Lord Krishna

ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତମ୍ ୩.୪

(Srimad Bhagavatam Canto 3, Chapter 4 — The Yadus Perish and Uddhava Is Instructed in Odia)

Vyasa

Also known as atha te tadanujnata bhuktva pitva ca

The Yadus Perish and Uddhava Is Instructed. Śrīmad Bhāgavatam Canto 3, Chapter 4 — 36 verses in Sanskrit with transliteration in 9 scripts.

ଉଦ୍ଧଵ ଉଵାଚ
ଅଥ ତେ ତଦନୁଜ୍ଞାତା ଭୁକ୍ତ୍ଵା ପୀତ୍ଵା ଚ ଵାରୁଣୀମ୍ ।
ତଯା ଵିଭ୍ରଂଶିତଜ୍ଞାନା ଦୁରୁକ୍ତୈର୍ମର୍ମ ପସ୍ପୃଶଃ ॥ ୧ ॥
ତେଷାଂ ମୈରେଯଦୋଷେଣ ଵିଷମୀକୃତଚେତସାମ୍ ।
ନିମ୍ଲୋଚତି ରଵାଵାସୀଦ୍ଵେଣୂନାମିଵ ମର୍ଦନମ୍ ॥ ୨ ॥
ଭଗଵାନ୍ ସ୍ଵାତ୍ମମାଯାଯା ଗତିଂ ତାମଵଲୋକ୍ଯ ସଃ ।
ସରସ୍ଵତୀମୁପସ୍ପୃଶ୍ଯ ଵୃକ୍ଷମୂଲମୁପାଵିଶତ୍ ॥ ୩ ॥
ଅହଂ ଚୋକ୍ତୋ ଭଗଵତା ପ୍ରପନ୍ନାର୍ତିହରେଣ ହ ।
ବଦରୀଂ ତ୍ଵଂ ପ୍ରଯାହୀତି ସ୍ଵକୁଲଂ ସଂଜିହୀର୍ଷୁଣା ॥ ୪ ॥
ତଥାପି ତଦଭିପ୍ରେତଂ ଜାନନ୍ନହମରିନ୍ଦମ ।
ପୃଷ୍ଠତୋଽନ୍ଵଗମଂ ଭର୍ତୁଃ ପାଦଵିଶ୍ଲେଷଣାକ୍ଷମଃ ॥ ୫ ॥
ଅଦ୍ରାକ୍ଷମେକମାସୀନଂ ଵିଚିନ୍ଵନ୍ ଦଯିତଂ ପତିମ୍ ।
ଶ୍ରୀନିକେତଂ ସରସ୍ଵତ୍ଯାଂ କୃତକେତମକେତନମ୍ ॥ ୬ ॥
ଶ୍ଯାମାଵଦାତଂ ଵିରଜଂ ପ୍ରଶାନ୍ତାରୁଣଲୋଚନମ୍ ।
ଦୋର୍ଭିଶ୍ଚତୁର୍ଭିର୍ଵିଦିତଂ ପୀତକୌଶାମ୍ବରେଣ ଚ ॥ ୭ ॥
ଵାମ ଊରାଵଧିଶ୍ରିତ୍ଯ ଦକ୍ଷିଣାଙ୍ଘ୍ରି ସରୋରୁହମ୍ ।
