ଶ୍ରୀମଦ୍ଭାଗଵତମ୍ ୮.୧୮

ଶ୍ରୀଶୁକ ଉଵାଚ
ଇତ୍ଥଂ ଵିରିଞ୍ଚସ୍ତୁତକର୍ମଵୀର୍ଯଃ
ପ୍ରାଦୁର୍ବଭୂଵାମୃତଭୂରଦିତ୍ଯାମ୍ ।
ଚତୁର୍ଭୁଜଃ ଶଙ୍ଖଗଦାବ୍ଜଚକ୍ରଃ
ପିଶଙ୍ଗଵାସା ନଲିନାଯତେକ୍ଷଣଃ ॥ ୧ ॥

ଶ୍ଯାମାଵଦାତୋ ଝଷରାଜକୁଣ୍ଡଲ-
ତ୍ଵିଷୋଲ୍ଲସଚ୍ଛ୍ରୀଵଦନାମ୍ବୁଜଃ ପୁମାନ୍ ।
ଶ୍ରୀଵତ୍ସଵକ୍ଷା ବଲଯାଙ୍ଗଦୋଲ୍ଲସ-
ତ୍କିରୀଟକାଞ୍ଚୀଗୁଣଚାରୁନୂପୁରଃ ॥ ୨ ॥

ମଧୁଵ୍ରତଵ୍ରାତଵିଘୁଷ୍ଟଯା ସ୍ଵଯା
ଵିରାଜିତଃ ଶ୍ରୀଵନମାଲଯା ହରିଃ ।
ପ୍ରଜାପତେର୍ଵେଶ୍ମତମଃ ସ୍ଵରୋଚିଷା
ଵିନାଶଯନ୍ କଣ୍ଠନିଵିଷ୍ଟକୌସ୍ତୁଭଃ ॥ ୩ ॥

ଦିଶଃ ପ୍ରସେଦୁଃ ସଲିଲାଶଯାସ୍ତଦା
ପ୍ରଜାଃ ପ୍ରହୃଷ୍ଟା ଋତଵୋ ଗୁଣାନ୍ଵିତାଃ ।
ଦ୍ଯୌରନ୍ତରୀକ୍ଷଂ କ୍ଷିତିରଗ୍ନିଜିହ୍ଵା
ଗାଵୋ ଦ୍ଵିଜାଃ ସଞ୍ଜହୃଷୁର୍ନଗାଶ୍ଚ ॥ ୪ ॥

ଶ୍ରୋଣାଯାଂ ଶ୍ରଵଣଦ୍ଵାଦଶ୍ଯାଂ ମୁହୂର୍ତେଽଭିଜିତି ପ୍ରଭୁଃ ।
ସର୍ଵେ ନକ୍ଷତ୍ରତାରାଦ୍ଯାଶ୍ଚକ୍ରୁସ୍ତଜ୍ଜନ୍ମ ଦକ୍ଷିଣମ୍ ॥ ୫ ॥

ଦ୍ଵାଦଶ୍ଯାଂ ସଵିତାତିଷ୍ଠନ୍ମଧ୍ଯନ୍ଦିନଗତୋ ନୃପ ।
ଵିଜଯାନାମ ସା ପ୍ରୋକ୍ତା ଯସ୍ଯାଂ ଜନ୍ମ ଵିଦୁର୍ହରେଃ ॥ ୬ ॥

ଶଙ୍ଖଦୁନ୍ଦୁଭଯୋ ନେଦୁର୍ମୃଦଙ୍ଗପଣଵାନକାଃ ।
ଚିତ୍ରଵାଦିତ୍ରତୂର୍ଯାଣାଂ ନିର୍ଘୋଷସ୍ତୁମୁଲୋଽଭଵତ୍ ॥ ୭ ॥

ପ୍ରୀତାଶ୍ଚାପ୍ସରସୋଽନୃତ୍ଯନ୍ଗନ୍ଧର୍ଵପ୍ରଵରା ଜଗୁଃ ।
ତୁଷ୍ଟୁଵୁର୍ମୁନଯୋ ଦେଵା ମନଵଃ ପିତରୋଽଗ୍ନଯଃ ॥ ୮ ॥

ସିଦ୍ଧଵିଦ୍ଯାଧରଗଣାଃ ସକିମ୍ପୁରୁଷକିନ୍ନରାଃ ।
ଚାରଣା ଯକ୍ଷରକ୍ଷାଂସି ସୁପର୍ଣା ଭୁଜଗୋତ୍ତମାଃ ॥ ୯ ॥

ଗାଯନ୍ତୋଽତିପ୍ରଶଂସନ୍ତୋ ନୃତ୍ଯନ୍ତୋ ଵିବୁଧାନୁଗାଃ ।
ଅଦିତ୍ଯା ଆଶ୍ରମପଦଂ କୁସୁମୈଃ ସମଵାକିରନ୍ ॥ ୧୦ ॥

