ശ്രീരാജോവാച
ബാണസ്യ തനയാമൂഷാമുപയേമേ യദൂത്തമഃ ।
തത്ര യുദ്ധമഭൂദ് ഘോരം ഹരിശങ്കരയോര്മഹത് ।
ഏതത് സര്വം മഹായോഗിന് സമാഖ്യാതും ത്വമര്ഹസി ॥ ൧ ॥
ബാണസ്യ തനയാമൂഷാമുപയേമേ യദൂത്തമഃ ।
തത്ര യുദ്ധമഭൂദ് ഘോരം ഹരിശങ്കരയോര്മഹത് ।
ഏതത് സര്വം മഹായോഗിന് സമാഖ്യാതും ത്വമര്ഹസി ॥ ൧ ॥
ശ്രീശുക ഉവാച
ബാണഃ പുത്രശതജ്യേഷ്ഠോ ബലേരാസീന്മഹാത്മനഃ ।
യേന വാമനരൂപായ ഹരയേഽദായി മേദിനീ ॥
തസ്യൌരസഃ സുതോ ബാണഃ ശിവഭക്തിരതഃ സദാ ।
മാന്യോ വദാന്യോ ധീമാംശ്ച സത്യസന്ധോ ദൃഢവ്രതഃ ।
ശോണിതാഖ്യേ പുരേ രമ്യേ സ രാജ്യമകരോത് പുരാ ॥
തസ്യ ശമ്ഭോഃ പ്രാസാദേന കിങ്കരാ ഇവ തേഽമരാഃ ।
സഹസ്രബാഹുര്വാദ്യേന താണ്ഡവേഽതോഷയന്മൃഡമ് ॥ ൨ ॥
ബാണഃ പുത്രശതജ്യേഷ്ഠോ ബലേരാസീന്മഹാത്മനഃ ।
യേന വാമനരൂപായ ഹരയേഽദായി മേദിനീ ॥
തസ്യൌരസഃ സുതോ ബാണഃ ശിവഭക്തിരതഃ സദാ ।
മാന്യോ വദാന്യോ ധീമാംശ്ച സത്യസന്ധോ ദൃഢവ്രതഃ ।
ശോണിതാഖ്യേ പുരേ രമ്യേ സ രാജ്യമകരോത് പുരാ ॥
തസ്യ ശമ്ഭോഃ പ്രാസാദേന കിങ്കരാ ഇവ തേഽമരാഃ ।
സഹസ്രബാഹുര്വാദ്യേന താണ്ഡവേഽതോഷയന്മൃഡമ് ॥ ൨ ॥
ഭഗവാന് സര്വഭൂതേശഃ ശരണ്യോ ഭക്തവത്സലഃ ।
വരേണ ഛന്ദയാമാസ സ തം വവ്രേ പുരാധിപമ് ॥ ൩ ॥
വരേണ ഛന്ദയാമാസ സ തം വവ്രേ പുരാധിപമ് ॥ ൩ ॥
സ ഏകദാഹ ഗിരിശം പാര്ശ്വസ്ഥം വീര്യദുര്മദഃ ।
കിരീടേനാര്കവര്ണേന സംസ്പൃശംസ്തത്പദാമ്ബുജമ് ॥ ൪ ॥
കിരീടേനാര്കവര്ണേന സംസ്പൃശംസ്തത്പദാമ്ബുജമ് ॥ ൪ ॥
നമസ്യേ ത്വാം മഹാദേവ ലോകാനാം ഗുരുമീശ്വരമ് ।
പുംസാമപൂര്ണകാമാനാം കാമപൂരാമരാങ്ഘ്രിപമ് ॥ ൫ ॥
പുംസാമപൂര്ണകാമാനാം കാമപൂരാമരാങ്ഘ്രിപമ് ॥ ൫ ॥
ദോഃസഹസ്രം ത്വയാ ദത്തം പരം ഭാരായ മേഽഭവത് ।
ത്രിലോക്യാം പ്രതിയോദ്ധാരം ന ലഭേ ത്വദൃതേ സമമ് ॥ ൬ ॥
ത്രിലോക്യാം പ്രതിയോദ്ധാരം ന ലഭേ ത്വദൃതേ സമമ് ॥ ൬ ॥
കണ്ഡൂത്യാ നിഭൃതൈര്ദോര്ഭിര്യുയുത്സുര്ദിഗ്ഗജാനഹമ് ।
ആദ്യായാം ചൂര്ണയന്നദ്രീന് ഭീതാസ്തേഽപി പ്രദുദ്രുവുഃ ॥ ൭ ॥
