শ্ৰীমদ্ভাগৱতম্ ১০.৮

শ্ৰীশুক উৱাচ
গৰ্গঃ পুৰোহিতো ৰাজন্ যদূনাং সুমহাতপাঃ ।
ৱ্ৰজং জগাম নন্দস্য ৱসুদেৱপ্ৰচোদিতঃ ॥ ১ ॥

তং দৃষ্ট্ৱা পৰমপ্ৰীতঃ প্ৰত্যুত্থায কৃতাঞ্জলিঃ ।
আনৰ্চাধোক্ষজধিযা প্ৰণিপাতপুৰঃসৰম্ ॥ ২ ॥

সূপৱিষ্টং কৃতাতিথ্যং গিৰা সূনৃতযা মুনিম্ ।
নন্দযিত্ৱাব্ৰৱীদ্ ব্ৰহ্মন্পূৰ্ণস্য কৰৱাম কিম্ ॥ ৩ ॥

মহদ্ৱিচলনং নৃণাং গৃহিণাং দীনচেতসাম্ ।
নিঃশ্ৰেযসায ভগৱন্কল্পতে নান্যথা ক্ৱচিত্ ॥ ৪ ॥

জ্যোতিষামযনং সাক্ষাদ্ যত্তজ্জ্ঞানমতীন্দ্ৰিযম্ ।
প্ৰণীতং ভৱতা যেন পুমান্ ৱেদ পৰাৱৰম্ ॥ ৫ ॥

ত্ৱং হি ব্ৰহ্মৱিদাং শ্ৰেষ্ঠঃ সংস্কাৰান্কৰ্তুমৰ্হসি ।
বালযোৰনযোৰ্নৃণাং জন্মনা ব্ৰাহ্মণো গুৰুঃ ॥ ৬ ॥

শ্ৰীগৰ্গ উৱাচ
যদূনামহমাচাৰ্যঃ খ্যাতশ্চ ভুৱি সৰ্ৱদা ।
সুতং মযা সংস্কৃতং তে মন্যতে দেৱকীসুতম্ ॥ ৭ ॥

কংসঃ পাপমতিঃ সখ্যং তৱ চানকদুন্দুভেঃ ।
দেৱক্যা অষ্টমো গৰ্ভো ন স্ত্ৰী ভৱিতুমৰ্হতি ॥ ৮ ॥

ইতি সঞ্চিন্তযঞ্ছ্ৰুত্ৱা দেৱক্যা দাৰিকাৱচঃ ।
অপি হন্তা গতাশঙ্কস্তৰ্হি তন্নোঽনযো ভৱেত্ ॥ ৯ ॥

শ্ৰীনন্দ উৱাচ
অলক্ষিতোঽস্মিন্ ৰহসি মামকৈৰপি গোৱ্ৰজে ।
কুৰু দ্ৱিজাতিসংস্কাৰং স্ৱস্তিৱাচনপূৰ্ৱকম্ ॥ ১০ ॥

শ্ৰীশুক উৱাচ
এৱং সম্প্ৰাৰ্থিতো ৱিপ্ৰঃ স্ৱচিকীৰ্ষিতমেৱ তত্ ।
চকাৰ নামকৰণং গূঢো ৰহসি বালযোঃ ॥ ১১ ॥

শ্ৰীগৰ্গ উৱাচ
অযং হি ৰোহিণীপুত্ৰো ৰমযন্ সুহৃদো গুণৈঃ ।
আখ্যাস্যতে ৰাম ইতি বলাধিক্যাদ্বলং ৱিদুঃ ।
যদূনামপৃথগ্ভাৱাত্ সঙ্কৰ্ষণমুশন্ত্যপি ॥ ১২ ॥

আসন্ ৱৰ্ণাস্ত্ৰযো হ্যস্য গৃহ্ণতোঽনুযুগং তনূঃ ।
শুক্লো ৰক্তস্তথা পীত ইদানীং কৃষ্ণতাং গতঃ ॥ ১৩ ॥

প্ৰাগযং ৱসুদেৱস্য ক্ৱচিজ্জাতস্তৱাত্মজঃ ।
ৱাসুদেৱ ইতি শ্ৰীমানভিজ্ঞাঃ সম্প্ৰচক্ষতে ॥ ১৪ ॥

