ஶ்ரீமத்பாகவதம் ௪.௨௯

ப்ராசீநபர்ஹிருவாச
பகவம்ஸ்தே வசோ'ஸ்மாபிர்ந ஸம்யகவகம்யதே ।
கவயஸ்தத்விஜாநந்தி ந வயம் கர்மமோஹிதாஃ ॥ ௧ ॥

நாரத உவாச
புருஷம் புரஞ்ஜநம் வித்யாத்யத் வ்யநக்த்யாத்மநஃ புரம் ।
ஏகத்வித்ரிசதுஷ்பாதம் பஹுபாதமபாதகம் ॥ ௨ ॥

யோ'விஜ்ஞாதாஹ்ரு'தஸ்தஸ்ய புருஷஸ்ய ஸகேஶ்வரஃ ।
யந்ந விஜ்ஞாயதே பும்பிர்நாமபிர்வா க்ரியாகுணைஃ ॥ ௩ ॥

யதா ஜிக்ரு'க்ஷந் புருஷஃ கார்த்ஸ்ந்யேந ப்ரக்ரு'தேர்குணாந் ।
நவத்வாரம் த்விஹஸ்தாங்க்ரி தத்ராமநுத ஸாத்விதி ॥ ௪ ॥

புத்திம் து ப்ரமதாம் வித்யாந்மமாஹமிதி யத்க்ரு'தம் ।
யாமதிஷ்டாய தேஹே'ஸ்மிந் புமாந் புங்க்தே'க்ஷபிர்குணாந் ॥ ௫ ॥

ஸகாய இந்த்ரியகணா ஜ்ஞாநம் கர்ம ச யத்க்ரு'தம் ।
ஸக்யஸ்தத்வ்ரு'த்தயஃ ப்ராணஃ பஞ்சவ்ரு'த்திர்யதோரகஃ ॥ ௬ ॥

ப்ரு'ஹத்பலம் மநோ வித்யாதுபயேந்த்ரியநாயகம் ।
பஞ்சாலாஃ பஞ்ச விஷயா யந்மத்யே நவகம் புரம் ॥ ௭ ॥

அக்ஷிணீ நாஸிகே கர்ணௌ முகம் ஶிஶ்நகுதாவிதி ।
த்வே த்வே த்வாரௌ பஹிர்யாதி யஸ்ததிந்த்ரியஸம்யுதஃ ॥ ௮ ॥

அக்ஷிணீ நாஸிகே ஆஸ்யமிதி பஞ்சபுரஃ க்ரு'தாஃ ।
தக்ஷிணா தக்ஷிணஃ கர்ண உத்தரா சோத்தரஃ ஸ்ம்ரு'தஃ ।
பஶ்சிமே இத்யதோத்வாரௌ குதம் ஶிஶ்நமிஹோச்யதே ॥ ௯ ॥

கத்யோதாவிர்முகீ சாத்ர நேத்ரே ஏகத்ர நிர்மிதே ।
ரூபம் விப்ராஜிதம் தாப்யாம் விசஷ்டே சக்ஷுஷேஶ்வரஃ ॥ ௧௦ ॥

நலிநீ நாலிநீ நாஸே கந்தஃ ஸௌரப உச்யதே ।
க்ராணோ'வதூதோ முக்யாஸ்யம் விபணோ வாக்ரஸவித்ரஸஃ ॥ ௧௧ ॥

ஆபணோ வ்யவஹாரோ'த்ர சித்ரமந்தோ பஹூதநம் ।
பித்ரு'ஹூர்தக்ஷிணஃ கர்ண உத்தரோ தேவஹூஃ ஸ்ம்ரு'தஃ ॥ ௧௨ ॥

ப்ரவ்ரு'த்தம் ச நிவ்ரு'த்தம் ச ஶாஸ்த்ரம் பஞ்சாலஸம்ஜ்ஞிதம் ।
பித்ரு'யாநம் தேவயாநம் ஶ்ரோத்ராச்ச்ருததராத்வ்ரஜேத் ॥ ௧௩ ॥

ஆஸுரீ மேட்ரமர்வாக்த்வார்வ்யவாயோ க்ராமிணாம் ரதிஃ ।
உபஸ்தோ துர்மதஃ ப்ரோக்தோ நிரு'ர்திர்குத உச்யதே ॥ ௧௪ ॥