ആദ്യായാം ചൂര്ണയന്നദ്രീന് ഭീതാസ്തേഽപി പ്രദുദ്രുവുഃ ॥ ൭ ॥
തച്ഛ്രുത്വാ ഭഗവാന് ക്രുദ്ധഃ കേതുസ്തേ ഭജ്യതേ യദാ ।
ത്വദ്ദര്പഘ്നം ഭവേന്മൂഢ സംയുഗം മത്സമേന തേ ॥ ൮ ॥
ത്വദ്ദര്പഘ്നം ഭവേന്മൂഢ സംയുഗം മത്സമേന തേ ॥ ൮ ॥
ഇത്യുക്തഃ കുമതിര്ഹൃഷ്ടഃ സ്വഗൃഹം പ്രാവിശന്നൃപ ।
പ്രതീക്ഷന് ഗിരിശാദേശം സ്വവീര്യനശനം കുധീഃ ॥ ൯ ॥
പ്രതീക്ഷന് ഗിരിശാദേശം സ്വവീര്യനശനം കുധീഃ ॥ ൯ ॥
തസ്യോഷാ നാമ ദുഹിതാ സ്വപ്നേ പ്രാദ്യുമ്നിനാ രതിമ് ।
കന്യാലഭത കാന്തേന പ്രാഗദൃഷ്ടശ്രുതേന സാ ॥ ൧൦ ॥
കന്യാലഭത കാന്തേന പ്രാഗദൃഷ്ടശ്രുതേന സാ ॥ ൧൦ ॥
സാ തത്ര തമപശ്യന്തീ ക്വാസി കാന്തേതി വാദിനീ ।
സഖീനാം മധ്യ ഉത്തസ്ഥൌ വിഹ്വലാ വ്രീഡിതാ ഭൃശമ് ॥ ൧൧ ॥
സഖീനാം മധ്യ ഉത്തസ്ഥൌ വിഹ്വലാ വ്രീഡിതാ ഭൃശമ് ॥ ൧൧ ॥
ബാണസ്യ മന്ത്രീ കുമ്ഭാണ്ഡശ്ചിത്രലേഖാ ച തത്സുതാ ।
സഖ്യപൃച്ഛത് സഖീമൂഷാം കൌതൂഹലസമന്വിതാ ॥ ൧൨ ॥
സഖ്യപൃച്ഛത് സഖീമൂഷാം കൌതൂഹലസമന്വിതാ ॥ ൧൨ ॥
കം ത്വം മൃഗയസേ സുഭ്രു കീദൃശസ്തേ മനോരഥഃ ।
ഹസ്തഗ്രാഹം ന തേഽദ്യാപി രാജപുത്ര്യുപലക്ഷയേ ॥ ൧൩ ॥
ഹസ്തഗ്രാഹം ന തേഽദ്യാപി രാജപുത്ര്യുപലക്ഷയേ ॥ ൧൩ ॥
ദൃഷ്ടഃ കശ്ചിന്നരഃ സ്വപ്നേ ശ്യാമഃ കമലലോചനഃ ।
പീതവാസാ ബൃഹദ്ബാഹുര്യോഷിതാം ഹൃദയംഗമഃ ॥ ൧൪ ॥
പീതവാസാ ബൃഹദ്ബാഹുര്യോഷിതാം ഹൃദയംഗമഃ ॥ ൧൪ ॥
തമഹം മൃഗയേ കാന്തം പായയിത്വാധരം മധു ।
ക്വാപി യാതഃ സ്പൃഹയതീം ക്ഷിപ്ത്വാ മാം വൃജിനാര്ണവേ ॥ ൧൫ ॥
ക്വാപി യാതഃ സ്പൃഹയതീം ക്ഷിപ്ത്വാ മാം വൃജിനാര്ണവേ ॥ ൧൫ ॥
ചിത്രലേഖോവാച
വ്യസനം തേഽപകര്ഷാമി ത്രിലോക്യാം യദി ഭാവ്യതേ ।
തമാനേഷ്യേ നരം യസ്തേ മനോഹര്താ തമാദിശ ॥ ൧൬ ॥
വ്യസനം തേഽപകര്ഷാമി ത്രിലോക്യാം യദി ഭാവ്യതേ ।
തമാനേഷ്യേ നരം യസ്തേ മനോഹര്താ തമാദിശ ॥ ൧൬ ॥
ഇത്യുക്ത്വാ ദേവഗന്ധര്വസിദ്ധചാരണപന്നഗാന് ।
ദൈത്യവിദ്യാധരാന് യക്ഷാന് മനുജാംശ്ച യഥാലിഖത് ॥ ൧൭ ॥
