శ్రీశుక ఉవాచ
బలభద్రః కురుశ్రేష్ఠ భగవాన్ రథమాస్థితః ।
సుహృద్దిదృక్షురుత్కణ్ఠః ప్రయయౌ నన్దగోకులమ్ ॥ ౧ ॥
బలభద్రః కురుశ్రేష్ఠ భగవాన్ రథమాస్థితః ।
సుహృద్దిదృక్షురుత్కణ్ఠః ప్రయయౌ నన్దగోకులమ్ ॥ ౧ ॥
పరిష్వక్తశ్చిరోత్కణ్ఠైర్గోపైర్గోపీభిరేవ చ ।
రామోఽభివాద్య పితరావాశీర్భిరభినన్దితః ॥ ౨ ॥
రామోఽభివాద్య పితరావాశీర్భిరభినన్దితః ॥ ౨ ॥
చిరం నః పాహి దాశార్హ సానుజో జగదీశ్వరః ।
ఇత్యారోప్యాఙ్కమాలిఙ్గ్య నేత్రైః సిషిచతుర్జలైః ॥ ౩ ॥
ఇత్యారోప్యాఙ్కమాలిఙ్గ్య నేత్రైః సిషిచతుర్జలైః ॥ ౩ ॥
గోపవృద్ధాంశ్చ విధివద్ యవిష్ఠైరభివన్దితః ।
యథావయో యథాసఖ్యం యథాసమ్బన్ధమాత్మనః ॥ ౪ ॥
యథావయో యథాసఖ్యం యథాసమ్బన్ధమాత్మనః ॥ ౪ ॥
సముపేత్యాథ గోపాలాన్ హాస్యహస్తగ్రహాదిభిః ।
విశ్రాన్తం సుఖమాసీనం పప్రచ్ఛుః పర్యుపాగతాః ॥ ౫ ॥
విశ్రాన్తం సుఖమాసీనం పప్రచ్ఛుః పర్యుపాగతాః ॥ ౫ ॥
పృష్టాశ్చానామయం స్వేషు ప్రేమగద్గదయా గిరా ।
కృష్ణే కమలపత్రాక్షే సన్న్యస్తాఖిలరాధసః ॥ ౬ ॥
కృష్ణే కమలపత్రాక్షే సన్న్యస్తాఖిలరాధసః ॥ ౬ ॥
కచ్చిన్నో బాన్ధవా రామ సర్వే కుశలమాసతే ।
కచ్చిత్ స్మరథ నో రామ యూయం దారసుతాన్వితాః ॥ ౭ ॥
కచ్చిత్ స్మరథ నో రామ యూయం దారసుతాన్వితాః ॥ ౭ ॥
దిష్ట్యా కంసో హతః పాపో దిష్ట్యా ముక్తాః సుహృజ్జనాః ।
నిహత్య నిర్జిత్య రిపూన్ దిష్ట్యా దుర్గం సమాశ్రితాః ॥ ౮ ॥
నిహత్య నిర్జిత్య రిపూన్ దిష్ట్యా దుర్గం సమాశ్రితాః ॥ ౮ ॥
గోప్యో హసన్త్యః పప్రచ్ఛూ రామసన్దర్శనాదృతాః ।
కచ్చిదాస్తే సుఖం కృష్ణః పురస్త్రీజనవల్లభః ॥ ౯ ॥
కచ్చిదాస్తే సుఖం కృష్ణః పురస్త్రీజనవల్లభః ॥ ౯ ॥
కచ్చిత్ స్మరతి వా బన్ధూన్ పితరం మాతరం చ సః ।
అప్యసౌ మాతరం ద్రష్టుం సకృదప్యాగమిష్యతి ।
అపి వా స్మరతేఽస్మాకమనుసేవాం మహాభుజః ॥ ౧౦ ॥
అప్యసౌ మాతరం ద్రష్టుం సకృదప్యాగమిష్యతి ।
అపి వా స్మరతేఽస్మాకమనుసేవాం మహాభుజః ॥ ౧౦ ॥
మాతరం పితరం భ్రాతృన్ పతీన్ పుత్రాన్ స్వసృనపి ।
యదర్థే జహిమ దాశార్హ దుస్త్యజాన్ స్వజనాన్ ప్రభో ॥ ౧౧ ॥
