Various Vedic Deities

1.6 - ರಾಜಸೂಯಾನುಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ - ಕೃಷ್ಣ ಯಜುರ್ವೇದ ತೈತ್ತಿರೀಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಪಾಠಃ - ಅನುಮತ್ಯೈ ಪುರೋಡಾಶಮ್

(Rajasuyanubrahmanam - Anumatyai Purodasham in Kannada)

From Krishna Yajurveda Taittiriya Brahmana

This text originates from the Taittiriya Brahmana of the Krishna Yajurveda and is part of the extensive Rajasuyanubrahmanam section detailing rituals performed by a king. It specifically focuses on the Anumati Ishti, a sacrificial offering aimed at invoking divine grace and seeking atonement. By performing these precise Vedic rituals and reciting these specific mantras, the practitioner seeks to purge negative influences, resolve past errors, and achieve spiritual balance. The chanting is considered essential for aligning one's actions with cosmic law, ensuring prosperity, and removing obstacles that obstruct one's path to spiritual and worldly accomplishment.

ಕೃಷ್ಣ ಯಜುರ್ವೇದೀಯ ತೈತ್ತಿರೀಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇ ಪ್ರಥಮಾಷ್ಟಕೇ ಷಷ್ಠಃ ಪ್ರಪಾಠಕಃ - ರಾಜಸೂಯಾನುಬ್ರಾಹ್ಮಣಂ
ಓ-ನ್ನಮಃ ಪರಮಾತ್ಮನೇ, ಶ್ರೀ ಮಹಾಗಣಪತಯೇ ನಮಃ,
ಶ್ರೀ ಗುರುಭ್ಯೋ ನಮಃ । ಹರಿಃ ಓಮ್ ॥
ಅನುವಾಕಂ 1 - ಅನುಮತ್ಯಾದ್ಯಾ ಇಷ್ಟಯಃ
ಅನುಮತ್ಯೈ ಪುರೋಡಾಶ-ಮಷ್ಟಾಕಪಾಲ-ನ್ನಿರ್ವಪತಿ । ಯೇ ಪ್ರತ್ಯಞ್ಚ-ಶ್ಶಮ್ಯಾಯಾ ಅವಶೀಯನ್ತೇ । ತನ್ನೈರ್ಋತ-ಮೇಕಕಪಾಲಮ್ । ಇಯಂ-ವಾಁ ಅನುಮತಿಃ । ಇಯ-ನ್ನಿರ್-ಋತಿಃ । ನೈರ್ಋತೇನ ಪೂರ್ವೇಣ ಪ್ರಚರತಿ । ಪಾಪ್ಮಾನಮೇವ ನಿರ್-ಋತಿ-ಮ್ಪೂರ್ವಾ-ನ್ನಿರವದಯತೇ । ಏಕ ಕಪಾಲೋ ಭವತಿ । ಏಕಧೈವ ನಿರ್-ಋತಿ-ನ್ನಿರವದಯತೇ । ಯದಹುತ್ವಾ ಗಾರ್ಹಪತ್ಯ ಈಯುಃ ॥ 1 ॥
ರುದ್ರೋ ಭೂತ್ವಾ-ಽಗ್ನಿರನೂತ್ಥಾಯ । ಅದ್ಧ್ವರ್ಯು-ಞ್ಚ ಯಜಮಾನ-ಞ್ಚ ಹನ್ಯಾತ್ । ವೀಹಿ ಸ್ವಾಹಾ ಽಽಹುತಿ-ಞ್ಜುಷಾಣ ಇತ್ಯಾಹ । ಆಹುತ್ಯೈವೈನಗ್ಂ ಶಮಯತಿ । ನಾರ್ತಿಮಾರ್ಚ್ಛ-ತ್ಯದ್ಧ್ವರ್ಯುರ್ನ ಯಜಮಾನಃ । ಏಕೋಲ್ಮುಕೇನ ಯನ್ತಿ । ತದ್ಧಿ ನಿರ್-ಋತ್ಯೈ ಭಾಗಧೇಯಮ್ । ಇಮಾ-ನ್ದಿಶಂ-ಯಁನ್ತಿ । ಏಷಾ ವೈ ನಿರ್-ಋತ್ಯೈ ದಿಕ್ । ಸ್ವಾಯಾಮೇವ ದಿಶಿ ನಿರ್-ಋತಿ-ನ್ನಿರವದಯತೇ ॥ 2 ॥
ಸ್ವಕೃತ ಇರಿಣೇ ಜುಹೋತಿ ಪ್ರದರೇ ವಾ । ಏತದ್ವೈ ನಿರ್-ಋತ್ಯಾ ಆಯತನಮ್ । ಸ್ವ ಏವಾಯತನೇ ನಿರ್-ಋತಿ-ನ್ನಿರವದಯತೇ । ಏಷ ತೇ ನಿರ್-ಋತೇ ಭಾಗ ಇತ್ಯಾಹ । ನಿರ್ದಿಶತ್ಯೇವೈನಾಮ್ । ಭೂತೇ ಹವಿಷ್ಮತ್ಯಸೀತ್ಯಾಹ । ಭೂತಿಮೇವೋಪಾವರ್ತತೇ । ಮುಞ್ಚೇಮಮಗ್ಂಹಸ ಇತ್ಯಾಹ । ಅಗ್ಂಹಸ ಏವೈನ-ಮ್ಮುಞ್ಚತಿ । ಅಙ್ಗುಷ್ಠಾಭ್ಯಾ-ಞ್ಜುಹೋತಿ ॥ 3 ॥
ಅನ್ತತ ಏವ ನಿರ್-ಋತಿ-ನ್ನಿರವದಯತೇ । ಕೃಷ್ಣಂ-ವಾಁಸಃ ಕೃಷ್ಣತೂಷ-ನ್ದಕ್ಷಿಣಾ । ಏತ-ದ್ವೈ ನಿರ್-ಋತ್ಯೈ ರೂಪಮ್ । ರೂಪೇಣೈವ ನಿರ್-ಋತಿ-ನ್ನಿರವದಯತೇ । ಅಪ್ರತೀಕ್ಷಮಾಯನ್ತಿ । ನಿರ್-ಋತ್ಯಾ ಅನ್ತರ್ಹಿತ್ಯೈ । ಸ್ವಾಹಾ ನಮೋ ಯ ಇದ-ಞ್ಚಕಾರೇತಿ ಪುನರೇತ್ಯ ಗಾರ್ಹಪತ್ಯೇ ಜುಹೋತಿ । ಆಹುತ್ಯೈವ ನಮಸ್ಯನ್ತೋ ಗಾರ್ಹಪತ್ಯ-ಮುಪಾವರ್ತನ್ತೇ । ಆನುಮತೇನ ಪ್ರಚರತಿ । ಇಯಂ-ವಾಁ ಅನುಮತಿಃ ॥ 4 ॥
ಇಯಮೇವಾಸ್ಮೈ ರಾಜ್ಯಮನುಮನ್ಯತೇ । ಧೇನು-ರ್ದಕ್ಷಿಣಾ । ಇಮಾಮೇವ ಧೇನು-ಙ್ಕುರುತೇ । ಆದಿತ್ಯ-ಞ್ಚರು-ನ್ನಿರ್ವಪತಿ । ಉಭಯೀಷ್ವೇವ ಪ್ರಜಾಸ್ವಭಿಷಿಚ್ಯತೇ । ದೈವೀಷು ಚ ಮಾನುಷೀಷು ಚ । ವರೋ ದಕ್ಷಿಣಾ । ವರೋ ಹಿ ರಾಜ್ಯಗ್ಂ ಸಮೃದ್ಧ್ಯೈ । ಆಗ್ನಾವೈಷ್ಣವ-ಮೇಕಾದಶಕಪಾಲ-ನ್ನಿರ್ವಪತಿ । ಅಗ್ನಿ-ಸ್ಸರ್ವಾ ದೇವತಾಃ ॥ 5 ॥
ವಿಷ್ಣುರ್ಯಜ್ಞಃ । ದೇವತಾಶ್ಚೈವ ಯಜ್ಞ-ಞ್ಚಾವ ರುನ್ಧೇ । ವಾಮನೋ ವಹೀ ದಕ್ಷಿಣಾ । ಯ-ದ್ವಹೀ । ತೇನಾಗ್ನೇಯಃ । ಯ-ದ್ವಾಮನಃ । ತೇನ ವೈಷ್ಣವ-ಸ್ಸಮೃದ್ಧ್ಯೈ । ಅಗ್ನೀಷೋಮೀಯ-ಮೇಕಾದಶಕಪಾಲ-ನ್ನಿರ್ವಪತಿ । ಅಗ್ನೀಷೋಮಾಭ್ಯಾಂ-ವಾಁ ಇನ್ದ್ರೋ ವೃತ್ರಮಹನ್ನಿತಿ । ಯದಗ್ನೀಷೋಮೀಯ-ಮೇಕಾದಶಕಪಾಲ-ನ್ನಿರ್ವಪತಿ ॥ 6 ॥
ವಾರ್ತ್ರಘ್ನಮೇವ ವಿಜಿತ್ಯೈ । ಹಿರಣ್ಯ-ನ್ದಕ್ಷಿಣಾ ಸಮೃದ್ಧ್ಯೈ । ಇನ್ದ್ರೋ ವೃತ್ರಗ್ಂ ಹತ್ವಾ । ದೇವತಾಭಿಶ್ಚೇನ್ದ್ರಿಯೇಣ ಚ ವ್ಯಾರ್ಧ್ಯತ । ಸ ಏತಮೈನ್ದ್ರಾಗ್ನ-ಮೇಕಾದಶಕಪಾಲ-ಮಪಶ್ಯತ್ । ತನ್ನಿರವಪತ್ । ತೇನ ವೈ ಸ ದೇವತಾಶ್ಚೇನ್ದ್ರಿಯ-ಞ್ಚಾವಾರುನ್ಧ । ಯದೈನ್ದ್ರಾಗ್ನ-ಮೇಕಾದಶಕಪಾಲ-ನ್ನಿರ್ವಪತಿ । ದೇವತಾಶ್ಚೈವ ತೇನೇನ್ದ್ರಿಯ-ಞ್ಚ ಯಜಮಾನೋ-ಽವ ರುನ್ಧೇ । ಋಷಭೋ ವಹೀ ದಕ್ಷಿಣಾ ॥ 7 ॥
