Agni and Soma

1.3 - ৱাজপেযব্ৰাহ্মণং - কৃষ্ণ যজুৰ্ৱেদ তৈত্তিৰীয ব্ৰাহ্মণ পাঠঃ - দেৱাসুৰাঃ সং যত্তা

(Vajapeya Brahmana in Assamese)

From Krishna Yajurveda Taittiriya Brahmana

The Vajapeya Brahmana, found within the Taittiriya Brahmana of the Krishna Yajurveda, details the profound rituals and philosophical underpinnings of the Vajapeya sacrifice. It recounts the primordial conflict between the Devas and Asuras, highlighting how the Devas sought victory through the power of Agni and Soma. This sacred text serves as a guide for Vedic practitioners, emphasizing the significance of spiritual preparation and the restoration of divine order. Chanting or studying these passages connects the practitioner to ancient Vedic wisdom, fostering internal purification, spiritual strength, and the auspicious energy required to overcome obstacles in life.

কৃষ্ণ যজুৰ্ৱেদীয তৈত্তিৰীয ব্ৰাহ্মণে প্ৰথমাষ্টকে তৃতীযঃ প্ৰপাঠকঃ - ৱাজপেযব্ৰাহ্মণং
ও-ন্নমঃ পৰমাত্মনে, শ্ৰী মহাগণপতযে নমঃ,
শ্ৰী গুৰুভ্যো নমঃ । হৰিঃ ওম্ ॥
অনুৱাকং 1 - পুনৰাধেযশেষঃ আজ্যভাগযোৰ্ৱিশেষঃ
দেৱাসুৰা-স্সং-যঁত্তা আসন্ন্ । তে দেৱা ৱিজয-মুপযন্তঃ । অগ্নীষোমযো-স্তেজস্ৱিনীস্তনূ-স্স-ন্ন্যদধত । ইদমু নো ভৱিষ্যতি । যদি নো জেষ্যন্তীতি । তেনাগ্নীষোমা-ৱপাক্ৰামতাম্ । তে দেৱা ৱিজিত্য । অগ্নীষোমা-ৱন্ৱৈচ্ছন্ন্ । তে-ঽগ্নি-মন্ৱৱিন্দ-ন্নৃতুষূ-থ্সন্নম্ । তস্য ৱিভক্তীভি-স্তেজস্ৱিনীস্তনূ-ৰৱাৰুন্ধত ॥ 1 ॥
তে সোম-মন্ৱৱিন্দন্ন্ । তমঘ্নন্ন্ । তস্য যথা-ঽভিজ্ঞায-ন্তনূ-ৰ্ৱ্যগৃহ্ণত । তে গ্ৰহা অভৱন্ন্ । ত-দ্গ্ৰহাণা-ঙ্গ্ৰহত্ৱম্ । যস্যৈৱং-ৱিঁদুষো গ্ৰহা গৃহ্যন্তে । তস্য ত্ৱেৱ গৃহীতাঃ ॥ নানাগ্নেয-ম্পুনৰাধেযে কুৰ্যাত্ । যদনাগ্নেয-ম্পুনৰাধেযে কুৰ্যাত্ । ৱ্যৃদ্ধমেৱ তত্ ॥ 2 ॥
অনাগ্নেযং-ৱাঁ এত-ত্ক্ৰিযতে । য-থ্সমিধ-স্তনূনপাতমিডো বৰ্হি-ৰ্যজতি ॥ উভাৱাগ্নেযা-ৱাজ্যভাগৌ স্যাতাম্ ॥ অনাজ্যভাগৌ-ভৱত ইত্যাহুঃ । যদুভাৱাগ্নেযাৱন্ৱঞ্চাৱিতি । অগ্নযে পৱমানাযোত্তৰ-স্স্যাত্ । য-ত্পৱমানায । তেনাজ্য ভাগঃ । তেন সৌম্যঃ ॥ বুধন্ৱত্যাগ্নেয-স্যাজ্য-ভাগস্য পুৰো-ঽনুৱাক্যা ভৱতি ॥ 3 ॥
যথা সুপ্ত-ম্বোধযতি । তাদৃগেৱ তত্ ॥ অগ্নিন্যক্তাঃ পত্নী সংযাঁজানামৃচঃ স্যুঃ । তেনাগ্নেযগ্ং সৰ্ৱ-ম্ভৱতি ॥ একধা তেজস্ৱিনী-ন্দেৱতা-মুপৈতীত্যাহুঃ । সৈনমীশ্ৱৰা প্ৰদহ ইতি ॥ নেতি ব্ৰূযাত্ । প্ৰজননং-ৱাঁ অগ্নিঃ । প্ৰজনন-মেৱোপৈতীতি ॥ কৃতযজু-স্সম্ভৃত সম্ভাৰ ইত্যাহুঃ ॥ 4 ॥
ন সভৃন্ত্যা-স্সম্ভাৰাঃ । ন যজুঃ কাৰ্যমিতি ॥ অথো খলু । সভৃন্ত্যা এৱ সভাংৰাঃ । কাৰ্যং-যঁজুঃ । পুনৰাধেযস্য সমৃদ্ধ্যৈ ॥ তেনোপাগ্ংশু প্ৰচৰতি । এষ্য ইৱ ৱা এষঃ । য-ত্পুন-ৰাধেযঃ । যথোপাগ্ংশু নষ্টমিচ্ছতি ॥ 5 ॥
তাদৃগেৱ তত্ ॥ উচ্চৈ-স্স্ৱিষ্টকৃতমু-থ্সৃজতি । যথা নষ্টং-ৱিঁত্ৱা প্ৰাহাযমিতি । তাদৃগেৱ তত্ ॥ একধা তেজস্ৱিনী-ন্দেৱতামুপৈতীত্যাহুঃ । সৈনমীশ্ৱৰা প্ৰদহ ইতি । তত্তথা নোপৈতি । প্ৰযাজানূযাজেষ্ৱেৱ ৱিভক্তীঃ কুৰ্যাত্ । যথাপূৰ্ৱ-মাজ্যভাগৌ স্যাতাম্ । এৱ-ম্পত্নী সংযাঁজাঃ ॥ 6 ॥
