ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହରିଃ ଓମ୍ ॥
ଯଦେକେନ ସଗ୍ଗ୍ ସ୍ଥାପଯତି ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ସନ୍ତତ୍ଯା ଅଵିଚ୍ଛେଦାଯୈନ୍ଦ୍ରାଃ ପଶଵୋ ଯେ ମୁଷ୍କରା ଯଦୈନ୍ଦ୍ରା-ସ୍ସନ୍ତୋ-ଽଗ୍ନିଭ୍ଯ ଆଲଭ୍ଯନ୍ତେ ଦେଵତାଭ୍ଯ-ସ୍ସମଦ-ନ୍ଦଧାତ୍ଯାଗ୍ନେଯୀ-ସ୍ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭୋ ଯାଜ୍ଯାନୁଵାକ୍ଯାଃ କୁର୍ଯା-ଦ୍ଯଦାଗ୍ନେଯୀସ୍ତେନା ଽଽଗ୍ନେଯା ଯ-ତ୍ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭ-ସ୍ତେନୈନ୍ଦ୍ରା-ସ୍ସମୃଦ୍ଧ୍ଯୈ ନ ଦେଵତାଭ୍ଯ-ସ୍ସମଦ-ନ୍ଦଧାତି ଵାଯଵେ ନିଯୁତ୍ଵତେ ତୂପରମା ଲଭତେ ତେଜୋ-ଽଗ୍ନେର୍ଵାଯୁସ୍ତେଜସ ଏଷ ଆ ଲଭ୍ଯତେ ତସ୍ମା-ଦ୍ଯଦ୍ରିଯଙ୍ ଵାଯୁ- [ଵାଯୁଃ, ଵାତି] 1
-ର୍ଵାତି ତଦ୍ରିଯଙ୍ଙ-ଗ୍ନି-ର୍ଦହତି ସ୍ଵମେଵ ତ-ତ୍ତେଜୋ-ଽନ୍ଵେତି ଯନ୍ନ ନିଯୁତ୍ଵତେ ସ୍ଯାଦୁନ୍ମାଦ୍ଯେ-ଦ୍ଯଜମାନୋ ନିଯୁତ୍ଵତେ ଭଵତି ଯଜମାନସ୍ଯା-ଽନୁନ୍ମାଦାଯ ଵାଯୁମତୀ ଶ୍ଵେତଵତୀ ଯାଜ୍ଯାନୁଵାକ୍ଯେ ଭଵତ-ସ୍ସତେଜସ୍ତ୍ଵାଯ ହିରଣ୍ଯଗର୍ଭ-ସ୍ସମଵର୍ତତାଗ୍ର ଇତ୍ଯାଘାରମା ଘାରଯତି ପ୍ରଜାପତିର୍ଵୈ ହିରଣ୍ଯଗର୍ଭଃ ପ୍ରଜାପତେ-ରନୁରୂପତ୍ଵାଯ ସର୍ଵାଣି ଵା ଏଷ ରୂପାଣି ପଶୂନା-ମ୍ପ୍ରତ୍ଯା ଲଭ୍ଯତେ ଯଚ୍ଛ୍ମଶ୍ରୁଣସ୍ତ- [ଯଚ୍ଛ୍ମଶ୍ରୁଣସ୍ତତ୍, ପୁରୁଷାଣାଗ୍ଂ] 2
-ତ୍ପୁରୁଷାଣାଗ୍ଂ ରୂପଂ-ଯଁ-ତ୍ତୂପରସ୍ତ-ଦଶ୍ଵାନାଂ-ଯଁଦନ୍ଯତୋଦ-ନ୍ତ-ଦ୍ଗଵାଂ-ଯଁଦଵ୍ଯା ଇଵ ଶଫାସ୍ତଦଵୀନାଂ-ଯଁଦଜସ୍ତଦଜାନାଂ-ଵାଁଯୁର୍ଵୈ ପଶୂନା-ମ୍ପ୍ରିଯ-ନ୍ଧାମ ଯ-ଦ୍ଵାଯଵ୍ଯୋ ଭଵତ୍ଯେତ-ମେଵୈନମଭି ସଞ୍ଜାନାନାଃ ପଶଵ ଉପ ତିଷ୍ଠନ୍ତେ ଵାଯଵ୍ଯଃ କାର୍ଯା(3)ଃ ପ୍ରାଜାପତ୍ଯା(3) ଇତ୍ଯାହୁ-ର୍ଯ-ଦ୍ଵାଯଵ୍ଯ-ଙ୍କୁର୍ଯା-ତ୍ପ୍ରଜାପତେ-ରିଯାଦ୍ଯ-ତ୍ପ୍ରାଜାପତ୍ଯ-ଙ୍କୁର୍ଯା-ଦ୍ଵାଯୋ- [-ଦ୍ଵାଯୋଃ, ଇଯାଦ୍ଯ-] 3
-ରିଯାଦ୍ଯ-ଦ୍ଵାଯଵ୍ଯଃ ପଶୁର୍ଭଵତି ତେନ ଵାଯୋର୍ନୈତି ଯ-ତ୍ପ୍ରାଜାପତ୍ଯଃ ପୁରୋଡାଶୋ ଭଵତି ତେନ ପ୍ରଜାପତେର୍ନୈତି ଯ-ଦ୍ଦ୍ଵାଦଶକପାଲସ୍ତେନ ଵୈଶ୍ଵାନରାନ୍ନୈତ୍ଯାଗ୍ନା ଵୈଷ୍ଣଵମେକାଦଶ-କପାଲ-ନ୍ନିର୍ଵପତି ଦୀକ୍ଷିଷ୍ଯମାଣୋ--ଽଗ୍ନି-ସ୍ସର୍ଵା ଦେଵତା ଵିଷ୍ଣୁର୍ଯଜ୍ଞୋ ଦେଵତାଶ୍ଚୈଵ ଯଜ୍ଞ-ଞ୍ଚା-ଽଽ ରଭତେ-ଽଗ୍ନିରଵମୋ ଦେଵତାନାଂ-ଵିଁଷ୍ଣୁଃ ପରମୋ ଯଦାଗ୍ନା-ଵୈଷ୍ଣଵ-ମେକାଦଶକପାଲ-ନ୍ନିର୍ଵପତି ଦେଵତା [ଦେଵତାଃ, ଏଵୋଭଯତଃ] 4
ଏଵୋଭଯତଃ ପରିଗୃହ୍ଯ ଯଜମାନୋ-ଽଵ ରୁନ୍ଧେ ପୁରୋଡାଶେନ ଵୈ ଦେଵା ଅମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକ ଆର୍ଧ୍ନୁଵନ୍ ଚରୁଣା-ଽସ୍ମିନ୍. ଯଃ କାମଯେତା-ଽମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକ ଋଦ୍ଧ୍ନୁଯାମିତି ସ ପୁରୋଡାଶ-ଙ୍କୁର୍ଵୀତା-ଽମୁଷ୍ମିନ୍ନେଵ ଲୋକ ଋଦ୍ଧ୍ନୋତି ଯଦଷ୍ଟାକପାଲ-ସ୍ତେନା-ଽଽଗ୍ନେଯୋ ଯ-ତ୍ତ୍ରିକପାଲସ୍ତେନ ଵୈଷ୍ଣଵ-ସ୍ସମୃଦ୍ଧ୍ଯୈ ଯଃ କାମଯେତାସ୍ମିନ୍ ଁଲୋକ ଋଦ୍ଧ୍ନୁଯାମିତି ସ ଚରୁ-ଙ୍କୁର୍ଵୀତାଗ୍ନେର୍ଘୃତଂ-ଵିଁଷ୍ଣୋ-ସ୍ତଣ୍ଡୁଲା-ସ୍ତସ୍ମା [-ସ୍ତସ୍ମାତ୍, ଚରୁଃ କାର୍ଯୋ-ଽସ୍ମିନ୍ନେଵ] 5
-ଚ୍ଚରୁଃ କାର୍ଯୋ-ଽସ୍ମିନ୍ନେଵ ଲୋକ ଋଦ୍ଧ୍ନୋତ୍ଯାଦିତ୍ଯୋ ଭଵତୀ ଯଂ-ଵାଁ ଅଦିତିରସ୍ଯାମେଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତ୍ଯଥୋ ଅସ୍ଯାମେଵାଧି ଯଜ୍ଞ-ନ୍ତନୁତେ ଯୋ ଵୈ ସଂଵଁଥ୍ସରମୁଖ୍ଯ-ମଭୃତ୍ଵା-ଽଗ୍ନି-ଞ୍ଚିନୁତେ ଯଥା ସାମି ଗର୍ଭୋ-ଽଵପଦ୍ଯତେ ତାଦୃଗେଵ ତଦାର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛେ-ଦ୍ଵୈଶ୍ଵାନର-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶକପାଲ-ମ୍ପୁରସ୍ତାନ୍ନିର୍ଵପେ-ଥ୍ସଂଵଁଥ୍ସରୋ ଵା ଅଗ୍ନି-ର୍ଵୈଶ୍ଵାନରୋ ଯଥା ସଂଵଁଥ୍ସରମାପ୍ତ୍ଵା [ ] 6
କାଲ ଆଗତେ ଵିଜାଯତ ଏଵମେଵ ସଂଵଁଥ୍ସରମାପ୍ତ୍ଵା କାଲ ଆଗତେ-ଽଗ୍ନି-ଞ୍ଚିନୁତେ ନା-ଽଽର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛତ୍ଯେଷା ଵା ଅଗ୍ନେଃ ପ୍ରିଯା ତନୂର୍ଯ-ଦ୍ଵୈଶ୍ଵାନରଃ ପ୍ରିଯାମେଵାସ୍ଯ ତନୁଵମଵ ରୁନ୍ଧେ ତ୍ରୀଣ୍ଯେତାନି ହଵୀଗ୍ଂଷି ଭଵନ୍ତି ତ୍ରଯ ଇମେ ଲୋକା ଏଷାଂ-ଲୋଁକାନାଗ୍ଂ ରୋହାଯ ॥ 7 ॥
(ଯଦ୍ରିଯଂ-ଵାଁଯୁ - ର୍ଯଚ୍ଛ୍ମଶ୍ରୁଣସ୍ତ-ଦ୍- ଵାଯୋ - ର୍ନିର୍ଵପତି ଦେଵତା - ସ୍ତସ୍ମା - ଦାପ୍ତ୍ଵା - ଷ୍ଟାତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ ) (ଅ. 1)
ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରଜା-ସ୍ସୃଷ୍ଟ୍ଵା ପ୍ରେଣା-ଽନୁ ପ୍ରାଵିଶ-ତ୍ତାଭ୍ଯଃ ପୁନ-ସ୍ସମ୍ଭଵିତୁ-ନ୍ନାଶକ୍ନୋ-ଥ୍ସୋ-ଽବ୍ରଵୀଦୃଦ୍ଧ୍ନଵଦି-ଥ୍ସ ଯୋ ମେତଃ ପୁନଃ ସଞ୍ଚିନଵଦିତି ତ-ନ୍ଦେଵା-ସ୍ସମଚିନ୍ଵ-ନ୍ତତୋ ଵୈ ତ ଆର୍ଧ୍ନୁଵନ୍ ଯ-ଥ୍ସମଚିନ୍ଵ-ନ୍ତଚ୍ଚିତ୍ଯସ୍ଯ ଚିତ୍ଯତ୍ଵଂ-ଯଁ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାନଗ୍ନି-ଞ୍ଚିନୁତ ଋଦ୍ଧ୍ନୋତ୍ଯେଵ କସ୍ମୈ କମଗ୍ନିଶ୍ଚୀଯତ ଇତ୍ଯାହୁରଗ୍ନିଵା- [ଇତ୍ଯାହୁରଗ୍ନିଵାନ୍, ଅସାନୀତି ଵା] 8
-ନସାନୀତି ଵା ଅଗ୍ନିଶ୍ଚୀଯତେ ଽଗ୍ନିଵାନେଵ ଭଵତି କସ୍ମୈ କମଗ୍ନିଶ୍ଚୀଯତ ଇତ୍ଯାହୁର୍ଦେଵା ମା ଵେଦନ୍ନିତି ଵା ଅଗ୍ନିଶ୍ଚୀଯତେ ଵିଦୁରେନ-ନ୍ଦେଵାଃ କସ୍ମୈ କମଗ୍ନିଶ୍ଚୀଯତ ଇତ୍ଯାହୁର୍ଗୃହ୍ଯସାନୀତି ଵା ଅଗ୍ନିଶ୍ଚୀଯତେ ଗୃହ୍ଯେଵ ଭଵତି କସ୍ମୈ କମଗ୍ନିଶ୍ଚୀଯତ ଇତ୍ଯାହୁଃ ପଶୁମାନସାନୀତି ଵା ଅଗ୍ନି- [ଵା ଅଗ୍ନିଃ, ଚୀଯତେ ପଶୁମାନେଵ] 9
-ଶ୍ଚୀଯତେ ପଶୁମାନେଵ ଭଵତି କସ୍ମୈ କମଗ୍ନିଶ୍ଚୀଯତ ଇତ୍ଯାହୁ-ସ୍ସପ୍ତ ମା ପୁରୁଷା ଉପ ଜୀଵାନିତି ଵା ଅଗ୍ନିଶ୍ଚୀଯତେ ତ୍ରଯଃ ପ୍ରାଞ୍ଚସ୍ତ୍ରଯଃ ପ୍ରତ୍ଯଞ୍ଚ ଆତ୍ମା ସପ୍ତମ ଏତାଵନ୍ତ ଏଵୈନମମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକ ଉପ ଜୀଵନ୍ତି ପ୍ରଜାପତିରଗ୍ନିମଚିକୀଷତ ତ-ମ୍ପୃଥିଵ୍ଯବ୍ରଵୀନ୍ନ ମଯ୍ଯଗ୍ନି-ଞ୍ଚେଷ୍ଯସେ-ଽତି ମା ଧକ୍ଷ୍ଯତି ସା ତ୍ଵା-ଽତିଦହ୍ଯମାନା ଵି ଧଵିଷ୍ଯେ [ଵି ଧଵିଷ୍ଯେ, ସ ପାପୀଯା-] 10
ସ ପାପୀଯା-ନ୍ଭଵିଷ୍ଯସୀତି ସୋ-ଽବ୍ରଵୀ-ତ୍ତଥା ଵା ଅହ-ଙ୍କରିଷ୍ଯାମି ଯଥା ତ୍ଵା ନାତିଧକ୍ଷ୍ଯତୀତି ସ ଇମାମଭ୍ଯମୃଶ-ତ୍ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦେତୀମାମେଵେଷ୍ଟକା-ଙ୍କୃତ୍ଵୋପା-ଧତ୍ତା-ନତିଦାହାଯ ଯ-ତ୍ପ୍ରତ୍ଯଗ୍ନି-ଞ୍ଚିନ୍ଵୀତ ତଦଭି ମୃଶେ-ତ୍ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦେ- [-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ, ଇତୀମାମେଵେଷ୍ଟକା] 11
-ତୀମାମେଵେଷ୍ଟକା-ଙ୍କୃତ୍ଵୋପ ଧତ୍ତେ-ଽନତିଦାହାଯ ପ୍ରଜାପତିରକାମଯତ ପ୍ରଜାଯେଯେତି ସ ଏତମୁଖ୍ଯମପଶ୍ଯ-ତ୍ତଗ୍ଂ ସଂଵଁଥ୍ସରମବିଭସ୍ତତୋ ଵୈ ସ ପ୍ରାଜାଯତ ତସ୍ମା-ଥ୍ସଂଵଁଥ୍ସର-ମ୍ଭାର୍ଯଃ ପ୍ରୈଵ ଜାଯତେ ତଂ-ଵଁସଵୋ-ଽବ୍ରୁଵ-ନ୍ପ୍ର ତ୍ଵମଜନିଷ୍ଠା ଵଯ-ମ୍ପ୍ରଜାଯାମହା ଇତି ତଂ-ଵଁସୁଭ୍ଯଃ ପ୍ରାଯଚ୍ଛ-ତ୍ତ-ନ୍ତ୍ରୀଣ୍ଯହାନ୍ଯବିଭରୁ-ସ୍ତେନ [-ସ୍ତେନ, ତ୍ରୀଣି] 12
ତ୍ରୀଣି ଚ ଶତାନ୍ଯସୃଜନ୍ତ ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶତ-ଞ୍ଚ ତସ୍ମା-ତ୍ତ୍ର୍ଯହ-ମ୍ଭାର୍ଯଃ ପ୍ରୈଵ ଜାଯତେ ତା-ନ୍ରୁଦ୍ରା ଅବ୍ରୁଵ-ନ୍ପ୍ର ଯୂଯମଜନିଢ୍ଵଂ-ଵଁଯ-ମ୍ପ୍ରଜାଯାମହା ଇତି ତଗ୍ଂ ରୁଦ୍ରେଭ୍ଯଃ ପ୍ରାଯଚ୍ଛ-ନ୍ତଗ୍ଂ ଷଡହାନ୍ଯବିଭରୁସ୍ତେନ ତ୍ରୀଣି ଚ ଶତାନ୍ଯସୃଜନ୍ତ ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶତ-ଞ୍ଚ ତସ୍ମା-ଥ୍ଷଡହ-ମ୍ଭାର୍ଯଃ ପ୍ରୈଵ ଜାଯତେ ତାନାଦିତ୍ଯା ଅବ୍ରୁଵ-ନ୍ପ୍ର ଯୂଯମଜନିଢ୍ଵଂ-ଵଁଯ- [-ଁଵଯମ୍, ପ୍ର ଜାଯାମହା] 13
-ମ୍ପ୍ର ଜାଯାମହା ଇତି ତମାଦିତ୍ଯେଭ୍ଯଃ ପ୍ରାଯଚ୍ଛ-ନ୍ତ-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶାହାନ୍ଯବିଭରୁସ୍ତେନ ତ୍ରୀଣି ଚ ଶତାନ୍ଯସୃଜନ୍ତ ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶତ-ଞ୍ଚ ତସ୍ମା-ଦ୍ଦ୍ଵାଦଶାହ-ମ୍ଭାର୍ଯଃ ପ୍ରୈଵ ଜାଯତେ ତେନ ଵୈ ତେ ସହସ୍ରମସୃଜନ୍ତୋଖାଗ୍ଂ ସହସ୍ରତମୀଂ-ଯଁ ଏଵମୁଖ୍ଯଗ୍ଂ ସାହସ୍ରଂ-ଵେଁଦ ପ୍ର ସହସ୍ର-ମ୍ପଶୂନାପ୍ନୋତି ॥ 14 ॥
(ଅଗ୍ନିଵାନ୍ - ପଶୁମାନସାନୀତି ଵା ଅଗ୍ନି - ର୍ଧଵିଷ୍ଯେ - ମୃଶେ-ତ୍ପ୍ରଜାପତିସ୍ତ୍ଵା ସାଦଯତୁ ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ ଧ୍ରୁଵା ସୀଦ - ତେନ - ତାନାଦିତ୍ଯା ଅବ୍ରୁଵ-ନ୍ପ୍ର ଯୂଯମଜନିଢ୍ଵଂ-ଵଁଯଂ - ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 2)
