ஶ்ரீஶுக உவாச
நிஶம்ய கௌஷாரவிணோபவர்ணிதாம்
ஹரேஃ கதாம் காரணஸூகராத்மநஃ ।
புநஃ ஸ பப்ரச்ச தமுத்யதாஞ்ஜலி-
ர்ந சாதித்ரு'ப்தோ விதுரோ த்ரு'தவ்ரதஃ ॥ ௧ ॥
நிஶம்ய கௌஷாரவிணோபவர்ணிதாம்
ஹரேஃ கதாம் காரணஸூகராத்மநஃ ।
புநஃ ஸ பப்ரச்ச தமுத்யதாஞ்ஜலி-
ர்ந சாதித்ரு'ப்தோ விதுரோ த்ரு'தவ்ரதஃ ॥ ௧ ॥
விதுர உவாச
தேநைவ து முநிஶ்ரேஷ்ட ஹரிணா யஜ்ஞமூர்திநா ।
ஆதிதைத்யோ ஹிரண்யாக்ஷோ ஹத இத்யநுஶுஶ்ரும ॥ ௨ ॥
தேநைவ து முநிஶ்ரேஷ்ட ஹரிணா யஜ்ஞமூர்திநா ।
ஆதிதைத்யோ ஹிரண்யாக்ஷோ ஹத இத்யநுஶுஶ்ரும ॥ ௨ ॥
தஸ்ய சோத்தரதஃ க்ஷௌணீம் ஸ்வதம்ஷ்ட்ராக்ரேண லீலயா ।
தைத்யராஜஸ்ய ச ப்ரஹ்மந் கஸ்மாத்தேதோரபூந்ம்ரு'தஃ ॥ ௩ ॥
தைத்யராஜஸ்ய ச ப்ரஹ்மந் கஸ்மாத்தேதோரபூந்ம்ரு'தஃ ॥ ௩ ॥
ஶ்ரத்ததாநாய பக்தாய ப்ரூஹி தஜ்ஜந்மவிஸ்தரம் ।
ரு'ஷே ந த்ரு'ப்யதி மநஃ பரம் கௌதூஹலம் ஹி மே ॥ ௪ ॥
ரு'ஷே ந த்ரு'ப்யதி மநஃ பரம் கௌதூஹலம் ஹி மே ॥ ௪ ॥
மைத்ரேய உவாச
ஸாது வீர த்வயா ப்ரு'ஷ்டமவதாரகதாம் ஹரேஃ ।
யத்த்வம் ப்ரு'ச்சஸி மர்த்யாநாம் ம்ரு'த்யுபாஶவிஶாதநீம் ॥ ௫ ॥
ஸாது வீர த்வயா ப்ரு'ஷ்டமவதாரகதாம் ஹரேஃ ।
யத்த்வம் ப்ரு'ச்சஸி மர்த்யாநாம் ம்ரு'த்யுபாஶவிஶாதநீம் ॥ ௫ ॥
யயோத்தாநபதஃ புத்ரோ முநிநா கீதயார்பகஃ ।
ம்ரு'த்யோஃ க்ரு'த்வைவ மூர்த்ந்யங்க்ரி மாருரோஹ ஹரேஃ பதம் ॥ ௬ ॥
ம்ரு'த்யோஃ க்ரு'த்வைவ மூர்த்ந்யங்க்ரி மாருரோஹ ஹரேஃ பதம் ॥ ௬ ॥
அதாத்ராபீதிஹாஸோ'யம் ஶ்ருதோ மே வர்ணிதஃ புரா ।
ப்ரஹ்மணா தேவதேவேந தேவாநாமநுப்ரு'ச்சதாம் ॥ ௭ ॥
ப்ரஹ்மணா தேவதேவேந தேவாநாமநுப்ரு'ச்சதாம் ॥ ௭ ॥
திதிர்தாக்ஷாயணீ க்ஷத்தர்மாரீசம் கஶ்யபம் பதிம் ।
அபத்யகாமா சகமே ஸந்த்யாயாம் ஹ்ரு'ச்சயார்திதா ॥ ௮ ॥
அபத்யகாமா சகமே ஸந்த்யாயாம் ஹ்ரு'ச்சயார்திதா ॥ ௮ ॥
