தைத்திரீயோபநிஷத் – ஶீக்ஷாவல்லீ ஶாந்திமந்த்ரஃ

இதி ப்ரதமோ-'நுவாகஃ ॥ ஶீக்ஷாம்-வ்யாஂக்யாஸ்யாமஃ । வர்ணஸ்ஸ்வரஃ । மாத்ரா பலம் । ஸாம ஸந்தாநஃ । இத்யுக்தஶ்ஶீக்ஷாத்யாயஃ ॥ 1 ॥ இதி த்விதீயோ-'நுவாகஃ ॥ ஸஹ நௌ யஶஃ । ஸஹ நௌ ப்ரஹ்மவர்சஸம் । அதாதஸ்ஸக்ம்ஹிதாயா உபநிஷதம்-வ்யாஂக்யாஸ்யாமஃ । பஞ்சஸ்வதிகரணேஷு । அதிலோகமதிஜ்யௌதிஷமதிவித்யமதிப்ரஜமத்யாத்மம் । தா மஹாஸக்ம்ஹிதா இத்யாசக்ஷதே । அதாதிலோகம் । ப்ரு'திவீ பூர்வரூபம் । த்யௌருத்தரரூபம் । ஆகாஶஸ்ஸந்திஃ ॥ 1 ॥ வாயுஸ்ஸந்தாநம் । இத்யதிலோகம் । அதாதிஜ்யௌதிஷம் । அக்நிஃ பூர்வரூபம் । ஆதித்ய உத்தரரூபம் । ஆபஸ்ஸந்திஃ । வைத்யுதஸ்ஸந்தாநம் । இத்யதிஜ்யௌதிஷம் । அதாதிவித்யம் । ஆசார்யஃ பூர்வரூபம் ॥ 2 ॥ அந்தேவாஸ்யுத்தரரூபம் । வித்யா ஸந்திஃ । ப்ரவசநக்ம் ஸந்தாநம் । இத்யதிவித்யம் । அதாதிப்ரஜம் । மாதா பூர்வரூபம் । பிதோத்தரரூபம் । ப்ரஜா ஸந்திஃ । ப்ரஜநநக்ம் ஸந்தாநம் । இத்யதிப்ரஜம் ॥ 3 ॥ அதாத்யாத்மம் । அதரா ஹநுஃ பூர்வரூபம் । உத்தரா ஹநுருத்தரரூபம் । வாக்ஸந்திஃ । ஜிஹ்வா ஸந்தாநம் । இத்யத்யாத்மம் । இதீமா மஹாஸக்ம்ஹிதாஃ । ய ஏவமேதா மஹாஸக்ம்ஹிதா வ்யாக்யாதா வேத । ஸந்தீயதே ப்ரஜயா பஶுபிஃ । ப்ரஹ்மவர்சஸேநாந்நாத்யேந ஸுவர்க்யேண லோகேந ॥ 4 ॥ இதி த்ரு'தீயோ-'நுவாகஃ ॥ யஶ்சந்தஸாம்ரு'ஷபோ விஶ்வரூபஃ । சந்தோப்யோ-'த்யம்ரு'தாத்ஸ-ம்பபூவ । ஸ மேந்த்ரோ மேதயா ஸ்ப்ரு'ணோது । அம்ரு'தஸ்ய தேவ தாரணோ பூயாஸம் । ஶரீர-ம்மே விசர்ஷணம் । ஜிஹ்வா மே மதுமத்தமா । கர்ணாப்யா-ம்பூரி விஶ்ருவம் । ப்ரஹ்மணஃ கோஶோ-'ஸி மேதயா-'பிஹிதஃ । ஶ்ருத-ம்மே கோபாய । ஆவஹந்தீ விதந்வாநா ॥ 1 ॥ குர்வாணா சீரமாத்மநஃ । வாஸாக்ம்ஸி மம காவஶ்ச । அந்நபாநே ச ஸர்வதா । ததோ மே ஶ்ரியமாவஹ । லோமஶா-ம்பஶுபிஸ்ஸஹ ஸ்வாஹா । ஆமா யந்து ப்ரஹ்மசாரிணஸ்ஸ்வாஹா । விமா-''யந்து ப்ரஹ்மசாரிணஸ்ஸ்வாஹா । ப்ரமா-''யந்து ப்ரஹ்மசாரிணஸ்ஸ்வாஹா । தமாயந்து ப்ரஹ்மசாரிணஸ்ஸ்வாஹா । ஶமாயந்து ப்ரஹ்மசாரிணஸ்ஸ்வாஹா ॥ 