Goddess Bhuvaneshvari

മണിദ്വീപ വര്ണന - 3 (ദേവീ ഭാഗവതമ്)

(Manidvipa Varnanam in Malayalam)

From Devi Bhagavata Purana

Manidvipa Varnanam is a profound section found in the twelfth skandha of the Devi Bhagavata Purana, detailing the celestial abode of the Supreme Goddess Bhuvaneshvari. This text provides an exquisite, architectural, and metaphysical description of the divine island, often considered the ultimate destination for devotees of the Divine Mother. Chanting or meditating upon these verses is believed to purify the practitioner's consciousness, grant liberation from worldly attachments, and invoke the grace of the Goddess. It serves as a meditative gateway, helping seekers visualize the eternal residence of the cosmic Mother beyond the reach of ordinary time and space.

(ശ്രീദേവീഭാഗവതം, ദ്വാദശ സ്കന്ധം, ദ്വാദശോഽധ്യായഃ, മണിദ്വീപ വര്ണന - 3)
വ്യാസ ഉവാച
തദേവ ദേവീസദനം മധ്യഭാഗേ വിരാജതേ ।
സഹസ്ര സ്തമ്ഭസംയുക്താശ്ചത്വാരസ്തേഷു മണ്ഡപാഃ ॥ 1 ॥
ശൃങ്ഗാരമണ്ഡപശ്ചൈകോ മുക്തിമണ്ഡപ ഏവ ച ।
ജ്ഞാനമണ്ഡപ സഞ്ജ്ഞസ്തു തൃതീയഃ പരികീര്തിതഃ ॥ 2 ॥
ഏകാന്തമണ്ഡപശ്ചൈവ ചതുര്ഥഃ പരികീര്തിതഃ ।
നാനാ വിതാനസംയുക്താ നാനാ ധൂപൈസ്തു ധൂപിതാഃ ॥ 3 ॥
കോടിസൂര്യസമാഃ കാന്ത്യാ ഭ്രാഞ്ജന്തേ മണ്ഡപാഃ ശുഭാഃ ।
തന്മണ്ഡപാനാം പരിതഃ കാശ്മീരവനികാ സ്മൃതാ ॥ 4 ॥
മല്ലികാകുന്ദവനികാ യത്ര പുഷ്കലകാഃ സ്ഥിതാഃ ।
അസങ്ഖ്യാതാ മൃഗമദൈഃ പൂരിതാസ്തത്സ്രവാ നൃപ ॥ 5 ॥
മഹാപദ്മാടവീ തദ്വദ്രത്നസോപാനനിര്മിതാ ।
സുധാരസേനസമ്പൂര്ണാ ഗുഞ്ജന്മത്തമധുവ്രതാ ॥ 6 ॥
ഹംസകാരണ്ഡവാകീര്ണാ ഗന്ധപൂരിത ദിക്തടാ ।
വനികാനാം സുഗന്ധൈസ്തു മണിദ്വീപം സുവാസിതമ് ॥ 7 ॥
