மைத்ரேய உவாச
சரமஃ ஸத்விஶேஷாணாமநேகோ'ஸம்யுதஃ ஸதா ।
பரமாணுஃ ஸ விஜ்ஞேயோ ந்ரு'ணாமைக்யப்ரமோ யதஃ ॥ ௧ ॥
சரமஃ ஸத்விஶேஷாணாமநேகோ'ஸம்யுதஃ ஸதா ।
பரமாணுஃ ஸ விஜ்ஞேயோ ந்ரு'ணாமைக்யப்ரமோ யதஃ ॥ ௧ ॥
ஸத ஏவ பதார்தஸ்ய ஸ்வரூபாவஸ்திதஸ்ய யத் ।
கைவல்யம் பரமமஹாநவிஶேஷோ நிரந்தரஃ ॥ ௨ ॥
கைவல்யம் பரமமஹாநவிஶேஷோ நிரந்தரஃ ॥ ௨ ॥
ஏவம் காலோ'ப்யநுமிதஃ ஸௌக்ஷ்ம்யே ஸ்தௌல்யே ச ஸத்தம ।
ஸம்ஸ்தாநபுக்த்யா பகவாநவ்யக்தோ வ்யக்தபுக்விபுஃ ॥ ௩ ॥
ஸம்ஸ்தாநபுக்த்யா பகவாநவ்யக்தோ வ்யக்தபுக்விபுஃ ॥ ௩ ॥
ஸ காலஃ பரமாணுர்வை யோ புங்க்தே பரமாணுதாம் ।
ஸதோ'விஶேஷபுக்யஸ்து ஸ காலஃ பரமோ மஹாந் ॥ ௪ ॥
ஸதோ'விஶேஷபுக்யஸ்து ஸ காலஃ பரமோ மஹாந் ॥ ௪ ॥
அணுர்த்வௌ பரமாணு ஸ்யாத்த்ரஸரேணுஸ்த்ரயஃ ஸ்ம்ரு'தஃ ।
ஜாலார்கரஶ்ம்யவகதஃ கமேவாநுபதந்நகாத் ॥ ௫ ॥
ஜாலார்கரஶ்ம்யவகதஃ கமேவாநுபதந்நகாத் ॥ ௫ ॥
த்ரஸரேணுத்ரிகம் புங்க்தே யஃ காலஃ ஸ த்ருடிஃ ஸ்ம்ரு'தஃ ।
ஶதபாகஸ்து வேதஃ ஸ்யாத்தைஸ்த்ரிபிஸ்து லவஃ ஸ்ம்ரு'தஃ ॥ ௬ ॥
ஶதபாகஸ்து வேதஃ ஸ்யாத்தைஸ்த்ரிபிஸ்து லவஃ ஸ்ம்ரு'தஃ ॥ ௬ ॥
நிமேஷஸ்த்ரிலவோ ஜ்ஞேய ஆம்நாதஸ்தே த்ரயஃ க்ஷணஃ ।
க்ஷணாந் பஞ்ச விதுஃ காஷ்டாம் லகு தா தஶ பஞ்ச ச ॥ ௭ ॥
க்ஷணாந் பஞ்ச விதுஃ காஷ்டாம் லகு தா தஶ பஞ்ச ச ॥ ௭ ॥
லகூநி வை ஸமாம்நாதா தஶ பஞ்ச ச நாடிகா ।
தே த்வே முஹூர்தஃ ப்ரஹரஃ ஷட்யாமஃ ஸப்த ந்ரு'ணாம் ॥ ௮ ॥
தே த்வே முஹூர்தஃ ப்ரஹரஃ ஷட்யாமஃ ஸப்த ந்ரு'ணாம் ॥ ௮ ॥
த்வாதஶார்தபலோந்மாநம் சதுர்பிஶ்சதுரங்குலைஃ ।
ஸ்வர்ணமாஷைஃ க்ரு'தச்சித்ரம் யாவத்ப்ரஸ்தஜலப்லுதம் ॥ ௯ ॥
ஸ்வர்ணமாஷைஃ க்ரு'தச்சித்ரம் யாவத்ப்ரஸ்தஜலப்லுதம் ॥ ௯ ॥
யாமாஶ்சத்வாரஶ்சத்வாரோ மர்த்யாநாமஹநீ உபே ।
பக்ஷஃ பஞ்சதஶாஹாநி ஶுக்லஃ க்ரு'ஷ்ணஶ்ச மாநத ॥ ௧௦ ॥
பக்ஷஃ பஞ்சதஶாஹாநி ஶுக்லஃ க்ரு'ஷ்ணஶ்ச மாநத ॥ ௧௦ ॥
தயோஃ ஸமுச்சயோ மாஸஃ பித்ரு'ணாம் ததஹர்நிஶம் ।