இஷ்ட்வாக்நிஜிஹ்வம் பயஸா புருஷம் யஜுஷாம் பதிம் ।
நிம்லோசத்யர்க ஆஸீநமக்ந்யகாரே ஸமாஹிதம் ॥ ௯ ॥
நிம்லோசத்யர்க ஆஸீநமக்ந்யகாரே ஸமாஹிதம் ॥ ௯ ॥
திதிருவாச
ஏஷ மாம் த்வத்க்ரு'தே வித்வந் காம ஆத்தஶராஸநஃ ।
துநோதி தீநாம் விக்ரம்ய ரம்பாமிவ மதங்கஜஃ ॥ ௧௦ ॥
ஏஷ மாம் த்வத்க்ரு'தே வித்வந் காம ஆத்தஶராஸநஃ ।
துநோதி தீநாம் விக்ரம்ய ரம்பாமிவ மதங்கஜஃ ॥ ௧௦ ॥
தத்பவாந்தஹ்யமாநாயாம் ஸபத்நீநாம் ஸம்ரு'த்திபிஃ ।
ப்ரஜாவதீநாம் பத்ரம் தே மய்யாயுங்க்தாமநுக்ரஹம் ॥ ௧௧ ॥
ப்ரஜாவதீநாம் பத்ரம் தே மய்யாயுங்க்தாமநுக்ரஹம் ॥ ௧௧ ॥
பர்தர்யாப்தோருமாநாநாம் லோகாநாவிஶதே யஶஃ ।
பதிர்பவத்விதோ யாஸாம் ப்ரஜயா நநு ஜாயதே ॥ ௧௨ ॥
பதிர்பவத்விதோ யாஸாம் ப்ரஜயா நநு ஜாயதே ॥ ௧௨ ॥
புரா பிதா நோ பகவாந்தக்ஷோ துஹித்ரு'வத்ஸலஃ ।
கம் வ்ரு'ணீத வரம் வத்ஸா இத்யப்ரு'ச்சத நஃ ப்ரு'தக் ॥ ௧௩ ॥
கம் வ்ரு'ணீத வரம் வத்ஸா இத்யப்ரு'ச்சத நஃ ப்ரு'தக் ॥ ௧௩ ॥
ஸ விதித்வாத்மஜாநாம் நோ பாவம் ஸந்தாநபாவநஃ ।
த்ரயோதஶாததாத்தாஸாம் யாஸ்தே ஶீலமநுவ்ரதாஃ ॥ ௧௪ ॥
த்ரயோதஶாததாத்தாஸாம் யாஸ்தே ஶீலமநுவ்ரதாஃ ॥ ௧௪ ॥
அத மே குரு கல்யாணம் காமம் கமலலோசந ।
ஆர்தோபஸர்பணம் பூமந்நமோகம் ஹி மஹீயஸி ॥ ௧௫ ॥
ஆர்தோபஸர்பணம் பூமந்நமோகம் ஹி மஹீயஸி ॥ ௧௫ ॥
இதி தாம் வீர மாரீசஃ க்ரு'பணாம் பஹுபாஷிணீம் ।
ப்ரத்யாஹாநுநயந் வாசா ப்ரவ்ரு'த்தாநங்ககஶ்மலாம் ॥ ௧௬ ॥
ப்ரத்யாஹாநுநயந் வாசா ப்ரவ்ரு'த்தாநங்ககஶ்மலாம் ॥ ௧௬ ॥
ஏஷ தே'ஹம் விதாஸ்யாமி ப்ரியம் பீரு யதிச்சஸி ।
தஸ்யாஃ காமம் ந கஃ குர்யாத்ஸித்திஸ்த்ரைவர்கிக யதஃ ॥ ௧௭ ॥
தஸ்யாஃ காமம் ந கஃ குர்யாத்ஸித்திஸ்த்ரைவர்கிக யதஃ ॥ ௧௭ ॥
ஸர்வாஶ்ரமாநுபாதாய ஸ்வாஶ்ரமேண கலத்ரவாந் ।
வ்யஸநார்ணவமத்யேதி ஜலயாநைர்யதார்ணவம் ॥ ௧௮ ॥
