மைத்ரேய உவாச
நிர்வேதவாதிநீமேவம் மநோர்துஹிதரம் முநிஃ ।
தயாலுஃ ஶாலிநீமாஹ ஶுக்லாபிவ்யாஹ்ரு'தம் ஸ்மரந் ॥ ௧ ॥
நிர்வேதவாதிநீமேவம் மநோர்துஹிதரம் முநிஃ ।
தயாலுஃ ஶாலிநீமாஹ ஶுக்லாபிவ்யாஹ்ரு'தம் ஸ்மரந் ॥ ௧ ॥
ரு'ஷிருவாச
மா கிதோ ராஜபுத்ரீத்தமாத்மாநம் ப்ரத்யநிந்திதே ।
பகவாம்ஸ்தே'க்ஷரோ கர்பமதூராத்ஸம்ப்ரபத்ஸ்யதே ॥ ௨ ॥
மா கிதோ ராஜபுத்ரீத்தமாத்மாநம் ப்ரத்யநிந்திதே ।
பகவாம்ஸ்தே'க்ஷரோ கர்பமதூராத்ஸம்ப்ரபத்ஸ்யதே ॥ ௨ ॥
த்ரு'தவ்ரதாஸி பத்ரம் தே தமேந நியமேந ச ।
தபோத்ரவிணதாநைஶ்ச ஶ்ரத்தயா சேஶ்வரம் பஜ ॥ ௩ ॥
தபோத்ரவிணதாநைஶ்ச ஶ்ரத்தயா சேஶ்வரம் பஜ ॥ ௩ ॥
ஸ த்வயாராதிதஃ ஶுக்லோ விதந்வந்மாமகம்யஶஃ ।
சேத்தா தே ஹ்ரு'தயக்ரந்திமௌதர்யோ ப்ரஹ்மபாவநஃ ॥ ௪ ॥
சேத்தா தே ஹ்ரு'தயக்ரந்திமௌதர்யோ ப்ரஹ்மபாவநஃ ॥ ௪ ॥
மைத்ரேய உவாச
தேவஹூத்யபி ஸம்தேஶம் கௌரவேண ப்ரஜாபதேஃ ।
ஸம்யக் ஶ்ரத்தாய புருஷம் கூடஸ்தமபஜத்குரும் ॥ ௫ ॥
தேவஹூத்யபி ஸம்தேஶம் கௌரவேண ப்ரஜாபதேஃ ।
ஸம்யக் ஶ்ரத்தாய புருஷம் கூடஸ்தமபஜத்குரும் ॥ ௫ ॥
தஸ்யாம் பஹுதிதே காலே பகவாந்மதுஸூதநஃ ।
கார்தமம் வீர்யமாபந்நோ ஜஜ்ஞே'க்நிரிவ தாருணி ॥ ௬ ॥
கார்தமம் வீர்யமாபந்நோ ஜஜ்ஞே'க்நிரிவ தாருணி ॥ ௬ ॥
அவாதயம்ஸ்ததா வ்யோம்நி வாதித்ராணி கநாகநாஃ ।
காயந்தி தம் ஸ்ம கந்தர்வா ந்ரு'த்யந்த்யப்ஸரஸோ முதா ॥ ௭ ॥
காயந்தி தம் ஸ்ம கந்தர்வா ந்ரு'த்யந்த்யப்ஸரஸோ முதா ॥ ௭ ॥
பேதுஃ ஸுமநஸோ திவ்யாஃ கேசரைரபவர்ஜிதாஃ ।
ப்ரஸேதுஶ்ச திஶஃ ஸர்வா அம்பாம்ஸி ச மநாம்ஸி ச ॥ ௮ ॥
ப்ரஸேதுஶ்ச திஶஃ ஸர்வா அம்பாம்ஸி ச மநாம்ஸி ச ॥ ௮ ॥
தத்கர்தமாஶ்ரமபதம் ஸரஸ்வத்யா பரிஶ்ரிதம் ।
ஸ்வயம்பூஃ ஸாகம்ரு'ஷிபிர்மரீச்யாதிபிரப்யயாத் ॥ ௯ ॥
ஸ்வயம்பூஃ ஸாகம்ரு'ஷிபிர்மரீச்யாதிபிரப்யயாத் ॥ ௯ ॥
பகவந்தம் பரம் ப்ரஹ்ம ஸத்த்வேநாம்ஶேந ஶத்ருஹந் ।