ଯଜୁଷା ଵା ଏଷା କ୍ରିଯତେ ଯଜୁଷା ପଚ୍ଯତେ ଯଜୁଷା ଵି ମୁଚ୍ଯତେ ଯଦୁଖା ସା ଵା ଏଷୈତର୍ହି ଯାତଯାମ୍ନୀ ସା ନ ପୁନଃ ପ୍ରଯୁଜ୍ଯେତ୍ଯାହୁରଗ୍ନେ ଯୁକ୍ଷ୍ଵା ହି ଯେ ତଵ ଯୁକ୍ଷ୍ଵା ହି ଦେଵହୂତମାଗ୍ଂ ଇତ୍ଯୁଖାଯା-ଞ୍ଜୁହୋତି ତେନୈଵୈନା-ମ୍ପୁନଃ ପ୍ରଯୁଙ୍କ୍ତେ ତେନାଯାତଯାମ୍ନୀ ଯୋ ଵା ଅଗ୍ନିଂ-ଯୋଁଗ ଆଗତେ ଯୁନକ୍ତି ଯୁଙ୍କ୍ତେ ଯୁଞ୍ଜାନେଷ୍ଵଗ୍ନେ [ଯୁଞ୍ଜାନେଷ୍ଵଗ୍ନେ, ଯୁକ୍ଷ୍ଵା ହି] 15
ଯୁକ୍ଷ୍ଵା ହି ଯେ ତଵ ଯୁକ୍ଷ୍ଵା ହି ଦେଵହୂତମାଗ୍ଂ ଇତ୍ଯାହୈଷ ଵା ଅଗ୍ନେର୍ଯୋଗସ୍ତେନୈଵୈନଂ-ଯୁଁନକ୍ତି ଯୁଙ୍କ୍ତେ ଯୁଞ୍ଜାନେଷୁ ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନୋ ଵଦନ୍ତି ନ୍ଯଙ୍ଙଗ୍ନିଶ୍ଚେତଵ୍ଯା(3) ଉତ୍ତାନା(3) ଇତି ଵଯସାଂ-ଵାଁ ଏଷ ପ୍ରତିମଯା ଚୀଯତେ ଯଦଗ୍ନିର୍ଯନ୍ନ୍ଯଞ୍ଚ-ଞ୍ଚିନୁଯା-ତ୍ପୃଷ୍ଟିତ ଏନମାହୁତଯ ଋଚ୍ଛେଯୁର୍ଯଦୁତ୍ତାନ-ନ୍ନ ପତିତୁଗ୍ଂ ଶକ୍ନୁଯାଦସୁଵର୍ଗ୍ଯୋ-ଽସ୍ଯ ସ୍ଯା-ତ୍ପ୍ରାଚୀନ-ମୁତ୍ତାନ- [-ମୁତ୍ତାନମ୍, ପୁରୁଷଶୀର୍ଷମୁପ ଦଧାତି] 16
-ମ୍ପୁରୁଷଶୀର୍ଷମୁପ ଦଧାତି ମୁଖତ ଏଵୈନମାହୁତଯ ଋଚ୍ଛନ୍ତି ନୋତ୍ତାନ-ଞ୍ଚିନୁତେ ସୁଵର୍ଗ୍ଯୋ-ଽସ୍ଯ ଭଵତି ସୌର୍ଯା ଜୁହୋତି ଚକ୍ଷୁରେଵାସ୍ମି-ନ୍ପ୍ରତି ଦଧାତି ଦ୍ଵିର୍ଜୁହୋତି ଦ୍ଵେ ହି ଚକ୍ଷୁଷୀ ସମାନ୍ଯା ଜୁହୋତି ସମାନଗ୍ଂ ହି ଚକ୍ଷୁ-ସ୍ସମୃଦ୍ଧ୍ଯୈ ଦେଵାସୁରା-ସ୍ସଂଯଁତ୍ତା ଆସ-ନ୍ତେ ଵାମଂ-ଵଁସୁ ସ-ନ୍ନ୍ଯଦଧତ ତଦ୍ଦେଵା ଵାମଭୃତା-ଽଵୃଞ୍ଜତ ତଦ୍ଵାମଭୃତୋ ଵାମଭୃତ୍ତ୍ଵଂ-ଯଁଦ୍ଵାମଭୃତ ମୁପଦଧାତି ଵାମମେଵ ତଯା ଵସୁ ଯଜମାନୋ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯସ୍ଯ ଵୃଙ୍କ୍ତେ ହିରଣ୍ଯମୂର୍ଧ୍ନୀ ଭଵତି ଜ୍ଯୋତିର୍ଵୈ ହିରଣ୍ଯ-ଞ୍ଜ୍ଯୋତିର୍ଵାମ-ଞ୍ଜ୍ଯୋତିଷୈଵାସ୍ଯ ଜ୍ଯୋତିର୍ଵାମଂ-ଵୃଁଙ୍କ୍ତେ ଦ୍ଵିଯଜୁର୍ଭଵତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ॥ 17 ॥
(ଯୁଞ୍ଜାନେଷ୍ଵଗ୍ନେ-ପ୍ରାଚୀନମୁତ୍ତାନଂ - ଁଵାମଭୃତଂ - ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 3)
ଆପୋ ଵରୁଣସ୍ଯ ପତ୍ନଯ ଆସ-ନ୍ତା ଅଗ୍ନିରଭ୍ଯଦ୍ଧ୍ଯାଯ-ତ୍ତା-ସ୍ସମଭଵ-ତ୍ତସ୍ଯ ରେତଃ ପରା-ଽପତ-ତ୍ତଦିଯମଭଵଦ୍ଯ-ଦ୍ଦ୍ଵିତୀଯ-ମ୍ପରା-ଽପତ-ତ୍ତଦସାଵଭଵଦିଯଂ-ଵୈଁ ଵିରାଡସୌ ସ୍ଵରାଡ୍ ଯ-ଦ୍ଵିରାଜାଵୁପଦଧାତୀମେ ଏଵୋପ ଧତ୍ତେ ଯଦ୍ଵା ଅସୌ ରେତଃ ସିଞ୍ଚତି ତଦସ୍ଯା-ମ୍ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି ତ-ତ୍ପ୍ର ଜାଯତେ ତା ଓଷଧଯୋ [ଓଷଧଯଃ, ଵୀରୁଧୋ] 18
ଵୀରୁଧୋ ଭଵନ୍ତି ତା ଅଗ୍ନିରତ୍ତି ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ପ୍ରୈଵ ଜାଯତେ-ଽନ୍ନାଦୋ ଭଵତି ଯୋ ରେତସ୍ଵୀ ସ୍ଯା-ତ୍ପ୍ରଥମାଯା-ନ୍ତସ୍ଯ ଚିତ୍ଯାମୁଭେ ଉପ ଦଦ୍ଧ୍ଯାଦିମେ ଏଵାସ୍ମୈ ସମୀଚୀ ରେତଃ ସିଞ୍ଚତୋ ଯ-ସ୍ସିକ୍ତରେତା-ସ୍ସ୍ଯା-ତ୍ପ୍ରଥମାଯା-ନ୍ତସ୍ଯ ଚିତ୍ଯାମନ୍ଯାମୁପ ଦଦ୍ଧ୍ଯାଦୁତ୍ତମାଯାମନ୍ଯାଗ୍ଂ ରେତ ଏଵାସ୍ଯ ସିକ୍ତମାଭ୍ଯାମୁଭଯତଃ ପରି ଗୃହ୍ଣାତି ସଂଵଁଥ୍ସର-ନ୍ନ କ- [ସଂଵଁଥ୍ସର-ନ୍ନ କମ୍, ଚନ ପ୍ରତ୍ଯଵରୋହେନ୍ନ] 19
-ଞ୍ଚନ ପ୍ରତ୍ଯଵରୋହେନ୍ନ ହୀମେ କଞ୍ଚନ ପ୍ରତ୍ଯଵରୋହତସ୍ତଦେନଯୋର୍ଵ୍ରତଂ-ଯୋଁ ଵା ଅପ ଶୀର୍ଷାଣମଗ୍ନି-ଞ୍ଚିନୁତେ-ଽପଶୀର୍ଷା-ଽମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକେ ଭଵତି ଯ-ସ୍ସଶୀର୍ଷାଣ-ଞ୍ଚିନୁତେ ସଶୀର୍ଷା ଽମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକେ ଭଵତି ଚିତ୍ତି-ଞ୍ଜୁହୋମି ମନସା ଘୃତେନ ଯଥା ଦେଵା ଇହା-ଽଽଗମନ୍ ଵୀତିହୋତ୍ରା ଋତାଵୃଧଃ ସମୁଦ୍ରସ୍ଯ ଵଯୁନସ୍ଯ ପତ୍ମନ୍ ଜୁହୋମି ଵିଶ୍ଵକର୍ମଣେ ଵିଶ୍ଵା-ଽହା-ଽମର୍ତ୍ଯଗ୍ଂ ହଵିରିତି ସ୍ଵଯମାତୃଣ୍ଣାମୁପଧାଯ ଜୁହୋ- [ଜୁହୋତି, ଏତଦ୍ଵା] 20
-ତ୍ଯେତଦ୍ଵା ଅଗ୍ନେ-ଶ୍ଶିର-ସ୍ସଶୀର୍ଷାଣମେଵାଗ୍ନି-ଞ୍ଚିନୁତେ ସଶୀର୍ଷା-ଽମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକେ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ସୁଵର୍ଗାଯ ଵା ଏଷ ଲୋକାଯ ଚୀଯତେ ଯଦଗ୍ନିସ୍ତସ୍ଯ ଯଦଯଥାପୂର୍ଵ-ଙ୍କ୍ରିଯତେ ଽସୁଵର୍ଗ୍ଯମସ୍ଯ ତ-ଥ୍ସୁଵର୍ଗ୍ଯୋ ଽଗ୍ନିଶ୍ଚିତିମୁପଧାଯାଭି ମୃଶେଚ୍ଚିତ୍ତିମଚିତ୍ତି-ଞ୍ଚିନଵଦ୍ଵି ଵିଦ୍ଵା-ନ୍ପୃଷ୍ଠେଵ ଵୀତା ଵୃଜିନା ଚ ମର୍ତା-ନ୍ରାଯେ ଚ ନ-ସ୍ସ୍ଵପତ୍ଯାଯ ଦେଵ ଦିତି-ଞ୍ଚ ରାସ୍ଵା-ଦିତିମୁରୁଷ୍ଯେତି ଯଥାପୂର୍ଵମେଵୈନାମୁପ ଧତ୍ତେ ପ୍ରାଞ୍ଚମେନ-ଞ୍ଚିନୁତେ ସୁଵର୍ଗ୍ଯୋ-ଽସ୍ଯ ଭଵତି ॥ 21 ॥
(ଓଷଧଯଃ - କଂ - ଜୁହୋତି - ସ୍ଵପତ୍ଯାଯା - ଷ୍ଟାଦଶ ଚ) (ଅ. 4)
