শ্ৰীশুক উৱাচ
বলভদ্ৰঃ কুৰুশ্ৰেষ্ঠ ভগৱান্ ৰথমাস্থিতঃ ।
সুহৃদ্দিদৃক্ষুৰুত্কণ্ঠঃ প্ৰযযৌ নন্দগোকুলম্ ॥ ১ ॥
বলভদ্ৰঃ কুৰুশ্ৰেষ্ঠ ভগৱান্ ৰথমাস্থিতঃ ।
সুহৃদ্দিদৃক্ষুৰুত্কণ্ঠঃ প্ৰযযৌ নন্দগোকুলম্ ॥ ১ ॥
পৰিষ্ৱক্তশ্চিৰোত্কণ্ঠৈৰ্গোপৈৰ্গোপীভিৰেৱ চ ।
ৰামোঽভিৱাদ্য পিতৰাৱাশীৰ্ভিৰভিনন্দিতঃ ॥ ২ ॥
ৰামোঽভিৱাদ্য পিতৰাৱাশীৰ্ভিৰভিনন্দিতঃ ॥ ২ ॥
চিৰং নঃ পাহি দাশাৰ্হ সানুজো জগদীশ্ৱৰঃ ।
ইত্যাৰোপ্যাঙ্কমালিঙ্গ্য নেত্ৰৈঃ সিষিচতুৰ্জলৈঃ ॥ ৩ ॥
ইত্যাৰোপ্যাঙ্কমালিঙ্গ্য নেত্ৰৈঃ সিষিচতুৰ্জলৈঃ ॥ ৩ ॥
গোপৱৃদ্ধাংশ্চ ৱিধিৱদ্ যৱিষ্ঠৈৰভিৱন্দিতঃ ।
যথাৱযো যথাসখ্যং যথাসম্বন্ধমাত্মনঃ ॥ ৪ ॥
যথাৱযো যথাসখ্যং যথাসম্বন্ধমাত্মনঃ ॥ ৪ ॥
সমুপেত্যাথ গোপালান্ হাস্যহস্তগ্ৰহাদিভিঃ ।
ৱিশ্ৰান্তং সুখমাসীনং পপ্ৰচ্ছুঃ পৰ্যুপাগতাঃ ॥ ৫ ॥
ৱিশ্ৰান্তং সুখমাসীনং পপ্ৰচ্ছুঃ পৰ্যুপাগতাঃ ॥ ৫ ॥
পৃষ্টাশ্চানামযং স্ৱেষু প্ৰেমগদ্গদযা গিৰা ।
কৃষ্ণে কমলপত্ৰাক্ষে সন্ন্যস্তাখিলৰাধসঃ ॥ ৬ ॥
কৃষ্ণে কমলপত্ৰাক্ষে সন্ন্যস্তাখিলৰাধসঃ ॥ ৬ ॥
কচ্চিন্নো বান্ধৱা ৰাম সৰ্ৱে কুশলমাসতে ।
কচ্চিত্ স্মৰথ নো ৰাম যূযং দাৰসুতান্ৱিতাঃ ॥ ৭ ॥
কচ্চিত্ স্মৰথ নো ৰাম যূযং দাৰসুতান্ৱিতাঃ ॥ ৭ ॥
দিষ্ট্যা কংসো হতঃ পাপো দিষ্ট্যা মুক্তাঃ সুহৃজ্জনাঃ ।
নিহত্য নিৰ্জিত্য ৰিপূন্ দিষ্ট্যা দুৰ্গং সমাশ্ৰিতাঃ ॥ ৮ ॥
নিহত্য নিৰ্জিত্য ৰিপূন্ দিষ্ট্যা দুৰ্গং সমাশ্ৰিতাঃ ॥ ৮ ॥
গোপ্যো হসন্ত্যঃ পপ্ৰচ্ছূ ৰামসন্দৰ্শনাদৃতাঃ ।