ত-দ্ৱৈশ্ৱানৰৱত্-প্ৰজননৱত্তৰ-মুপৈতীতি ॥ তদাহুঃ । ৱ্যৃদ্ধং-ৱাঁ এতত্ । অনাগ্নেযং-ৱাঁ এত-ত্ক্ৰিযত ইতি ॥ নেতি ব্ৰূযাত্ । অগ্নি-ম্প্ৰথমং-ৱিঁভক্তীনাং-যঁজতি । অগ্নিমুত্তম-ম্পত্নী সংযাঁজানাম্ । তেনাগ্নেযম্ । তেন সমৃদ্ধ-ঙ্ক্ৰিযত ইতি ॥ 7 ॥
(অৰুন্ধ - তৈৱ ত-দ্- ভৱতি - সম্ভৃতসম্ভাৰ ইত্যাহু - ৰিচ্ছতি - পত্নীসংযাঁজা - +নৱ চ) ( আ1)
অনুৱাকং 2 - ৱাজপেযস্য ৱিধিঃ
দেৱা ৱৈ যথাদৰ্শং-যঁজ্ঞানাহৰন্ত । যো-ঽগ্নিষ্টোমম্ । য উক্থ্যম্ । যো-ঽতিৰাত্ৰম্ । তে সহৈৱ সৰ্ৱে ৱাজপেয-মপশ্যন্ন্ । তে । অন্যোন্যস্মৈ নাতিষ্ঠন্ত । অহমনেন যজা ইতি । তে-ঽব্ৰুৱন্ন্ । আজিমস্য ধাৱামেতি ॥ 8 ॥
তস্মি-ন্নাজিমধাৱন্ন্ । ত-ম্বৃহস্পতি-ৰুদজযত্ । তেনাযজত । স স্ৱাৰাজ্য-মগচ্ছত্ । তমিন্দ্ৰো-ঽব্ৰৱীত্ । মামনেন যাজযেতি । তেনেন্দ্ৰ-মযাজযত্ । সো-ঽগ্ৰ-ন্দেৱতানা-ম্পৰ্যৈত্ । অগচ্ছ-থ্স্ৱাৰাজ্যম্ । অতিষ্ঠন্তাস্মৈ জ্যৈষ্ঠ্যায ॥ 9 ॥
য এৱং-ৱিঁদ্ৱান্. ৱাজপেযেন যজতে । গচ্ছতি স্ৱাৰাজ্যম্ । অগ্ৰগ্ং সমানানা-ম্পৰ্যেতি । তিষ্ঠন্তে-ঽস্মৈ জ্যৈষ্ঠ্যায ॥ স ৱা এষ ব্ৰাহ্মণস্য চৈৱ ৰাজন্যস্য চ যজ্ঞঃ ॥ তং-ৱাঁ এতং-ৱাঁজপেয ইত্যাহুঃ । ৱাজাপ্যো ৱা এষঃ । ৱাজগ্গ্ হ্যেতেন দেৱা ঐফ্সন্ন্ ॥ সোমো ৱৈ ৱাজপেযঃ । যো ৱৈ সোমং-ৱাঁজপেযং-ৱেঁদ ॥ 10 ॥
ৱাজ্যেৱৈন-ম্পীত্ৱা ভৱতি । আ-ঽস্য ৱাজী জাযতে ॥ অন্নং-ৱৈঁ ৱাজপেযঃ । য এৱং-ৱেঁদ । অত্ত্যন্নম্ । আ-ঽস্যান্নাদো জাযতে ॥ ব্ৰহ্ম ৱৈ ৱাজপেযঃ । য এৱং-ৱেঁদ । অত্তি ব্ৰহ্মণা-ঽন্নম্ । আ-ঽস্য ব্ৰহ্মা জাযতে ॥ 11 ॥
ৱাগ্ৱৈ ৱাজস্য প্ৰসৱঃ । য এৱং-ৱেঁদ । কৰোতি ৱাচা ৱীৰ্যম্ । ঐনং-ৱাঁচা গচ্ছতি । অপিৱতীং-ৱাঁচং-ৱঁদতি ॥ প্ৰজাপতি-ৰ্দেৱেভ্যো যজ্ঞান্ ৱ্যাদিশত্ । স আত্মন্ ৱাজপেয-মধত্ত । ত-ন্দেৱা অব্ৰুৱন্ন্ । এষ ৱাৱ যজ্ঞঃ । য-দ্ৱাজপেযঃ ॥ 12 ॥
অপ্যেৱ নো-ঽত্ৰাস্ত্ৱিতি । তেভ্য এতা উজ্জিতীঃ প্ৰাযচ্ছত্ ॥ তা ৱা এতা উজ্জিতযো ৱ্যাখ্যাযন্তে । যজ্ঞস্য সৰ্ৱত্ৱায । দেৱতানা-মনিৰ্ভাগায ॥ দেৱা ৱৈ ব্ৰহ্মণশ্চান্নস্য চ শমলমপাঘ্নন্ন্ । য-দ্ব্ৰহ্মণ-শ্শমলমাসীত্ । সা গাথা নাৰাশগ্গ্স্য ভৱত্ । যদন্নস্য । সা সুৰা ॥ 13 ॥
তস্মা-দ্গাযতশ্চ মত্তস্য চ ন প্ৰতিগৃহ্যম্ । য-ত্প্ৰতিগৃহ্ণীযাত্ । শমল-ম্প্ৰতিগৃহ্ণীযাত্ ॥ সৰ্ৱা ৱা এতস্য ৱাচো ঽৱৰুদ্ধাঃ । যো ৱাজপেযযাজী । যা পৃথিৱ্যাং-যাঁ-ঽগ্নৌ যা ৰথন্তৰে । যা-ঽন্তৰিক্ষে যা ৱাযৌ যা ৱামদেৱ্যে । যা দিৱি যা-ঽঽদিত্যে যা বৃহতি । যা-ঽফ্সু যৌষধীষু যা ৱনস্পতিষু ॥ তস্মা-দ্ৱাজপেযযাজ্যাৰ্ত্ৱিজীনঃ । সৰ্ৱা হ্যস্য ৱাচো ঽৱৰুদ্ধাঃ ॥ 14 ॥
(ধাৱামেতি - জ্যৈষ্ঠ্যায - ৱেদ - ব্ৰহ্মা জাযতে-ৱাজপেযঃ-সুৰা-ঽঽৰ্ত্ৱিজীন একং চ ) (অ. 2)
অনুৱাকং 3 - তস্যগ্ৰহৱিশেষাঃ
দেৱা ৱৈ যদন্যৈ-ৰ্গ্ৰহৈ-ৰ্যজ্ঞস্য নাৱাৰুন্ধত । তদতিগ্ৰাহ্যৈ-ৰতিগৃহ্যা-ৱাৰুন্ধত । তদতিগ্ৰাহ্যাণা-মতিগ্ৰাহ্যত্ৱম্ ॥ যদতিগ্ৰাহ্যা গৃহ্যন্তে । যদেৱান্যৈ-ৰ্গ্ৰহৈ-ৰ্যজ্ঞস্য নাৱৰুন্ধে । তদেৱ তৈৰতিগৃহ্যা-ৱৰুন্ধে ॥ পঞ্চ গৃহ্যন্তে । পাঙ্ক্তো যজ্ঞঃ । যাৱানেৱ যজ্ঞঃ । তমাপ্ত্ৱা ঽৱৰুন্ধে ॥ 15 ॥
