କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯାଂ ସପ୍ତମକାଣ୍ଡେ ଦ୍ଵିତୀଯଃ ପ୍ରଶ୍ନଃ - ଷଡ୍ ରାତ୍ରାଦ୍ଯାନା-ନ୍ନିରୂପଣଂ
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହରିଃ ଓମ୍ ॥
ସାଦ୍ଧ୍ଯା ଵୈ ଦେଵା-ସ୍ସୁଵର୍ଗକାମା ଏତଗ୍ଂ ଷଡ୍-ରାତ୍ରମପଶ୍ଯ-ନ୍ତମା-ଽହର-ନ୍ତେନାଯଜନ୍ତ ତତୋ ଵୈ ତେ ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକମାଯନ୍. ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାଗ୍ଂସଃ ଷଡ୍-ରାତ୍ରମାସତେ ସୁଵର୍ଗମେଵ ଲୋକଂ-ଯଁନ୍ତି ଦେଵସତ୍ରଂ-ଵୈଁ ଷଡ୍-ରାତ୍ରଃ ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷଗ୍ଗ୍ ହ୍ଯେତାନି ପୃଷ୍ଠାନି ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାଗ୍ଂସଃ ଷଡ୍-ରାତ୍ରମାସତେ ସାକ୍ଷାଦେଵ ଦେଵତା ଅଭ୍ଯାରୋହନ୍ତି ଷଡ୍-ରାତ୍ରୋ ଭଵତି ଷ-ଡ୍ଵା ଋତଵ-ଷ୍ଷଟ୍ ପୃଷ୍ଠାନି [ ] 1
ପୃଷ୍ଠୈରେଵର୍ତୂନ-ନ୍ଵାରୋହନ୍ତ୍ଯୃତୁଭିଃ ସଂଵଁଥ୍ସର-ନ୍ତେ ସଂଵଁଥ୍ସର ଏଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତି ବୃହ-ଦ୍ରଥନ୍ତରାଭ୍ଯାଂ-ଯଁନ୍ତୀଯଂ-ଵାଁଵ ରଥନ୍ତରମସୌ ବୃହଦାଭ୍ଯାମେଵ ଯନ୍ତ୍ଯଥୋ ଅନଯୋରେଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତ୍ଯେତେ ଵୈ ଯଜ୍ଞସ୍ଯାଞ୍ଜସାଯନୀ ସ୍ରୁତୀ ତାଭ୍ଯାମେଵ ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକଂ-ଯଁନ୍ତି ତ୍ରିଵୃଦଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୋ ଭଵତି ତେଜ ଏଵାଵ ରୁନ୍ଧତେ ପଞ୍ଚଦଶୋ ଭଵତୀନ୍ଦ୍ରିଯମେଵାଵ ରୁନ୍ଧତେ ସପ୍ତଦଶୋ [ସପ୍ତଦଶଃ, ଭଵତ୍ଯନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯା-ଽଵରୁଦ୍ଧ୍ଯା] 2
ଭଵତ୍ଯନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯା-ଽଵରୁଦ୍ଧ୍ଯା ଅଥୋ ପ୍ରୈଵ ତେନ ଜାଯନ୍ତ ଏକଵିଗ୍ଂଶୋ ଭଵତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯା ଅଥୋ ରୁଚମେଵା-ଽଽତ୍ମ-ନ୍ଦଧତେ ତ୍ରିଣଵୋ ଭଵତି ଵିଜିତ୍ଯୈ ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶୋ ଭଵତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ସଦୋହଵିର୍ଧାନିନ ଏତେନ ଷଡ୍-ରାତ୍ରେଣ ଯଜେରନ୍ନାଶ୍ଵତ୍ଥୀ ହଵିର୍ଧାନ-ଞ୍ଚା-ଽଽଗ୍ନୀଦ୍ଧ୍ର-ଞ୍ଚ ଭଵତସ୍ତଦ୍ଧି ସୁଵର୍ଗ୍ଯ-ଞ୍ଚକ୍ରୀଵତୀ ଭଵତ-ସ୍ସୁଵର୍ଗସ୍ଯ ଲୋକସ୍ଯ ସମଷ୍ଟ୍ଯା ଉଲୂଖଲବୁଦ୍ଧ୍ନୋ ଯୂପୋ ଭଵତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ପ୍ରାଞ୍ଚୋ ଯାନ୍ତି ପ୍ରାଙିଵ ହି ସୁଵର୍ଗୋ [ହି ସୁଵର୍ଗଃ, ଲୋକ-ସ୍ସରସ୍ଵତ୍ଯା] 3
ଲୋକ-ସ୍ସରସ୍ଵତ୍ଯା ଯାନ୍ତ୍ଯେଷ ଵୈ ଦେଵଯାନଃ ପନ୍ଥାସ୍ତ-ମେଵା-ନ୍ଵାରୋହନ୍ତ୍ଯାକ୍ରୋଶନ୍ତୋ ଯାନ୍ତ୍ଯଵର୍ତି-ମେଵାନ୍ଯସ୍ମି-ନ୍ପ୍ରତିଷଜ୍ଯ ପ୍ରତିଷ୍ଠା-ଙ୍ଗଚ୍ଛନ୍ତି ଯଦା ଦଶ ଶତ-ଙ୍କୁର୍ଵନ୍ତ୍ଯଥୈକ-ମୁତ୍ଥାନଗ୍ଂ ଶତାଯୁଃ ପୁରୁଷ-ଶ୍ଶତେନ୍ଦ୍ରିଯ ଆଯୁଷ୍ଯେଵେନ୍ଦ୍ରିଯେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତି ଯଦା ଶତଗ୍ଂ ସହସ୍ର-ଙ୍କୁର୍ଵନ୍ତ୍ଯଥୈକ-ମୁତ୍ଥାନଗ୍ଂ ସହସ୍ରସମ୍ମିତୋ ଵା ଅସୌ ଲୋକୋ-ଽମୁମେଵ ଲୋକମଭି ଜଯନ୍ତି ଯଦୈ -ଷା-ମ୍ପ୍ରମୀଯେତ ଯଦା ଵା ଜୀଯେରନ୍ନଥୈକ-ମୁତ୍ଥାନ-ନ୍ତଦ୍ଧି ତୀର୍ଥମ୍ ॥ 4 ॥
ଓ-ନ୍ନମଃ ପରମାତ୍ମନେ, ଶ୍ରୀ ମହାଗଣପତଯେ ନମଃ,
ଶ୍ରୀ ଗୁରୁଭ୍ଯୋ ନମଃ । ହରିଃ ଓମ୍ ॥
ସାଦ୍ଧ୍ଯା ଵୈ ଦେଵା-ସ୍ସୁଵର୍ଗକାମା ଏତଗ୍ଂ ଷଡ୍-ରାତ୍ରମପଶ୍ଯ-ନ୍ତମା-ଽହର-ନ୍ତେନାଯଜନ୍ତ ତତୋ ଵୈ ତେ ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକମାଯନ୍. ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାଗ୍ଂସଃ ଷଡ୍-ରାତ୍ରମାସତେ ସୁଵର୍ଗମେଵ ଲୋକଂ-ଯଁନ୍ତି ଦେଵସତ୍ରଂ-ଵୈଁ ଷଡ୍-ରାତ୍ରଃ ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷଗ୍ଗ୍ ହ୍ଯେତାନି ପୃଷ୍ଠାନି ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାଗ୍ଂସଃ ଷଡ୍-ରାତ୍ରମାସତେ ସାକ୍ଷାଦେଵ ଦେଵତା ଅଭ୍ଯାରୋହନ୍ତି ଷଡ୍-ରାତ୍ରୋ ଭଵତି ଷ-ଡ୍ଵା ଋତଵ-ଷ୍ଷଟ୍ ପୃଷ୍ଠାନି [ ] 1
ପୃଷ୍ଠୈରେଵର୍ତୂନ-ନ୍ଵାରୋହନ୍ତ୍ଯୃତୁଭିଃ ସଂଵଁଥ୍ସର-ନ୍ତେ ସଂଵଁଥ୍ସର ଏଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତି ବୃହ-ଦ୍ରଥନ୍ତରାଭ୍ଯାଂ-ଯଁନ୍ତୀଯଂ-ଵାଁଵ ରଥନ୍ତରମସୌ ବୃହଦାଭ୍ଯାମେଵ ଯନ୍ତ୍ଯଥୋ ଅନଯୋରେଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତ୍ଯେତେ ଵୈ ଯଜ୍ଞସ୍ଯାଞ୍ଜସାଯନୀ ସ୍ରୁତୀ ତାଭ୍ଯାମେଵ ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକଂ-ଯଁନ୍ତି ତ୍ରିଵୃଦଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୋ ଭଵତି ତେଜ ଏଵାଵ ରୁନ୍ଧତେ ପଞ୍ଚଦଶୋ ଭଵତୀନ୍ଦ୍ରିଯମେଵାଵ ରୁନ୍ଧତେ ସପ୍ତଦଶୋ [ସପ୍ତଦଶଃ, ଭଵତ୍ଯନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯା-ଽଵରୁଦ୍ଧ୍ଯା] 2
ଭଵତ୍ଯନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯା-ଽଵରୁଦ୍ଧ୍ଯା ଅଥୋ ପ୍ରୈଵ ତେନ ଜାଯନ୍ତ ଏକଵିଗ୍ଂଶୋ ଭଵତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯା ଅଥୋ ରୁଚମେଵା-ଽଽତ୍ମ-ନ୍ଦଧତେ ତ୍ରିଣଵୋ ଭଵତି ଵିଜିତ୍ଯୈ ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶୋ ଭଵତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ସଦୋହଵିର୍ଧାନିନ ଏତେନ ଷଡ୍-ରାତ୍ରେଣ ଯଜେରନ୍ନାଶ୍ଵତ୍ଥୀ ହଵିର୍ଧାନ-ଞ୍ଚା-ଽଽଗ୍ନୀଦ୍ଧ୍ର-ଞ୍ଚ ଭଵତସ୍ତଦ୍ଧି ସୁଵର୍ଗ୍ଯ-ଞ୍ଚକ୍ରୀଵତୀ ଭଵତ-ସ୍ସୁଵର୍ଗସ୍ଯ ଲୋକସ୍ଯ ସମଷ୍ଟ୍ଯା ଉଲୂଖଲବୁଦ୍ଧ୍ନୋ ଯୂପୋ ଭଵତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ପ୍ରାଞ୍ଚୋ ଯାନ୍ତି ପ୍ରାଙିଵ ହି ସୁଵର୍ଗୋ [ହି ସୁଵର୍ଗଃ, ଲୋକ-ସ୍ସରସ୍ଵତ୍ଯା] 3
ଲୋକ-ସ୍ସରସ୍ଵତ୍ଯା ଯାନ୍ତ୍ଯେଷ ଵୈ ଦେଵଯାନଃ ପନ୍ଥାସ୍ତ-ମେଵା-ନ୍ଵାରୋହନ୍ତ୍ଯାକ୍ରୋଶନ୍ତୋ ଯାନ୍ତ୍ଯଵର୍ତି-ମେଵାନ୍ଯସ୍ମି-ନ୍ପ୍ରତିଷଜ୍ଯ ପ୍ରତିଷ୍ଠା-ଙ୍ଗଚ୍ଛନ୍ତି ଯଦା ଦଶ ଶତ-ଙ୍କୁର୍ଵନ୍ତ୍ଯଥୈକ-ମୁତ୍ଥାନଗ୍ଂ ଶତାଯୁଃ ପୁରୁଷ-ଶ୍ଶତେନ୍ଦ୍ରିଯ ଆଯୁଷ୍ଯେଵେନ୍ଦ୍ରିଯେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତି ଯଦା ଶତଗ୍ଂ ସହସ୍ର-ଙ୍କୁର୍ଵନ୍ତ୍ଯଥୈକ-ମୁତ୍ଥାନଗ୍ଂ ସହସ୍ରସମ୍ମିତୋ ଵା ଅସୌ ଲୋକୋ-ଽମୁମେଵ ଲୋକମଭି ଜଯନ୍ତି ଯଦୈ -ଷା-ମ୍ପ୍ରମୀଯେତ ଯଦା ଵା ଜୀଯେରନ୍ନଥୈକ-ମୁତ୍ଥାନ-ନ୍ତଦ୍ଧି ତୀର୍ଥମ୍ ॥ 4 ॥
(ପୃଷ୍ଠାନି-ସପ୍ତଦଶଃ-ସୁଵର୍ଗୋ-ଜଯନ୍ତି ଯଦୈ - କାଦଶ ଚ) (ଅ. 1)
କୁସୁରୁବିନ୍ଦ ଔଦ୍ଦାଲକି-ରକାମଯତ ପଶୁମାନ୍-ଥ୍ସ୍ଯାମିତି ସ ଏତଗ୍ଂ ସପ୍ତରାତ୍ର-ମା-ଽହର-ତ୍ତେନାଯଜତ ତେନ ଵୈ ସ ଯାଵନ୍ତୋ ଗ୍ରାମ୍ଯାଃ ପଶଵସ୍ତାନଵା-ରୁନ୍ଧ ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାନ୍-ଥ୍ସପ୍ତରାତ୍ରେଣ ଯଜତେ ଯାଵନ୍ତ ଏଵ ଗ୍ରାମ୍ଯାଃ ପଶଵସ୍ତା-ନେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ସପ୍ତରାତ୍ରୋ ଭଵତି ସପ୍ତ ଗ୍ରାମ୍ଯାଃ ପଶଵଃ ସପ୍ତା-ଽଽରଣ୍ଯା-ସ୍ସପ୍ତ ଛନ୍ଦାଗ୍-ସ୍ଯୁଭଯସ୍ଯା-ଵରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ ତ୍ରିଵୃ-ଦଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୋ ଭଵତି ତେଜ [ତେଜଃ, ଏଵା-ଽଵ ରୁନ୍ଧେ] 5
ଏଵା-ଽଵ ରୁନ୍ଧେ ପଞ୍ଚଦଶୋ ଭଵତୀନ୍ଦ୍ରିଯମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ସପ୍ତଦଶୋ ଭଵତ୍ଯନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯା ଵରୁଦ୍ଧ୍ଯା ଅଥୋ ପ୍ରୈଵ ତେନ ଜାଯତ ଏକଵିଗ୍ଂଶୋ ଭଵତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯା ଅଥୋ ରୁଚମେଵା-ଽଽତ୍ମ-ନ୍ଧତ୍ତେ ତ୍ରିଣଵୋ ଭଵତି ଵିଜିତ୍ଯୈ ପଞ୍ଚଵିଗ୍ଂଶୋ-ଽଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୋ ଭଵତି ପ୍ରଜାପତେ-ରାପ୍ତ୍ଯୈ ମହାଵ୍ରତଵା-ନନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯା ଵରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ ଵିଶ୍ଵଜି-ଥ୍ସର୍ଵପୃଷ୍ଠୋ ଽତିରାତ୍ରୋ ଭଵତି ସର୍ଵସ୍ଯାଭିଜିତ୍ଯୈ ଯ-ତ୍ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷ-ମ୍ପୂର୍ଵେଷ୍ଵହସ୍ସୁ ପୃଷ୍ଠାନ୍ଯୁପେଯୁଃ ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷଂ- [ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷମ୍, ଵିଶ୍ଵଜିତି ଯଥା] 6
-ଁଵିଶ୍ଵଜିତି ଯଥା ଦୁଗ୍ଧା-ମୁପସୀଦତ୍ଯେଵମୁତ୍ତମ-ମହଃ ସ୍ଯାନ୍ନୈକରାତ୍ରଶ୍ଚନ ସ୍ଯା-ଦ୍ବୃହ-ଦ୍ରଥନ୍ତରେ ପୂର୍ଵେଷ୍ଵହସ୍ସୂପ ଯନ୍ତୀଯଂ-ଵାଁଵ ରଥନ୍ତରମସୌ ବୃହଦାଭ୍ଯାମେଵ ନ ଯନ୍ତ୍ଯଥୋ ଅନଯୋରେଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତି ଯ-ତ୍ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵଜିତି ପୃଷ୍ଠାନ୍ଯୁପଯନ୍ତି ଯଥା ପ୍ରତ୍ତା-ନ୍ଦୁହେ ତାଦୃଗେଵ ତତ୍ ॥ 7 ॥
କୁସୁରୁବିନ୍ଦ ଔଦ୍ଦାଲକି-ରକାମଯତ ପଶୁମାନ୍-ଥ୍ସ୍ଯାମିତି ସ ଏତଗ୍ଂ ସପ୍ତରାତ୍ର-ମା-ଽହର-ତ୍ତେନାଯଜତ ତେନ ଵୈ ସ ଯାଵନ୍ତୋ ଗ୍ରାମ୍ଯାଃ ପଶଵସ୍ତାନଵା-ରୁନ୍ଧ ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାନ୍-ଥ୍ସପ୍ତରାତ୍ରେଣ ଯଜତେ ଯାଵନ୍ତ ଏଵ ଗ୍ରାମ୍ଯାଃ ପଶଵସ୍ତା-ନେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ସପ୍ତରାତ୍ରୋ ଭଵତି ସପ୍ତ ଗ୍ରାମ୍ଯାଃ ପଶଵଃ ସପ୍ତା-ଽଽରଣ୍ଯା-ସ୍ସପ୍ତ ଛନ୍ଦାଗ୍-ସ୍ଯୁଭଯସ୍ଯା-ଵରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ ତ୍ରିଵୃ-ଦଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୋ ଭଵତି ତେଜ [ତେଜଃ, ଏଵା-ଽଵ ରୁନ୍ଧେ] 5