কচ্চিদাস্তে সুখং কৃষ্ণঃ পুৰস্ত্ৰীজনৱল্লভঃ ॥ ৯ ॥
কচ্চিদাস্তে সুখং কৃষ্ণঃ পুৰস্ত্ৰীজনৱল্লভঃ ॥ ৯ ॥
কচ্চিত্ স্মৰতি ৱা বন্ধূন্ পিতৰং মাতৰং চ সঃ ।
অপ্যসৌ মাতৰং দ্ৰষ্টুং সকৃদপ্যাগমিষ্যতি ।
অপি ৱা স্মৰতেঽস্মাকমনুসেৱাং মহাভুজঃ ॥ ১০ ॥
অপ্যসৌ মাতৰং দ্ৰষ্টুং সকৃদপ্যাগমিষ্যতি ।
অপি ৱা স্মৰতেঽস্মাকমনুসেৱাং মহাভুজঃ ॥ ১০ ॥
মাতৰং পিতৰং ভ্ৰাতৃন্ পতীন্ পুত্ৰান্ স্ৱসৃনপি ।
যদৰ্থে জহিম দাশাৰ্হ দুস্ত্যজান্ স্ৱজনান্ প্ৰভো ॥ ১১ ॥
যদৰ্থে জহিম দাশাৰ্হ দুস্ত্যজান্ স্ৱজনান্ প্ৰভো ॥ ১১ ॥
তা নঃ সদ্যঃ পৰিত্যজ্য গতঃ সঞ্ছিন্নসৌহৃদঃ ।
কথং নু তাদৃশং স্ত্ৰীভিৰ্ন শ্ৰদ্ধীযেত ভাষিতম্ ॥ ১২ ॥
কথং নু তাদৃশং স্ত্ৰীভিৰ্ন শ্ৰদ্ধীযেত ভাষিতম্ ॥ ১২ ॥
কথং নু গৃহ্ণন্ত্যনৱস্থিতাত্মনো
ৱচঃ কৃতঘ্নস্য বুধাঃ পুৰস্ত্ৰিযঃ ।
গৃহ্ণন্তি ৱৈ চিত্ৰকথস্য সুন্দৰ-
স্মিতাৱলোকোচ্ছ্ৱসিতস্মৰাতুৰাঃ ॥ ১৩ ॥
ৱচঃ কৃতঘ্নস্য বুধাঃ পুৰস্ত্ৰিযঃ ।
গৃহ্ণন্তি ৱৈ চিত্ৰকথস্য সুন্দৰ-
স্মিতাৱলোকোচ্ছ্ৱসিতস্মৰাতুৰাঃ ॥ ১৩ ॥
কিং নস্তত্কথযা গোপ্যঃ কথাঃ কথযতাপৰাঃ ।
যাত্যস্মাভিৰ্ৱিনা কালো যদি তস্য তথৈৱ নঃ ॥ ১৪ ॥
যাত্যস্মাভিৰ্ৱিনা কালো যদি তস্য তথৈৱ নঃ ॥ ১৪ ॥
ইতি প্ৰহসিতং শৌৰেৰ্জল্পিতং চাৰু ৱীক্ষিতম্ ।
গতিং প্ৰেমপৰিষ্ৱঙ্গং স্মৰন্ত্যো ৰুৰুদুঃ স্ত্ৰিযঃ ॥ ১৫ ॥
গতিং প্ৰেমপৰিষ্ৱঙ্গং স্মৰন্ত্যো ৰুৰুদুঃ স্ত্ৰিযঃ ॥ ১৫ ॥
সঙ্কৰ্ষণস্তাঃ কৃষ্ণস্য সন্দেশৈৰ্হৃদযংগমৈঃ ।
সান্ত্ৱযামাস ভগৱান্ নানানুনযকোৱিদঃ ॥ ১৬ ॥
সান্ত্ৱযামাস ভগৱান্ নানানুনযকোৱিদঃ ॥ ১৬ ॥