தத்த்வஸம்க்யாநவிஜ்ஞப்த்யை ஜாதம் வித்வாநஜஃ ஸ்வராட் ॥ ௧௦ ॥
தத்த்வஸம்க்யாநவிஜ்ஞப்த்யை ஜாதம் வித்வாநஜஃ ஸ்வராட் ॥ ௧௦ ॥
ஸபாஜயந் விஶுத்தேந சேதஸா தச்சிகீர்ஷிதம் ।
ப்ரஹ்ரு'ஷ்யமாணைரஸுபிஃ கர்தமம் சேதமப்யதாத் ॥ ௧௧ ॥
ப்ரஹ்ரு'ஷ்யமாணைரஸுபிஃ கர்தமம் சேதமப்யதாத் ॥ ௧௧ ॥
ப்ரஹ்மோவாச
த்வயா மே'பசிதிஸ்தாத கல்பிதா நிர்வ்யலீகதஃ ।
யந்மே ஸஞ்ஜக்ரு'ஹே வாக்யம் பவாந்மாநத மாநயந் ॥ ௧௨ ॥
த்வயா மே'பசிதிஸ்தாத கல்பிதா நிர்வ்யலீகதஃ ।
யந்மே ஸஞ்ஜக்ரு'ஹே வாக்யம் பவாந்மாநத மாநயந் ॥ ௧௨ ॥
ஏதாவத்யேவ ஶுஶ்ரூஷா கார்யா பிதரி புத்ரகைஃ ।
பாடமித்யநுமந்யேத கௌரவேண குரோர்வசஃ ॥ ௧௩ ॥
பாடமித்யநுமந்யேத கௌரவேண குரோர்வசஃ ॥ ௧௩ ॥
இமா துஹிதரஃ ஸத்யஸ்தவ வத்ஸ ஸுமத்யமாஃ ।
ஸர்கமேதம் ப்ரபாவைஃ ஸ்வைர்ப்ரு'ம்ஹயிஷ்யந்த்யநேகதா ॥ ௧௪ ॥
ஸர்கமேதம் ப்ரபாவைஃ ஸ்வைர்ப்ரு'ம்ஹயிஷ்யந்த்யநேகதா ॥ ௧௪ ॥
அதஸ்த்வம்ரு'ஷிமுக்யேப்யோ யதாஶீலம் யதாருசி ।
ஆத்மஜாஃ பரிதேஹ்யத்ய விஸ்த்ரு'ணீஹி யஶோ புவி ॥ ௧௫ ॥
ஆத்மஜாஃ பரிதேஹ்யத்ய விஸ்த்ரு'ணீஹி யஶோ புவி ॥ ௧௫ ॥
வேதாஹமாத்யம் புருஷமவதீர்ணம் ஸ்வமாயயா ।
பூதாநாம் ஶேவதிம் தேஹம் பிப்ராணம் கபிலம் முநே ॥ ௧௬ ॥
பூதாநாம் ஶேவதிம் தேஹம் பிப்ராணம் கபிலம் முநே ॥ ௧௬ ॥
ஜ்ஞாநவிஜ்ஞாநயோகேந கர்மணாமுத்தரந் ஜடாஃ ।
ஹிரண்யகேஶஃ பத்மாக்ஷஃ பத்மமுத்ராபதாம்புஜஃ ॥ ௧௭ ॥
ஹிரண்யகேஶஃ பத்மாக்ஷஃ பத்மமுத்ராபதாம்புஜஃ ॥ ௧௭ ॥
ஏஷ மாநவி தே கர்பம் ப்ரவிஷ்டஃ கைடபார்தநஃ ।
அவித்யாஸம்ஶயக்ரந்திம் சித்த்வா காம் விசரிஷ்யதி ॥ ௧௮ ॥
அவித்யாஸம்ஶயக்ரந்திம் சித்த்வா காம் விசரிஷ்யதி ॥ ௧௮ ॥
அயம் ஸித்தகணாதீஶஃ ஸாங்க்யாசார்யைஃ ஸுஸம்மதஃ ।
லோகே கபில இத்யாக்யாம் கந்தா தே கீர்திவர்தநஃ ॥ ௧௯ ॥
லோகே கபில இத்யாக்யாம் கந்தா தே கீர்திவர்தநஃ ॥ ௧௯ ॥