2 ॥ யஶோ ஜநே-'ஸாநி ஸ்வாஹா । ஶ்ரேயாந்வஸ்யஸோ-'ஸாநி ஸ்வாஹா । த-ந்த்வா பக ப்ரவிஶாநி ஸ்வாஹா । ஸ மா பக ப்ரவிஶ ஸ்வாஹா । தஸ்மிந்-த்ஸஹஸ்ரஶாகே । நிபகாஹ-ந்த்வயி ம்ரு'ஜே ஸ்வாஹா । யதா-''பஃ ப்ரவதா-''யந்தி । யதா மாஸா அஹர்ஜரம் । ஏவ-ம்மா-ம்ப்ரஹ்மசாரிணஃ । தாதராயந்து ஸர்வதஸ்ஸ்வாஹா । ப்ரதிவேஶோ-'ஸி ப்ரமாபாஹி ப்ரமாபத்யஸ்வ ॥ 3 ॥ இதி சதுர்தோ-'நுவாகஃ ॥ பூர்புவஸ்ஸுவரிதி வா ஏதாஸ்திஸ்ரோ வ்யாஹ்ரு'தயஃ । தாஸாமுஹஸ்மை தா-ஞ்சதுர்தீம் । மாஹாசமஸ்யஃ ப்ரவேதயதே । மஹ இதி । தத்ப்ரஹ்ம । ஸ ஆத்மா । அங்காந்யந்யா தேவதாஃ । பூரிதி வா அயம்-லோஂகஃ । புவ இத்யந்தரிக்ஷம் । ஸுவரித்யஸௌ லோகஃ ॥ 1 ॥ மஹ இத்யாதித்யஃ । ஆதித்யேந வாவ ஸர்வே லோகா மஹீயந்தே । பூரிதி வா அக்நிஃ । புவ இதி வாயுஃ । ஸுவரித்யாதித்யஃ । மஹ இதி சந்த்ரமாஃ । சந்த்ரமஸா வாவ ஸர்வாணி ஜ்யோதீக்ம்ஷி மஹீயந்தே । பூரிதி வா ரு'சஃ । புவ இதி ஸாமாநி । ஸுவரிதி யஜூக்ம்ஷி ॥ 2 ॥ மஹ இதி ப்ரஹ்ம । ப்ரஹ்மணா வாவ ஸர்வே வேதா மஹீயந்தே । பூரிதி வை ப்ராணஃ । புவ இத்யபாநஃ । ஸுவரிதி வ்யாநஃ । மஹ இத்யந்நம் । அந்நேந வாவ ஸர்வே ப்ராணா மஹீயந்தே । தா வா ஏதாஶ்சதஸ்ரஶ்சதுர்தா । சதஸ்ரஶ்சதஸ்ரோ வ்யாஹ்ரு'தயஃ । தா யோ வேத । ஸ வேத ப்ரஹ்ம । ஸர்வே-'ஸ்மை தேவா பலிமாவஹந்தி ॥ 3 ॥ இதி பஞ்சமோ-'நுவாகஃ ॥ ஸ ய ஏஷோ-'ந்தரஹ்ரு'தய ஆகாஶஃ । தஸ்மிந்நய-ம்புருஷோ மநோமயஃ । அம்ரு'தோ ஹிரண்மயஃ । அந்தரேண தாலுகே । ய ஏஷஸ்தந இவாவலம்பதே । ஸேந்த்ரயோநிஃ । யத்ராஸௌ கேஶாந்தோ விவர்ததே । வ்யபோஹ்ய ஶீர்ஷகபாலே । பூரித்யக்நௌ ப்ரதிதிஷ்டதி । புவ இதி வாயௌ ॥ 1 ॥ ஸுவரித்யாதித்யே । மஹ இதி ப்ரஹ்மணி । ஆப்நோதி ஸ்வாராஜ்யம் । ஆப்நோதி மநஸஸ்பதிம் । வாக்பதிஶ்சக்ஷுஷ்பதிஃ । ஶ்ரோத்ரபதிர்விஜ்ஞாநபதிஃ । ஏதத்ததோ பவதி । ஆகாஶஶரீர-ம்ப்ரஹ்ம । ஸத்யாத்ம ப்ராணாராம-ம்மந ஆநந்தம் । ஶாந்திஸம்ரு'த்தமம்ரு'தம் । இதி ப்ராசீந யோக்யோபாஸ்ஸ்வ ॥ 