ദൈത്യവിദ്യാധരാന് യക്ഷാന് മനുജാംശ്ച യഥാലിഖത് ॥ ൧൭ ॥
മനുജേഷു ച സാ വൃഷ്ണീന് ശൂരമാനകദുന്ദുഭിമ് ।
വ്യലിഖദ് രാമകൃഷ്ണൌ ച പ്രദ്യുമ്നം വീക്ഷ്യ ലജ്ജിതാ ॥ ൧൮ ॥
വ്യലിഖദ് രാമകൃഷ്ണൌ ച പ്രദ്യുമ്നം വീക്ഷ്യ ലജ്ജിതാ ॥ ൧൮ ॥
അനിരുദ്ധം വിലിഖിതം വീക്ഷ്യോഷാവാങ്മുഖീ ഹ്രിയാ ।
സോഽസാവസാവിതി പ്രാഹ സ്മയമാനാ മഹീപതേ ॥ ൧൯ ॥
സോഽസാവസാവിതി പ്രാഹ സ്മയമാനാ മഹീപതേ ॥ ൧൯ ॥
ചിത്രലേഖാ തമാജ്ഞായ പൌത്രം കൃഷ്ണസ്യ യോഗിനീ ।
യയൌ വിഹായസാ രാജന് ദ്വാരകാം കൃഷ്ണപാലിതാമ് ॥ ൨൦ ॥
യയൌ വിഹായസാ രാജന് ദ്വാരകാം കൃഷ്ണപാലിതാമ് ॥ ൨൦ ॥
തത്ര സുപ്തം സുപര്യങ്കേ പ്രാദ്യുമ്നിം യോഗമാസ്ഥിതാ ।
ഗൃഹീത്വാ ശോണിതപുരം സഖ്യൈ പ്രിയമദര്ശയത് ॥ ൨൧ ॥
ഗൃഹീത്വാ ശോണിതപുരം സഖ്യൈ പ്രിയമദര്ശയത് ॥ ൨൧ ॥
സാ ച തം സുന്ദരവരം വിലോക്യ മുദിതാനനാ ।
ദുഷ്പ്രേക്ഷ്യേ സ്വഗൃഹേ പുമ്ഭീ രേമേ പ്രാദ്യുമ്നിനാ സമമ് ॥ ൨൨ ॥
ദുഷ്പ്രേക്ഷ്യേ സ്വഗൃഹേ പുമ്ഭീ രേമേ പ്രാദ്യുമ്നിനാ സമമ് ॥ ൨൨ ॥
പരാര്ധ്യവാസഃസ്രഗ്ഗന്ധധൂപദീപാസനാദിഭിഃ ।
പാനഭോജനഭക്ഷ്യൈശ്ച വാക്യൈഃ ശുശ്രൂഷണാര്ചിതഃ ॥ ൨൩ ॥
പാനഭോജനഭക്ഷ്യൈശ്ച വാക്യൈഃ ശുശ്രൂഷണാര്ചിതഃ ॥ ൨൩ ॥
ഗൂഢഃ കന്യാപുരേ ശശ്വത്പ്രവൃദ്ധസ്നേഹയാ തയാ ।
നാഹര്ഗണാന് സ ബുബുധേ ഊഷയാപഹൃതേന്ദ്രിയഃ ॥ ൨൪ ॥
നാഹര്ഗണാന് സ ബുബുധേ ഊഷയാപഹൃതേന്ദ്രിയഃ ॥ ൨൪ ॥
താം തഥാ യദുവീരേണ ഭുജ്യമാനാം ഹതവ്രതാമ് ।
ഹേതുഭിര്ലക്ഷയാം ചക്രുരാപൃഈതാം ദുരവച്ഛദൈഃ ॥ ൨൫ ॥
ഹേതുഭിര്ലക്ഷയാം ചക്രുരാപൃഈതാം ദുരവച്ഛദൈഃ ॥ ൨൫ ॥
ഭടാ ആവേദയാം ചക്രൂ രാജംസ്തേ ദുഹിതുര്വയമ് ।
വിചേഷ്ടിതം ലക്ഷയാമ കന്യായാഃ കുലദൂഷണമ് ॥ ൨൬ ॥
വിചേഷ്ടിതം ലക്ഷയാമ കന്യായാഃ കുലദൂഷണമ് ॥ ൨൬ ॥
അനപായിഭിരസ്മാഭിര്ഗുപ്തായാശ്ച ഗൃഹേ പ്രഭോ ।
കന്യായാ ദൂഷണം പുമ്ഭിര്ദുഷ്പ്രേക്ഷ്യായാ ന വിദ്മഹേ ॥ ൨൭ ॥
കന്യായാ ദൂഷണം പുമ്ഭിര്ദുഷ്പ്രേക്ഷ്യായാ ന വിദ്മഹേ ॥ ൨൭ ॥