மைத்ரேய உவாச
தாவாஶ்வாஸ்ய ஜகத்ஸ்ரஷ்டா குமாரைஃ ஸஹநாரதஃ ।
ஹம்ஸோ ஹம்ஸேந யாநேந த்ரிதாமபரமம் யயௌ ॥ ௨௦ ॥
தாவாஶ்வாஸ்ய ஜகத்ஸ்ரஷ்டா குமாரைஃ ஸஹநாரதஃ ।
ஹம்ஸோ ஹம்ஸேந யாநேந த்ரிதாமபரமம் யயௌ ॥ ௨௦ ॥
கதே ஶதத்ரு'தௌ க்ஷத்தஃ கர்தமஸ்தேந சோதிதஃ ।
யதோதிதம் ஸ்வதுஹித்ரு'ஃ ப்ராதாத்விஶ்வஸ்ரு'ஜாம் ததஃ ॥ ௨௧ ॥
யதோதிதம் ஸ்வதுஹித்ரு'ஃ ப்ராதாத்விஶ்வஸ்ரு'ஜாம் ததஃ ॥ ௨௧ ॥
மரீசயே கலாம் ப்ராதாதநஸூயாமதாத்ரயே ।
ஶ்ரத்தாமங்கிரஸே'யச்சத்புலஸ்த்யாய ஹவிர்புவம் ॥ ௨௨ ॥
ஶ்ரத்தாமங்கிரஸே'யச்சத்புலஸ்த்யாய ஹவிர்புவம் ॥ ௨௨ ॥
புலஹாய கதிம் யுக்தாம் க்ரதவே ச க்ரியாம் ஸதீம் ।
க்யாதிம் ச ப்ரு'கவே'யச்சத்வஸிஷ்டாயாப்யருந்ததீம் ॥ ௨௩ ॥
க்யாதிம் ச ப்ரு'கவே'யச்சத்வஸிஷ்டாயாப்யருந்ததீம் ॥ ௨௩ ॥
அதர்வணே'ததாச்சாந்திம் யயா யஜ்ஞோ விதந்யதே ।
விப்ரர்ஷபாந் க்ரு'தோத்வாஹாந் ஸதாராந் ஸமலாலயத் ॥ ௨௪ ॥
விப்ரர்ஷபாந் க்ரு'தோத்வாஹாந் ஸதாராந் ஸமலாலயத் ॥ ௨௪ ॥
ததஸ்த ரு'ஷயஃ க்ஷத்த க்ரு'ததாரா நிமந்த்ர்ய தம் ।
ப்ராதிஷ்டந்நந்திமாபந்நாஃ ஸ்வம் ஸ்வமாஶ்ரமமண்டலம் ॥ ௨௫ ॥
ப்ராதிஷ்டந்நந்திமாபந்நாஃ ஸ்வம் ஸ்வமாஶ்ரமமண்டலம் ॥ ௨௫ ॥
ஸ சாவதீர்ணம் த்ரியுகமாஜ்ஞாய விபுதர்ஷபம் ।
விவிக்த உபஸங்கம்ய ப்ரணம்ய ஸமபாஷத ॥ ௨௬ ॥
விவிக்த உபஸங்கம்ய ப்ரணம்ய ஸமபாஷத ॥ ௨௬ ॥
அஹோ பாபச்யமாநாநாம் நிரயே ஸ்வைரமங்கலைஃ ।
காலேந பூயஸா நூநம் ப்ரஸீதந்தீஹ தேவதாஃ ॥ ௨௭ ॥
காலேந பூயஸா நூநம் ப்ரஸீதந்தீஹ தேவதாஃ ॥ ௨௭ ॥
பஹுஜந்மவிபக்வேந ஸம்யக்யோகஸமாதிநா ।
த்ரஷ்டும் யதந்தே யதயஃ ஶூந்யாகாரேஷு யத்பதம் ॥ ௨௮ ॥
த்ரஷ்டும் யதந்தே யதயஃ ஶூந்யாகாரேஷு யத்பதம் ॥ ௨௮ ॥
ஸ ஏவ பகவாநத்ய ஹேலநம் நகணய்ய நஃ ।
க்ரு'ஹேஷு ஜாதோ க்ராம்யாணாம் யஃ ஸ்வாநாம் பக்ஷபோஷணஃ ॥ ௨௯ ॥