সৰ্ৱ ঐন্দ্ৰা ভৱন্তি । একধৈৱ যজমান ইন্দ্ৰিয-ন্দধতি ॥ সপ্তদশ প্ৰাজাপত্যা গ্ৰহা গৃহ্যন্তে । সপ্তদশঃ প্ৰজাপতিঃ । প্ৰজাপতে-ৰাপ্ত্যৈ ॥ একযৰ্চা গৃহ্ণাতি । একধৈৱ যজমানে ৱীৰ্য-ন্দধাতি ॥ সোমগ্ৰহাগ্শ্চ সুৰাগ্ৰহাগ্শ্চ গৃহ্ণাতি । এত-দ্ৱৈ দেৱানা-ম্পৰমমন্নম্ । য-থ্সোমঃ ॥ 16 ॥
এত-ন্মনুষ্যাণাম্ । য-থ্সুৰা । পৰমেণৈৱাস্মা অন্নাদ্যেনাৱৰ-মন্নাদ্য-মৱৰুন্ধে ॥ সোমগ্ৰহা-ন্গৃহ্ণাতি । ব্ৰহ্মণো ৱা এত-ত্তেজঃ । য-থ্সোমঃ । ব্ৰহ্মণ এৱ তেজসা তেজো যজমানে দধাতি । সুৰাগ্ৰহা-ন্গৃহ্ণাতি । অন্নস্য ৱা এতচ্ছমলম্ । য-থ্সুৰা ॥ 17 ॥
অন্নস্যৈৱ শমলেন শমলং-যঁজমানা-দপহন্তি ॥ সোমগ্ৰহাগ্শ্চ সুৰাগ্ৰহাগ্শ্চ গৃহ্ণাতি । পুমান্. ৱৈ সোমঃ । স্ত্ৰী সুৰা । ত-ন্মিথুনম্ । মিথুনমেৱাস্য ত-দ্যজ্ঞে কৰোতি প্ৰজননায । আত্মানমেৱ সোমগ্ৰহৈ-স্স্পৃণোতি । জাযাগ্ং সুৰা গ্ৰহৈঃ । তস্মা-দ্ৱাজপেযযাজ্যমুষ্মিঁল্লোকে স্ত্ৰিযগ্ং সম্ভৱতি । ৱাজপেযা-ভিজিতগ্গ্ হ্যস্য ॥ 18 ॥
পূৰ্ৱে সোমগ্ৰহা গৃহ্যন্তে । অপৰে সুৰাগ্ৰহাঃ । পুৰোক্ষগ্ং সোমগ্ৰহান্থ্- সাদযতি । পশ্চাদক্ষগ্ং সুৰাগ্ৰহান্ । পাপৱস্যসস্য ৱিধৃত্যৈ ॥ এষ ৱৈ যজমানঃ । য-থ্সোমঃ । অন্নগ্ং সুৰা । সোমগ্ৰহাগ্শ্চ সুৰাগ্ৰহাগ্শ্চ ৱ্যতিষজতি । অন্নাদ্যেনৈৱৈনং-ৱ্যঁতিষজতি ॥ 19 ॥
সপৃঞ্চঃ স্থ স-ম্মা ভদ্ৰেণ পৃঙ্ক্তেত্যাহ । অন্নং-ৱৈঁ ভদ্ৰম্ । অন্নাদ্যেনৈৱৈনগ্ং সগ্ংসৃজতি ॥ অন্নস্য ৱা এতচ্ছমলম্ । য-থ্সুৰা । পাপ্মেৱ খলু ৱৈ শমলম্ । পাপ্মনা ৱা এনমেতচ্ছমলেন ৱ্যতিষজতি । য-থ্সোমগ্ৰহাগ্শ্চ সুৰাগ্ৰহাগ্শ্চ ৱ্যতিষজতি ॥ ৱিপৃচঃ স্থ ৱি মা পাপ্মনা পৃঙ্ক্তেত্যাহ । পাপ্মনৈৱৈনগ্ং শমলেন ৱ্যাৱৰ্তযতি ॥ 20 ॥
তস্মা-দ্ৱাজপেযযাজী পূতো মেদ্ধ্যো দক্ষিণ্যঃ ॥ প্ৰাংউ-দ্দ্ৰৱতি সোমগ্ৰহৈঃ । অমুমেৱ তৈ-ৰ্লোক-মভিজযতি । প্ৰত্যঙ্খ্সুৰা গ্ৰহৈঃ । ইমমেৱ তৈ-ৰ্লোক-মভিজযতি ॥ প্ৰতিষ্ঠন্তি সোমগ্ৰহৈঃ । যাৱদেৱ সত্যম্ । তেন সূযতে ॥ ৱাজসৃদ্ভ্যঃ সুৰাগ্ৰহান্. হৰন্তি । অনৃতেনৈৱ ৱিশগ্ং সগ্ংসৃজতি ॥ হিৰণ্যপাত্ৰ-ম্মধোঃ পূৰ্ণ-ন্দদাতি । মধৱ্যো-ঽসানীতি ॥ একধা ব্ৰহ্মণ উপ হৰতি । একধৈৱ যজমান আযুস্তেজো দধাতি ॥ 21 ॥
(আপ্ত্ৱা-ঽৱৰুন্ধে - সোমঃ - শমলং-যঁ-থ্সুৰা - হ্য-স্যৈনং-ৱ্যঁতিষজতি - ৱ্যাৱৰ্তযতি - সৃজতি চত্ৱাৰি চ ) (অ. 3)
অনুৱাকং 4 - পশৱ-স্সপ্তদশ
ব্ৰহ্মৱাদিনো ৱদন্তি । নাগ্নিষ্টোমো নোক্থ্যঃ । ন ষোডশী নাতিৰাত্ৰঃ । অথ কস্মা-দ্ৱাজপেযে সৰ্ৱে যজ্ঞক্ৰতৱো-ঽৱৰুদ্ধ্যন্ত ইতি । পশুভিৰিতি ব্ৰূযাত্ ॥ আগ্নেয-ম্পশুমালভতে । অগ্নিষ্টোমমেৱ তেনাৱৰুন্ধে । ঐন্দ্ৰাগ্নেনোক্থ্যম্ । ঐন্দ্ৰেণ ষোডশিনঃ স্তোত্ৰম্ । সাৰস্ৱত্যা-ঽতিৰাত্ৰম্ ॥ 22 ॥
মাৰুত্যা বৃহত-স্স্তোত্ৰম্ । এতাৱন্তো ৱৈ যজ্ঞক্ৰতৱঃ । তা-ন্পশুভিৰেৱা-ৱৰুন্ধে ॥ আত্মানমেৱ স্পৃণো-ত্যগ্নিষ্টোমেন । প্ৰাণাপানা-ৱুক্থ্যেন । ৱীৰ্যগ্ং ষোডশিনঃ স্তোত্ৰেণ । ৱাচ-মতিৰাত্ৰেণ । প্ৰজা-ম্বৃহত-স্স্তোত্ৰেণ । ইমমেৱ লোকমভি জযত্যগ্নিষ্টোমেন । অন্তৰিক্ষ-মুক্থ্যেন ॥ 23 ॥