ଦୃଷ୍ଟ୍ଵାଦିତିସ୍ତଂ ନିଜଗର୍ଭସମ୍ଭଵଂ
ପରଂ ପୁମାଂସଂ ମୁଦମାପ ଵିସ୍ମିତା ।
ଗୃହୀତଦେହଂ ନିଜଯୋଗମାଯଯା
ପ୍ରଜାପତିଶ୍ଚାହ ଜଯେତି ଵିସ୍ମିତଃ ॥ ୧୧ ॥

ଯତ୍ ତଦ୍ ଵପୁର୍ଭାତି ଵିଭୂଷଣାଯୁଧୈ-
ରଵ୍ଯକ୍ତଚିଦ୍ଵଯକ୍ତମଧାରଯଦ୍ଧରିଃ ।
ବଭୂଵ ତେନୈଵ ସ ଵାମନୋ ଵଟୁଃ
ସମ୍ପଶ୍ଯତୋର୍ଦିଵ୍ଯଗତିର୍ଯଥା ନଟଃ ॥ ୧୨ ॥

ତଂ ଵଟୁଂ ଵାମନଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମୋଦମାନା ମହର୍ଷଯଃ ।
କର୍ମାଣି କାରଯାମାସୁଃ ପୁରସ୍କୃତ୍ଯ ପ୍ରଜାପତିମ୍ ॥ ୧୩ ॥

ତସ୍ଯୋପନୀଯମାନସ୍ଯ ସାଵିତ୍ରୀଂ ସଵିତାବ୍ରଵୀତ୍ ।
ବୃହସ୍ପତିର୍ବ୍ରହ୍ମସୂତ୍ରଂ ମେଖଲାଂ କଶ୍ଯପୋଽଦଦାତ୍ ॥ ୧୪ ॥

ଦଦୌ କୃଷ୍ଣାଜିନଂ ଭୂମିର୍ଦଣ୍ଡଂ ସୋମୋ ଵନସ୍ପତିଃ ।
କୌପୀନାଚ୍ଛାଦନଂ ମାତା ଦ୍ଯୌଶ୍ଛତ୍ରଂ ଜଗତଃ ପତେଃ ॥ ୧୫ ॥

କମଣ୍ଡଲୁଂ ଵେଦଗର୍ଭଃ କୁଶାନ୍ସପ୍ତର୍ଷଯୋ ଦଦୁଃ ।
ଅକ୍ଷମାଲାଂ ମହାରାଜ ସରସ୍ଵତ୍ଯଵ୍ଯଯାତ୍ମନଃ ॥ ୧୬ ॥

ତସ୍ମା ଇତ୍ଯୁପନୀତାଯ ଯକ୍ଷରାଟ୍ ପାତ୍ରିକାମଦାତ୍ ।
ଭିକ୍ଷାଂ ଭଗଵତୀ ସାକ୍ଷାଦୁମାଦାଦମ୍ବିକା ସତୀ ॥ ୧୭ ॥

ସ ବ୍ରହ୍ମଵର୍ଚସେନୈଵଂ ସଭାଂ ସମ୍ଭାଵିତୋ ଵଟୁଃ ।
ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିଗଣସଞ୍ଜୁଷ୍ଟାମତ୍ଯରୋଚତ ମାରିଷଃ ॥ ୧୮ ॥

ସମିଦ୍ଧମାହିତଂ ଵହ୍ନିଂ କୃତ୍ଵା ପରିସମୂହନମ୍ ।
ପରିସ୍ତୀର୍ଯ ସମଭ୍ଯର୍ଚ୍ଯ ସମିଦ୍ଭିରଜୁହୋଦ୍ ଦ୍ଵିଜଃ ॥ ୧୯ ॥

ଶ୍ରୁତ୍ଵାଶ୍ଵମେଧୈର୍ଯଜମାନମୂର୍ଜିତଂ
ବଲିଂ ଭୃଗୂଣାମୁପକଲ୍ପିତୈସ୍ତତଃ ।
ଜଗାମ ତତ୍ରାଖିଲସାରସମ୍ଭୃତୋ
ଭାରେଣ ଗାଂ ସନ୍ନମଯନ୍ପଦେ ପଦେ ॥ ୨୦ ॥

ତଂ ନର୍ମଦାଯାସ୍ତଟ ଉତ୍ତରେ ବଲେ-
ର୍ଯ ଋତ୍ଵିଜସ୍ତେ ଭୃଗୁକଚ୍ଛସଂଜ୍ଞକେ ।
ପ୍ରଵର୍ତଯନ୍ତୋ ଭୃଗଵଃ କ୍ରତୂତ୍ତମଂ
ଵ୍ଯଚକ୍ଷତାରାଦୁଦିତଂ ଯଥା ରଵିମ୍ ॥ ୨୧ ॥

ତେ ଋତ୍ଵିଜୋ ଯଜମାନଃ ସଦସ୍ଯା
ହତତ୍ଵିଷୋ ଵାମନତେଜସା ନୃପ ।
ସୂର୍ଯଃ କିଲାଯାତ୍ଯୁତ ଵା ଵିଭାଵସୁଃ
ସନତ୍କୁମାରୋଽଥ ଦିଦୃକ୍ଷଯା କ୍ରତୋଃ ॥ ୨୨ ॥