ଏଵା-ଽଵ ରୁନ୍ଧେ ପଞ୍ଚଦଶୋ ଭଵତୀନ୍ଦ୍ରିଯମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ସପ୍ତଦଶୋ ଭଵତ୍ଯନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯା ଵରୁଦ୍ଧ୍ଯା ଅଥୋ ପ୍ରୈଵ ତେନ ଜାଯତ ଏକଵିଗ୍ଂଶୋ ଭଵତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯା ଅଥୋ ରୁଚମେଵା-ଽଽତ୍ମ-ନ୍ଧତ୍ତେ ତ୍ରିଣଵୋ ଭଵତି ଵିଜିତ୍ଯୈ ପଞ୍ଚଵିଗ୍ଂଶୋ-ଽଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୋ ଭଵତି ପ୍ରଜାପତେ-ରାପ୍ତ୍ଯୈ ମହାଵ୍ରତଵା-ନନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯା ଵରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ ଵିଶ୍ଵଜି-ଥ୍ସର୍ଵପୃଷ୍ଠୋ ଽତିରାତ୍ରୋ ଭଵତି ସର୍ଵସ୍ଯାଭିଜିତ୍ଯୈ ଯ-ତ୍ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷ-ମ୍ପୂର୍ଵେଷ୍ଵହସ୍ସୁ ପୃଷ୍ଠାନ୍ଯୁପେଯୁଃ ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷଂ- [ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷମ୍, ଵିଶ୍ଵଜିତି ଯଥା] 6
-ଁଵିଶ୍ଵଜିତି ଯଥା ଦୁଗ୍ଧା-ମୁପସୀଦତ୍ଯେଵମୁତ୍ତମ-ମହଃ ସ୍ଯାନ୍ନୈକରାତ୍ରଶ୍ଚନ ସ୍ଯା-ଦ୍ବୃହ-ଦ୍ରଥନ୍ତରେ ପୂର୍ଵେଷ୍ଵହସ୍ସୂପ ଯନ୍ତୀଯଂ-ଵାଁଵ ରଥନ୍ତରମସୌ ବୃହଦାଭ୍ଯାମେଵ ନ ଯନ୍ତ୍ଯଥୋ ଅନଯୋରେଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତି ଯ-ତ୍ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷଂ-ଵିଁଶ୍ଵଜିତି ପୃଷ୍ଠାନ୍ଯୁପଯନ୍ତି ଯଥା ପ୍ରତ୍ତା-ନ୍ଦୁହେ ତାଦୃଗେଵ ତତ୍ ॥ 7 ॥
(ତେଜ - ଉପେଯୁଃ ପ୍ରତ୍ଯକ୍ଷଂ - ଦ୍ଵିଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 2)
ବୃହସ୍ପତି-ରକାମଯତ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସୀ ସ୍ଯାମିତି ସ ଏତ-ମଷ୍ଟରାତ୍ର-ମପଶ୍ଯ-ତ୍ତମା-ଽହର-ତ୍ତେନାଯଜତ ତତୋ ଵୈ ସ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସ୍ଯଭଵଦ୍ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵା-ନଷ୍ଟରାତ୍ରେଣ ଯଜତେ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସ୍ଯେଵ ଭଵତ୍ଯଷ୍ଟରାତ୍ରୋ ଭଵତ୍ଯଷ୍ଟାକ୍ଷରା ଗାଯତ୍ରୀ ଗାଯତ୍ରୀ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସ-ଙ୍ଗାଯତ୍ରିଯୈଵ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମଵ ରୁନ୍ଧେ-ଽଷ୍ଟରାତ୍ରୋ ଭଵତି ଚତସ୍ରୋ ଵୈ ଦିଶଶ୍ଚତସ୍ରୋ ଽଵାନ୍ତରଦିଶା ଦିଗ୍ଭ୍ଯ ଏଵ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମଵ ରୁନ୍ଧେ [ ] 8
ତ୍ରିଵୃ-ଦଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୋ ଭଵତି ତେଜ ଏଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ପଞ୍ଚଦଶୋ ଭଵତୀନ୍ଦ୍ରିଯମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ସପ୍ତଦଶୋ ଭଵତ୍ଯନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯା-ଵରୁଦ୍ଧ୍ଯା ଅଥୋ ପ୍ରୈଵ ତେନ ଜାଯତ ଏକଵିଗ୍ଂଶୋ ଭଵତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯା ଅଥୋ ରୁଚମେଵା-ଽଽତ୍ମ-ନ୍ଧତ୍ତେ ତ୍ରିଣଵୋ ଭଵତି ଵିଜିତ୍ଯୈ ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶୋ ଭଵତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ପଞ୍ଚଵିଗ୍ଂଶୋ-ଽଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୋ ଭଵତି ପ୍ରଜାପତେରାପ୍ତ୍ଯୈ ମହାଵ୍ରତଵା-ନନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯା ଵରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ ଵିଶ୍ଵଜି-ଥ୍ସର୍ଵପୃଷ୍ଠୋ-ଽତିରାତ୍ରୋ ଭଵତି ସର୍ଵସ୍ଯାଭିଜିତ୍ଯୈ ॥ 9 ॥
ବୃହସ୍ପତି-ରକାମଯତ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସୀ ସ୍ଯାମିତି ସ ଏତ-ମଷ୍ଟରାତ୍ର-ମପଶ୍ଯ-ତ୍ତମା-ଽହର-ତ୍ତେନାଯଜତ ତତୋ ଵୈ ସ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସ୍ଯଭଵଦ୍ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵା-ନଷ୍ଟରାତ୍ରେଣ ଯଜତେ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସ୍ଯେଵ ଭଵତ୍ଯଷ୍ଟରାତ୍ରୋ ଭଵତ୍ଯଷ୍ଟାକ୍ଷରା ଗାଯତ୍ରୀ ଗାଯତ୍ରୀ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସ-ଙ୍ଗାଯତ୍ରିଯୈଵ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମଵ ରୁନ୍ଧେ-ଽଷ୍ଟରାତ୍ରୋ ଭଵତି ଚତସ୍ରୋ ଵୈ ଦିଶଶ୍ଚତସ୍ରୋ ଽଵାନ୍ତରଦିଶା ଦିଗ୍ଭ୍ଯ ଏଵ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମଵ ରୁନ୍ଧେ [ ] 8
ତ୍ରିଵୃ-ଦଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୋ ଭଵତି ତେଜ ଏଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ପଞ୍ଚଦଶୋ ଭଵତୀନ୍ଦ୍ରିଯମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ସପ୍ତଦଶୋ ଭଵତ୍ଯନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯା-ଵରୁଦ୍ଧ୍ଯା ଅଥୋ ପ୍ରୈଵ ତେନ ଜାଯତ ଏକଵିଗ୍ଂଶୋ ଭଵତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯା ଅଥୋ ରୁଚମେଵା-ଽଽତ୍ମ-ନ୍ଧତ୍ତେ ତ୍ରିଣଵୋ ଭଵତି ଵିଜିତ୍ଯୈ ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶୋ ଭଵତି ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ପଞ୍ଚଵିଗ୍ଂଶୋ-ଽଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୋ ଭଵତି ପ୍ରଜାପତେରାପ୍ତ୍ଯୈ ମହାଵ୍ରତଵା-ନନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯା ଵରୁଦ୍ଧ୍ଯୈ ଵିଶ୍ଵଜି-ଥ୍ସର୍ଵପୃଷ୍ଠୋ-ଽତିରାତ୍ରୋ ଭଵତି ସର୍ଵସ୍ଯାଭିଜିତ୍ଯୈ ॥ 9 ॥
(ଦିଗ୍ଭ୍ଯ ଏଵ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସମଵ ରୁନ୍ଧେ - ଽଭିଜିତ୍ଯୈ) (ଅ. 3)
ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରଜା ଅସୃଜତ ତା-ସ୍ସୃଷ୍ଟାଃ, କ୍ଷୁଧ-ନ୍ନ୍ଯାଯନ୍ଥ୍ସ ଏତ-ନ୍ନଵରାତ୍ର-ମପଶ୍ଯ-ତ୍ତମା-ଽହର-ତ୍ତେନାଯଜତ ତତୋ ଵୈ ପ୍ରଜାଭ୍ଯୋ-ଽକଲ୍ପତ ଯର୍ହି ପ୍ରଜାଃ, କ୍ଷୁଧ-ନ୍ନିଗଚ୍ଛେଯୁ-ସ୍ତର୍ହି ନଵରାତ୍ରେଣ ଯଜେତେମେ ହି ଵା ଏତାସାଂ-ଲୋଁକା ଅକୢପ୍ତା ଅଥୈତାଃ, କ୍ଷୁଧ-ନ୍ନି ଗଚ୍ଛନ୍ତୀମା-ନେଵା-ଽଽଭ୍ଯୋ ଲୋକାନ୍ କଲ୍ପଯତି ତାନ୍ କଲ୍ପମାନା-ନ୍ପ୍ରଜାଭ୍ଯୋ-ଽନୁ କଲ୍ପତେ କଲ୍ପନ୍ତେ- [କଲ୍ପନ୍ତେ, ଅସ୍ମା ଇମେ ଲୋକା] 10
-ଽସ୍ମା ଇମେ ଲୋକା ଊର୍ଜ-ମ୍ପ୍ରଜାସୁ ଦଧାତି ତ୍ରିରାତ୍ରେଣୈଵେମଂ-ଲୋଁକ-ଙ୍କଲ୍ପଯତି ତ୍ରିରାତ୍ରେଣାନ୍ତରିକ୍ଷ-ନ୍ତ୍ରିରାତ୍ରେଣାମୁଂ-ଲୋଁକଂ-ଯଁଥା ଗୁଣେ ଗଣ-ମନ୍ଵସ୍ଯତ୍ଯେଵମେଵ ତଲ୍ଲୋକେ ଲୋକମନ୍ଵସ୍ଯତି ଧୃତ୍ଯା ଅଶିଥିଲମ୍ଭାଵାଯ ଜ୍ଯୋତିର୍ଗୌରାଯୁରିତି ଜ୍ଞାତା-ସ୍ସ୍ତୋମା ଭଵନ୍ତୀଯଂ-ଵାଁଵ ଜ୍ଯୋତିରନ୍ତରିକ୍ଷ-ଙ୍ଗୌରସା-ଵାଯୁରେଷ୍ଵେଵ ଲୋକେଷୁ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତି ଜ୍ଞାତ୍ର-ମ୍ପ୍ରଜାନା- [ଜ୍ଞାତ୍ର-ମ୍ପ୍ରଜାନାମ୍, ଗଚ୍ଛତି ନଵରାତ୍ରୋ] 11
-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି ନଵରାତ୍ରୋ ଭଵତ୍ଯଭିପୂ-ର୍ଵମେଵା-ଽସ୍ମି-ନ୍ତେଜୋ ଦଧାତି ଯୋ ଜ୍ଯୋଗାମଯାଵୀ ସ୍ଯା-ଥ୍ସ ନଵରାତ୍ରେଣ ଯଜେତ ପ୍ରାଣା ହି ଵା ଏତସ୍ଯା ଧୃତା ଅଥୈତସ୍ଯ ଜ୍ଯୋଗାମଯତି ପ୍ରାଣାନେଵାସ୍ମି-ନ୍ଦାଧାରୋତ ଯଦୀତାସୁର୍ଭଵତି ଜୀଵତ୍ଯେଵ ॥ 12 ॥
(କଲ୍ପନ୍ତେ-ପ୍ରଜନାଂ - ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 4)
ପ୍ରଜାପତି-ରକାମଯତ ପ୍ର ଜାଯେଯେତି ସ ଏତ-ନ୍ଦଶହୋତାରମପଶ୍ଯ-ତ୍ତମଜୁହୋ-ତ୍ତେନ ଦଶରାତ୍ରମସୃଜତ ତେନ ଦଶରାତ୍ରେଣ ପ୍ରା ଜାଯତ ଦଶରାତ୍ରାଯ ଦୀକ୍ଷିଷ୍ଯମାଣୋ ଦଶହୋତାର-ଞ୍ଜୁହୁଯା-ଦ୍ଦଶହୋତ୍ରୈଵ ଦଶରାତ୍ରଗ୍ଂ ସୃଜତେ ତେନ ଦଶରାତ୍ରେଣ ପ୍ର ଜାଯତେ ଵୈରାଜୋ ଵା ଏଷ ଯଜ୍ଞୋ ଯଦ୍ଦଶରାତ୍ରୋ ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାନ୍-ଦଶରାତ୍ରେଣ ଯଜତେ ଵିରାଜମେଵ ଗଚ୍ଛତି ପ୍ରାଜାପତ୍ଯୋ ଵା ଏଷ ଯଜ୍ଞୋ ଯ-ଦ୍ଦଶରାତ୍ରୋ [ଯ-ଦ୍ଦଶରାତ୍ରଃ, ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାନ୍-ଦଶରାତ୍ରେଣ] 13
ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାନ୍-ଦଶରାତ୍ରେଣ ଯଜତେ ପ୍ରୈଵ ଜାଯତ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵୈ ସଦୃ-ନ୍ଦେଵତାଭିରାସୀ-ଥ୍ସ ନ ଵ୍ଯାଵୃତମଗଚ୍ଛ-ଥ୍ସ ପ୍ରଜାପତି-ମୁପାଧାଵ-ତ୍ତସ୍ମା ଏତ-ନ୍ଦଶରାତ୍ର-ମ୍ପ୍ରାଯଚ୍ଛ-ତ୍ତମା-ଽହର-ତ୍ତେନାଯଜତ ତତୋ ଵୈ ସୋ-ଽନ୍ଯାଭି-ର୍ଦେଵତାଭି-ର୍ଵ୍ଯାଵୃତମଗଚ୍ଛଦ୍ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵା-ନ୍ଦଶରାତ୍ରେଣ ଯଜତେ ଵ୍ଯାଵୃତମେଵ ପାପ୍ମନା ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯେଣ ଗଚ୍ଛତି ତ୍ରିକକୁଦ୍ଵା [ତ୍ରିକକୁଦ୍ଵୈ, ଏଷ ଯଜ୍ଞୋ ଯ-ଦ୍ଦଶରାତ୍ରଃ] 14
ଏଷ ଯଜ୍ଞୋ ଯ-ଦ୍ଦଶରାତ୍ରଃ କକୁ-ତ୍ପଞ୍ଚଦଶଃ କକୁଦେକଵିଗ୍ଂଶଃ କକୁ-ତ୍ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶୋ ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵା-ନ୍ଦଶରାତ୍ରେଣ ଯଜତେ ତ୍ରିକକୁଦେଵ ସମାନାନା-ମ୍ଭଵତି ଯଜମାନଃ ପଞ୍ଚଦଶୋ ଯଜମାନ ଏକଵିଗ୍ଂଶୋ ଯଜମାନ-ସ୍ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଃ ପୁର ଇତରା ଅଭିଚର୍ଯମାଣୋ ଦଶରାତ୍ରେଣ ଯଜେତ ଦେଵପୁରା ଏଵ ପର୍ଯୂହତେ ତସ୍ଯ ନ କୁତଶ୍ଚନୋପାଵ୍ଯାଧୋ ଭଵତି ନୈନମଭିଚରନ୍-ଥ୍ସ୍ତୃଣୁତେ ଦେଵାସୁରା-ସ୍ସଂଯଁତ୍ତା ଆସ-ନ୍ତେ ଦେଵା ଏତା [ଏତାଃ, ଦେଵପୁରା ଅପଶ୍ଯନ୍] 15
ଦେଵପୁରା ଅପଶ୍ଯନ୍ ଯ-ଦ୍ଦଶରାତ୍ରସ୍ତାଃ ପର୍ଯୌହନ୍ତ ତେଷା-ନ୍ନ କୁତଶ୍ଚନୋପାଵ୍ଯାଧୋ ଽଭଵ-ତ୍ତତୋ ଦେଵା ଅଭଵ-ନ୍ପରା-ଽସୁରା ଯୋ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯଵାନ୍-ଥ୍ସ୍ଯା-ଥ୍ସ ଦଶରାତ୍ରେଣ ଯଜେତ ଦେଵପୁରା ଏଵ ପର୍ଯୂହତେ ତସ୍ଯ ନ କୁତଶ୍ଚନୋପାଵ୍ଯାଧୋ ଭଵତି ଭଵତ୍ଯାତ୍ମନା ପରା-ଽସ୍ଯ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯୋ ଭଵତି ସ୍ତୋମ-ସ୍ସ୍ତୋମସ୍ଯୋପସ୍ତିର୍ଭଵତି ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯମେଵୋପସ୍ତି-ଙ୍କୁରୁତେ ଜାମି ଵା [ଜାମି ଵୈ, ଏତ-ତ୍କୁର୍ଵନ୍ତି] 16
