତୋ ଵଧୀର୍ହଵିଷ୍ମନ୍ତୋ ନମସା ଵିଧେମ ତେ ॥ ଉଦପ୍ରୁତୋ ନ ଵଯୋ ରକ୍ଷମାଣା ଵାଵଦତୋ ଅଭ୍ରିଯସ୍ଯେଵ ଘୋଷାଃ । ଗିରିଭ୍ରଜୋ ନୋର୍ମଯୋ ମଦନ୍ତୋ ବୃହସ୍ପତିମଭ୍ଯର୍କା ଅନାଵନ୍ନ୍ ॥ ହଗ୍ଂସୈରିଵ ସଖିଭିର୍ଵାଵଦଦ୍ଭିରଶ୍ମନ୍- ମଯାନି ନହନା ଵ୍ଯସ୍ଯନ୍ନ୍ । ବୃହସ୍ପତିରଭିକନିକ୍ରଦଦ୍ଗା ଉତ ପ୍ରାସ୍ତୌଦୁଚ୍ଚ ଵିଦ୍ଵାଗ୍ଂ ଅଗାଯତ୍ ॥ ଏନ୍ଦ୍ର ସାନସିଗ୍ଂ ରଯିଗ୍ଂ [ରଯିମ୍, ସଜିତ୍ଵାନଗ୍ଂ ସଦାସହମ୍ ।] 43
ସଜିତ୍ଵାନଗ୍ଂ ସଦାସହମ୍ । ଵର୍ଷିଷ୍ଠମୂତଯେ ଭର ॥ ପ୍ର ସସାହିଷେ ପୁରୁହୂତ ଶତ୍ରୂନ୍ ଜ୍ଯେଷ୍ଠସ୍ତେ ଶୁଷ୍ମ ଇହ ରାତିରସ୍ତୁ । ଇନ୍ଦ୍ରା-ଽଽ ଭର ଦକ୍ଷିଣେନା ଵସୂନି ପତି-ସ୍ସିନ୍ଧୂନାମସି ରେଵତୀନାମ୍ ॥ ତ୍ଵଗ୍ଂ ସୁତସ୍ଯ ପୀତଯେ ସଦ୍ଯୋ ଵୃଦ୍ଧୋ ଅଜାଯଥାଃ । ଇନ୍ଦ୍ର ଜ୍ଯୈଷ୍ଠ୍ଯାଯ ସୁକ୍ରତୋ ॥ ଭୁଵସ୍ତ୍ଵମିନ୍ଦ୍ର ବ୍ରହ୍ମଣା ମହା-ନ୍ଭୁଵୋ ଵିଶ୍ଵେଷୁ ସଵନେଷୁ ଯଜ୍ଞିଯଃ । ଭୁଵୋ ନୄଗ୍ଶ୍ଚ୍ଯୌତ୍ନୋ ଵିଶ୍ଵସ୍ମି-ନ୍ଭରେ ଜ୍ଯେଷ୍ଠଶ୍ଚ ମନ୍ତ୍ରୋ [ମନ୍ତ୍ରଃ, ଵିଶ୍ଵଚର୍ଷଣେ ।] 44
ଵିଶ୍ଵଚର୍ଷଣେ ॥ ମିତ୍ରସ୍ଯ ଚର୍ଷଣୀଧୃତ-ଶ୍ଶ୍ରଵୋ ଦେଵସ୍ଯ ସାନସିମ୍ ।
ତ୍ଵମଗ୍ନେ ବୃହଦ୍ଵଯୋ ଦଧାସି ଦେଵ ଦାଶୁଷେ । କଵିର୍ଗୃହପତିର୍ଯୁଵା ॥ ହଵ୍ଯଵାଡଗ୍ନିରଜରଃ ପିତା ନୋ ଵିଭୁର୍ଵିଭାଵା ସୁଦୃଶୀକୋ ଅସ୍ମେ । ସୁଗାର୍ହପତ୍ଯା-ସ୍ସମିଷୋ ଦିଦୀହ୍ଯସ୍ମଦ୍ରିଯଖ୍ସ-ମ୍ମିମୀହି ଶ୍ରଵାଗ୍ଂସି ॥ ତ୍ଵ-ଞ୍ଚ ସୋମ ନୋ ଵଶୋ ଜୀଵାତୁ-ନ୍ନ ମରାମହେ । ପ୍ରିଯସ୍ତୋତ୍ରୋ ଵନସ୍ପତିଃ ॥ ବ୍ରହ୍ମା ଦେଵାନା-ମ୍ପଦଵୀଃ କଵୀନାମୃଷିର୍ଵିପ୍ରାଣା-ମ୍ମହିଷୋ ମୃଗାଣାମ୍ । ଶ୍ଯେନୋ ଗୃଦ୍ଧ୍ରାଣାଗ୍ ସ୍ଵଧିତି ର୍ଵନାନାଗ୍ଂ ସୋମଃ [ସୋମଃ, ପଵିତ୍ରମତ୍ଯେତି] 41