ଅପାଶ୍ରିତାର୍ଭକାଶ୍ଵତ୍ଥମକୃଶଂ ତ୍ଯକ୍ତପିପ୍ପଲମ୍ ॥ ୮ ॥
ତସ୍ମିନ୍ମହାଭାଗଵତୋ ଦ୍ଵୈପାଯନସୁହୃତ୍ସଖା ।
ଲୋକାନନୁଚରନ୍ ସିଦ୍ଧ ଆସସାଦ ଯଦୃଚ୍ଛଯା ॥ ୯ ॥
ତସ୍ଯାନୁରକ୍ତସ୍ଯ ମୁନେର୍ମୁକୁନ୍ଦଃ
ପ୍ରମୋଦଭାଵାନତକନ୍ଧରସ୍ଯ ।
ଆଶୃଣ୍ଵତୋ ମାମନୁରାଗହାସ-
ସମୀକ୍ଷଯା ଵିଶ୍ରମଯନ୍ନୁଵାଚ ॥ ୧୦ ॥
ଶ୍ରୀ ଭଗଵାନୁଵାଚ
ଵେଦାହମନ୍ତର୍ମନସୀପ୍ସିତଂ ତେ
ଦଦାମି ଯତ୍ତଦ୍ ଦୁରଵାପମନ୍ଯୈଃ ।
ସତ୍ରେ ପୁରା ଵିଶ୍ଵସୃଜାଂ ଵସୂନାଂ
ମତ୍ସିଦ୍ଧିକାମେନ ଵସୋ ତ୍ଵଯେଷ୍ଟଃ ॥ ୧୧ ॥
ସ ଏଷ ସାଧୋ ଚରମୋ ଭଵାନା-
ମାସାଦିତସ୍ତେ ମଦନୁଗ୍ରହୋ ଯତ୍ ।
ଯନ୍ମାଂ ନୃଲୋକାନ୍ ରହ ଉତ୍ସୃଜନ୍ତଂ
ଦିଷ୍ଟଯା ଦଦୃଶ୍ଵାନ୍ ଵିଶଦାନୁଵୃତ୍ତ୍ଯା ॥ ୧୨ ॥
ପୁରା ମଯା ପ୍ରୋକ୍ତମଜାଯ ନାଭ୍ଯେ
ପଦ୍ମେ ନିଷଣ୍ଣାଯ ମମାଦିସର୍ଗେ ।
ଜ୍ଞାନଂ ପରଂ ମନ୍ମହିମାଵଭାସଂ
ଯତ୍ସୂରଯୋ ଭାଗଵତଂ ଵଦନ୍ତି ॥ ୧୩ ॥
ଇତ୍ଯାଦୃତୋକ୍ତଃ ପରମସ୍ଯ ପୁଂସଃ
ପ୍ରତିକ୍ଷଣାନୁଗ୍ରହଭାଜନୋଽହମ୍ ।
ସ୍ନେହୋତ୍ଥରୋମା ସ୍ଖଲିତାକ୍ଷରସ୍ତଂ
ମୁଞ୍ଚଞ୍ଛୁଚଃ ପ୍ରାଞ୍ଜଲିରାବଭାଷେ ॥ ୧୪ ॥
କୋ ନ୍ଵୀଶ ତେ ପାଦସରୋଜଭାଜାଂ
ସୁଦୁର୍ଲଭୋଽର୍ଥେଷୁ ଚତୁର୍ଷ୍ଵପୀହ ।
ତଥାପି ନାହଂ ପ୍ରଵୃଣୋମି ଭୂମନ୍
ଭଵତ୍ପଦାମ୍ଭୋଜନିଷେଵଣୋତ୍ସୁକଃ ॥ ୧୫ ॥
କର୍ମାଣ୍ଯନୀହସ୍ଯ ଭଵୋଽଭଵସ୍ଯ ତେ
ଦୁର୍ଗାଶ୍ରଯୋଽଥାରିଭଯାତ୍ପଲାଯନମ୍ ।
କାଲାତ୍ମନୋ ଯତ୍ପ୍ରମଦାଯୁତାଶ୍ରମଃ
ସ୍ଵାତ୍ମନ୍ରତେଃ ଖିଦ୍ଯତି ଧୀର୍ଵିଦାମିହ ॥ ୧୬ ॥
ମନ୍ତ୍ରେଷୁ ମାଂ ଵା ଉପହୂଯ ଯତ୍ତ୍ଵ-
ମକୁଣ୍ଠିତାଖଣ୍ଡସଦାତ୍ମବୋଧଃ ।
ପୃଚ୍ଛେଃ ପ୍ରଭୋ ମୁଗ୍ଧ ଇଵାପ୍ରମତ୍ତ-