ಯ-ದ್ವಹೀ । ತೇನಾಗ್ನೇಯಃ । ಯದೃಷಭಃ । ತೇನೈನ್ದ್ರ-ಸ್ಸಮೃದ್ಧ್ಯೈ । ಆಗ್ನೇಯಮಷ್ಟಾಕಪಾಲ-ನ್ನಿರ್ವಪತಿ । ಐನ್ದ್ರ-ನ್ದಧಿ । ಯದಾಗ್ನೇಯೋ ಭವತಿ । ಅಗ್ನಿರ್ವೈ ಯಜ್ಞಮುಖಮ್ । ಯಜ್ಞಮುಖಮೇವರ್ಧಿ-ಮ್ಪುರಾಸ್ತಾದ್ಧತ್ತೇ । ಯದೈನ್ದ್ರ-ನ್ದಧಿ ॥ 8 ॥
ಇನ್ದ್ರಿಯಮೇವಾವ ರುನ್ಧೇ । ಋಷಭೋ ವಹೀ ದಕ್ಷಿಣಾ । ಯದ್ವಹೀ । ತೇನಾಗ್ನೇಯಃ । ಯದೃಷಭಃ । ತೇನೈನ್ದ್ರ-ಸ್ಸಮೃದ್ಧ್ಯೈ । ಯಾವತೀರ್ವೈ ಪ್ರಜಾ ಓಷಧೀನಾ-ಮಹುತಾನಾ-ಮಾಶ್ಞನ್ನ್ । ತಾಃ ಪರಾ-ಽಭವನ್ನ್ । ಆಗ್ರಯಣ-ಮ್ಭವತಿ ಹುತಾದ್ಯಾಯ । ಯಜಮಾನಸ್ಯಾಪರಾಭಾವಾಯ ॥ 9 ॥
ದೇವಾ ವಾ ಓಷಧೀಷ್ವಾಜಿಮಯುಃ । ತಾ ಇನ್ದ್ರಾಗ್ನೀ ಉದಜಯತಾಮ್ । ತಾವೇತಮೈನ್ದ್ರಾಗ್ನ-ನ್ದ್ವಾದಶಕಪಾಲ-ನ್ನಿರವೃಣಾತಾಮ್ । ಯದೈನ್ದ್ರಾಗ್ನೋ ಭವತ್ಯುಜ್ಜಿತ್ಯೈ । ದ್ವಾದಶಕಪಾಲೋ ಭವತಿ । ದ್ವಾದಶ ಮಾಸಾ-ಸ್ಸಂವಁಥ್ಸರಃ । ಸಂವಁಥ್ಸರೇಣೈವಾಸ್ಮಾ ಅನ್ನಮವರುನ್ಧೇ । ವೈಶ್ವದೇವಶ್ಚರು-ರ್ಭವತಿ । ವೈಶ್ವದೇವಂ-ವಾಁ ಅನ್ನಮ್ । ಅನ್ನಮೇವಾಸ್ಮೈ ಸ್ವದಯತಿ ॥ 10 ॥
ಪ್ರಥಮಜೋ ವಥ್ಸೋ ದಕ್ಷಿಣಾ ಸಮೃದ್ಧ್ಯೈ । ಸೌಮ್ಯಗ್ಗ್ ಶ್ಯಾಮಾಕ-ಞ್ಚರು-ನ್ನಿರ್ವಪತಿ । ಸೋಮೋ ವಾ ಅಕೃಷ್ಟಪಚ್ಯಸ್ಯ ರಾಜಾ । ಅಕೃಷ್ಟಪಚ್ಯಮೇವಾಸ್ಮೈ ಸ್ವದಯತಿ । ವಾಸೋ ದಕ್ಷಿಣಾ । ಸೌಮ್ಯಗ್ಂಹಿ ದೇವತಯಾ ವಾಸ-ಸ್ಸಮೃದ್ಧ್ಯೈ । ಸರಸ್ವತ್ಯೈ ಚರು-ನ್ನಿರ್ವಪತಿ । ಸರಸ್ವತೇ ಚರುಮ್ । ಮಿಥುನಮೇವಾವ ರುನ್ಧೇ । ಮಿಥುನೌ ಗಾವೌ ದಕ್ಷಿಣಾ ಸಮೃದ್ಧ್ಯೈ । ಏತಿ ವಾ ಏಷ ಯಜ್ಞಮುಖಾದೃದ್ಧ್ಯಾಃ । ಯೋ-ಽಗ್ನೇರ್ದೇವತಾಯಾ ಏತಿ । ಅಷ್ಟಾವೇತಾನಿ ಹವೀಗ್ಂಷಿ ಭವನ್ತಿ । ಅಷ್ಟಾಕ್ಷರಾ ಗಾಯತ್ರೀ । ಗಾಯತ್ರೋ-ಽಗ್ನಿಃ । ತೇನೈವ ಯಜ್ಞಮುಖಾದೃದ್ಧ್ಯಾ ಅಗ್ನೇರ್ದೇವತಾಯೈ ನೈತಿ ॥ 11 ॥
(ಈಯು--ರ್ ನಿರವದಯತೇ - ಽಙ್ಗುಷ್ಠಾಭ್ಯಾ-ಞ್ಜುಹೋ - ತ್ಯನುಮತಿ--ರ್ ದೇವತಾ - ನಿರ್ವಪತಿ - ವಹೀ ದಕ್ಷಿಣಾ - ಯದೈನ್ದ್ರ-ನ್ದ - ಧ್ಯಪರಾಭಾವಾಯ - ಸ್ವದಯತಿ - ಗಾವೌ ದಕ್ಷಿಣಾ ಸಮೃದ್ಧ್ಯೈ ಷಟ್ಚ) (ಅ. 1)
ಅನುವಾಕಂ 2 - ಚಾತುರ್ಮಾಸ್ಯೇ ವೈಶ್ವದೇವಹವೀಂಷಿ
ವೈಶ್ವದೇವೇನ ವೈ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ ಪ್ರಜಾ ಅಸೃಜತ । ತಾ-ಸ್ಸೃಷ್ಟಾ ನ ಪ್ರಾಜಾಯನ್ತ । ಸೋ-ಽಗ್ನಿರಕಾಮಯತ । ಅಹಮಿಮಾಃ ಪ್ರಜನಯೇಯಮಿತಿ । ಸ ಪ್ರಜಾಪತಯೇ ಶುಚಮದಧಾತ್ । ಸೋ-ಽಶೋಚತ್-ಪ್ರಜಾಮಿಚ್ಛಮಾನಃ । ತಸ್ಮಾದ್ಯ-ಞ್ಚ ಪ್ರಜಾ ಭುನಕ್ತಿ ಯ-ಞ್ಚ ನ । ತಾವುಭೌ ಶೋಚತಃ ಪ್ರಜಾಮಿಚ್ಛಮಾನೌ । ತಾಸ್ವಗ್ನಿಮಪ್ಯ ಸೃಜತ್ । ತಾ ಅಗ್ನಿರದ್ಧ್ಯೈತ್ ॥ 12 ॥
ಸೋಮೋ ರೇತೋ-ಽದಧಾತ್ । ಸವಿತಾ ಪ್ರಾಜನಯತ್ । ಸರಸ್ವತೀ ವಾಚಮದಧಾತ್ । ಪೂಷಾ ಽಪೋಷಯತ್ । ತೇ ವಾ ಏತೇ ತ್ರಿ-ಸ್ಸಂವಁಥ್ಸರಸ್ಯ ಪ್ರಯುಜ್ಯನ್ತೇ । ಯೇ ದೇವಾಃ ಪುಷ್ಟಿಪತಯಃ । ಸಂವಁಥ್ಸರೋ ವೈ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ । ಸಂವಁಥ್ಸರೇಣೈವಾಸ್ಮೈ ಪ್ರಜಾಃ ಪ್ರಾಜನಯತ್ । ತಾಃ ಪ್ರಜಾ ಜಾತಾ ಮರುತೋ ಘ್ನನ್ನ್ । ಅಸ್ಮಾನಪಿ ನ ಪ್ರಾಯುಕ್ಷತೇತಿ ॥ 13 ॥
ಸ ಏತ-ಮ್ಪ್ರಜಾಪತಿರ್ಮಾರುತಗ್ಂ ಸಪ್ತಕಪಾಲ-ಮಪಶ್ಯತ್ । ತ-ನ್ನಿರವಪತ್ । ತತೋ ವೈ ಪ್ರಜಾಭ್ಯೋಕಲ್ಪತ । ಯನ್ಮಾರುತೋ ನಿರುಪ್ಯತೇ । ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಕ್ಲೃಪ್ತ್ಯೈ । ಪ್ರಜಾನಾ-ಮಘಾತಾಯ । ಸಪ್ತಕಪಾಲೋ ಭವತಿ । ಸಪ್ತಗಣಾ ವೈ ಮರುತಃ । ಗಣಶ ಏವಾಸ್ಮೈ ವಿಶ-ಙ್ಕಲ್ಪಯತಿ । ಸ ಪ್ರಜಾಪತಿ-ರಶೋಚತ್ ॥ 14 ॥
ಯಾಃ ಪೂರ್ವಾಃ ಪ್ರಜಾ ಅಸೃಕ್ಷಿ । ಮರುತಸ್ತಾ ಅವಧಿಷುಃ । ಕಥಮಪರಾ-ಸ್ಸೃಜೇಯೇತಿ । ತಸ್ಯ ಶುಷ್ಮ ಆಣ್ಡ-ಮ್ಭೂತ-ನ್ನಿರವರ್ತತ । ತದ್ವ್ಯುದಹರತ್ । ತದಪೋಷಯತ್ । ತ-ತ್ಪ್ರಾಜಾಯತ । ಆಣ್ಡಸ್ಯ ವಾ ಏತ-ದ್ರೂಪಮ್ । ಯದಾಮಿಕ್ಷಾ । ಯದ್ವ್ಯುದ್ಧರತಿ ॥ 15 ॥
ಪ್ರಜಾ ಏವ ತ-ದ್ಯಜಮಾನಃ ಪೋಷಯತಿ । ವೈಶ್ವದೇವ್ಯಾಮಿಕ್ಷಾ ಭವತಿ । ವೈಶ್ವದೇವ್ಯೋ ವೈ ಪ್ರಜಾಃ । ಪ್ರಜಾ ಏವಾಸ್ಮೈ ಪ್ರಜನಯತಿ । ವಾಜಿನಮಾನಯತಿ । ಪ್ರಜಾಸ್ವೇವ ಪ್ರಜಾತಾಸು ರೇತೋ ದಧಾತಿ । ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವ್ಯ ಏಕಕಪಾಲೋ ಭವತಿ । ಪ್ರಜಾ ಏವ ಪ್ರಜಾತಾ ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವೀಭ್ಯಾ-ಮುಭಯತಃ ಪರಿ ಗೃಹ್ಣಾತಿ । ದೇವಾಸುರಾ-ಸ್ಸಂಯಁತ್ತಾ ಆಸನ್ನ್ । ಸಾ-ಽಗ್ನಿರಬ್ರವೀತ್ ॥ 16 ॥