ପଵିତ୍ରମତ୍ଯେତି ରେଭନ୍ନ୍ ॥ ଆ ଵିଶ୍ଵଦେଵଗ୍ଂ ସତ୍ପତିଗ୍ଂ ସୂକ୍ତୈରଦ୍ଯା ଵୃଣୀମହେ । ସତ୍ଯସଵଗ୍ଂ ସଵିତାରମ୍ ॥ ଆସତ୍ଯେନ ରଜସା ଵର୍ତମାନୋ ନିଵେଶଯନ୍ନମୃତ-ମ୍ମର୍ତ୍ଯଞ୍ଚ । ହିରଣ୍ଯଯେନ ସଵିତା ରଥେନା-ଽଽ ଦେଵୋଯାତି ଭୁଵନା ଵିପଶ୍ଯନ୍ନ୍ ॥ ଯଥା ନୋ ଅଦିତିଃ କର-ତ୍ପଶ୍ଵେ ନୃଭ୍ଯୋ ଯଥା ଗଵେ । ଯଥା ତୋକାଯ ରୁଦ୍ରିଯମ୍ ॥ ମା ନସ୍ତୋକେ ତନଯେ ମା ନ ଆଯୁଷି ମା ନୋ ଗୋଷୁ ମା [ ] 42
ନୋ ଅଶ୍ଵେଷୁ ରୀରିଷଃ । ଵୀରା-ନ୍ମାନୋ ରୁଦ୍ର ଭାମିତୋ ଵଧୀର୍ହଵିଷ୍ମନ୍ତୋ ନମସା ଵିଧେମ ତେ ॥ ଉଦପ୍ରୁତୋ ନ ଵଯୋ ରକ୍ଷମାଣା ଵାଵଦତୋ ଅଭ୍ରିଯସ୍ଯେଵ ଘୋଷାଃ । ଗିରିଭ୍ରଜୋ ନୋର୍ମଯୋ ମଦନ୍ତୋ ବୃହସ୍ପତିମଭ୍ଯର୍କା ଅନାଵନ୍ନ୍ ॥ ହଗ୍ଂସୈରିଵ ସଖିଭିର୍ଵାଵଦଦ୍ଭିରଶ୍ମନ୍- ମଯାନି ନହନା ଵ୍ଯସ୍ଯନ୍ନ୍ । ବୃହସ୍ପତିରଭିକନିକ୍ରଦଦ୍ଗା ଉତ ପ୍ରାସ୍ତୌଦୁଚ୍ଚ ଵିଦ୍ଵାଗ୍ଂ ଅଗାଯତ୍ ॥ ଏନ୍ଦ୍ର ସାନସିଗ୍ଂ ରଯିଗ୍ଂ [ରଯିମ୍, ସଜିତ୍ଵାନଗ୍ଂ ସଦାସହମ୍ ।] 43
ସଜିତ୍ଵାନଗ୍ଂ ସଦାସହମ୍ । ଵର୍ଷିଷ୍ଠମୂତଯେ ଭର ॥ ପ୍ର ସସାହିଷେ ପୁରୁହୂତ ଶତ୍ରୂନ୍ ଜ୍ଯେଷ୍ଠସ୍ତେ ଶୁଷ୍ମ ଇହ ରାତିରସ୍ତୁ । ଇନ୍ଦ୍ରା-ଽଽ ଭର ଦକ୍ଷିଣେନା ଵସୂନି ପତି-ସ୍ସିନ୍ଧୂନାମସି ରେଵତୀନାମ୍ ॥ ତ୍ଵଗ୍ଂ ସୁତସ୍ଯ ପୀତଯେ ସଦ୍ଯୋ ଵୃଦ୍ଧୋ ଅଜାଯଥାଃ । ଇନ୍ଦ୍ର ଜ୍ଯୈଷ୍ଠ୍ଯାଯ ସୁକ୍ରତୋ ॥ ଭୁଵସ୍ତ୍ଵମିନ୍ଦ୍ର ବ୍ରହ୍ମଣା ମହା-ନ୍ଭୁଵୋ ଵିଶ୍ଵେଷୁ ସଵନେଷୁ ଯଜ୍ଞିଯଃ । ଭୁଵୋ ନୄଗ୍ଶ୍ଚ୍ଯୌତ୍ନୋ ଵିଶ୍ଵସ୍ମି-ନ୍ଭରେ ଜ୍ଯେଷ୍ଠଶ୍ଚ ମନ୍ତ୍ରୋ [ମନ୍ତ୍ରଃ, ଵିଶ୍ଵଚର୍ଷଣେ ।] 44
ଵିଶ୍ଵଚର୍ଷଣେ ॥ ମିତ୍ରସ୍ଯ ଚର୍ଷଣୀଧୃତ-ଶ୍ଶ୍ରଵୋ ଦେଵସ୍ଯ ସାନସିମ୍ ।
ସତ୍ଯ-ଞ୍ଚିତ୍ର ଶ୍ରଵସ୍ତମମ୍ ॥ ମିତ୍ରୋ ଜନାନ୍ ଯାତଯତି ପ୍ରଜାନ-ନ୍ମିତ୍ରୋ ଦାଧାର ପୃଥିଵୀମୁତ ଦ୍ଯାମ୍ । ମିତ୍ରଃ କୃଷ୍ଟୀରନିମିଷା-ଽଭି ଚଷ୍ଟେ ସତ୍ଯାଯ ହଵ୍ଯ-ଙ୍ଘୃତଵ-ଦ୍ଵିଧେମ ॥ ପ୍ରସମିତ୍ର ମର୍ତୋ ଅସ୍ତୁ ପ୍ରଯସ୍ଵାନ୍. ଯସ୍ତ ଆଦିତ୍ଯ ଶିକ୍ଷତି ଵ୍ରତେନ । ନ ହନ୍ଯତେ ନ ଜୀଯତେ ତ୍ଵୋତୋ ନୈନମଗ୍ଂହୋ ଅଶ୍ଞୋତ୍ଯନ୍ତିତୋ ନ ଦୂରାତ୍ ॥ ଯ- [ଯତ୍, ଚିଦ୍ଧି ତେ ଵିଶୋ] 45
