শ্ৰীমদ্ভাগৱতম্ ৮.৮

শ্ৰীশুক উৱাচ
পীতে গৰে ৱৃষাঙ্কেণ প্ৰীতাস্তেঽমৰদানৱাঃ ।
মমন্থুস্তৰসা সিন্ধুং হৱিৰ্ধানী ততোঽভৱত্ ॥ ১ ॥

তামগ্নিহোত্ৰীমৃষযো জগৃহুৰ্ব্ৰহ্মৱাদিনঃ ।
যজ্ঞস্য দেৱযানস্য মেধ্যায হৱিষে নৃপ ॥ ২ ॥

তত উচ্চৈঃশ্ৰৱা নাম হযোঽভূচ্চন্দ্ৰপাণ্ডুৰঃ ।
তস্মিন্বলিঃ স্পৃহাং চক্ৰে নেন্দ্ৰ ঈশ্ৱৰশিক্ষযা ॥ ৩ ॥

তত ঐৰাৱতো নাম ৱাৰণেন্দ্ৰো ৱিনিৰ্গতঃ ।
দন্তৈশ্চতুৰ্ভিঃ শ্ৱেতাদ্ৰেৰ্হৰন্ভগৱতো মহিম্ ॥ ৪ ॥

ঐৰাৱণাদযস্ত্ৱষ্টৌ দিগ্ গজা অভৱংস্ততঃ ।
অভ্ৰমুপ্ৰভৃতযোঽষ্টৌ চ কৰিণ্যস্ত্ৱভৱন্নৃপ ॥ ৫ ॥

কৌস্তুভাখ্যমভূদ্ ৰত্নং পদ্মৰাগো মহোদধেঃ ।
তস্মিন্ মণৌ স্পৃহাং চক্ৰে ৱক্ষোঽলঙ্কৰণে হৰিঃ ।
ততোঽভৱত্ পাৰিজাতঃ সুৰলোকৱিভূষণম্ ।
পূৰযত্যৰ্থিনো যোঽৰ্থৈঃ শশ্ৱদ্ ভুৱি যথা ভৱান্ ॥ ৬ ॥

ততশ্চাপ্সৰসো জাতা নিষ্ককণ্ঠ্যঃ সুৱাসসঃ ।
ৰমণ্যঃ স্ৱৰ্গিণাং ৱল্গুগতিলীলাৱলোকনৈঃ ॥ ৭ ॥

ততশ্চাৱিৰভূত্ সাক্ষাচ্ছ্ৰী ৰমা ভগৱত্পৰা ।
ৰঞ্জযন্তী দিশঃ কান্ত্যা ৱিদ্যুত্ সৌদামনী যথা ॥ ৮ ॥

তস্যাং চক্ৰুঃ স্পৃহাং সৰ্ৱে সসুৰাসুৰমানৱাঃ ।
ৰূপৌদাৰ্যৱযোৱৰ্ণমহিমাক্ষিপ্তচেতসঃ ॥ ৯ ॥

তস্যা আসনমানিন্যে মহেন্দ্ৰো মহদদ্ভুতম্ ।
মূৰ্তিমত্যঃ সৰিচ্ছ্ৰেষ্ঠা হেমকুম্ভৈৰ্জলং শুচি ॥ ১০ ॥

আভিষেচনিকা ভূমিৰাহৰত্ সকলৌষধীঃ ।
গাৱঃ পঞ্চ পৱিত্ৰাণি ৱসন্তো মধুমাধৱৌ ॥ ১১ ॥

ঋষযঃ কল্পযাংচক্ৰুৰাভিষেকং যথাৱিধি ।
জগুৰ্ভদ্ৰাণি গন্ধৰ্ৱা নট্যশ্চ ননৃতুৰ্জগুঃ ॥ ১২ ॥

মেঘা মৃদঙ্গপণৱমুৰজানকগোমুখান্ ।
ৱ্যনাদযন্ শঙ্খৱেণুৱীণাস্তুমুলনিঃস্ৱনান্ ॥ ১৩ ॥

ততোঽভিষিষিচুৰ্দেৱীং শ্ৰিযং পদ্মকৰাং সতীম্ ।
দিগিভাঃ পূৰ্ণকলশৈঃ সূক্তৱাক্যৈৰ্দ্ৱিজেৰিতৈঃ ॥ ১৪ ॥

সমুদ্ৰঃ পীতকৌশেযৱাসসী সমুপাহৰত্ ।
ৱৰুণঃ স্ৰজং ৱৈজযন্তীং মধুনা মত্তষট্পদাম্ ॥ ১৫ ॥

ভূষণানি ৱিচিত্ৰাণি ৱিশ্ৱকৰ্মা প্ৰজাপতিঃ ।
হাৰং সৰস্ৱতী পদ্মমজো নাগাশ্চ কুণ্ডলে ॥ ১৬ ॥