த்வௌ தாவ்ரு'துஃ ஷடயநம் தக்ஷிணம் சோத்தரம் திவி ॥ ௧௧ ॥
த்வௌ தாவ்ரு'துஃ ஷடயநம் தக்ஷிணம் சோத்தரம் திவி ॥ ௧௧ ॥
அயநே சாஹநீ ப்ராஹுர்வத்ஸரோ த்வாதஶ ஸ்ம்ரு'தஃ ।
ஸம்வத்ஸரஶதம் ந்ரு'ணாம்
பரமாயுர்நிரூபிதம் ॥ ௧௨ ॥
ஸம்வத்ஸரஶதம் ந்ரு'ணாம்
பரமாயுர்நிரூபிதம் ॥ ௧௨ ॥
க்ரஹர்க்ஷதாராசக்ரஸ்தஃ பரமாண்வாதிநா ஜகத் ।
ஸம்வத்ஸராவஸாநேந பர்யேத்யநிமிஷோ விபுஃ ॥ ௧௩ ॥
ஸம்வத்ஸராவஸாநேந பர்யேத்யநிமிஷோ விபுஃ ॥ ௧௩ ॥
ஸம்வத்ஸரஃ பரிவத்ஸர இடாவத்ஸர ஏவ ச ।
அநுவத்ஸரோ வத்ஸரஶ்ச விதுரைவம் ப்ரபாஷ்யதே ॥ ௧௪ ॥
அநுவத்ஸரோ வத்ஸரஶ்ச விதுரைவம் ப்ரபாஷ்யதே ॥ ௧௪ ॥
யஃ ஸ்ரு'ஜ்யஶக்திமுருதோச்ச்வஸயந் ஸ்வஶக்த்யா
பும்ஸோ'ப்ரமாய திவி தாவதி பூதபேதஃ ।
காலாக்யயா குணமயம் க்ரதுபிர்விதந்வம்-
ஸ்தஸ்மை பலிம் ஹரத வத்ஸரபஞ்சகாய ॥ ௧௫ ॥
பும்ஸோ'ப்ரமாய திவி தாவதி பூதபேதஃ ।
காலாக்யயா குணமயம் க்ரதுபிர்விதந்வம்-
ஸ்தஸ்மை பலிம் ஹரத வத்ஸரபஞ்சகாய ॥ ௧௫ ॥
விதுர உவாச
பித்ரு'தேவமநுஷ்யாணாமாயுஃ பரமிதம் ஸ்ம்ரு'தம் ।
பரேஷாம் கதிமாசக்ஷ்வ யே ஸ்யுஃகல்பாத் பஹிர்விதஃ ॥ ௧௬ ॥
பித்ரு'தேவமநுஷ்யாணாமாயுஃ பரமிதம் ஸ்ம்ரு'தம் ।
பரேஷாம் கதிமாசக்ஷ்வ யே ஸ்யுஃகல்பாத் பஹிர்விதஃ ॥ ௧௬ ॥
பகவாந் வேத காலஸ்ய கதிம் பகவதோ நநு ।
விஶ்வம் விசக்ஷதே தீரா யோகராத்தேந சக்ஷுஷா ॥ ௧௭ ॥
விஶ்வம் விசக்ஷதே தீரா யோகராத்தேந சக்ஷுஷா ॥ ௧௭ ॥
மைத்ரேய உவாச
க்ரு'தம் த்ரேதா த்வாபரம் ச கலிஶ்சேதி சதுர்யுகம் ।
திவ்யைர்த்வாதஶபிர்வர்ஷைஃ ஸாவதாநம் நிரூபிதம் ॥ ௧௮ ॥
க்ரு'தம் த்ரேதா த்வாபரம் ச கலிஶ்சேதி சதுர்யுகம் ।
திவ்யைர்த்வாதஶபிர்வர்ஷைஃ ஸாவதாநம் நிரூபிதம் ॥ ௧௮ ॥
சத்வாரி த்ரீணி த்வை சைகம் க்ரு'தாதிஷு யதாக்ரமம் ।
ஸம்க்யாதாநி ஸஹஸ்ராணி த்விகுணாநி ஶதாநி ச ॥ ௧௯ ॥
ஸம்க்யாதாநி ஸஹஸ்ராணி த்விகுணாநி ஶதாநி ச ॥ ௧௯ ॥
ஸந்த்யாஸந்த்யாம்ஶயோரந்தர்யஃ காலஃ ஶதஸம்க்யயோஃ ।
தமேவாஹுர்யுகம் தஜ்ஜ்ஞா யத்ர தர்மோ விதீயதே ॥ ௨௦ ॥