యదర్థే జహిమ దాశార్హ దుస్త్యజాన్ స్వజనాన్ ప్రభో ॥ ౧౧ ॥
తా నః సద్యః పరిత్యజ్య గతః సఞ్ఛిన్నసౌహృదః ।
కథం ను తాదృశం స్త్రీభిర్న శ్రద్ధీయేత భాషితమ్ ॥ ౧౨ ॥
కథం ను తాదృశం స్త్రీభిర్న శ్రద్ధీయేత భాషితమ్ ॥ ౧౨ ॥
కథం ను గృహ్ణన్త్యనవస్థితాత్మనో
వచః కృతఘ్నస్య బుధాః పురస్త్రియః ।
గృహ్ణన్తి వై చిత్రకథస్య సున్దర-
స్మితావలోకోచ్ఛ్వసితస్మరాతురాః ॥ ౧౩ ॥
వచః కృతఘ్నస్య బుధాః పురస్త్రియః ।
గృహ్ణన్తి వై చిత్రకథస్య సున్దర-
స్మితావలోకోచ్ఛ్వసితస్మరాతురాః ॥ ౧౩ ॥
కిం నస్తత్కథయా గోప్యః కథాః కథయతాపరాః ।
యాత్యస్మాభిర్వినా కాలో యది తస్య తథైవ నః ॥ ౧౪ ॥
యాత్యస్మాభిర్వినా కాలో యది తస్య తథైవ నః ॥ ౧౪ ॥
ఇతి ప్రహసితం శౌరేర్జల్పితం చారు వీక్షితమ్ ।
గతిం ప్రేమపరిష్వఙ్గం స్మరన్త్యో రురుదుః స్త్రియః ॥ ౧౫ ॥
గతిం ప్రేమపరిష్వఙ్గం స్మరన్త్యో రురుదుః స్త్రియః ॥ ౧౫ ॥
సఙ్కర్షణస్తాః కృష్ణస్య సన్దేశైర్హృదయంగమైః ।
సాన్త్వయామాస భగవాన్ నానానునయకోవిదః ॥ ౧౬ ॥
సాన్త్వయామాస భగవాన్ నానానునయకోవిదః ॥ ౧౬ ॥
ద్వౌ మాసౌ తత్ర చావాత్సీన్మధుం మాధవమేవ చ ।
రామః క్షపాసు భగవాన్ గోపీనాం రతిమావహన్ ॥ ౧౭ ॥
రామః క్షపాసు భగవాన్ గోపీనాం రతిమావహన్ ॥ ౧౭ ॥
పూర్ణచన్ద్రకలామృష్టే కౌముదీగన్ధవాయునా ।
యమునోపవనే రేమే సేవితే స్త్రీగణైర్వృతః ॥ ౧౮ ॥
యమునోపవనే రేమే సేవితే స్త్రీగణైర్వృతః ॥ ౧౮ ॥
వరుణప్రేషితా దేవీ వారుణీ వృక్షకోటరాత్ ।
పతన్తీ తద్ వనం సర్వం స్వగన్ధేనాధ్యవాసయత్ ॥ ౧౯ ॥
పతన్తీ తద్ వనం సర్వం స్వగన్ధేనాధ్యవాసయత్ ॥ ౧౯ ॥
తం గన్ధం మధుధారాయా వాయునోపహృతం బలః ।
ఆఘ్రాయోపగతస్తత్ర లలనాభిః సమం పపౌ ॥ ౨౦ ॥
ఆఘ్రాయోపగతస్తత్ర లలనాభిః సమం పపౌ ॥ ౨౦ ॥
ఉపగీయమానో గన్ధర్వైర్వనితాశోభిమణ్డలే ।
రేమే కరేణుయూథేశో మాహేన్ద్ర ఇవ వారణః ॥ ౨౧ ॥
రేమే కరేణుయూథేశో మాహేన్ద్ర ఇవ వారణః ॥ ౨౧ ॥
నేదుర్దున్దుభయో వ్యోమ్ని వవృషుః కుసుమైర్ముదా ।
గన్ధర్వా మునయో రామం తద్వీర్యైరీడిరే తదా ॥ ౨౨ ॥
గన్ధర్వా మునయో రామం తద్వీర్యైరీడిరే తదా ॥ ౨౨ ॥
ఉపగీయమానచరితో వనితాభిర్హలాయుధః ।