ଇତ୍ଥଂ ସଶିଷ୍ଯେଷୁ ଭୃଗୁଷ୍ଵନେକଧା
ଵିତର୍କ୍ଯମାଣୋ ଭଗଵାନ୍ସ ଵାମନଃ ।
ଛତ୍ରଂ ସଦଣ୍ଡଂ ସଜଲଂ କମଣ୍ଡଲୁଂ
ଵିଵେଶ ବିଭ୍ରଦ୍ଧଯମେଧଵାଟମ୍ ॥ ୨୩ ॥

ମୌଞ୍ଜ୍ଯା ମେଖଲଯା ଵୀତମୁପଵୀତାଜିନୋତ୍ତରମ୍ ।
ଜଟିଲଂ ଵାମନଂ ଵିପ୍ରଂ ମାଯାମାଣଵକଂ ହରିମ୍ ॥ ୨୪ ॥

ପ୍ରଵିଷ୍ଟଂ ଵୀକ୍ଷ୍ଯ ଭୃଗଵଃ ସଶିଷ୍ଯାସ୍ତେ ସହାଗ୍ନିଭିଃ ।
ପ୍ରତ୍ଯଗୃହ୍ଣନ୍ସମୁତ୍ଥାଯ ସଙ୍କ୍ଷିପ୍ତାସ୍ତସ୍ଯ ତେଜସା ॥ ୨୫ ॥

ଯଜମାନଃ ପ୍ରମୁଦିତୋ ଦର୍ଶନୀଯଂ ମନୋରମମ୍ ।
ରୂପାନୁରୂପାଵଯଵଂ ତସ୍ମା ଆସନମାହରତ୍ ॥ ୨୬ ॥

ସ୍ଵାଗତେନାଭିନନ୍ଦ୍ଯାଥ ପାଦୌ ଭଗଵତୋ ବଲିଃ ।
ଅଵନିଜ୍ଯାର୍ଚଯାମାସ ମୁକ୍ତସଙ୍ଗମନୋରମମ୍ ॥ ୨୭ ॥

ତତ୍ପାଦଶୌଚଂ ଜନକଲ୍ମଷାପହଂ
ସ ଧର୍ମଵିନ୍ମୂର୍ଧ୍ନ୍ଯଦଧାତ୍ ସୁମଙ୍ଗଲମ୍ ।
ଯଦ୍ ଦେଵଦେଵୋ ଗିରିଶଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରମୌଲି-
ର୍ଦଧାର ମୂର୍ଧ୍ନା ପରଯା ଚ ଭକ୍ତ୍ଯା ॥ ୨୮ ॥

ଶ୍ରୀବଲିରୁଵାଚ
ସ୍ଵାଗତଂ ତେ ନମସ୍ତୁଭ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମନ୍କିଂ କରଵାମ ତେ ।
ବ୍ରହ୍ମର୍ଷୀଣାଂ ତପଃ ସାକ୍ଷାନ୍ମନ୍ଯେ ତ୍ଵାର୍ଯ ଵପୁର୍ଧରମ୍ ॥ ୨୯ ॥

ଅଦ୍ଯ ନଃ ପିତରସ୍ତୃପ୍ତା ଅଦ୍ଯ ନଃ ପାଵିତଂ କୁଲମ୍ ।
ଅଦ୍ଯ ସ୍ଵିଷ୍ଟଃ କ୍ରତୁରଯଂ ଯଦ୍ ଭଵାନାଗତୋ ଗୃହାନ୍ ॥ ୩୦ ॥

ଅଦ୍ଯାଗ୍ନଯୋ ମେ ସୁହୁତା ଯଥାଵିଧି
ଦ୍ଵିଜାତ୍ମଜ ତ୍ଵଚ୍ଚରଣାଵନେଜନୈଃ ।
ହତାଂହସୋ ଵାର୍ଭିରିଯଂ ଚ ଭୂରହୋ
ତଥା ପୁନୀତା ତନୁଭିଃ ପଦୈସ୍ତଵ ॥ ୩୧ ॥

ଯଦ୍ ଵଟୋ ଵାଞ୍ଛସି ତତ୍ପ୍ରତୀଚ୍ଛ ମେ
ତ୍ଵାମର୍ଥିନଂ ଵିପ୍ରସୁତାନୁତର୍କଯେ ।
ଗାଂ କାଞ୍ଚନଂ ଗୁଣଵଦ୍ ଧାମ ମୃଷ୍ଟଂ
ତଥାନ୍ନପେଯମୁତ ଵା ଵିପ୍ରକନ୍ଯାମ୍ ।
ଗ୍ରାମାନ୍ ସମୃଦ୍ଧାଂସ୍ତୁରଗାନ୍ ଗଜାନ୍ ଵା
ରଥାଂସ୍ତଥାର୍ହତ୍ତମ ସମ୍ପ୍ରତୀଚ୍ଛ ॥ ୩୨ ॥