ଵିଶ୍ଵକର୍ମା ଦିଶା-ମ୍ପତି-ସ୍ସ ନଃ ପଶୂ-ନ୍ପାତୁ ସୋ-ଽସ୍ମା-ନ୍ପାତୁ ତସ୍ମୈ ନମଃ ପ୍ରଜାପତୀ ରୁଦ୍ରୋ ଵରୁଣୋ ଽଗ୍ନିର୍ଦିଶା-ମ୍ପତି-ସ୍ସ ନଃ ପଶୂ-ନ୍ପାତୁ ସୋ-ଽସ୍ମା-ନ୍ପାତୁ ତସ୍ମୈ ନମ ଏତା ଵୈ ଦେଵତା ଏତେଷା-ମ୍ପଶୂନା-ମଧିପତଯ-ସ୍ତାଭ୍ଯୋ ଵା ଏଷ ଆ ଵୃଶ୍ଚ୍ଯତେ ଯଃ ପଶୁଶୀର୍ଷାଣ୍ଯୁପ ଦଧାତି ହିରଣ୍ଯେଷ୍ଟକା ଉପ ଦଧାତ୍ଯେତାଭ୍ଯ ଏଵ ଦେଵତାଭ୍ଯୋ ନମସ୍କରୋତି ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନୋ [ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନଃ, ଵଦନ୍ତ୍ଯଗ୍ନୌ ଗ୍ରାମ୍ଯା-] 22
ଵଦନ୍ତ୍ଯଗ୍ନୌ ଗ୍ରାମ୍ଯା-ନ୍ପଶୂ-ନ୍ପ୍ର ଦଧାତି ଶୁଚା-ଽଽରଣ୍ଯାନର୍ପଯତି କି-ନ୍ତତ ଉଚ୍ଛିଗ୍ଂଷତୀତି ଯଦ୍ଧିରଣ୍ଯେଷ୍ଟକା ଉପଦଧାତ୍ଯମୃତଂ-ଵୈଁ ହିରଣ୍ଯମମୃତେନୈଵ ଗ୍ରାମ୍ଯେଭ୍ଯଃ ପଶୁଭ୍ଯୋ ଭେଷଜ-ଙ୍କରୋତି ନୈନାନ୍ ହିନସ୍ତି ପ୍ରାଣୋ ଵୈ ପ୍ରଥମା ସ୍ଵଯମାତୃଣ୍ଣା ଵ୍ଯାନୋ ଦ୍ଵିତୀଯା-ଽପାନସ୍ତୃତୀଯା-ଽନୁ ପ୍ରା-ଽଣ୍ଯା-ତ୍ପ୍ରଥମାଗ୍ ସ୍ଵଯମାତୃଣ୍ଣାମୁପଧାଯ ପ୍ରାଣେନୈଵ ପ୍ରାଣଗ୍ଂ ସମର୍ଧଯତି ଵ୍ଯନ୍ଯା- [ସମର୍ଧଯତି ଵ୍ଯନ୍ଯାତ୍, ଦ୍ଵିତୀଯାମୁପଧାଯ] 23
-ଦ୍ଦ୍ଵିତୀଯାମୁପଧାଯ ଵ୍ଯାନେନୈଵ ଵ୍ଯାନଗ୍ଂ ସମର୍ଧଯତ୍ଯପାନ୍ ଯାତ୍ତୃତୀଯାମୁପଧାଯା-ପାନେନୈଵାପାନଗ୍ଂ ସମର୍ଧଯତ୍ଯଥୋ ପ୍ରାଣୈରେଵୈନଗ୍ଂ ସମିନ୍ଧେ ଭୂର୍ଭୁଵ-ସ୍ସୁଵରିତି ସ୍ଵଯମାତୃଣ୍ଣା ଉପ ଦଧାତୀମେ ଵୈ ଲୋକା-ସ୍ସ୍ଵଯମାତୃଣ୍ଣା ଏତାଭିଃ ଖଲୁଵୈ ଵ୍ଯାହୃତୀଭିଃ ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରା-ଽଜାଯତ ଯଦେତାଭିର୍ଵ୍ଯାହୃତୀଭି-ସ୍ସ୍ଵଯମାତୃଣ୍ଣା ଉପଦଧାତୀମାନେଵ ଲୋକାନୁପଧାଯୈଷୁ [ ] 24
ଲୋକେଷ୍ଵଧି ପ୍ରଜାଯତେ ପ୍ରାଣାଯ ଵ୍ଯାନାଯାପାନାଯ ଵାଚେ ତ୍ଵା ଚକ୍ଷୁଷେ ତ୍ଵା ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦାଗ୍ନିନା ଵୈ ଦେଵା-ସ୍ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକମଜିଗାଗ୍ଂସ-ନ୍ତେନ ପତିତୁ-ନ୍ନାଶକ୍ନୁଵ-ନ୍ତ ଏତାଶ୍ଚତସ୍ର-ସ୍ସ୍ଵଯମାତୃଣ୍ଣା ଅପଶ୍ଯ-ନ୍ତା ଦିକ୍ଷୂପାଦଧତ ତେନ ସର୍ଵତଶ୍ଚକ୍ଷୁଷା ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକମାଯନ୍ ଯଚ୍ଚତସ୍ର-ସ୍ସ୍ଵଯମାତୃଣ୍ଣା ଦିକ୍ଷୂପଦଧାତି ସର୍ଵତଶ୍ଚକ୍ଷୁଷୈଵ ତଦଗ୍ନିନା ଯଜମାନ-ସ୍ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକମେତି ॥ 25 ॥
(ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନୋ - ଵ୍ଯନ୍ଯା - ଦେଷୁ - ଯଜମାନ - ସ୍ତ୍ରୀଣି ଚ) (ଅ. 5)
ଅଗ୍ନ ଆ ଯାହି ଵୀତଯ ଇତ୍ଯାହା-ହ୍ଵତୈଵୈନ-ମଗ୍ନି-ନ୍ଦୂତଂ-ଵୃଁଣୀମହ ଇତ୍ଯାହ ହୂତ୍ଵୈଵୈନଂ-ଵୃଁଣୀତେ ଽଗ୍ନିନା-ଽଗ୍ନି-ସ୍ସମିଦ୍ଧ୍ଯତ ଇତ୍ଯାହ ସମିନ୍ଧ ଏଵୈନମଗ୍ନିର୍ଵୃତ୍ରାଣି ଜଙ୍ଘନଦିତ୍ଯାହ ସମିଦ୍ଧ ଏଵାସ୍ମିନ୍ନିନ୍ଦ୍ରିଯ-ନ୍ଦଧାତ୍ଯଗ୍ନେ-ସ୍ସ୍ତୋମ-ମ୍ମନାମହ ଇତ୍ଯାହ ମନୁତ ଏଵୈନମେତାନି ଵା ଅହ୍ନାଗ୍ଂ ରୂପା- [ରୂପାଣି, ଅନ୍ଵହମେଵୈନ-] 26
-ଣ୍ଯନ୍ଵହମେଵୈନ-ଞ୍ଚିନୁତେ ଽଵାହ୍ନାଗ୍ଂ ରୂପାଣି ରୁନ୍ଧେ ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନୋ ଵଦନ୍ତି କସ୍ମା-ଥ୍ସତ୍ଯାଦ୍ଯାତଯାମ୍ନୀରନ୍ଯା ଇଷ୍ଟକା ଅଯାତଯାମ୍ନୀ ଲୋକ-ମ୍ପୃଣେତ୍ଯୈନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ହି ବାର୍ହସ୍ପତ୍ଯେତି ବ୍ରୂଯାଦିନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନୀ ଚ ହି ଦେଵାନା-ମ୍ବୃହସ୍ପତିଶ୍ଚା-ଯାତଯାମାନୋ ଽନୁଚରଵତୀ ଭଵତ୍ଯଜାମିତ୍ଵାଯା -ନୁଷ୍ଟୁଭା-ଽନୁ ଚରତ୍ଯାତ୍ମା ଵୈ ଲୋକ-ମ୍ପୃଣା ପ୍ରାଣୋ ଽନୁଷ୍ଟୁ-ପ୍ତସ୍ମା-ତ୍ପ୍ରାଣ-ସ୍ସର୍ଵାଣ୍ଯଙ୍ଗାନ୍ଯନୁ ଚରତି ତା ଅସ୍ଯ ସୂଦଦୋହସ [ସୂଦଦୋହସଃ, ଇତ୍ଯାହ] 27
ଇତ୍ଯାହ ତସ୍ମା-ତ୍ପରୁଷିପରୁଷି ରସ-ସ୍ସୋମଗ୍ଗ୍ ଶ୍ରୀଣନ୍ତି ପୃଶ୍ଞଯ ଇତ୍ଯାହାନ୍ନଂ-ଵୈଁ ପୃଶ୍ଞ୍ଯନ୍ନମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ-ଽର୍କୋ ଵା ଅଗ୍ନିରର୍କୋ-ଽନ୍ନମନ୍ନମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ଜନ୍ମ-ନ୍ଦେଵାନାଂ-ଵିଁଶସ୍ତ୍ରିଷ୍ଵା ରୋଚନେ ଦିଵ ଇତ୍ଯାହେମାନେଵାସ୍ମୈ ଲୋକାନ୍ ଜ୍ଯୋତିଷ୍ମତଃ କରୋତି ଯୋ ଵା ଇଷ୍ଟକାନା-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠାଂ-ଵେଁଦ ପ୍ରତ୍ଯେଵ ତିଷ୍ଠତି ତଯା ଦେଵତଯା-ଽଙ୍ଗିରସ୍ଵ-ଦ୍ଧ୍ରୁଵା ସୀଦେତ୍ଯାହୈଷା ଵା ଇଷ୍ଟକାନା-ମ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠା ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ପ୍ରତ୍ଯେଵତିଷ୍ଠତି ॥ 28 ॥