వనేషు వ్యచరత్ క్షీవో మదవిహ్వలలోచనః ॥ ౨౩ ॥
వనేషు వ్యచరత్ క్షీవో మదవిహ్వలలోచనః ॥ ౨౩ ॥
స్రగ్వ్యేకకుణ్డలో మత్తో వైజయన్త్యా చ మాలయా ।
బిభ్రత్ స్మితముఖామ్భోజం స్వేదప్రాలేయభూషితమ్ ।
స ఆజుహావ యమునాం జలక్రీడార్థమీశ్వరః ॥ ౨౪ ॥
బిభ్రత్ స్మితముఖామ్భోజం స్వేదప్రాలేయభూషితమ్ ।
స ఆజుహావ యమునాం జలక్రీడార్థమీశ్వరః ॥ ౨౪ ॥
నిజం వాక్యమనాదృత్య మత్త ఇత్యాపగాం బలః ।
అనాగతాం హలాగ్రేణ కుపితో విచకర్ష హ ॥ ౨౫ ॥
అనాగతాం హలాగ్రేణ కుపితో విచకర్ష హ ॥ ౨౫ ॥
పాపే త్వం మామవజ్ఞాయ యన్నాయాసి మయాహుతా ।
నేష్యే త్వాం లాఙ్గలాగ్రేణ శతధా కామచారిణీమ్ ॥ ౨౬ ॥
నేష్యే త్వాం లాఙ్గలాగ్రేణ శతధా కామచారిణీమ్ ॥ ౨౬ ॥
ఏవం నిర్భర్త్సితా భీతా యమునా యదునన్దనమ్ ।
ఉవాచచకితా వాచం పతితా పాదయోర్నృప ॥ ౨౭ ॥
ఉవాచచకితా వాచం పతితా పాదయోర్నృప ॥ ౨౭ ॥
రామ రామ మహాబాహో న జానే తవ విక్రమమ్ ।
యస్యైకాంశేన విధృతా జగతీ జగతః పతే ॥ ౨౮ ॥
యస్యైకాంశేన విధృతా జగతీ జగతః పతే ॥ ౨౮ ॥
పరం భావం భగవతో భగవన్ మామజానతీమ్ ।
మోక్తుమర్హసి విశ్వాత్మన్ ప్రపన్నాం భక్తవత్సల ॥ ౨౯ ॥
మోక్తుమర్హసి విశ్వాత్మన్ ప్రపన్నాం భక్తవత్సల ॥ ౨౯ ॥
తతో వ్యముఞ్చద్ యమునాం యాచితో భగవాన్ బలః ।
విజగాహ జలం స్త్రీభిః కరేణుభిరివేభరాట్ ॥ ౩౦ ॥
విజగాహ జలం స్త్రీభిః కరేణుభిరివేభరాట్ ॥ ౩౦ ॥
కామం విహృత్య సలిలాదుత్తీర్ణాయాసీతామ్బరే ।
భూషణాని మహార్హాణి దదౌ కాన్తిః శుభాం స్రజమ్ ॥ ౩౧ ॥
భూషణాని మహార్హాణి దదౌ కాన్తిః శుభాం స్రజమ్ ॥ ౩౧ ॥
వసిత్వా వాససీ నీలే మాలామాముచ్య కాఞ్చనీమ్ ।
రేయే స్వలఙ్కృతో లిప్తో మాహేన్ద్ర ఇవ వారణః ॥ ౩౨ ॥
రేయే స్వలఙ్కృతో లిప్తో మాహేన్ద్ర ఇవ వారణః ॥ ౩౨ ॥
అద్యాపి దృశ్యతే రాజన్ యమునాకృష్టవర్త్మనా ।
బలస్యానన్తవీర్యస్య వీర్యం సూచయతీవ హి ॥ ౩౩ ॥
బలస్యానన్తవీర్యస్య వీర్యం సూచయతీవ హి ॥ ౩౩ ॥
ఏవం సర్వా నిశా యాతా ఏకేవ రమతో వ్రజే ।
రామస్యాక్షిప్తచిత్తస్య మాధుర్యైర్వ్రజయోషితామ్ ॥ ౩౪ ॥
రామస్యాక్షిప్తచిత్తస్య మాధుర్యైర్వ్రజయోషితామ్ ॥ ౩౪ ॥