ಮಾಮಗ್ರೇ ಯಜತ । ಮಯಾ ಮುಖೇನಾಸುರಾ-ಞ್ಜೇಷ್ಯಥೇತಿ । ಮಾ-ನ್ದ್ವಿತೀಯಮಿತಿ ಸೋಮೋ-ಽಬ್ರವೀತ್ । ಮಯಾ ರಾಜ್ಞಾ ಜೇಷ್ಯಥೇತಿ । ಮಾ-ನ್ತೃತೀಯಮಿತಿ ಸವಿತಾ । ಮಯಾ ಪ್ರಸೂತಾ ಜೇಷ್ಯಥೇತಿ । ಮಾ-ಞ್ಚತುರ್ಥೀಮಿತಿ ಸರಸ್ವತೀ । ಇನ್ದ್ರಿಯಂ-ವೋಁ-ಽಹ-ನ್ಧಾಸ್ಯಾಮೀತಿ । ಮಾ-ಮ್ಪಞ್ಚಮಮಿತಿ ಪೂಷಾ । ಮಯಾ ಪ್ರತಿಷ್ಠಯಾ ಜೇಷ್ಯಥೇತಿ ॥ 17 ॥
ತೇ-ಽಗ್ನಿನಾ ಮುಖೇನಾಸುರಾನಜಯನ್ನ್ । ಸೋಮೇನ ರಾಜ್ಞಾ । ಸವಿತ್ರಾ ಪ್ರಸೂತಾಃ । ಸರಸ್ವತೀನ್ದ್ರಿಯ-ಮದಧಾತ್ । ಪೂಷಾ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾ ಽಽಸೀತ್ । ತತೋ ವೈ ದೇವಾ ವ್ಯಜಯನ್ತ । ಯದೇತಾನಿ ಹವೀಗ್ಂಷಿ ನಿರುಪ್ಯನ್ತೇ ವಿಜಿತ್ಯೈ । ನೋತ್ತರವೇದಿಮುಪ- ವಪತಿ । ಪಶವೋ ವಾ ಉತ್ತರವೇದಿಃ । ಅಜಾತಾ ಇವ ಹ್ಯೇತರ್ಹಿ ಪಶವಃ ॥ 18 ॥
(ಐ-ದ್- ಇತ್ಯ - ಶೋಚ-ದ್- ವ್ಯುದ್ಧರ - ತ್ಯಬ್ರವೀತ್ - ಪ್ರತಿಷ್ಠಯಾ ಜೇಷ್ಯಥೇ ತ್ಯೇತರಃಇ ಪಶವಃ) (ಅ. 2)
ಅನುವಾಕಂ 3 - ವೈಶ್ವದೇವಪರ್ಗತಾನಿ ವಿಶ್ವೇಷಾಙ್ಗಾನಿ
ತ್ರಿವೃ-ದ್ಬರ್ಹಿ-ರ್ಭವತಿ । ಮಾತಾ ಪಿತಾ ಪುತ್ರಃ । ತದೇವ ತ-ನ್ಮಿಥುನಮ್ । ಉಲ್ಬ-ಙ್ಗರ್ಭೋ ಜರಾಯು । ತದೇವ ತ-ನ್ಮಿಥುನಮ್ । ತ್ರೇಧಾ ಬರ್ಹಿ-ಸ್ಸನ್ನದ್ಧ-ಮ್ಭವತಿ । ತ್ರಯ ಇಮೇ ಲೋಕಾಃ । ಏಷ್ವೇವ ಲೋಕೇಷು ಪ್ರತಿ ತಿಷ್ಠತಿ । ಏಕಧಾ ಪುನ-ಸ್ಸನ್ನದ್ಧ-ಮ್ಭವತಿ । ಏಕ ಇವ ಹ್ಯಯಂ-ಲೋಁಕಃ ॥ 19 ॥
ಅಸ್ಮಿನ್ನೇವ ತೇನ ಲೋಕೇ ಪ್ರತಿ ತಿಷ್ಠತಿ । ಪ್ರಸುವೋ ಭವನ್ತಿ । ಪ್ರಥಮಜಾಮೇವ ಪುಷ್ಟಿಮವ ರುನ್ಧೇ । ಪ್ರಥಮಜೋ ವಥ್ಸೋ ದಕ್ಷಿಣಾ ಸಮೃದ್ಧ್ಯೈ । ಪೃಷದಾಜ್ಯ-ಙ್ಗೃಹ್ಣಾತಿ । ಪಶವೋ ವೈ ಪೃಷದಾಜ್ಯಮ್ । ಪಶೂನೇವಾವ ರುನ್ಧೇ । ಪಞ್ಚಗೃಹೀತ-ಮ್ಭವತಿ । ಪಾಙ್ಕ್ತಾ ಹಿ ಪಶವಃ । ಬಹುರೂಪ-ಮ್ಭವತಿ ॥ 20 ॥
ಬಹುರೂಪಾ ಹಿ ಪಶವ-ಸ್ಸಮೃದ್ಧ್ಯೈ । ಅಗ್ನಿ-ಮ್ಮನ್ಥನ್ತಿ । ಅಗ್ನಿಮುಖಾ ವೈ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ ಪ್ರಜಾ ಅಸೃಜತ । ಯದಗ್ನಿ-ಮ್ಮನ್ಥನ್ತಿ । ಅಗ್ನಿಮುಖಾ ಏವ ತ-ತ್ಪ್ರಜಾ ಯಜಮಾನ-ಸ್ಸೃಜತೇ । ನವ ಪ್ರಯಾಜಾ ಇಜ್ಯನ್ತೇ । ನವಾನೂಯಾಜಾಃ । ಅಷ್ಟೌ ಹವೀಗ್ಂಷಿ । ದ್ವಾವಾಘಾರೌ । ದ್ವಾವಾಜ್ಯಭಾಗೌ ॥ 21 ॥
ತ್ರಿಗ್ಂಶ-ಥ್ಸಮ್ಪದ್ಯನ್ತೇ । ತ್ರಿಗ್ಂಶದಕ್ಷರಾ ವಿರಾಟ್ । ಅನ್ನಂ-ವಿಁರಾಟ್ । ವಿರಾಜೈವಾನ್ನಾದ್ಯಮವ ರುನ್ಧೇ । ಯಜಮಾನೋ ವಾ ಏಕಕಪಾಲಃ । ತೇಜ ಆಜ್ಯಮ್ । ಯದೇಕಕಪಾಲ ಆಜ್ಯಮಾನಯತಿ । ಯಜಮಾನಮೇವ ತೇಜಸಾ ಸಮರ್ಧಯತಿ । ಯಜಮಾನೋ ವಾ ಏಕಕಪಾಲಃ । ಪಶವ ಆಜ್ಯಮ್ ॥ 22 ॥
ಯದೇಕಕಪಾಲ ಆಜ್ಯಮಾನಯತಿ । ಯಜಮಾನಮೇವ ಪಶುಭಿ-ಸ್ಸಮರ್ಧಯತಿ । ಯದಲ್ಪಮಾನಯೇತ್ । ಅಲ್ಪಾ ಏನ-ಮ್ಪಶವೋ ಭುಞ್ಜನ್ತ ಉಪತಿಷ್ಠೇರನ್ನ್ । ಯ-ದ್ಬಹ್ವಾನಯೇತ್ । ಬಹವ ಏನ-ಮ್ಪಶವೋ ಭುಞ್ಜನ್ತ ಉಪತಿಷ್ಠೇರನ್ನ್ । ಬಹ್ವಾನೀಯಾವಿಃ ಪೃಷ್ಠ-ಙ್ಕುರ್ಯಾತ್ । ಬಹವ ಏವೈನ-ಮ್ಪಶವೋ ಭುಞ್ಜನ್ತ ಉಪತಿಷ್ಠನ್ತೇ । ಯಜಮಾನೋ ವಾ ಏಕಕಪಾಲಃ । ಯದೇಕಕಪಾಲಸ್ಯಾವದ್ಯೇತ್ ॥ 23 ॥
ಯಜಮಾನಸ್ಯಾವದ್ಯೇತ್ । ಉದ್ವಾ ಮಾದ್ಯೇ-ದ್ಯಜಮಾನಃ । ಪ್ರ ವಾ ಮೀಯೇತ । ಸಕೃದೇವ ಹೋತವ್ಯಃ । ಸಕೃದಿವ ಹಿ ಸುವರ್ಗೋ ಲೋಕಃ । ಹುತ್ವಾ-ಽಭಿ ಜುಹೋತಿ । ಯಜಮಾನಮೇವ ಸುವರ್ಗಂ-ಲೋಁಕ-ಙ್ಗಮಯಿತ್ವಾ । ತೇಜಸಾ ಸಮರ್ಧಯತಿ । ಯಜಮಾನೋ ವಾ ಏಕಕಪಾಲಃ । ಸುವರ್ಗೋ ಲೋಕ ಆಹವನೀಯಃ ॥ 24 ॥
ಯದೇಕಕಪಾಲ-ಮಾಹವನೀಯೇ ಜುಹೋತಿ । ಯಜಮಾನಮೇವ ಸುವರ್ಗಂ-ಲೋಁಕ-ಙ್ಗಮಯತಿ । ಯದ್ಧಸ್ತೇನ ಜುಹುಯಾತ್ । ಸುವರ್ಗಾ-ಲ್ಲೋಕಾ-ದ್ಯಜಮಾನ-ಮವವಿದ್ಧ್ಯೇತ್ । ಸ್ರುಚಾ ಜುಹೋತಿ । ಸುವರ್ಗಸ್ಯ ಲೋಕಸ್ಯ ಸಮಷ್ಟ್ಯೈ । ಯ-ತ್ಪ್ರಾಮ್ಪದ್ಯೇತ । ದೇವಲೋಕಮಭಿ ಜಯೇತ್ । ಯ-ದ್ದಕ್ಷಿಣಾ ಪಿತೃಲೋಕಮ್ । ಯ-ತ್ಪ್ರತ್ಯಕ್ ॥ 25 ॥
ರಕ್ಷಾಗ್ಂಸಿ ಯಜ್ಞಗ್ಂ ಹನ್ಯುಃ । ಯದುದಙ್ಙ್ । ಮನುಷ್ಯಲೋಕ-ಮಭಿಜಯೇತ್ । ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತೋ ಹೋತವ್ಯಃ । ಏಕಕಪಾಲಂ-ವೈಁ ಪ್ರತಿತಿಷ್ಠನ್ತ-ನ್ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವೀ ಅನು ಪ್ರತಿತಿಷ್ಠತಃ । ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವೀ ಋತವಃ । ಋತೂನ್. ಯಜ್ಞಃ । ಯಜ್ಞಂ-ಯಁಜಮಾನಃ । ಯಜಮಾನ-ಮ್ಪ್ರಜಾಃ । ತಸ್ಮಾತ್-ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತೋ ಹೋತವ್ಯಃ ॥ 26 ॥
ವಾಜಿನೋ ಯಜತಿ । ಅಗ್ನಿರ್ವಾಯು-ಸ್ಸೂರ್ಯಃ । ತೇ ವೈ ವಾಜಿನಃ । ತಾನೇವ ತ-ದ್ಯಜತಿ । ಅಥೋ ಖಲ್ವಾಹುಃ । ಛನ್ದಾಗ್ಂಸಿ ವೈ ವಾಜಿನ ಇತಿ । ತಾನ್ಯೇವ ತ-ದ್ಯಜತಿ । ಋಖ್ಸಾಮೇ ವಾ ಇನ್ದ್ರಸ್ಯ ಹರೀ ಸೋಮಪಾನೌ । ತಯೋಃ ಪರಿಧಯ ಆಧಾನಮ್ । ವಾಜಿನ-ಮ್ಭಾಗಧೇಯಮ್ ॥ 27 ॥