ସ୍ତନ୍ନୋ ମନୋ ମୋହଯତୀଵ ଦେଵ ॥ ୧୭ ॥
ଜ୍ଞାନଂ ପରଂ ସ୍ଵାତ୍ମରହଃପ୍ରକାଶଂ
ପ୍ରୋଵାଚ କସ୍ମୈ ଭଗଵାନ୍ ସମଗ୍ରମ୍ ।
ଅପି କ୍ଷମଂ ନୋ ଗ୍ରହଣାଯ ଭର୍ତ-
ର୍ଵଦାଞ୍ଜସା ଯଦ୍ ଵୃଜିନଂ ତରେମ ॥ ୧୮ ॥
ଇତ୍ଯାଵେଦିତହାର୍ଦାଯ ମହ୍ଯଂ ସ ଭଗଵାନ୍ ପରଃ ।
ଆଦିଦେଶାରଵିନ୍ଦାକ୍ଷ ଆତ୍ମନଃ ପରମାଂ ସ୍ଥିତିମ୍ ॥ ୧୯ ॥
ସ ଏଵମାରାଧିତପାଦତୀର୍ଥା-
ଦଧୀତତତ୍ତ୍ଵାତ୍ମଵିବୋଧମାର୍ଗଃ
ପ୍ରଣମ୍ଯ ପାଦୌ ପରିଵୃତ୍ଯ ଦେଵ-
ମିହାଗତୋଽହଂ ଵିରହାତୁରାତ୍ମା ॥ ୨୦ ॥
ସୋଽହଂ ତଦ୍ଦର୍ଶନାହ୍ଲାଦଵିଯୋଗାର୍ତିଯୁତଃ ପ୍ରଭୋ ।
ଗମିଷ୍ଯେ ଦଯିତଂ ତସ୍ଯ ବଦର୍ଯାଶ୍ରମମଣ୍ଡଲମ୍ ॥ ୨୧ ॥
ଯତ୍ର ନାରାଯଣୋ ଦେଵୋ ନରଶ୍ଚ ଭଗଵାନୃଷିଃ ।
ମୃଦୁ ତୀଵ୍ରଂ ତପୋ ଦୀର୍ଘଂ ତେପାତେ ଲୋକଭାଵନୌ ॥ ୨୨ ॥
ଶ୍ରୀ ଶୁକ ଉଵାଚ
ଇତ୍ଯୁଦ୍ଧଵାଦୁପାକର୍ଣ୍ଯ ସୁହୃଦାଂ ଦୁଃସହଂ ଵଧମ୍ ।
ଜ୍ଞାନେନାଶମଯତ୍କ୍ଷତ୍ତା ଶୋକମୁତ୍ପତିତଂ ବୁଧଃ ॥ ୨୩ ॥
ସ ତଂ ମହାଭାଗଵତଂ ଵ୍ରଜନ୍ତଂ କୌରଵର୍ଷଭଃ ।
ଵିଶ୍ରମ୍ଭାଦଭ୍ଯଧତ୍ତେଦଂ ମୁଖ୍ଯଂ କୃଷ୍ଣପରିଗ୍ରହେ ॥ ୨୪ ॥
ଵିଦୁର ଉଵାଚ
ଜ୍ଞାନଂ ପରଂ ସ୍ଵାତ୍ମରହଃପ୍ରକାଶଂ
ଯଦାହ ଯୋଗେଶ୍ଵର ଈଶ୍ଵରସ୍ତେ ।
ଵକ୍ତୁଂ ଭଵାନ୍ନୋଽର୍ହତି ଯଦ୍ଧି ଵିଷ୍ଣୋ-
ର୍ଭୃତ୍ଯାଃ ସ୍ଵଭୃତ୍ଯାର୍ଥକୃତଶ୍ଚରନ୍ତି ॥ ୨୫ ॥
ଉଦ୍ଧଵ ଉଵାଚ
ନନୁ ତେ ତତ୍ତ୍ଵସଂରାଧ୍ଯ ଋଷିଃ କୌଷାରଵୋଽନ୍ତିକେ ।
ସାକ୍ଷାଦ୍ଭଗଵତାଦିଷ୍ଟୋ ମର୍ତ୍ଯଲୋକଂ ଜିହାସତା ॥ ୨୬ ॥
ଶ୍ରୀ ଶୁକ ଉଵାଚ
ଇତି ସହ ଵିଦୁରେଣ ଵିଶ୍ଵମୂର୍ତେ-
ର୍ଗୁଣକଥଯା ସୁଧଯାପ୍ଲାଵିତୋରୁତାପଃ ।