ততঃ কৃতস্ৱস্ত্যযনোত্পলস্ৰজং
নদদ্দ্ৱিৰেফাং পৰিগৃহ্য পাণিনা ।
চচাল ৱক্ত্ৰং সুকপোলকুণ্ডলং
সৱ্ৰীডহাসং দধতী সুশোভনম্ ॥ ১৭ ॥

স্তনদ্ৱযং চাতিকৃশোদৰী সমং
নিৰন্তৰং চন্দনকুঙ্কুমোক্ষিতম্ ।
ততস্ততো নূপুৰৱল্গুশিঞ্জিতৈ-
ৰ্ৱিসৰ্পতী হেমলতেৱ সা বভৌ ॥ ১৮ ॥

ৱিলোকযন্তী নিৰৱদ্যমাত্মনঃ
পদং ধ্ৰুৱং চাৱ্যভিচাৰিসদ্গুণম্ ।
গন্ধৰ্ৱসিদ্ধাসুৰযক্ষচাৰণ-
ত্ৰৈপিষ্টপেযাদিষু নান্ৱৱিন্দত ॥ ১৯ ॥

নূনং তপো যস্য ন মন্যুনিৰ্জযো
জ্ঞানং ক্ৱচিত্ তচ্চ ন সঙ্গৱৰ্জিতম্ ।
কশ্চিন্মহাংস্তস্য ন কামনিৰ্জযঃ
স ঈশ্ৱৰঃ কিং পৰতোৱ্যপাশ্ৰযঃ ॥ ২০ ॥

ধৰ্মঃ ক্ৱচিত্ তত্ৰ ন ভূতসৌহৃদং
ত্যাগঃ ক্ৱচিত্ তত্ৰ ন মুক্তিকাৰণম্ ।
ৱীৰ্যং ন পুংসোঽস্ত্যজৱেগনিষ্কৃতং
ন হি দ্ৱিতীযো গুণসঙ্গৱৰ্জিতঃ ॥ ২১ ॥

ক্ৱচিচ্চিৰাযুৰ্ন হি শীলমঙ্গলং
ক্ৱচিত্ তদপ্যস্তি ন ৱেদ্যমাযুষঃ ।
যত্ৰোভযং কুত্ৰ চ সোঽপ্যমঙ্গলঃ
সুমঙ্গলঃ কশ্চ ন কাঙ্ক্ষতে হি মাম্ ॥ ২২ ॥

এৱং ৱিমৃশ্যাৱ্যভিচাৰিসদ্গুণৈ-
ৰ্ৱৰং নিজৈকাশ্ৰযতযাগুণাশ্ৰযম্ ।
ৱৱ্ৰে ৱৰং সৰ্ৱগুণৈৰপেক্ষিতং
ৰমা মুকুন্দং নিৰপেক্ষমীপ্সিতম্ ॥ ২৩ ॥

তস্যাংসদেশ উশতীং নৱকঞ্জমালাং
মাদ্যন্মধুৱ্ৰতৱৰূথগিৰোপঘুষ্টাম্ ।
তস্থৌ নিধায নিকটে তদুৰঃ স্ৱধাম
সৱ্ৰীডহাসৱিকসন্নযনেন যাতা ॥ ২৪ ॥

তস্যাঃ শ্ৰিযস্ত্ৰিজগতো জনকো জনন্যা
ৱক্ষোনিৱাসমকৰোত্ পৰমং ৱিভূতেঃ ।
শ্ৰীঃ স্ৱাঃ প্ৰজাঃ সকৰুণেন নিৰীক্ষণেন
যত্ৰ স্থিতৈধযত সাধিপতীংস্ত্ৰিলোকান্ ॥ ২৫ ॥

শঙ্খতূৰ্যমৃদঙ্গানাং ৱাদিত্ৰাণাং পৃথুঃ স্ৱনঃ ।
দেৱানুগানাং সস্ত্ৰীণাং নৃত্যতাং গাযতামভূত্ ॥ ২৬ ॥

ব্ৰহ্মৰুদ্ৰাঙ্গিৰোমুখ্যাঃ সৰ্ৱে ৱিশ্ৱসৃজো ৱিভুম্ ।
ঈডিৰেঽৱিতথৈৰ্মন্ত্ৰৈস্তল্লিঙ্গৈঃ পুষ্পৱৰ্ষিণঃ ॥ ২৭ ॥

শ্ৰিযাৱলোকিতা দেৱাঃ সপ্ৰজাপতযঃ প্ৰজাঃ ।
শীলাদিগুণসম্পন্না লেভিৰে নিৰ্ৱৃতিং পৰাম্ ॥ ২৮ ॥

নিঃসত্ত্ৱা লোলুপা ৰাজন্ নিৰুদ্যোগা গতত্ৰপাঃ ।
যদা চোপেক্ষিতা লক্ষ্ম্যা বভূৱুৰ্দৈত্যদানৱাঃ ॥ ২৯ ॥