ശൃങ്ഗാരമണ്ഡപേ ദേവ്യോ ഗായന്തി വിവിധൈഃ സ്വരൈഃ ।
സഭാസദോ ദേവവശാ മധ്യേ ശ്രീജഗദമ്ബികാ ॥ 8 ॥
മുക്തിമണ്ഡപമധ്യേ തു മോചയത്യനിശം ശിവാ ।
ജ്ഞാനോപദേശം കുരുതേ തൃതീയേ നൃപ മണ്ഡപേ ॥ 9 ॥
ചതുര്ഥമണ്ഡപേ ചൈവ ജഗദ്രക്ഷാ വിചിന്തനമ് ।
മന്ത്രിണീ സഹിതാ നിത്യം കരോതി ജഗദമ്ബികാ ॥ 10 ॥
ചിന്താമണിഗൃഹേ രാജഞ്ഛക്തി തത്ത്വാത്മകൈഃ പരൈഃ ।
സോപാനൈര്ദശഭിര്യുക്തോ മഞ്ചകോപ്യധിരാജതേ ॥ 11 ॥
ബ്രഹ്മാ വിഷ്ണുശ്ച രുദ്രശ്ച ഈശ്വരശ്ച സദാശിവഃ ।
ഏതേ മഞ്ചഖുരാഃ പ്രോക്താഃ ഫലകസ്തു സദാശിവഃ ॥ 12 ॥
തസ്യോപരി മഹാദേവോ ഭുവനേശോ വിരാജതേ ।
യാ ദേവീ നിജലീലാര്ഥം ദ്വിധാഭൂതാ ബഭൂവഹ ॥ 13 ॥
സൃഷ്ട്യാദൌ തു സ ഏവായം തദര്ധാങ്ഗോ മഹേശ്വരഃ ।
കന്ദര്പ ദര്പനാശോദ്യത്കോടി കന്ദര്പസുന്ദരഃ ॥ 14 ॥
പഞ്ചവക്ത്രസ്ത്രിനേത്രശ്ച മണിഭൂഷണ ഭൂഷിതഃ ।
ഹരിണാഭീതിപരശൂന്വരം ച നിജബാഹുഭിഃ ॥ 15 ॥
ദധാനഃ ഷോഡശാബ്ദോഽസൌ ദേവഃ സര്വേശ്വരോ മഹാന് ।
കോടിസൂര്യ പ്രതീകാശശ്ചന്ദ്രകോടി സുശീതലഃ ॥ 16 ॥
ശുദ്ധസ്ഫടിക സങ്കാശസ്ത്രിനേത്രഃ ശീതല ദ്യുതിഃ ।
വാമാങ്കേ സന്നിഷണ്ണാഽസ്യ ദേവീ ശ്രീഭുവനേശ്വരീ ॥ 17 ॥
നവരത്നഗണാകീര്ണ കാഞ്ചീദാമ വിരാജിതാ ।
തപ്തകാഞ്ചനസന്നദ്ധ വൈദൂര്യാങ്ഗദഭൂഷണാ ॥ 18 ॥
കനച്ഛ്രീചക്രതാടങ്ക വിടങ്ക വദനാമ്ബുജാ ।
ലലാടകാന്തി വിഭവ വിജിതാര്ധസുധാകരാ ॥ 19 ॥
ബിമ്ബകാന്തി തിരസ്കാരിരദച്ഛദ വിരാജിതാ ।
ലസത്കുങ്കുമകസ്തൂരീതിലകോദ്ഭാസിതാനനാ ॥ 20 ॥
ദിവ്യ ചൂഡാമണി സ്ഫാര ചഞ്ചച്ചന്ദ്രകസൂര്യകാ ।
ഉദ്യത്കവിസമസ്വച്ഛ നാസാഭരണ ഭാസുരാ ॥ 21 ॥
ചിന്താകലമ്ബിതസ്വച്ഛ മുക്താഗുച്ഛ വിരാജിതാ ।
പാടീര പങ്ക കര്പൂര കുങ്കുമാലങ്കൃത സ്തനീ ॥ 22 ॥
വിചിത്ര വിവിധാ കല്പാ കമ്ബുസങ്കാശ കന്ധരാ ।
ദാഡിമീഫലബീജാഭ ദന്തപങ്ക്തി വിരാജിതാ ॥ 23 ॥
അനര്ഘ്യ രത്നഘടിത മുകുടാഞ്ചിത മസ്തകാ ।
മത്താലിമാലാവിലസദലകാഢ്യ മുഖാമ്ബുജാ ॥ 24 ॥