தமேவாஹுர்யுகம் தஜ்ஜ்ஞா யத்ர தர்மோ விதீயதே ॥ ௨௦ ॥
தர்மஶ்சதுஷ்பாந்மநுஜாந் க்ரு'தே ஸமநுவர்ததே ।
ஸ ஏவாந்யேஷ்வதர்மேண வ்யேதி பாதேந வர்ததா ॥ ௨௧ ॥
ஸ ஏவாந்யேஷ்வதர்மேண வ்யேதி பாதேந வர்ததா ॥ ௨௧ ॥
த்ரிலோக்யா யுகஸாஹஸ்ரம் பஹிராப்ரஹ்மணோ திநம் ।
தாவத்யேவ நிஶா தாத யந்நிமீலதி விஶ்வஸ்ரு'க் ॥ ௨௨ ॥
தாவத்யேவ நிஶா தாத யந்நிமீலதி விஶ்வஸ்ரு'க் ॥ ௨௨ ॥
நிஶாவஸாந ஆரப்தோ லோககல்போ'நுவர்ததே ।
யாவத்திநம் பகவதோ மநூந் புஞ்ஜம்ஶ்சதுர்தஶ ॥ ௨௩ ॥
யாவத்திநம் பகவதோ மநூந் புஞ்ஜம்ஶ்சதுர்தஶ ॥ ௨௩ ॥
ஸ்வம் ஸ்வம் காலம் மநுர்புங்க்தே ஸாதிகாம் ஹ்யேகஸப்ததிம் ॥ ௨௪ ॥
மந்வந்தரேஷு மநவஸ்தத்வம்ஶ்யா ரு'ஷயஃ ஸுராஃ ।
பவந்தி சைவ யுகபத்ஸுரேஶாஶ்சாநு யே ச தாந் ॥ ௨௫ ॥
பவந்தி சைவ யுகபத்ஸுரேஶாஶ்சாநு யே ச தாந் ॥ ௨௫ ॥
ஏஷ தைநந்திநஃ ஸர்கோ ப்ராஹ்மஸ்த்ரைலோக்யவர்தநஃ ।
திர்யங்ந்ரு'பித்ரு'தேவாநாம் ஸம்பவோ யத்ர கர்மபிஃ ॥ ௨௬ ॥
திர்யங்ந்ரு'பித்ரு'தேவாநாம் ஸம்பவோ யத்ர கர்மபிஃ ॥ ௨௬ ॥
மந்வந்தரேஷு பகவாந் பிப்ரத்ஸத்த்வம் ஸ்வமூர்திபிஃ ।
மந்வாதிபிரிதம் விஶ்வமவத்யுதிதபௌருஷஃ ॥ ௨௭ ॥
மந்வாதிபிரிதம் விஶ்வமவத்யுதிதபௌருஷஃ ॥ ௨௭ ॥
தமோமாத்ராமுபாதாய ப்ரதிஸம்ருத்தவிக்ரமஃ ।
காலேநாநுகதாஶேஷ ஆஸ்தே தூஷ்ணீம் திநாத்யயே ॥ ௨௮ ॥
காலேநாநுகதாஶேஷ ஆஸ்தே தூஷ்ணீம் திநாத்யயே ॥ ௨௮ ॥
தமேவாந்வபிதீயந்தே லோகோ பூராதயஸ்த்ரயஃ ।
நிஶாயாமநுவ்ரு'த்தாயாம் நிர்முக்தஶஶிபாஸ்கரம் ॥ ௨௯ ॥
நிஶாயாமநுவ்ரு'த்தாயாம் நிர்முக்தஶஶிபாஸ்கரம் ॥ ௨௯ ॥
த்ரிலோக்யாம் தஹ்யமாநாயாம் ஶக்த்யா ஸங்கர்ஷணாக்நிநா ।
யாந்த்யூஷ்மணா மஹர்லோகாஜ்ஜநம் ப்ரு'க்வாதயோ'ர்திதாஃ ॥ ௩௦ ॥
யாந்த்யூஷ்மணா மஹர்லோகாஜ்ஜநம் ப்ரு'க்வாதயோ'ர்திதாஃ ॥ ௩௦ ॥
தாவத்த்ரிபுவநம் ஸத்யஃ கல்பாந்தைதிதஸிந்தவஃ ।
ப்லாவயந்த்யுத்கடாடோபசண்டவாதேரிதோர்மயஃ ॥ ௩௧ ॥
ப்லாவயந்த்யுத்கடாடோபசண்டவாதேரிதோர்மயஃ ॥ ௩௧ ॥