ଏତ-ତ୍କୁର୍ଵନ୍ତି ଯଜ୍ଜ୍ଯାଯାଗ୍ଂସଗ୍ଗ୍ ସ୍ତୋମମୁପେତ୍ଯ କନୀଯାଗ୍ଂସମୁପଯନ୍ତି ଯଦଗ୍ନିଷ୍ଟୋ-ମସାମାନ୍ଯଵସ୍ତାଚ୍ଚ ପରସ୍ତାଚ୍ଚ ଭଵନ୍ତ୍ଯଜାମିତ୍ଵାଯ ତ୍ରିଵୃଦଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୋ ଽଗ୍ନିଷ୍ଟୁଦାଗ୍ନେଯୀଷୁ ଭଵତି ତେଜ ଏଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ପଞ୍ଚଦଶ ଉକ୍ଥ୍ଯ ଐନ୍ଦ୍ରୀଷ୍ଵିନ୍ଦ୍ରିଯମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ତ୍ରିଵୃଦଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୋ ଵୈଶ୍ଵଦେଵୀଷୁ ପୁଷ୍ଟିମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ସପ୍ତଦଶୋ-ଽଗ୍ନିଷ୍ଟୋମଃ ପ୍ରାଜାପତ୍ଯାସୁ ତୀଵ୍ରସୋମୋ ଽନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯା-ଵରୁଦ୍ଧ୍ଯା ଅଥୋ ପ୍ରୈଵ ତେନ ଜାଯତ [ତେନ ଜାଯତେ, ଏକଵିଗ୍ଂଶ ଉକ୍ଥ୍ଯଃ ସୌରୀଷୁ] 17
ଏକଵିଗ୍ଂଶ ଉକ୍ଥ୍ଯଃ ସୌରୀଷୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯା ଅଥୋ ରୁଚମେଵା-ଽଽତ୍ମ-ନ୍ଧତ୍ତେ ସପ୍ତଦଶୋ-ଽଗ୍ନିଷ୍ଟୋମଃ ପ୍ରାଜାପତ୍ଯାସୂପହଵ୍ଯ ଉପହଵମେଵ ଗଚ୍ଛତି ତ୍ରିଣଵାଵଗ୍ନିଷ୍ଟୋମାଵଭିତ ଐନ୍ଦ୍ରୀଷୁ ଵିଜିତ୍ଯୈ ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶ ଉକ୍ଥ୍ଯୋ ଵୈଶ୍ଵଦେଵୀଷୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ଵିଶ୍ଵଜି-ଥ୍ସର୍ଵପୃଷ୍ଠୋ-ଽତିରାତ୍ରୋ ଭଵତି ସର୍ଵସ୍ଯାଭିଜିତ୍ଯୈ ॥ 18 ॥
(ପ୍ରଜାପତ୍ଯୋ ଵା ଏଷ ଯଜ୍ଞୋ ଯ-ଦ୍ଦଶରାତ୍ର - ସ୍ତ୍ରିକକୁଦ୍ଧା - ଏତା - ଵୈ - ଜାଯତ - ଏକତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 5)
ଋତଵୋ ଵୈ ପ୍ରଜାକାମାଃ ପ୍ରଜା-ନ୍ନା-ଽଵିନ୍ଦନ୍ତ ତେ-ଽକାମଯନ୍ତ ପ୍ରଜାଗ୍ଂ ସୃଜେମହି ପ୍ରଜାମଵ ରୁନ୍ଧୀମହି ପ୍ରଜାଂ-ଵିଁନ୍ଦେମହି ପ୍ରଜାଵନ୍ତ-ସ୍ସ୍ଯାମେତି ତ ଏତମେକାଦଶରାତ୍ରମପଶ୍ଯ-ନ୍ତମା-ଽହର-ନ୍ତେନାଯଜନ୍ତ ତତୋ ଵୈ ତେ ପ୍ରଜାମସୃଜନ୍ତ ପ୍ରଜାମଵାରୁନ୍ଧତ ପ୍ରଜାମଵିନ୍ଦନ୍ତ ପ୍ରଜାଵନ୍ତୋ-ଽଭଵନ୍ତ ଋତଵୋ-ଽଭଵ-ନ୍ତଦାର୍ତଵାନା-ମାର୍ତଵତ୍ଵ-ମୃତୂନାଂ-ଵାଁ ଏତେ ପୁତ୍ରା-ସ୍ତସ୍ମା- [ପୁତ୍ରା-ସ୍ତସ୍ମାତ୍, ଆର୍ତଵା ଉଚ୍ଯନ୍ତେ] 19
-ଦାର୍ତଵା ଉଚ୍ଯନ୍ତେ ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାଗ୍ଂସ ଏକାଦଶରାତ୍ରମାସତେ ପ୍ରଜାମେଵ ସୃଜନ୍ତେ ପ୍ରଜାମଵ ରୁନ୍ଧତେ ପ୍ରଜାଂ-ଵିଁନ୍ଦନ୍ତେ ପ୍ରଜାଵନ୍ତୋ ଭଵନ୍ତି ଜ୍ଯୋତିରତିରାତ୍ରୋ ଭଵତି ଜ୍ଯୋତିରେଵ ପୁରସ୍ତା-ଦ୍ଦଧତେ ସୁଵର୍ଗସ୍ଯ ଲୋକସ୍ଯା-ନୁଖ୍ଯାତ୍ଯୈ ପୃଷ୍ଠ୍ଯଃ ଷଡହୋ ଭଵତି ଷ-ଡ୍ଵା ଋତଵ-ଷ୍ଷଟ୍ ପୃଷ୍ଠାନି ପୃଷ୍ଠୈରେଵର୍ତୂନ-ନ୍ଵାରୋହନ୍ତ୍ଯୃତୁଭିଃ ସଂଵଁଥ୍ସର-ନ୍ତେ ସଂଵଁଥ୍ସର ଏଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତି ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶୋ ଭଵତି ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯକ୍ଷରା ଗାଯତ୍ରୀ [ଗାଯତ୍ରୀ, ଗାଯତ୍ର-ମ୍ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସ-] 20
ଗାଯତ୍ର-ମ୍ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସ-ଙ୍ଗାଯତ୍ରିଯାମେଵ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତି ଚତୁଶ୍ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶୋ ଭଵତି ଚତୁଶ୍ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଦକ୍ଷରା ତ୍ରିଷ୍ଟୁଗିନ୍ଦ୍ରିଯ-ନ୍ତ୍ରିଷ୍ଟୁ-ପ୍ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭ୍ଯେଵେନ୍ଦ୍ରିଯେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତ୍ଯଷ୍ଟାଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶୋ ଭଵତ୍ଯଷ୍ଟାଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଦକ୍ଷରା ଜଗତୀ ଜାଗତାଃ ପଶଵୋ ଜଗତ୍ଯାମେଵ ପଶୁଷୁ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତ୍ଯେ-କାଦଶରାତ୍ରୋ ଭଵତି ପଞ୍ଚ ଵା ଋତଵ ଆର୍ତଵାଃ ପଞ୍ଚର୍ତୁଷ୍ଵେଵା-ଽଽର୍ତଵେଷୁ ସଂଵଁଥ୍ସରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠାଯ ପ୍ରଜାମଵ ରୁନ୍ଧତେ ଽତିରାତ୍ରାଵଭିତୋ ଭଵତଃ ପ୍ରଜାଯୈ ପରିଗୃହୀତ୍ଯୈ ॥ 21 ॥
(ତସ୍ମା-ଦ୍- ଗାଯତ୍ର୍ଯେ - କାନ୍ନପଞ୍ଚାଶଚ୍ଚ) (ଅ. 6)
ଐନ୍ଦ୍ରଵାଯଵାଗ୍ରା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀଯାଦ୍ଯଃ କାମଯେତ ଯଥା ପୂର୍ଵ-ମ୍ପ୍ରଜାଃ କଲ୍ପେରନ୍ନିତି ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଵୈ କୢପ୍ତିମନୁ ପ୍ରଜାଃ କଲ୍ପନ୍ତେ ଯଜ୍ଞସ୍ଯା-ଽକୢପ୍ତିମନୁ ନ କଲ୍ପନ୍ତେ ଯଥା ପୂର୍ଵମେଵ ପ୍ରଜାଃ କଲ୍ପଯତି ନ ଜ୍ଯାଯାଗ୍ଂସ-ଙ୍କନୀଯାନତି କ୍ରାମତ୍ଯୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵାଗ୍ରା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀଯାଦାମଯାଵିନଃ ପ୍ରାଣେନ ଵା ଏଷ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧ୍ଯତେ ଯସ୍ଯା-ଽଽମଯତି ପ୍ରାଣ ଐନ୍ଦ୍ରଵାଯଵଃ ପ୍ରାଣେନୈଵୈନଗ୍ଂ ସମର୍ଧଯତି ମୈତ୍ରାଵରୁଣାଗ୍ରା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀରନ୍ ଯେଷା-ନ୍ଦୀକ୍ଷିତାନା-ମ୍ପ୍ରମୀଯେତ [ପ୍ରମୀଯେତ, ପ୍ରାଣାପାନାଭ୍ଯାଂ-ଵାଁ ଏତେ] 22
ପ୍ରାଣାପାନାଭ୍ଯାଂ-ଵାଁ ଏତେ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧ୍ଯନ୍ତେ ଯେଷା-ନ୍ଦୀକ୍ଷିତାନା-ମ୍ପ୍ରମୀଯତେ ପ୍ରାଣାପାନୌ ମିତ୍ରାଵରୁଣୌ ପ୍ରାଣାପାନାଵେଵ ମୁଖତଃ ପରି ହରନ୍ତ ଆଶ୍ଵିନାଗ୍ରା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀତା ଽଽନୁଜାଵରୋ-ଽଶ୍ଵିନୌ ଵୈ ଦେଵାନାମାନୁଜାଵରୌ ପଶ୍ଚେଵାଗ୍ର-ମ୍ପର୍ଯୈତା-ମଶ୍ଵିନାଵେତସ୍ଯ ଦେଵତା ଯ ଆନୁଜାଵର-ସ୍ତାଵେଵୈନମଗ୍ର-ମ୍ପରି ଣଯତ-ଶ୍ଶୁକ୍ରାଗ୍ରା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀତ ଗତଶ୍ରୀଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠାକାମୋ-ଽସୌ ଵା ଆଦିତ୍ଯ-ଶ୍ଶୁକ୍ର ଏଷୋ-ଽନ୍ତୋ-ଽନ୍ତଂ ମନୁଷ୍ଯ- [ଏଷୋ-ଽନ୍ତୋ-ଽନ୍ତଂ ମନୁଷ୍ଯଃ, ଶ୍ରିଯୈ ଗତ୍ଵା ନି] 23
-ଶ୍ଶ୍ରିଯୈ ଗତ୍ଵା ନି ଵର୍ତତେ ଽନ୍ତାଦେଵା-ଽନ୍ତମା ରଭତେ ନ ତତଃ ପାପୀଯା-ନ୍ଭଵତି ମନ୍ଥ୍ଯଗ୍ରା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀତା-ଭିଚର-ନ୍ନାର୍ତପାତ୍ରଂ-ଵାଁ ଏତ-ଦ୍ଯ-ନ୍ମନ୍ଥିପାତ୍ର-ମ୍ମୃତ୍ଯୁନୈଵୈନ-ଙ୍ଗ୍ରାହଯତି ତାଜଗାର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛତ୍ଯା-ଗ୍ରଯଣାଗ୍ରା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀତ ଯସ୍ଯ ପିତା ପିତାମହଃ ପୁଣ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଯାଦଥ ତନ୍ନ ପ୍ରାପ୍ନୁଯା-ଦ୍ଵାଚା ଵା ଏଷ ଇନ୍ଦ୍ରିଯେଣ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧ୍ଯତେ ଯସ୍ଯ ପିତା ପିତାମହଃ ପୁଣ୍ଯୋ [ପୁଣ୍ଯଃ, ଭଵତ୍ଯଥ ତନ୍ନ] 24
ଭଵତ୍ଯଥ ତନ୍ନ ପ୍ରାପ୍ନୋତ୍ଯୁର ଇଵୈତ-ଦ୍ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଵାଗିଵ ଯଦାଗ୍ରଯଣୋ ଵାଚୈଵୈନମିନ୍ଦ୍ରିଯେଣ ସମର୍ଧଯତି ନ ତତଃ ପାପୀଯା-ନ୍ଭଵତ୍ଯୁକ୍ଥ୍ଯାଗ୍ରା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀତାଭିଚର୍ଯମାଣ-ସ୍ସର୍ଵେଷାଂ-ଵାଁ ଏତ-ତ୍ପାତ୍ରାଣାମିନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଯଁଦୁକ୍ଥ୍ଯପାତ୍ରଗ୍ଂ ସର୍ଵେଣୈଵୈନମିନ୍ଦ୍ରିଯେଣାତି ପ୍ରଯୁଙ୍କ୍ତେ ସରସ୍ଵତ୍ଯଭି ନୋ ନେଷି ଵସ୍ଯ ଇତି ପୁରୋରୁଚ-ଙ୍କୁର୍ଯା-ଦ୍ଵାଗ୍ଵୈ [ ] 25
ସରସ୍ଵତୀ ଵାଚୈଵୈନମତି ପ୍ରଯୁଙ୍କ୍ତେ ମା ତ୍ଵ-ତ୍କ୍ଷେତ୍ରାଣ୍ଯରଣାନି ଗନ୍ମେତ୍ଯାହ ମୃତ୍ଯୋର୍ଵୈ କ୍ଷେତ୍ରାଣ୍ଯରଣାନି ତେନୈଵ ମୃତ୍ଯୋଃ, କ୍ଷେତ୍ରାଣି ନ ଗଚ୍ଛତି ପୂର୍ଣା-ନ୍ଗ୍ରହା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀଯାଦାମଯାଵିନଃ ପ୍ରାଣାନ୍ ଵା ଏତସ୍ଯ ଶୁଗୃଚ୍ଛତି ଯସ୍ଯା ଽଽମଯତି ପ୍ରାଣା ଗ୍ରହାଃ ପ୍ରାଣାନେଵାସ୍ଯ ଶୁଚୋ ମୁଞ୍ଚତ୍ଯୁତ ଯଦୀତାସୁର୍ଭଵତି ଜୀଵତ୍ଯେଵ ପୂର୍ଣା-ନ୍ଗ୍ରହା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀଯା-ଦ୍ଯର୍ହି ପର୍ଜନ୍ଯୋ ନ ଵର୍ଷେ-ତ୍ପ୍ରାଣାନ୍ ଵା ଏତର୍ହି ପ୍ରଜାନାଗ୍ଂ ଶୁଗୃଚ୍ଛତି ଯର୍ହି ପର୍ଜନ୍ଯୋ ନ ଵର୍ଷତି ପ୍ରାଣା ଗ୍ରହାଃ ପ୍ରାଣାନେଵ ପ୍ରଜାନାଗ୍ଂ ଶୁଚୋ ମୁଞ୍ଚତି ତାଜ-କ୍ପ୍ର ଵର୍ଷତି ॥ 26 ॥
(ପ୍ରମୀଯେତ - ମନୁଷ୍ଯ - ଋଦ୍ଧ୍ଯତେ ଯସ୍ଯ ପିତା ପିତାମହଃ ପୁଣ୍ଯୋ-ଵାଗ୍ଵା-ଏଵ ପୂର୍ଣା-ନ୍ଗ୍ରହାନ୍-ପଞ୍ଚଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 7)
ଗାଯତ୍ରୋ ଵା ଐନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ଗାଯତ୍ର-ମ୍ପ୍ରାଯଣୀଯ-ମହସ୍ତସ୍ମା-ତ୍ପ୍ରାଯଣୀଯେ-ଽହନ୍ନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତି ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭୋ ଵୈ ଶୁକ୍ରସ୍ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭ-ନ୍ଦ୍ଵିତୀଯ-ମହସ୍ତସ୍ମା-ଦ୍ଦ୍ଵିତୀଯେ-ଽହଞ୍ଛୁକ୍ରୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତି ଜାଗତୋ ଵା ଆଗ୍ରଯଣୋ ଜାଗତ-ନ୍ତୃତୀଯ-ମହସ୍ତସ୍ମା-ତ୍ତୃତୀଯେ-ଽହନ୍ନାଗ୍ରଯଣୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯେତଦ୍ଵୈ [ ] 27
ଯଜ୍ଞମାପ-ଦ୍ଯଚ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ସ୍ଯାପ୍ନୋତି ଯଦାଗ୍ରଯଣ-ଶ୍ଶ୍ଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ଯତ୍ରୈଵ ଯଜ୍ଞମଦୃଶ-ନ୍ତତ ଏଵୈନ-ମ୍ପୁନଃ ପ୍ରଯୁଙ୍କ୍ତେ ଜଗନ୍ମୁଖୋ ଵୈ ଦ୍ଵିତୀଯସ୍ତ୍ରିରାତ୍ରୋ ଜାଗତ ଆଗ୍ରଯଣୋ ଯଚ୍ଚତୁର୍ଥେ-ଽହନ୍ନାଗ୍ରଯଣୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନ-ମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯଥୋ ସ୍ଵମେଵ ଛନ୍ଦୋ-ଽନୁ ପର୍ଯାଵର୍ତନ୍ତେ ରାଥନ୍ତରୋ ଵା ଐନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ରାଥନ୍ତର-ମ୍ପଞ୍ଚମ-ମହ-ସ୍ତସ୍ମା-ତ୍ପଞ୍ଚମେ-ଽହ- [-ସ୍ତସ୍ମା-ତ୍ପଞ୍ଚମେ-ଽହନ୍ନ୍, ଐନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ] 28