2 ॥ இதி ஷஷ்டோ-'நுவாகஃ ॥ ப்ரு'திவ்யந்தரிக்ஷ-ந்த்யௌர்திஶோ-'வாந்தரதிஶாஃ । அக்நிர்வாயுராதித்யஶ்சந்த்ரமா நக்ஷத்ராணி । ஆப ஓஷதயோ வநஸ்பதய ஆகாஶ ஆத்மா । இத்யதிபூதம் । அதாத்யாத்மம் । ப்ராணோ வ்யாநோ-'பாந உதாநஸ்ஸமாநஃ । சக்ஷுஶ்ஶ்ரோத்ர-ம்மநோ வாக்த்வக் । சர்மமாக்ம்ஸக்க் ஸ்நாவாஸ்தி மஜ்ஜா । ஏதததிவிதாய ரு'ஷிரவோசத் । பாங்க்தம்-வாஂ இதக்ம் ஸர்வம் । பாங்க்தேநைவ பாங்க்தக்க் ஸ்ப்ரு'ணோதீதி ॥ 1 ॥ இதி ஸப்தமோ-'நுவாகஃ ॥ ஓமிதி ப்ரஹ்ம । ஓமிதீதக்ம் ஸர்வம் । ஓமித்யேததநுக்ரு'திர்-ஹ ஸ்ம வா அப்யோ ஶ்ராவயேத்யாஶ்ராவயந்தி । ஓமிதி ஸாமாநி காயந்தி । ஓக்ம் ஶோமிதி ஶஸ்த்ராணி ஶக்ம்ஸந்தி । ஓமித்யத்வர்யுஃ ப்ரதிகர-ம்ப்ரதிக்ரு'ணாதி । ஓமிதி ப்ரஹ்மா ப்ரஸௌதி । ஓமித்யக்நிஹோத்ரமநுஜாநாதி । ஓமிதி ப்ராஹ்மணஃ ப்ரவக்ஷ்யந்நாஹ ப்ரஹ்மோபாப்நவாநீதி । ப்ரஹ்மைவோபாப்நோதி ॥ 1 ॥ இத்யஷ்டமோ-'நுவாகஃ ॥ ரு'த-ஞ்ச ஸ்வாத்யாயப்ரவசநே ச । ஸத்ய-ஞ்ச ஸ்வாத்யாயப்ரவசநே ச । தபஶ்ச ஸ்வாத்யாயப்ரவசநே ச । தமஶ்ச ஸ்வாத்யாயப்ரவசநே ச । ஶமஶ்ச ஸ்வாத்யாயப்ரவசநே ச । அக்நயஶ்ச ஸ்வாத்யாயப்ரவசநே ச । அக்நிஹோத்ர-ஞ்ச ஸ்வாத்யாயப்ரவசநே ச । அதிதயஶ்ச ஸ்வாத்யாயப்ரவசநே ச । மாநுஷ-ஞ்ச ஸ்வாத்யாயப்ரவசநே ச । ப்ரஜா ச ஸ்வாத்யாயப்ரவசநே ச । ப்ரஜநஶ்ச ஸ்வாத்யாயப்ரவசநே ச । ப்ரஜாதிஶ்ச ஸ்வாத்யாயப்ரவசநே ச । ஸத்யமிதி ஸத்யவசா ராதீதரஃ । தப இதி தபோநித்யஃ பௌருஶிஷ்டிஃ । ஸ்வாத்யாயப்ரவசநே ஏவேதி நாகோ மௌத்கல்யஃ । தத்தி தபஸ்தத்தி தபஃ ॥ 1 ॥ இதி நவமோ-'நுவாகஃ ॥ அஹம்-வ்ரு'ஂக்ஷஸ்ய ரேரிவா । கீர்திஃ ப்ரு'ஷ்ட-ங்கிரேரிவ । ஊர்த்வபவித்ரோ வாஜிநீவ ஸ்வம்ரு'தமஸ்மி । த்ரவிணக்ம் ஸவர்சஸம் । ஸுமேதா அம்ரு'தோக்ஷிதஃ । இதி த்ரிஶங்கோர்வேதாநுவசநம் ॥ 1 ॥ இதி தஶமோ-'நுவாகஃ ॥ வேதமநூச்யாசார்யோ-'ந்தேவாஸிநமநுஶாஸ்தி । ஸத்யம்-வஂத । தர்ம-ஞ்சர । ஸ்வாத்யாயாந்மா ப்ரமதஃ । ஆசார்யாய ப்ரிய-ந்தநமாஹ்ரு'த்ய ப்ரஜாதந்து-ம்மா வ்யவச்சேத்ஸீஃ । ஸத்யாந்ந ப்ரமதிதவ்யம் । தர்மாந்ந ப்ரமதிதவ்யம் । குஶலாந்ந ப்ரமதிதவ்யம் । பூத்யை ந ப்ரமதிதவ்யம் । ஸ்வாத்யாயப்ரவசநாப்யா-ந்ந ப்ரமதிதவ்யம் ॥ 1 ॥ தேவபித்ரு'கார்யாப்யா-ந்ந ப்ரமதிதவ்யம் । மாத்ரு'தேவோ பவ । பித்ரு'தேவோ பவ । ஆசார்யதேவோ பவ । அதிதிதேவோ பவ । யாந்யநவத்யாநி கர்மாணி । தாநி ஸேவிதவ்யாநி । நோ இதராணி । யாந்யஸ்மாகக்ம் ஸுசரிதாநி । தாநி த்வயோபாஸ்யாநி ॥ 2 ॥ நோ இதராணி । யே கே சாருமச்ச்ரேயாக்ம்ஸோ ப்ராஹ்மணாஃ । தேஷா-ந்த்வயா-''ஸநே ந ப்ரஶ்வஸிதவ்யம் । ஶ்ரத்தயா தேயம் । அஶ்ரத்தயா-'தேயம் । ஶ்ரியா தேயம் । ஹ்ரியா தேயம் । பியா தேயம் । ஸம்விஂதா தேயம் । அத யதி தே கர்மவிசிகித்ஸா வா வ்ரு'த்தவிசிகித்ஸா வா ஸ்யாத் ॥ 3 ॥ யே தத்ர ப்ராஹ்மணாஸ்ஸம்மர்ஶிநஃ । யுக்தா ஆயுக்தாஃ । அலூக்ஷா தர்மகாமாஸ்ஸ்யுஃ । யதா தே தத்ர வர்தேரந்ந் । ததா தத்ர வர்தேதாஃ । அதாப்யாக்யாதேஷு । யே தத்ர ப்ராஹ்மணாஸ்ஸம்மர்ஶிநஃ । யுக்தா ஆயுக்தாஃ । அலூக்ஷா தர்மகாமாஸ்ஸ்யுஃ । யதா தே தேஷு வர்தேரந்ந் । ததா தேஷு வர்தேதாஃ । ஏஷ ஆதேஶஃ । ஏஷ உபதேஶஃ । ஏஷா வேதோபநிஷத் । ஏததநுஶாஸநம் । ஏவமுபாஸிதவ்யம் । ஏவமு சைததுபாஸ்யம் ॥ 4 ॥ இத்யேகாதஶோ-'நுவாகஃ ॥ ஶ-ந்நோ மித்ரஶ்ஶம்-வஂருணஃ । ஶ-ந்நோ பவத்வர்யமா । ஶ-ந்ந இந்த்ரோ ப்ரு'ஹஸ்பதிஃ । ஶ-ந்நோ விஷ்ணுருருக்ரமஃ । நமோ ப்ரஹ்மணே । நமஸ்தே வாயோ । த்வமேவ ப்ரத்யக்ஷ-ம்ப்ரஹ்மாஸி । த்வாமேவ ப்ரத்யக்ஷ-ம்ப்ரஹ்மாவாதிஷம் । ரு'தமவாதிஷம் । ஸத்யமவாதிஷம் । தந்மாமாவீத் । தத்வக்தாரமாவீத் । ஆவீந்மாம் । ஆவீத்வக்தாரம் । ௐ ஶாந்தி-ஶ்ஶாந்தி-ஶ்ஶாந்திஃ ॥ 1 ॥ இதி த்வாதஶோ-'நுவாகஃ ॥ ॥ ஹரிஃ ஓம் ॥ ॥ ஶ்ரீ க்ரு'ஷ்ணார்பணமஸ்து ॥