வ்யஸநார்ணவமத்யேதி ஜலயாநைர்யதார்ணவம் ॥ ௧௮ ॥
யாமாஹுராத்மநோ ஹ்யர்தம் ஶ்ரேயஸ்காமஸ்ய மாநிநி ।
யஸ்யாம் ஸ்வதுரமத்யஸ்ய புமாம்ஶ்சரதி விஜ்வரஃ ॥ ௧௯ ॥
யஸ்யாம் ஸ்வதுரமத்யஸ்ய புமாம்ஶ்சரதி விஜ்வரஃ ॥ ௧௯ ॥
யாமாஶ்ரித்யேந்த்ரியாராதீந்துர்ஜயாநிதராஶ்ரமைஃ ।
வயம் ஜயேம ஹேலாபிர்தஸ்யூந்துர்கபதிர்யதா ॥ ௨௦ ॥
வயம் ஜயேம ஹேலாபிர்தஸ்யூந்துர்கபதிர்யதா ॥ ௨௦ ॥
ந வயம் ப்ரபவஸ்தாம் த்வாமநுகர்தும் க்ரு'ஹேஶ்வரி ।
அப்யாயுஷா வா கார்த்ஸ்ந்யேந யே சாந்யே குணக்ரு'த்நவஃ ॥ ௨௧ ॥
அப்யாயுஷா வா கார்த்ஸ்ந்யேந யே சாந்யே குணக்ரு'த்நவஃ ॥ ௨௧ ॥
அதாபி காமமேதம் தே ப்ரஜாத்யை கரவாண்யலம் ।
யதா மாம் நாதிரோசந்தி முஹூர்தம் ப்ரதிபாலய ॥ ௨௨ ॥
யதா மாம் நாதிரோசந்தி முஹூர்தம் ப்ரதிபாலய ॥ ௨௨ ॥
ஏஷா கோரதமா வேலா கோராணாம் கோரதர்ஶநா ।
சரந்தி யஸ்யாம் பூதாநி பூதேஶாநுசராணி ஹ ॥ ௨௩ ॥
சரந்தி யஸ்யாம் பூதாநி பூதேஶாநுசராணி ஹ ॥ ௨௩ ॥
ஏதஸ்யாம் ஸாத்வி ஸந்த்யாயாம் பகவாந் பூதபாவநஃ ।
பரீதோ பூதபர்ஷத்பிர்வ்ரு'ஷேணாடதி பூதராட் ॥ ௨௪ ॥
பரீதோ பூதபர்ஷத்பிர்வ்ரு'ஷேணாடதி பூதராட் ॥ ௨௪ ॥
ஶ்மஶாநசக்ராநிலதூலிதூம்ர-
விகீர்ணவித்யோதஜடாகலாபஃ ।
பஸ்மாவகுண்டாமலருக்மதேஹோ
தேவஸ்த்ரிபிஃ பஶ்யதி தேவரஸ்தே ॥ ௨௫ ॥
விகீர்ணவித்யோதஜடாகலாபஃ ।
பஸ்மாவகுண்டாமலருக்மதேஹோ
தேவஸ்த்ரிபிஃ பஶ்யதி தேவரஸ்தே ॥ ௨௫ ॥
ந யஸ்ய லோகே ஸ்வஜநஃ பரோ வா
நாத்யாத்ரு'தோ நோத கஶ்சித்விகர்ஹ்யஃ ।
வயம் வ்ரதைர்யச்சரணாபவித்தா-
மாஶாஸ்மஹே'ஜாம் பத புக்தபோகாம் ॥ ௨௬ ॥
நாத்யாத்ரு'தோ நோத கஶ்சித்விகர்ஹ்யஃ ।
வயம் வ்ரதைர்யச்சரணாபவித்தா-
மாஶாஸ்மஹே'ஜாம் பத புக்தபோகாம் ॥ ௨௬ ॥
யஸ்யாநவத்யாசரிதம் மநீஷிணோ
க்ரு'ணந்த்யவித்யாபடலம் பிபித்ஸவஃ ।
நிரஸ்தஸாம்யாதிஶயோ'பி யத்ஸ்வயம்
பிஶாசசர்யாமசரத்கதிஃ ஸதாம் ॥ ௨௭ ॥