সুৱৰ্গং-লোঁকগ্ং ষোডশিনঃ স্তোত্ৰেণ । দেৱযানানেৱ পথ আৰোহ-ত্যতিৰাত্ৰেণ । নাকগ্ং ৰোহতি বৃহত-স্স্তোত্ৰেণ । তেজ এৱাত্ম-ন্ধত্ত আগ্নেযেন পশুনা । ওজো বলমৈন্দ্ৰাগ্নেন । ইন্দ্ৰিয-মৈন্দ্ৰেণ । ৱাচগ্ং সাৰস্ৱত্যা । উভাৱেৱ দেৱলোক-ঞ্চ মনুষ্যলোক-ঞ্চাভিজযতি মাৰুত্যা ৱশযা ॥ সপ্তদশ প্ৰাজাপত্যা-ন্পশূনালভতে । সপ্তদশঃ প্ৰজাপতিঃ ॥ 24 ॥
প্ৰজাপতেৰাপ্ত্যৈ ॥ শ্যামা একৰূপা ভৱন্তি । এৱমিৱ হি প্ৰজাপতি-স্সমৃদ্ধ্যৈ ॥ তা-ন্পৰ্যগ্নিকৃতা-নুথ্সৃজতি ॥ মৰুতো যজ্ঞমজিঘাগ্ংস-ন্প্ৰজাপতেঃ । তেভ্য এতা-ম্মাৰুতীং-ৱঁশামালভত । তযৈৱৈনা-নশমযত্ ॥ মাৰুত্যা প্ৰচৰ্য । এতান্-থ্সঞ্জ্ঞপযেত্ । মৰুত এৱ শমযিত্ৱা ॥ 25 ॥
এতৈঃ প্ৰচৰতি । যজ্ঞস্যাঘাতায ॥ একধা ৱপা জুহোতি । একদেৱত্যা হি । এতে । অথো একধৈৱ যজমানে ৱীৰ্য-ন্দধাতি ॥ নৈৱাৰেণ সপ্তদশশৰাৱে-ণৈতৰ্হি প্ৰচৰতি । এত-ত্পুৰোডাশা হ্যেতে । অথো পশূনামেৱ ছিদ্ৰমপিদধাতি ॥ সাৰস্ৱত্যোত্তমযা প্ৰচৰতি । ৱাগ্ ৱৈ সৰস্ৱতী । তস্মা-ত্প্ৰাণানাং-ৱাঁগুত্তমা । অথো প্ৰজাপতাৱেৱ যজ্ঞ-ম্প্ৰতিষ্ঠাপযতি । প্ৰজাপতিৰ্ হি ৱাক্ ॥ অপন্নদতী ভৱতি । তস্মা-ন্মনুষ্যা-স্সৰ্ৱাং-ৱাঁচং-ৱঁদন্তি ॥ 26 ॥
(অতিৰাত্ৰ - মন্তৰিক্ষমুক্থ্যেন - প্ৰজাপতিঃ - শমযিত্ৱোত্ - তমযা প্ৰচৰতি ষট্ চ) (অ. 4)
অনুৱাকং 5 - ৰথযাজনম্
সাৱিত্ৰ-ঞ্জুহোতি কৰ্মণঃ কৰ্মণঃ পুৰস্তাত্ ॥ কস্ত-দ্ৱেদেত্যাহুঃ । য-দ্ৱাজপেযস্য পূৰ্ৱং-যঁদপৰমিতি । সৱিতৃপ্ৰসূত এৱ যথাপূৰ্ৱ-ঙ্কৰ্মাণি কৰোতি ॥ সৱনে সৱনে জুহোতি । আক্ৰমণমেৱ ত-থ্সেতুং-যঁজমানঃ কুৰুতে । সুৱৰ্গস্য লোকস্য সমষ্ট্যৈ ॥ ৱাচস্পতি-ৰ্ৱাচমদ্য স্ৱদাতি ন ইত্যাহ । ৱাগ্ৱৈ দেৱানা-ম্পুৰা-ঽন্নমাসীত্ । ৱাচমেৱাস্মা অন্নগ্গ্ স্ৱদযতি ॥ 27 ॥
ইন্দ্ৰস্য ৱজ্ৰো-ঽসি ৱাৰ্ত্ৰঘ্ন ইতি ৰথমুপাৱহৰতি ৱিজিত্যৈ ॥ ৱাজস্য নু প্ৰসৱে মাতৰ-ম্মহীমিত্যাহ । যচ্চৈৱেযম্ । যচ্চাস্যামধি । তদেৱা-ৱৰুন্ধে । অথো তস্মিন্নেৱোভযে-ঽভিষিচ্যতে ॥ অফ্স্ৱন্তৰ-মৃতমফ্সু ভেষজমিত্যশ্ৱা-ন্পল্পূলযতি । অফ্সু ৱা অশ্ৱস্য তৃতীয-ম্প্ৰৱিষ্টম্ । তদনুৱেনন্ৱৱপ্লৱতে । যদফ্সু পল্পূলযতি ॥ 28 ॥
যদেৱাস্যাফ্সু প্ৰৱিষ্টম্ । তদেৱাৱৰুন্ধে ॥ বহু ৱা অশ্ৱো-ঽমেদ্ধ্য-মুপগচ্ছতি । যদফ্সু পল্পূলযতি । মেদ্ধ্যানেৱৈনান্ কৰোতি ॥ ৱাযুৰ্ৱা ত্ৱা মনুৰ্ৱা ত্ৱেত্যাহ । এতা ৱা এত-ন্দেৱতা অগ্ৰে অশ্ৱমযুঞ্জন্ন্ । তাভিৰেৱৈনান্. যুনক্তি । সৱস্যোজ্জিত্যৈ ॥ যজুষা যুনক্তি ৱ্যাৱৃত্ত্যৈ ॥ 29 ॥
অপা-ন্ন পাদাশুহেমন্নিতি সম্মাৰ্ষ্টি । মেদ্ধ্যানেৱৈনান্ কৰোতি । অথো স্তৌত্যেৱৈনানাজিগ্ং সৰিষ্যতঃ ॥ ৱিষ্ণু ক্ৰমান্ ক্ৰমতে । ৱিষ্ণুৰেৱ ভূত্ৱেমাঁল্লোকা-নভিজযতি ॥ ৱৈশ্ৱদেৱো ৱৈ ৰথঃ । অঙ্কৌ ন্যঙ্কাৱভিতো ৰথং-যাঁৱিত্যাহ । যা এৱ দেৱতা ৰথে প্ৰৱিষ্টাঃ । তাভ্য এৱ নমস্কৰোতি । আত্মনো-ঽনাৰ্ত্যৈ ॥ অশমৰথ-ম্ভাৱুকো-ঽস্য ৰথো ভৱতি । য এৱং-ৱেঁদ ॥ 30 ॥
(স্ৱদযতি - পল্পূলযতি - ৱ্যাৱৃত্ত্যা - অনাৰ্ত্যৈ দ্ৱে চ) (অ. 5)
অনুৱাকং 6 - ৰথধাৱনম্
দেৱস্যাহগ্ং সৱিতুঃ প্ৰসৱে বৃহস্পতিনা ৱাজজিতা ৱাজ-ঞ্জেষমিত্যাহ । সৱিতৃপ্ৰসূত এৱ ব্ৰহ্মণা ৱাজমুজ্জযতি ॥ দেৱস্যাহগ্ং সৱিতুঃ প্ৰসৱে বৃহস্পতিনা ৱাজজিতা ৱৰ্ষিষ্ঠ-ন্নাকগ্ং ৰুহেযমিত্যাহ । সৱিতৃপ্ৰসূত এৱ ব্ৰহ্মণা ৱৰ্ষিষ্ঠ-ন্নাকগ্ং ৰোহতি ॥ চাত্ৱালে ৰথচক্ৰ-ন্নিমিতগ্ং ৰোহতি । অতো ৱা অঙ্গিৰস উত্তমা-স্সুৱৰ্গং-লোঁকমাযন্ন্ । সাক্ষাদেৱ যজমান-স্সুৱৰ্গং-লোঁকমেতি ॥ আৱেষ্টযতি । ৱজ্ৰো ৱৈ ৰথঃ । ৱজ্ৰেণৈৱ দিশো-ঽভিজযতি ॥ 31 ॥
