Lord Yama

కఠోపనిషద్ - అధ్యాయ 1, వల్లీ 1

(Kathopanishad - Chapter 1, Valli 1 in Telugu)

From Veda (Krishna Yajurveda)

This opening section of the Kathopanishad features the profound dialogue between the young seeker Nachiketa and Lord Yama, the god of death. It chronicles Nachiketa’s quest to understand the mysteries of existence and what lies beyond mortality. As a primary Upanishadic text, it serves as a cornerstone of Advaita Vedanta philosophy. Studying or reciting these verses imparts immense spiritual wisdom, helping the seeker cultivate detachment, unwavering faith, and the intellectual clarity required to transcend the cycle of birth and death, ultimately leading to the realization of the eternal Atman.

అధ్యాయ 1

వల్లీ 1
ఓం ఉశన్ హ వై వాజశ్రవస-స్సర్వవేదస-న్దదౌ।
తస్య హ నచికేతా నామ పుత్ర ఆస ॥1॥
తం హ కుమారం సన్త-న్దక్షిణాసు నీయమానాసు శ్రద్ధా-ఽఽవివేశ। సో-ఽమన్యత ॥2॥
పీతోదకా జగ్ధతృణా దుగ్ధదోహా నిరిన్ద్రియాః।
అనన్దా నామ తే లోకాస్తాన్స గచ్ఛతి తా దదత్ ॥3॥
స హోవాచ పితర-న్తత కస్మై మా-న్దాస్యసీతి।
ద్వితీయ-న్తృతీయ-న్తం హోవాచ మృత్యవే త్వా దదామీతి ॥4॥
బహూనామేమి ప్రథమో బహూనామేమి మధ్యమః।
కిం స్విద్యమస్య కర్తవ్యం-యఁన్మయాద్య కరిష్యతి ॥5॥
అనుపశ్య యథా పూర్వే ప్రతిపశ్య తథా-ఽపరే।
సస్యమివ మర్త్యః పచ్యతే సస్యమివాజాయతే పునః ॥6॥
వైశ్వానరః ప్రవిశత్యతిథిర్బ్రాహ్మణో గృహాన్।
తస్యైతాం శాన్తి-ఙ్కుర్వన్తి హర వైవస్వతోదకమ్ ॥7॥
ఆశాప్రతీక్షే సఙ్గతం సూనృతా-ఞ్చేష్టాపూర్తే పుత్రపశూంశ్చ సర్వాన్।
ఏతద్ వృఙ్క్తే పురుషస్యాల్పమేధసో యస్యానశ్నన్వసతి బ్రాహ్మణో గృహే ॥8॥
తిస్రో రాత్రీర్యదవాత్సీర్గృహే మే-ఽనశ్నన్బ్రహ్మన్నతిథిర్నమస్యః।
నమస్తే-ఽస్తు బ్రహ్మన్స్వస్తి మే-ఽస్తు తస్మాత్ప్రతి త్రీన్వరాన్వృణీష్వ ॥9॥
శాన్తసఙ్కల్ప-స్సుమనా యథా స్యాద్వీతమన్యుర్గౌతమో మాభి మృత్యో।
త్వత్ప్రసృష్ట-మ్మాభివదేత్ప్రతీత ఏతత్త్రయాణా-మ్ప్రథమం-వఁరం-వృఁణే ॥10॥
యథా పురస్తాద్ భవితా ప్రతీత ఔద్దాలకిరారుణిర్మత్ప్రసృష్టః।
సుఖం రాత్రీ-శ్శయితా వీతమన్యుస్త్వా-న్దదృశివాన్మృత్యుముఖాత్ప్రముక్తమ్ ॥11॥
స్వర్గే లోకే న భయ-ఙ్కిఞ్చనాస్తి న తత్ర త్వ-న్న జరయా బిభేతి।
ఉభే తీర్త్వా-ఽశనాయాపిపాసే శోకాతిగో మోదతే స్వర్గలోకే ॥12॥
స త్వమగ్నిం స్వర్గ్యమధ్యేషి మృత్యో ప్రబ్రూహి త్వం శ్రద్దధానాయ మహ్యమ్।