ಯದಪ್ರಹೃತ್ಯ ಪರಿಧೀಞ್ಜುಹುಯಾತ್ । ಅನ್ತರಾಧಾನಾಭ್ಯಾ-ಙ್ಘಾಸ-ಮ್ಪ್ರಯಚ್ಛೇತ್ । ಪ್ರಹೃತ್ಯ ಪರಿಧೀಞ್ಜುಹೋತಿ । ನಿರಾಧಾನಾಭ್ಯಾಮೇವ ಘಾಸ-ಮ್ಪ್ರಯಚ್ಛತಿ । ಬರ್ಹಿಷಿ ವಿಷಿಞ್ಚನ್ವಾಜಿನ-ಮಾನಯತಿ । ಪ್ರಜಾ ವೈ ಬರಃಇಃ । ರೇತೋ ವಾಜಿನಮ್ । ಪ್ರಜಾಸ್ವೇವ ರೇತೋ ದಧಾತಿ । ಸಮುಪಹೂಯ ಭಕ್ಷಯನ್ತಿ । ಏತ-ಥ್ಸೋಮಪೀಥಾ ಹ್ಯೇತೇ । ಅಥೋ ಆತ್ಮನ್ನೇವ ರೇತೋ ದಧತೇ । ಯಜಮಾನ ಉತ್ತಮೋ ಭಕ್ಷಯತಿ । ಪಶವೋ ವೈ ವಾಜಿನಮ್ । ಯಜಮಾನ ಏವ ಪಶೂ-ನ್ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಯನ್ತಿ ॥ 28 ॥
(ಲೋಕೋ - ಬಹುರೂಪ-ಮ್ಭವ - ತ್ಯಾಜ್ಯಭಾಗೌ - ಪಶವ ಆಜ್ಯ - ಮವದ್ಯೇ - ದಾಹವನೀಯಃ - ಪ್ರತ್ಯಕ್ - ತಸ್ಮಾ-ತ್ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತೋ ಹೋತವ್ಯೋ - ಭಾಗಧೇಯ - ಮೇತೇ ಚತ್ವಾರಿ ಚ) (ಅ. 3)
ಅನುವಾಕಂ 4 - ವರುಣಪ್ರಘಾಸಾಃ
ಪ್ರಜಾಪತಿ-ಸ್ಸವಿತಾ ಭೂತ್ವಾ ಪ್ರಜಾ ಅಸೃಜತ । ತಾ ಏನಮತ್ಯಮನ್ಯನ್ತ । ತಾ ಅಸ್ಮಾದಪಾಕ್ರಾಮನ್ನ್ । ತಾ ವರುಣೋ ಭೂತ್ವಾ ಪ್ರಜಾ ವರುಣೇನಾಗ್ರಾಹಯತ್ । ತಾಃ ಪ್ರಜಾ ವರುಣಗೃಹೀತಾಃ । ಪ್ರಜಾಪತಿ-ಮ್ಪುನರುಪಾಧಾವನ್ನಾಥ-ಮಿಚ್ಛಮಾನಾಃ । ಸ ಏತಾನ್-ಪ್ರಜಾಪತಿ-ರ್ವರುಣ ಪ್ರಘಾಸಾನಪಶ್ಯತ್ । ತಾನ್ನಿರವಪತ್ । ತೈರ್ವೈ ಸ ಪ್ರಜಾ ವರುಣ-ಪಾಶಾದಮುಞ್ಚತ್ । ಯ-ದ್ವರುಣ-ಪ್ರಘಾಸಾ ನಿರುಪ್ಯನ್ತೇ ॥ 29 ॥
ಪ್ರಜಾನಾಮವರುಣಗ್ರಾಹಾಯ । ತಾಸಾ-ನ್ದಕ್ಷಿಣೋ ಬಾಹು-ರ್ನ್ಯಕ್ನ ಆಸೀತ್ । ಸವ್ಯಃ ಪ್ರಸೃತಃ । ಸ ಏತಾ-ನ್ದ್ವಿತೀಯಾ-ನ್ದಕ್ಷಿಣತೋ ವೇದಿಮುದಹನ್ನ್ । ತತೋ ವೈ ಸ ಪ್ರಜಾನಾ-ನ್ದಕ್ಷಿಣ-ಮ್ಬಾಹು-ಮ್ಪ್ರಾಸಾರಯತ್ । ಯ-ದ್ದ್ವಿತೀಯಾ-ನ್ದಕ್ಷಿಣತೋ ವೇದಿಮುದ್ಧನ್ತಿ । ಪ್ರಜಾನಾಮೇವ ತ-ದ್ಯಜಮಾನೋ ದಕ್ಷಿಣ-ಮ್ಬಾಹು-ಮ್ಪ್ರಸಾರಯತಿ । ತಸ್ಮಾಚ್ಚಾತುರ್ಮಾಸ್ಯಯಾಜ್ಯಮುಷ್ಮಿನ್ ಁಲೋಕ ಉಭಯಾಬಾಹುಃ । ಯಜ್ಞಾಭಿಜಿತಗ್ಗ್ ಹ್ಯಸ್ಯ । ಪೃಥಮಾತ್ರಾ-ದ್ವೇದೀ ಅಸಭಿನ್ನ್ನೇ ಭವತಃ ॥ 30 ॥
ತಸ್ಮಾತ್-ಪೃಥಮಾತ್ರಂ-ವ್ಯಁಗ್ಂಸೌ । ಉತ್ತರಸ್ಯಾಂ-ವೇಁದ್ಯಾಮುತ್ತರವೇದಿಮುಪ ವಪತಿ । ಪಶವೋ ವಾ ಉತ್ತರವೇದಿಃ । ಪಶೂನೇವಾವ ರುನ್ಧೇ । ಅಥೋ ಯಜ್ಞಪರುಷೋ-ಽನನ್ತರಿತ್ಯೈ । ಏತ-ದ್ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನ್ಯೇವ ಪಞ್ಚ ಹವೀಗ್ಂಷಿ । ಅಥೈಷ ಐನ್ದ್ರಾಗ್ನೋ ಭವತಿ । ಪ್ರಾಣಾಪಾನೌ ವಾ ಏತೌ ದೇವಾನಾಮ್ । ಯದಿನ್ದ್ರಾಗ್ನೀ । ಯದೈನ್ದ್ರಾಗ್ನೋ ಭವತಿ ॥ 31 ॥
ಪ್ರಾಣಾಪಾನಾವೇವಾವ ರುನ್ಧೇ । ಓಜೋ ಬಲಂ-ವಾಁ ಏತೌ ದೇವಾನಾಮ್ । ಯದಿನ್ದ್ರಾಗ್ನೀ । ಯದೈನ್ದ್ರಾಗ್ನೋ ಭವತಿ । ಓಜೋ ಬಲಮೇವಾವ ರುನ್ಧೇ । ಮಾರುತ್ಯಾಮಿಕ್ಷಾ ಭವತಿ । ವಾರುಣ್ಯಾಮಿಕ್ಷಾ । ಮೇಷೀ ಚ ಮೇಷಶ್ಚ ಭವತಃ । ಮಿಥುನಾ ಏವ ಪ್ರಜಾ ವರುಣಪಾಶಾ-ನ್ಮುಞ್ಚತಿ । ಲೋಮಶೌ ಭವತೋ ಮೇದ್ಧ್ಯತ್ವಾಯ ॥ 32 ॥
ಶಮೀಪರ್ಣಾನ್ಯುಪ ವಪತಿ । ಘಾಸಮೇವಾಭ್ಯಾಮಪಿ ಯಚ್ಛತಿ । ಪ್ರಜಾಪತಿಮನ್ನಾದ್ಯ-ನ್ನೋಪಾನಮತ್ । ಸ ಏತೇನ ಶತೇದ್ಧ್ಮೇನ ಹವಿಷಾ ಽನ್ನಾದ್ಯಮ-ವಾರುನ್ಧ । ಯ-ತ್ಪರ-ಶ್ಶತಾನಿ ಶಮೀಪರ್ಣಾನಿ ಭವನ್ತಿ । ಅನ್ನಾದ್ಯಸ್ಯಾವ-ರುದ್ಧ್ಯೈ । ಸೌಮ್ಯಾನಿ ವೈ ಕರೀರಾಣಿ । ಸೌಮ್ಯಾ ಖಲು ವಾ ಆಹುತಿ-ರ್ದಿವೋ ವೃಷ್ಟಿ-ಞ್ಚ್ಯಾವಯತಿ । ಯತ್-ಕರೀರಾಣಿ ಭವನ್ತಿ । ಸೌಮ್ಯಯೈವಾಹುತ್ಯಾ ದಿವೋ ವೃಷ್ಟಿಮವ ರುನ್ಧೇ । ಕಾಯ ಏಕಕಪಾಲೋ ಭವತಿ । ಪ್ರಜಾನಾ-ಙ್ಕತ್ವಾಂಯಁ । ಪ್ರತಿಪೂರುಷ-ಙ್ಕರಮ್ಭ ಪಾತ್ರಾಣಿ ಭವನ್ತಿ । ಜಾತಾ ಏವ ಪ್ರಜಾ ವರುಣಪಾಶಾ-ನ್ಮುಞ್ಚತಿ । ಏಕ-ಮತಿರಿಕ್ತಮ್ । ಜನಿಷ್ಯಮಾಣಾ ಏವ ಪ್ರಜಾ ವರುಣಪಾಶಾ-ನ್ಮುಞ್ಚತಿ ॥ 33 ॥
(ನಿರುಪ್ಯನ್ತೇ- ಭವತೋ - ಭವತಿ - ಮೇದ್ಧ್ಯತ್ವಾಯ - ರುನ್ಧೇ ಷಟ್ಚ) (ಅ. 4)
ಅನುವಾಕಂ 5 - ತಚ್ಛೇಷಃ
ಉತ್ತರಸ್ಯಾಂ-ವೇಁದ್ಯಾಮನ್ಯಾನಿ ಹವೀಗ್ಂಷಿ ಸಾದಯತಿ । ದಕ್ಷಿಣಾಯಾ-ಮ್ಮಾರುತೀಮ್ । ಅಪಧುರಮೇವೈನಾ ಯುನಕ್ತಿ । ಅಥೋ ಓಜ ಏವಾಸಾಮವಹರತಿ । ತಸ್ಮಾ-ದ್ಬ್ರಹ್ಮಣಶ್ಚ ಕ್ಷತ್ರಾಚ್ಚ ವಿಶೋ-ಽನ್ಯತೋ-ಽಪಕ್ರಮಿಣೀಃ । ಮಾರುತ್ಯಾ ಪೂರ್ವಯಾ ಪ್ರಚರತಿ । ಅನೃತಮೇವಾವ ಯಜತೇ । ವಾರುಣ್ಯೋತ್ತರಯಾ । ಅನ್ತತ ಏವ ವರುಣಮವ-ಯಜತೇ । ಯದೇವಾದ್ಧ್ವರ್ಯುಃ ಕರೋತಿ ॥ 34 ॥
ತ-ತ್ಪ್ರತಿಪ್ರಸ್ಥಾತಾ ಕರೋತಿ । ತಸ್ಮಾ-ದ್ಯಚ್ಛ್ರೇಯಾನ್-ಕರೋತಿ । ತ-ತ್ಪಾಪೀಯಾನ್-ಕರೋತಿ । ಪತ್ನೀಂ ಁವಾಚಯತಿ । ಮೇದ್ಧ್ಯಾಮೇವೈನಾ-ಙ್ಕರೋತಿ । ಅಥೋ ತಪ ಏವೈನಾಮುಪ ನಯತಿ । ಯಜ್ಜಾರಗ್ಂ ಸನ್ತ-ನ್ನ ಪ್ರಬ್ರೂಯಾತ್ । ಪ್ರಿಯ-ಞ್ಜ್ಞಾತಿಗ್ಂ ರುನ್ಧ್ಯಾತ್ । ಅಸೌ ಮೇ ಜಾರ ಇತಿ ನಿರ್ದಿಶೇತ್ । ನಿರ್ದಿಶ್ಯೈವೈನಂ-ವಁರುಣಪಾಶೇನ ಗ್ರಾಹಯತಿ ॥ 35 ॥
ಪ್ರಘಾಸ್ಯಾನ್. ಹವಾಮಹ ಇತಿ ಪತ್ನೀ-ಮುದಾನಯತಿ । ಅಹ್ವತೈವೈನಾಮ್ । ಯತ್-ಪತ್ನೀ ಪುರೋನುವಾಕ್ಯಾಮನು ಬ್ರೂಯಾತ್ । ನಿರ್ವೀರ್ಯೋ ಯಜಮಾನ-ಸ್ಸ್ಯಾತ್ । ಯಜಮಾನೋ ಽನ್ವಾಹ । ಆತ್ಮನ್ನೇವ ವೀರ್ಯ-ನ್ಧತ್ತೇ । ಉಭೌ ಯಾಜ್ಯಾಗ್ಂ ಸವೀರ್ಯತ್ವಾಯ । ಯದ್ಗ್ರಾಮೇ ಯದರಣ್ಯ ಇತ್ಯಾಹ । ಯಥೋದಿತಮೇವ ವರುಣಮವ ಯಜತೇ । ಯಜಮಾನದೇವತ್ಯೋ ವಾ ಆಹವನೀಯಃ ॥ 36 ॥
