શ્રીમદ્ભાગવતમ્ ૫.૩

શ્રીશુક ઉવાચ
નાભિરપત્યકામોઽપ્રજયા મેરુદેવ્યા ભગવન્તં યજ્ઞપુરુષમવહિતાત્માયજત ॥ ૧ ॥

તસ્ય હ વાવ શ્રદ્ધયા વિશુદ્ધભાવેન યજતઃ પ્રવર્ગ્યેષુ પ્રચરત્સુ દ્રવ્યદેશકાલમન્ત્રર્ત્વિગ્દક્ષિણાવિધાનયોગોપપત્ત્યા દુરધિગમોઽપિ ભગવાન્ ભાગવતવાત્સલ્યતયા સુપ્રતીક આત્માનમપરાજિતં નિજજનાભિપ્રેતાર્થવિધિત્સયા ગૃહીતહૃદયો હૃદયઙ્ગમં મનોનયનાનન્દનાવયવાભિરામમાવિશ્ચકાર ॥ ૨ ॥

અથ હ તમાવિષ્કૃતભુજયુગલદ્વયં હિરણ્મયં પુરુષવિશેષં કપિશકૌશેયામ્બરધરમુરસિ વિલસચ્છ્રીવત્સલલામં દરવરવનરુહવનમાલાચ્છૂર્યમૃતમણિગદાદિભિરુપલક્ષિતં સ્ફુટકિરણપ્રવરમુકુટકુણ્ડલકટકકટિસૂત્રહારકેયૂરનૂપુરાદ્યઙ્ગભૂષણવિભૂષિતમૃત્વિક્ સદસ્યગૃહપતયોઽધના ઇવોત્તમધનમુપલભ્ય સબહુમાનમર્હણેનાવનતશીર્ષાણ ઉપતસ્થુઃ ॥ ૩ ॥

ઋત્વિજ ઊચુઃ
અર્હસિ મુહુરર્હત્તમાર્હણમસ્માકમનુપથાનાં નમો નમ ઇત્યેતાવત્સદુપશિક્ષિતં કોઽર્હતિ પુમાન્ પ્રકૃતિગુણવ્યતિકરમતિરનીશ ઈશ્વરસ્ય પરસ્ય પ્રકૃતિપુરુષયોરર્વાક્તનાભિર્નામરૂપાકૃતિભી રૂપનિરૂપણમ્ ॥ ૪ ॥

સકલજનનિકાયવૃજિનનિરસનશિવતમપ્રવરગુણગણૈકદેશકથનાદૃતે ॥ ૫ ॥

પરિજનાનુરાગવિરચિતશબલસંશબ્દસલિલસિતકિસલયતુલસિકાદૂર્વાઙ્કુરૈરપિ સમ્ભૃતયા સપર્યયા કિલ પરમ પરિતુષ્યસિ ॥ ૬ ॥

અથાનયાપિ ન ભવત ઇજ્યયોરુભારભરયા સમુચિતમર્થમિહોપલભામહે ॥ ૭ ॥

આત્મન એવાનુસવનમઞ્જસાવ્યતિરેકેણ બોભૂયમાનાશેષપુરુષાર્થસ્વરૂપસ્ય કિન્તુ નાથાશિષ આશાસાનાનામેતદભિસંરાધનમાત્રં ભવિતુમર્હતિ ॥ ૮ ॥

શ્લોક ૫.૩.૯
તદ્યથા બાલિશાનાં સ્વયમાત્મનઃ શ્રેયઃ પરમવિદુષાં પરમપરમપુરુષ પ્રકર્ષકરુણયા સ્વમહિમાનં ચાપવર્ગાખ્યમુપકલ્પયિષ્યન્ સ્વયં નાપચિત એવેતરવદિહોપલક્ષિતઃ ॥ ૯ ॥

અથાયમેવ વરો હ્યર્હત્તમ યર્હિ બર્હિષિ રાજર્ષેર્વરદર્ષભો ભવાન્નિજપુરુષેક્ષણવિષય આસીત્ ॥ ૧૦ ॥

અસઙ્ગનિશિતજ્ઞાનાનલવિધૂતાશેષમલાનાં ભવત્સ્વભાવાનામાત્મારામાણાં મુનીનામનવરતપરિગુણિતગુણગણ પરમમઙ્ગલાયનગુણગણકથનોઽસિ ॥ ૧૧ ॥

અથ કથઞ્ચિત્સ્ખલનક્ષુત્પતનજૃમ્ભણદુરવસ્થાનાદિષુ વિવશાનાં નઃ સ્મરણાય જ્વરમરણદશાયામપિ સકલકશ્મલનિરસનાનિ તવ ગુણકૃતનામધેયાનિ વચનગોચરાણિ ભવન્તુ ॥ ૧૨ ॥

કિઞ્ચાયં રાજર્ષિરપત્યકામઃ પ્રજાં ભવાદૃશીમાશાસાન ઈશ્વરમાશિષાં સ્વર્ગાપવર્ગયોરપિ ભવન્તમુપધાવતિ પ્રજાયામર્થપ્રત્યયો ધનદમિવાધનઃ ફલીકરણમ્ ॥ ૧૩ ॥

કો વા ઇહ તેઽપરાજિતોઽપરાજિતયા માયયાનવસિતપદવ્યાનાવૃતમતિર્વિષયવિષરયાનાવૃતપ્રકૃતિરનુપાસિતમહચ્ચરણઃ ॥ ૧૪ ॥

યદુ હ વાવ તવ પુનરદભ્રકર્તરિહ સમાહૂતસ્તત્રાર્થધિયાં મન્દાનાં નસ્તદ્યદ્દેવહેલનં દેવદેવાર્હસિ સામ્યેન સર્વાન્ પ્રતિવોઢુમવિદુષામ્ ॥ ૧૫ ॥

શ્રીશુક ઉવાચ
ઇતિ નિગદેનાભિષ્ટૂયમાનો ભગવાનનિમિષર્ષભો વર્ષધરાભિવાદિતાભિવન્દિતચરણઃ સદયમિદમાહ ॥ ૧૬ ॥

શ્રીભગવાનુવાચ
અહો બતાહમૃષયો ભવદ્ભિરવિતથગીર્ભિર્વરમસુલભમભિયાચિતો યદમુષ્યાત્મજો મયા સદૃશો ભૂયાદિતિ મમાહમેવાભિરૂપઃ કૈવલ્યાદથાપિ બ્રહ્મવાદો ન મૃષા ભવિતુમર્હતિ મમૈવ હિ મુખં યદ્ દ્વિજદેવકુલમ્ ॥ ૧૭ ॥

તત આગ્નીધ્રીયેંઽશકલયાવતરિષ્યામ્યાત્મતુલ્યમનુપલભમાનઃ ॥ ૧૮ ॥

શ્રીશુક ઉવાચ
ઇતિ નિશામયન્ત્યા મેરુદેવ્યાઃ પતિમભિધાયાન્તર્દધે ભગવાન્ ॥ ૧૯ ॥

બર્હિષિ તસ્મિન્નેવ વિષ્ણુદત્ત ભગવાન્ પરમર્ષિભિઃ પ્રસાદિતો નાભેઃ પ્રિયચિકીર્ષયા તદવરોધાયને મેરુદેવ્યાં ધર્માન્દર્શયિતુકામો વાતરશનાનાં શ્રમણાનામૃષીણામૂર્ધ્વમન્થિનાં શુક્લયા તનુવાવતતાર ॥ ૨૦ ॥