வைஶஸம் நரகம் பாயுர்லுப்தகோ'ந்தௌ து மே ஶ்ரு'ணு ।
ஹஸ்தபாதௌ புமாம்ஸ்தாப்யாம் யுக்தோ யாதி கரோதி ச ॥ ௧௫ ॥

அந்தஃபுரம் ச ஹ்ரு'தயம் விஷூசிர்மந உச்யதே ।
தத்ர மோஹம் ப்ரஸாதம் வா ஹர்ஷம் ப்ராப்நோதி தத்குணைஃ ॥ ௧௬ ॥

யதா யதா விக்ரியதே குணாக்தோ விகரோதி வா ।
ததா ததோபத்ரஷ்டாத்மா தத்வ்ரு'த்தீரநுகார்யதே ॥ ௧௭ ॥

தேஹோ ரதஸ்த்விந்த்ரியாஶ்வஃ ஸம்வத்ஸரரயோ'கதிஃ ।
த்விகர்மசக்ரஸ்த்ரிகுணத்வஜஃ பஞ்சாஸுபந்துரஃ ॥ ௧௮ ॥

மநோரஶ்மிர்புத்திஸூதோ ஹ்ரு'ந்நீடோ த்வந்த்வகூபரஃ ।
பஞ்சேந்த்ரியார்தப்ரக்ஷேபஃ ஸப்ததாதுவரூதகஃ ॥ ௧௯ ॥

ஆகூதிர்விக்ரமோ பாஹ்யோ ம்ரு'கத்ரு'ஷ்ணாம் ப்ரதாவதி ।
ஏகாதஶேந்த்ரியசமூஃ பஞ்சஸூநாவிநோதக்ரு'த் ॥ ௨௦ ॥

ஸம்வத்ஸரஶ்சண்டவேகஃ காலோ யேநோபலக்ஷிதஃ ।
தஸ்யாஹாநீஹ கந்தர்வா கந்தர்வ்யோ ராத்ரயஃ ஸ்ம்ரு'தாஃ ।
ஹரந்த்யாயுஃ பரிக்ராந்த்யா ஷஷ்ட்யுத்தரஶதத்ரயம் ॥ ௨௧ ॥

காலகந்யா ஜரா ஸாக்ஷால்லோகஸ்தாம் நாபிநந்ததி ।
ஸ்வஸாரம் ஜக்ரு'ஹே ம்ரு'த்யுஃ க்ஷயாய யவநேஶ்வரஃ ॥ ௨௨ ॥

ஆதயோ வ்யாதயஸ்தஸ்ய ஸைநிகா யவநாஶ்சராஃ ।
பூதோபஸர்காஶுரயஃ ப்ரஜ்வாரோ த்விவிதோ ஜ்வரஃ ॥ ௨௩ ॥

ஏவம் பஹுவிதைர்துஃகைர்தைவபூதாத்மஸம்பவைஃ ।
க்லிஶ்யமாநஃ ஶதம் வர்ஷம் தேஹே தேஹீ தமோவ்ரு'தஃ ॥ ௨௪ ॥

ப்ராணேந்த்ரியமநோதர்மாநாத்மந்யத்யஸ்ய நிர்குணஃ ।
ஶேதே காமலவாந்த்யாயந்மமாஹமிதி கர்மக்ரு'த் ॥ ௨௫ ॥

யதாத்மாநமவிஜ்ஞாய பகவந்தம் பரம் குரும் ।
புருஷஸ்து விஷஜ்ஜேத குணேஷு ப்ரக்ரு'தேஃ ஸ்வத்ரு'க் ॥ ௨௬ ॥

குணாபிமாநீ ஸ ததா கர்மாணி குருதே'வஶஃ ।
ஶுக்லம் க்ரு'ஷ்ணம் லோஹிதம் வா யதாகர்மாபிஜாயதே ॥ ௨௭ ॥

ஶுக்லாத்ப்ரகாஶபூயிஷ்டாஂல்லோகாநாப்நோதி கர்ஹிசித் ।
துஃகோதர்காந் க்ரியாயாஸாம்ஸ்தமஃஶோகோத்கடாந் க்வசித் ॥ ௨௮ ॥

க்வசித்புமாந் க்வசிச்ச ஸ்த்ரீ க்வசிந்நோபயமந்ததீஃ ।
தேவோ மநுஷ்யஸ்திர்யக்வா யதாகர்மகுணம் பவஃ ॥ ௨௯ ॥

