শ্ৰীশুক উৱাচ
ঊচতুৰ্মৃতকোপান্তে পতিতং মৃতকোপমম্ ।
শোকাভিভূতং ৰাজানং বোধযন্তৌ সদুক্তিভিঃ ॥ ১ ॥
ঊচতুৰ্মৃতকোপান্তে পতিতং মৃতকোপমম্ ।
শোকাভিভূতং ৰাজানং বোধযন্তৌ সদুক্তিভিঃ ॥ ১ ॥
কোঽযং স্যাত্তৱ ৰাজেন্দ্ৰ ভৱান্ যমনুশোচতি ।
ত্ৱং চাস্য কতমঃ সৃষ্টৌ পুৰেদানীমতঃ পৰম্ ॥ ২ ॥
ত্ৱং চাস্য কতমঃ সৃষ্টৌ পুৰেদানীমতঃ পৰম্ ॥ ২ ॥
যথা প্ৰযান্তি সংযান্তি স্ৰোতোৱেগেন বালুকাঃ ।
সংযুজ্যন্তে ৱিযুজ্যন্তে তথা কালেন দেহিনঃ ॥ ৩ ॥
সংযুজ্যন্তে ৱিযুজ্যন্তে তথা কালেন দেহিনঃ ॥ ৩ ॥
যথা ধানাসু ৱৈ ধানা ভৱন্তি ন ভৱন্তি চ ।
এৱং ভূতানি ভূতেষু চোদিতানীশমাযযা ॥ ৪ ॥
এৱং ভূতানি ভূতেষু চোদিতানীশমাযযা ॥ ৪ ॥
ৱযং চ ত্ৱং চ যে চেমে তুল্যকালাশ্চৰাচৰাঃ ।
জন্মমৃত্যোৰ্যথা পশ্চাত্ প্ৰাঙ্নৈৱমধুনাপি ভোঃ ॥ ৫ ॥
জন্মমৃত্যোৰ্যথা পশ্চাত্ প্ৰাঙ্নৈৱমধুনাপি ভোঃ ॥ ৫ ॥
ভূতৈৰ্ভূতানি ভূতেশঃ সৃজত্যৱতি হন্তি চ ।
আত্মসৃষ্টৈৰস্ৱতন্ত্ৰৈৰনপেক্ষোঽপি বালৱত্ ॥ ৬ ॥
আত্মসৃষ্টৈৰস্ৱতন্ত্ৰৈৰনপেক্ষোঽপি বালৱত্ ॥ ৬ ॥
দেহেন দেহিনো ৰাজন্ দেহাদ্দেহোঽভিজাযতে ।
বীজাদেৱ যথা বীজং দেহ্যৰ্থ ইৱ শাশ্ৱতঃ ॥ ৭ ॥
বীজাদেৱ যথা বীজং দেহ্যৰ্থ ইৱ শাশ্ৱতঃ ॥ ৭ ॥
দেহদেহিৱিভাগোঽযমৱিৱেককৃতঃ পুৰা ।
জাতিৱ্যক্তিৱিভাগোঽযং যথা ৱস্তুনি কল্পিতঃ ॥ ৮ ॥
জাতিৱ্যক্তিৱিভাগোঽযং যথা ৱস্তুনি কল্পিতঃ ॥ ৮ ॥
শ্ৰীশুক উৱাচ
এৱমাশ্ৱাসিতো ৰাজা চিত্ৰকেতুৰ্দ্ৱিজোক্তিভিঃ ।
ৱিমৃজ্য পাণিনা ৱক্ত্ৰমাধিম্লানমভাষত ॥ ৯ ॥
এৱমাশ্ৱাসিতো ৰাজা চিত্ৰকেতুৰ্দ্ৱিজোক্তিভিঃ ।
ৱিমৃজ্য পাণিনা ৱক্ত্ৰমাধিম্লানমভাষত ॥ ৯ ॥
শ্ৰীৰাজোৱাচ
কৌ যুৱাং জ্ঞানসম্পন্নৌ মহিষ্ঠৌ চ মহীযসাম্ ।
অৱধূতেন ৱেষেণ গূঢাৱিহ সমাগতৌ ॥ ১০ ॥