ৱাজিনাগ্ং সাম গাযতে । অন্নং-ৱৈঁ ৱাজঃ । অন্নমে-ৱাৱৰুন্ধে ॥ ৱাচো ৱৰ্ষ্ম দেৱেভ্যো-ঽপাক্ৰামত্ । ত-দ্ৱনস্পতী-ন্প্ৰাৱিশত্ । সৈষা ৱাগ্-ৱনস্পতিষু ৱদতি । যা দুন্দুভৌ । তস্মা-দ্দুন্দুভি-স্সৰ্ৱা ৱাচোতি ৱদতি ॥ দুন্দুভীন্-থ্সমাঘ্নন্তি । পৰমা ৱা এষা ৱাক্ ॥ 32 ॥
যা দুন্দুভৌ । পৰমযৈৱ ৱাচা-ঽৱৰাং-ৱাঁচম-ৱৰুন্ধে । অথো ৱাচ এৱ ৱৰ্ষ্ম যজমানো ঽৱৰুন্ধে ॥ ইন্দ্ৰায ৱাচং-ৱঁদতেন্দ্ৰং-ৱাঁজ-ঞ্জাপযতেন্দ্ৰো ৱাজমজযি-দিত্যাহ । এষ ৱা এতৰ্হীন্দ্ৰঃ । যো যজতে । যজমান এৱ ৱাজমুজ্জযতি ॥ সপ্তদশ প্ৰৱ্যাধানাজি-ন্ধাৱন্তি । সপ্তদশগ্গ্ স্তোত্ৰ-ম্ভৱতি । সপ্তদশ সপ্তদশ দীযন্তে ॥ 33 ॥
সপ্তদশঃ প্ৰজাপতিঃ । প্ৰজাপতে-ৰাপ্ত্যৈ ॥ অৰ্ৱা-ঽসি সপ্তিৰসি ৱাজ্যসীত্যাহ । অগ্নিৰ্ৱা অৰ্ৱা । ৱাযু-স্সপ্তিঃ । আদিত্যো ৱাজী । এতাভিৰেৱাস্মৈ দেৱতাভি-ৰ্দেৱৰথং-যুঁনক্তি ॥ প্ৰষ্টিৱাহিনং-যুঁনক্তি । প্ৰষ্টিৱাহী ৱৈ দেৱৰথঃ । দেৱৰথমেৱাস্মৈ যুনক্তি ॥ 34 ॥
ৱাজিনো ৱাজ-ন্ধাৱত কাষ্ঠা-ঙ্গচ্ছতেত্যাহ । সুৱৰ্গো ৱৈ লোকঃ কাষ্ঠা । সুৱৰ্গমেৱ লোকং-যঁন্তি ॥ সুৱৰ্গং-ৱাঁ এতে লোকং-যঁন্তি । য আজি-ন্ধাৱন্তি ॥ প্ৰাঞ্চো ধাৱন্তি । প্ৰাংইৱ হি সুৱৰ্গো লোকঃ ॥ চতসৃভিৰনু মন্ত্ৰযতে । চত্ৱাৰি ছন্দাগ্ংসি । ছন্দোভিৰেৱৈনান্-থ্সুৱৰ্গং-লোঁক-ঙ্গমযতি ॥ 35 ॥
প্ৰ ৱা এতে-ঽস্মাল্-লোকাচ্চ্যৱন্তে । য আজি-ন্ধাৱন্তি । উদঞ্চ আৱৰ্তন্তে । অস্মাদেৱ তেন লোকান্নযন্তি ॥ ৰথৱিমোচনীয-ঞ্জুহোতি প্ৰতিষ্ঠিত্যৈ ॥ আ মা ৱাজস্য প্ৰসৱো জগম্যাদিত্যাহ । অন্নং-ৱৈঁ ৱাজঃ । অন্নমেৱাৱৰুন্ধে ॥ যথালোকং-ৱাঁ এত উজ্জযন্তি । য আজি-ন্ধাৱন্তি ॥ 36 ॥
কৃষ্ণল-ঙ্কৃষ্ণলং-ৱাঁজসৃদ্ভ্যঃ প্ৰযচ্ছতি । যমেৱ তে ৱাজং-লোঁকমুজ্জযন্তি । ত-ম্পৰিক্ৰীযা-ৱৰুন্ধে ॥ একধা ব্ৰহ্মণ উপহৰতি । একধৈৱ যজমানে ৱীৰ্য-ন্দধাতি ॥ দেৱা ৱা ওষধীষ্ৱাজিমযুঃ । তা বৃহস্পতি-ৰুদজযত্ । স নীৱাৰান্নিৰৱৃণীত । তন্নীৱাৰাণা-ন্নীৱাৰত্ৱম্ ॥ নৈৱাৰশ্চৰু-ৰ্ভৱতি ॥ 37 ॥
এতদ্ৱৈ দেৱানা-ম্পৰমমন্নম্ । যন্নীৱাৰাঃ । পৰমেণৈৱাস্মা অন্নাদ্যে-নাৱৰ-মন্নাদ্যমৱৰুন্ধে ॥ সপ্তদশশৰাৱো ভৱতি । সপ্তদশঃ প্ৰজাপতিঃ । প্ৰজাপতে-ৰাপ্ত্যৈ ॥ ক্ষীৰে ভৱতি । ৰুচমেৱাস্মিন্-দধাতি ॥ সৰ্পিষ্ৱা-ন্ভৱতি মেদ্ধ্যত্ৱায ॥ বাৰ্হস্পত্যো ৱা এষ দেৱতযা ॥ 38 ॥
যো ৱাজপেযেন যজতে । বাৰ্হস্পত্য এষ চৰুঃ ॥ অশ্ৱান্-থ্সৰিষ্যত-স্সস্ৰুষশ্চাৱ-ঘ্ৰাপযতি । যমেৱ তে ৱাজং-লোঁকমুজ্জযন্তি । তমেৱাৱৰুন্ধে ॥ অজীজিপত ৱনস্পতয ইন্দ্ৰং-ৱাঁজং-ৱিঁমুচ্যদ্ধ্ৱমিতি দুন্দুভীন্. ৱিমুঞ্চতি । যমেৱ তে ৱাজং-লোঁকমিন্দ্ৰিয-ন্দুন্দুভয উজ্জযন্তি । তমেৱা-ৱৰুন্ধে ॥ 39 ॥
(অভিজযতি - ৱা এষা ৱাগ্ - দীযন্তে - ঽস্মৈ যুনক্তি - গমযতি - য আজি-ন্ধাৱন্তি - ভৱতি - দেৱতযা - +-ঽষ্টৌ চ) (অ. 6)
অনুৱাকং 7 - যূপাৰোহণম্
তাৰ্প্যং-যঁজমান-ম্পৰিধাপযতি । যজ্ঞো ৱৈ তাৰ্প্যম্ । যজ্ঞেনৈৱৈনগ্ং সমৰ্ধযতি । দৰ্ভময-ম্পৰিধাপযতি । পৱিত্ৰং-ৱৈঁ দৰ্ভাঃ । পুনাত্যেৱৈনম্ । ৱাজং-ৱাঁ এষো-ঽৱৰুৰুথ্সতে । যো ৱাজপেযেন যজতে । ওষধযঃ খলু ৱৈ ৱাজঃ । য-দ্দৰ্ভময-ম্পৰিধাপযতি ॥ 40 ॥