দ্ৱৌ মাসৌ তত্ৰ চাৱাত্সীন্মধুং মাধৱমেৱ চ ।
ৰামঃ ক্ষপাসু ভগৱান্ গোপীনাং ৰতিমাৱহন্ ॥ ১৭ ॥
ৰামঃ ক্ষপাসু ভগৱান্ গোপীনাং ৰতিমাৱহন্ ॥ ১৭ ॥
পূৰ্ণচন্দ্ৰকলামৃষ্টে কৌমুদীগন্ধৱাযুনা ।
যমুনোপৱনে ৰেমে সেৱিতে স্ত্ৰীগণৈৰ্ৱৃতঃ ॥ ১৮ ॥
যমুনোপৱনে ৰেমে সেৱিতে স্ত্ৰীগণৈৰ্ৱৃতঃ ॥ ১৮ ॥
ৱৰুণপ্ৰেষিতা দেৱী ৱাৰুণী ৱৃক্ষকোটৰাত্ ।
পতন্তী তদ্ ৱনং সৰ্ৱং স্ৱগন্ধেনাধ্যৱাসযত্ ॥ ১৯ ॥
পতন্তী তদ্ ৱনং সৰ্ৱং স্ৱগন্ধেনাধ্যৱাসযত্ ॥ ১৯ ॥
তং গন্ধং মধুধাৰাযা ৱাযুনোপহৃতং বলঃ ।
আঘ্ৰাযোপগতস্তত্ৰ ললনাভিঃ সমং পপৌ ॥ ২০ ॥
আঘ্ৰাযোপগতস্তত্ৰ ললনাভিঃ সমং পপৌ ॥ ২০ ॥
উপগীযমানো গন্ধৰ্ৱৈৰ্ৱনিতাশোভিমণ্ডলে ।
ৰেমে কৰেণুযূথেশো মাহেন্দ্ৰ ইৱ ৱাৰণঃ ॥ ২১ ॥
ৰেমে কৰেণুযূথেশো মাহেন্দ্ৰ ইৱ ৱাৰণঃ ॥ ২১ ॥
নেদুৰ্দুন্দুভযো ৱ্যোম্নি ৱৱৃষুঃ কুসুমৈৰ্মুদা ।
গন্ধৰ্ৱা মুনযো ৰামং তদ্ৱীৰ্যৈৰীডিৰে তদা ॥ ২২ ॥
গন্ধৰ্ৱা মুনযো ৰামং তদ্ৱীৰ্যৈৰীডিৰে তদা ॥ ২২ ॥
উপগীযমানচৰিতো ৱনিতাভিৰ্হলাযুধঃ ।
ৱনেষু ৱ্যচৰত্ ক্ষীৱো মদৱিহ্ৱললোচনঃ ॥ ২৩ ॥
ৱনেষু ৱ্যচৰত্ ক্ষীৱো মদৱিহ্ৱললোচনঃ ॥ ২৩ ॥
স্ৰগ্ৱ্যেককুণ্ডলো মত্তো ৱৈজযন্ত্যা চ মালযা ।
বিভ্ৰত্ স্মিতমুখাম্ভোজং স্ৱেদপ্ৰালেযভূষিতম্ ।
স আজুহাৱ যমুনাং জলক্ৰীডাৰ্থমীশ্ৱৰঃ ॥ ২৪ ॥
বিভ্ৰত্ স্মিতমুখাম্ভোজং স্ৱেদপ্ৰালেযভূষিতম্ ।
স আজুহাৱ যমুনাং জলক্ৰীডাৰ্থমীশ্ৱৰঃ ॥ ২৪ ॥
নিজং ৱাক্যমনাদৃত্য মত্ত ইত্যাপগাং বলঃ ।
অনাগতাং হলাগ্ৰেণ কুপিতো ৱিচকৰ্ষ হ ॥ ২৫ ॥