ಭ್ರಾತೃವ್ಯ ದೇವತ್ಯೋ ದಕ್ಷಿಣಃ । ಯದಾಹವನೀಯೇ ಜುಹುಯಾತ್ । ಯಜಮಾನಂ-ವಁರುಣಪಾಶೇನ ಗ್ರಾಹಯೇತ್ । ದಕ್ಷಿಣೇ ಽಗ್ನೌ ಜುಹೋತಿ । ಭ್ರಾತೃವ್ಯಮೇವ ವರುಣಪಾಶೇನ ಗ್ರಾಹಯತಿ । ಶೂರ್ಪೇಣ ಜುಹೋತಿ । ಅನ್ಯಮೇವ ವರುಣಮವಯಜತೇ । ಶೀರ್ಷನ್ನಧಿ ನಿಧಾಯ ಜುಹೋತಿ । ಶೀರ್ಷತ ಏವ ವರುಣಮವ ಯಜತೇ । ಪ್ರತ್ಯನ್ತಿಷ್ಠಞ್ಜುಹೋತಿ ॥ 37 ॥
ಪ್ರತ್ಯಙ್ಙೇವ ವರುಣಪಾಶಾ-ನ್ನಿರ್ಮುಚ್ಯತೇ । ಅಕ್ರನ್ಕರ್ಮ ಕರ್ಮಕೃತ ಇತ್ಯಾಹ । ದೇವಾನೃಣ-ನ್ನಿರವದಾಯ । ಅನೃಣಾ ಗೃಹಾನುಪ-ಪ್ರೇತೇತಿ ವಾವೈತದಾಹ । ವರುಣ ಗೃಹೀತಂ-ವಾಁ ಏತ-ದ್ಯಜ್ಞಸ್ಯ । ಯ-ದ್ಯಜುಷಾ ಗೃಹೀತಸ್ಯಾತಿರಿಚ್ಯತೇ । ತುಷಾಶ್ಚ ನಿಷ್ಕಾಸಶ್ಚ । ತುಷೈಶ್ಚ ನಿಷ್ಕಾಸೇನ ಚಾವಭೃಥಮವೈತಿ । ವರುಣ-ಗೃಹೀತೇನೈವ ವರುಣಮವಯಜತೇ । ಅಪೋ-ಽವಭೃಥಮವೈತಿ ॥ 38 ॥
ಅಫ್ಸು ವೈ ವರುಣಃ । ಸಾಕ್ಷಾದೇವ ವರುಣಮವ ಯಜತೇ । ಪ್ರತಿಯುತೋ ವರುಣಸ್ಯ ಪಾಶ ಇತ್ಯಾಹ । ವರುಣಪಾಶಾದೇವ ನಿರ್ಮುಚ್ಯತೇ । ಅಪ್ರತೀಕ್ಷ-ಮಾಯನ್ತಿ । ವರುಣಸ್ಯಾನ್ತರ್ಹಿತ್ಯೈ । ಏಧೋ-ಽಸ್ಯೇಧಿಷೀಮಹೀತ್ಯಾಹ । ಸಮಿಧೈವಾಗ್ನಿ-ನ್ನಮಸ್ಯನ್ತ ಉಪಾಯನ್ತಿ । ತೇಜೋ-ಽಸಿ ತೇಜೋ ಮಯಿ ಧೇಹೀತ್ಯಾಹ । ತೇಜ ಏವಾತ್ಮನ್ಧತ್ತೇ ॥ 39 ॥
(ಕರೋತಿ - ಗ್ರಾಹಯ - ತ್ಯಾಹವನೀಯ - ಸ್ತಿಷ್ಠಞ್ಜುಹೋ - ತ್ಯಪೋ-ಽವಭೃಥಮವೈತಿ - ಧತ್ತೇ) (ಅ. 5)
ಅನುವಾಕಂ 6 - ಸಾಕಮೇಧಾಃ
ದೇವಾಸುರಾ-ಸ್ಸಂಯಁತ್ತಾ ಆಸನ್ನ್ । ಸೋ-ಽಗ್ನಿರಬ್ರವೀತ್ । ಮಮೇಯ-ಮನೀಕವತೀ ತನೂಃ । ತಾ-ಮ್ಪ್ರೀಣೀತ । ಅಥಾಸುರಾನಭಿ ಭವಿಷ್ಯಥೇತಿ । ತೇ ದೇವಾ ಅಗ್ನಯೇ-ಽನೀಕವತೇ ಪುರೋಡಾಶಮಷ್ಟಾಕಪಾಲ-ನ್ನಿರವಪನ್ನ್ । ಸೋ-ಽಗ್ನಿರನೀಕವಾನ್-ಥ್ಸ್ವೇನ ಭಾಗಧೇಯೇನ ಪ್ರೀತಃ । ಚತುರ್ಧಾ ಽನೀಕಾ-ನ್ಯಜನಯತ । ತತೋ ದೇವಾ ಅಭವನ್ನ್ । ಪರಾ ಽಸುರಾಃ ॥ 40 ॥
ಯದಗ್ನಯೇ-ಽನೀಕವತೇ ಪುರೋಡಾಶಮಷ್ಟಾಕಪಾಲ-ನ್ನಿರ್ವಪತಿ । ಅಗ್ನಿಮೇವಾನೀಕವನ್ತಗ್ಗ್ ಸ್ವೇನ ಭಾಗಧೇಯೇನ ಪ್ರೀಣಾತಿ । ಸೋ-ಽಗ್ನಿರನೀಕವಾನ್-ಥ್ಸ್ವೇನ ಭಾಗಧೇಯೇನ ಪ್ರೀತಃ । ಚತುರ್ಧಾ ಽನೀಕಾನಿ ಜನಯತೇ । ಅಸೌ ವಾ ಆದಿತ್ಯೋ-ಽಗ್ನಿ-ರನೀಕವಾನ್ । ತಸ್ಯ ರಶ್ಮಯೋ-ಽನೀಕಾನಿ । ಸಾಕಗ್ಂ ಸೂರ್ಯೇಣೋದ್ಯತಾ ನಿರ್ವಪತಿ । ಸಾಕ್ಷಾದೇವಾಸ್ಮಾ ಅನೀಕಾನಿ ಜನಯತಿ । ತೇ-ಽಸುರಾಃ ಪರಾಜಿತಾ ಯನ್ತಃ । ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವೀ ಉಪಾಶ್ರಯನ್ನ್ ॥ 41 ॥
ತೇ ದೇವಾ ಮರುದ್ಭ್ಯಃ ಸಾನ್ತಪನೇಭ್ಯಶ್ಚರು-ನ್ನಿರವಪನ್ನ್ । ತಾ-ನ್ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವೀಭ್ಯಾ-ಮೇವೋಭಯತ-ಸ್ಸಮತಪನ್ನ್ । ಯನ್ಮರುದ್ಭ್ಯಃ ಸಾನ್ತಪನೇಭ್ಯಶ್ಚರು-ನ್ನಿರ್ವಪತಿ । ದ್ಯಾವಾಪೃಥಿವೀಭ್ಯಾಮೇವ ತದುಭಯತೋ ಯಜಮಾನೋ ಭ್ರಾತೃವ್ಯಾನ್-ಥ್ಸನ್ತಪತಿ । ಮದ್ಧ್ಯನ್ದಿನೇ ನಿರ್ವಪತಿ । ತರ್ಹಿ ಹಿ ತೇ-ಽಕ್ಷ್ಣಿಷ್ಠ-ನ್ತಪತಿ । ಚರುರ್ಭವತಿ । ಸರ್ವತ ಏವೈನಾನ್-ಥ್ಸನ್ತಪತಿ । ತೇ ದೇವಾ-ಶ್ಶ್ವೋ ವಿಜಯಿನ-ಸ್ಸನ್ತಃ । ಸರ್ವಾಸಾ-ನ್ದುಗ್ಧೇ ಗೃಹಮೇಧೀಯ-ಞ್ಚರು-ನ್ನಿರವಪನ್ನ್ ॥ 42 ॥
ಆಶಿತಾ ಏವಾದ್ಯೋಪವಸಾಮ । ಕಸ್ಯ ವಾ-ಽಹೇದಮ್ । ಕಸ್ಯ ವಾ ಶ್ವೋ ಭವಿತೇತಿ । ಸ ಶೃತೋ-ಽಭವತ್ । ತಸ್ಯಾಹುತಸ್ಯ ನಾಶ್ಞನ್ನ್ । ನ ಹಿ ದೇವಾ ಅಹುತಸ್ಯಾಶ್ಞನ್ತಿ । ತೇ-ಽಬ್ರುವನ್ನ್ । ಕಸ್ಮಾ ಇಮಗ್ಂ ಹೋಷ್ಯಾಮ ಇತಿ । ಮರುದ್ಭ್ಯೋ ಗೃಹಮೇಧಿಭ್ಯ ಇತ್ಯಬ್ರುವನ್ನ್ । ತ-ಮ್ಮರುದ್ಭ್ಯೋ ಗೃಹಮೇಧಿಭ್ಯೋ-ಽಜುಹವುಃ ॥ 43 ॥
ತತೋ ದೇವಾ ಅಭವನ್ನ್ । ಪರಾ-ಽಸುರಾಃ । ಯಸ್ಯೈವಂ-ವಿಁದುಷೋ ಮರುದ್ಭ್ಯೋ ಗೃಹಮೇಧಿಭ್ಯೋ ಗೃಹೇ ಜುಹ್ವತಿ । ಭವತ್ಯಾತ್ಮನಾ । ಪರಾ-ಽಸ್ಯ ಭ್ರಾತೃವ್ಯೋ ಭವತಿ । ಯದ್ವೈ ಯಜ್ಞಸ್ಯ ಪಾಕತ್ರಾ ಕ್ರಿಯತೇ । ಪಶವ್ಯ-ನ್ತತ್ । ಪಾಕತ್ರಾ ವಾ ಏತತ್ಕ್ರಿಯತೇ । ಯನ್ನೇದ್ಧ್ಮಾಬರ್ಹಿ-ರ್ಭವತಿ । ನ ಸಾಮಿಧೇನೀ-ರನ್ವಾಹ ॥ 44 ॥
ನ ಪ್ರಯಾಜಾ ಇಜ್ಯನ್ತೇ । ನಾನೂಯಾಜಾಃ । ಯ ಏವಂ-ವೇಁದ । ಪಶುಮಾ-ನ್ಭವತಿ । ಆಜ್ಯಭಾಗೌ ಯಜತಿ । ಯಜ್ಞಸ್ಯೈವ ಚಕ್ಷುಷೀ ನಾನ್ತರೇತಿ । ಮರುತೋ ಗೃಹಮೇಧಿನೋ ಯಜತಿ । ಭಾಗಧೇಯೇ-ನೈವೈನಾನ್-ಥ್ಸಮರ್ಧಯತಿ । ಅಗ್ನಿಗ್ಗ್ ಸ್ವಿಷ್ಟಕೃತಂ-ಯಁಜತಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ್ಯೈ । ಇಡಾನ್ತೋ ಭವತಿ । ಪಶವೋ ವಾ ಇಡಾ । ಪಶುಷ್ವೇವೋಪರಿಷ್ಟಾ-ತ್ಪ್ರತಿ ತಿಷ್ಠತಿ ॥ 45 ॥
(ಅಸುರಾ - ಅಶ್ರಯನ್ - ಗೃಹಮೇಧೀಯಂ ಚರು-ನ್ನಿರವಪನ್ - ನಜುಹವು - ರನ್ವಾ - ಹೇಡಾನ್ತೋ ಭವತಿ ದ್ವೇ ಚ) (ಅ. 6)
ಅನುವಾಕಂ 7 - ತಚ್ಛೇಷಃ