-ନ୍ନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନ-ମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତି ବାର୍ହତୋ ଵୈ ଶୁକ୍ରୋ ବାର୍ହତଗ୍ଂ ଷଷ୍ଠ-ମହ-ସ୍ତସ୍ମା-ଥ୍ଷଷ୍ଠେ-ଽହଞ୍ଛୁକ୍ରୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନ-ମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯେତଦ୍ଵୈ ଦ୍ଵିତୀଯଂ-ଯଁଜ୍ଞମାପ-ଦ୍ଯଚ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ସ୍ଯାପ୍ନୋତି ଯଚ୍ଛୁକ୍ର-ଶ୍ଶ୍ଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ଯତ୍ରୈଵ ଯଜ୍ଞ-ମଦୃଶ-ନ୍ତତ ଏଵୈନ-ମ୍ପୁନଃ ପ୍ରଯୁଙ୍କ୍ତେ ତ୍ରିଷ୍ଟୁଙ୍ମୁଖୋ ଵୈ ତୃତୀଯ-ସ୍ତ୍ରିରାତ୍ର-ସ୍ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭ- [-ସ୍ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭଃ, ଶୁକ୍ରୋ] 29
-ଶ୍ଶୁକ୍ରୋ ଯ-ଥ୍ସପ୍ତମେ-ଽହଞ୍ଛୁକ୍ରୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯଥୋ ସ୍ଵମେଵ ଛନ୍ଦୋ-ଽନୁ ପର୍ଯାଵର୍ତନ୍ତେ ଵାଗ୍ଵା ଆଗ୍ରଯଣୋ ଵାଗଷ୍ଟମମହ-ସ୍ତସ୍ମାଦଷ୍ଟମେ-ଽହନ୍ନାଗ୍ରଯଣୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତି ପ୍ରାଣୋ ଵା ଐନ୍ଦ୍ରଵାଯଵଃ ପ୍ରାଣୋ ନଵମ-ମହସ୍ତସ୍ମାନ୍ନଵମେ ଽହନ୍ନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯେତ- [ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯେତତ୍, ଵୈ ତୃତୀଯଂ-] 30
-ଦ୍ଵୈ ତୃତୀଯଂ-ଯଁଜ୍ଞମାପ-ଦ୍ଯଚ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ସ୍ଯାପ୍ନୋତି ଯଦୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵ-ଶ୍ଶ୍ଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ଯତ୍ରୈଵ ଯଜ୍ଞମଦୃଶ-ନ୍ତତ ଏଵୈନ-ମ୍ପୁନଃ ପ୍ରଯୁଙ୍କ୍ତେ ଽଥୋ ସ୍ଵମେଵ ଛନ୍ଦୋ-ଽନୁ ପର୍ଯାଵର୍ତନ୍ତେ ପଥୋ ଵା ଏତେ-ଽଦ୍ଧ୍ଯପଥେନ ଯନ୍ତି ଯେ-ଽନ୍ଯେନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵା-ତ୍ପ୍ରତିପଦ୍ଯନ୍ତେ-ଽନ୍ତଃ ଖଲୁ ଵା ଏଷ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଯ-ଦ୍ଦଶମ-ମହର୍ଦଶମେ ଽହନ୍ନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ଯଜ୍ଞସ୍ଯୈ- [ଯଜ୍ଞସ୍ଯ, ଏଵାନ୍ତ-ଙ୍ଗତ୍ଵା] 31
-ଵାନ୍ତ-ଙ୍ଗତ୍ଵା ଽପଥା-ତ୍ପନ୍ଥାମପି ଯନ୍ତ୍ଯଥୋ ଯଥା ଵହୀଯସା ପ୍ରତିସାରଂ-ଵଁହନ୍ତି ତାଦୃଗେଵ ତଚ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ସ୍ଯନ୍ଯୋ-ଽନ୍ଯସ୍ଯ ଲୋକମଭ୍ଯଦ୍ଧ୍ଯାଯ-ନ୍ତାନ୍ଯେତେନୈଵ ଦେଵା ଵ୍ଯଵାହଯନ୍ନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵସ୍ଯ ଵା ଏତଦାଯତନଂ-ଯଁଚ୍ଚତୁର୍ଥ-ମହସ୍ତସ୍ମି-ନ୍ନାଗ୍ରଯଣୋ ଗୃହ୍ଯତେ ତସ୍ମା-ଦାଗ୍ରଯଣସ୍ଯା ଽଽଯତନେ ନଵମେ-ଽହନ୍ନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ଶୁକ୍ରସ୍ଯ ଵା ଏତଦାଯତନଂ-ଯଁ-ତ୍ପଞ୍ଚମ- [ଯ-ତ୍ପଞ୍ଚମମ୍, ଅହସ୍ତସ୍ମି-ନ୍ନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ] 32
-ମହସ୍ତସ୍ମି-ନ୍ନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ତସ୍ମା-ଦୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵସ୍ଯା-ଽଽଯତନେ ସପ୍ତମେ-ଽହଞ୍ଛୁକ୍ରୋ ଗୃହ୍ଯତ ଆଗ୍ରଯଣସ୍ଯ ଵା ଏତଦାଯତନଂ-ଯଁ-ଥ୍ଷଷ୍ଠମହ-ସ୍ତସ୍ମିଞ୍ଛୁକ୍ରୋ ଗୃହ୍ଯତେ ତସ୍ମା-ଚ୍ଛୁକ୍ରସ୍ଯା ଽଽଯତନେ-ଽଷ୍ଟମେ-ଽହନ୍ନାଗ୍ରଯଣୋ ଗୃହ୍ଯତେ ଛନ୍ଦାଗ୍ସ୍ଯେଵ ତଦ୍ଵି ଵାହଯତି ପ୍ର ଵସ୍ଯସୋ ଵିଵାହମାପ୍ନୋତି ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦାଥୋ ଦେଵତାଭ୍ଯ ଏଵ ଯଜ୍ଞେ ସଂଵିଁଦ-ନ୍ଦଧାତି ତସ୍ମାଦିଦ-ମନ୍ଯୋ-ଽନ୍ଯସ୍ମୈ ଦଦାତି ॥ 33 ॥
(ଏତଦ୍ଵୈ - ପଞ୍ଚମେ-ଽହନ୍ - ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭ - ଏତ-ଦ୍- ଗୃହ୍ଯତେ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ - ପଞ୍ଚମ - ମନ୍ଯସ୍ମା - ଏକଞ୍ଚ) (ଅ. 8)
ପ୍ରଜାପତିରକାମଯତ ପ୍ର ଜାଯେଯେତି ସ ଏତ-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶରାତ୍ର-ମପଶ୍ଯ-ତ୍ତମା-ଽହର-ତ୍ତେନାଯଜତ ତତୋ ଵୈ ସ ପ୍ରାଜାଯତ ଯଃ କାମଯେତ ପ୍ର ଜାଯେଯେତି ସ ଦ୍ଵାଦଶରାତ୍ରେଣ ଯଜେତ ପ୍ରୈଵ ଜାଯତେ ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନୋ ଵଦନ୍ତ୍ଯଗ୍ନିଷ୍ଟୋମପ୍ରାଯଣା ଯଜ୍ଞା ଅଥ କସ୍ମାଦତିରାତ୍ରଃ ପୂର୍ଵଃ ପ୍ର ଯୁଜ୍ଯତ ଇତି ଚକ୍ଷୁଷୀ ଵା ଏତେ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଯଦତିରାତ୍ରୌ କନୀନିକେ ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୌ ଯ- [ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୌ ଯତ୍, ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ-ମ୍ପୂର୍ଵ-] 34
-ଦଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ-ମ୍ପୂର୍ଵ-ମ୍ପ୍ରଯୁଞ୍ଜୀର-ନ୍ବହିର୍ଧା କନୀନିକେ ଦଦ୍ଧ୍ଯୁସ୍ତସ୍ମା-ଦତିରାତ୍ରଃ ପୂର୍ଵଃ ପ୍ର ଯୁଜ୍ଯତେ ଚକ୍ଷୁଷୀ ଏଵ ଯଜ୍ଞେ ଧିତ୍ଵା ମଦ୍ଧ୍ଯତଃ କନୀନିକେ ପ୍ରତି ଦଧତି ଯୋ ଵୈ ଗାଯତ୍ରୀ-ଞ୍ଜ୍ଯୋତିଃପକ୍ଷାଂ-ଵେଁଦ ଜ୍ଯୋତିଷା ଭାସା ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକମେତି ଯାଵଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୌ ତୌ ପକ୍ଷୌ ଯେ-ଽନ୍ତରେ-ଽଷ୍ଟା-ଵୁକ୍ଥ୍ଯା-ସ୍ସ ଆତ୍ମୈଷା ଵୈ ଗାଯତ୍ରୀ ଜ୍ଯୋତିଃପକ୍ଷା ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ଜ୍ଯୋତିଷା ଭାସା ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ- [ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକମ୍, ଏତି ପ୍ରଜାପତିର୍ଵା] 35
-ମେତି ପ୍ରଜାପତିର୍ଵା ଏଷ ଦ୍ଵାଦଶଧା ଵିହିତୋ ଯ-ଦ୍ଦ୍ଵାଦଶରାତ୍ରୋ ଯାଵତିରାତ୍ରୋ ତୌ ପକ୍ଷୌ ଯେ-ଽନ୍ତରେ-ଽଷ୍ଟା-ଵୁକ୍ଥ୍ଯା-ସ୍ସ ଆତ୍ମା ପ୍ରଜାପତିର୍ଵାଵୈଷ ସନ୍ଥ୍ସଦ୍ଧ ଵୈ ସତ୍ରେଣ ସ୍ପୃଣୋତି ପ୍ରାଣା ଵୈ ସ-ତ୍ପ୍ରାଣାନେଵ ସ୍ପୃଣୋତି ସର୍ଵାସାଂ-ଵାଁ ଏତେ ପ୍ରଜାନା-ମ୍ପ୍ରାଣୈରାସତେ ଯେ ସତ୍ରମାସତେ ତସ୍ମା-ତ୍ପୃଚ୍ଛନ୍ତି କିମେତେ ସତ୍ରିଣ ଇତି ପ୍ରିଯଃ ପ୍ରଜାନା ମୁତ୍ଥିତୋ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଁଵେଦ ॥ 36 ॥
(ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୌ ଯଥ୍ - ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକଂ - ପ୍ରିଯଃ ପ୍ରଜାନାଂ - ପଞ୍ଚ ଚ) (ଅ. 9)
ନ ଵା ଏଷୋ-ଽନ୍ଯତୋଵୈଶ୍ଵାନର-ସ୍ସୁଵର୍ଗାଯ ଲୋକାଯ ପ୍ରାଭଵଦୂର୍ଧ୍ଵୋ ହ ଵା ଏଷ ଆତତ ଆସୀ-ତ୍ତେ ଦେଵା ଏତଂ-ଵୈଁଶ୍ଵାନର-ମ୍ପର୍ଯୌହନ୍-ଥ୍ସୁଵର୍ଗସ୍ଯ ଲୋକସ୍ଯ ପ୍ରଭୂତ୍ଯା ଋତଵୋ ଵା ଏତେନ ପ୍ରଜାପତିମଯାଜଯ-ନ୍ତେଷ୍ଵାର୍ଧ୍ନୋଦଧି ତଦୃଦ୍ଧ୍ନୋତି ହ ଵା ଋତ୍ଵିକ୍ଷୁ ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵା-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶାହେନ ଯଜତେ ତେ-ଽସ୍ମିନ୍ନୈଚ୍ଛନ୍ତ ସ ରସମହ ଵସନ୍ତାଯ ପ୍ରାଯଚ୍ଛ- [ପ୍ରାଯଚ୍ଛତ୍, ଯଵ-ଙ୍ଗ୍ରୀଷ୍ମାଯୌଷଧୀ-] 37
-ଦ୍ଯଵ-ଙ୍ଗ୍ରୀଷ୍ମାଯୌଷଧୀ-ର୍ଵର୍ଷାଭ୍ଯୋ ଵ୍ରୀହୀଞ୍ଛରଦେ ମାଷତିଲୌ ହେମନ୍ତଶିଶିରାଭ୍ଯା-ନ୍ତେନେନ୍ଦ୍ର-ମ୍ପ୍ରଜାପତିରଯାଜଯ-ତ୍ତତୋ ଵା ଇନ୍ଦ୍ର ଇନ୍ଦ୍ରୋ-ଽଭଵ-ତ୍ତସ୍ମାଦାହୁ-ରାନୁଜାଵରସ୍ଯ ଯଜ୍ଞ ଇତି ସ ହ୍ଯେତେନା-ଽଗ୍ରେ-ଽଯଜତୈଷ ହ ଵୈ କୁଣପମତ୍ତି ଯ-ସ୍ସତ୍ରେ ପ୍ରତିଗୃହ୍ଣାତି ପୁରୁଷକୁଣପ-ମଶ୍ଵକୁଣପ-ଙ୍ଗୌର୍ଵା ଅନ୍ନଂ-ଯେଁନ ପାତ୍ରେଣାନ୍ନ-ମ୍ବିଭ୍ରତି ଯ-ତ୍ତନ୍ନ ନିର୍ଣେନିଜତି ତତୋ-ଽଧି [ତତୋ-ଽଧି, ମଲ-ଞ୍ଜାଯତ ଏକ ଏଵ] 38
ମଲ-ଞ୍ଜାଯତ ଏକ ଏଵ ଯଜେତୈକୋ ହି ପ୍ରଜାପତି-ରାର୍ଧ୍ନୋ-ଦ୍ଦ୍ଵାଦଶ ରାତ୍ରୀର୍ଦୀକ୍ଷିତ-ସ୍ସ୍ଯା-ଦ୍ଦ୍ଵାଦଶ ମାସା-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସର-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସରଃ ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରଜାପତିର୍ଵାଵୈଷ ଏଷ ହ ତ୍ଵୈ ଜାଯତେ ଯସ୍ତପସୋ-ଽଧି ଜାଯତେ ଚତୁର୍ଧା ଵା ଏତାସ୍ତିସ୍ରସ୍ତିସ୍ରୋ ରାତ୍ରଯୋ ଯ-ଦ୍ଦ୍ଵାଦଶୋପସଦୋ ଯାଃ ପ୍ରଥମା ଯଜ୍ଞ-ନ୍ତାଭି-ସ୍ସ-ମ୍ଭରତି ଯା ଦ୍ଵିତୀଯା ଯଜ୍ଞ-ନ୍ତାଭିରା ରଭତେ [ଯଜ୍ଞ-ନ୍ତାଭିରା ରଭତେ, ଯାସ୍ତୃତୀଯାଃ] 39
ଯାସ୍ତୃତୀଯାଃ ପାତ୍ରାଣି ତାଭିର୍ନିର୍ଣେନିକ୍ତେ ଯାଶ୍ଚତୁର୍ଥୀରପି ତାଭିରାତ୍ମାନ-ମନ୍ତରତ-ଶ୍ଶୁନ୍ଧତେ ଯୋ ଵା ଅସ୍ଯ ପଶୁମତ୍ତି ମାଗ୍ଂସଗ୍ଂ ସୋ-ଽତ୍ତି ଯଃ ପୁରୋଡାଶ-ମ୍ମସ୍ତିଷ୍କଗ୍ଂ ସ ଯଃ ପରିଵାପ-ମ୍ପୁରୀଷଗ୍ଂ ସ ଯ ଆଜ୍ଯ-ମ୍ମଜ୍ଜାନଗ୍ଂ ସ ଯ-ସ୍ସୋମଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵେଦଗ୍ଂ ସୋ-ଽପି ହ ଵା ଅସ୍ଯ ଶୀର୍ଷଣ୍ଯା ନିଷ୍ପଦଃ ପ୍ରତି ଗୃହ୍ଣାତି ଯୋ ଦ୍ଵାଦଶାହେ ପ୍ରତିଗୃହ୍ଣାତି ତସ୍ମା-ଦ୍ଦ୍ଵାଦଶାହେନ ନ ଯାଜ୍ଯ-ମ୍ପାପ୍ମନୋ ଵ୍ଯାଵୃତ୍ତ୍ଯୈ ॥ 40 ॥
(ଅଯଚ୍ଛ - ଦଧି - ରଭତେ - ଦ୍ଵାଦଶାହେନ - ଚତ୍ଵାରି ଚ) (ଅ. 10)
ଏକସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ଦ୍ଵାଭ୍ଯାଗ୍ ସ୍ଵାହା ତ୍ରିଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଚତୁର୍ଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଷଡ୍ଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସପ୍ତଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଽଷ୍ଟାଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ନଵଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହୈ -କାଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଦ୍ଵାଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ତ୍ରଯୋଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଚତୁର୍ଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଷୋଡଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସପ୍ତଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଽଷ୍ଟାଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହୈ-କାନ୍ନ ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈ-କାନ୍ନ ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହା ନଵଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହୈ-କାନ୍ନ ଷଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵଷଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈ -କାନ୍ନାଶୀତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵାଶୀତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ଦ୍ଵାଭ୍ଯାଗ୍ଂ ଶତାଭ୍ଯାଗ୍ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 41 ॥
(ନଵଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହୈ-କାନ୍ନୈକଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 11)
ଏକସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ତ୍ରିଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସପ୍ତଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ନଵଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହୈ- କାଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ତ୍ରଯୋଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସପ୍ତଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହା ନଵଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଷଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵଷଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନା ଶୀତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵାଶୀତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 42 ॥
(ଏକସ୍ମୈ ତ୍ରିଭ୍ଯଃ - ପଞ୍ଚାଶତ୍) (ଅ. 12)
ଦ୍ଵାଭ୍ଯାଗ୍ ସ୍ଵାହା ଚତୁର୍ଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଷଡ୍ଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଽଷ୍ଟାଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଦ୍ଵାଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଚତୁର୍ଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଷୋଡଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଽଷ୍ଟାଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଽଷ୍ଟାନଵତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 43 ॥
(ଦ୍ଵାଭ୍ଯାମଷ୍ଟାନଵତ୍ଯୈ - ଷଡ୍ଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 13)
ତ୍ରିଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସପ୍ତଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ନଵଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହୈ-କାଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ତ୍ରଯୋଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସପ୍ତଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହା ନଵଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଷଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵଷଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନା ଽଶୀତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵାଶୀତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 44 ॥
(ତ୍ରିଭ୍ଯୋ - ଽଷ୍ଟାଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 14)
ଚତୁର୍ଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଽଷ୍ଟାଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଦ୍ଵାଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଷୋଡଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଷଣ୍ଣଵତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 45 ॥
(ଚତୁର୍ଭ୍ଯ-ଷ୍ଷଣ୍ଣଵତ୍ଯୈ - ଷୋଡଶ) (ଅ. 15)
ପଞ୍ଚଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚନଵତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 46 ॥
(ପଞ୍ଚଭ୍ଯଃ ପଞ୍ଚନଵତ୍ଯୈ - ଚତୁର୍ଦଶ) (ଅ. 16)
ଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ତ୍ରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହା ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚାଶତେ ସ୍ଵାହା ଷଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ସପ୍ତତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଽଶୀତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 47 ॥
(ଦଶଭ୍ଯୋ - ଦ୍ଵାଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 17)
ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହା ଷଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଽଶୀତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 48 ॥
(ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ - ଦ୍ଵାଦଶ) (ଅ. 18)
ପଞ୍ଚାଶତେ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ଦ୍ଵାଭ୍ଯାଗ୍ଂ ଶତାଭ୍ଯାଗ୍ ସ୍ଵାହା ତ୍ରିଭ୍ଯ-ଶ୍ଶତେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଚତୁର୍ଭ୍ଯଃ ଶତେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚଭ୍ଯଃ ଶତେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଷଡ୍ଭ୍ଯ-ଶ୍ଶତେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସପ୍ତଭ୍ଯଃ ଶତେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଽଷ୍ଟାଭ୍ଯ-ଶ୍ଶତେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ନଵଭ୍ଯଃ ଶତେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସହସ୍ରାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 49 ॥
(ପଞ୍ଚାଶତେ - ଦ୍ଵାତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 19)
ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ସହସ୍ରାଯ ସ୍ଵାହା ଽଯୁତାଯ ସ୍ଵାହା ନିଯୁତାଯ ସ୍ଵାହା ପ୍ରଯୁତାଯ ସ୍ଵାହା ଽର୍ବୁଦାଯ ସ୍ଵାହା ନ୍ଯର୍ବୁଦାଯ ସ୍ଵାହା ସମୁଦ୍ରାଯ ସ୍ଵାହା ମଦ୍ଧ୍ଯାଯ ସ୍ଵାହା ଽନ୍ତାଯ ସ୍ଵାହା ପରାର୍ଧାଯ ସ୍ଵାହୋଷସେ ସ୍ଵାହା ଵ୍ଯୁଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୋଦେଷ୍ଯତେ ସ୍ଵାହୋଦ୍ଯତେ ସ୍ଵାହୋଦିତାଯ ସ୍ଵାହା ସୁଵର୍ଗାଯ ସ୍ଵାହା ଲୋକାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 50 ॥
(ଶତାଯା-ଽଷ୍ଟାତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 20)
(ସାଧ୍ଯା-ଷ୍ଷଡ୍ ରାତ୍ରଂ - କୁସୁରୁବିନ୍ଦଃ ସପ୍ତରାତ୍ରଂ - ବୃହସ୍ପତିରଷ୍ଟରାତ୍ରଂ - ପ୍ରଜାପତିସ୍ତାଃ, କ୍ଷୁଧନ୍ନଵରାତ୍ରଂ - ପ୍ରଜାପତିରକାମଯତ ଦଶହୋତାରାତ୍ର - ମୃତଵ - ଐନ୍ଦ୍ରଵାଯଵାଗ୍ରାନ୍ - ଗାଯତ୍ରୋ ଵୈ - ପ୍ରଜାପତି-ସ୍ସ ଦ୍ଵାଦଶରାତ୍ରଂ - ନ ଵା -ଏକସ୍ମା - ଏକସ୍ମୈ - ଦ୍ଵାଭ୍ଯାଂ - ତ୍ରିଭ୍ଯଃ - ଚତୁର୍ଭ୍ଯଃ - ପଞ୍ଚଭ୍ଯୋ - ଦଶଭ୍ଯୋ - ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ - ପଞ୍ଚାଶତେ - ଶତାଯ - ଵିଗ୍ଂଶତିଃ )
(ସାଧ୍ଯା - ଅସ୍ମା ଇମେ ଲୋକା - ଗାଯତ୍ରଂ - ଁଵୈ ତୃତୀଯ - ମେକସ୍ମୈ - ପଞ୍ଚାଶତ୍ )
(ସାଧ୍ଯା, ସ୍ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା )
॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯାଂ ସପ୍ତମକାଣ୍ଡେ ଦ୍ଵିତୀଯଃ ପ୍ରଶ୍ନ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥
ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରଜା ଅସୃଜତ ତା-ସ୍ସୃଷ୍ଟାଃ, କ୍ଷୁଧ-ନ୍ନ୍ଯାଯନ୍ଥ୍ସ ଏତ-ନ୍ନଵରାତ୍ର-ମପଶ୍ଯ-ତ୍ତମା-ଽହର-ତ୍ତେନାଯଜତ ତତୋ ଵୈ ପ୍ରଜାଭ୍ଯୋ-ଽକଲ୍ପତ ଯର୍ହି ପ୍ରଜାଃ, କ୍ଷୁଧ-ନ୍ନିଗଚ୍ଛେଯୁ-ସ୍ତର୍ହି ନଵରାତ୍ରେଣ ଯଜେତେମେ ହି ଵା ଏତାସାଂ-ଲୋଁକା ଅକୢପ୍ତା ଅଥୈତାଃ, କ୍ଷୁଧ-ନ୍ନି ଗଚ୍ଛନ୍ତୀମା-ନେଵା-ଽଽଭ୍ଯୋ ଲୋକାନ୍ କଲ୍ପଯତି ତାନ୍ କଲ୍ପମାନା-ନ୍ପ୍ରଜାଭ୍ଯୋ-ଽନୁ କଲ୍ପତେ କଲ୍ପନ୍ତେ- [କଲ୍ପନ୍ତେ, ଅସ୍ମା ଇମେ ଲୋକା] 10
-ଽସ୍ମା ଇମେ ଲୋକା ଊର୍ଜ-ମ୍ପ୍ରଜାସୁ ଦଧାତି ତ୍ରିରାତ୍ରେଣୈଵେମଂ-ଲୋଁକ-ଙ୍କଲ୍ପଯତି ତ୍ରିରାତ୍ରେଣାନ୍ତରିକ୍ଷ-ନ୍ତ୍ରିରାତ୍ରେଣାମୁଂ-ଲୋଁକଂ-ଯଁଥା ଗୁଣେ ଗଣ-ମନ୍ଵସ୍ଯତ୍ଯେଵମେଵ ତଲ୍ଲୋକେ ଲୋକମନ୍ଵସ୍ଯତି ଧୃତ୍ଯା ଅଶିଥିଲମ୍ଭାଵାଯ ଜ୍ଯୋତିର୍ଗୌରାଯୁରିତି ଜ୍ଞାତା-ସ୍ସ୍ତୋମା ଭଵନ୍ତୀଯଂ-ଵାଁଵ ଜ୍ଯୋତିରନ୍ତରିକ୍ଷ-ଙ୍ଗୌରସା-ଵାଯୁରେଷ୍ଵେଵ ଲୋକେଷୁ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତି ଜ୍ଞାତ୍ର-ମ୍ପ୍ରଜାନା- [ଜ୍ଞାତ୍ର-ମ୍ପ୍ରଜାନାମ୍, ଗଚ୍ଛତି ନଵରାତ୍ରୋ] 11