অনাগতাং হলাগ্ৰেণ কুপিতো ৱিচকৰ্ষ হ ॥ ২৫ ॥
পাপে ত্ৱং মামৱজ্ঞায যন্নাযাসি মযাহুতা ।
নেষ্যে ত্ৱাং লাঙ্গলাগ্ৰেণ শতধা কামচাৰিণীম্ ॥ ২৬ ॥
নেষ্যে ত্ৱাং লাঙ্গলাগ্ৰেণ শতধা কামচাৰিণীম্ ॥ ২৬ ॥
এৱং নিৰ্ভৰ্ত্সিতা ভীতা যমুনা যদুনন্দনম্ ।
উৱাচচকিতা ৱাচং পতিতা পাদযোৰ্নৃপ ॥ ২৭ ॥
উৱাচচকিতা ৱাচং পতিতা পাদযোৰ্নৃপ ॥ ২৭ ॥
ৰাম ৰাম মহাবাহো ন জানে তৱ ৱিক্ৰমম্ ।
যস্যৈকাংশেন ৱিধৃতা জগতী জগতঃ পতে ॥ ২৮ ॥
যস্যৈকাংশেন ৱিধৃতা জগতী জগতঃ পতে ॥ ২৮ ॥
পৰং ভাৱং ভগৱতো ভগৱন্ মামজানতীম্ ।
মোক্তুমৰ্হসি ৱিশ্ৱাত্মন্ প্ৰপন্নাং ভক্তৱত্সল ॥ ২৯ ॥
মোক্তুমৰ্হসি ৱিশ্ৱাত্মন্ প্ৰপন্নাং ভক্তৱত্সল ॥ ২৯ ॥
ততো ৱ্যমুঞ্চদ্ যমুনাং যাচিতো ভগৱান্ বলঃ ।
ৱিজগাহ জলং স্ত্ৰীভিঃ কৰেণুভিৰিৱেভৰাট্ ॥ ৩০ ॥
ৱিজগাহ জলং স্ত্ৰীভিঃ কৰেণুভিৰিৱেভৰাট্ ॥ ৩০ ॥
কামং ৱিহৃত্য সলিলাদুত্তীৰ্ণাযাসীতাম্বৰে ।
ভূষণানি মহাৰ্হাণি দদৌ কান্তিঃ শুভাং স্ৰজম্ ॥ ৩১ ॥
ভূষণানি মহাৰ্হাণি দদৌ কান্তিঃ শুভাং স্ৰজম্ ॥ ৩১ ॥
ৱসিত্ৱা ৱাসসী নীলে মালামামুচ্য কাঞ্চনীম্ ।
ৰেযে স্ৱলঙ্কৃতো লিপ্তো মাহেন্দ্ৰ ইৱ ৱাৰণঃ ॥ ৩২ ॥
ৰেযে স্ৱলঙ্কৃতো লিপ্তো মাহেন্দ্ৰ ইৱ ৱাৰণঃ ॥ ৩২ ॥
অদ্যাপি দৃশ্যতে ৰাজন্ যমুনাকৃষ্টৱৰ্ত্মনা ।
বলস্যানন্তৱীৰ্যস্য ৱীৰ্যং সূচযতীৱ হি ॥ ৩৩ ॥
বলস্যানন্তৱীৰ্যস্য ৱীৰ্যং সূচযতীৱ হি ॥ ৩৩ ॥
এৱং সৰ্ৱা নিশা যাতা একেৱ ৰমতো ৱ্ৰজে ।
ৰামস্যাক্ষিপ্তচিত্তস্য মাধুৰ্যৈৰ্ৱ্ৰজযোষিতাম্ ॥ ৩৪ ॥
ৰামস্যাক্ষিপ্তচিত্তস্য মাধুৰ্যৈৰ্ৱ্ৰজযোষিতাম্ ॥ ৩৪ ॥