ৱাজস্যাৱ-ৰুদ্ধ্যৈ ॥ জায এহি সুৱো ৰোহাৱেত্যাহ । পত্নিযা এৱৈষ যজ্ঞস্যান্-ৱাৰম্ভো-ঽনৱচ্ছিত্যৈ ॥ সপ্তদশা-ৰত্নিৰ্যূপো ভৱতি । সপ্তদশঃ প্ৰজাপতিঃ । প্ৰজাপতেৰাপ্ত্যৈ ॥ তূপৰ-শ্চতুৰশ্ৰি-ৰ্ভৱতি ॥ গৌধূম-ঞ্চষালম্ । ন ৱা এতে ৱ্ৰীহযো ন যৱাঃ । য-দ্গোধূমাঃ ॥ 41 ॥
এৱমিৱ হি প্ৰজাপতি-স্সমৃদ্ধ্যৈ । অথো অমুমেৱাস্মৈ লোকমন্নৱন্ত-ঙ্কৰোতি ॥ ৱাসোভি-ৰ্ৱেষ্টযতি । এষ ৱৈ যজমানঃ । যদ্যূপঃ । সৰ্ৱদেৱত্যং-ৱাঁসঃ । সৰ্ৱাভিৰেৱৈন-ন্দেৱতাভি-স্সমৰ্ধযতি । অথো আক্ৰমণমেৱ তথ্সেতুং-যঁজমানঃ কুৰুতে । সুৱৰ্গস্য লোকস্য সমষ্ট্যৈ ॥ দ্ৱাদশ ৱাজপ্ৰসৱীযানি জুহোতি ॥ 42 ॥
দ্ৱাদশ মাসা-স্সংৱঁথ্সৰঃ । সংৱঁথ্সৰমেৱ প্ৰীণাতি । অথো সংৱঁথ্সৰমেৱাস্মা উপ দধাতি । সুৱৰ্গস্য লোকস্য সমষ্ট্যৈ ॥ দশভিঃ কল্পৈ ৰোহতি । নৱ ৱৈ পুৰুষে প্ৰাণাঃ । নাভিৰ্দশমী । প্ৰাণানেৱ যথাস্থান-ঙ্কল্পযিত্ৱা । সুৱৰ্গং-লোঁকমেতি । এতাৱদ্ৱৈ পুৰুষস্য স্ৱম্ ॥ 43 ॥
যাৱত্-প্ৰাণাঃ । যাৱদেৱাস্যাস্তি । তেন সহ সুৱৰ্গং-লোঁকমেতি ॥ সুৱৰ্দেৱাগ্ং অগন্মেত্যাহ । সুৱৰ্গমেৱ লোকমেতি । অমৃতা অভূমেত্যাহ । অমৃতমিৱ হি সুৱৰ্গো লোকঃ । প্ৰজাপতেঃ প্ৰজা অভূমেত্যাহ । প্ৰাজাপত্যো ৱা অযং-লোঁকঃ । অস্মাদেৱ তেন লোকান্নৈতি ॥ 44 ॥
সমহ-ম্প্ৰজযা স-ম্মযা প্ৰজেত্যাহ । আশিষমেৱৈতা-মাশাস্তে ॥ আসপুটৈ-ৰ্ঘ্নন্তি । অন্নং-ৱাঁ ইযম্ । অন্নাদ্যেনৈৱৈনগ্ং সমৰ্ধযন্তি । ঊষৈ-ৰ্ঘ্নন্তি । এতে হি সাক্ষাদন্নম্ । যদূষাঃ । সাক্ষাদেৱৈন-মন্নাদ্যেন সমৰ্ধযন্তি ॥ পুৰস্তাত্-প্ৰত্যঞ্চ-ঙ্ঘ্নন্তি ॥ 45 ॥
পুৰস্তাদ্ধি প্ৰতীচীন-মন্নমদ্যতে ॥ শীৰ্ষতো ঘ্নন্তি । শীৰ্ষতো হ্যন্নমদ্যতে ॥ দিগ্ভ্যো ঘ্নন্তি । দিগ্ভ্য এৱাস্মা অন্নাদ্য-মৱৰুন্ধতে ॥ ঈশ্ৱৰো ৱা এষ পৰাং-প্ৰদঘঃ । যো যূপগ্ং ৰোহতি ॥ হিৰণ্যমদ্ধ্য-ৱৰোহতি । অমৃতং-ৱৈঁ হিৰণ্যম্ । অমৃতগ্ং সুৱৰ্গো লোকঃ ॥ 46 ॥
অমৃত এৱ সুৱৰ্গে লোকে প্ৰতি তিষ্ঠতি ॥ শতমান-ম্ভৱতি । শতাযুঃ পুৰুষ-শ্শতেন্দ্ৰিযঃ । আযুষ্যেৱেন্দ্ৰিযে প্ৰতি তিষ্ঠতি ॥ পুষ্ট্যৈ ৱা এত-দ্ৰূপম্ । যদজা । ত্ৰি-স্সংৱঁথ্সৰস্যান্যান্-পশূ-ন্পৰি প্ৰজাযতে ॥ বস্তাজিন-মদ্ধ্যৱ ৰোহতি । পুষ্ট্যামেৱ প্ৰজননে প্ৰতিতিষ্ঠতি ॥ 47 ॥
(পৰিধাপযতি - গোধূমা - জুহোতি - স্ৱং - নৈতি - প্ৰত্যঞ্জ-ঙ্ঘ্নন্তি - লোকো - +নৱ চ (অ. 7)
অনুৱাকং 8 - অন্নহোমাঃ, অভিষেকশ্চ
সপ্তান্ন-হোমাঞ্জুহোতি । সপ্ত ৱা অন্নানি । যাৱন্ত্যেৱান্নানি । তান্যেৱাৱৰুন্ধে । সপ্ত গ্ৰাম্যা ওষধযঃ । সপ্তাৰণ্যাঃ । উভযীষা-মৱৰুদ্ধ্যৈ ॥ অন্নস্যা-ন্নস্য জুহোতি । অন্নস্যান্নস্যা-ৱৰুদ্ধ্যৈ ॥ য-দ্ৱাজপেযযাজ্য-নৱৰুদ্ধস্যাশ্ঞীযাত্ ॥ 48 ॥
অৱৰুদ্ধেন ৱ্যৃদ্ধ্যেত । সৰ্ৱস্য সমৱদায জুহোতি । অনৱৰুদ্ধ-স্যাৱৰুদ্ধ্যৈ ॥ ঔদুম্বৰেণ স্ৰুৱেণ জুহোতি । ঊৰ্গ্ৱা অন্ন-মুদুম্বৰঃ । ঊৰ্জ এৱান্নাদ্যস্যাৱৰুদ্ধ্যৈ ॥ দেৱস্য ত্ৱা সৱিতুঃ প্ৰসৱ ইত্যাহ । সৱিতৃ প্ৰসূত এৱৈন-ম্ব্ৰহ্মণা দেৱতাভি-ৰভিষিঞ্চতি ॥ অন্নস্যান্নস্যাভিষিঞ্চতি । অন্নস্যান্নস্যাৱৰুদ্ধ্যৈ ॥ 49 ॥