କ୍ଷଣମିଵ ପୁଲିନେ ଯମସ୍ଵସୁସ୍ତାଂ
ସମୁଷିତ ଔପଗଵିର୍ନିଶାଂ ତତୋଽଗାତ୍ ॥ ୨୭ ॥
ରାଜୋଵାଚ
ନିଧନମୁପଗତେଷୁ ଵୃଷ୍ଣିଭୋଜେ-
ଷ୍ଵଧିରଥଯୂଥପଯୂଥପେଷୁ ମୁଖ୍ଯଃ ।
ସ ତୁ କଥମଵଶିଷ୍ଟ ଉଦ୍ଧଵୋ ଯଦ୍ଧରି-
ରପି ତତ୍ଯଜ ଆକୃତିଂ ତ୍ର୍ଯଧୀଶଃ ॥ ୨୮ ॥
ଶ୍ରୀ ଶୁକ ଉଵାଚ
ବ୍ରହ୍ମଶାପାପଦେଶେନ କାଲେନାମୋଘଵାଞ୍ଛିତଃ ।
ସଂହୃତ୍ଯ ସ୍ଵକୁଲଂ ସ୍ଫୀତଂ ତ୍ଯକ୍ଷ୍ଯନ୍ଦେହମଚିନ୍ତଯତ୍ ॥ ୨୯ ॥
ଅସ୍ମାଲ୍ଲୋକାଦୁପରତେ ମଯି ଜ୍ଞାନଂ ମଦାଶ୍ରଯମ୍ ।
ଅର୍ହତ୍ଯୁଦ୍ଧଵ ଏଵାଦ୍ଧା ସମ୍ପ୍ରତ୍ଯାତ୍ମଵତାଂ ଵରଃ ॥ ୩୦ ॥
ନୋଦ୍ଧଵୋଽଣ୍ଵପି ମନ୍ନ୍ଯୂନୋ ଯଦ୍ଗୁଣୈର୍ନାର୍ଦିତଃ ପ୍ରଭୁଃ ।
ଅତୋ ମଦ୍ଵଯୁନଂ ଲୋକଂ ଗ୍ରାହଯନ୍ନିହ ତିଷ୍ଠତୁ ॥ ୩୧ ॥
ଏଵଂ ତ୍ରିଲୋକଗୁରୁଣା ସନ୍ଦିଷ୍ଟଃ ଶବ୍ଦଯୋନିନା ।
ବଦର୍ଯାଶ୍ରମମାସାଦ୍ଯ ହରିମୀଜେ ସମାଧିନା ॥ ୩୨ ॥
ଵିଦୁରୋଽପ୍ଯୁଦ୍ଧଵାଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା କୃଷ୍ଣସ୍ଯ ପରମାତ୍ମନଃ ।
କ୍ରୀଡଯୋପାତ୍ତଦେହସ୍ଯ କର୍ମାଣି ଶ୍ଲାଘିତାନି ଚ ॥ ୩୩ ॥
ଦେହନ୍ଯାସଂ ଚ ତସ୍ଯୈଵଂ ଧୀରାଣାଂ ଧୈର୍ଯଵର୍ଧନମ୍ ।
ଅନ୍ଯେଷାଂ ଦୁଷ୍କରତରଂ ପଶୂନାଂ ଵିକ୍ଲଵାତ୍ମନାମ୍ ॥ ୩୪ ॥
ଆତ୍ମାନଂ ଚ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ କୃଷ୍ଣେନ ମନସେକ୍ଷିତମ୍ ।
ଧ୍ଯାଯନ୍ ଗତେ ଭାଗଵତେ ରୁରୋଦ ପ୍ରେମଵିହ୍ଵଲଃ ॥ ୩୫ ॥
କାଲିନ୍ଦ୍ଯାଃ କତିଭିଃ ସିଦ୍ଧ ଅହୋଭିର୍ଭରତର୍ଷଭ ।
ପ୍ରାପଦ୍ଯତ ସ୍ଵଃସରିତଂ ଯତ୍ର ମିତ୍ରାସୁତୋ ମୁନିଃ ॥ ୩୬ ॥

Explore More