స్వర్గలోకా అమృతత్వ-మ్భజన్త ఏతద్ ద్వితీయేన వృణే వరేణ ॥13॥
ప్ర తే బ్రవీమి తదు మే నిబోధ స్వర్గ్యమగ్ని-న్నచికేతః ప్రజానన్।
అనన్తలోకాప్తిమథో ప్రతిష్ఠాం-విఁద్ధి త్వమేత-న్నిహిత-ఙ్గుహాయామ్ ॥14॥
లోకాదిమగ్ని-న్తమువాచ తస్మై యా ఇష్టకా యావతీర్వా యథా వా।
స చాపి తత్ప్రత్యవదద్యథోక్తమథాస్య మృత్యుః పునరేవాహ తుష్టః ॥15॥
తమబ్రవీత్ప్రీయమాణో మహాత్మా వర-న్తవేహాద్య దదామి భూయః।
తవైవ నామ్నా భవితా-ఽయమగ్ని-స్సృఙ్కా-ఞ్చేమామనేకరూపా-ఙ్గృహాణ ॥16॥
త్రిణాచికేతస్త్రిభిరేత్య సన్ధి-న్త్రికర్మకృత్తరతి జన్మమృత్యూ।
బ్రహ్మజజ్ఞ-న్దేవమీడ్యం-విఁదిత్వా నిచాయ్యేమాం శాన్తిమత్యన్తమేతి ॥17॥
త్రిణాచికేతస్త్రయమేతద్విదిత్వా య ఏవం-విఁద్వాంశ్చినుతే నాచికేతమ్।
స మృత్యుపాశాన్పురతః ప్రణోద్య శోకాతిగో మోదతే స్వర్గలోకే ॥18॥
ఏష తే-ఽగ్నిర్నచికేత-స్స్వర్గ్యో యమవృణీథా ద్వితీయేన వరేణ।
ఏతమగ్ని-న్తవైవ ప్రవక్ష్యన్తి జనాసస్తృతీయం-వఁర-న్నచికేతో వృణీష్వ ॥19॥
యేయ-మ్ప్రేతే విచికిత్సా మనుష్యే-ఽస్తీత్యేకే నాయమస్తీతి చైకే।
ఏతద్విద్యామనుశిష్టస్త్వయా-ఽహం-వఁరాణామేష వరస్తృతీయః ॥20॥
దేవైరత్రాపి విచికిత్సిత-మ్పురా న హి సువిజ్ఞేయమణురేష ధర్మః।
అన్యం-వఁర-న్నచికేతో వృణీష్వ మా మోపరోత్సీరతి మా సృజైనమ్ ॥21॥
దేవైరత్రాపి విచికిత్సిత-ఙ్కిల త్వ-ఞ్చ మృత్యో యన్న సుజ్ఞేయమాత్థ।
వక్తా చాస్య త్వాదృగన్యో న లభ్యో నాన్యో వరస్తుల్య ఏతస్య కశ్చిత్ ॥22॥
శతాయుషః పుత్రపౌత్రాన్వృణీష్వ బహూన్పశూన్హస్తిహిరణ్యమశ్వాన్।
భూమేర్మహదాయతనం-వృఁణీష్వ స్వయ-ఞ్చ జీవ శరదో యావదిచ్ఛసి ॥23॥
ఏతత్తుల్యం-యఁది మన్యసే వరం-వృఁణీష్వ విత్త-ఞ్చిరజీవికా-ఞ్చ।
మహాభూమౌ నచికేతస్త్వమేధి కామానా-న్త్వా-ఙ్కామభాజ-ఙ్కరోమి ॥24॥
యే యే కామా దుర్లభా మర్త్యలోకే సర్వాన్కామాంశ్ఛన్దతః ప్రార్థయస్వ।
ఇమా రామా-స్సరథా-స్సతూర్యా న హీదృశా లమ్భనీయా మనుష్యైః।
ఆభిర్మత్ప్రత్తాభిః పరిచారయస్వ నచికేతో మరణ-మ్మా-ఽనుప్రాక్శీః ॥25॥
శ్వోభావా మర్త్యస్య యదన్తకైతత్సర్వేన్ద్రియాణా-ఞ్జరయన్తి తేజః।
అపి సర్వ-ఞ్జీవితమల్పమేవ తవైవ వాహాస్తవ నృత్యగీతే ॥26॥
న విత్తేన తర్పణీయో మనుష్యో లప్స్యామహే విత్తమద్రాక్ష్మ చేత్త్వా।
జీవిష్యామో యావదీశిష్యసి త్వం-వఁరస్తు మే వరణీయ-స్స ఏవ ॥27॥
అజీర్యతామమృతానాముపేత్య జీర్యన్మర్త్యః క్వధస్స్థః ప్రజానన్।
అభిధ్యాయన్వర్ణరతిప్రమోదానతిదీర్ఘే జీవితే కో రమేత ॥28॥
యస్మిన్నిదం-విఁచికిత్సన్తి మృత్యో యత్సామ్పరాయే మహతి బ్రూహి నస్తత్।
యో-ఽయం-వఁరో గూఢమనుప్రవిష్టో నాన్య-న్తస్మాన్నచికేతా వృణీతే ॥29॥

Explore More