-ଚ୍ଚିଦ୍ଧି ତେ ଵିଶୋ ଯଥା ପ୍ରଦେଵ ଵରୁଣ ଵ୍ରତମ୍ । ମିନୀମସି ଦ୍ଯଵିଦ୍ଯଵି ॥ ଯ-ତ୍କିଞ୍ଚେଦଂ-ଵଁରୁଣ ଦୈଵ୍ଯେ ଜନେ-ଽଭିଦ୍ରୋହ-ମ୍ମନୁଷ୍ଯାଶ୍ଚରାମସି । ଅଚିତ୍ତୀଯ-ତ୍ତଵ ଧର୍ମା ଯୁଯୋପିମମା ନସ୍ତସ୍ମା ଦେନସୋ ଦେଵ ରୀରିଷଃ ॥ କିତଵାସୋ ଯଦ୍ରି ରିପୁର୍ନ ଦୀଵି ଯଦ୍ଵା ଘା ସତ୍ଯ ମୁତଯନ୍ନ ଵିଦ୍ମ । ସର୍ଵା ତା ଵିଷ୍ଯ ଶିଥିରେ ଵ ଦେଵାଥା ତେ ସ୍ଯାମ ଵରୁଣ ପ୍ରିଯାସଃ ॥ 46 ॥
-ଚ୍ଚିଦ୍ଧି ତେ ଵିଶୋ ଯଥା ପ୍ରଦେଵ ଵରୁଣ ଵ୍ରତମ୍ । ମିନୀମସି ଦ୍ଯଵିଦ୍ଯଵି ॥ ଯ-ତ୍କିଞ୍ଚେଦଂ-ଵଁରୁଣ ଦୈଵ୍ଯେ ଜନେ-ଽଭିଦ୍ରୋହ-ମ୍ମନୁଷ୍ଯାଶ୍ଚରାମସି । ଅଚିତ୍ତୀଯ-ତ୍ତଵ ଧର୍ମା ଯୁଯୋପିମମା ନସ୍ତସ୍ମା ଦେନସୋ ଦେଵ ରୀରିଷଃ ॥ କିତଵାସୋ ଯଦ୍ରି ରିପୁର୍ନ ଦୀଵି ଯଦ୍ଵା ଘା ସତ୍ଯ ମୁତଯନ୍ନ ଵିଦ୍ମ । ସର୍ଵା ତା ଵିଷ୍ଯ ଶିଥିରେ ଵ ଦେଵାଥା ତେ ସ୍ଯାମ ଵରୁଣ ପ୍ରିଯାସଃ ॥ 46 ॥
(ସୋମୋ-ଗୋଷୁ ମା- ରଯିଂ - ମନ୍ତ୍ରୋ -ଯ-ଚ୍ଛିଥିରା-ସପ୍ତ ଚ ) (ଅ. 11)
(ଵି ଵା ଏତସ୍ଯା - ଽଽଵାଯୋ - ଇମେ ଵୈ - ଚିତ୍ତଞ୍ଚା - ଽଗ୍ନିର୍ଭୂତାନାଂ - ଦେଵା ଵା ଅଭ୍ଯାତାନା - ନୃତାଷାଡ୍ - ରାଷ୍ଟ୍ରକାମାଯ - ଦେଵିକା - ଵାସ୍ତୋଷ୍ପତେ - ତ୍ଵମଗ୍ନେ ବୃହ - ଦେକାଦଶ )
(ଵି ଵା ଏତସ୍ଯେ - ତ୍ଯାହ - ମୃତ୍ଯୁର୍ଗନ୍ଧର୍ଵୋ - ଽଵ ରୁନ୍ଧେ ମଦ୍ଧ୍ଯତ - ସ୍ତ୍ଵମଗ୍ନେ ବୃହଥ୍ - ଷଟ୍ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତ୍)
(ଵି ଵା ଏତସ୍ଯ, ପ୍ରିଯାସଃ )
॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯା-ନ୍ତୃତୀଯକାଣ୍ଡେ ଚତୁର୍ଥଃ ପ୍ରଶ୍ନ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