ಯತ್ಪತ್ನೀ ಗೃಹಮೇಧೀಯ-ಸ್ಯಾಶ್ಞೀಯಾತ್ । ಗೃಹಮೇದ್ಧ್ಯೇವ ಸ್ಯಾತ್ । ವಿ ತ್ವಸ್ಯ ಯಜ್ಞ ಋಧ್ಯೇತ । ಯನ್ನಾಶ್ಞೀಯಾತ್ । ಅಗೃಹಮೇಧೀ ಸ್ಯಾತ್ । ನಾಸ್ಯ ಯಜ್ಞೋ ವ್ಯೃದ್ಧ್ಯೇತ । ಪ್ರತಿವೇಶ-ಮ್ಪಚೇಯುಃ । ತಸ್ಯಾಶ್ಞೀಯಾತ್ । ಗೃಹಮೇದ್ಧ್ಯೇವ ಭವತಿ । ನಾಸ್ಯ ಯಜ್ಞೋ ವ್ಯೃದ್ಧ್ಯತೇ ॥ 46 ॥
ತೇ ದೇವಾ ಗೃಹಮೇಧೀಯೇನೇಷ್ಟ್ವಾ । ಆಶಿತಾ ಅಭವನ್ನ್ । ಆಞ್ಜತಾಭ್ಯಞ್ಜತ । ಅನು ವಥ್ಸಾ-ನವಾಸಯನ್ನ್ । ತೇಭ್ಯೋ-ಽಸುರಾಃ, ಕ್ಷುಧ-ಮ್ಪ್ರಾಹಿಣ್ವನ್ನ್ । ಸಾ ದೇವೇಷು ಲೋಕಮವಿತ್ತ್ವಾ । ಅಸುರಾನ್-ಪುನರಗಚ್ಛತ್ । ಗೃಹಮೇಧೀಯೇನೇಷ್ಟ್ವಾ । ಆಶಿತಾ ಭವನ್ತಿ । ಆಞ್ಜತೇ-ಽಭ್ಯಞ್ಜತೇ ॥ 47 ॥
ಅನು ವಥ್ಸಾನ್. ವಾಸಯನ್ತಿ । ಭ್ರಾತೃವ್ಯಾಯೈವ ತ-ದ್ಯಜಮಾನಃ, ಕ್ಷುಧ-ಮ್ಪ್ರಹಿಣೋತಿ । ತೇ ದೇವಾ ಗೃಹಮೇಧೀಯೇನೇಷ್ಟ್ವಾ । ಇನ್ದ್ರಾಯ ನಿಷ್ಕಾಸ-ನ್ನ್ಯದಧುಃ । ಅಸ್ಮಾನೇವ ಶ್ವ ಇನ್ದ್ರೋ ನಿಹಿತಭಾಗ ಉಪಾವರ್ತಿತೇತಿ । ತಾನಿನ್ದ್ರೋ ನಿಹಿತಭಾಗ ಉಪಾವರ್ತತ । ಗೃಹಮೇಧೀಯೇನೇಷ್ಟ್ವಾ । ಇನ್ದ್ರಾಯ ನಿಷ್ಕಾಸ-ನ್ನಿದದ್ಧ್ಯಾತ್ । ಇನ್ದ್ರ ಏವೈನ-ನ್ನಿಹಿತಭಾಗ ಉಪಾವರ್ತತೇ । ಗಾರ್ಹಪತ್ಯೇ ಜುಹೋತಿ ॥ 48 ॥
ಭಾಗಧೇಯೇನೇವೈನಗ್ಂ ಸಮರ್ಧಯತಿ । ಋಷಭಮಾಹ್ವಯತಿ । ವಷಟ್ಕಾರ ಏವಾಸ್ಯ ಸಃ । ಅಥೋ ಇನ್ದ್ರಿಯಮೇವ ತ-ದ್ವೀರ್ಯಂ-ಯಁಜಮಾನೋ ಭ್ರಾತೃವ್ಯಸ್ಯ ವೃಙ್ಕ್ತೇ । ಇನ್ದ್ರೋ ವೃತ್ರಗ್ಂ ಹತ್ವಾ । ಪರಾ-ಮ್ಪರಾವತ-ಮಗಚ್ಛತ್ । ಅಪಾರಾಧಮಿತಿ ಮನ್ಯಮಾನಃ । ಸೋ-ಽಬ್ರವೀತ್ । ಕ ಇದಂ-ವೇಁದಿಷ್ಯತೀತಿ । ತೇ-ಽಬ್ರುವ-ನ್ಮರುತೋ ವರಂ-ವೃಁಣಾಮಹೈ ॥ 49 ॥
ಅಥ ವಯಂ-ವೇಁದಾಮ । ಅಸ್ಮಭ್ಯಮೇವ ಪ್ರಥಮಗ್ಂ ಹವಿರ್ನಿರುಪ್ಯಾತಾ ಇತಿ । ತ ಏನಮದ್ಧ್ಯ-ಕ್ರೀಡನ್ನ್ । ತತ್ಕ್ರೀಡಿನಾ-ಙ್ಕ್ರೀಡಿತ್ವಮ್ । ಯ-ನ್ಮರುದ್ಭ್ಯಃ ಕ್ರೀಡಿಭ್ಯಃ ಪ್ರಥಮಗ್ಂ ಹವಿರ್ನಿರುಪ್ಯತೇ ವಿಜಿತ್ಯೈ । ಸಾಕಗ್ಂ ಸೂರ್ಯೇಣೋದ್ಯತಾ ನಿರ್ವಪತಿ । ಏತಸ್ಮಿನ್ ವೈ ಲೋಕ ಇನ್ದ್ರೋ ವೃತ್ರಮಹನ್-ಥ್ಸಮೃದ್ಧ್ಯೈ । ಏತ-ದ್ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನ್ಯೇವ ಪಞ್ಚ ಹವೀಗ್ಂಷಿ । ಏತ-ದ್ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಐನ್ದ್ರಾಗ್ನಃ । ಅಥೈಷ ಐನ್ದ್ರಶ್ಚರು-ರ್ಭವತಿ ॥ 50 ॥
ಉದ್ಧಾರಂ-ವಾಁ ಏತಮಿನ್ದ್ರ ಉದಹರತ । ವೃತ್ರಗ್ಂ ಹತ್ವಾ । ಅನ್ಯಾಸು ದೇವತಾಸ್ವಧಿ । ಯದೇಷ ಐನ್ದ್ರ-ಶ್ಚರು-ರ್ಭವತಿ । ಉದ್ಧಾರಮೇವ ತಂ-ಯಁಜಮಾನ ಉದ್ಧರತೇ । ಅನ್ಯಾಸು ಪ್ರಜಾಸ್ವಧಿ । ವೈಶ್ವಕರ್ಮಣ ಏಕಕಪಾಲೋ ಭವತಿ । ವಿಶ್ವಾನ್ಯೇವ ತೇನ ಕರ್ಮಾಣಿ ಯಜಮಾನೋ ಽವರುನ್ಧೇ ॥ 51 ॥
(ಋದ್ಧ್ಯತೇ-ಽ-ಭ್ಯಞ್ಜತೇ-ಜುಹೋತಿ-ವೃಣಾಮಹೈ-ಭವತ್ಯ- +ಷ್ಟೌ ಚ) (ಅ. 7)
ಅನುವಾಕಂ 8 - ಪಿತೃಯಜ್ಞಃ
ವೈಶ್ವದೇವೇನ ವೈ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ ಪ್ರಜಾ ಅಸೃಜತ । ತಾ ವರುಣ-ಪ್ರಘಾಸೈ-ರ್ವರುಣಪಾಶಾದಮುಞ್ಚತ್ । ಸಾಕಮೇಧೈಃ ಪ್ರತ್ಯಸ್ಥಾಪಯತ್ । ತ್ರ್ಯಮ್ಬಕೈ ರುದ್ರ-ನ್ನಿರವಾದಯತ । ಪಿತೃಯಜ್ಞೇನ ಸುವರ್ಗಂ-ಲೋಁಕಮಗಮಯತ್ । ಯ-ದ್ವೈಶ್ವದೇವೇನ ಯಜತೇ । ಪ್ರಜಾ ಏವ ತ-ದ್ಯಜಮಾನ-ಸ್ಸೃಜತೇ । ತಾ ವರುಣ-ಪ್ರಘಾಸೈ-ರ್ವರುಣಪಾಶಾ-ನ್ಮುಞ್ಚತಿ । ಸಾಕಮೇಧೈಃ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಯತಿ । ತ್ರ್ಯಮ್ಬಕೈರುದ್ರ-ನ್ನಿರವದಯತೇ ॥ 52 ॥
ಪಿತೃಯಜ್ಞೇನ ಸುವರ್ಗಂ-ಲೋಁಕ-ಙ್ಗಮಯತಿ । ದಕ್ಷಿಣತಃ ಪ್ರಾಚೀನಾವೀತೀ ನಿರ್ವಪತಿ । ದಕ್ಷಿಣಾವೃದ್ಧಿ ಪಿತೃಣಾಮ್ । ಅನಾದೃತ್ಯ ತತ್ । ಉತ್ತರತ ಏವೋಪವೀಯ ನಿರ್ವಪೇತ್ । ಉಭಯೇ ಹಿ ದೇವಾಶ್ಚ ಪಿತರಶ್ಚೇಜ್ಯನ್ತೇ । ಅಥೋ ಯದೇವ ದಕ್ಷಿಣಾರ್ಧೇ-ಽಧಿ ಶ್ರಯತಿ । ತೇನ ದಕ್ಷಿಣಾವೃತ್ । ಸೋಮಾಯ ಪಿತೃಮತೇ ಪುರೋಡಾಶಗ್ಂ ಷಟ್ಕಪಾಲ-ನ್ನಿರ್ವಪತಿ । ಸಂವಁಥ್ಸರೋ ವೈ ಸೋಮಃ ಪಿತೃಮಾನ್ ॥ 53 ॥
ಸಂವಁಥ್ಸರಮೇವ ಪ್ರೀಣಾತಿ । ಪಿತೃಭ್ಯೋ ಬರ್ಹಿಷದ್ಭ್ಯೋ ಧಾನಾಃ । ಮಾಸಾ ವೈ ಪಿತರೋ ಬರ್ಹಿಷದಃ । ಮಾಸಾನೇವ ಪ್ರೀಣಾತಿ । ಯಸ್ಮಿನ್ ವಾ ಋತೌ ಪುರುಷಃ ಪ್ರಮೀಯತೇ । ಸೋ-ಽಸ್ಯಾಮುಷ್ಮಿನ್ ಁಲೋಕೇ ಭವತಿ । ಬಹುರೂಪಾ ಧಾನಾ ಭವನ್ತಿ । ಅಹೋರಾತ್ರಾಣಾ-ಮಭಿಜಿತ್ಯೈ । ಪಿತೃಭ್ಯೋ ಽಗ್ನಿಷ್ವಾತ್ತೇಭ್ಯೋ ಮನ್ಥಮ್ । ಅರ್ಧಮಾಸಾ ವೈ ಪಿತರೋ-ಽಗ್ನಿಷ್ವಾತ್ತಾಃ ॥ 54 ॥
ಅರ್ಧಮಾಸಾನೇವ ಪ್ರೀಣಾತಿ । ಅಭಿವಾನ್ಯಾಯೈ ದುಗ್ಧೇ ಭವತಿ । ಸಾ ಹಿ ಪಿತೃದೇವತ್ಯ-ನ್ದುಹೇ । ಯ-ತ್ಪೂರ್ಣಮ್ । ತ-ನ್ಮನುಷ್ಯಾಣಾಮ್ । ಉಪರ್ಯರ್ಧೋ ದೇವಾನಾಮ್ । ಅರ್ಧಃ ಪಿತೃಣಾಮ್ । ಅರ್ಧ ಉಪಮನ್ಥತಿ । ಅರ್ಧೋ ಹಿ ಪಿತೃಣಾಮ್ । ಏಕಯೋಪಮನ್ಥತಿ ॥ 55 ॥
ಏಕಾ ಹಿ ಪಿತೃಣಾಮ್ । ದಕ್ಷಿಣೋಪಮನ್ಥತಿ । ದಕ್ಷಿಣಾ ವೃದ್ಧಿ ಪಿತೃಣಾಮ್ । ಅನಾರಭ್ಯೋಪಮನ್ಥತಿ । ತದ್ಧಿ ಪಿತೄನ್-ಗಚ್ಛತಿ । ಇಮಾ-ನ್ದಿಶಂ-ವೇಁದಿಮುದ್ಧನ್ತಿ । ಉಭಯೇ ಹಿ ದೇವಾಶ್ಚ ಪಿತರಶ್ಚೇಜ್ಯನ್ತೇ । ಚತುಃ ಸ್ರಕ್ತಿರ್ಭವತಿ । ಸರ್ವಾ ಹ್ಯನು ದಿಶಃ ಪಿತರಃ । ಅಖಾತಾ ಭವತಿ ॥ 56 ॥