அந்தஃ ஸ தஸ்மிந் ஸலில ஆஸ்தே'நந்தாஸநோ ஹரிஃ ।
யோகநித்ராநிமீலாக்ஷஃ ஸ்தூயமாநோ ஜநாலயைஃ ॥ ௩௨ ॥
யோகநித்ராநிமீலாக்ஷஃ ஸ்தூயமாநோ ஜநாலயைஃ ॥ ௩௨ ॥
ஏவம்விதைரஹோராத்ரைஃ காலகத்யோபலக்ஷிதைஃ ।
அபக்ஷிதமிவாஸ்யாபி பரமாயுர்வயஃ ஶதம் ॥ ௩௩ ॥
அபக்ஷிதமிவாஸ்யாபி பரமாயுர்வயஃ ஶதம் ॥ ௩௩ ॥
யதர்தமாயுஷஸ்தஸ்ய பரார்தமபிதீயதே ।
பூர்வஃ பரார்தோ'பக்ராந்தோ ஹ்யபரோ'த்ய ப்ரவர்ததே ॥ ௩௪ ॥
பூர்வஃ பரார்தோ'பக்ராந்தோ ஹ்யபரோ'த்ய ப்ரவர்ததே ॥ ௩௪ ॥
பூர்வஸ்யாதௌ பரார்தஸ்ய ப்ராஹ்மோ நாம மஹாநபூத் ।
கல்போ யத்ராபவத்ப்ரஹ்மா ஶப்தப்ரஹ்மேதி யம் விதுஃ ॥ ௩௫ ॥
கல்போ யத்ராபவத்ப்ரஹ்மா ஶப்தப்ரஹ்மேதி யம் விதுஃ ॥ ௩௫ ॥
தஸ்யைவ சாந்தே கல்போ'பூத் யம் பாத்மமபிசக்ஷதே ।
யத்தரேர்நாபிஸரஸ ஆஸீல்லோகஸரோருஹம் ॥ ௩௬ ॥
யத்தரேர்நாபிஸரஸ ஆஸீல்லோகஸரோருஹம் ॥ ௩௬ ॥
அயம் து கதிதஃ கல்போ த்விதீயஸ்யாபி பாரத ।
வாராஹ இதி விக்யாதோ யத்ராஸீச்சூகரோ ஹரிஃ ॥ ௩௭ ॥
வாராஹ இதி விக்யாதோ யத்ராஸீச்சூகரோ ஹரிஃ ॥ ௩௭ ॥
காலோ'யம் த்விபரார்தாக்யோ நிமேஷ உபசர்யதே ।
அவ்யாக்ரு'தஸ்யாநந்தஸ்ய ஹ்யநாதேர்ஜகதாத்மநஃ ॥ ௩௮ ॥
அவ்யாக்ரு'தஸ்யாநந்தஸ்ய ஹ்யநாதேர்ஜகதாத்மநஃ ॥ ௩௮ ॥
காலோ'யம் பரமாண்வாதிர்த்விபரார்தாந்த ஈஶ்வரஃ ।
நைவேஶிதும் ப்ரபுர்பூம்ந ஈஶ்வரோ தாமமாநிநாம் ॥ ௩௯ ॥
நைவேஶிதும் ப்ரபுர்பூம்ந ஈஶ்வரோ தாமமாநிநாம் ॥ ௩௯ ॥
விகாரைஃ ஸஹிதோ யுக்தைர்விஶேஷாதிபிராவ்ரு'தஃ ।
ஆண்டகோஶோ பஹிரயம் பஞ்சாஶத்கோடிவிஸ்த்ரு'தஃ ॥ ௪௦ ॥
ஆண்டகோஶோ பஹிரயம் பஞ்சாஶத்கோடிவிஸ்த்ரு'தஃ ॥ ௪௦ ॥
தஶோத்தராதிகைர்யத்ர ப்ரவிஷ்டஃ பரமாணுவத் ।
லக்ஷ்யதே'ந்தர்கதாஶ்சாந்யே கோடிஶோ ஹ்யண்டராஶயஃ ॥ ௪௧ ॥
லக்ஷ்யதே'ந்தர்கதாஶ்சாந்யே கோடிஶோ ஹ்யண்டராஶயஃ ॥ ௪௧ ॥
ததாஹுரக்ஷரம் ப்ரஹ்ம ஸர்வகாரணகாரணம் ।
விஷ்ணோர்தாம பரம் ஸாக்ஷாத்புருஷஸ்ய மஹாத்மநஃ ॥ ௪௨ ॥
விஷ்ணோர்தாம பரம் ஸாக்ஷாத்புருஷஸ்ய மஹாத்மநஃ ॥ ௪௨ ॥