বহূনি সন্তি নামানি ৰূপাণি চ সুতস্য তে ।
গুণকৰ্মানুৰূপাণি তান্যহং ৱেদ নো জনাঃ ॥ ১৫ ॥

এষ ৱঃ শ্ৰেয আধাস্যদ্ গোপগোকুলনন্দনঃ ।
অনেন সৰ্ৱদুৰ্গাণি যূযমঞ্জস্তৰিষ্যথ ॥ ১৬ ॥

পুৰানেন ৱ্ৰজপতে সাধৱো দস্যুপীডিতাঃ ।
অৰাজকে ৰক্ষ্যমাণা জিগ্যুৰ্দস্যূন্সমেধিতাঃ ॥ ১৭ ॥

য এতস্মিন্ মহাভাগাঃ প্ৰীতিং কুৰ্ৱন্তি মানৱাঃ ।
নাৰযোঽভিভৱন্ত্যেতান্ ৱিষ্ণুপক্ষানিৱাসুৰাঃ ॥ ১৮ ॥

তস্মান্নন্দাত্মজোঽযং তে নাৰাযণসমো গুণৈঃ ।
শ্ৰিযা কীৰ্ত্যানুভাৱেন গোপাযস্ৱ সমাহিতঃ ॥ ১৯ ॥

শ্ৰীশুক উৱাচ
ইত্যাত্মানং সমাদিশ্য গৰ্গে চ স্ৱগৃহং গতে ।
নন্দঃ প্ৰমুদিতো মেনে আত্মানং পূৰ্ণমাশিষাম্ ॥ ২০ ॥

কালেন ৱ্ৰজতাল্পেন গোকুলে ৰামকেশৱৌ ।
জানুভ্যাং সহ পাণিভ্যাং ৰিঙ্গমাণৌ ৱিজহ্ৰতুঃ ॥ ২১ ॥

তাৱঙ্ঘ্ৰিযুগ্মমনুকৃষ্য সৰীসৃপন্তৌ
ঘোষপ্ৰঘোষৰুচিৰং ৱ্ৰজকৰ্দমেষু ।
তন্নাদহৃষ্টমনসাৱনুসৃত্য লোকং
মুগ্ধপ্ৰভীতৱদুপেযতুৰন্তি মাত্ৰোঃ ॥ ২২ ॥

তন্মাতৰৌ নিজসুতৌ ঘৃণযা স্নুৱন্ত্যৌ
পঙ্কাঙ্গৰাগৰুচিৰাৱুপগৃহ্য দোৰ্ভ্যাম্ ।
দত্ত্ৱা স্তনং প্ৰপিবতোঃ স্ম মুখং নিৰীক্ষ্য
মুগ্ধস্মিতাল্পদশনং যযতুঃ প্ৰমোদম্ ॥ ২৩ ॥

যৰ্হ্যঙ্গনাদৰ্শনীযকুমাৰলীলা-
ৱন্তৰ্ৱ্ৰজে তদবলাঃ প্ৰগৃহীতপুচ্ছৈঃ ।
ৱত্সৈৰিতস্তত উভাৱনুকৃষ্যমাণৌ
প্ৰেক্ষন্ত্য উজ্ঝিতগৃহা জহৃষুৰ্হসন্ত্যঃ ॥ ২৪ ॥

শৃঙ্গ্যগ্নিদংষ্ট্ৰ্যসিজলদ্ৱিজকণ্টকেভ্যঃ
ক্ৰীডাপৰাৱতিচলৌ স্ৱসুতৌ নিষেদ্ধুম্ ।
গৃহ্যাণি কৰ্তুমপি যত্ৰ ন তজ্জনন্যৌ
শেকাত আপতুৰলং মনসোঽনৱস্থাম্ ॥ ২৫ ॥

কালেনাল্পেন ৰাজৰ্ষে ৰামঃ কৃষ্ণশ্চ গোকুলে ।
অঘৃষ্টজানুভিঃ পদ্ভিৰ্ৱিচক্ৰমতুৰঞ্জসা ॥ ২৬ ॥

ততস্তু ভগৱান্ কৃষ্ণো ৱযস্যৈৰ্ৱ্ৰজবালকৈঃ ।
সহৰামো ৱ্ৰজস্ত্ৰীণাং চিক্ৰীডে জনযন্ মুদম্ ॥ ২৭ ॥