ಖಾತಾ ಹಿ ದೇವಾನಾಮ್ । ಮದ್ಧ್ಯತೋ ಽಗ್ನಿರಾಧೀಯತೇ । ಅನ್ತತೋ ಹಿ ದೇವಾನಾ-ಮಾಧೀಯತೇ । ವರ್ಷೀಯಾನಿದ್ಧ್ಮ ಇದ್ಧ್ಮಾ-ದ್ಭವತಿ ವ್ಯಾವೃತ್ತ್ಯೈ । ಪರಿ ಶ್ರಯತಿ । ಅನ್ತರ್ಹಿತೋ ಹಿ ಪಿತೃಲೋಕೋ ಮನುಷ್ಯಲೋಕಾತ್ । ಯತ್-ಪರುಷಿ ದಿನಮ್ । ತ-ದ್ದೇವಾನಾಮ್ । ಯದನ್ತರಾ । ತ-ನ್ಮನುಷ್ಯಾಣಾಮ್ ॥ 57 ॥
ಯ-ಥ್ಸಮೂಲಮ್ । ತ-ತ್ಪಿತೃಣಾಮ್ । ಸಮೂಲ-ಮ್ಬರ್ಹಿ-ರ್ಭವತಿ ವ್ಯಾವೃತ್ತ್ಯೈ । ದಕ್ಷಿಣಾ ಸ್ತೃಣಾತಿ । ದಕ್ಷಿಣಾ ವೃದ್ಧಿ ಪಿತೃಣಾಮ್ । ತ್ರಿಃ ಪರ್ಯೇತಿ । ತೃತೀಯೇ ವಾ ಇತೋ ಲೋಕೇ ಪಿತರಃ । ತಾನೇವ ಪ್ರೀಣಾತಿ । ತ್ರಿಃ ಪುನಃ ಪರ್ಯೇತಿ । ಷಟ್ಥ್ಸಮ್ಪದ್ಯನ್ತೇ ॥ 58 ॥
ಷಡ್ವಾ ಋತವಃ । ಋತೂನೇವ ಪ್ರೀಣಾತಿ । ಯ-ತ್ಪ್ರಸ್ತರಂ-ಯಁಜುಷಾ ಗೃಹ್ಣೀಯಾತ್ । ಪ್ರಮಾಯುಕೋ ಯಜಮಾನ-ಸ್ಸ್ಯಾತ್ । ಯನ್ನ ಗೃಹ್ಣೀಯಾತ್ । ಅನಾಯತನ-ಸ್ಸ್ಯಾತ್ । ತೂಷ್ಣೀಮೇವ ನ್ಯಸ್ಯೇತ್ । ನ ಪ್ರಮಾಯುಕೋ ಭವತಿ । ನಾನಾಯತನಃ । ಯತ್-ತ್ರೀನ್-ಪರಿಧೀ-ನ್ಪರಿದದ್ಧ್ಯಾತ್ ॥ 59 ॥
ಮೃತ್ಯುನಾ ಯಜಮಾನ-ಮ್ಪರಿ ಗೃಹ್ಣೀಯಾತ್ । ಯನ್ನ ಪರಿ-ದದ್ಧ್ಯಾತ್ । ರಕ್ಷಾಗ್ಂಸಿ ಯಜ್ಞಗ್ಂ ಹನ್ಯುಃ । ದ್ವೌ ಪರಿಧೀ ಪರಿದಧಾತಿ । ರಕ್ಷಸಾ-ಮಪಹತ್ಯೈ । ಅಥೋ ಮೃತ್ಯೋರೇವ ಯಜಮಾನ-ಮುಥ್ಸೃಜತಿ । ಯ-ತ್ತ್ರೀಣಿ ತ್ರೀಣಿ ಹವೀಗ್ಷ್ಯುದಾಹರೇಯುಃ । ತ್ರಯಸ್ತ್ರಯ ಏಷಾಗ್ಂ ಸಾಕ-ಮ್ಪ್ರಮೀಯೇರನ್ನ್ । ಏಕೈಕ-ಮನೂಚೀನಾ-ನ್ಯುದಾಹರನ್ತಿ । ಏಕೈಕ ಏವೈಷಾಮನ್ವಞ್ಚಃ ಪ್ರಮೀಯತೇ । ಕಶಿಪು ಕಶಿಪವ್ಯಾಯ । ಉಪಬರ್ಹಣ-ಮುಪಬರ್ಹಣ್ಯಾಯ । ಆಞ್ಜನ-ಮಾಞ್ಜನ್ಯಾಯ । ಅಭ್ಯಞ್ಜನ-ಮಭ್ಯಞ್ಜನ್ಯಾಯ । ಯಥಾಭಾಗಮೇವೈನಾ-ನ್ಪ್ರೀಣಾತಿ ॥ 60 ॥
(ನಿರವದಯತೇ - ಪಿತೃಮಾ - ನಗ್ನಿಷ್ವಾತ್ತಾ - ಏಕಯೋಪ ಮನ್ಥ - ತ್ಯಖಾತಾ ಭವತಿ-ಮನುಷ್ಯಾಣಾಂ - ಪದ್ಯನ್ತೇ - ಪರಿದದ್ಧ್ಯಾನ್ - ಮೀಯತೇ ಪಞ್ಚ ಚ) (ಅ. 8)
ಅನುವಾಕಂ 9 - ತಚ್ಛೇಷಃ
ಅಗ್ನಯೇ ದೇವೇಭ್ಯಃ ಪಿತೃಭ್ಯಃ ಸಮಿದ್ಧ್ಯಮಾನಾಯಾನುಬ್ರೂಹೀತ್ಯಾಹ ।
ಉಭಯೇ ಹಿ ದೇವಾಶ್ಚ ಪಿತರಶ್ಚೇಜ್ಯನ್ತೇ । ಏಕಾಮನ್ವಾಹ । ಏಕಾ ಹಿ ಪಿತೃಣಾಮ್ । ತ್ರಿರನ್ವಾಹ । ತ್ರಿರ್ಹಿ ದೇವಾನಾಮ್ । ಆಘಾರಾವಾಘಾರಯತಿ । ಯಜ್ಞ ಪರುಷೋರನನ್ತರಿತ್ಯೈ । ನಾರ್ಷೇಯಂ-ವೃಁಣೀತೇ । ನ ಹೋತಾರಮ್ ॥ 61 ॥
ಯದಾರ್ಷೇಯಂ-ವೃಁಣೀತ । ಯದ್ಧೋತಾರಮ್ । ಪ್ರಮಾಯುಕೋ ಯಜಮಾನ-ಸ್ಸ್ಯಾತ್ । ಪ್ರಮಾಯುಕೋ ಹೋತಾ । ತಸ್ಮಾನ್ನ ವೃಣೀತೇ । ಯಜಮಾನಸ್ಯ ಹೋತು-ರ್ಗೋಪೀಥಾಯ । ಅಪಬರ್ಹಿಷಃ ಪ್ರಯಾಜಾನ್.-ಯಜತಿ । ಪ್ರಜಾ ವೈ ಬರ್ಹಿಃ । ಪ್ರಜಾ ಏವ ಮೃತ್ಯೋರುಥ್ಸೃಜತಿ । ಆಜ್ಯಭಾಗೌ ಯಜತಿ ॥ 62 ॥
ಯಜ್ಞಸ್ಯೈವ ಚಕ್ಷುಷೀ ನಾನ್ತರೇತಿ । ಪ್ರಾಚೀನಾವೀತೀ ಸೋಮಂ-ಯಁಜತಿ । ಪಿತೃದೇವತ್ಯಾ ಹಿ । ಏಷಾ ಽಽಹುತಿಃ । ಪಞ್ಚ ಕೃತ್ವೋ-ಽವದ್ಯತಿ । ಪಞ್ಚ ಹ್ಯೇತಾ ದೇವತಾಃ । ದ್ವೇ ಪುರೋ-ಽನುವಾಕ್ಯೇ । ಯಾಜ್ಯಾ ದೇವತಾ ವಷಟ್ಕಾರಃ । ತಾ ಏವ ಪ್ರೀಣಾತಿ । ಸನ್ತತಮವ ದ್ಯತಿ ॥ 63 ॥
ಋತೂನಾಗ್ಂ ಸನ್ತತ್ಯೈ । ಪ್ರೈವೈಭ್ಯಃ ಪೂರ್ವಯಾ ಪುರೋ-ಽನುವಾಕ್ಯಯಾ ಽಽಹ । ಪ್ರಣಯತಿ ದ್ವಿತೀಯಯಾ । ಗಮಯತಿ ಯಾಜ್ಯಯಾ । ತೃತೀಯೇ ವಾ ಇತೋ ಲೋಕೇ ಪಿತರಃ । ಅಹ್ನ ಏವೈನಾ-ನ್ಪೂರ್ವಯಾ ಪುರೋ-ಽನುವಾಕ್ಯಯಾ ಽತ್ಯಾನಯತಿ । ರಾತ್ರಿಯೈ ದ್ವಿತೀಯಯಾ । ಐವೈನಾನ್. ಯಾಜ್ಯಯಾ ಗಮಯತಿ । ದಕ್ಷಿಣತೋ-ಽವದಾಯ । ಉದಙ್ಙತಿ ಕ್ರಾಮತಿ ವ್ಯಾವೃತ್ತ್ಯೈ ॥ 64 ॥
ಆ ಸ್ವಧೇತ್ಯಾ-ಶ್ರಾವಯತಿ । ಅಸ್ತು ಸ್ವಧೇತಿ ಪ್ರತ್ಯಾಶ್ರಾವಯತಿ । ಸ್ವಧಾ ನಮ ಇತಿ ವಷಟ್ಕರೋತಿ । ಸ್ವಧಾಕಾರೋ ಹಿ ಪಿತೃಣಾಮ್ । ಸೋಮಮಗ್ರೇ ಯಜತಿ । ಸೋಮ ಪ್ರಯಾಜಾ ಹಿ ಪಿತರಃ । ಸೋಮ-ಮ್ಪಿತೃಮನ್ತಂ-ಯಁಜತಿ । ಸಂವಁಥ್ಸರೋ ವೈ ಸೋಮಃ ಪಿತೃಮಾನ್ । ಸಂವಁಥ್ಸರಮೇವ ತ-ದ್ಯಜತಿ । ಪಿತೄನ್-ಬರ್ಹಿಷದೋ ಯಜತಿ ॥ 65 ॥
ಯೇ ವೈ ಯಜ್ವಾನಃ । ತೇ ಪಿತರೋ ಬರ್ಹಿಷದಃ । ತಾನೇವ ತ-ದ್ಯಜತಿ । ಪಿತೄನಗ್ನಿಷ್ವಾತ್ತಾನ್. ಯಜತಿ । ಯೇ ವಾ ಅಯಜ್ವಾನೋ ಗೃಹಮೇಧಿನಃ । ತೇ ಪಿತರೋ-ಽಗ್ನಿಷ್ವಾತ್ತಾಃ । ತಾನೇವ ತ-ದ್ಯಜತಿ । ಅಗ್ನಿ-ಙ್ಕವ್ಯವಾಹನಂ-ಯಁಜತಿ । ಯ ಏವ ಪಿತೃಣಾಮಗ್ನಿಃ । ತಮೇವ ತ-ದ್ಯಜತಿ ॥ 66 ॥
ಅಥೋ ಯಥಾ-ಽಗ್ನಿಗ್ಗ್ ಸ್ವಿಷ್ಟಕೃತಂ-ಯಁಜತಿ । ತಾದೃಗೇವ ತತ್ । ಏತತ್ತೇ ತತ ಯೇ ಚ ತ್ವಾಮನ್ವಿತಿ ತಿಸೃಷು ಸ್ರಕ್ತೀಷು ನಿದಧಾತಿ । ತಸ್ಮಾದಾ ತೃತೀಯಾ-ತ್ಪುರುಷಾನ್ನಾಮ ನ ಗೃಹ್ಣನ್ತಿ । ಏತಾವನ್ತೋ ಹೀಜ್ಯನ್ತೇ । ಅತ್ರ ಪಿತರೋ ಯಥಾಭಾಗ-ಮ್ಮನ್ದದ್ಧ್ವಮಿತ್ಯಾಹ । ಹ್ಲೀಕಾ ಹಿ ಪಿತರಃ । ಉದಞ್ಚೋ ನಿಷ್ಕ್ರಾಮನ್ತಿ । ಏಷಾ ವೈ ಮನುಷ್ಯಾಣಾ-ನ್ದಿಕ್ । ಸ್ವಾಮೇವ ತ-ದ್ದಿಶಮನು ನಿಷ್ಕ್ರಾಮನ್ತಿ ॥ 67 ॥