অথাসীদ্ ৱাৰুণী দেৱী কন্যা কমললোচনা ।
অসুৰা জগৃহুস্তাং ৱৈ হৰেৰনুমতেন তে ॥ ৩০ ॥

অথোদধেৰ্মথ্যমানাত্ কাশ্যপৈৰমৃতাৰ্থিভিঃ ।
উদতিষ্ঠন্মহাৰাজ পুৰুষঃ পৰমাদ্ভুতঃ ॥ ৩১ ॥

দীৰ্ঘপীৱৰদোৰ্দণ্ডঃ কম্বুগ্ৰীৱোঽৰুণেক্ষণঃ ।
শ্যামলস্তৰুণঃ স্ৰগ্ৱী সৰ্ৱাভৰণভূষিতঃ ॥ ৩২ ॥

পীতৱাসা মহোৰস্কঃ সুমৃষ্টমণিকুণ্ডলঃ ।
স্নিগ্ধকুঞ্চিতকেশান্তসুভগঃ সিংহৱিক্ৰমঃ ।
অমৃতাপূৰ্ণকলসং বিভ্ৰদ্ ৱলযভূষিতঃ ॥ ৩৩ ॥

স ৱৈ ভগৱতঃ সাক্ষাদ্ৱিষ্ণোৰংশাংশসম্ভৱঃ ।
ধন্ৱন্তৰিৰিতি খ্যাত আযুৰ্ৱেদদৃগিজ্যভাক্ ॥ ৩৪ ॥

তমালোক্যাসুৰাঃ সৰ্ৱে কলসং চামৃতাভৃতম্ ।
লিপ্সন্তঃ সৰ্ৱৱস্তূনি কলসং তৰসাহৰন্ ॥ ৩৫ ॥

নীযমানেঽসুৰৈস্তস্মিন্কলসেঽমৃতভাজনে ।
ৱিষণ্ণমনসো দেৱা হৰিং শৰণমাযযুঃ ॥ ৩৬ ॥

ইতি তদ্দৈন্যমালোক্য ভগৱান্ভৃত্যকামকৃত্ ।
মা খিদ্যত মিথোঽৰ্থং ৱঃ সাধযিষ্যে স্ৱমাযযা ॥ ৩৭ ॥

মিথঃ কলিৰভূত্তেষাং তদৰ্থে তৰ্ষচেতসাম্ ।
অহং পূৰ্ৱমহং পূৰ্ৱং ন ত্ৱং ন ত্ৱমিতি প্ৰভো ॥ ৩৮ ॥

দেৱাঃ স্ৱং ভাগমৰ্হন্তি যে তুল্যাযাসহেতৱঃ ।
সত্ৰযাগ ইৱৈতস্মিন্নেষ ধৰ্মঃ সনাতনঃ ॥ ৩৯ ॥

ইতি স্ৱান্প্ৰত্যষেধন্ৱৈ দৈতেযা জাতমত্সৰাঃ ।
দুৰ্বলাঃ প্ৰবলান্ ৰাজন্গৃহীতকলসান্ মুহুঃ ॥ ৪০ ॥

এতস্মিন্নন্তৰে ৱিষ্ণুঃ সৰ্ৱোপাযৱিদীশ্ৱৰঃ ।
যোষিদ্ৰূপমনিৰ্দেশ্যং দধাৰ পৰমাদ্ভুতম্ ॥ ৪১ ॥

প্ৰেক্ষণীযোত্পলশ্যামং সৰ্ৱাৱযৱসুন্দৰম্ ।
সমানকৰ্ণাভৰণং সুকপোলোন্নসাননম্ ॥ ৪২ ॥

নৱযৌৱননিৰ্ৱৃত্তস্তনভাৰকৃশোদৰম্ ।
মুখামোদানুৰক্তালিঝঙ্কাৰোদ্ৱিগ্নলোচনম্ ॥ ৪৩ ॥

বিভ্ৰত্ সুকেশভাৰেণ মালামুত্ফুল্লমল্লিকাম্ ।
সুগ্ৰীৱকণ্ঠাভৰণং সুভুজাঙ্গদভূষিতম্ ॥ ৪৪ ॥

ৱিৰজাম্বৰসংৱীতনিতম্বদ্ৱীপশোভযা ।
কাঞ্চ্যা প্ৰৱিলসদ্ৱল্গুচলচ্চৰণনূপুৰম্ ॥ ৪৫ ॥

সৱ্ৰীডস্মিতৱিক্ষিপ্তভ্ৰূৱিলাসাৱলোকনৈঃ ।
দৈত্যযূথপচেতঃসু কামমুদ্দীপযন্ মুহুঃ ॥ ৪৬ ॥