(ରୂପାଣି - ସୂଦଦୋହସ - ସ୍ତଯା - ଷୋଡଶ ଚ) (ଅ. 6)
ସୁଵର୍ଗାଯ ଵା ଏଷ ଲୋକାଯ ଚୀଯତେ ଯଦଗ୍ନିର୍ଵଜ୍ର ଏକାଦଶିନୀ ଯଦଗ୍ନାଵେକାଦଶିନୀ-ମ୍ମିନୁଯା-ଦ୍ଵଜ୍ରେଣୈନଗ୍ଂ ସୁଵର୍ଗାଲ୍ଲୋକାଦନ୍ତର୍ଦଦ୍ଧ୍ଯାଦ୍ଯନ୍ନ ମିନୁଯା-ଥ୍ସ୍ଵରୁଭିଃ ପଶୂନ୍ ଵ୍ଯର୍ଧଯେଦେକଯୂପ-ମ୍ମିନୋତି ନୈନଂ-ଵଁଜ୍ରେଣ ସୁଵର୍ଗାଲ୍ଲୋକାଦନ୍ତର୍ଦଧାତି ନ ସ୍ଵରୁଭିଃ ପଶୂନ୍ ଵ୍ଯର୍ଧଯତି ଵି ଵା ଏଷ ଇନ୍ଦ୍ରିଯେଣ ଵୀର୍ଯେଣର୍ଧ୍ଯତେ ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ଞ୍ଚିନ୍ଵ-ନ୍ନଧିକ୍ରାମତ୍ଯୈନ୍ଦ୍ରିଯ- [-ନ୍ନଧିକ୍ରାମତ୍ଯୈନ୍ଦ୍ରିଯା, ଋଚା ଽଽକ୍ରମଣ-] 29
-ର୍ଚା ଽଽକ୍ରମଣ-ମ୍ପ୍ରତୀଷ୍ଟକାମୁପ ଦଦ୍ଧ୍ଯାନ୍ନେନ୍ଦ୍ରିଯେଣ ଵୀର୍ଯେଣ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧ୍ଯତେ ରୁଦ୍ରୋ ଵା ଏଷ ଯଦଗ୍ନିସ୍ତସ୍ଯ ତିସ୍ର-ଶ୍ଶରଵ୍ଯାଃ ପ୍ରତୀଚୀ ତିରଶ୍ଚ୍ଯନୂଚୀ ତାଭ୍ଯୋ ଵା ଏଷ ଆ ଵୃଶ୍ଚ୍ଯତେ ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ଞ୍ଚିନୁତେ ଽଗ୍ନି-ଞ୍ଚିତ୍ଵା ତିସୃଧନ୍ଵମଯାଚିତ-ମ୍ବ୍ରାହ୍ମଣାଯ ଦଦ୍ଯା-ତ୍ତାଭ୍ଯ ଏଵ ନମସ୍କରୋତ୍ଯଥୋ ତାଭ୍ଯ ଏଵା-ଽଽତ୍ମାନ-ନ୍ନିଷ୍କ୍ରୀଣୀତେ ଯତ୍ତେ ରୁଦ୍ର ପୁରୋ [ରୁଦ୍ର ପୁରଃ, ଧନୁସ୍ତ-ଦ୍ଵାତୋ] 30
ଧନୁସ୍ତ-ଦ୍ଵାତୋ ଅନୁ ଵାତୁ ତେ ତସ୍ମୈ ତେ ରୁଦ୍ର ସଂଵଁଥ୍ସରେଣ ନମସ୍କରୋମି ଯତ୍ତେ ରୁଦ୍ର ଦକ୍ଷିଣା ଧନୁସ୍ତ-ଦ୍ଵାତୋ ଅନୁ ଵାତୁ ତେ ତସ୍ମୈ ତେ ରୁଦ୍ର ପରିଵଥ୍ସରେଣ ନମସ୍କରୋମି ଯତ୍ତେ ରୁଦ୍ର ପଶ୍ଚାଦ୍ଧନୁସ୍ତ-ଦ୍ଵାତୋ ଅନୁ ଵାତୁ ତେ ତସ୍ମୈ ତେ ରୁଦ୍ରେଦାଵଥ୍ସରେଣ ନମସ୍କରୋମି ଯତ୍ତେ ରୁଦ୍ରୋତ୍ତରା-ଦ୍ଧନୁସ୍ତ- [ଦ୍ଧନୁସ୍ତତ୍, ଵାତୋ] 31
-ଦ୍ଵାତୋ ଅନୁ ଵାତୁ ତେ ତସ୍ମୈ ତେ ରୁଦ୍ରେଦୁଵଥ୍ସରେଣ ନମସ୍କରୋମି ଯତ୍ତେ ରୁଦ୍ରୋପରି ଧନୁସ୍ତ-ଦ୍ଵାତୋ ଅନୁ ଵାତୁ ତେ ତସ୍ମୈ ତେ ରୁଦ୍ର ଵଥ୍ସରେଣ ନମସ୍କରୋମି ରୁଦ୍ରୋ ଵା ଏଷ ଯଦଗ୍ନି-ସ୍ସ ଯଥା ଵ୍ଯାଘ୍ରଃ କ୍ରୁଦ୍ଧ-ସ୍ତିଷ୍ଠତ୍ଯେଵଂ-ଵାଁ ଏଷ ଏତର୍ହି ସଞ୍ଚିତମେତୈରୁପ ତିଷ୍ଠତେ ନମସ୍କାରୈ-ରେଵୈନଗ୍ଂ ଶମଯତି ଯେ-ଽଗ୍ନଯଃ - [ଯେ-ଽଗ୍ନଯଃ, ପୁରୀଷ୍ଯାଃ] 32
ପୁରୀଷ୍ଯାଃ ପ୍ରଵିଷ୍ଟାଃ ପୃଥିଵୀମନୁ । ତେଷା-ନ୍ତ୍ଵମସ୍ଯୁତ୍ତମଃ ପ୍ରଣୋ ଜୀଵାତଵେ ସୁଵ ॥ ଆପ-ନ୍ତ୍ଵା-ଽଗ୍ନେ ମନସା ଽଽପ-ନ୍ତ୍ଵା-ଽଗ୍ନେ ତପସା ଽଽପ-ନ୍ତ୍ଵା-ଽଗ୍ନେ ଦୀକ୍ଷଯା ଽଽପ-ନ୍ତ୍ଵା-ଽଗ୍ନ ଉପସଦ୍ଭିରାପ-ନ୍ତ୍ଵା-ଽଗ୍ନେ ସୁତ୍ଯଯା-ଽଽପ-ନ୍ତ୍ଵା-ଽଗ୍ନେ ଦକ୍ଷିଣାଭିରାପ-ନ୍ତ୍ଵା-ଽଗ୍ନେ ଽଵଭୃଥେନାପ-ନ୍ତ୍ଵା-ଽଗ୍ନେ ଵଶଯା ଽଽପ-ନ୍ତ୍ଵା-ଽଗ୍ନେ ସ୍ଵଗାକାରେଣେତ୍ଯାହୈ ଷା ଵା ଅଗ୍ନେରାପ୍ତିସ୍ତଯୈଵୈନମାପ୍ନୋତି ॥ 33 ॥
(ଐନ୍ଦ୍ରିଯା - ପୁର - ଉତ୍ତରାଦ୍ଧନୁସ୍ତ- ଦଗ୍ନଯ - ଆହା - ଷ୍ଟୌ ଚ) (ଅ. 7)
ଗାଯତ୍ରେଣ ପୁରସ୍ତାଦୁପ ତିଷ୍ଠତେ ପ୍ରାଣମେଵାସ୍ମି-ନ୍ଦଧାତି ବୃହ-ଦ୍ରଥନ୍ତରାଭ୍ଯା-ମ୍ପକ୍ଷାଵୋଜ ଏଵାସ୍ମି-ନ୍ଦଧାତ୍ଯୃତୁସ୍ଥାଯଜ୍ଞା-ଯଜ୍ଞିଯେନ ପୁଚ୍ଛମୃତୁଷ୍ଵେଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠତି ପୃଷ୍ଠୈରୁପ ତିଷ୍ଠତେ ତେଜୋ ଵୈ ପୃଷ୍ଠାନି ତେଜ ଏଵାସ୍ମି-ନ୍ଦଧାତି ପ୍ରଜାପତିରଗ୍ନିମସୃଜତ ସୋ-ଽସ୍ମା-ଥ୍ସୃଷ୍ଟଃ ପରାଂଐ-ତ୍ତଂ-ଵାଁରଵନ୍ତୀଯେନା-ଵାରଯତ ତ-ଦ୍ଵାରଵନ୍ତୀଯସ୍ଯ ଵାରଵନ୍ତୀଯତ୍ଵଗ୍ଗ୍ ଶ୍ଯୈତେନ ଶ୍ଯେତୀ ଅକୁରୁତ ତଚ୍ଛ୍ଯୈତସ୍ଯ ଶ୍ଯୈତତ୍ଵଂ- [ଶ୍ଯୈତତ୍ଵମ୍, ଯ-ଦ୍ଵାରଵନ୍ତୀଯେନୋପତିଷ୍ଠତେ] 34
-ଁଯ-ଦ୍ଵାରଵନ୍ତୀଯେନୋପତିଷ୍ଠତେ ଵାରଯତ ଏଵୈନଗ୍ଗ୍ ଶ୍ଯୈତେନ ଶ୍ଯେତୀ କୁରୁତେ ପ୍ରଜାପତେର୍ହୃଦଯେନା-ପିପକ୍ଷ-ମ୍ପ୍ରତ୍ଯୁପ ତିଷ୍ଠତେ ପ୍ରେମାଣମେଵାସ୍ଯ ଗଚ୍ଛତି ପ୍ରାଚ୍ଯା ତ୍ଵା ଦିଶା ସାଦଯାମି ଗାଯତ୍ରେଣ ଛନ୍ଦସା-ଽଗ୍ନିନା ଦେଵତଯା-ଽଗ୍ନେ-ଶ୍ଶୀର୍ଷ୍ଣାଗ୍ନେ-ଶ୍ଶିର ଉପ ଦଧାମି ଦକ୍ଷିଣଯା ତ୍ଵା ଦିଶା ସାଦଯାମି ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭେନ ଛନ୍ଦସେନ୍ଦ୍ରେଣ ଦେଵତଯା-ଽଗ୍ନେଃ ପକ୍ଷେଣାଗ୍ନେଃ ପକ୍ଷମୁପ ଦଧାମି ପ୍ରତୀଚ୍ଯା ତ୍ଵା ଦିଶା ସାଦଯାମି [ଦିଶା ସାଦଯାମି, ଜାଗତେନ] 35