-ଙ୍ଗଚ୍ଛତି ନଵରାତ୍ରୋ ଭଵତ୍ଯଭିପୂ-ର୍ଵମେଵା-ଽସ୍ମି-ନ୍ତେଜୋ ଦଧାତି ଯୋ ଜ୍ଯୋଗାମଯାଵୀ ସ୍ଯା-ଥ୍ସ ନଵରାତ୍ରେଣ ଯଜେତ ପ୍ରାଣା ହି ଵା ଏତସ୍ଯା ଧୃତା ଅଥୈତସ୍ଯ ଜ୍ଯୋଗାମଯତି ପ୍ରାଣାନେଵାସ୍ମି-ନ୍ଦାଧାରୋତ ଯଦୀତାସୁର୍ଭଵତି ଜୀଵତ୍ଯେଵ ॥ 12 ॥
(କଲ୍ପନ୍ତେ-ପ୍ରଜନାଂ - ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 4)
ପ୍ରଜାପତି-ରକାମଯତ ପ୍ର ଜାଯେଯେତି ସ ଏତ-ନ୍ଦଶହୋତାରମପଶ୍ଯ-ତ୍ତମଜୁହୋ-ତ୍ତେନ ଦଶରାତ୍ରମସୃଜତ ତେନ ଦଶରାତ୍ରେଣ ପ୍ରା ଜାଯତ ଦଶରାତ୍ରାଯ ଦୀକ୍ଷିଷ୍ଯମାଣୋ ଦଶହୋତାର-ଞ୍ଜୁହୁଯା-ଦ୍ଦଶହୋତ୍ରୈଵ ଦଶରାତ୍ରଗ୍ଂ ସୃଜତେ ତେନ ଦଶରାତ୍ରେଣ ପ୍ର ଜାଯତେ ଵୈରାଜୋ ଵା ଏଷ ଯଜ୍ଞୋ ଯଦ୍ଦଶରାତ୍ରୋ ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାନ୍-ଦଶରାତ୍ରେଣ ଯଜତେ ଵିରାଜମେଵ ଗଚ୍ଛତି ପ୍ରାଜାପତ୍ଯୋ ଵା ଏଷ ଯଜ୍ଞୋ ଯ-ଦ୍ଦଶରାତ୍ରୋ [ଯ-ଦ୍ଦଶରାତ୍ରଃ, ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାନ୍-ଦଶରାତ୍ରେଣ] 13
ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାନ୍-ଦଶରାତ୍ରେଣ ଯଜତେ ପ୍ରୈଵ ଜାଯତ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଵୈ ସଦୃ-ନ୍ଦେଵତାଭିରାସୀ-ଥ୍ସ ନ ଵ୍ଯାଵୃତମଗଚ୍ଛ-ଥ୍ସ ପ୍ରଜାପତି-ମୁପାଧାଵ-ତ୍ତସ୍ମା ଏତ-ନ୍ଦଶରାତ୍ର-ମ୍ପ୍ରାଯଚ୍ଛ-ତ୍ତମା-ଽହର-ତ୍ତେନାଯଜତ ତତୋ ଵୈ ସୋ-ଽନ୍ଯାଭି-ର୍ଦେଵତାଭି-ର୍ଵ୍ଯାଵୃତମଗଚ୍ଛଦ୍ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵା-ନ୍ଦଶରାତ୍ରେଣ ଯଜତେ ଵ୍ଯାଵୃତମେଵ ପାପ୍ମନା ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯେଣ ଗଚ୍ଛତି ତ୍ରିକକୁଦ୍ଵା [ତ୍ରିକକୁଦ୍ଵୈ, ଏଷ ଯଜ୍ଞୋ ଯ-ଦ୍ଦଶରାତ୍ରଃ] 14
ଏଷ ଯଜ୍ଞୋ ଯ-ଦ୍ଦଶରାତ୍ରଃ କକୁ-ତ୍ପଞ୍ଚଦଶଃ କକୁଦେକଵିଗ୍ଂଶଃ କକୁ-ତ୍ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶୋ ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵା-ନ୍ଦଶରାତ୍ରେଣ ଯଜତେ ତ୍ରିକକୁଦେଵ ସମାନାନା-ମ୍ଭଵତି ଯଜମାନଃ ପଞ୍ଚଦଶୋ ଯଜମାନ ଏକଵିଗ୍ଂଶୋ ଯଜମାନ-ସ୍ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶଃ ପୁର ଇତରା ଅଭିଚର୍ଯମାଣୋ ଦଶରାତ୍ରେଣ ଯଜେତ ଦେଵପୁରା ଏଵ ପର୍ଯୂହତେ ତସ୍ଯ ନ କୁତଶ୍ଚନୋପାଵ୍ଯାଧୋ ଭଵତି ନୈନମଭିଚରନ୍-ଥ୍ସ୍ତୃଣୁତେ ଦେଵାସୁରା-ସ୍ସଂଯଁତ୍ତା ଆସ-ନ୍ତେ ଦେଵା ଏତା [ଏତାଃ, ଦେଵପୁରା ଅପଶ୍ଯନ୍] 15
ଦେଵପୁରା ଅପଶ୍ଯନ୍ ଯ-ଦ୍ଦଶରାତ୍ରସ୍ତାଃ ପର୍ଯୌହନ୍ତ ତେଷା-ନ୍ନ କୁତଶ୍ଚନୋପାଵ୍ଯାଧୋ ଽଭଵ-ତ୍ତତୋ ଦେଵା ଅଭଵ-ନ୍ପରା-ଽସୁରା ଯୋ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯଵାନ୍-ଥ୍ସ୍ଯା-ଥ୍ସ ଦଶରାତ୍ରେଣ ଯଜେତ ଦେଵପୁରା ଏଵ ପର୍ଯୂହତେ ତସ୍ଯ ନ କୁତଶ୍ଚନୋପାଵ୍ଯାଧୋ ଭଵତି ଭଵତ୍ଯାତ୍ମନା ପରା-ଽସ୍ଯ ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯୋ ଭଵତି ସ୍ତୋମ-ସ୍ସ୍ତୋମସ୍ଯୋପସ୍ତିର୍ଭଵତି ଭ୍ରାତୃଵ୍ଯମେଵୋପସ୍ତି-ଙ୍କୁରୁତେ ଜାମି ଵା [ଜାମି ଵୈ, ଏତ-ତ୍କୁର୍ଵନ୍ତି] 16
ଏତ-ତ୍କୁର୍ଵନ୍ତି ଯଜ୍ଜ୍ଯାଯାଗ୍ଂସଗ୍ଗ୍ ସ୍ତୋମମୁପେତ୍ଯ କନୀଯାଗ୍ଂସମୁପଯନ୍ତି ଯଦଗ୍ନିଷ୍ଟୋ-ମସାମାନ୍ଯଵସ୍ତାଚ୍ଚ ପରସ୍ତାଚ୍ଚ ଭଵନ୍ତ୍ଯଜାମିତ୍ଵାଯ ତ୍ରିଵୃଦଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୋ ଽଗ୍ନିଷ୍ଟୁଦାଗ୍ନେଯୀଷୁ ଭଵତି ତେଜ ଏଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ପଞ୍ଚଦଶ ଉକ୍ଥ୍ଯ ଐନ୍ଦ୍ରୀଷ୍ଵିନ୍ଦ୍ରିଯମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ତ୍ରିଵୃଦଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୋ ଵୈଶ୍ଵଦେଵୀଷୁ ପୁଷ୍ଟିମେଵାଵ ରୁନ୍ଧେ ସପ୍ତଦଶୋ-ଽଗ୍ନିଷ୍ଟୋମଃ ପ୍ରାଜାପତ୍ଯାସୁ ତୀଵ୍ରସୋମୋ ଽନ୍ନାଦ୍ଯସ୍ଯା-ଵରୁଦ୍ଧ୍ଯା ଅଥୋ ପ୍ରୈଵ ତେନ ଜାଯତ [ତେନ ଜାଯତେ, ଏକଵିଗ୍ଂଶ ଉକ୍ଥ୍ଯଃ ସୌରୀଷୁ] 17
ଏକଵିଗ୍ଂଶ ଉକ୍ଥ୍ଯଃ ସୌରୀଷୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯା ଅଥୋ ରୁଚମେଵା-ଽଽତ୍ମ-ନ୍ଧତ୍ତେ ସପ୍ତଦଶୋ-ଽଗ୍ନିଷ୍ଟୋମଃ ପ୍ରାଜାପତ୍ଯାସୂପହଵ୍ଯ ଉପହଵମେଵ ଗଚ୍ଛତି ତ୍ରିଣଵାଵଗ୍ନିଷ୍ଟୋମାଵଭିତ ଐନ୍ଦ୍ରୀଷୁ ଵିଜିତ୍ଯୈ ତ୍ରଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶ ଉକ୍ଥ୍ଯୋ ଵୈଶ୍ଵଦେଵୀଷୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ୍ଯୈ ଵିଶ୍ଵଜି-ଥ୍ସର୍ଵପୃଷ୍ଠୋ-ଽତିରାତ୍ରୋ ଭଵତି ସର୍ଵସ୍ଯାଭିଜିତ୍ଯୈ ॥ 18 ॥
(ପ୍ରଜାପତ୍ଯୋ ଵା ଏଷ ଯଜ୍ଞୋ ଯ-ଦ୍ଦଶରାତ୍ର - ସ୍ତ୍ରିକକୁଦ୍ଧା - ଏତା - ଵୈ - ଜାଯତ - ଏକତ୍ରିଗ୍ଂଶଚ୍ଚ) (ଅ. 5)
ଋତଵୋ ଵୈ ପ୍ରଜାକାମାଃ ପ୍ରଜା-ନ୍ନା-ଽଵିନ୍ଦନ୍ତ ତେ-ଽକାମଯନ୍ତ ପ୍ରଜାଗ୍ଂ ସୃଜେମହି ପ୍ରଜାମଵ ରୁନ୍ଧୀମହି ପ୍ରଜାଂ-ଵିଁନ୍ଦେମହି ପ୍ରଜାଵନ୍ତ-ସ୍ସ୍ଯାମେତି ତ ଏତମେକାଦଶରାତ୍ରମପଶ୍ଯ-ନ୍ତମା-ଽହର-ନ୍ତେନାଯଜନ୍ତ ତତୋ ଵୈ ତେ ପ୍ରଜାମସୃଜନ୍ତ ପ୍ରଜାମଵାରୁନ୍ଧତ ପ୍ରଜାମଵିନ୍ଦନ୍ତ ପ୍ରଜାଵନ୍ତୋ-ଽଭଵନ୍ତ ଋତଵୋ-ଽଭଵ-ନ୍ତଦାର୍ତଵାନା-ମାର୍ତଵତ୍ଵ-ମୃତୂନାଂ-ଵାଁ ଏତେ ପୁତ୍ରା-ସ୍ତସ୍ମା- [ପୁତ୍ରା-ସ୍ତସ୍ମାତ୍, ଆର୍ତଵା ଉଚ୍ଯନ୍ତେ] 19
-ଦାର୍ତଵା ଉଚ୍ଯନ୍ତେ ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵାଗ୍ଂସ ଏକାଦଶରାତ୍ରମାସତେ ପ୍ରଜାମେଵ ସୃଜନ୍ତେ ପ୍ରଜାମଵ ରୁନ୍ଧତେ ପ୍ରଜାଂ-ଵିଁନ୍ଦନ୍ତେ ପ୍ରଜାଵନ୍ତୋ ଭଵନ୍ତି ଜ୍ଯୋତିରତିରାତ୍ରୋ ଭଵତି ଜ୍ଯୋତିରେଵ ପୁରସ୍ତା-ଦ୍ଦଧତେ ସୁଵର୍ଗସ୍ଯ ଲୋକସ୍ଯା-ନୁଖ୍ଯାତ୍ଯୈ ପୃଷ୍ଠ୍ଯଃ ଷଡହୋ ଭଵତି ଷ-ଡ୍ଵା ଋତଵ-ଷ୍ଷଟ୍ ପୃଷ୍ଠାନି ପୃଷ୍ଠୈରେଵର୍ତୂନ-ନ୍ଵାରୋହନ୍ତ୍ଯୃତୁଭିଃ ସଂଵଁଥ୍ସର-ନ୍ତେ ସଂଵଁଥ୍ସର ଏଵ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତି ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶୋ ଭଵତି ଚତୁର୍ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯକ୍ଷରା ଗାଯତ୍ରୀ [ଗାଯତ୍ରୀ, ଗାଯତ୍ର-ମ୍ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସ-] 20
ଗାଯତ୍ର-ମ୍ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସ-ଙ୍ଗାଯତ୍ରିଯାମେଵ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତି ଚତୁଶ୍ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶୋ ଭଵତି ଚତୁଶ୍ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଦକ୍ଷରା ତ୍ରିଷ୍ଟୁଗିନ୍ଦ୍ରିଯ-ନ୍ତ୍ରିଷ୍ଟୁ-ପ୍ତ୍ରିଷ୍ଟୁଭ୍ଯେଵେନ୍ଦ୍ରିଯେ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତ୍ଯଷ୍ଟାଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶୋ ଭଵତ୍ଯଷ୍ଟାଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶଦକ୍ଷରା ଜଗତୀ ଜାଗତାଃ ପଶଵୋ ଜଗତ୍ଯାମେଵ ପଶୁଷୁ ପ୍ରତି ତିଷ୍ଠନ୍ତ୍ଯେ-କାଦଶରାତ୍ରୋ ଭଵତି ପଞ୍ଚ ଵା ଋତଵ ଆର୍ତଵାଃ ପଞ୍ଚର୍ତୁଷ୍ଵେଵା-ଽଽର୍ତଵେଷୁ ସଂଵଁଥ୍ସରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠାଯ ପ୍ରଜାମଵ ରୁନ୍ଧତେ ଽତିରାତ୍ରାଵଭିତୋ ଭଵତଃ ପ୍ରଜାଯୈ ପରିଗୃହୀତ୍ଯୈ ॥ 21 ॥
(ତସ୍ମା-ଦ୍- ଗାଯତ୍ର୍ଯେ - କାନ୍ନପଞ୍ଚାଶଚ୍ଚ) (ଅ. 6)
ଐନ୍ଦ୍ରଵାଯଵାଗ୍ରା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀଯାଦ୍ଯଃ କାମଯେତ ଯଥା ପୂର୍ଵ-ମ୍ପ୍ରଜାଃ କଲ୍ପେରନ୍ନିତି ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଵୈ କୢପ୍ତିମନୁ ପ୍ରଜାଃ କଲ୍ପନ୍ତେ ଯଜ୍ଞସ୍ଯା-ଽକୢପ୍ତିମନୁ ନ କଲ୍ପନ୍ତେ ଯଥା ପୂର୍ଵମେଵ ପ୍ରଜାଃ କଲ୍ପଯତି ନ ଜ୍ଯାଯାଗ୍ଂସ-ଙ୍କନୀଯାନତି କ୍ରାମତ୍ଯୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵାଗ୍ରା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀଯାଦାମଯାଵିନଃ ପ୍ରାଣେନ ଵା ଏଷ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧ୍ଯତେ ଯସ୍ଯା-ଽଽମଯତି ପ୍ରାଣ ଐନ୍ଦ୍ରଵାଯଵଃ ପ୍ରାଣେନୈଵୈନଗ୍ଂ ସମର୍ଧଯତି ମୈତ୍ରାଵରୁଣାଗ୍ରା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀରନ୍ ଯେଷା-ନ୍ଦୀକ୍ଷିତାନା-ମ୍ପ୍ରମୀଯେତ [ପ୍ରମୀଯେତ, ପ୍ରାଣାପାନାଭ୍ଯାଂ-ଵାଁ ଏତେ] 22
ପ୍ରାଣାପାନାଭ୍ଯାଂ-ଵାଁ ଏତେ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧ୍ଯନ୍ତେ ଯେଷା-ନ୍ଦୀକ୍ଷିତାନା-ମ୍ପ୍ରମୀଯତେ ପ୍ରାଣାପାନୌ ମିତ୍ରାଵରୁଣୌ ପ୍ରାଣାପାନାଵେଵ ମୁଖତଃ ପରି ହରନ୍ତ ଆଶ୍ଵିନାଗ୍ରା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀତା ଽଽନୁଜାଵରୋ-ଽଶ୍ଵିନୌ ଵୈ ଦେଵାନାମାନୁଜାଵରୌ ପଶ୍ଚେଵାଗ୍ର-ମ୍ପର୍ଯୈତା-ମଶ୍ଵିନାଵେତସ୍ଯ ଦେଵତା ଯ ଆନୁଜାଵର-ସ୍ତାଵେଵୈନମଗ୍ର-ମ୍ପରି ଣଯତ-ଶ୍ଶୁକ୍ରାଗ୍ରା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀତ ଗତଶ୍ରୀଃ ପ୍ରତିଷ୍ଠାକାମୋ-ଽସୌ ଵା ଆଦିତ୍ଯ-ଶ୍ଶୁକ୍ର ଏଷୋ-ଽନ୍ତୋ-ଽନ୍ତଂ ମନୁଷ୍ଯ- [ଏଷୋ-ଽନ୍ତୋ-ଽନ୍ତଂ ମନୁଷ୍ଯଃ, ଶ୍ରିଯୈ ଗତ୍ଵା ନି] 23
-ଶ୍ଶ୍ରିଯୈ ଗତ୍ଵା ନି ଵର୍ତତେ ଽନ୍ତାଦେଵା-ଽନ୍ତମା ରଭତେ ନ ତତଃ ପାପୀଯା-ନ୍ଭଵତି ମନ୍ଥ୍ଯଗ୍ରା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀତା-ଭିଚର-ନ୍ନାର୍ତପାତ୍ରଂ-ଵାଁ ଏତ-ଦ୍ଯ-ନ୍ମନ୍ଥିପାତ୍ର-ମ୍ମୃତ୍ଯୁନୈଵୈନ-ଙ୍ଗ୍ରାହଯତି ତାଜଗାର୍ତିମାର୍ଚ୍ଛତ୍ଯା-ଗ୍ରଯଣାଗ୍ରା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀତ ଯସ୍ଯ ପିତା ପିତାମହଃ ପୁଣ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଯାଦଥ ତନ୍ନ ପ୍ରାପ୍ନୁଯା-ଦ୍ଵାଚା ଵା ଏଷ ଇନ୍ଦ୍ରିଯେଣ ଵ୍ଯୃଦ୍ଧ୍ଯତେ ଯସ୍ଯ ପିତା ପିତାମହଃ ପୁଣ୍ଯୋ [ପୁଣ୍ଯଃ, ଭଵତ୍ଯଥ ତନ୍ନ] 24
ଭଵତ୍ଯଥ ତନ୍ନ ପ୍ରାପ୍ନୋତ୍ଯୁର ଇଵୈତ-ଦ୍ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଵାଗିଵ ଯଦାଗ୍ରଯଣୋ ଵାଚୈଵୈନମିନ୍ଦ୍ରିଯେଣ ସମର୍ଧଯତି ନ ତତଃ ପାପୀଯା-ନ୍ଭଵତ୍ଯୁକ୍ଥ୍ଯାଗ୍ରା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀତାଭିଚର୍ଯମାଣ-ସ୍ସର୍ଵେଷାଂ-ଵାଁ ଏତ-ତ୍ପାତ୍ରାଣାମିନ୍ଦ୍ରିଯଂ-ଯଁଦୁକ୍ଥ୍ଯପାତ୍ରଗ୍ଂ ସର୍ଵେଣୈଵୈନମିନ୍ଦ୍ରିଯେଣାତି ପ୍ରଯୁଙ୍କ୍ତେ ସରସ୍ଵତ୍ଯଭି ନୋ ନେଷି ଵସ୍ଯ ଇତି ପୁରୋରୁଚ-ଙ୍କୁର୍ଯା-ଦ୍ଵାଗ୍ଵୈ [ ] 25