কৃষ্ণস্য গোপ্যো ৰুচিৰং ৱীক্ষ্য কৌমাৰচাপলম্ ।
শৃণ্ৱন্ত্যাঃ কিল তন্মাতুৰিতি হোচুঃ সমাগতাঃ ॥ ২৮ ॥

ৱত্সান্ মুঞ্চন্ ক্ৱচিদসমযে ক্ৰোশসঞ্জাতহাসঃ
স্তেযং স্ৱাদ্ৱত্ত্যথ দধিপযঃ কল্পিতৈঃ স্তেযযোগৈঃ ।
মৰ্কান্ ভোক্ষ্যন্ ৱিভজতি স চেন্নাত্তি ভাণ্ডং ভিন্নত্তি
দ্ৰৱ্যালাভে সগৃহকুপিতো যাত্যুপক্ৰোশ্য তোকান্ ॥ ২৯ ॥

হস্তাগ্ৰাহ্যে ৰচযতি ৱিধিং পীঠকোলূখলাদ্যৈ-
শ্ছিদ্ৰং হ্যন্তৰ্নিহিতৱযুনঃ শিক্যভাণ্ডেষু তদ্ৱিত্ ।
ধ্ৱান্তাগাৰে ধৃতমণিগণং স্ৱাঙ্গমৰ্থপ্ৰদীপং
কালে গোপ্যো যৰ্হি গৃহকৃত্যেষু সুৱ্যগ্ৰচিত্তাঃ ॥ ৩০ ॥

এৱং ধাৰ্ষ্ট্যান্যুশতি কুৰুতে মেহনাদীনি ৱাস্তৌ
স্তেযোপাযৈৰ্ৱিৰচিতকৃতিঃ সুপ্ৰতীকো যথাস্তে ।
ইত্থং স্ত্ৰীভিঃ সভযনযনশ্ৰীমুখালোকিনীভি-
ৰ্ৱ্যাখ্যাতাৰ্থা প্ৰহসিতমুখী ন হ্যুপালব্ধুমৈচ্ছত্ ॥ ৩১ ॥

একদা ক্ৰীডমানাস্তে ৰামাদ্যা গোপদাৰকাঃ ।
কৃষ্ণো মৃদং ভক্ষিতৱানিতি মাত্ৰে ন্যৱেদযন্ ॥ ৩২ ॥

সা গৃহীত্ৱা কৰে কৃষ্ণমুপালভ্য হিতৈষিণী ।
যশোদা ভযসম্ভ্ৰান্তপ্ৰেক্ষণাক্ষমভাষত ॥ ৩৩ ॥

কস্মান্মৃদমদান্তাত্মন্ ভৱান্ভক্ষিতৱান্ ৰহঃ ।
ৱদন্তি তাৱকা হ্যেতে কুমাৰাস্তেঽগ্ৰজোঽপ্যযম্ ॥ ৩৪ ॥

নাহং ভক্ষিতৱানম্ব সৰ্ৱে মিথ্যাভিশংসিনঃ ।
যদি সত্যগিৰস্তৰ্হি সমক্ষং পশ্য মে মুখম্ ॥ ৩৫ ॥

যদ্যেৱং তৰ্হি ৱ্যাদেহীত্যুক্তঃ স ভগৱান্হৰিঃ ।
ৱ্যাদত্তাৱ্যাহতৈশ্ৱৰ্যঃ ক্ৰীডামনুজবালকঃ ॥ ৩৬ ॥

সা তত্ৰ দদৃশে ৱিশ্ৱং জগত্স্থাস্নু চ খং দিশঃ ।
সাদ্ৰিদ্ৱীপাব্ধিভূগোলং সৱায্ৱগ্নীন্দুতাৰকম্ ॥ ৩৭ ॥

জ্যোতিশ্চক্ৰং জলং তেজো নভস্ৱান্ৱিযদেৱ চ ।
ৱৈকাৰিকাণীন্দ্ৰিযাণি মনো মাত্ৰা গুণাস্ত্ৰযঃ ॥ ৩৮ ॥