ଜାଗତେନ ଛନ୍ଦସା ସଵିତ୍ରା ଦେଵତଯା-ଽଗ୍ନେଃ ପୁଚ୍ଛେନାଗ୍ନେଃ ପୁଚ୍ଛମୁପ ଦଧାମ୍ଯୁଦୀଚ୍ଯା ତ୍ଵା ଦିଶା ସାଦଯାମ୍ଯାନୁଷ୍ଟୁଭେନ ଛନ୍ଦସା ମିତ୍ରାଵରୁଣାଭ୍ଯାଂ ଏଵତଯା-ଽଗ୍ନେଃ ପକ୍ଷେଣାଗ୍ନେଃ ପକ୍ଷମୁପ ଦଧାମ୍ଯୂର୍ଧ୍ଵଯା ତ୍ଵା ଦିଶା ସାଦଯାମି ପାଙ୍କ୍ତେନ ଛନ୍ଦସା ବୃହସ୍ପତିନା ଦେଵତଯା-ଽଗ୍ନେଃ ପୃଷ୍ଠେନାଗ୍ନେଃ ପୃଷ୍ଠମୁପ ଦଧାମି ଯୋ ଵା ଅପାତ୍ମାନମଗ୍ନି-ଞ୍ଚିନୁତେ-ଽପାତ୍ମା-ଽମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକେ ଭଵତି ଯ-ସ୍ସାତ୍ମାନ-ଞ୍ଚିନୁତେ ସାତ୍ମା-ଽମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକେ ଭଵତ୍ଯାତ୍ମେଷ୍ଟକା ଉପ ଦଧାତ୍ଯେଷ ଵା ଅଗ୍ନେରାତ୍ମା ସାତ୍ମାନମେଵାଗ୍ନି-ଞ୍ଚିନୁତେ ସାତ୍ମା-ଽମୁଷ୍ମିନ୍ ଁଲୋକେ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ॥ 36 ॥
(ଶ୍ଯୈତତ୍ଵଂ - ପ୍ରତୀଚ୍ଯା ତ୍ଵା ଦିଶା ସାଦଯାମି - ଯ-ସ୍ସାତ୍ମାନ-ଞ୍ଚିନୁତେ - ଦ୍ଵାଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 8)
ଅଗ୍ନ ଉଦଧେ ଯା ତ ଇଷୁର୍ଯୁଵା ନାମ ତଯା ନୋ ମୃଡ ତସ୍ଯାସ୍ତେ ନମସ୍ତସ୍ଯାସ୍ତ ଉପ ଜୀଵନ୍ତୋ ଭୂଯାସ୍ମାଗ୍ନେ ଦୁଦ୍ଧ୍ର ଗହ୍ଯ କିଗ୍ଂଶିଲ ଵନ୍ଯ ଯା ତ ଇଷୁର୍ଯୁଵା ନାମ ତଯା ନୋ ମୃଡ ତସ୍ଯାସ୍ତେ ନମସ୍ତସ୍ଯାସ୍ତ ଉପ ଜୀଵନ୍ତୋ ଭୂଯାସ୍ମ ପଞ୍ଚ ଵା ଏତେ-ଽଗ୍ନଯୋ ଯଚ୍ଚିତଯ ଉଦଧିରେଵ ନାମ ପ୍ରଥମୋ ଦୁଦ୍ଧ୍ରୋ [ଦୁଦ୍ଧ୍ରଃ, ଦ୍ଵିତୀଯୋ] 37
ଦ୍ଵିତୀଯୋ ଗହ୍ଯସ୍ତୃତୀଯଃ କିଗ୍ଂଶିଲଶ୍ଚତୁର୍ଥୋ ଵନ୍ଯଃ ପଞ୍ଚମସ୍ତେଭ୍ଯୋ ଯଦାହୁତୀର୍ନ ଜୁହୁଯାଦଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯୁ-ଞ୍ଚ ଯଜମାନ-ଞ୍ଚ ପ୍ର ଦହେଯୁର୍ଯଦେତା ଆହୁତୀର୍ଜୁହୋତି ଭାଗଧେଯେନୈଵୈନାଞ୍ଛମଯତି ନା-ଽଽର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛତ୍ଯଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯୁର୍ନ ଯଜମାନୋ ଵାମ୍ମ ଆସ-ନ୍ନସୋଃ ପ୍ରାଣୋ-ଽକ୍ଷ୍ଯୋଶ୍ଚକ୍ଷୁଃ କର୍ଣଯୋ-ଶ୍ଶ୍ରୋତ୍ର-ମ୍ବାହୁଵୋର୍ବଲ-ମୂରୁଵୋରୋଜୋ-ଽରିଷ୍ଟା ଵିଶ୍ଵାନ୍ଯଙ୍ଗାନି ତନୂ- [ତନୂଃ, ତନୁଵା ମେ] 38
-ସ୍ତନୁଵା ମେ ସହ ନମସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ ମା ମା ହିଗ୍ଂସୀରପ ଵା ଏତସ୍ମା-ତ୍ପ୍ରାଣାଃ କ୍ରାମନ୍ତି ଯୋ-ଽଗ୍ନି-ଞ୍ଚିନ୍ଵନ୍ନଧି କ୍ରାମତି ଵାମ୍ମ ଆସ-ନ୍ନସୋଃ ପ୍ରାଣ ଇତ୍ଯାହ ପ୍ରାଣାନେଵା-ଽଽତ୍ମ-ନ୍ଧତ୍ତେ ଯୋ ରୁଦ୍ରୋ ଅଗ୍ନୌ ଯୋ ଅଫ୍ସୁ ଯ ଓଷଧୀଷୁ ଯୋ ରୁଦ୍ରୋ ଵିଶ୍ଵା ଭୁଵନା-ଽଽଵିଵେଶ ତସ୍ମୈ ରୁଦ୍ରାଯ ନମୋ ଅସ୍ତ୍ଵାହୁତିଭାଗା ଵା ଅନ୍ଯେ ରୁଦ୍ରା ହଵିର୍ଭାଗା [ରୁଦ୍ରା ହଵିର୍ଭାଗାଃ, ଅନ୍ଯେ ଶତରୁଦ୍ରୀଯଗ୍ଂ] 39
ଅନ୍ଯେ ଶତରୁଦ୍ରୀଯଗ୍ଂ ହୁତ୍ଵା ଗାଵୀଧୁକ-ଞ୍ଚରୁମେତେନ ଯଜୁଷା ଚରମାଯାମିଷ୍ଟକାଯା-ନ୍ନି ଦଦ୍ଧ୍ଯା-ଦ୍ଭାଗଧେଯେନୈଵୈନଗ୍ଂ ଶମଯତି ତସ୍ଯ ତ୍ଵୈ ଶତରୁଦ୍ରୀଯଗ୍ଂ ହୁତମିତ୍ଯାହୁର୍ଯସ୍ଯୈତଦଗ୍ନୌ କ୍ରିଯତ ଇତି ଵସଵସ୍ତ୍ଵା ରୁଦ୍ରୈଃ ପୁରସ୍ତା-ତ୍ପାନ୍ତୁ ପିତରସ୍ତ୍ଵା ଯମରାଜାନଃ ପିତୃଭିର୍ଦକ୍ଷିଣତଃ ପାନ୍ତ୍ଵାଦିତ୍ଯାସ୍ତ୍ଵା ଵିଶ୍ଵୈର୍ଦେଵୈଃ ପଶ୍ଚା-ତ୍ପାନ୍ତୁ ଦ୍ଯୁତାନସ୍ତ୍ଵା ମାରୁତୋ ମରୁଦ୍ଭିରୁତ୍ତରତଃ ପାତୁ [ ] 40
ଦେଵାସ୍ତ୍ଵେନ୍ଦ୍ରଜ୍ଯେଷ୍ଠା ଵରୁଣରାଜାନୋ ଽଧସ୍ତାଚ୍ଚୋ-ପରିଷ୍ଟାଚ୍ଚ ପାନ୍ତୁ ନ ଵା ଏତେନ ପୂତୋ ନ ମେଦ୍ଧ୍ଯୋ ନ ପ୍ରୋକ୍ଷିତୋ ଯଦେନମତଃ ପ୍ରାଚୀନ-ମ୍ପ୍ରୋକ୍ଷତି ଯ-ଥ୍ସଞ୍ଚିତମାଜ୍ଯେନ ପ୍ରୋକ୍ଷତି ତେନ ପୂତସ୍ତେନ ମେଦ୍ଧ୍ଯସ୍ତେନ ପ୍ରୋକ୍ଷିତଃ ॥ 41 ॥
(ଦୁଧ୍ର - ସ୍ତନୂ - ର୍ହଵିର୍ଭାଗାଃ - ପାତୁ - ଦ୍ଵାତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 9)
ସମୀଚୀ ନାମାସି ପ୍ରାଚୀ ଦିକ୍ତସ୍ଯାସ୍ତେ ଽଗ୍ନିରଧିପତି ରସିତୋ ରକ୍ଷିତା ଯଶ୍ଚାଧିପତି ର୍ଯଶ୍ଚ ଗୋପ୍ତା ତାଭ୍ଯା-ନ୍ନମସ୍ତୌନୋ ମୃଡଯତା-ନ୍ତେ ଯ-ନ୍ଦ୍ଵିଷ୍ମୋ ଯଶ୍ଚ ନୋ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ତଂ-ଵାଁ-ଞ୍ଜମ୍ଭେ ଦଧାମ୍ଯୋଜସ୍ଵିନୀ ନାମାସି ଦକ୍ଷିଣା ଦି-କ୍ତସ୍ଯାସ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରୋ-ଽଧିପତିଃ ପୃଦାକୁଃ ପ୍ରାଚୀ ନାମାସି ପ୍ରତୀଚୀ ଦି-କ୍ତସ୍ଯାସ୍ତେ [ଦି-କ୍ତସ୍ଯାସ୍ତେ, ସୋମୋ-ଽଧିପତି-] 42