ಆಹವನೀಯ-ಮುಪತಿಷ್ಠನ್ತೇ । ನ್ಯೇವಾಸ್ಮೈ ತದ್ಧ್ನುವತೇ । ಯಥ್ಸತ್ಯಾಹವನೀಯೇ । ಅಥಾನ್ಯತ್ರ ಚರನ್ತಿ । ಆತಮಿತೋರುಪತಿಷ್ಠನ್ತೇ । ಅಗ್ನಿಮೇವೋಪದ್ರಷ್ಟಾರ-ಙ್ಕೃತ್ವಾ । ಪಿತೄ-ನ್ನಿರವದಯನ್ತೇ । ಅನ್ತಂ-ವಾಁ ಏತೇ ಪ್ರಾಣಾನಾ-ಙ್ಗಚ್ಛನ್ತಿ । ಯ ಆತಮಿತೋರುಪತಿಷ್ಠನ್ತೇ । ಸುಸನ್ದೃಶ-ನ್ತ್ವಾ ವಯಮಿತ್ಯಾಹ ॥ 68 ॥
ಪ್ರಾಣೋ ವೈ ಸುಸನ್ದೃಕ್ । ಪ್ರಾಣಮೇವಾತ್ಮನ್-ದಧತೇ । ಯೋಜಾ ನ್ವಿನ್ದ್ರ ತೇ ಹರೀ ಇತ್ಯಾಹ । ಪ್ರಾಣಮೇವ ಪುನರಯುಕ್ತ । ಅಕ್ಷನ್ನಮೀಮದನ್ತ ಹೀತಿ ಗಾರ್ಹಪತ್ಯ-ಮುಪತಿಷ್ಠನ್ತೇ । ಅಕ್ಷನ್ನಮೀಮದನ್ತಾಥ ತ್ವೋಪತಿಷ್ಠಾಮಹ ಇತಿ ವಾವೈತದಾಹ । ಅಮೀಮದನ್ತ ಪಿತರಃ ಸೋಮ್ಯಾ ಇತ್ಯಭಿ ಪ್ರಪದ್ಯನ್ತೇ । ಅಮೀಮದನ್ತ ಪಿತರೋ-ಽಥ ತ್ವಾ-ಽಭಿ ಪ್ರಪದ್ಯಾಮಹ ಇತಿ ವಾವೈತದಾಹ । ಅಪಃ ಪರಿಷಿಞ್ಚತಿ । ಮಾರ್ಜಯತ್ಯೇವೈನಾನ್ ॥ 69 ॥
ಅಥೋ ತರ್ಪಯತ್ಯೇವ । ತೃಪ್ಯತಿ ಪ್ರಜಯಾ ಪಶುಭಿಃ । ಯ ಏವಂ-ವೇಁದ । ಅಪ ಬರ್ಹಿಷಾವನೂಯಾಜೌ ಯಜತಿ । ಪ್ರಜಾ ವೈ ಬರ್ಹಿಃ । ಪ್ರಜಾ ಏವ ಮೃತ್ಯೋರುಥ್ಸೃಜತಿ । ಚತುರಃ ಪ್ರಯಾಜಾನ್. ಯಜತಿ । ದ್ವಾವನೂಯಾಜೌ । ಷಟ್ಥ್ಸಮ್ಪದ್ಯನ್ತೇ । ಷಡ್ವಾ ಋತವಃ ॥ 70 ॥
ಋತೂನೇವ ಪ್ರೀಣಾತಿ । ನ ಪತ್ನ್ಯನ್ವಾಸ್ತೇ । ನ ಸಂಯಾಁಜಯನ್ತಿ । ಯತ್ಪತ್ನ್ಯನ್ವಾಸೀತ । ಯಥ್ಸಂಯಾಁಜಯೇಯುಃ । ಪ್ರಮಾಯುಕಾ ಸ್ಯಾತ್ । ತಸ್ಮಾನ್ನಾನ್ವಾಸ್ತೇ । ನ ಸಂಯಾಁಜಯನ್ತಿ । ಪತ್ನಿಯೈ ಗೋಪೀಥಾಯ ॥ 71 ॥
(ಹೋತಾರ - ಮಾಜ್ಯಭಾಗೌ ಯಜತಿ - ಸನ್ತತಮವದ್ಯತಿ - ವ್ಯಾವೃತ್ತ್ಯೈ - ಬರ್ಹಿಷದೋ ಯಜತಿ - ತಮೇವ ತ-ದ್ಯಜ- ತ್ಯನು ನಿಷ್ಕ್ರಾಮನ್ತ್ಯಾ - ಹೈ - ನಾನ್ - ಋತವೋ - +ನವ ಚ) (ಅ. 9)
ಅನುವಾಕಂ 10 - ತ್ರ್ಯಮ್ಬಕಹವೀಂಷಿ
ಪ್ರತಿಪೂರುಷಮೇಕಕಪಾಲಾ-ನ್ನಿರ್ವಪತಿ । ಜಾತಾ ಏವ ಪ್ರಜಾ ರುದ್ರಾನ್ನಿರವದಯತೇ । ಏಕಮತಿರಿಕ್ತಮ್ । ಜನಿಷ್ಯಮಾಣಾ ಏವ ಪ್ರಜಾ ರುದ್ರಾನ್ನಿರವದಯತೇ । ಏಕಕಪಾಲಾ ಭವನ್ತಿ । ಏಕಧೈವ ರುದ್ರ-ನ್ನಿರವದಯತೇ । ನಾಭಿಘಾರಯತಿ । ಯದಭಿಘಾರಯೇತ್ । ಅನ್ತರವಚಾರಿಣಗ್ಂ ರುದ್ರ-ಙ್ಕುರ್ಯಾತ್ । ಏಕೋಲ್ಮುಕೇನ ಯನ್ತಿ ॥ 72 ॥
ತದ್ಧಿ ರುದ್ರಸ್ಯ ಭಾಗಧೇಯಮ್ । ಇಮಾ-ನ್ದಿಶಂ-ಯಁನ್ತಿ । ಏಷಾ ವೈ ರುದ್ರಸ್ಯ ದಿಕ್ । ಸ್ವಾಯಾಮೇವ ದಿಶಿ ರುದ್ರ-ನ್ನಿರವದಯತೇ । ರುದ್ರೋ ವಾ ಅಪಶುಕಾಯಾ ಆಹುತ್ಯೈ ನಾತಿಷ್ಠತ । ಅಸೌ ತೇ ಪಶುರಿತಿ ನಿರ್ದಿಶೇದ್ಯ-ನ್ದ್ವಿಷ್ಯಾತ್ । ಯಮೇವ ದ್ವೇಷ್ಟಿ । ತಮಸ್ಮೈ ಪಶು-ನ್ನಿರ್ದಿಶತಿ । ಯದಿ ನ ದ್ವಿಷ್ಯಾತ್ । ಆಖುಸ್ತೇ ಪಶುರಿತಿ ಬ್ರೂಯಾತ್ ॥ 73 ॥
ನ ಗ್ರಾಮ್ಯಾ-ನ್ಪಶೂನ್. ಹಿನಸ್ತಿ । ನಾರಣ್ಯಾನ್ । ಚತುಷ್ಪಥೇ ಜುಹೋತಿ । ಏಷ ವಾ ಅಗ್ನೀನಾ-ಮ್ಪಡ್ಬೀಶೋ ನಾಮ । ಅಗ್ನಿವತ್ಯೇವ ಜುಹೋತಿ । ಮದ್ಧ್ಯಮೇನ ಪರ್ಣೇನ ಜುಹೋತಿ । ಸ್ರುಗ್ಘ್ಯೇಷಾ । ಅಥೋ ಖಲು । ಅನ್ತಮೇನೈವ ಹೋತವ್ಯಮ್ । ಅನ್ತತ ಏವ ರುದ್ರ-ನ್ನಿರವದಯತೇ ॥ 74 ॥
ಏಷ ತೇ ರುದ್ರ ಭಾಗ-ಸ್ಸಹ ಸ್ವಸ್ರಾ-ಽಮ್ಬಿಕಯೇತ್ಯಾಹ । ಶರದ್ವಾ ಅಸ್ಯಾಮ್ಬಿಕಾ ಸ್ವಸಾ । ತಯಾ ವಾ ಏಷ ಹಿನಸ್ತಿ । ಯಗ್ಂ ಹಿನಸ್ತಿ । ತಯೈವೈನಗ್ಂ ಸಹ ಶಮಯತಿ । ಭೇಷಜ-ಙ್ಗವ ಇತ್ಯಾಹ । ಯಾವನ್ತ ಏವ ಗ್ರಾಮ್ಯಾಃ ಪಶವಃ । ತೇಭ್ಯೋ ಭೇಷಜ-ಙ್ಕರೋತಿ । ಅವಾಮ್ಬ ರುದ್ರಮದಿಮಹೀತ್ಯಾಹ । ಆಶಿಷಮೇವೈತಾಮಾಶಾಸ್ತೇ ॥ 75 ॥
ತ್ರ್ಯಮ್ಬಕಂ-ಯಁಜಾಮಹ ಇತ್ಯಾಹ । ಮೃತ್ಯೋ-ರ್ಮುಕ್ಷೀಯ ಮಾ ಽಮೃತಾದಿತಿ ವಾವೈತದಾಹ । ಉತ್ಕಿರನ್ತಿ । ಭಗಸ್ಯ ಲೀಫ್ಸನ್ತೇ । ಮೂತೇ ಕೃತ್ವಾ-ಽಽಸಜನ್ತಿ । ಯಥಾ ಜನಂ-ಯಁತೇ-ಽವಸ-ಙ್ಕರೋತಿ । ತಾದೃಗೇವತತ್ । ಏಷ ತೇ ರುದ್ರ ಭಾಗ ಇತ್ಯಾಹ ನಿರವತ್ತ್ಯೈ । ಅಪ್ರತೀಕ್ಷಮಾಯನ್ತಿ । ಅಪಃ ಪರಿಷಿಞ್ಚತಿ । ರುದ್ರಸ್ಯಾನ್ತರ್ಹಿತ್ಯೈ । ಪ್ರ ವಾ ಏತೇ-ಽಸ್ಮಾ-ಲ್ಲೋಕಾಚ್ಚ್ಯವನ್ತೇ । ಯೇ ತ್ರ್ಯಮ್ಬಕೈಶ್ಚರನ್ತಿ । ಆದಿತ್ಯ-ಞ್ಚರು-ಮ್ಪುನರೇತ್ಯ ನಿರ್ವಪತಿ । ಇಯಂ-ವಾಁ ಅದಿತಿಃ । ಅಸ್ಯಾಮೇವ ಪ್ರತಿ ತಿಷ್ಠನ್ತಿ ॥ 76 ॥
(ಯನ್ತಿ - ಬ್ರೂಯಾನ್ - ನಿರವದಯತೇ - ಶಾಸ್ತೇ - ಸಿಞ್ಚತಿ ಷಟ್ಚ) (ಅ. 10) (ಅನುಮತ್ಯೈ - ವೈಶ್ವದೇವೇನ ತಾ-ಸ್ಸೃಷ್ಟಾ - ಸ್ತ್ರಿವೃತ್ - ಪ್ರಜಾಪತಿ-ಸ್ಸವಿ - ತೋತ್ತರಸ್ಯಾಂ - ದೇವಾಸುರಾ-ಸ್ಸೋ-ಽಗ್ನಿ--ರ್ ಯ-ತ್ಪತ್ನೀ -ವೈಶ್ವದೇವೇನ ತಾ ವರುಣಪ್ರಘಾಸೈ - ರಗ್ನಯೇ ದೇವೇಭ್ಯಃ - ಪ್ರತಿಪೂರುಷ-ನ್ದಶ) (ಅನುಮತ್ಯೈ - ಪ್ರಥಮಜೋ ವಥ್ಸೋ - ಬಹುರೂಪಾ ಹಿ ಪಶವ - ಸ್ತಸ್ಮಾ-ತ್ಪೃಥಮಾತ್ರಂ - ಁಯದಗ್ನಯೇ-ಽನೀಕವತ - ಉದ್ಧಾರಂ-ವಾಁ - ಅಗ್ನಯೇ ದೇವೇಭ್ಯ - ಋತೂನೇವ ಷಟ್ಥ್ಸಪ್ತತಿಃ) (ಅನುಮತ್ಯೈ - ಪ್ರತಿ ತಿಷ್ಠನ್ತಿ) ॥ ಹರಿಃ ಓಮ್ ॥ ॥ ಕೃಷ್ಣ ಯಜುರ್ವೇದೀಯ ತೈತ್ತಿರೀಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇ ಪ್ರಥಮಾಷ್ಟಕೇ ಷಷ್ಠಃ ಪ್ರಪಾಠಕ-ಸ್ಸಮಾಪ್ತಃ ॥

Explore More