க்ஷுத்பரீதோ யதா தீநஃ ஸாரமேயோ க்ரு'ஹம் க்ரு'ஹம் ।
சரந்விந்ததி யத்திஷ்டம் தண்டமோதநமேவ வா ॥ ௩௦ ॥

ததா காமாஶயோ ஜீவ உச்சாவசபதா ப்ரமந் ।
உபர்யதோ வா மத்யே வா யாதி திஷ்டம் ப்ரியாப்ரியம் ॥ ௩௧ ॥

துஃகேஷ்வேகதரேணாபி தைவபூதாத்மஹேதுஷு ।
ஜீவஸ்ய ந வ்யவச்சேதஃ ஸ்யாச்சேத்தத்தத்ப்ரதிக்ரியா ॥ ௩௨ ॥

யதா ஹி புருஷோ பாரம் ஶிரஸா குருமுத்வஹந் ।
தம் ஸ்கந்தேந ஸ ஆதத்தே ததா ஸர்வாஃ ப்ரதிக்ரியாஃ ॥ ௩௩ ॥

நைகாந்ததஃ ப்ரதீகாரஃ கர்மணாம் கர்ம கேவலம் ।
த்வயம் ஹ்யவித்யோபஸ்ரு'தம் ஸ்வப்நே ஸ்வப்ந இவாநக ॥ ௩௪ ॥

அர்தே ஹ்யவித்யமாநே'பி ஸம்ஸ்ரு'திர்ந நிவர்ததே ।
மநஸா லிங்கரூபேண ஸ்வப்நே விசரதோ யதா ॥ ௩௫ ॥

அதாத்மநோ'ர்தபூதஸ்ய யதோ'நர்தபரம்பரா ।
ஸம்ஸ்ரு'திஸ்தத்வயவச்சேதோ பக்த்யா பரமயா குரௌ ॥ ௩௬ ॥

வாஸுதேவே பகவதி பக்தியோகஃ ஸமாஹிதஃ ।
ஸத்ரீசீநேந வைராக்யம் ஜ்ஞாநம் ச ஜநயிஷ்யதி ॥ ௩௭ ॥

ஸோ'சிராதேவ ராஜர்ஷே ஸ்யாதச்யுதகதாஶ்ரயஃ ।
ஶ்ரு'ண்வதஃ ஶ்ரத்ததாநஸ்ய நித்யதா ஸ்யாததீயதஃ ॥ ௩௮ ॥

யத்ர பாகவதா ராஜந் ஸாதவோ விஶதாஶயாஃ ।
பகவத்குணாநுகதநஶ்ரவணவ்யக்ரசேதஸஃ ॥ ௩௯ ॥

தஸ்மிந்மஹந்முகரிதா மதுபிச்சரித்ர-
பீயூஷஶேஷஸரிதஃ பரிதஃ ஸ்ரவந்தி ।
தா யே பிபந்த்யவித்ரு'ஷோ ந்ரு'ப காடகர்ணை-
ஸ்தாந்ந ஸ்ப்ரு'ஶந்த்யஶநத்ரு'ட்பயஶோகமோஹாஃ ॥ ௪௦ ॥

ஏதைருபத்ருதோ நித்யம் ஜீவலோகஃ ஸ்வபாவஜைஃ ।
ந கரோதி ஹரேர்நூநம் கதாம்ரு'தநிதௌ ரதிம் ॥ ௪௧ ॥

ப்ரஜாபதிபதிஃ ஸாக்ஷாத்பகவாந் கிரிஶோ மநுஃ ।
தக்ஷாதயஃ ப்ரஜாத்யக்ஷா நைஷ்டிகாஃ ஸநகாதயஃ ॥ ௪௨ ॥

மரீசிரத்ர்யங்கிரஸௌ புலஸ்த்யஃ புலஹஃ க்ரதுஃ ।
ப்ரு'குர்வஸிஷ்ட இத்யேதே மதந்தா ப்ரஹ்மவாதிநஃ ॥ ௪௩ ॥

அத்யாபி வாசஸ்பதயஸ்தபோவித்யாஸமாதிபிஃ ।
பஶ்யந்தோ'பி ந பஶ்யந்தி பஶ்யந்தம் பரமேஶ்வரம் ॥ ௪௪ ॥

ஶப்தப்ரஹ்மணி துஷ்பாரே சரந்த உருவிஸ்தரே ।
மந்த்ரலிங்கைர்வ்யவச்சிந்நம் பஜந்தோ ந விதுஃ பரம் ॥ ௪௫ ॥

யதா யஸ்யாநுக்ரு'ஹ்ணாதி பகவாநாத்மபாவிதஃ ।
ஸ ஜஹாதி மதிம் லோகே வேதே ச பரிநிஷ்டிதாம் ॥ ௪௬ ॥

தஸ்மாத்கர்மஸு பர்ஹிஷ்மந்நஜ்ஞாநாதர்தகாஶிஷு ।
மார்தத்ரு'ஷ்டிம் க்ரு'தாஃ ஶ்ரோத்ரஸ்பர்ஶிஷ்வஸ்ப்ரு'ஷ்டவஸ்துஷு ॥ ௪௭ ॥

ஸ்வம் லோகம் ந விதுஸ்தே வை யத்ர தேவோ ஜநார்தநஃ ।
ஆஹுர்தூம்ரதியோ வேதம் ஸகர்மகமதத்விதஃ ॥ ௪௮ ॥

ஆஸ்தீர்ய தர்பைஃ ப்ராகக்ரைஃ கார்த்ஸ்ந்யேந க்ஷிதிமண்டலம் ।
ஸ்தப்தோ ப்ரு'ஹத்வதாந்மாநீ கர்ம நாவைஷி யத்பரம் ।
தத்கர்ம ஹரிதோஷம் யத்ஸா வித்யா தந்மதிர்யயா ॥ ௪௯ ॥

ஹரிர்தேஹப்ரு'தாமாத்மா ஸ்வயம் ப்ரக்ரு'திரீஶ்வரஃ ।
தத்பாதமூலம் ஶரணம் யதஃ க்ஷேமோ ந்ரு'ணாமிஹ ॥ ௫௦ ॥

ஸ வை ப்ரியதமஶ்சாத்மா யதோ ந பயமண்வபி ।
இதி வேத ஸ வை வித்வாந்யோ வித்வாந்ஸ குருர்ஹரிஃ ॥ ௫௧ ॥

நாரத உவாச
ப்ரஶ்ந ஏவம் ஹி ஸஞ்சிந்நோ பவதஃ புருஷர்ஷப ।
அத்ர மே வததோ குஹ்யம் நிஶாமய ஸுநிஶ்சிதம் ॥ ௫௨ ॥

க்ஷுத்ரம் சரம் ஸுமநஸாம் ஶரணே மிதித்வா
ரக்தம் ஷடங்க்ரிகணஸாமஸு லுப்தகர்ணம் ।
அக்ரே வ்ரு'காநஸுத்ரு'போ'விகணய்ய யாந்தம்
ப்ரு'ஷ்டே ம்ரு'கம் ம்ரு'கய லுப்தகபாணபிந்நம் ॥ ௫௩ ॥

ஸுமநஃஸமதர்மணாம் ஸ்த்ரீணாம் ஶரண ஆஶ்ரமே புஷ்பமதுகந்தவத்க்ஷுத்ரதமம் காம்யகர்மவிபாகஜம் காமஸுகலவம் ஜைஹ்வ்யௌபஸ்த்யாதி விசிந்வந்தம் மிதுநீபூய ததபிநிவேஶிதமநஸம்ஷடங்க்ரிகணஸாமகீத வததிமநோஹரவநிதாதிஜநாலாபேஷ்வதிதராமதிப்ரலோபிதகர்ணமக்ரே வ்ரு'கயூதவதாத்மந ஆயுர்ஹரதோ'ஹோராத்ராந்தாந் காலலவவிஶேஷாநவிகணய்ய க்ரு'ஹேஷு விஹரந்தம் ப்ரு'ஷ்டத ஏவ பரோக்ஷமநுப்ரவ்ரு'த்தோ லுப்தகஃ க்ரு'தாந்தோ'ந்தஃஶரேண யமிஹ பராவித்யதி தமிமமாத்மாநமஹோ ராஜந் பிந்நஹ்ரு'தயம் த்ரஷ்டுமர்ஹஸீதி ॥ ௫௪ ॥

ஸ த்வம் விசக்ஷ்ய ம்ரு'கசேஷ்டிதமாத்மநோ'ந்த-
ஶ்சித்தம் நியச்ச ஹ்ரு'தி கர்ணதுநீம் ச சித்தே ।
ஜஹ்யங்கநாஶ்ரமமஸத்தமயூதகாதம்
ப்ரீணீஹி ஹம்ஸஶரணம் விரம க்ரமேண ॥ ௫௫ ॥

ராஜோவாச
ஶ்ருதமந்வீக்ஷிதம் ப்ரஹ்மந் பகவாந் யதபாஷத ।
நைதஜ்ஜாநந்த்யுபாத்யாயாஃ கிம் ந ப்ரூயுர்விதுர்யதி ॥ ௫௬ ॥

ஸம்ஶயோ'த்ர து மே விப்ர ஸஞ்சிந்நஸ்தத்க்ரு'தோ மஹாந் ।
ரு'ஷயோ'பி ஹி முஹ்யந்தி யத்ர நேந்த்ரியவ்ரு'த்தயஃ ॥ ௫௭ ॥

கர்மாண்யாரபதே யேந புமாநிஹ விஹாய தம் ।
அமுத்ராந்யேந தேஹேந ஜுஷ்டாநி ஸ யதஶ்நுதே ॥ ௫௮ ॥

இதி வேதவிதாம் வாதஃ ஶ்ரூயதே தத்ர தத்ர ஹ ।
கர்ம யத்க்ரியதே ப்ரோக்தம் பரோக்ஷம் ந ப்ரகாஶதே ॥ ௫௯ ॥

நாரத உவாச
யேநைவாரபதே கர்ம தேநைவாமுத்ர தத்புமாந் ।
புங்க்தே ஹ்யவ்யவதாநேந லிங்கேந மநஸா ஸ்வயம் ॥ ௬௦ ॥

ஶயாநமிமமுத்ஸ்ரு'ஜ்ய ஶ்வஸந்தம் புருஷோ யதா ।
கர்மாத்மந்யாஹிதம் புங்க்தே தாத்ரு'ஶேநேதரேண வா ॥ ௬௧ ॥

மமைதே மநஸா யத்யதஸாவஹமிதி ப்ருவந் ।
க்ரு'ஹ்ணீயாத்தத்புமாந் ராத்தம் கர்ம யேந புநர்பவஃ ॥ ௬௨ ॥

யதாநுமீயதே சித்தமுபயைரிந்த்ரியேஹிதைஃ ।
ஏவம் ப்ராக்தேஹஜம் கர்ம லக்ஷ்யதே சித்தவ்ரு'த்திபிஃ ॥ ௬௩ ॥

நாநுபூதம் க்வ சாநேந தேஹேநாத்ரு'ஷ்டமஶ்ருதம் ।
கதாசிதுபலப்யேத யத்ரூபம் யாத்ரு'காத்மநி ॥ ௬௪ ॥

தேநாஸ்ய தாத்ரு'ஶம் ராஜஂல்லிங்கிநோ தேஹஸம்பவம் ।
ஶ்ரத்தத்ஸ்வாநநுபூதோ'ர்தோ ந மநஃ ஸ்ப்ரஷ்டுமர்ஹதி ॥ ௬௫ ॥

மந ஏவ மநுஷ்யஸ்ய பூர்வரூபாணி ஶம்ஸதி ।
பவிஷ்யதஶ்ச பத்ரம் தே ததைவ ந பவிஷ்யதஃ ॥ ௬௬ ॥

அத்ரு'ஷ்டமஶ்ருதம் சாத்ர க்வசிந்மநஸி த்ரு'ஶ்யதே ।
யதா ததாநுமந்தவ்யம் தேஶகாலக்ரியாஶ்ரயம் ॥ ௬௭ ॥

ஸர்வே க்ரமாநுரோதேந மநஸீந்த்ரியகோசராஃ ।
ஆயாந்தி பஹுஶோ யாந்தி ஸர்வே ஸமநஸோ ஜநாஃ ॥ ௬௮ ॥

ஸத்த்வைகநிஷ்டே மநஸி பகவத்பார்ஶ்வவர்திநி ।
தமஶ்சந்த்ரமஸீவேதமுபரஜ்யாவபாஸதே ॥ ௬௯ ॥

நாஹம் மமேதி பாவோ'யம் புருஷே வ்யவதீயதே ।
யாவத் புத்திமநோ'க்ஷார்தகுணவ்யூஹோ ஹ்யநாதிமாந் ॥ ௭௦ ॥