க்ரு'ணந்த்யவித்யாபடலம் பிபித்ஸவஃ ।
நிரஸ்தஸாம்யாதிஶயோ'பி யத்ஸ்வயம்
பிஶாசசர்யாமசரத்கதிஃ ஸதாம் ॥ ௨௭ ॥
ஹஸந்தி யஸ்யாசரிதம் ஹி துர்பகாஃ
ஸ்வாத்மந்-ரதஸ்யாவிதுஷஃ ஸமீஹிதம் ।
யைர்வஸ்த்ரமால்யாபரணாநுலேபநைஃ
ஶ்வபோஜநம் ஸ்வாத்மதயோபலாலிதம் ॥ ௨௮ ॥
ஸ்வாத்மந்-ரதஸ்யாவிதுஷஃ ஸமீஹிதம் ।
யைர்வஸ்த்ரமால்யாபரணாநுலேபநைஃ
ஶ்வபோஜநம் ஸ்வாத்மதயோபலாலிதம் ॥ ௨௮ ॥
ப்ரஹ்மாதயோ யத்க்ரு'தஸேதுபாலா
யத்காரணம் விஶ்வமிதம் ச மாயா ।
ஆஜ்ஞாகரீ யஸ்ய பிஶாசசர்யா
அஹோ விபூம்நஶ்சரிதம் விடம்பநம் ॥ ௨௯ ॥
யத்காரணம் விஶ்வமிதம் ச மாயா ।
ஆஜ்ஞாகரீ யஸ்ய பிஶாசசர்யா
அஹோ விபூம்நஶ்சரிதம் விடம்பநம் ॥ ௨௯ ॥
மைத்ரேய உவாச
ஸைவம் ஸம்விதிதே பர்த்ரா மந்மதோந்மதிதேந்த்ரியா ।
ஜக்ராஹ வாஸோ ப்ரஹ்மர்ஷேர்வ்ரு'ஷலீவ கதத்ரபா ॥ ௩௦ ॥
ஸைவம் ஸம்விதிதே பர்த்ரா மந்மதோந்மதிதேந்த்ரியா ।
ஜக்ராஹ வாஸோ ப்ரஹ்மர்ஷேர்வ்ரு'ஷலீவ கதத்ரபா ॥ ௩௦ ॥
ஸ விதித்வாத பார்யாயாஸ்தம் நிர்பந்தம் விகர்மணி ।
நத்வா திஷ்டாய ரஹஸி தயாதோபவிவேஶ ஹி ॥ ௩௧ ॥
நத்வா திஷ்டாய ரஹஸி தயாதோபவிவேஶ ஹி ॥ ௩௧ ॥
அதோபஸ்ப்ரு'ஶ்ய ஸலிலம் ப்ராணாநாயம்ய வாக்யதஃ ।
த்யாயஞ்ஜஜாப விரஜம் ப்ரஹ்ம ஜ்யோதிஃ ஸநாதநம் ॥ ௩௨ ॥
த்யாயஞ்ஜஜாப விரஜம் ப்ரஹ்ம ஜ்யோதிஃ ஸநாதநம் ॥ ௩௨ ॥
திதிஸ்து வ்ரீடிதா தேந கர்மாவத்யேந பாரத ।
உபஸங்கம்ய விப்ரர்ஷிமதோமுக்யப்யபாஷத ॥ ௩௩ ॥
உபஸங்கம்ய விப்ரர்ஷிமதோமுக்யப்யபாஷத ॥ ௩௩ ॥
திதிருவாச
ந மே கர்பமிமம் ப்ரஹ்மந் பூதாநாம்ரு'ஷபோ'வதீத் ।
ருத்ரஃ பதிர்ஹி பூதாநாம் யஸ்யாகரவமம்ஹஸம் ॥ ௩௪ ॥
ந மே கர்பமிமம் ப்ரஹ்மந் பூதாநாம்ரு'ஷபோ'வதீத் ।
ருத்ரஃ பதிர்ஹி பூதாநாம் யஸ்யாகரவமம்ஹஸம் ॥ ௩௪ ॥
நமோ ருத்ராய மஹதே தேவாயோக்ராய மீடுஷே ।
ஶிவாய ந்யஸ்ததண்டாய த்ரு'ததண்டாய மந்யவே ॥ ௩௫ ॥