க்ரு'ஹேஷு ஜாதோ க்ராம்யாணாம் யஃ ஸ்வாநாம் பக்ஷபோஷணஃ ॥ ௨௯ ॥
ஸ்வீயம் வாக்யம்ரு'தம் கர்துமவதீர்ணோ'ஸி மே க்ரு'ஹே ।
சிகீர்ஷுர்பகவாந் ஜ்ஞாநம் பக்தாநாம் மாநவர்தநஃ ॥ ௩௦ ॥
சிகீர்ஷுர்பகவாந் ஜ்ஞாநம் பக்தாநாம் மாநவர்தநஃ ॥ ௩௦ ॥
தாந்யேவ தே'பிரூபாணி ரூபாணி பகவம்ஸ்தவ ।
யாநி யாநி ச ரோசந்தே ஸ்வஜநாநாமரூபிணஃ ॥ ௩௧ ॥
யாநி யாநி ச ரோசந்தே ஸ்வஜநாநாமரூபிணஃ ॥ ௩௧ ॥
த்வாம் ஸூரிபிஸ்தத்த்வபுபுத்ஸயாத்தா
ஸதாபிவாதார்ஹணபாதபீடம் ।
ஐஶ்வர்யவைராக்யயஶோ'வபோத-
வீர்யஶ்ரியா பூர்தமஹம் ப்ரபத்யே ॥ ௩௨ ॥
ஸதாபிவாதார்ஹணபாதபீடம் ।
ஐஶ்வர்யவைராக்யயஶோ'வபோத-
வீர்யஶ்ரியா பூர்தமஹம் ப்ரபத்யே ॥ ௩௨ ॥
பரம் ப்ரதாநம் புருஷம் மஹாந்தம்
காலம் கவிம் த்ரிவ்ரு'தம் லோகபாலம் ।
ஆத்மாநுபூத்யாநுகதப்ரபஞ்சம்
ஸ்வச்சந்தஶக்திம் கபிலம் ப்ரபத்யே ॥ ௩௩ ॥
காலம் கவிம் த்ரிவ்ரு'தம் லோகபாலம் ।
ஆத்மாநுபூத்யாநுகதப்ரபஞ்சம்
ஸ்வச்சந்தஶக்திம் கபிலம் ப்ரபத்யே ॥ ௩௩ ॥
ஆ ஸ்மாபிப்ரு'ச்சே'த்ய பதிம் ப்ரஜாநாம்
த்வயாவதீர்ணர்ண உதாப்தகாமஃ ।
பரிவ்ரஜத்பதவீமாஸ்திதோ'ஹம்
சரிஷ்யே த்வாம் ஹ்ரு'தி யுஞ்ஜந் விஶோகஃ ॥ ௩௪ ॥
த்வயாவதீர்ணர்ண உதாப்தகாமஃ ।
பரிவ்ரஜத்பதவீமாஸ்திதோ'ஹம்
சரிஷ்யே த்வாம் ஹ்ரு'தி யுஞ்ஜந் விஶோகஃ ॥ ௩௪ ॥
ஶ்ரீ பகவாநுவாச
மயா ப்ரோக்தம் ஹி லோகஸ்ய ப்ரமாணம் ஸத்யலௌகிகே ।
அதாஜநி மயா துப்யம் யதவோசம்ரு'தம் முநே ॥ ௩௫ ॥
மயா ப்ரோக்தம் ஹி லோகஸ்ய ப்ரமாணம் ஸத்யலௌகிகே ।
அதாஜநி மயா துப்யம் யதவோசம்ரு'தம் முநே ॥ ௩௫ ॥
ஏதந்மே ஜந்ம லோகே'ஸ்மிந்முமுக்ஷூணாம் துராஶயாத் ।
ப்ரஸம்க்யாநாய தத்த்வாநாம் ஸம்மதாயாத்மதர்ஶநே ॥ ௩௬ ॥
ப்ரஸம்க்யாநாய தத்த்வாநாம் ஸம்மதாயாத்மதர்ஶநே ॥ ௩௬ ॥
ஏஷ ஆத்மபதோ'வ்யக்தோ நஷ்டஃ காலேந பூயஸா ।
தம் ப்ரவர்தயிதும் தேஹமிமம் வித்தி மயா ப்ரு'தம் ॥ ௩௭ ॥