കലങ്കകാര്ശ്യനിര്മുക്ത ശരച്ചന്ദ്രനിഭാനനാ ।
ജാഹ്നവീസലിലാവര്ത ശോഭിനാഭിവിഭൂഷിതാ ॥ 25 ॥
മാണിക്യ ശകലാബദ്ധ മുദ്രികാങ്ഗുലിഭൂഷിതാ ।
പുണ്ഡരീകദലാകാര നയനത്രയസുന്ദരീ ॥ 26 ॥
കല്പിതാച്ഛ മഹാരാഗ പദ്മരാഗോജ്ജ്വലപ്രഭാ ।
രത്നകിങ്കിണികായുക്ത രത്നകങ്കണശോഭിതാ ॥ 27 ॥
മണിമുക്താസരാപാര ലസത്പദകസന്തതിഃ ।
രത്നാങ്ഗുലിപ്രവിതത പ്രഭാജാലലസത്കരാ ॥ 28 ॥
കഞ്ചുകീഗുമ്ഫിതാപാര നാനാ രത്നതതിദ്യുതിഃ ।
മല്ലികാമോദി ധമ്മില്ല മല്ലികാലിസരാവൃതാ ॥ 29 ॥
സുവൃത്തനിബിഡോത്തുങ്ഗ കുചഭാരാലസാ ശിവാ ।
വരപാശാങ്കുശാഭീതി ലസദ്ബാഹു ചതുഷ്ടയാ ॥ 30 ॥
സര്വശൃങ്ഗാരവേഷാഢ്യാ സുകുമാരാങ്ഗവല്ലരീ ।
സൌന്ദര്യധാരാസര്വസ്വാ നിര്വ്യാജകരുണാമയീ ॥ 31 ॥
നിജസംലാപമാധുര്യ വിനിര്ഭര്ത്സിതകച്ഛപീ ।
കോടികോടിരവീന്ദൂനാം കാന്തിം യാ ബിഭ്രതീ പരാ ॥ 32 ॥
നാനാ സഖീഭിര്ദാസീഭിസ്തഥാ ദേവാങ്ഗനാദിഭിഃ ।
സര്വാഭിര്ദേവതാഭിസ്തു സമന്താത്പരിവേഷ്ടിതാ ॥ 33 ॥
ഇച്ഛാശക്ത്യാ ജ്ഞാനശക്ത്യാ ക്രിയാശക്ത്യാ സമന്വിതാ ।
ലജ്ജാ തുഷ്ടിസ്തഥാ പുഷ്ടിഃ കീര്തിഃ കാന്തിഃ ക്ഷമാ ദയാ ॥ 34 ॥
ബുദ്ധിര്മേധാസ്മൃതിര്ലക്ഷ്മീര്മൂര്തിമത്യോങ്ഗനാഃ സ്മൃതാഃ ।
ജയാ ച വിജയാ ചൈവാപ്യജിതാ ചാപരാജിതാ ॥ 35 ॥
നിത്യാ വിലാസിനീ ദോഗ്ധ്രീ ത്വഘോരാ മങ്ഗലാ നവാ ।
പീഠശക്തയ ഏതാസ്തു സേവന്തേ യാം പരാമ്ബികാമ് ॥ 36 ॥
യസ്യാസ്തു പാര്ശ്വഭാഗേസ്തോനിധീതൌ ശങ്ഖപദ്മകൌ ।
നവരത്ന വഹാനദ്യസ്തഥാ വൈ കാഞ്ചനസ്രവാഃ ॥ 37 ॥
സപ്തധാതുവഹാനദ്യോ നിധിഭ്യാം തു വിനിര്ഗതാഃ ।
സുധാസിന്ധ്വന്തഗാമിന്യസ്താഃ സര്വാ നൃപസത്തമ ॥ 38 ॥
സാ ദേവീ ഭുവനേശാനീ തദ്വാമാങ്കേ വിരാജതേ ।
സര്വേശ ത്വം മഹേശസ്യ യത്സങ്ഗാ ദേവ നാന്യഥാ ॥ 39 ॥
ചിന്താമണി ഗൃഹസ്യാഽസ്യ പ്രമാണം ശൃണു ഭൂമിപ ।
സഹസ്രയോജനായാമം മഹാന്തസ്തത്പ്രചക്ഷതേ ॥ 40 ॥
തദുത്തരേ മഹാശാലാഃ പൂര്വസ്മാദ് ദ്വിഗുണാഃ സ്മൃതാഃ ।