ସରସ୍ଵତୀ ଵାଚୈଵୈନମତି ପ୍ରଯୁଙ୍କ୍ତେ ମା ତ୍ଵ-ତ୍କ୍ଷେତ୍ରାଣ୍ଯରଣାନି ଗନ୍ମେତ୍ଯାହ ମୃତ୍ଯୋର୍ଵୈ କ୍ଷେତ୍ରାଣ୍ଯରଣାନି ତେନୈଵ ମୃତ୍ଯୋଃ, କ୍ଷେତ୍ରାଣି ନ ଗଚ୍ଛତି ପୂର୍ଣା-ନ୍ଗ୍ରହା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀଯାଦାମଯାଵିନଃ ପ୍ରାଣାନ୍ ଵା ଏତସ୍ଯ ଶୁଗୃଚ୍ଛତି ଯସ୍ଯା ଽଽମଯତି ପ୍ରାଣା ଗ୍ରହାଃ ପ୍ରାଣାନେଵାସ୍ଯ ଶୁଚୋ ମୁଞ୍ଚତ୍ଯୁତ ଯଦୀତାସୁର୍ଭଵତି ଜୀଵତ୍ଯେଵ ପୂର୍ଣା-ନ୍ଗ୍ରହା-ନ୍ଗୃହ୍ଣୀଯା-ଦ୍ଯର୍ହି ପର୍ଜନ୍ଯୋ ନ ଵର୍ଷେ-ତ୍ପ୍ରାଣାନ୍ ଵା ଏତର୍ହି ପ୍ରଜାନାଗ୍ଂ ଶୁଗୃଚ୍ଛତି ଯର୍ହି ପର୍ଜନ୍ଯୋ ନ ଵର୍ଷତି ପ୍ରାଣା ଗ୍ରହାଃ ପ୍ରାଣାନେଵ ପ୍ରଜାନାଗ୍ଂ ଶୁଚୋ ମୁଞ୍ଚତି ତାଜ-କ୍ପ୍ର ଵର୍ଷତି ॥ 26 ॥
(ପ୍ରମୀଯେତ - ମନୁଷ୍ଯ - ଋଦ୍ଧ୍ଯତେ ଯସ୍ଯ ପିତା ପିତାମହଃ ପୁଣ୍ଯୋ-ଵାଗ୍ଵା-ଏଵ ପୂର୍ଣା-ନ୍ଗ୍ରହାନ୍-ପଞ୍ଚଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 7)
ଗାଯତ୍ରୋ ଵା ଐନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ଗାଯତ୍ର-ମ୍ପ୍ରାଯଣୀଯ-ମହସ୍ତସ୍ମା-ତ୍ପ୍ରାଯଣୀଯେ-ଽହନ୍ନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତି ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭୋ ଵୈ ଶୁକ୍ରସ୍ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭ-ନ୍ଦ୍ଵିତୀଯ-ମହସ୍ତସ୍ମା-ଦ୍ଦ୍ଵିତୀଯେ-ଽହଞ୍ଛୁକ୍ରୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତି ଜାଗତୋ ଵା ଆଗ୍ରଯଣୋ ଜାଗତ-ନ୍ତୃତୀଯ-ମହସ୍ତସ୍ମା-ତ୍ତୃତୀଯେ-ଽହନ୍ନାଗ୍ରଯଣୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯେତଦ୍ଵୈ [ ] 27
ଯଜ୍ଞମାପ-ଦ୍ଯଚ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ସ୍ଯାପ୍ନୋତି ଯଦାଗ୍ରଯଣ-ଶ୍ଶ୍ଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ଯତ୍ରୈଵ ଯଜ୍ଞମଦୃଶ-ନ୍ତତ ଏଵୈନ-ମ୍ପୁନଃ ପ୍ରଯୁଙ୍କ୍ତେ ଜଗନ୍ମୁଖୋ ଵୈ ଦ୍ଵିତୀଯସ୍ତ୍ରିରାତ୍ରୋ ଜାଗତ ଆଗ୍ରଯଣୋ ଯଚ୍ଚତୁର୍ଥେ-ଽହନ୍ନାଗ୍ରଯଣୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନ-ମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯଥୋ ସ୍ଵମେଵ ଛନ୍ଦୋ-ଽନୁ ପର୍ଯାଵର୍ତନ୍ତେ ରାଥନ୍ତରୋ ଵା ଐନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ରାଥନ୍ତର-ମ୍ପଞ୍ଚମ-ମହ-ସ୍ତସ୍ମା-ତ୍ପଞ୍ଚମେ-ଽହ- [-ସ୍ତସ୍ମା-ତ୍ପଞ୍ଚମେ-ଽହନ୍ନ୍, ଐନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ] 28
-ନ୍ନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନ-ମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତି ବାର୍ହତୋ ଵୈ ଶୁକ୍ରୋ ବାର୍ହତଗ୍ଂ ଷଷ୍ଠ-ମହ-ସ୍ତସ୍ମା-ଥ୍ଷଷ୍ଠେ-ଽହଞ୍ଛୁକ୍ରୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନ-ମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯେତଦ୍ଵୈ ଦ୍ଵିତୀଯଂ-ଯଁଜ୍ଞମାପ-ଦ୍ଯଚ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ସ୍ଯାପ୍ନୋତି ଯଚ୍ଛୁକ୍ର-ଶ୍ଶ୍ଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ଯତ୍ରୈଵ ଯଜ୍ଞ-ମଦୃଶ-ନ୍ତତ ଏଵୈନ-ମ୍ପୁନଃ ପ୍ରଯୁଙ୍କ୍ତେ ତ୍ରିଷ୍ଟୁଙ୍ମୁଖୋ ଵୈ ତୃତୀଯ-ସ୍ତ୍ରିରାତ୍ର-ସ୍ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭ- [-ସ୍ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭଃ, ଶୁକ୍ରୋ] 29
-ଶ୍ଶୁକ୍ରୋ ଯ-ଥ୍ସପ୍ତମେ-ଽହଞ୍ଛୁକ୍ରୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯଥୋ ସ୍ଵମେଵ ଛନ୍ଦୋ-ଽନୁ ପର୍ଯାଵର୍ତନ୍ତେ ଵାଗ୍ଵା ଆଗ୍ରଯଣୋ ଵାଗଷ୍ଟମମହ-ସ୍ତସ୍ମାଦଷ୍ଟମେ-ଽହନ୍ନାଗ୍ରଯଣୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତି ପ୍ରାଣୋ ଵା ଐନ୍ଦ୍ରଵାଯଵଃ ପ୍ରାଣୋ ନଵମ-ମହସ୍ତସ୍ମାନ୍ନଵମେ ଽହନ୍ନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ସ୍ଵ ଏଵୈନମାଯତନେ ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯେତ- [ଗୃହ୍ଣାତ୍ଯେତତ୍, ଵୈ ତୃତୀଯଂ-] 30
-ଦ୍ଵୈ ତୃତୀଯଂ-ଯଁଜ୍ଞମାପ-ଦ୍ଯଚ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ସ୍ଯାପ୍ନୋତି ଯଦୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵ-ଶ୍ଶ୍ଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ଯତ୍ରୈଵ ଯଜ୍ଞମଦୃଶ-ନ୍ତତ ଏଵୈନ-ମ୍ପୁନଃ ପ୍ରଯୁଙ୍କ୍ତେ ଽଥୋ ସ୍ଵମେଵ ଛନ୍ଦୋ-ଽନୁ ପର୍ଯାଵର୍ତନ୍ତେ ପଥୋ ଵା ଏତେ-ଽଦ୍ଧ୍ଯପଥେନ ଯନ୍ତି ଯେ-ଽନ୍ଯେନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵା-ତ୍ପ୍ରତିପଦ୍ଯନ୍ତେ-ଽନ୍ତଃ ଖଲୁ ଵା ଏଷ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଯ-ଦ୍ଦଶମ-ମହର୍ଦଶମେ ଽହନ୍ନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ଯଜ୍ଞସ୍ଯୈ- [ଯଜ୍ଞସ୍ଯ, ଏଵାନ୍ତ-ଙ୍ଗତ୍ଵା] 31
-ଵାନ୍ତ-ଙ୍ଗତ୍ଵା ଽପଥା-ତ୍ପନ୍ଥାମପି ଯନ୍ତ୍ଯଥୋ ଯଥା ଵହୀଯସା ପ୍ରତିସାରଂ-ଵଁହନ୍ତି ତାଦୃଗେଵ ତଚ୍ଛନ୍ଦାଗ୍ସ୍ଯନ୍ଯୋ-ଽନ୍ଯସ୍ଯ ଲୋକମଭ୍ଯଦ୍ଧ୍ଯାଯ-ନ୍ତାନ୍ଯେତେନୈଵ ଦେଵା ଵ୍ଯଵାହଯନ୍ନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵସ୍ଯ ଵା ଏତଦାଯତନଂ-ଯଁଚ୍ଚତୁର୍ଥ-ମହସ୍ତସ୍ମି-ନ୍ନାଗ୍ରଯଣୋ ଗୃହ୍ଯତେ ତସ୍ମା-ଦାଗ୍ରଯଣସ୍ଯା ଽଽଯତନେ ନଵମେ-ଽହନ୍ନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ଶୁକ୍ରସ୍ଯ ଵା ଏତଦାଯତନଂ-ଯଁ-ତ୍ପଞ୍ଚମ- [ଯ-ତ୍ପଞ୍ଚମମ୍, ଅହସ୍ତସ୍ମି-ନ୍ନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ] 32
-ମହସ୍ତସ୍ମି-ନ୍ନୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵୋ ଗୃହ୍ଯତେ ତସ୍ମା-ଦୈନ୍ଦ୍ରଵାଯଵସ୍ଯା-ଽଽଯତନେ ସପ୍ତମେ-ଽହଞ୍ଛୁକ୍ରୋ ଗୃହ୍ଯତ ଆଗ୍ରଯଣସ୍ଯ ଵା ଏତଦାଯତନଂ-ଯଁ-ଥ୍ଷଷ୍ଠମହ-ସ୍ତସ୍ମିଞ୍ଛୁକ୍ରୋ ଗୃହ୍ଯତେ ତସ୍ମା-ଚ୍ଛୁକ୍ରସ୍ଯା ଽଽଯତନେ-ଽଷ୍ଟମେ-ଽହନ୍ନାଗ୍ରଯଣୋ ଗୃହ୍ଯତେ ଛନ୍ଦାଗ୍ସ୍ଯେଵ ତଦ୍ଵି ଵାହଯତି ପ୍ର ଵସ୍ଯସୋ ଵିଵାହମାପ୍ନୋତି ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦାଥୋ ଦେଵତାଭ୍ଯ ଏଵ ଯଜ୍ଞେ ସଂଵିଁଦ-ନ୍ଦଧାତି ତସ୍ମାଦିଦ-ମନ୍ଯୋ-ଽନ୍ଯସ୍ମୈ ଦଦାତି ॥ 33 ॥
(ଏତଦ୍ଵୈ - ପଞ୍ଚମେ-ଽହନ୍ - ତ୍ରୈଷ୍ଟୁଭ - ଏତ-ଦ୍- ଗୃହ୍ଯତେ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ - ପଞ୍ଚମ - ମନ୍ଯସ୍ମା - ଏକଞ୍ଚ) (ଅ. 8)
ପ୍ରଜାପତିରକାମଯତ ପ୍ର ଜାଯେଯେତି ସ ଏତ-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶରାତ୍ର-ମପଶ୍ଯ-ତ୍ତମା-ଽହର-ତ୍ତେନାଯଜତ ତତୋ ଵୈ ସ ପ୍ରାଜାଯତ ଯଃ କାମଯେତ ପ୍ର ଜାଯେଯେତି ସ ଦ୍ଵାଦଶରାତ୍ରେଣ ଯଜେତ ପ୍ରୈଵ ଜାଯତେ ବ୍ରହ୍ମଵାଦିନୋ ଵଦନ୍ତ୍ଯଗ୍ନିଷ୍ଟୋମପ୍ରାଯଣା ଯଜ୍ଞା ଅଥ କସ୍ମାଦତିରାତ୍ରଃ ପୂର୍ଵଃ ପ୍ର ଯୁଜ୍ଯତ ଇତି ଚକ୍ଷୁଷୀ ଵା ଏତେ ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଯଦତିରାତ୍ରୌ କନୀନିକେ ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୌ ଯ- [ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୌ ଯତ୍, ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ-ମ୍ପୂର୍ଵ-] 34
-ଦଗ୍ନିଷ୍ଟୋମ-ମ୍ପୂର୍ଵ-ମ୍ପ୍ରଯୁଞ୍ଜୀର-ନ୍ବହିର୍ଧା କନୀନିକେ ଦଦ୍ଧ୍ଯୁସ୍ତସ୍ମା-ଦତିରାତ୍ରଃ ପୂର୍ଵଃ ପ୍ର ଯୁଜ୍ଯତେ ଚକ୍ଷୁଷୀ ଏଵ ଯଜ୍ଞେ ଧିତ୍ଵା ମଦ୍ଧ୍ଯତଃ କନୀନିକେ ପ୍ରତି ଦଧତି ଯୋ ଵୈ ଗାଯତ୍ରୀ-ଞ୍ଜ୍ଯୋତିଃପକ୍ଷାଂ-ଵେଁଦ ଜ୍ଯୋତିଷା ଭାସା ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକମେତି ଯାଵଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୌ ତୌ ପକ୍ଷୌ ଯେ-ଽନ୍ତରେ-ଽଷ୍ଟା-ଵୁକ୍ଥ୍ଯା-ସ୍ସ ଆତ୍ମୈଷା ଵୈ ଗାଯତ୍ରୀ ଜ୍ଯୋତିଃପକ୍ଷା ଯ ଏଵଂ-ଵେଁଦ ଜ୍ଯୋତିଷା ଭାସା ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକ- [ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକମ୍, ଏତି ପ୍ରଜାପତିର୍ଵା] 35
-ମେତି ପ୍ରଜାପତିର୍ଵା ଏଷ ଦ୍ଵାଦଶଧା ଵିହିତୋ ଯ-ଦ୍ଦ୍ଵାଦଶରାତ୍ରୋ ଯାଵତିରାତ୍ରୋ ତୌ ପକ୍ଷୌ ଯେ-ଽନ୍ତରେ-ଽଷ୍ଟା-ଵୁକ୍ଥ୍ଯା-ସ୍ସ ଆତ୍ମା ପ୍ରଜାପତିର୍ଵାଵୈଷ ସନ୍ଥ୍ସଦ୍ଧ ଵୈ ସତ୍ରେଣ ସ୍ପୃଣୋତି ପ୍ରାଣା ଵୈ ସ-ତ୍ପ୍ରାଣାନେଵ ସ୍ପୃଣୋତି ସର୍ଵାସାଂ-ଵାଁ ଏତେ ପ୍ରଜାନା-ମ୍ପ୍ରାଣୈରାସତେ ଯେ ସତ୍ରମାସତେ ତସ୍ମା-ତ୍ପୃଚ୍ଛନ୍ତି କିମେତେ ସତ୍ରିଣ ଇତି ପ୍ରିଯଃ ପ୍ରଜାନା ମୁତ୍ଥିତୋ ଭଵତି ଯ ଏଵଂ ଁଵେଦ ॥ 36 ॥
(ଅଗ୍ନିଷ୍ଟୋମୌ ଯଥ୍ - ସୁଵର୍ଗଂ-ଲୋଁକଂ - ପ୍ରିଯଃ ପ୍ରଜାନାଂ - ପଞ୍ଚ ଚ) (ଅ. 9)
ନ ଵା ଏଷୋ-ଽନ୍ଯତୋଵୈଶ୍ଵାନର-ସ୍ସୁଵର୍ଗାଯ ଲୋକାଯ ପ୍ରାଭଵଦୂର୍ଧ୍ଵୋ ହ ଵା ଏଷ ଆତତ ଆସୀ-ତ୍ତେ ଦେଵା ଏତଂ-ଵୈଁଶ୍ଵାନର-ମ୍ପର୍ଯୌହନ୍-ଥ୍ସୁଵର୍ଗସ୍ଯ ଲୋକସ୍ଯ ପ୍ରଭୂତ୍ଯା ଋତଵୋ ଵା ଏତେନ ପ୍ରଜାପତିମଯାଜଯ-ନ୍ତେଷ୍ଵାର୍ଧ୍ନୋଦଧି ତଦୃଦ୍ଧ୍ନୋତି ହ ଵା ଋତ୍ଵିକ୍ଷୁ ଯ ଏଵଂ-ଵିଁଦ୍ଵା-ନ୍ଦ୍ଵାଦଶାହେନ ଯଜତେ ତେ-ଽସ୍ମିନ୍ନୈଚ୍ଛନ୍ତ ସ ରସମହ ଵସନ୍ତାଯ ପ୍ରାଯଚ୍ଛ- [ପ୍ରାଯଚ୍ଛତ୍, ଯଵ-ଙ୍ଗ୍ରୀଷ୍ମାଯୌଷଧୀ-] 37
-ଦ୍ଯଵ-ଙ୍ଗ୍ରୀଷ୍ମାଯୌଷଧୀ-ର୍ଵର୍ଷାଭ୍ଯୋ ଵ୍ରୀହୀଞ୍ଛରଦେ ମାଷତିଲୌ ହେମନ୍ତଶିଶିରାଭ୍ଯା-ନ୍ତେନେନ୍ଦ୍ର-ମ୍ପ୍ରଜାପତିରଯାଜଯ-ତ୍ତତୋ ଵା ଇନ୍ଦ୍ର ଇନ୍ଦ୍ରୋ-ଽଭଵ-ତ୍ତସ୍ମାଦାହୁ-ରାନୁଜାଵରସ୍ଯ ଯଜ୍ଞ ଇତି ସ ହ୍ଯେତେନା-ଽଗ୍ରେ-ଽଯଜତୈଷ ହ ଵୈ କୁଣପମତ୍ତି ଯ-ସ୍ସତ୍ରେ ପ୍ରତିଗୃହ୍ଣାତି ପୁରୁଷକୁଣପ-ମଶ୍ଵକୁଣପ-ଙ୍ଗୌର୍ଵା ଅନ୍ନଂ-ଯେଁନ ପାତ୍ରେଣାନ୍ନ-ମ୍ବିଭ୍ରତି ଯ-ତ୍ତନ୍ନ ନିର୍ଣେନିଜତି ତତୋ-ଽଧି [ତତୋ-ଽଧି, ମଲ-ଞ୍ଜାଯତ ଏକ ଏଵ] 38