এতদ্ ৱিচিত্ৰং সহজীৱকাল-
স্ৱভাৱকৰ্মাশযলিঙ্গভেদম্ ।
সূনোস্তনৌ ৱীক্ষ্য ৱিদাৰিতাস্যে
ৱ্ৰজং সহাত্মানমৱাপ শঙ্কাম্? ॥ ৩৯ ॥

কিং স্ৱপ্ন এতদুত দেৱমাযা
কিং ৱা মদীযো বত বুদ্ধিমোহঃ ।
অথো অমুষ্যৈৱ মমাৰ্ভকস্য
যঃ কশ্চনৌত্পত্তিক আত্মযোগঃ ॥ ৪০ ॥

অথো যথাৱন্ন ৱিতৰ্কগোচৰং
চেতোমনঃকৰ্মৱচোভিৰঞ্জসা ।
যদাশ্ৰযং যেন যতঃ প্ৰতীযতে
সুদুৰ্ৱিভাৱ্যং প্ৰণতাস্মি তত্পদম্ ॥ ৪১ ॥

অহং মমাসৌ পতিৰেষ মে সুতো
ৱ্ৰজেশ্ৱৰস্যাখিলৱিত্তপা সতী ।
গোপ্যশ্চ গোপাঃ সহগোধনাশ্চ মে
যন্মাযযেত্থং কুমতিঃ স মে গতিঃ ॥ ৪২ ॥

ইত্থং ৱিদিততত্ত্ৱাযাং গোপিকাযাং স ঈশ্ৱৰঃ ।
ৱৈষ্ণৱীং ৱ্যতনোন্মাযাং পুত্ৰস্নেহমযীং ৱিভুঃ ॥ ৪৩ ॥

সদ্যোনষ্টস্মৃতিৰ্গোপী সাৰোপ্যাৰোহমাত্মজম্ ।
প্ৰৱৃদ্ধস্নেহকলিলহৃদযাসীদ্ যথা পুৰা ॥ ৪৪ ॥

ত্ৰয্যা চোপনিষদ্ভিশ্চ সাঙ্খ্যযোগৈশ্চ সাত্ৱতৈঃ ।
উপগীযমানমাহাত্ম্যং হৰিং সামন্যতাত্মজম্ ॥ ৪৫ ॥

শ্ৰীৰাজোৱাচ
নন্দঃ কিমকৰোদ্ ব্ৰহ্মন্শ্ৰেয এৱং মহোদযম্ ।
যশোদা চ মহাভাগা পপৌ যস্যাঃ স্তনং হৰিঃ ॥ ৪৬ ॥

পিতৰৌ নান্ৱৱিন্দেতাং কৃষ্ণোদাৰাৰ্ভকেহিতম্ ।
গাযন্ত্যদ্যাপি কৱযো যল্লোকশমলাপহম্ ॥ ৪৭ ॥

শ্ৰীশুক উৱাচ
দ্ৰোণো ৱসূনাং প্ৰৱৰো ধৰযা ভাৰ্যযা সহ ।
কৰিষ্যমাণ আদেশান্ ব্ৰহ্মণস্তমুৱাচ হ ॥ ৪৮ ॥

জাতযোৰ্নৌ মহাদেৱে ভুৱি ৱিশ্ৱেশ্ৱৰে হৰৌ ।
ভক্তিঃ স্যত্পৰমা লোকে যযাঞ্জো দুৰ্গতিং তৰেত্ ॥ ৪৯ ॥

অস্ত্ৱিত্যুক্তঃ স ভগৱান্ৱ্ৰজে দ্ৰোণো মহাযশাঃ ।
জজ্ঞে নন্দ ইতি খ্যাতো যশোদা সা ধৰাভৱত্ ॥ ৫০ ॥

ততো ভক্তিৰ্ভগৱতি পুত্ৰীভূতে জনাৰ্দনে ।
দম্পত্যোৰ্নিতৰামাসীদ্ গোপগোপীষু ভাৰত ॥ ৫১ ॥

কৃষ্ণো ব্ৰহ্মণ আদেশং সত্যং কৰ্তুং ৱ্ৰজে ৱিভুঃ ।
সহৰামো ৱসংশ্চক্ৰে তেষাং প্ৰীতিং স্ৱলীলযা ॥ ৫২ ॥