അന്തരിക്ഷഗതം ത്വേതന്നിരാധാരം വിരാജതേ ॥ 41 ॥
സങ്കോചശ്ച വികാശശ്ച ജായതേഽസ്യ നിരന്തരമ് ।
പടവത്കാര്യവശതഃ പ്രലയേ സര്ജനേ തഥാ ॥ 42 ॥
ശാലാനാം ചൈവ സര്വേഷാം സര്വകാന്തിപരാവധി ।
ചിന്താമണിഗൃഹം പ്രോക്തം യത്ര ദേവീ മഹോമയീ ॥ 43 ॥
യേയേ ഉപാസകാഃ സന്തി പ്രതിബ്രഹ്മാണ്ഡവര്തിനഃ ।
ദേവേഷു നാഗലോകേഷു മനുഷ്യേഷ്വിതരേഷു ച ॥ 44 ॥
ശ്രീദേവ്യാസ്തേ ച സര്വേപി വ്രജന്ത്യത്രൈവ ഭൂമിപ ।
ദേവീക്ഷേത്രേ യേ ത്യജന്തി പ്രാണാന്ദേവ്യര്ചനേ രതാഃ ॥ 45 ॥
തേ സര്വേ യാന്തി തത്രൈവ യത്ര ദേവീ മഹോത്സവാ ।
ഘൃതകുല്യാ ദുഗ്ധകുല്യാ ദധികുല്യാ മധുസ്രവാഃ ॥ 46 ॥
സ്യന്ദന്തി സരിതഃ സര്വാസ്തഥാമൃതവഹാഃ പരാഃ ।
ദ്രാക്ഷാരസവഹാഃ കാശ്ചിജ്ജമ്ബൂരസവഹാഃ പരാഃ ॥ 47 ॥
ആമ്രേക്ഷുരസവാഹിന്യോ നദ്യസ്താസ്തു സഹസ്രശഃ ।
മനോരഥഫലാവൃക്ഷാവാപ്യഃ കൂപാസ്തഥൈവ ച ॥ 48 ॥
യഥേഷ്ടപാനഫലദാന ന്യൂനം കിഞ്ചിദസ്തി ഹി ।
ന രോഗപലിതം വാപി ജരാ വാപി കദാചന ॥ 49 ॥
ന ചിന്താ ന ച മാത്സര്യം കാമക്രോധാദികം തഥാ ।
സര്വേ യുവാനഃ സസ്ത്രീകാഃ സഹസ്രാദിത്യവര്ചസഃ ॥ 50 ॥
ഭജന്തി സതതം ദേവീം തത്ര ശ്രീഭുവനേശ്വരീമ് ।
കേചിത്സലോകതാപന്നാഃ കേചിത്സാമീപ്യതാം ഗതാഃ ॥ 51 ॥
സരൂപതാം ഗതാഃ കേചിത്സാര്ഷ്ടിതാം ച പരേഗതാഃ ।
യായാസ്തു ദേവതാസ്തത്ര പ്രതിബ്രഹ്മാണ്ഡവര്തിനാമ് ॥ 52 ॥
സമഷ്ടയഃ സ്ഥിതാസ്താസ്തു സേവന്തേ ജഗദീശ്വരീമ് ।
സപ്തകോടിമഹാമന്ത്രാ മൂര്തിമന്ത ഉപാസതേ ॥ 53 ॥
മഹാവിദ്യാശ്ച സകലാഃ സാമ്യാവസ്ഥാത്മികാം ശിവാമ് ।
കാരണബ്രഹ്മരൂപാം താം മായാ ശബലവിഗ്രഹാമ് ॥ 54 ॥
ഇത്ഥം രാജന്മയാ പ്രോക്തം മണിദ്വീപം മഹത്തരമ് ।
ന സൂര്യചന്ദ്രൌ നോ വിദ്യുത്കോടയോഗ്നിസ്തഥൈവ ച ॥ 55 ॥
ഏതസ്യ ഭാസാ കോട്യംശ കോട്യംശോ നാപി തേ സമാഃ ।
ക്വചിദ്വിദ്രുമസങ്കാശം ക്വചിന്മരകതച്ഛവി ॥ 56 ॥
വിദ്യുദ്ഭാനുസമച്ഛായം മധ്യസൂര്യസമം ക്വചിത് ।
വിദ്യുത്കോടിമഹാധാരാ സാരകാന്തിതതം ക്വചിത് ॥ 57 ॥