தம் ப்ரவர்தயிதும் தேஹமிமம் வித்தி மயா ப்ரு'தம் ॥ ௩௭ ॥
கச்ச காமம் மயாப்ரு'ஷ்டோ மயி ஸம்ந்யஸ்தகர்மணா ।
ஜித்வா ஸுதுர்ஜயம் ம்ரு'த்யுமம்ரு'தத்வாய மாம் பஜ ॥ ௩௮ ॥
ஜித்வா ஸுதுர்ஜயம் ம்ரு'த்யுமம்ரு'தத்வாய மாம் பஜ ॥ ௩௮ ॥
மாமாத்மாநம் ஸ்வயம்ஜ்யோதிஃ ஸர்வபூதகுஹாஶயம் ।
ஆத்மந்யேவாத்மநா வீக்ஷ்ய விஶோகோ'பயம்ரு'ச்சஸி ॥ ௩௯ ॥
ஆத்மந்யேவாத்மநா வீக்ஷ்ய விஶோகோ'பயம்ரு'ச்சஸி ॥ ௩௯ ॥
மாத்ர ஆத்யாத்மிகீம் வித்யாம் ஶமநீம் ஸர்வகர்மணாம் ।
விதரிஷ்யே யயா சாஸௌ பயம் சாதிதரிஷ்யதி ॥ ௪௦ ॥
விதரிஷ்யே யயா சாஸௌ பயம் சாதிதரிஷ்யதி ॥ ௪௦ ॥
மைத்ரேய உவாச
ஏவம் ஸமுதிதஸ்தேந கபிலேந ப்ரஜாபதிஃ ।
தக்ஷிணீக்ரு'த்ய தம் ப்ரீதோ வநமேவ ஜகாம ஹ ॥ ௪௧ ॥
ஏவம் ஸமுதிதஸ்தேந கபிலேந ப்ரஜாபதிஃ ।
தக்ஷிணீக்ரு'த்ய தம் ப்ரீதோ வநமேவ ஜகாம ஹ ॥ ௪௧ ॥
வ்ரதம் ஸ ஆஸ்திதோ மௌநமாத்மைகஶரணோ முநிஃ ।
நிஃஸங்கோ வ்யசரத்க்ஷோணீமநக்நிரநிகேதநஃ ॥ ௪௨ ॥
நிஃஸங்கோ வ்யசரத்க்ஷோணீமநக்நிரநிகேதநஃ ॥ ௪௨ ॥
மநோ ப்ரஹ்மணி யுஞ்ஜாநோ யத்தத்ஸதஸதஃ பரம் ।
குணாவபாஸே விகுண ஏகபக்த்யாநுபாவிதே ॥ ௪௩ ॥
குணாவபாஸே விகுண ஏகபக்த்யாநுபாவிதே ॥ ௪௩ ॥
நிரஹம்க்ரு'திர்நிர்மமஶ்ச நிர்த்வந்த்வஃ ஸமத்ரு'க் ஸ்வத்ரு'க் ।
ப்ரத்யக்ப்ரஶாந்ததீர்தீரஃ ப்ரஶாந்தோர்மிரிவோததிஃ ॥ ௪௪ ॥
ப்ரத்யக்ப்ரஶாந்ததீர்தீரஃ ப்ரஶாந்தோர்மிரிவோததிஃ ॥ ௪௪ ॥
வாஸுதேவே பகவதி ஸர்வஜ்ஞே ப்ரத்யகாத்மநி ।
பரேண பக்திபாவேந லப்தாத்மா முக்தபந்தநஃ ॥ ௪௫ ॥
பரேண பக்திபாவேந லப்தாத்மா முக்தபந்தநஃ ॥ ௪௫ ॥
ஆத்மாநம் ஸர்வபூதேஷு பகவந்தமவஸ்திதம் ।
அபஶ்யத்ஸர்வபூதாநி பகவத்யபி சாத்மநி ॥ ௪௬ ॥
அபஶ்யத்ஸர்வபூதாநி பகவத்யபி சாத்மநி ॥ ௪௬ ॥
இச்சாத்வேஷவிஹீநேந ஸர்வத்ர ஸமசேதஸா ।
பகவத்பக்தியுக்தேந ப்ராப்தா பாகவதீ கதிஃ ॥ ௪௭ ॥
பகவத்பக்தியுக்தேந ப்ராப்தா பாகவதீ கதிஃ ॥ ௪௭ ॥