ସୋମୋ-ଽଧିପତି-ସ୍ସ୍ଵଜୋ ଽଵସ୍ଥାଵା ନାମା-ସ୍ଯୁଦୀଚୀ ଦି-କ୍ତସ୍ଯାସ୍ତେ ଵରୁଣୋ-ଽଧିପତି-ସ୍ତିରଶ୍ଚ ରାଜି-ରଧିପତ୍ନୀ ନାମାସି ବୃହତୀ ଦି-କ୍ତସ୍ଯାସ୍ତେ ବୃହସ୍ପତି-ରଧିପତି-ଶ୍ଶ୍ଵିତ୍ରୋ ଵଶିନୀ ନାମାସୀଯ-ନ୍ଦି-କ୍ତସ୍ଯାସ୍ତେ ଯମୋ-ଽଧିପତିଃ କଲ୍ମାଷ ଗ୍ରୀଵୋ ରକ୍ଷିତା ଯଶ୍ଚାଧିପତି ର୍ଯଶ୍ଚ ଗୋପ୍ତା ତାଭ୍ଯା-ନ୍ନମସ୍ତୌ ନୋ ମୃଡଯତା-ନ୍ତେ ଯ-ନ୍ଦ୍ଵିଷ୍ମୋ ଯଶ୍ଚ [ ] 43
ନୋ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ତଂ-ଵାଁ-ଞ୍ଜମ୍ଭେ ଦଧାମ୍ଯେତା ଵୈ ଦେଵତା ଅଗ୍ନି-ଞ୍ଚିତଗ୍ଂ ରକ୍ଷନ୍ତି ତାଭ୍ଯୋ ଯଦାହୁତୀର୍ନ ଜୁହୁଯା-ଦଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯୁ-ଞ୍ଚ ଯଜମାନ-ଞ୍ଚ ଧ୍ଯାଯେଯୁର୍ଯଦେତା ଆହୁତୀର୍ଜୁହୋତି ଭାଗଧେଯେନୈଵୈନା-ଞ୍ଛମଯତି ନା-ଽଽର୍ତି-ମାର୍ଚ୍ଛତ୍ଯଦ୍ଧ୍ଵର୍ଯୁର୍ନ ଯଜମାନୋ ହେତଯୋ ନାମ ସ୍ଥ ତେଷାଂ-ଵଃ ଁପୁରୋ ଗୃହା ଅଗ୍ନିର୍ଵ ଇଷଵ-ସ୍ସଲିଲୋ ନିଲିପା-ନ୍ନାମ [ ] 44
ସ୍ଥ ତେଷାଂ-ଵୋଁ ଦକ୍ଷିଣା ଗୃହାଃ ପିତରୋ ଵ ଇଷଵ-ସ୍ସଗରୋ ଵଜ୍ରିଣୋ ନାମ ସ୍ଥ ତେଷାଂ-ଵଃ ଁପଶ୍ଚା-ଦ୍ଗୃହା-ସ୍ସ୍ଵପ୍ନୋ ଵ ଇଷଵୋ ଗହ୍ଵରୋ ଽଵସ୍ଥାଵାନୋ ନାମ ସ୍ଥ ତେଷାଂ-ଵଁ ଉତ୍ତରା-ଦ୍ଗୃହା ଆପୋ ଵ ଇଷଵ-ସ୍ସମୁଦ୍ରୋ-ଽଧିପତଯୋ ନାମ ସ୍ଥ ତେଷାଂ-ଵଁ ଉପରି ଗୃହା ଵର୍ଷଂ-ଵଁ ଇଷଵୋ-ଽଵସ୍ଵାନ୍ କ୍ରଵ୍ଯା ନାମ ସ୍ଥ ପାର୍ଥିଵା-ସ୍ତେଷାଂ-ଵଁ ଇହ ଗୃହା [ଗୃହାଃ, ଅନ୍ନଂ-ଵଁ] 45
ଅନ୍ନଂ-ଵଁ ଇଷଵୋ ଽନିମିଷୋ ଵାତନାମ-ନ୍ତେଭ୍ଯୋ ଵୋ ନମସ୍ତେ ନୋ ମୃଡଯତ ତେ ଯ-ନ୍ଦ୍ଵିଷ୍ମୋ ଯଶ୍ଚ ନୋ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ତଂ-ଵୋଁ ଜମ୍ଭେ ଦଧାମି ହୁତାଦୋ ଵା ଅନ୍ଯେ ଦେଵା ଅହୁତାଦୋ-ଽନ୍ଯେ ତାନଗ୍ନିଚିଦେଵୋଭଯା-ନ୍ପ୍ରୀଣାତି ଦଦ୍ଧ୍ନା ମଧୁମିଶ୍ରେଣୈତା ଆହୁତୀର୍ଜୁହୋତି ଭାଗଧେଯେନୈଵୈନା-ନ୍ପ୍ରୀଣାତ୍ଯଥୋ ଖଲ୍ଵାହୁରିଷ୍ଟକା ଵୈ ଦେଵା ଅହୁତାଦ ଇ- [ଅହୁତାଦ ଇତି, ଅନୁପରିକ୍ରାମ-] 46
-ତ୍ଯନୁପରିକ୍ରାମ-ଞ୍ଜୁହୋତ୍ଯପରିଵର୍ଗମେଵୈନା-ନ୍ପ୍ରୀଣାତୀମଗ୍ଗ୍ ସ୍ତନମୂର୍ଜସ୍ଵନ୍ତ-ନ୍ଧଯାପା-ମ୍ପ୍ରପ୍ଯାତମଗ୍ନେ ସରିରସ୍ଯ ମଦ୍ଧ୍ଯେ । ଉଥ୍ସ-ଞ୍ଜୁଷସ୍ଵ ମଧୁମନ୍ତମୂର୍ଵ ସମୁଦ୍ରିଯଗ୍ଂ ସଦନମା ଵିଶସ୍ଵ ॥ ଯୋ ଵା ଅଗ୍ନି-ମ୍ପ୍ରଯୁଜ୍ଯ ନ ଵିମୁଞ୍ଚତି ଯଥା-ଽଶ୍ଵୋ ଯୁକ୍ତୋ-ଽଵିମୁଚ୍ଯମାନଃ, କ୍ଷୁଦ୍ଧ୍ଯ-ନ୍ପରାଭଵତ୍ଯେଵମସ୍ଯାଗ୍ନିଃ ପରା ଭଵତି ତ-ମ୍ପରାଭଵନ୍ତଂ-ଯଁଜମାନୋ-ଽନୁ ପରା ଭଵତି ସୋ-ଽଗ୍ନି-ଞ୍ଚିତ୍ଵା ଲୂକ୍ଷୋ [ଲୂକ୍ଷଃ, ଭଵତୀମଗ୍ଗ୍ ସ୍ତନ] 47
ଭଵତୀମଗ୍ଗ୍ ସ୍ତନ-ମୂର୍ଜସ୍ଵନ୍ତ-ନ୍ଧଯାପାମିତ୍ଯାଜ୍ଯସ୍ଯ ପୂର୍ଣାଗ୍ ସ୍ରୁଚ-ଞ୍ଜୁହୋତ୍ଯେଷ ଵା ଅଗ୍ନେର୍ଵିମୋକୋ ଵିମୁଚ୍ଯୈଵାସ୍ମା ଅନ୍ନମପି ଦଧାତି ତସ୍ମାଦାହୁର୍ଯଶ୍ଚୈଵଂ-ଵେଁଦ ଯଶ୍ଚ ନ ସୁଧାଯଗ୍ଂ ହ ଵୈ ଵାଜୀ ସୁହିତୋ ଦଧାତୀତ୍ଯଗ୍ନିର୍ଵାଵ ଵାଜୀ ତମେଵ ତ-ତ୍ପ୍ରୀଣାତି ସ ଏନ-ମ୍ପ୍ରୀତଃ ପ୍ରୀଣାତି ଵସୀଯା-ନ୍ଭଵତି ॥ 48 ॥
(ପ୍ରତୀଚୀ ଦିକ୍ତସ୍ଯାସ୍ତେ-ଦ୍ଵିଷ୍ମୋ ଯଶ୍ଚ-ନିଲିମ୍ପା ନା-ମେ ହ ଗୃହା-ଇତି-ଲୂକ୍ଷୋ-ଵସୀଯା-ନ୍ଭଵତି) (ଅ. 10)
ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ରାଜ୍ଞେ ସୂକରୋ ଵରୁଣାଯ ରାଜ୍ଞେ କୃଷ୍ଣୋ ଯମାଯ ରାଜ୍ଞ ଋଶ୍ଯ ଋଷଭାଯ ରାଜ୍ଞେ ଗଵଯ-ଶ୍ଶାର୍ଦୂଲାଯ ରାଜ୍ଞେ ଗୌରଃ ପୁରୁଷରାଜାଯ ମର୍କଟଃ କ୍ଷିପ୍ରଶ୍ଯେନସ୍ଯ ଵର୍ତିକା ନୀଲଙ୍ଗୋଃ କ୍ରିମି-ସ୍ସୋମସ୍ଯ ରାଜ୍ଞଃ କୁଲୁଙ୍ଗ-ସ୍ସିନ୍ଧୋ-ଶ୍ଶିଗ୍ଂଶୁମାରୋ ହିମଵତୋ ହସ୍ତୀ ॥ 49
(ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ରାଜ୍ଞେ-ଽଷ୍ଟାଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 11)
ମଯୁଃ ପ୍ରାଜାପତ୍ଯ ଊଲୋ ହଲୀକ୍ଷ୍ଣୋ ଵୃଷଦଗ୍ଂଶସ୍ତେ ଧାତୁ-ସ୍ସରସ୍ଵତ୍ଯୈ ଶାରିଃ ଶ୍ଯେତା ପୁରୁଷଵା-ଖ୍ସରସ୍ଵତେ ଶୁକଃ ଶ୍ଯେତଃ ପୁରୁଷଵାଗାରଣ୍ଯୋ-ଽଜୋ ନକୁଲ-ଶ୍ଶକା ତେ ପୌଷ୍ଣା ଵାଚେ କ୍ରୌଞ୍ଚଃ ॥ 50 ॥
(ମଯୁ - ସ୍ତ୍ରଯୋଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 12)
ଅପା-ନ୍ନପ୍ତ୍ରେ ଜଷୋ ନାକ୍ରୋ ମକରଃ କୁଲୀକଯସ୍ତେ-ଽକୂପାରସ୍ଯ ଵାଚେ ପୈଙ୍ଗରାଜୋ ଭଗାଯ କୁଷୀତକ ଆତୀ ଵାହସୋ ଦର୍ଵିଦା ତେ ଵାଯଵ୍ଯା ଦିଗ୍ଭ୍ଯଶ୍ଚକ୍ରଵାକଃ ॥ 51 ॥