ஶிவாய ந்யஸ்ததண்டாய த்ரு'ததண்டாய மந்யவே ॥ ௩௫ ॥
ஸ நஃ ப்ரஸீததாம் பாமோ பகவாநுர்வநுக்ரஹஃ ।
வ்யாதஸ்யாப்யநுகம்ப்யாநாம் ஸ்த்ரீணாம் தேவஃ ஸதீபதிஃ ॥ ௩௬ ॥
வ்யாதஸ்யாப்யநுகம்ப்யாநாம் ஸ்த்ரீணாம் தேவஃ ஸதீபதிஃ ॥ ௩௬ ॥
மைத்ரேய உவாச
ஸ்வஸர்கஸ்யாஶிஷம் லோக்யாமாஶாஸாநாம் ப்ரவேபதீம் ।
நிவ்ரு'த்தஸந்த்யாநியமோ பார்யாமாஹ ப்ரஜாபதிஃ ॥ ௩௭ ॥
ஸ்வஸர்கஸ்யாஶிஷம் லோக்யாமாஶாஸாநாம் ப்ரவேபதீம் ।
நிவ்ரு'த்தஸந்த்யாநியமோ பார்யாமாஹ ப்ரஜாபதிஃ ॥ ௩௭ ॥
கஶ்யப உவாச
அப்ராயத்யாதாத்மநஸ்தே தோஷாந்மௌஹூர்திகாதுத ।
மந்நிதேஶாதிசாரேண தேவாநாம் சாதிஹேலநாத் ॥ ௩௮ ॥
அப்ராயத்யாதாத்மநஸ்தே தோஷாந்மௌஹூர்திகாதுத ।
மந்நிதேஶாதிசாரேண தேவாநாம் சாதிஹேலநாத் ॥ ௩௮ ॥
பவிஷ்யதஸ்தவாபத்ராவபத்ரே ஜாடராதமௌ ।
லோகாந் ஸபாலாம்ஸ்த்ரீம்ஶ்சண்டி முஹுராக்ரந்தயிஷ்யதஃ ॥ ௩௯ ॥
லோகாந் ஸபாலாம்ஸ்த்ரீம்ஶ்சண்டி முஹுராக்ரந்தயிஷ்யதஃ ॥ ௩௯ ॥
ப்ராணிநாம் ஹந்யமாநாநாம் தீநாநாமக்ரு'தாகஸாம் ।
ஸ்த்ரீணாம் நிக்ரு'ஹ்யமாணாநாம் கோபிதேஷு மஹாத்மஸு ॥ ௪௦ ॥
ஸ்த்ரீணாம் நிக்ரு'ஹ்யமாணாநாம் கோபிதேஷு மஹாத்மஸு ॥ ௪௦ ॥
ததா விஶ்வேஶ்வரஃ க்ருத்தோ பகவால்லோகபாவநஃ ।
ஹநிஷ்யத்யவதீர்யாஸௌ யதாத்ரீந் ஶதபர்வத்ரு'க் ॥ ௪௧ ॥
ஹநிஷ்யத்யவதீர்யாஸௌ யதாத்ரீந் ஶதபர்வத்ரு'க் ॥ ௪௧ ॥
திதிருவாச
வதம் பகவதா ஸாக்ஷாத்ஸுநாபோதாரபாஹுநா ।
ஆஶாஸே புத்ரயோர்மஹ்யம் மா க்ருத்தாத்ப்ராஹ்மணாத்ப்ரபோ ॥ ௪௨ ॥
வதம் பகவதா ஸாக்ஷாத்ஸுநாபோதாரபாஹுநா ।
ஆஶாஸே புத்ரயோர்மஹ்யம் மா க்ருத்தாத்ப்ராஹ்மணாத்ப்ரபோ ॥ ௪௨ ॥
ந ப்ரஹ்மதண்டதக்தஸ்ய ந பூதபயதஸ்ய ச ।
நாரகாஶ்சாநுக்ரு'ஹ்ணந்தி யாம் யாம் யோநிமஸௌ கதஃ ॥ ௪௩ ॥
நாரகாஶ்சாநுக்ரு'ஹ்ணந்தி யாம் யாம் யோநிமஸௌ கதஃ ॥ ௪௩ ॥
கஶ்யப உவாச
க்ரு'தஶோகாநுதாபேந ஸத்யஃ ப்ரத்யவமர்ஶநாத் ।