পুৰস্তাত্-প্ৰত্যঞ্চ-মভিষিঞ্চতি । পুৰস্তাদ্ধি-প্ৰতীচীন-মন্নমদ্যতে । শীৰ্ষতো-ঽভিষিঞ্চতি । শীৰ্ষতো হ্যন্নমদ্যতে ॥ আমুখাদন্ৱৱ স্ৰাৱযতি । মুখত এৱাস্মা অন্নাদ্য-ন্দধাতি ॥ অগ্নেস্ত্ৱা সাম্ৰাজ্যেনাভিষিঞ্চামীত্যাহ । এষ ৱা অগ্নে-স্সৱঃ । তেনৈৱৈন-মভিষিঞ্চতি । ইন্দ্ৰস্য ত্ৱা সাম্ৰাজ্যেনাভিষিঞ্চামীত্যাহ ॥ 50 ॥
ইন্দ্ৰিয-মেৱাস্মি-ন্নেতেন দধাতি । বৃহস্পতেস্ত্ৱা সাম্ৰাজ্যেনাভিষিঞ্চা-মীত্যাহ । ব্ৰহ্ম ৱৈ দেৱানা-ম্বৃহস্পতিঃ । ব্ৰহ্মণৈৱৈন-মভিষিঞ্চতি ॥ সোমগ্ৰহাগ্শ্চা-ৱদানীযানি চৰ্ত্ৱিগ্ভ্য উপ হৰন্তি । অমুমেৱ তৈ-ৰ্লোক-মন্নৱন্ত-ঙ্কৰোতি । সুৰাগ্ৰহাগ্শ্চা-নৱদানীযানি চ ৱাজসৃদ্ভ্যঃ । ইমমেৱ তৈ-ৰ্লোক-মন্নৱন্ত-ঙ্কৰোতি । অথো উভযীষ্ৱেৱাভিষিচ্যতে ॥ ৱিমাথ-ঙ্কুৰ্ৱতে ৱাজসৃতঃ ॥ 51 ॥
ইন্দ্ৰিযস্যাৱৰুদ্ধ্যৈ ॥ অনিৰুক্তাভিঃ প্ৰাতস্সৱনে স্তুৱতে । অনিৰুক্তঃ প্ৰজাপতিঃ । প্ৰজাপতেৰাপ্ত্যৈ । ৱাজৱতীভি-ৰ্মাদ্ধ্যন্দিনে । অন্নং-ৱৈঁ ৱাজঃ । অন্নমেৱা-ৱৰুন্ধে । শিপিৱিষ্টৱতীভি-স্তৃতীযসৱনে । যজ্ঞো ৱৈ ৱিষ্ণুঃ । পশৱ-শ্শিপিঃ । যজ্ঞ এৱ পশুষু প্ৰতি তিষ্ঠতি ॥ বৃহদন্ত্য-ম্ভৱতি । অন্তমেৱৈনগ্গ্ শ্ৰিযৈ গমযতি ॥ 52 ॥
(অশ্ঞীযা - দন্নস্যান্নস্যা ৱৰুদ্ধ্যা - ইন্দ্ৰস্য ত্ৱা সাম্ৰাজ্যেনাভিষিঞ্চা মীত্যাহ-ৱাজসৃতঃ - শিপি স্ত্ৰীণি চ) (অ. 8)
অনুৱাকং 9 - অতিগ্ৰাহ্যাঃ, পঞ্চৈন্দ্ৰাঃ
নৃষদ-ন্ত্ৱেত্যাহ । প্ৰজা ৱৈ নৄন্ । প্ৰজানামেৱৈতেন সূযতে । দ্ৰুষদমিত্যাহ । ৱনস্পতযো ৱৈ দ্ৰু । ৱনস্পতীনামেৱৈ তেন সূযতে । ভুৱনসদ-মিত্যাহ । যদা ৱৈ ৱসীযা-ন্ভৱতি । ভুৱনমগন্নিতি ৱৈ তমাহুঃ । ভুৱনমেৱৈতেন গচ্ছতি ॥ 53 ॥
অফ্সুষদ-ন্ত্ৱা ঘৃতসদ-মিত্যাহ । অপামেৱৈতেন ঘৃতস্য সূযতে । ৱ্যোমসদ-মিত্যাহ । যদা ৱৈ ৱসীযা-ন্ভৱতি । ৱ্যোমাগন্নিতি ৱৈ তমাহুঃ । ৱ্যোমৈৱৈতেন গচ্ছতি ॥ পৃথিৱিষদ-ন্ত্ৱা-ঽন্তৰিক্ষসদ-মিত্যাহ । এষামেৱৈতেন লোকানাগ্ং সূযতে । তস্মা-দ্ৱাজপে-যযাজী ন ক-ঞ্চন প্ৰত্যৱৰোহতি । অপীৱ হি দেৱতানাগ্ং সূযতে ॥ 54 ॥
নাকসদ-মিত্যাহ । যদাৱৈ ৱসীযা-ন্ভৱতি । নাকমগন্নিতি ৱৈ তমাহুঃ । নাকমেৱৈতেন গচ্ছতি ॥ যে গ্ৰহাঃ পঞ্চজনীনা ইত্যাহ । পঞ্চজনানা-মেৱৈতেন সূযতে ॥ অপাগ্ং ৰসমুদ্ৱযস-মিত্যাহ । অপামেৱৈতেন ৰসস্য সূযতে । সূৰ্যৰশ্মিগ্ং সমাভৃত-মিত্যাহ সশুক্ৰত্ৱায ॥ 55 ॥
(গচ্ছতি - সূযতে - +নৱ চ) (অ. 9)
অনুৱাকং 10 - পিণ্ডপিতৃযজ্ঞঃ দৰ্শপূৰ্ণমাসব্ৰাহ্মণশেষঃ
ইন্দ্ৰো ৱৃত্ৰগ্ং হত্ৱা । অসুৰা-ন্পৰাভাৱ্য । সো-ঽমাৱাস্যা-ম্প্ৰত্যাগচ্ছত্ । তে পিতৰঃ পূৰ্ৱেদ্যু-ৰাগচ্ছন্ন্ । পিতৄন্. যজ্ঞো-ঽগচ্ছত্ । ত-ন্দেৱাঃ পুনৰযাচন্ত । তমেভ্যো ন পুনৰদদুঃ । তে-ঽব্ৰুৱন্ ৱৰং-ৱৃঁণামহৈ । অথ ৱঃ পুনৰ্দাস্যামঃ । অস্মভ্যমেৱ পূৰ্ৱেদ্যুঃ ক্ৰিযাতা ইতি ॥ 56 ॥
তমেভ্যঃ পুনৰদদুঃ । তস্মাত্-পিতৃভ্যঃ পূৰ্ৱেদ্যুঃ ক্ৰিযতে । য-ত্পিতৃভ্যঃ পূৰ্ৱেদ্যুঃ কৰোতি । পিতৃভ্য এৱ ত-দ্যজ্ঞ-ন্নিষ্ক্ৰীয যজমানঃ প্ৰতনুতে ॥ সোমায পিতৃপীতায স্ৱধা নম ইত্যাহ । পিতুৰেৱাধি সোমপীথমৱ ৰুন্ধে । ন হি পিতা প্ৰমীযমাণ আহৈষ সোমপীথ ইতি । ইন্দ্ৰিযং-ৱৈঁ সোমপীথঃ । ইন্দ্ৰিযমেৱ সোমপীথমৱ-ৰুন্ধে । তেনন্দ্ৰিযেণ দ্ৱিতীযা-ঞ্জাযামভ্যশ্ঞুতে ॥ 57 ॥