(ଅପା - ମେକାନ୍ନଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 13)
ବଲାଯାଜଗର ଆଖୁ-ସ୍ସୃଜଯା ଶଯଣ୍ଡକସ୍ତେ ମୈତ୍ରା ମୃତ୍ଯଵେ-ଽସିତୋ ମନ୍ଯଵେ ସ୍ଵଜଃ କୁଂଭୀନସଃ ପୁଷ୍କରସାଦୋ ଲୋହିତାହିସ୍ତେ ତ୍ଵାଷ୍ଟ୍ରାଃ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତ୍କାଯୈ ଵାହସଃ ॥ 52 ॥
(ବଲାଯା - ଷ୍ଟାଦଶ) (ଅ. 14)
ପୁରୁଷମୃଗଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରମସେ ଗୋଧା କାଲକା ଦାର୍ଵାଘାଟସ୍ତେ ଵନସ୍ପତୀନାମେଣ୍ଯହ୍ନେ କୃଷ୍ଣୋ ରାତ୍ରିଯୈ ପିକଃ, କ୍ଷ୍ଵିଙ୍କା ନୀଲଶୀର୍ଷ୍ଣୀ ତେ-ଽର୍ଯମ୍ଣେ ଧାତୁଃ କତ୍କଟଃ ॥ 53 ॥
(ପୁରୁଷମୃଗୋ-ଽଷ୍ଟାଦଶ) (ଅ. 15)
ସୌରୀ ବଲାକର୍ଶ୍ଯୋ ମଯୂରଃ ଶ୍ଯେନସ୍ତେ ଗନ୍ଧର୍ଵାଣାଂ-ଵଁସୂନା-ଙ୍କପିଞ୍ଜଲୋ ରୁଦ୍ରାଣା-ନ୍ତିତ୍ତିରୀ ରୋହି-ତ୍କୁଣ୍ଡୃଣାଚୀ ଗୋଲତ୍ତିକା ତା ଅଫ୍ସରସା-ମରଣ୍ଯାଯ ସୃମରଃ ॥ 54 ॥
(ସୌ-ର୍ଯଷ୍ଟାଦଶ) (ଅ. 16)
ପୃଷତୋ ଵୈଶ୍ଵଦେଵଃ ପିତ୍ଵୋ ନ୍ଯଙ୍କୁଃ କଶସ୍ତେ-ଽନୁମତ୍ଯା ଅନ୍ଯଵାପୋ-ଽର୍ଧମାସାନା-ମ୍ମାସା-ଙ୍କଶ୍ଯପଃ କ୍ଵଯିଃ କୁଟରୁର୍ଦାତ୍ଯୌହସ୍ତେ ସିନୀଵାଲ୍ଯୈ ବୃହସ୍ପତଯେ ଶିତ୍ପୁଟଃ ॥ 55 ॥
(ପୃଷତା- ଽଷ୍ଟାଦଶ) (ଅ. 17)
ଶକା ଭୌମୀ ପାନ୍ତ୍ରଃ କଶୋ ମାନ୍ଥୀଲଵସ୍ତେ ପିତୃଣା-ମୃତୂନା-ଞ୍ଜହକା ସଂଵଁଥ୍ସରାଯ ଲୋପା କପୋତ ଉଲୂକ-ଶ୍ଶଶସ୍ତେ ନୈର୍ଋତାଃ କୃକଵାକୁଃ ସାଵିତ୍ରଃ ॥ 56 ॥
(ଶକା - ଽଷ୍ଟାଦଶ ) (ଅ. 18)
ରୁରୂ ରୌଦ୍ରଃ କୃକଲାସ-ଶ୍ଶକୁନିଃ ପିପ୍ପକା ତେ ଶରଵ୍ଯାଯୈ ହରିଣୋ ମାରୁତୋ ବ୍ରହ୍ମଣେ ଶାର୍ଗସ୍ତରକ୍ଷୁଃ କୃଷ୍ଣ-ଶ୍ଶ୍ଵା ଚତୁରକ୍ଷୋ ଗର୍ଦଭସ୍ତ ଇତରଜନାନାମଗ୍ନଯେ ଧୂଙ୍କ୍ଷ୍ଣା ॥ 57 ॥
(ରୁରୁ - ର୍ଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 19)
ଅଲଜ ଆନ୍ତରିକ୍ଷ ଉଦ୍ରୋ ମଦ୍ଗୁଃ ପ୍ଲଵସ୍ତେ-ଽପାମଦିତ୍ଯୈ ହଗ୍ଂସସାଚିରିନ୍ଦ୍ରାଣ୍ଯୈ କୀର୍ଶା ଗୃଦ୍ଧ୍ରଃ ଶିତିକକ୍ଷୀ ଵାର୍ଧ୍ରାଣସସ୍ତେ ଦିଵ୍ଯା ଦ୍ଯାଵାପୃଥିଵ୍ଯା ଶ୍ଵାଵିତ୍ ॥ 58 ॥
(ଅଲଜୋ - ଽଷ୍ଟାଦଶ ) (ଅ. 20)
ସୁପର୍ଣଃ ପାର୍ଜନ୍ଯୋ ହଗ୍ଂସୋ ଵୃକୋ ଵୃଷଦଗ୍ଂଶସ୍ତ ଐନ୍ଦ୍ରା ଅପାମୁଦ୍ରୋ ଽର୍ଯମ୍ଣେ ଲୋପାଶ-ସ୍ସିଗ୍ଂହୋ ନକୁଲୋ ଵ୍ଯାଘ୍ରସ୍ତେ ମହେନ୍ଦ୍ରାଯ କାମାଯ ପରସ୍ଵାନ୍ ॥ 59 ॥
(ସୁପଣୋ - ଽଷ୍ଟାଦଶ) (ଅ. 21)
ଆଗ୍ନେଯଃ କୃଷ୍ଣଗ୍ରୀଵ-ସ୍ସାରସ୍ଵତୀ ମେଷୀ ବଭ୍ରୁ-ସ୍ସୌମ୍ଯଃ ପୌଷ୍ଣ-ଶ୍ଶ୍ଯାମ-ଶ୍ଶିତିପୃଷ୍ଠୋ ବାର୍ହସ୍ପତ୍ଯ-ଶ୍ଶିଲ୍ପୋ ଵୈଶ୍ଵଦେଵ ଐନ୍ଦ୍ରୋ-ଽରୁଣୋ ମାରୁତଃ କଲ୍ମାଷ ଐନ୍ଦ୍ରାଗ୍ନ-ସ୍ସଗ୍ଂହିତୋ ଽଧୋରାମ-ସ୍ସାଵିତ୍ରୋ ଵାରୁଣଃ ପେତ୍ଵଃ ॥ 60 ॥
(ଆଗ୍ନେଯୋ - ଦ୍ଵାଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 22)
ଅଶ୍ଵସ୍ତୂପରୋ ଗୋମୃଗସ୍ତେ ପ୍ରାଜାପତ୍ଯା ଆଗ୍ନେଯୌ କୃଷ୍ଣଗ୍ରୀଵୌ ତ୍ଵାଷ୍ଟ୍ରୌ ଲୋମଶସକ୍ଥୌ ଶିତିପୃଷ୍ଠୌ ବାର୍ହସ୍ପତ୍ଯୌ ଧାତ୍ରେ ପୃଷୋଦର-ସ୍ସୌର୍ଯୋ ବଲକ୍ଷଃ ପେତ୍ଵଃ ॥ 61 ॥
(ଅଶ୍ଵଃ - ଷୋଡଶ) (ଅ. 23)
ଅଗ୍ନଯେ-ଽନୀକଵତେ ରୋହିତାଞ୍ଜି-ରନଡ୍ଵା-ନଧୋରାମୌ ସାଵିତ୍ରୌ ପୌଷ୍ଣୌ ରଜତନାଭୀ ଵୈଶ୍ଵଦେଵୌ ପିଶଙ୍ଗୌ ତୂପରୌ ମାରୁତଃ କଲ୍ମାଷ ଆଗ୍ନେଯଃ କୃଷ୍ଣୋ-ଽଜ-ସ୍ସାରସ୍ଵତୀ ମେଷୀ ଵାରୁଣଃ କୃଷ୍ଣ ଏକଶିତିପା-ତ୍ପେତ୍ଵଃ ॥ 62 ॥
(ଅଗ୍ନଯେ - ଦ୍ଵାଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 24)
(ଯଦେକେନ - ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରେଣା-ଽନୁ - ଯଜୁଷା - ଽଽପୋ - ଵିଶ୍ଵକର୍ମା - ଽଗ୍ନ ଆ ଯାହି - ସୁଵର୍ଗାଯ ଵଜ୍ରୋ - ଗାଯତ୍ରେଣା - ଗ୍ନ ଉଦଧେ - ସମୀଚୀ - ନ୍ଦ୍ରାଯ - ମଯୁ - ରପାଂ - ବଲାଯ - ପୁରୁଷମୃଗଃ - ସୌରୀ - ପୃଷତଃ - ଶକା - ରୁରୁ - ରଲଜଃ - ସୁପର୍ଣ - ଆଗ୍ନେଯୋ - ଽଶ୍ଵୋ - ଽଗ୍ନଯେ-ଽନୀକଵତେ - ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶତିଃ)
(ଯଦେକେନ - ସ ପାପୀଯା - ନେତଦ୍ଵା ଅଗ୍ନେ - ର୍ଧନୁସ୍ତ-ଦ୍- ଦେଵାସ୍ତ୍ଵେନ୍ଦ୍ରଜ୍ଯେଷ୍ଠା - ଅପା-ନ୍ନପ୍ତ୍ରେ - ଽଶ୍ଵସ୍ତୂପରୋ - ଦ୍ଵିଷଷ୍ଟିଃ)
(ଯଦେକେ, ନୈକଶିତିପା-ତ୍ପେତ୍ଵଃ)
॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯା-ମ୍ପଞ୍ଚମକାଣ୍ଡେ ପଞ୍ଚମଃ ପ୍ରଶ୍ନ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥
