శ్రీమద్భాగవతమ్ ౫.౧౮

శ్రీశుక ఉవాచ
తథా చ భద్రశ్రవా నామ ధర్మసుతస్తత్కులపతయః పురుషా భద్రాశ్వవర్షే సాక్షాద్భగవతో వాసుదేవస్య ప్రియాంతనుం ధర్మమయీం హయశీర్షాభిధానాం పరమేణ సమాధినా సన్నిధాప్యేదమభిగృణన్త ఉపధావన్తి ॥ ౧ ॥

భద్రశ్రవస ఊచుః
ఓం నమో భగవతే ధర్మాయాత్మవిశోధనాయ నమ ఇతి ॥ ౨ ॥

అహో విచిత్రం భగవద్విచేష్టితంఘ్నన్తం జనోఽయం హి మిషన్న పశ్యతి । ధ్యాయన్నసద్యర్హి వికర్మ సేవితుంనిర్హృత్య పుత్రం పితరం జిజీవిషతి ॥ ౩ ॥

వదన్తి విశ్వం కవయః స్మ నశ్వరంపశ్యన్తి చాధ్యాత్మవిదో విపశ్చితః । తథాపి ముహ్యన్తి తవాజ మాయయాసువిస్మితం కృత్యమజం నతోఽస్మి తమ్ ॥ ౪ ॥

విశ్వోద్భవస్థాననిరోధకర్మ తేహ్యకర్తురఙ్గీకృతమప్యపావృతః । యుక్తం న చిత్రం త్వయి కార్యకారణేసర్వాత్మని వ్యతిరిక్తే చ వస్తుతః ॥ ౫ ॥

వేదాన్ యుగాన్తే తమసా తిరస్కృతాన్రసాతలాద్యో నృతురఙ్గవిగ్రహః । ప్రత్యాదదే వై కవయేఽభియాచతేతస్మై నమస్తేఽవితథేహితాయ ఇతి ॥ ౬ ॥

హరివర్షే చాపి భగవాన్నరహరిరూపేణాస్తే । తద్రూపగ్రహణనిమిత్తముత్తరత్రాభిధాస్యే । తద్దయితం రూపం మహాపురుషగుణభాజనో మహాభాగవతో దైత్యదానవకులతీర్థీకరణశీలాచరితః ప్రహ్లాదోఽవ్యవధానానన్యభక్తియోగేన సహ తద్వర్షపురుషైరుపాస్తే ఇదం చోదాహరతి ॥ ౭ ॥

ఓం నమో భగవతే నరసింహాయ నమస్తేజస్తేజసే ఆవిరావిర్భవ వజ్రనఖ వజ్రదంష్ట్ర కర్మాశయాన్ రన్ధయ రన్ధయ తమో గ్రస గ్రస ఓం స్వాహా । అభయమభయమాత్మని భూయిష్ఠా ఓం క్ష్రౌమ్ ॥ ౮ ॥

స్వస్త్యస్తు విశ్వస్య ఖలః ప్రసీదతాం
ధ్యాయన్తు భూతాని శివం మిథో ధియా ।
మనశ్చ భద్రం భజతాదధోక్షజే
ఆవేశ్యతాం నో మతిరప్యహైతుకీ ॥ ౯ ॥

మాగారదారాత్మజవిత్తబన్ధుషు
సఙ్గో యది స్యాద్భగవత్ప్రియేషు నః ।
యః ప్రాణవృత్త్యా పరితుష్ట ఆత్మవాన్
సిద్ధ్యత్యదూరాన్న తథేన్ద్రియప్రియః ॥ ౧౦ ॥

యత్సఙ్గలబ్ధం నిజవీర్యవైభవం
తీర్థం ముహుః సంస్పృశతాం హి మానసమ్ ।
హరత్యజోఽన్తః శ్రుతిభిర్గతోఽఙ్గజం
కో వై న సేవేత ముకున్దవిక్రమమ్ ॥ ౧౧ ॥

యస్యాస్తి భక్తిర్భగవత్యకిఞ్చనా
సర్వైర్గుణైస్తత్ర సమాసతే సురాః ।
హరావభక్తస్య కుతో మహద్గుణా
మనోరథేనాసతి ధావతో బహిః ॥ ౧౨ ॥

హరిర్హి సాక్షాద్భగవాన్ శరీరిణా-
మాత్మా ఝషాణామివ తోయమీప్సితమ్ ।
హిత్వా మహాంస్తం యది సజ్జతే గృహే
తదా మహత్త్వం వయసా దమ్పతీనామ్ ॥ ౧౩ ॥

తస్మాద్రజోరాగవిషాదమన్యు-
మానస్పృహాభయదైన్యాధిమూలమ్ ।
హిత్వా గృహం సంసృతిచక్రవాలం
నృసింహపాదం భజతాకుతోభయమితి ॥ ౧౪ ॥

కేతుమాలేఽపి భగవాన్ కామదేవస్వరూపేణ లక్ష్మ్యాః ప్రియచికీర్షయా ప్రజాపతేర్దుహితృణాం పుత్రాణాం తద్వర్షపతీనాం పురుషాయుషాహోరాత్రపరిసఙ్ఖ్యానానాం యాసాం గర్భా మహాపురుషమహాస్త్రతేజసోద్వేజితమనసాం విధ్వస్తా వ్యసవః సంవత్సరాన్తే వినిపతన్తి ॥ ౧౫ ॥

అతీవ సులలితగతివిలాసవిలసితరుచిరహాసలేశావలోకలీలయా కిఞ్చిదుత్తమ్భితసున్దరభ్రూమణ్డలసుభగవదనారవిన్దశ్రియా రమాం రమయన్నిన్ద్రియాణి రమయతే ॥ ౧౬ ॥

తద్భగవతో మాయామయం రూపం పరమసమాధియోగేన రమా దేవీ సంవత్సరస్య రాత్రిషు ప్రజాపతేర్దుహితృభిరుపేతాహఃసు చ తద్భర్తృభిరుపాస్తే ఇదం చోదాహరతి ॥ ౧౭ ॥

ఓం హ్రాం హ్రీం హ్రూం ఓం నమో భగవతే హృషీకేశాయ సర్వగుణవిశేషైర్విలక్షితాత్మనే ఆకూతీనాం చిత్తీనాం చేతసాం విశేషాణాం చాధిపతయే షోడశకలాయచ్ఛన్దోమయాయాన్నమయాయామృతమయాయ సర్వమయాయ సహసే ఓజసే బలాయ కాన్తాయ కామాయ నమస్తే ఉభయత్ర భూయాత్ ॥ ౧౮ ॥

స్త్రియో వ్రతైస్త్వా హృషీకేశ్వరం స్వతో
హ్యారాధ్య లోకే పతిమాశాసతేఽన్యమ్ ।
తాసాం న తే వై పరిపాన్త్యపత్యం
ప్రియం ధనాయూంషి యతోఽస్వతన్త్రాః ॥ ౧౯ ॥

స వై పతిః స్యాదకుతోభయః స్వయం
సమన్తతః పాతి భయాతురం జనమ్ ।
స ఏక ఏవేతరథా మిథో భయం
నైవాత్మలాభాదధి మన్యతే పరమ్ ॥ ౨౦ ॥

యా తస్య తే పాదసరోరుహార్హణం
నికామయేత్సాఖిలకామలమ్పటా ।
తదేవ రాసీప్సితమీప్సితోఽర్చితో
యద్భగ్నయాచ్ఞా భగవన్ ప్రతప్యతే ॥ ౨౧ ॥

మత్ప్రాప్తయేఽజేశసురాసురాదయ-
స్తప్యన్త ఉగ్రం తప ఐన్ద్రియేధియః ।
ఋతే భవత్పాదపరాయణాన్న మాం
విన్దన్త్యహం త్వద్ధృదయా యతోఽజిత ॥ ౨౨ ॥

స త్వం మమాప్యచ్యుత శీర్ష్ణి వన్దితం
కరామ్బుజం యత్త్వదధాయి సాత్వతామ్ ।
బిభర్షి మాం లక్ష్మ వరేణ్య మాయయా
క ఈశ్వరస్యేహితమూహితుం విభురితి ॥ ౨౩ ॥

రమ్యకే చ భగవతః ప్రియతమం మాత్స్యమవతారరూపం తద్వర్షపురుషస్య మనోః ప్రాక్ప్రదర్శితం స ఇదానీమపి మహతా భక్తియోగేనారాధయతీదం చోదాహరతి ॥ ౨౪ ॥

ఓం నమో భగవతే ముఖ్యతమాయ నమః సత్త్వాయ ప్రాణాయౌజసే సహసే బలాయ మహామత్స్యాయ నమ ఇతి ॥ ౨౫ ॥

అన్తర్బహిశ్చాఖిలలోకపాలకై-
రదృష్టరూపో విచరస్యురుస్వనః ।
స ఈశ్వరస్త్వం య ఇదం వశేఽనయ-
న్నామ్నా యథా దారుమయీం నరః స్త్రియమ్ ॥ ౨౬ ॥

యం లోకపాలాః కిల మత్సరజ్వరా
హిత్వా యతన్తోఽపి పృథక్సమేత్య చ ।
పాతుం న శేకుర్ద్విపదశ్చతుష్పదః
సరీసృపం స్థాణు యదత్ర దృశ్యతే ॥ ౨౭ ॥

భవాన్ యుగాన్తార్ణవ ఊర్మిమాలిని
క్షోణీమిమామోషధివీరుధాం నిధిమ్ ।
మయా సహోరు క్రమతేఽజ ఓజసా
తస్మై జగత్ప్రాణగణాత్మనే నమ ఇతి ॥ ౨౮ ॥

హిరణ్మయేఽపి భగవాన్నివసతి కూర్మతనుం బిభ్రాణస్తస్య తత్ప్రియతమాం తనుమర్యమా సహ వర్షపురుషైః పితృగణాధిపతిరుపధావతి మన్త్రమిమం చానుజపతి ॥ ౨౯ ॥

ఓం నమో భగవతే అకూపారాయ సర్వసత్త్వగుణవిశేషణాయానుపలక్షితస్థానాయ నమో వర్ష్మణే నమో భూమ్నే నమో నమోఽవస్థానాయ నమస్తే ॥ ౩౦ ॥

యద్రూపమేతన్నిజమాయయార్పిత-
మర్థస్వరూపం బహురూపరూపితమ్ ।
సఙ్ఖ్యా న యస్యాస్త్యయథోపలమ్భనాత్-
తస్మై నమస్తేఽవ్యపదేశరూపిణే ॥ ౩౧ ॥

జరాయుజం స్వేదజమణ్డజోద్భిదం
చరాచరం దేవర్షిపితృభూతమైన్ద్రియమ్ ।
ద్యౌః ఖం క్షితిః శైలసరిత్సముద్ర-
ద్వీపగ్రహర్క్షేత్యభిధేయ ఏకః ॥ ౩౨ ॥

యస్మిన్నసఙ్ఖ్యేయవిశేషనామ-
రూపాకృతౌ కవిభిః కల్పితేయమ్ ।
సఙ్ఖ్యా యయా తత్త్వదృశాపనీయతే
తస్మై నమః సాఙ్ఖ్యనిదర్శనాయ తే ఇతి ॥ ౩౩ ॥

ఉత్తరేషు చ కురుషు భగవాన్ యజ్ఞపురుషః కృతవరాహరూప ఆస్తే తం తు దేవీ హైషా భూః సహ కురుభిరస్ఖలితభక్తియోగేనోపధావతి ఇమాం చ పరమాముపనిషదమావర్తయతి ॥ ౩౪ ॥

ఓం నమో భగవతే మన్త్రతత్త్వలిఙ్గాయ యజ్ఞక్రతవే మహాధ్వరావయవాయ మహాపురుషాయ నమః కర్మశుక్లాయ త్రియుగాయ నమస్తే ॥ ౩౫ ॥ ।

యస్య స్వరూపం కవయో విపశ్చితో
గుణేషు దారుష్వివ జాతవేదసమ్ ।
మథ్నన్తి మథ్నా మనసా దిదృక్షవో
గూఢం క్రియార్థైర్నమ ఈరితాత్మనే ॥ ౩౬ ॥

ద్రవ్యక్రియాహేత్వయనేశకర్తృభి-
ర్మాయాగుణైర్వస్తునిరీక్షితాత్మనే ।
అన్వీక్షయాఙ్గాతిశయాత్మబుద్ధిభి-
ర్నిరస్తమాయాకృతయే నమో నమః ॥ ౩౭ ॥

కరోతి విశ్వస్థితిసంయమోదయం
యస్యేప్సితం నేప్సితమీక్షితుర్గుణైః ।
మాయా యథాయో భ్రమతే తదాశ్రయం
గ్రావ్ణో నమస్తే గుణకర్మసాక్షిణే ॥ ౩౮ ॥

ప్రమథ్య దైత్యం ప్రతివారణం మృధే
యో మాం రసాయా జగదాదిసూకరః ।
కృత్వాగ్రదంష్ట్రే నిరగాదుదన్వతః
క్రీడన్నివేభః ప్రణతాస్మి తం విభుమితి ॥ ౩౯ ॥