തതഃ പ്രവ്യഥിതോ ബാണോ ദുഹിതുഃ ശ്രുതദൂഷണഃ ।
ത്വരിതഃ കന്യകാഗാരം പ്രാപ്തോഽദ്രാക്ഷീദ് യദൂദ്വഹമ് ॥ ൨൮ ॥
ത്വരിതഃ കന്യകാഗാരം പ്രാപ്തോഽദ്രാക്ഷീദ് യദൂദ്വഹമ് ॥ ൨൮ ॥
കാമാത്മജം തം ഭുവനൈകസുന്ദരം
ശ്യാമം പിശങ്ഗാമ്ബരമമ്ബുജേക്ഷണമ് ।
ബൃഹദ്ഭുജം കുണ്ഡലകുന്തലത്വിഷാ
സ്മിതാവലോകേന ച മണ്ഡിതാനനമ് ॥ ൨൯ ॥
ശ്യാമം പിശങ്ഗാമ്ബരമമ്ബുജേക്ഷണമ് ।
ബൃഹദ്ഭുജം കുണ്ഡലകുന്തലത്വിഷാ
സ്മിതാവലോകേന ച മണ്ഡിതാനനമ് ॥ ൨൯ ॥
ദീവ്യന്തമക്ഷൈഃ പ്രിയയാഭിനൃമ്ണയാ
തദങ്ഗസങ്ഗസ്തനകുങ്കുമസ്രജമ് ।
ബാഹ്വോര്ദധാനം മധുമല്ലികാശ്രിതാം
തസ്യാഗ്ര ആസീനമവേക്ഷ്യ വിസ്മിതഃ ॥ ൩൦ ॥
തദങ്ഗസങ്ഗസ്തനകുങ്കുമസ്രജമ് ।
ബാഹ്വോര്ദധാനം മധുമല്ലികാശ്രിതാം
തസ്യാഗ്ര ആസീനമവേക്ഷ്യ വിസ്മിതഃ ॥ ൩൦ ॥
സ തം പ്രവിഷ്ടം വൃതമാതതായിഭി-
ര്ഭടൈരനീകൈരവലോക്യ മാധവഃ ।
ഉദ്യമ്യ മൌര്വം പരിഘം വ്യവസ്ഥിതോ
യഥാന്തകോ ദണ്ഡധരോ ജിഘാംസയാ ॥ ൩൧ ॥
ര്ഭടൈരനീകൈരവലോക്യ മാധവഃ ।
ഉദ്യമ്യ മൌര്വം പരിഘം വ്യവസ്ഥിതോ
യഥാന്തകോ ദണ്ഡധരോ ജിഘാംസയാ ॥ ൩൧ ॥
ജിഘൃക്ഷയാ താന് പരിതഃ പ്രസര്പതഃ
ശുനോ യഥാ ശൂകരയൂഥപോഽഹനത് ।
തേ ഹന്യമാനാ ഭവനാദ് വിനിര്ഗതാ
നിര്ഭിന്നമൂര്ധോരുഭുജാഃ പ്രദുദ്രുവുഃ ॥ ൩൨ ॥
ശുനോ യഥാ ശൂകരയൂഥപോഽഹനത് ।
തേ ഹന്യമാനാ ഭവനാദ് വിനിര്ഗതാ
നിര്ഭിന്നമൂര്ധോരുഭുജാഃ പ്രദുദ്രുവുഃ ॥ ൩൨ ॥
തം നാഗപാശൈര്ബലിനന്ദനോ ബലീ
ഘ്നന്തം സ്വസൈന്യം കുപിതോ ബബന്ധ ഹ ।
ഊഷാ ഭൃശം ശോകവിഷാദവിഹ്വലാ
ബദ്ധം നിശമ്യാശ്രുകലാക്ഷ്യരൌത്സീത് ॥ ൩൩ ॥
ഘ്നന്തം സ്വസൈന്യം കുപിതോ ബബന്ധ ഹ ।
ഊഷാ ഭൃശം ശോകവിഷാദവിഹ്വലാ
ബദ്ധം നിശമ്യാശ്രുകലാക്ഷ്യരൌത്സീത് ॥ ൩൩ ॥
ജിഘൃക്ഷയാ താന് പരിതഃ പ്രസര്പതഃ
ശുനോ യഥാ സൂകരയൂഥപോഹഽനത് ।
തേ ഹന്യമാനാ ഭവനാദ്വിനിര്ഗതാ
നിര്ഭിന്നമൂര്ധോരുഭുജാഃ പ്രദുദ്രുവുഃ
ശുനോ യഥാ സൂകരയൂഥപോഹഽനത് ।
തേ ഹന്യമാനാ ഭവനാദ്വിനിര്ഗതാ
നിര്ഭിന്നമൂര്ധോരുഭുജാഃ പ്രദുദ്രുവുഃ