ക്വചിത്സിന്ദൂര നീലേന്ദ്രം മാണിക്യ സദൃശച്ഛവി ।
ഹീരസാര മഹാഗര്ഭ ധഗദ്ധഗിത ദിക്തടമ് ॥ 58 ॥
കാന്ത്യാ ദാവാനലസമം തപ്തകാഞ്ചന സന്നിഭമ് ।
ക്വചിച്ചന്ദ്രോപലോദ്ഗാരം സൂര്യോദ്ഗാരം ച കുത്ര ചിത് ॥ 59 ॥
രത്നശൃങ്ഗി സമായുക്തം രത്നപ്രാകാര ഗോപുരമ് ।
രത്നപത്രൈ രത്നഫലൈര്വൃക്ഷൈശ്ച പരിമണ്ഡിതമ് ॥ 60 ॥
നൃത്യന്മയൂരസങ്ഘൈശ്ച കപോതരണിതോജ്ജ്വലമ് ।
കോകിലാകാകലീലാപൈഃ ശുകലാപൈശ്ച ശോഭിതമ് ॥ 61 ॥
സുരമ്യ രമണീയാമ്ബു ലക്ഷാവധി സരോവൃതമ് ।
തന്മധ്യഭാഗ വിലസദ്വികചദ്രത്ന പങ്കജൈഃ ॥ 62 ॥
സുഗന്ധിഭിഃ സമന്താത്തു വാസിതം ശതയോജനമ് ।
മന്ദമാരുത സമ്ഭിന്ന ചലദ്ദ്രുമ സമാകുലമ് ॥ 63 ॥
ചിന്താമണി സമൂഹാനാം ജ്യോതിഷാ വിതതാമ്ബരമ് ।
രത്നപ്രഭാഭിരഭിതോ ധഗദ്ധഗിത ദിക്തടമ് ॥ 64 ॥
വൃക്ഷവ്രാത മഹാഗന്ധവാതവ്രാത സുപൂരിതമ് ।
ധൂപധൂപായിതം രാജന്മണിദീപായുതോജ്ജ്വലമ് ॥ 65 ॥
മണിജാലക സച്ഛിദ്ര തരലോദരകാന്തിഭിഃ ।
ദിങ്മോഹജനകം ചൈതദ്ദര്പണോദര സംയുതമ് ॥ 66 ॥
ഐശ്വര്യസ്യ സമഗ്രസ്യ ശൃങ്ഗാരസ്യാഖിലസ്യ ച ।
സര്വജ്ഞതായാഃ സര്വായാസ്തേജസശ്ചാഖിലസ്യ ച ॥ 67 ॥
പരാക്രമസ്യ സര്വസ്യ സര്വോത്തമഗുണസ്യ ച ।
സകലാ യാ ദയായാശ്ച സമാപ്തിരിഹ ഭൂപതേ ॥ 68 ॥
രാജ്ഞ ആനന്ദമാരഭ്യ ബ്രഹ്മലോകാന്ത ഭൂമിഷു ।
ആനന്ദാ യേ സ്ഥിതാഃ സര്വേ തേഽത്രൈവാന്തര്ഭവന്തി ഹി ॥ 69 ॥
ഇതി തേ വര്ണിതം രാജന്മണിദ്വീപം മഹത്തരമ് ।
മഹാദേവ്യാഃ പരംസ്ഥാനം സര്വലോകോത്തമോത്തമമ് ॥ 70 ॥
ഏതസ്യ സ്മരണാത്സദ്യഃ സര്വപാപം വിനശ്യതി ।
പ്രാണോത്ക്രമണസന്ധൌ തു സ്മൃത്വാ തത്രൈവ ഗച്ഛതി ॥ 71 ॥
അധ്യായ പഞ്ചകം ത്വേതത്പഠേന്നിത്യം സമാഹിതഃ ।
ഭൂതപ്രേതപിശാചാദി ബാധാ തത്ര ഭവേന്ന ഹി ॥ 72 ॥
നവീന ഗൃഹ നിര്മാണേ വാസ്തുയാഗേ തഥൈവ ച ।
പഠിതവ്യം പ്രയത്നേന കല്യാണം തേന ജായതേ ॥ 73 ॥
ഇതി ശ്രീദേവീഭാഗവതേ മഹാപുരാണേ ദ്വാദശസ്കന്ധേ ദ്വാദശോധ്യായഃ ॥

Explore More