কৌ যুৱাং জ্ঞানসম্পন্নৌ মহিষ্ঠৌ চ মহীযসাম্ ।
অৱধূতেন ৱেষেণ গূঢাৱিহ সমাগতৌ ॥ ১০ ॥
চৰন্তি হ্যৱনৌ কামং ব্ৰাহ্মণা ভগৱত্প্ৰিযাঃ ।
মাদৃশাং গ্ৰাম্যবুদ্ধীনাং বোধাযোন্মত্তলিঙ্গিনঃ ॥ ১১ ॥
মাদৃশাং গ্ৰাম্যবুদ্ধীনাং বোধাযোন্মত্তলিঙ্গিনঃ ॥ ১১ ॥
কুমাৰো নাৰদ ঋভুৰঙ্গিৰা দেৱলোঽসিতঃ ।
অপান্তৰতমা ৱ্যাসো মাৰ্কণ্ডেযোঽথ গৌতমঃ ॥ ১২ ॥
অপান্তৰতমা ৱ্যাসো মাৰ্কণ্ডেযোঽথ গৌতমঃ ॥ ১২ ॥
ৱসিষ্ঠো ভগৱান্ ৰামঃ কপিলো বাদৰাযণিঃ ।
দুৰ্ৱাসা যাজ্ঞৱল্ক্যশ্চ জাতুকৰ্ণস্তথাৰুণিঃ ॥ ১৩ ॥
দুৰ্ৱাসা যাজ্ঞৱল্ক্যশ্চ জাতুকৰ্ণস্তথাৰুণিঃ ॥ ১৩ ॥
ৰোমশশ্চ্যৱনো দত্ত আসুৰিঃ সপতঞ্জলিঃ ।
ঋষিৰ্ৱেদশিৰা ধৌম্যো মুনিঃ পঞ্চশিখস্তথা ॥ ১৪ ॥
ঋষিৰ্ৱেদশিৰা ধৌম্যো মুনিঃ পঞ্চশিখস্তথা ॥ ১৪ ॥
হিৰণ্যনাভঃ কৌশল্যঃ শ্ৰুতদেৱ ঋতধ্ৱজঃ ।
এতে পৰে চ সিদ্ধেশাশ্চৰন্তি জ্ঞানহেতৱঃ ॥ ১৫ ॥
এতে পৰে চ সিদ্ধেশাশ্চৰন্তি জ্ঞানহেতৱঃ ॥ ১৫ ॥
তস্মাদ্যুৱাং গ্ৰাম্যপশোৰ্মম মূঢধিযঃ প্ৰভূ ।
অন্ধে তমসি মগ্নস্য জ্ঞানদীপ উদীৰ্যতাম্ ॥ ১৬ ॥
অন্ধে তমসি মগ্নস্য জ্ঞানদীপ উদীৰ্যতাম্ ॥ ১৬ ॥
শ্ৰীঅঙ্গিৰা উৱাচ
অহং তে পুত্ৰকামস্য পুত্ৰদোঽস্ম্যঙ্গিৰা নৃপ ।
এষ ব্ৰহ্মসুতঃ সাক্ষান্নাৰদো ভগৱানৃষিঃ ॥ ১৭ ॥
অহং তে পুত্ৰকামস্য পুত্ৰদোঽস্ম্যঙ্গিৰা নৃপ ।
এষ ব্ৰহ্মসুতঃ সাক্ষান্নাৰদো ভগৱানৃষিঃ ॥ ১৭ ॥
ইত্থং ত্ৱাং পুত্ৰশোকেন মগ্নং তমসি দুস্তৰে ।
অতদৰ্হমনুস্মৃত্য মহাপুৰুষগোচৰম্ ॥ ১৮ ॥
অতদৰ্হমনুস্মৃত্য মহাপুৰুষগোচৰম্ ॥ ১৮ ॥
অনুগ্ৰহায ভৱতঃ প্ৰাপ্তাৱাৱামিহ প্ৰভো ।
ব্ৰহ্মণ্যো ভগৱদ্ভক্তো নাৱাসাদিতুমৰ্হসি ॥ ১৯ ॥
ব্ৰহ্মণ্যো ভগৱদ্ভক্তো নাৱাসাদিতুমৰ্হসি ॥ ১৯ ॥