ମଲ-ଞ୍ଜାଯତ ଏକ ଏଵ ଯଜେତୈକୋ ହି ପ୍ରଜାପତି-ରାର୍ଧ୍ନୋ-ଦ୍ଦ୍ଵାଦଶ ରାତ୍ରୀର୍ଦୀକ୍ଷିତ-ସ୍ସ୍ଯା-ଦ୍ଦ୍ଵାଦଶ ମାସା-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସର-ସ୍ସଂଵଁଥ୍ସରଃ ପ୍ରଜାପତିଃ ପ୍ରଜାପତିର୍ଵାଵୈଷ ଏଷ ହ ତ୍ଵୈ ଜାଯତେ ଯସ୍ତପସୋ-ଽଧି ଜାଯତେ ଚତୁର୍ଧା ଵା ଏତାସ୍ତିସ୍ରସ୍ତିସ୍ରୋ ରାତ୍ରଯୋ ଯ-ଦ୍ଦ୍ଵାଦଶୋପସଦୋ ଯାଃ ପ୍ରଥମା ଯଜ୍ଞ-ନ୍ତାଭି-ସ୍ସ-ମ୍ଭରତି ଯା ଦ୍ଵିତୀଯା ଯଜ୍ଞ-ନ୍ତାଭିରା ରଭତେ [ଯଜ୍ଞ-ନ୍ତାଭିରା ରଭତେ, ଯାସ୍ତୃତୀଯାଃ] 39
ଯାସ୍ତୃତୀଯାଃ ପାତ୍ରାଣି ତାଭିର୍ନିର୍ଣେନିକ୍ତେ ଯାଶ୍ଚତୁର୍ଥୀରପି ତାଭିରାତ୍ମାନ-ମନ୍ତରତ-ଶ୍ଶୁନ୍ଧତେ ଯୋ ଵା ଅସ୍ଯ ପଶୁମତ୍ତି ମାଗ୍ଂସଗ୍ଂ ସୋ-ଽତ୍ତି ଯଃ ପୁରୋଡାଶ-ମ୍ମସ୍ତିଷ୍କଗ୍ଂ ସ ଯଃ ପରିଵାପ-ମ୍ପୁରୀଷଗ୍ଂ ସ ଯ ଆଜ୍ଯ-ମ୍ମଜ୍ଜାନଗ୍ଂ ସ ଯ-ସ୍ସୋମଗ୍ଗ୍ ସ୍ଵେଦଗ୍ଂ ସୋ-ଽପି ହ ଵା ଅସ୍ଯ ଶୀର୍ଷଣ୍ଯା ନିଷ୍ପଦଃ ପ୍ରତି ଗୃହ୍ଣାତି ଯୋ ଦ୍ଵାଦଶାହେ ପ୍ରତିଗୃହ୍ଣାତି ତସ୍ମା-ଦ୍ଦ୍ଵାଦଶାହେନ ନ ଯାଜ୍ଯ-ମ୍ପାପ୍ମନୋ ଵ୍ଯାଵୃତ୍ତ୍ଯୈ ॥ 40 ॥
(ଅଯଚ୍ଛ - ଦଧି - ରଭତେ - ଦ୍ଵାଦଶାହେନ - ଚତ୍ଵାରି ଚ) (ଅ. 10)
ଏକସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ଦ୍ଵାଭ୍ଯାଗ୍ ସ୍ଵାହା ତ୍ରିଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଚତୁର୍ଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଷଡ୍ଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସପ୍ତଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଽଷ୍ଟାଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ନଵଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହୈ -କାଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଦ୍ଵାଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ତ୍ରଯୋଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଚତୁର୍ଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଷୋଡଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସପ୍ତଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଽଷ୍ଟାଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହୈ-କାନ୍ନ ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈ-କାନ୍ନ ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହା ନଵଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହୈ-କାନ୍ନ ଷଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵଷଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈ -କାନ୍ନାଶୀତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵାଶୀତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ଦ୍ଵାଭ୍ଯାଗ୍ଂ ଶତାଭ୍ଯାଗ୍ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 41 ॥
(ନଵଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହୈ-କାନ୍ନୈକଵିଗ୍ଂଶତିଶ୍ଚ) (ଅ. 11)
ଏକସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ତ୍ରିଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସପ୍ତଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ନଵଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହୈ- କାଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ତ୍ରଯୋଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସପ୍ତଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହା ନଵଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଷଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵଷଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନା ଶୀତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵାଶୀତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 42 ॥
(ଏକସ୍ମୈ ତ୍ରିଭ୍ଯଃ - ପଞ୍ଚାଶତ୍) (ଅ. 12)
ଦ୍ଵାଭ୍ଯାଗ୍ ସ୍ଵାହା ଚତୁର୍ଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଷଡ୍ଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଽଷ୍ଟାଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଦ୍ଵାଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଚତୁର୍ଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଷୋଡଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଽଷ୍ଟାଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଽଷ୍ଟାନଵତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 43 ॥
(ଦ୍ଵାଭ୍ଯାମଷ୍ଟାନଵତ୍ଯୈ - ଷଡ୍ଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 13)
ତ୍ରିଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସପ୍ତଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ନଵଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହୈ-କାଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ତ୍ରଯୋଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସପ୍ତଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହା ନଵଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଷଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵଷଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନା ଽଶୀତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵାଶୀତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୈକାନ୍ନ ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 44 ॥
(ତ୍ରିଭ୍ଯୋ - ଽଷ୍ଟାଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 14)
ଚତୁର୍ଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଽଷ୍ଟାଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଦ୍ଵାଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଷୋଡଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଷଣ୍ଣଵତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 45 ॥
(ଚତୁର୍ଭ୍ଯ-ଷ୍ଷଣ୍ଣଵତ୍ଯୈ - ଷୋଡଶ) (ଅ. 15)
ପଞ୍ଚଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚନଵତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 46 ॥
(ପଞ୍ଚଭ୍ଯଃ ପଞ୍ଚନଵତ୍ଯୈ - ଚତୁର୍ଦଶ) (ଅ. 16)
ଦଶଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ତ୍ରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହା ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚାଶତେ ସ୍ଵାହା ଷଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ସପ୍ତତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଽଶୀତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ନଵତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 47 ॥
(ଦଶଭ୍ଯୋ - ଦ୍ଵାଵିଗ୍ଂଶତିଃ) (ଅ. 17)
ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଚତ୍ଵାରିଗ୍ଂଶତେ ସ୍ଵାହା ଷଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଽଶୀତ୍ଯୈ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 48 ॥
(ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ - ଦ୍ଵାଦଶ) (ଅ. 18)
ପଞ୍ଚାଶତେ ସ୍ଵାହା ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ଦ୍ଵାଭ୍ଯାଗ୍ଂ ଶତାଭ୍ଯାଗ୍ ସ୍ଵାହା ତ୍ରିଭ୍ଯ-ଶ୍ଶତେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଚତୁର୍ଭ୍ଯଃ ଶତେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ପଞ୍ଚଭ୍ଯଃ ଶତେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଷଡ୍ଭ୍ଯ-ଶ୍ଶତେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସପ୍ତଭ୍ଯଃ ଶତେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ଽଷ୍ଟାଭ୍ଯ-ଶ୍ଶତେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ନଵଭ୍ଯଃ ଶତେଭ୍ଯ-ସ୍ସ୍ଵାହା ସହସ୍ରାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 49 ॥
(ପଞ୍ଚାଶତେ - ଦ୍ଵାତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 19)
ଶତାଯ ସ୍ଵାହା ସହସ୍ରାଯ ସ୍ଵାହା ଽଯୁତାଯ ସ୍ଵାହା ନିଯୁତାଯ ସ୍ଵାହା ପ୍ରଯୁତାଯ ସ୍ଵାହା ଽର୍ବୁଦାଯ ସ୍ଵାହା ନ୍ଯର୍ବୁଦାଯ ସ୍ଵାହା ସମୁଦ୍ରାଯ ସ୍ଵାହା ମଦ୍ଧ୍ଯାଯ ସ୍ଵାହା ଽନ୍ତାଯ ସ୍ଵାହା ପରାର୍ଧାଯ ସ୍ଵାହୋଷସେ ସ୍ଵାହା ଵ୍ଯୁଷ୍ଟ୍ଯୈ ସ୍ଵାହୋଦେଷ୍ଯତେ ସ୍ଵାହୋଦ୍ଯତେ ସ୍ଵାହୋଦିତାଯ ସ୍ଵାହା ସୁଵର୍ଗାଯ ସ୍ଵାହା ଲୋକାଯ ସ୍ଵାହା ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା ॥ 50 ॥
(ଶତାଯା-ଽଷ୍ଟାତ୍ରିଗ୍ଂଶତ୍) (ଅ. 20)
(ସାଧ୍ଯା-ଷ୍ଷଡ୍ ରାତ୍ରଂ - କୁସୁରୁବିନ୍ଦଃ ସପ୍ତରାତ୍ରଂ - ବୃହସ୍ପତିରଷ୍ଟରାତ୍ରଂ - ପ୍ରଜାପତିସ୍ତାଃ, କ୍ଷୁଧନ୍ନଵରାତ୍ରଂ - ପ୍ରଜାପତିରକାମଯତ ଦଶହୋତାରାତ୍ର - ମୃତଵ - ଐନ୍ଦ୍ରଵାଯଵାଗ୍ରାନ୍ - ଗାଯତ୍ରୋ ଵୈ - ପ୍ରଜାପତି-ସ୍ସ ଦ୍ଵାଦଶରାତ୍ରଂ - ନ ଵା -ଏକସ୍ମା - ଏକସ୍ମୈ - ଦ୍ଵାଭ୍ଯାଂ - ତ୍ରିଭ୍ଯଃ - ଚତୁର୍ଭ୍ଯଃ - ପଞ୍ଚଭ୍ଯୋ - ଦଶଭ୍ଯୋ - ଵିଗ୍ଂଶତ୍ଯୈ - ପଞ୍ଚାଶତେ - ଶତାଯ - ଵିଗ୍ଂଶତିଃ )
(ସାଧ୍ଯା - ଅସ୍ମା ଇମେ ଲୋକା - ଗାଯତ୍ରଂ - ଁଵୈ ତୃତୀଯ - ମେକସ୍ମୈ - ପଞ୍ଚାଶତ୍ )
(ସାଧ୍ଯା, ସ୍ସର୍ଵସ୍ମୈ ସ୍ଵାହା )
॥ ହରିଃ ଓମ୍ ॥
॥ କୃଷ୍ଣ ଯଜୁର୍ଵେଦୀଯ ତୈତ୍ତିରୀଯ ସଂହିତାଯାଂ ସପ୍ତମକାଣ୍ଡେ ଦ୍ଵିତୀଯଃ ପ୍ରଶ୍ନ-ସ୍ସମାପ୍ତଃ ॥