பகவத்யுருமாநாச்ச பவே மய்யபி சாதராத் ॥ ௪௪ ॥
க்ரு'தஶோகாநுதாபேந ஸத்யஃ ப்ரத்யவமர்ஶநாத் ।
பகவத்யுருமாநாச்ச பவே மய்யபி சாதராத் ॥ ௪௪ ॥
புத்ரஸ்யைவ ச புத்ராணாம் பவிதைகஃ ஸதாம் மதஃ ।
காஸ்யந்தி யத்யஶஃ ஶுத்தம் பகவத்யஶஸா ஸமம் ॥ ௪௫ ॥
காஸ்யந்தி யத்யஶஃ ஶுத்தம் பகவத்யஶஸா ஸமம் ॥ ௪௫ ॥
யோகைர்ஹேமேவ துர்வர்ணம் பாவயிஷ்யந்தி ஸாதவஃ ।
நிர்வைராதிபிராத்மாநம் யச்சீலமநுவர்திதும் ॥ ௪௬ ॥
நிர்வைராதிபிராத்மாநம் யச்சீலமநுவர்திதும் ॥ ௪௬ ॥
யத்ப்ரஸாதாதிதம் விஶ்வம் ப்ரஸீததி யதாத்மகம் ।
ஸ ஸ்வத்ரு'க்பகவாந் யஸ்ய தோஷ்யதே'நந்யயா த்ரு'ஶா ॥ ௪௭ ॥
ஸ ஸ்வத்ரு'க்பகவாந் யஸ்ய தோஷ்யதே'நந்யயா த்ரு'ஶா ॥ ௪௭ ॥
ஸ வை மஹாபாகவதோ மஹாத்மா
மஹாநுபாவோ மஹதாம் மஹிஷ்டஃ ।
ப்ரவ்ரு'த்தபக்த்யா ஹ்யநுபாவிதாஶயே
நிவேஶ்ய வைகுண்டமிமம் விஹாஸ்யதி ॥ ௪௮ ॥
மஹாநுபாவோ மஹதாம் மஹிஷ்டஃ ।
ப்ரவ்ரு'த்தபக்த்யா ஹ்யநுபாவிதாஶயே
நிவேஶ்ய வைகுண்டமிமம் விஹாஸ்யதி ॥ ௪௮ ॥
அலம்படஃ ஶீலதரோ குணாகரோ
ஹ்ரு'ஷ்டஃ பரர்த்த்யா வ்யதிதோ துஃகிதேஷு ।
அபூதஶத்ருர்ஜகதஃ ஶோகஹர்தா
நைதாகிகம் தாபமிவோடுராஜஃ ॥ ௪௯ ॥
ஹ்ரு'ஷ்டஃ பரர்த்த்யா வ்யதிதோ துஃகிதேஷு ।
அபூதஶத்ருர்ஜகதஃ ஶோகஹர்தா
நைதாகிகம் தாபமிவோடுராஜஃ ॥ ௪௯ ॥
அந்தர்பஹிஶ்சாமலமப்ஜநேத்ரம்
ஸ்வபூருஷேச்சாநுக்ரு'ஹீதரூபம் ।
பௌத்ரஸ்தவ ஶ்ரீலலநாலலாமம்
த்ரஷ்டா ஸ்புரத்குண்டலமண்டிதாநநம் ॥ ௫௦ ॥
ஸ்வபூருஷேச்சாநுக்ரு'ஹீதரூபம் ।
பௌத்ரஸ்தவ ஶ்ரீலலநாலலாமம்
த்ரஷ்டா ஸ்புரத்குண்டலமண்டிதாநநம் ॥ ௫௦ ॥
மைத்ரேய உவாச
ஶ்ருத்வா பாகவதம் பௌத்ரமமோதத திதிர்ப்ரு'ஶம் ।
புத்ரயோஶ்ச வதம் க்ரு'ஷ்ணாத்விதித்வாஸீந்மஹாமநாஃ ॥ ௫௧ ॥
ஶ்ருத்வா பாகவதம் பௌத்ரமமோதத திதிர்ப்ரு'ஶம் ।
புத்ரயோஶ்ச வதம் க்ரு'ஷ்ணாத்விதித்வாஸீந்மஹாமநாஃ ॥ ௫௧ ॥