তদৈৱ তে পৰং জ্ঞানং দদামি গৃহমাগতঃ ।
জ্ঞাত্ৱান্যাভিনিৱেশং তে পুত্ৰমেৱ দদাম্যহম্ ॥ ২০ ॥
জ্ঞাত্ৱান্যাভিনিৱেশং তে পুত্ৰমেৱ দদাম্যহম্ ॥ ২০ ॥
অধুনা পুত্ৰিণাং তাপো ভৱতৈৱানুভূযতে ।
এৱং দাৰা গৃহা ৰাযো ৱিৱিধৈশ্ৱৰ্যসম্পদঃ ॥ ২১ ॥
এৱং দাৰা গৃহা ৰাযো ৱিৱিধৈশ্ৱৰ্যসম্পদঃ ॥ ২১ ॥
শব্দাদযশ্চ ৱিষযাশ্চলা ৰাজ্যৱিভূতযঃ ।
মহী ৰাজ্যং বলং কোষো ভৃত্যামাত্যসুহৃজ্জনাঃ ॥ ২২ ॥
মহী ৰাজ্যং বলং কোষো ভৃত্যামাত্যসুহৃজ্জনাঃ ॥ ২২ ॥
সৰ্ৱেঽপি শূৰসেনেমে শোকমোহভযাৰ্তিদাঃ ।
গন্ধৰ্ৱনগৰপ্ৰখ্যাঃ স্ৱপ্নমাযামনোৰথাঃ ॥ ২৩ ॥
গন্ধৰ্ৱনগৰপ্ৰখ্যাঃ স্ৱপ্নমাযামনোৰথাঃ ॥ ২৩ ॥
দৃশ্যমানা ৱিনাৰ্থেন ন দৃশ্যন্তে মনোভৱাঃ ।
কৰ্মভিৰ্ধ্যাযতো নানাকৰ্মাণি মনসোঽভৱন্ ॥ ২৪ ॥
কৰ্মভিৰ্ধ্যাযতো নানাকৰ্মাণি মনসোঽভৱন্ ॥ ২৪ ॥
অযং হি দেহিনো দেহো দ্ৰৱ্যজ্ঞানক্ৰিযাত্মকঃ ।
দেহিনো ৱিৱিধক্লেশসন্তাপকৃদুদাহৃতঃ ॥ ২৫ ॥
দেহিনো ৱিৱিধক্লেশসন্তাপকৃদুদাহৃতঃ ॥ ২৫ ॥
তস্মাত্ স্ৱস্থেন মনসা ৱিমৃশ্য গতিমাত্মনঃ ।
দ্ৱৈতে ধ্ৰুৱাৰ্থৱিশ্ৰম্ভং ত্যজোপশমমাৱিশ ॥ ২৬ ॥
দ্ৱৈতে ধ্ৰুৱাৰ্থৱিশ্ৰম্ভং ত্যজোপশমমাৱিশ ॥ ২৬ ॥
শ্ৰীনাৰদ উৱাচ
এতাং মন্ত্ৰোপনিষদং প্ৰতীচ্ছ প্ৰযতো মম ।
যাং ধাৰযন্ সপ্তৰাত্ৰাদ্ দ্ৰষ্টা সঙ্কৰ্ষণং ৱিভুম্ ॥ ২৭ ॥
এতাং মন্ত্ৰোপনিষদং প্ৰতীচ্ছ প্ৰযতো মম ।
যাং ধাৰযন্ সপ্তৰাত্ৰাদ্ দ্ৰষ্টা সঙ্কৰ্ষণং ৱিভুম্ ॥ ২৭ ॥
যত্পাদমূলমুপসৃত্য নৰেন্দ্ৰ পূৰ্ৱে
শৰ্ৱাদযো ভ্ৰমমিমং দ্ৱিতযং ৱিসৃজ্য ।
সদ্যস্তদীযমতুলানধিকং মহিত্ৱং
প্ৰাপুৰ্ভৱানপি পৰং ন চিৰাদুপৈতি ॥ ২৮ ॥
শৰ্ৱাদযো ভ্ৰমমিমং দ্ৱিতযং ৱিসৃজ্য ।
সদ্যস্তদীযমতুলানধিকং মহিত্ৱং
প্ৰাপুৰ্ভৱানপি পৰং ন চিৰাদুপৈতি ॥ ২৮ ॥