ஸுப்திமூர்ச்சோபதாபேஷு ப்ராணாயநவிகாததஃ ।
நேஹதே'ஹமிதி ஜ்ஞாநம் ம்ரு'த்யுப்ரஜ்வாரயோரபி ॥ ௭௧ ॥

கர்பே பால்யே'ப்யபௌஷ்கல்யாதேகாதஶவிதம் ததா ।
லிங்கம் ந த்ரு'ஶ்யதே யூநஃ குஹ்வாம் சந்த்ரமஸோ யதா ॥ ௭௨ ॥

அர்தே ஹ்யவித்யமாநே'பி ஸம்ஸ்ரு'திர்ந நிவர்ததே ।
த்யாயதோ விஷயாநஸ்ய ஸ்வப்நே'நர்தாகமோ யதா ॥ ௭௩ ॥

ஏவம் பஞ்சவிதம் லிங்கம் த்ரிவ்ரு'த் ஷோடஶ விஸ்த்ரு'தம் ।
ஏஷ சேதநயா யுக்தோ ஜீவ இத்யபிதீயதே ॥ ௭௪ ॥

அநேந புருஷோ தேஹாநுபாதத்தே விமுஞ்சதி ।
ஹர்ஷம் ஶோகம் பயம் துஃகம் ஸுகம் சாநேந விந்ததி ॥ ௭௫ ॥

யதா த்ரு'ணஜலூகேயம் நாபயாத்யபயாதி ச ।
ந த்யஜேந்ம்ரியமாணோ'பி ப்ராக்தேஹாபிமதிம் ஜநஃ ॥ ௭௬ ॥

யாவதந்யம் ந விந்தேத வ்யவதாநேந கர்மணாம் ।
மந ஏவ மநுஷ்யேந்த்ர பூதாநாம் பவபாவநம் ॥ ௭௭ ॥

யதாக்ஷைஶ்சரிதாந் த்யாயந் கர்மாண்யாசிநுதே'ஸக்ரு'த் ।
ஸதி கர்மண்யவித்யாயாம் பந்தஃ கர்மண்யநாத்மநஃ ॥ ௭௮ ॥

அதஸ்ததபவாதார்தம் பஜ ஸர்வாத்மநா ஹரிம் ।
பஶ்யம்ஸ்ததாத்மகம் விஶ்வம் ஸ்தித்யுத்பத்த்யப்யயா யதஃ ॥ ௭௯ ॥

மைத்ரேய உவாச
பாகவதமுக்யோ பகவாந்நாரதோ ஹம்ஸயோர்கதிம் ।
ப்ரதர்ஶ்ய ஹ்யமுமாமந்த்ர்ய ஸித்தலோகம் ததோ'கமத் ॥ ௮௦ ॥

ப்ராசீநபர்ஹீ ராஜர்ஷிஃ ப்ரஜாஸர்காபிரக்ஷணே ।
ஆதிஶ்ய புத்ராநகமத்தபஸே கபிலாஶ்ரமம் ॥ ௮௧ ॥

தத்ரைகாக்ரமநா தீரோ கோவிந்தசரணாம்புஜம் ।
விமுக்தஸங்கோ'நுபஜந் பக்த்யா தத்ஸாம்யதாமகாத் ॥ ௮௨ ॥

ஏததத்யாத்மபாரோக்ஷ்யம் கீதம் தேவர்ஷிணாநக ।
யஃ ஶ்ராவயேத்யஃ ஶ்ரு'ணுயாத்ஸ லிங்கேந விமுச்யதே ॥ ௮௩ ॥

ஏதந்முகுந்தயஶஸா புவநம் புநாநம்
தேவர்ஷிவர்யமுகநிஃஸ்ரு'தமாத்மஶௌசம் ।
யஃ கீர்த்யமாநமதிகச்சதி பாரமேஷ்ட்யம்
நாஸ்மிந் பவே ப்ரமதி முக்தஸமஸ்தபந்தஃ ॥ ௮௪ ॥

அத்யாத்மபாரோக்ஷ்யமிதம் மயாதிகதமத்புதம் ।
ஏவம் ஸ்த்ரியாஶ்ரமஃ பும்ஸஶ்சிந்நோ'முத்ர ச ஸம்ஶயஃ ॥ ௮௫ ॥