এত-দ্ৱৈ ব্ৰাহ্মণ-ম্পুৰা ৱাজশ্ৰৱসা ৱিদামক্ৰন্ন্ । তস্মা-ত্তে দ্ৱেদ্ৱে জাযে অভ্যাক্ষত । য এৱং-ৱেঁদ । অভি দ্ৱিতীযা-ঞ্জাযামশ্ঞুতে ॥ অগ্নযে কৱ্যৱাহনায স্ৱধা নম ইত্যাহ । য এৱ পিতৃণামগ্নিঃ । ত-ম্প্ৰীণাতি ॥ তিস্ৰ আহুতী-ৰ্জুহোতি ॥ ত্ৰিৰ্নিদধাতি ॥ ষট্-থ্সম্পদ্যন্তে ॥ 58 ॥
ষড্ৱা ঋতৱঃ । ঋতূনেৱ প্ৰীণাতি ॥ তূষ্ণী-ম্মেক্ষণ-মাদধাতি । অস্তি ৱা হি ষষ্ঠ ঋতুৰ্ন ৱা ॥ দেৱান্. ৱৈ পিতৄ-ন্প্ৰীতান্ । মনুষ্যাঃ পিতৰো-ঽনু প্ৰপিপতে । তিস্ৰ আহুতী-ৰ্জুহোতি । ত্ৰিৰ্নিদধাতি । ষট্-থ্সম্পদ্যন্তে । ষড্ৱা ঋতৱঃ ॥ 59 ॥
ঋতৱঃ খলু ৱৈ দেৱাঃ পিতৰঃ । ঋতূনেৱ দেৱা-ন্পিতৄ-ন্প্ৰীণাতি । তান্প্ৰীতান্ । মনুষ্যাঃ পিতৰো-ঽনু প্ৰপিপতে ॥ সকৃদাচ্ছিন্ন-ম্বৰ্হি-ৰ্ভৱতি । সকৃদিৱ হি পিতৰঃ ॥ ত্ৰিৰ্নিদধাতি । তৃতীযে ৱা ইতো লোকে পিতৰঃ । তানেৱ প্ৰীণাতি ॥ পৰাংআৱৰ্ততে ॥ 60 ॥
হ্লীকা হি পিতৰঃ ॥ ওষ্মণো ৱ্যাৱৃত উপাস্তে । ঊষ্মভাগা হি পিতৰঃ ॥ ব্ৰহ্মৱাদিনো ৱদন্তি । প্ৰাশ্যাং(3)ন প্ৰাশ্যা(3)মিতি । য-ত্প্ৰাশ্ঞীযাত্ । জন্যমন্নমদ্যাত্ । প্ৰমাযুক-স্স্যাত্ । যন্ন প্ৰাশ্ঞীযাত্ । অহৱি-স্স্যাত্ ॥ 61 ॥
পিতৃভ্য আৱৃশ্চ্যেত । অৱঘ্ৰেযমেৱ । তন্নেৱ প্ৰাশিত-ন্নেৱাপ্ৰাশিতম্ ॥ ৱীৰং-ৱাঁ ৱৈ পিতৰঃ প্ৰযন্তো হৰন্তি । ৱীৰং-ৱাঁ দদতি । দশা-ঞ্ছিনত্তি । হৰণভাগা হি পিতৰঃ । পিতৄনেৱ নিৰৱদযতে ॥ উত্তৰ আযুষি লোম ছিন্দীত । পিতৃণাগ্ হ্যেতৰ্হি নেদীযঃ ॥ 62 ॥
নমস্কৰোতি । নমস্কাৰো হি পিতৃণাম্ ॥ নমো ৱঃ পিতৰো ৰসায । নমো ৱঃ পিতৰ-শ্শুষ্মায । নমো ৱঃ পিতৰো জীৱায । নমো ৱঃ পিতৰ-স্স্ৱধাযৈ । নমো ৱঃ পিতৰো মন্যৱে । নমো ৱঃ পিতৰো ঘোৰায । পিতৰো নমো ৱঃ । য এতস্মিন্ ঁলোকে স্থ ॥ 63 ॥
যুষ্মাগ্স্তে-ঽনু । যে-ঽস্মিঁল্লোকে । মা-ন্তে নু । য এতস্মিঁল্লোকে স্থ । যূয-ন্তেষাং-ৱঁসিষ্ঠা ভূযাস্ত । যে-ঽস্মিঁল্লোকে । অহ-ন্তেষাং-ৱঁসিষ্ঠো ভূযাসমিত্যাহ । ৱসিষ্ঠ-স্সমানানা-ম্ভৱতি । য এৱং-ৱিঁদ্ৱান্-পিতৃভ্যঃ কৰোতি ॥ এষ ৱৈ মনুষ্যাণাং-যঁজ্ঞঃ ॥ 64 ॥
দেৱানাং-ৱাঁ ইতৰে যজ্ঞাঃ । তেন ৱা এত-ত্পিতৃলোকে চৰতি ॥ য-ত্পিতৃভ্যঃ কৰোতি । স ঈশ্ৱৰঃ প্ৰমেতোঃ । প্ৰাজাপত্যযৰ্চা পুনৰৈতি । যজ্ঞো ৱৈ প্ৰজাপতিঃ । যজ্ঞেনৈৱ সহ পুনৰৈতি । ন প্ৰমাযুকো ভৱতি ॥ পিতৃলোকে ৱা এত-দ্যজমানশ্চৰতি । য-ত্পিতৃভ্যঃ কৰোতি । স ঈশ্ৱৰ আৰ্তিমাৰ্তোঃ । প্ৰজাপতি-স্ত্ৱাৱৈন-ন্তত উন্নেতুমৰ্হতীত্যাহুঃ । য-ত্প্ৰাজাপত্যযৰ্চা পুনৰৈতি । প্ৰজাপতিৰেৱৈন-ন্তত উন্নযতি । নাৰ্তিমাৰ্চ্ছতি যজমানঃ ॥ 65 ॥
(ইত্য - শ্ঞুতে - পদ্যন্তে - পদ্যন্তে ষড্ৱা ঋতৱো - ৱৰ্ততে-ঽ - হৱি-স্স্যান্ - নেদীযঃ - স্থ - যজ্ঞো - যজমানশ্চৰতি য-ত্পিতৃভ্যঃ কৰোতি পঞ্চ চ) (অ. 10) (দেৱাসুৰা অগ্নীষোমযো--ৰ্ দেৱা ৱৈ যথা দৰ্শং - দেৱা ৱৈ যদন্যৈ-ৰ্গ্ৰহৈ--ৰ্ ব্ৰহ্মৱাদিনো নাগ্নিষ্টোমো ন - সাৱিত্ৰং - দেৱস্যাহং - তাৰ্প্যগ্ং - সপ্তান্নহোমান্ - নৃষদং - ত্ৱেন্দ্ৰো ৱৃত্ৰগ্ং হত্ৱা দশ) (দেৱাসুৰা - ৱাজ্যেৱৈনং - তস্মা-দ্ৱাজপেযযাজী - দেৱস্যাহং - ঁৱাজস্যাৱৰুদ্ধ্যা- ইন্দ্ৰিযমেৱাস্মিন্. - হ্লীকা হি পিতৰঃ পঞ্চষষ্টিঃ) (দেৱাসুৰা - যজমানঃ) ॥ হৰিঃ ওম্ ॥ ॥ কৃষ্ণ যজুৰ্ৱেদীয তৈত্তিৰীয ব্ৰাহ্মণে প্ৰথমাষ্টকে তৃতীযঃ প্ৰপাঠক-স্সমাপ্তঃ ॥

Explore More